Giáo án Ngữ văn 6 bài 12: Lợn cưới, áo mới

A.Mục tiêu bài học: 1.Kiến thức - HS nắm được khái niệm truyện cười - Đặc điểm thể loại của truyện cười với nhân vật , sự kiện , cốt truyện trong tác phẩm :Treo biển và Lợn cưới , áo mớ

TIẾT 51

Văn bản: TREO BIỂN Hướng dẫn đọc thêm văn bản: LỢN CƯỚI, ÁO MỚI.

A.Mục tiêu bài học:

1.Kiến thức

- HS nắm được khái niệm truyện cười

- Đặc điểm thể loại của truyện cười với nhân vật , sự kiện , cốt truyện trong tác phẩm :Treo biển và Lợn cưới , áo mới

- Văn bản Treo biển: HS nắm được cách kể hài hước về hành động không suy xét , không

có chủ kiến trước những ý kiến của người khác

- Văn bản Lợn cưới , áo mới : HS nắm được nội dung và ý nghĩa của câu truyện : chế giễu , phê phán những người có tính hay khoe khoang , hợm hĩnh chỉ làm trò cười cho

thiên hạ 2 Kĩ năng

- Đọc hiểu văn bản 2 truyện cười

- Nhận ra các chi tiết gây cười

- Kể lại câu truyện

B Chuẩn bị:

1 GV: SGK ,giáo án , bảng phụ

2 HS: Đọc trước 2 truyện , soạn bài

C Tiến trình dạy học:

1 Ôn định lớp : (1’) 6A4

2 Kiểm tra bài cũ:

3 Bài mới:

* GTBM (1’) Cha ông ta có câu” Một nụ cười bằng mười thang thuốc bổ”vì thế tiếng cười không thể thiếu trong cuộc sống của mỗi chúng ta Có những tiếng cười sẽ đem lại cho ta sự thư thái và thoải mái,nhưng cũng có những tiếng cười mà sau đó lại đem đến cho chúng ta những bài học ý nghĩa trong cuộc sống Chính trong tiết học này chúng ta cũng sẽ bật nên tiếng cười nhưng ẩn sau đó là bài học ý nghĩa gì , cô cùng các em sẽ tìm hiểu nội dung bài học …

* Nội dung bài mới :

30p Hoạt động1 : HD tìm hiểu VB "Treo

biển ”

Gọi hs đọc văn bản

- Truyện này có mấy sự việc? đó là

những việc nào ? Dựa vào các sự việc

đó, em hãy tóm tắt ngắn gọn câu

chuyện

- Em hiểu như thế nào về truyện cười?

a văn bản "treo biển":

I Đọc và tìm hiểu chung:

1 Đọc, kể

2.Tìm hiểu chung

a Định nghĩa về truyện cười:

- Kể về hiện tượng đáng cười trong cuộc sống

- Tạo ra tiếng cười mua vui hay phê phán những thói hư tật xấu trong XH

* GV giải thích: Hiện tượng đáng cười là

hiện tượng có tính chất ngược đời, lố

bịch, trái tự nhiên thể hiện ở hành vi, cử

chỉ, lời nói của người đó

Những truyện cười thường rất ngắn

nhưng vẫn có truyện , kết cấu , nhân vật

ngôn ngữ kể chuyện để phục vụ mục

đích gây cười Những truyện cười có ý

nghĩa mua vui ⇒ truyện hài hước, những

truyện cười có ý nghĩa phê phán ⇒

truyện châm biếm

? Em hểu như thế nào về từ ” bắt bẻ ”và

từ ”cá ươn”?

?Câu chuyện được bắt đầu bằng sự việc

nào?

? trên biển có ghi những gì ?

(GV treo bảng phụ )

?Theo em ông chủ nhà hàng treo biển

nhằm mục đích gì ?(để làm gì ?)

(để thông báo , quảng cáo )

? Nội dung tấm biển có mấy yếu tố?

Gv: 4 yếu tố tương ứng với 4ND GV

gạch chân 4 yếu tố đó trên bảng phụ)

b Giải nghĩa từ(sgk)

II Tìm hiểu văn bản:

1 Treo biển quảng cáo:

-"ở đây có bán cá tươi"

? 4 yếu tố đó thông báo những nội dung

gì ?

? Theo em, biển ghi như vậy đầy đủ nội

dung và hợp lý chưa? vì sao?

? nếu sự việc chỉ có vậy đã thành truyện

để cười chưa?vì sao?

(chưa vì chưa xuất hiện yếu tố gây cười )

? Cái đáng cười nảy sinh khi nào? (có

người góp ý)

? Có mấy người góp ý?

? lần thứ nhất , người góp ý là ai? Nội

dung góp ý là gì?

? em có nhận xét gì về lời góp ý này ?

(không hợp lí )

? khi nghe như vây nhà hàng đã làm gì ?

(bỏ ngay chữ tươi)(GV bỏ trên bảng

phụ)

? Bỏ ngay là hành động như thế nào?

- Biển có 4 yếu tố, thông báo 4 nội dung: +"ở đây":Thông báo địa điểm của cửa hàng

+ "có bán": Thông báo hoạt động

+ "cá": Thông báo mặt hàng bán

+ "tươi": Thông báo chất lượng hàng

-> Biển ghi hợp lí, các thông tin đầy đủ, chính xác, không cần thêm bớt chữ nào

2 Chữa biển và cất biển

- Có 4 người góp ý về cái biển:

+ người thứ nhất: góp ý nên bỏ bớt chữ

”tươi”

? Theo em việc nhà hàng nghe luôn

không cần suy nghĩ , sự việc này có đáng

cười không ?vì sao?

( Vì nhà hàng vội vã nghe theo người

khác làm mất đi lợi thế của cửa hàng

mình)

? Lần thứ hai khách góp ý điều gì ?

? Lần thứ ba khách góp ý với lí do nào ?

? Trong cả hai lần này chủ nhà hàng tiếp

thu lời góp ý như thế nào ?

(cũng bỏ ngay các chữ đó )(GV bỏ chữ

trên bảng phụ )

? nhà hàng có suy nghĩ kĩ trước khi bỏ

các chữ trên biển không ? ( không)

? vậy sự việc này có gây cười không ?

(đáng cười vì nhà hàng máy móc nghe

theo lời người khác khiến tấm biển bán

hàng chỉ còn độc nhất chữ cá , đó là một

thông tin mơ hồ )

? lần góp ý cuối cùng khiến nhà hàng

một lần nữa phải xem lại tấm biển của

mình ? việc này diễn ra như thế nào ?

( người thứ tư đã góp ý điều gì ? nhà

hàng đã phản ứng ra sao trước lời góp ý

đó ?)

+ người thứ 2: góp ý nên bỏ bớt chữ ”ở đây”

+ người thứ 3: góp ý nên bỏ bớt chữ ”có bán ”

? qua những sự việc trên em có nhận xét

như thế nào về người chủ cửa hàng trong

truyện này ?

? trong chuỗi hành động của chủ nhà

hàng em thấy chi tiết nào đáng cười

nhất ? vì sao?

(hành động cất biển, vì nhà hàng không

hiểu nội dung ý nghĩa của những từ ghi

trên biển và mục đích của việc treo biển

góp ý cho cái biển hợp lý, gọn gàng thí

dẫn tới cái biển không còn chữ nào phải

cất đi ⇒ sự phi lý ngược đời

? câu truyện có kết thúc như thế nào ?

? Truyện mở đầu bằng việc treo một tấm

biển ngắn gọn thông báo đầy đủ nội

dung ,kết thúc bằng việc nhà hàng tự bỏ

cái biển đi vì nghe theo lời của người

khác Theo em ,tác giả dân gian mượn

truyện này để cười ai và cười điều gì ?

( truyện phê phán điều gì ?)

?Từ truyện này em có thể rút ra bài học

gì cho bản thân ?

HS đọc ghi nhớ

GV đọc văn bản ” đẽo cày giữa đường

”-+ người thứ 4: góp ý nên bỏ bớt chữ ”cá” -NT: Tạo tình huống gây cười

- Mỗi lần nghe góp ý nhà hàng làm theo ngay không cần suy nghĩ

- Cái biển được cất đi -> Kết thúc bất ngờ (NT)

⇒ những người không có chủ kiến , không suy xét kĩ khi nghe người khác góp ý

vừa tìm hiểu )

Hoạt động 2: HD tìm hiểu VB "Lợn

cưới , áo mới"

- Gọi một HS đọc văn bản

- HS kể lại truyện

- Truyện có mấy nhân vật? Những nhân

vật này có điểm gì giống và khác nhau?

2 nhân vật: + giống: khoe của

+khác:mức độ và vật khoe

? Em hiểu như thế nào là khoe của?

* GV giảng thêm: khoe khoang tỏ ra có

của hơn người, đây là thói xấu, hay được

biểu hiện ở cách ăn mặc, trang sức, xây

cất, bài trí nhà cửa, cách nói năng, giao

tiếp

? Anh thứ nhất có gì để khoe?

?Theo em, một cái áo mới may có đáng

để khoe thiên hạ không?

? Anh thứ hai có gì để khoe?

? Có đáng khoe thiên hạ một con lợn làm

cỗ cưới không?

? Hai anh kia đã đem những cái rất bình

3 ý nghĩa văn bản

- Truyện tạo nên tiếng cười vui vẻ , có ý nghĩa phê phán nhẹ nhàng những người thiếu chủ kiến , không suy xét kĩ khi làm việc

4 Ghi nhớ: SGK

B Văn bản: Lợn cưới áo mới I.Đọc và tìm hiểu chú thích :

đáng cười không? Vì sao?

? Qua sự việc này, nhân dân muốn cười

diễu tính xấu gì của người đời?

- Anh áo mới thích khoe của đến mức độ

nào?

- Cái cách đợi để khoe áo ấy đáng cười ở

chỗ nào?

- Điều bất ngờ gì xảy ra đối với anh áo

mới?

- Nhận xét về điệu bộ và câu trả lời của

anh ta?

- Tác giả dân gian đã sử dụng nghệ thuật

gây cười ở chỗ nào?

NT phóng đại

- Anh có lợn khoe trong tình trạng nào?

- Em hiểu như thế nào là "tất tưởi"?

- Đó có phải là h/c để khoe lợn không?

Vì sao?

- Cái cách khoe lợn của anh ta như thế

nào?

- Lẽ ra anh phải hỏi người ta ra sao?

1 Đọc, kể

2 Chú thích:

II Tìm hiểu văn bản:

- Truyện có hai nhân vật: anh lợn cưới và anh áo mới

1 Những của được đem khoe:

- Một cái áo mới

- Một con lợn để cưới

⇒ những cái rất bình thường

- Như thế, trong câu hỏi của anh có lợn

bì thừa ra những chữ nào?

- Vì sao anh có lợn lại cố tình hỏi thừa ra

như thế? (mục đích ?)

? trong hai cách khoe của đó, em thấy

cách khoe nào lố bịch hơn , đáng cười

hơn?

-Cách khoe của anh áo mới lố bịch hơn

vì anh ta dồn công sức vào một việc chả

ra gì

* GV: đó là sự gặp gỡ của 2 "kì phùng

địch thủ" trong cách khoe của ⇒ tiếng

cười bật ra

- Hãy nêu ý nghĩa của truyện?

Hs đọc ghi nhớ

GV cùng hs tổng kết lại NT đặc sắc của

2 truyện

⇒ Đáng cười, lố bịch,

⇒ Chế giễu tính khoe khoang, nhất là khoe của

2 Cách khoe của:

* Anh áo mới:

+ Đứng hóng ở cửa + Kiên trì đứng đợi từ sáng đến chiều

+ Giơ vạt áo, bảo: "Từ lúc tôi mặc cái áo mới này , tôi chẳng thấy con lợn nào chạy qua đây cả !"

⇒ Điệu bộ lố bịch, tức cười; thừa hẳn một vế

* Anh lợn cưới:

- Đang tất tưởi chạy tìm lợn sổng

- Hỏi to: Bác có thấy con lợn cưới của tôi chạy qua đây không?

- Mục đích: Khoe lợn, khoe của

Giá trị nội dung của 2 truyện 3 ý nghĩa văn bản

Phê phán người có tính hay khoe của

4 ghi nhớ (sgk)

C tổng kết

1 Nghệ thuật :

- Tạo tình huống và sử dụng yếu tố gây cười

- Kết thúc bất ngờ

2 Nội dung

VB Treo biển :Phê phán những người thiếu chủ kiến khi làm việc

VB Lợn cưới, áo mới : Chế giễu , phê phán nững người có tính hay khoe của

4 Củng cố : (2’)

Nhắc lại ý nghĩa của 2 truyện

5 Dặn dò : (1’)

- Học bài, thuộc ghi nhớ

- Xem lại các thể loại văn học dân gian đã học

- Soạn bài: Số từ và lượng từ