Kiến thức: - Đặc điểm nhân vật, sự kiện, cốt truyện trong một tác phẩm ngụ ngôn.. Thái độ: - Qua nội dung bài học, giáo dục học sinh cách nhận thức sự vật: để đánh giá đúng sự vật, sự v
Trang 1Tiết 40: Văn bản THẦY BÓI XEM VOI
( Truyện ngụ ngôn)
I Mục tiêu: Giúp HS
1 Kiến thức: - Đặc điểm nhân vật, sự kiện, cốt truyện trong một tác phẩm ngụ
ngôn
- Ý nghĩa giáo huấn sâu sắc của truyện ngụ ngôn
- Cách kể chuyện ý vị, tự nhiên, độc đáo
2 Kĩ năng: - Đọc - hiểu văn bản truyện ngụ ngôn.
- Liên hệ các sự việc trong truyện với những tình huống, hoàn cảnh thực tế
- Kể diễn cảm truyện
3 Thái độ: - Qua nội dung bài học, giáo dục học sinh cách nhận thức sự vật: để
đánh giá đúng sự vật, sự việc cần xem xét chúng một cách toàn diện
II Chuẩn bị:
1 GV: - Đọc và nghiên cứu bài Bảng phụ ghi bài tập.
2.HS: - Đọc và soạn bài theo câu hỏi SGK.
III Tiến trình tổ chức dạy - học.
1 Kiểm tra bài cũ (5’)
- Kể lại truyện Ếch ngồi đáy giếng.
- Bài học rút ra sau khi học xong truyện là gì?
2 Các hoạt động dạy - học (35’)
Trang 2HĐ 1: Tìm hiểu văn bản
- GV: Hướng dẫn đọc ->HS đọc
- GV nhận xét cách đọc
? Tìm những chú thích là từ láy?
? XĐ bố cục truyện theo 3 phần, MB,
TB, KB
? Các thầy bói xem voi đều có đặc điểm
chung nào? ( Đều mù )
? Các thầy bói nảy sinh ý định xem voi
trong hoàn cảnh nào ?
- HS: Nhân buổi ế hàng …
? Thông thường muốn xem sự vật ta
phải dùng giác quan nào ?
? Vậy cách xem của các thầy có gì đặc
biệt ?
- HS: Dùng tay sờ
? Qua việc giới thiệu cách xem voi của
các thầy bói, nhân dân muốn biểu hiện
thái độ gì đối với các thầy bói ?
- HS: Giễu cợt, phê phán nghề thầy bói
I TÌM HIỂU VĂN BẢN
1 Đọc- tìm hiểu chú thích (3’)
2 Bố cục (2’)
- Mở truyện: đoạn đầu Giới thiệu 5 ông thày bói ế hàng đi xem voi
- Thân truyện: Diễn biến sự việc xem voi
- Kết truyện: Hậu quả của việc cãi nhau
3 Phân tích (25’)
a Các thầy bói xem voi:
- Hoàn cảnh xem voi: buổi ế hàng, ngồi tán gẫu
- Cách xem voi: Mỗi người sờ một bộ phận
Trang 3? Sau khi tận tay sờ voi, các thầy lần
lượt nhận định về voi như thế nào ?
- HS: Trả lời
? Tác giả đã sử dụng nghệ thuật gì trong
việc diễn tả các thầy bói phán về voi ?
tác dụng của biện pháp nghệ thuật ấy ?
? Việc các thầy đều khẳng định mình là
đúng có cơ sở không ? (có)
? Đâu là sai lầm trong nhận thức của
các thầy ?
- HS: Chỉ sờ một bộ phận – nói toàn thể
? Em có nhận xét gì về cái đúng của các
thầy khi phán voi ?
- HS: Chỉ đúng với một bộ phận chứ
không đúng với toàn bộ con voi
? Thái độ của các thầy khi phán voi như
thế nào ?
- HS: Thầy nào cùng khẳng định mình
đúng, phủ định ý kiến người khác:
"tưởng…hoá ra"không phải"; " đâu có";
"ai bảo"…
? Theo em, nhận thức sai lầm của các
thầy bói về voi là do mắt kém hay còn
do nguyên nhân nào khác ?
- HS: Các thầy bói sai về phương pháp
b Các thầy bói phán về voi:
- Voi là: + xun xun như con đỉa + chần chẫn như cái đòn càn + bè bè như cái quạt thóc + sừng sững như cái cột đình + tun tủn như cái chổi sể cùn
à NT so sánh, sử dụng từ láy à tô đậm sai lầm về cách phán voi của các thầy
Trang 4nhận thức
- GV chốt: Các thày bói phấn khởi
thoả mãn khi được xem voi Ai cũng
KĐ mình đúng, phủ nhận người khác
Đây là thái độ chủ quan sai lầm khi
đánh giá voi Điều này chứng tỏ sự
nhận thức phiến diện “mù” về nhận
thức và Phương pháp - NT phóng đại
- Cuộc tranh luận dẫn tới kết quả như
thế nào ?
- Em hãy cho biết nguyên nhân của kết
cục đó ?
- HS: Sai lầm trong nhận thức
? Đánh nhau có thể dẫn đến điều đúng,
chính xác được không ?
? Qua sự việc này, nhân dân muốn tỏ
thái độ gì đối với nghề thầy bói ?
HĐ2( 5' ): Hướng dẫn học sinh rút ra
bài học
- GV cho học sinh thảo luận nhóm
( theo bàn )
- GV giao nhiệm vụ: Bài học rút ra từ
truyện ngụ ngôn này là gì ?
- HS: Các nhóm thảo luận ghi ra phiếu
học tập( trong 3' )
-> Đại diện nhóm dán phiếu học tập
lên bảng -> Nhóm khác nhận xét
-> Do phương pháp tư duy sai dẫn đến nhận thức sai
c Hậu quả của việc xem voi và phán voi:
Trang 5- GV nhận xét, kết luận
? Qua văn bản em hiểu thêm gì về nghệ
thuật của truyện ngụ ngôn ?
- HS: Mượn chuyện không bình thường
của con người để khuyên răn người đời
một bài học sâu sắc
? Qua câu chuyện này em rút ra được
điều gì cho bản thân ?
? Hãy tìm 1 số câu ca dao có nội dung
phê phán nghề thầy bói ?
- HS: Chập chập … hàm răng chẳng
còn ; Số cô chẳng …đàn ông …)
- Thành ngữ : Thầy bói xem voi có nội
dung gì ?
- HS: phê phán hạng người thiếu hiểu
biết nhưng tỏ ra thông thái
- HS đọc ghi nhớ SGK
HĐ3 ( 3' ): Hướng dẫn học sinh
luyện tập
GV gọi học sinh đọc yêu cầu bài tập
HS lên bảng làm bài tập
HS khác nhận xét- GV nhận xét, kết
luận
( Đáp án A )
- Kết cục : Đánh nhau toặc đầu chảy máu
à Châm biếm thói hồ đồ của nghề thầy bói
II BÀI HỌC:
- Không nên chủ quan trong nhận thức về sự vật, sự việc Muốn nhận thức đúng sự vật, sự việc phải dựa trên cơ sở tìm hiểu toàn diện
về sự vật đó
* Ghi nhớ : sgk III LUYỆN TẬP
- Hãy khoanh tròn vào chữ cái trước câu trả lời đúng
Trang 6voi" là gì ?
A Cần phải xem xét toàn diện sự vật, hiện tượng mới đưa ra nhận xét
B Nhận xét hồ đồ là một thói sấu đáng cười
C Không nên phủ nhận ý kiến của người khác
D Không nên quá tự tin vào bản thân
3.Củng cố (3’)
- Em hiểu gì về câu thành ngữ “Thày bói xem voi”?
- Qua truyện em rút ra bài học gì cho bản thân?
4 Hướng dẫn học ở nhà (2’)
- Đọc- kể diễn cảm câu chuyện theo đúng trình tự các sự việc
- Sưu tầm truyện ngụ ngôn có nội dung giống “ Thầy bói xem voi”
- Đọc và nghiên cứu bài Danh từ ( Tiếp).