Mục tiêu bài học: Giúp học sinh: - Nắm đợc hình thức lời văn kể ngời, kể việc, chủ đề và liên kết trong đoạn văn.. - Xây dựng đợc đoạn văn giới thiệu và kể chuyện sinh hoạt hàng ngày.. -
Trang 1Tiết 20: LỜI VĂN, ĐOẠN VĂN TỰ SỰ
A Mục tiêu bài học: Giúp học sinh:
- Nắm đợc hình thức lời văn kể ngời, kể việc, chủ đề và liên kết trong đoạn văn
- Xây dựng đợc đoạn văn giới thiệu và kể chuyện sinh hoạt hàng ngày
-Nhận ra các hình thức, các kiểu câu thờng dùngtrong việc giới thiệu nhân vật, sự việc, kể việc; nhận ra mối liên hệ giữa các câu trong đoạn văn và vận dụng để xây dựng đoạn văn giói thiệu nhân vật và kể việc
B Chuẩn bị:
viên: + Soạn bài
+ Đọc sách giáo viên và sách bài soạn
+ Bảng phụ viết VD
- Học sinh: + Soạn bài
C Các b ớc lên lớp :
1 ổn định tổ chức
2 Kiểm tra bài
cũ: 1 Em hãy cho biết cách làm 1 bài văn tự sự?
3 Bài mới * Giới thiệu
bài Văn tự sự là văn kể ngời, kể việc nhng xâydựng nhân vật và kể việc nh thế nào cho hay, cho
hấp dẫn? Đó chính là nội dung cơ bản của tiết học hôm nay
Trang 2* Bài mới
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung cần đạt
Hoạt động
1: Tìm hiểu lời văn giới thiệu nhân vật
I Lời văn, đoạn văn t sự:
- GV treo bảng phụ
- Yêu cầu HS đoc
- Hai đoạn văn giới thiệu những
nhân vật nào? Giới thiệu sự
việc gì?
- Mục đích giói thiệu đẻ làm gì?
- Em thấy thứ tự các câu văn
trong đoạn nh thế nào? Có thể
đảo lộn đợc không?
- Hai đoạn văn giới thiệu những
gì về các nhân vật?
- Quan sát hai đoạn văn, em
thấy kiểu câu giới thiệu nhân
vật thờng có cấu trúc nh thế
nào?
- HS đọc
- HS trả lời
1 Lời văn giới thiệu nhân vật:
* VD: Hai đoạn văn SGk - Tr 58
* Nhận xét:
- Đoạn 1: Giới thiệu nhân vật vua Hùng, Mị Nơng
Sự việc: kén rể
- Đoạn 2: Giới thiệu ST- TT
Sự việc: kén rể
- Mục đích giới thiệu:
+ Giúp hiểu rõ về nhân vật
+ Để mở truyện, chuẩn bị cho diễn biến chủ yếu của câu chuyện
- Giới thiệu tên gọi, lai lịch, quan hệ, tính tình, tài năng, tình cảm
- Dùng kiểu câu:
+ C có V + có V + Ngời ta gọi là
Trang 3Hoạt động
2: Tìm hiểu lời văn kể sự việc 2 Lời văn kể sự việc:
- GV treo bảng phụ
- Gọi HS đọc đoạn 3
- Em hãy gạch chân những từ
chỉ hành động của TT?
- Nhận xét về từ loại?
- Các hành động đợc kể theo
thứ tự nào?
- Hành động ấy đem lại kết quả
gì?
- Lời kể trùng điệp: nớc
ngập nớc dâng gây ấn tợng gì
cho ngời đọc?
- Khi kể việc phải kể nh thế
nào?
- Qua hai VD hãy rút ra kết
luận về lời văn giới thiệu nhân
vật và kể việc?
- HS đọc
- HS trả lời
- HS rút ra kết luận
- Đọc ghi nhớ 1
* VD: Đoạn văn 3 - SGK - tr59
- Đoạn văn kể về việc TT đánh ST
- Hành động của TT: đuổi cớp, hô, gọi, làm, dâng, đánh động
từ gây ấn tợng mạnh
- Các hành động đợc kể theo thứ
tự trớc, sau nối tiếp nhau, tăng tiến
- Kết quả: Thành Phong Châu nổi lềnh bềnh
- Lời kể trùng điệp gây ấn tợng mạnh, mau lẹ về hậu quả khủng khiếp của cơn giận
- Khi kể việc: thì kể các hành
động, việc làm, kết quả và sự thay đổi do hanh động đó đem lạ
* Ghi nhớ 1- SGK - Tr59
Hoạt động
a Về nội dung:
- Đoạn 1: Vua Hùng kén rể (Câu
Trang 4- Đọc lại các đoạn văn 1,2,3
- Hãy cho biết mõi đoạn văn
biểu đạt ý chính nào? Câu nào
biểu thị ý chính ấy?
- Tại sao gọi đó là câu chủ đề?
- Để làm rõ ý chính, các câu
trong đoạn có quan hệ với nhau
ra sao?
* GV: Các ý phụ đều đợc kết
hợp với nhau để làm rõ ý chính
- Từ phần phân tích trên, em rút
ra kết luận gì về đoạn văn?
* GV: Nh vậy mỗi đoạn đều có
1 ý chính Muốn diễn đạt ý ấy
ngời viết phải biết cái gì nói
tr-ớc, cái gì nói sau, phải biết dẫn
dắt thì mới thành đoạn văn đợc
- Làm thế nào để em nhìn vào
mà biết đó là đọan văn?
- HS đọc
- HS trả lời
2)
- Đoạn 2: Có hai chàng trai đến cầu hôn (Câu 1)
- Đoạn 3: TT dâng nớc lên đánh ST
(câu 1)
- Câu nói ý chính câu chủ đề
- Các câu khác quan hệ chặt chẽ làm rõ ý chính đó
* Ghi nhớ 2: SGK - tr59
b Về hình thức:
- Mỗi đoạn nói chung gồm nhiều câu
- Mở đầu viết hoa và lùi vào một
ô
- Kết đoạn chấm xuống dòng
Hoạt động
II Luyện tập:
- GV gọi ớ mỗi em 1 ý trả lời - HS đọc bài tập 1 Bài 1: a ý chính:
Trang 5- HS đứng tại chỗ trả lời
- HS làm bài tập 2
- ý chính: Cậu chăn bò rất giỏi
ý giỏi đợc thể hiện ở nhiều ý phụ:
+ Chăn suốt ngày từ sáng tới tối + Ngày nắng, na, con nào con nấy bụng no căng
- Câu 1: đẫn dắt, giới thiệu hành
động bớc đầu
- Câu 2: nhận xét chung về hành
động
- Câu 3,4: Cụ thể hoá hành động
b Thái độ của các cô con gái Phú Ông đối với SD (câu 2)
- Câu 1: dẫn dắt, giải thích
c Tính nết cô hàng nớc
- Câu chủ chốt: câu 2
- Các câu sau nói rõ tính trẻ con
ấy đợc biểu hiện nh thế nào?
- Cách kể có thứ tự lô gích, dẫn dắt, giải thích các sự việc
Bài tập 2: câu b đúng vì nó đảm bảo thứ tự lô gích
4 H ớng dẫn học tập:
- Học bài, thuộc ghi nhớ
- Hoàn thiện bài tập
Trang 6- So¹n: Th¹ch Sanh