Giáo án Ngữ văn 6 bài 7: Em bé thông minh

- Cấu tạo xõu chuỗi nhiều mẫu chuyện về những thử thỏch mà nhõn vật đó vượt qua trong truyện cổ tớch sinh hoạt.. - Tiếng cười vui vẻ, hồn nhiờn nhưng khụng kộm phần sõu sắc trong một tru

Tiết 25 :

Văn bản - em bé thông minh

(Truyện cổ tích)

A - Mục tiêu cần đạt

1.Kiến thức :

- Đặc điểm của truyện cổ tớch qua nhõn vật, sự kiện, cốt truyện của tỏc phẩm “Em bộ thụng minh”

- Cấu tạo xõu chuỗi nhiều mẫu chuyện về những thử thỏch mà nhõn vật đó vượt qua trong truyện cổ tớch sinh hoạt

- Tiếng cười vui vẻ, hồn nhiờn nhưng khụng kộm phần sõu sắc trong một truyện cổ tớch và khỏt vọng về sự cụng bằng của nhõn dõn lao động

2.Kĩ năng :

- Đọc – hiểu văn bản truyện cổ tớch theo đặc trương thể loại

- Trỡnh bày những suy nghĩ, tỡnh cảm về một nhõn vật thụng minh

- Kể lại một cõu chuyện cổ tớch

3 Thái độ :

- Giáo dục HS thái độ ứng xử khéo léo, yêu quí và cảm phục trí tuệ dgian

B Chuẩn bị thầy và trò.

- GV: Bài soạn, SGV, sách chuẩn kiến thức, kỹ năng

- HS: sgk, vở soạn

C - Tiến trình bài dạy

* ổn định lớp :

* Bài cũ : - Nêu ý nghĩa của truyện Thạch Sanh?

* Bài mới : Giới thiệu trên cơ sở nói về kiểu nhân vật thông minh trong truyện cổ tích.

Hoạt động của Gv và HS Nội dung cần đạt

- Giáo viên cùng 3 học sinh đọc

nối tiếp hết truyện

- Yêu cầu : Đọc rõ ràng, rành

mạch, pha chút dí dỏm

- Cùng HS tìm hiểu các chú thích,

Lu ý các chú thích 1,4,7,8, 9, 10,

12, 13, 16

Yêu cầu HS kể diễn cảm lại truyện

I Đọc và chú thích.

1) Đọc :

2) Chú thích

3) Kể chuyện :

II Đọc - hiểu văn bản.

? Truyện tạo cho em ấn tợng sâu

sắc về nhân vật nào? Vì sao? +Nhân vật em bé.

+ Vì em bé rất thông minh

? Tác giả dã dùng hình thức nào để

giúp nhân vật bộc lộ tài năng?

+ Dùng hình thức câu đố

? Em đã bắt gặp hình thức này ở

những truyện nào ? + Truyện Trạng (Trạng Quỳnh, Trạng Lợn)

? Tác dụng của hình thức này nh

thế nào ?

- Giáo viên : Hình thức này bộc lộ

đặc sắc ra sao trong truyện “Em bé

+ Tạo ra thử thách để nhân vạt bộc lộ tài năng, phẩm chất

+ Tạo tình huống cho cốt truyện phát triển + Gây hứng thú, hồi hộp cho ngời nghe

th«ng minh” th× sang tiÕt 2 ta sÏ

t×m hiÓu

* Còng cè bµi häc : - KiÓu nh©n vËt th«ng minh trong truyÖn cæ tÝch.

* Híng dÉn häc : HS t×m hiÓu sù th«ng minh, tµi trÝ cña em bÐ vµ ý nghÜa cña

truyÖn

Tiết 26 :

Văn bản - em bé thông minh

(Truyện cổ tích)

A - Mục tiêu cần đạt

1.Kiến thức :

- Đặc điểm của truyện cổ tớch qua nhõn vật, sự kiện, cốt truyện của tỏc phẩm “Em bộ thụng minh”

- Cấu tạo xõu chuỗi nhiều mẫu chuyện về những thử thỏch mà nhõn vật đó vượt qua trong truyện cổ tớch sinh hoạt

- Tiếng cười vui vẻ, hồn nhiờn nhưng khụng kộm phần sõu sắc trong một truyện cổ tớch và khỏt vọng về sự cụng bằng của nhõn dõn lao động

2.Kĩ năng :

- Đọc – hiểu văn bản truyện cổ tớch theo đặc trương thể loại

- Trỡnh bày những suy nghĩ, tỡnh cảm về một nhõn vật thụng minh

3 Thái độ :

- Giáo dục HS thái độ ứng xử khéo léo, yêu quí và cảm phục trí tuệ dgian

B Chuẩn bị thầy và trò.

- GV: Bài soạn, SGV, sách chuẩn kiến thức, kỹ năng

- HS: sgk, vở soạn

C - Tiến trình bài dạy

* ổn định lớp :

* Bài cũ : - Kể tóm tắt truyện “Em bé thông minh”?

* Bài mới : ở tiết trớc các em đã dợc làm quen với nhân vật em bé thông minh ,để hiểu rõ hơn về tài năng ,sự thông minh của em bé nh thế nào? ý nghĩa câu chuyện ra stieetieets học này các em sẻ rõ.

Hoạt động của Gv và HS Nội dung cần đạt

II Tìm hiểu văn bản.

2) Sự thông minh, tài trí của em bé.

? Sự mu trí, thông minh của em bé đợc thử

thách qua mấy lần ?

GVchiếu hình - Hs đọc câu đố của quan

+ Đợc thử thách qua 4 lần

a Lần 1:

? Câu đố này có khó không ? Vì sao ? + Khó Vì ngay lập tức ngời ta không

thể trả lời chính xác một điều vớ vẩn, không ai để ý (cày một ngày mấy đ-ờng)

- Em bé trả lời ntn ? câu trả lời của em bé

chứng tỏ điều gì ?

+ Câu trả lời nhạy bén, thông minh, bất ngờ

em không trả lời thẳng vào câu hỏi mà phản

công lại cùng 1 câu đố khác cũng theo hớng

của quan Em bé không lúng túng mà đẩy thế

bị động sang phía ngời ra câu đố Em bé thông

minh không chỉ dùng gậy ông đập lng ông mà

còn chứng tỏ bản lĩnh nhanh nhạy, cứng cỏi

- Thái độ của viên quan?

-Gvchiếu hình học sinh tóm tắt câu đố 2

- Lần thứ hai, ai trực tiếp ra câu đố?

- Em có nhận xét gì về câu đố của vua?

Câu đố của vua khó hơn nhiều, nó nh 1 bài

toán khó, 1 tình huống rắc rối cha có cách giải

quyết Trâu đực làm sao có thể đẻ đợc, 3 húng

gạo nếp để làm gì ? trâu quen ăn cỏ, ăn rơm,

hơn nữa 3 thúng gạo cho 3 con trâu thì thấm

-> Phản công = 1 cấu đố khác, bản lĩnh nhanh nhạy cứng cỏi và rất thông minh

- Viên quan: bất ngờ, sửng sốt, phát hiện ra ngời tài

b Lần 2 :

- Vua ra câu đố dới hình thức lệnh vua

vào đâu -> nếu không hoàn thành cả làng sẽ bị

- Câu đố hết sức phi lí, trái với qui luật tự nhiên

- Em bé có thái độ ntn trớc câu đố của vua ?

- Em bé đã giải đố nh thế nào?

+ Bình tĩnh biết phân biệt đặc điểm cốt lõi của

vấn đề và nhận ra mẹo của vua để nghĩ cách

đối phó: Giả vờ khóc … trả lời ngây ngô buộc trả lời ngây ngô buộc

vua phải giải thích -> đa vua vào bẫy

Tạo tình huống để chính vua tự nói

ra sự vô lí của điều mà vua đã đố

- Lần thứ ba vua thử tài nh thế nào?

Mục đích?

Gv chiếu hình

- Sự thông minh của em bé đã đợc khẳng định

bằng cách giải đố nh thế nào?

- Thái độ của vua?

Cho 1 HS đọc đoạn cuối của truyện.

c Lần 3 :

- Vua lệnh cho hai cha con pha thịt chim

- Mục đích: để khẳng định chắc chắn

sự thông minh của em bé

-Em bé giải đố bằng cách đố lại vua:

đa cây kim  vua rèn dao

- Vua phục tài, ban thởng rất hậu

d Lần 4 :

- Lần thứ t ai đố? Đố nh thế nào?

- Em có nhận xét gì về tính chất, mức độ của

câu đố?

- Thái độ và cách giải đố của các quan đại

- Sứ thần nớc ngoài đố: xâu chỉ qua

vỏ ốc vặn

- Tính chất nghiêm trọng, liên quan

đến vận mệnh quốc gia

- Triều đình nớc Nam phải giải đố

- Em bé đã giải đố bằng cách nào? Nhận xét

GV Nh vậy trớc mỗi thử thách em đã có cách

giải khác nhaurất bất ngờ và lí thú.

? Những cách giải đố của em bé lí thú ở chỗ

nào?

 Vua quan lúng túng, lo lắng, bất lực

- Em bé đã dùng kinh nghiệm từ đời sống dân gian để giải đố.

- Cách giải đố dễ nh một trò chơi trẻ con

- Những cách giải đố của em bé rất lí thú:

+ Đẩy thế bị động về ngời ra câu đố

+ Làm cho ngời ra câu đố thấy cái phi lí

+ Dựa vào kiến thức đời sống

+ Ngời đọc bất ngờ trớc cách giải giản dị, hồn nhiên của ngời giải

? Em thấy mức độ qua bốn lần thử thách nh

thế nào?

? Điều đó nhằm mục đích gì?

 Lần thách đố sau khó khăn hơn lần trớc Đối tợng ra câu đố ngày một cao hơn Tính chất oái oăm của câu

đố ngày một tăng tiến

- Điều đó càng làm nổi bật sự tài trí

và thông minh hơn ngời của em bé.

2) ý nghĩa của truyện.

- Em hãy nêu ý nghĩa của truyện? - Đề cao trí thông minh

- Đề cao kinh nghiệm đ/s dân gian

- Có ý nghĩa hài hớc, mua vui

IV Luyện tập.

Tổng kết các nội dung đã học băng bản đồ t duy