- ý nghĩa đề cao đạo lý, nghĩa tình ở truyện Con hổ có nghĩa.. * Ổn định tổ chức.* Giới thiệu bài mới Hoạt động của GV, HS Nội dung cần đạt - Cho 1 HS đọc chú thích dấu * - Giáo viên lưu
Trang 1Tiết 59 :
BÀI 14 : HƯỚNG DẪN ĐỌC THÊM - VĂN BẢN :
CON HỔ CÓ NGHĨA
(Truyện trung đại Việt Nam) - Vũ Trinh - Hoàng Hưng dịch
A - Mục tiêu cần đạt.
1 Kiến thức:
- Đặc điểm thể loại truyện trung đại
- ý nghĩa đề cao đạo lý, nghĩa tình ở truyện Con hổ có nghĩa.
- Nét đặc sắc của truyện: Kết cấu truyện đơn giảnvà sử dụng biện pháp nghệ thuật nhân hóa
2 Kỹ năng:
- Đọc- hiểu truyện trung đại
- Phân tích để hiểu ý nghĩa của hình tượng “con hổ có nghĩa”
- Kể lại được truyện
3 Giáo dục: Tình người, đạo làm người.
* Tích hợp: Giải nghĩa từ, nhân vật, sự việc trong văn tự sự
B Chuẩn bị thầy và trò.
- GV: Bài soạn, SGV, sách chuẩn kiến thức, kỹ năng
- HS: sgk, vở soạn
C - Tiến trình bài dạy
Trang 2* Ổn định tổ chức.
* Giới thiệu bài mới
Hoạt động của GV, HS Nội dung cần đạt
- Cho 1 HS đọc chú thích dấu *
- Giáo viên lưu ý học sinh về tác giả
Vũ Trinh và truyện trung đại
Tác giả : Vũ Trinh (1759 - 1828) quê ở
xã Xuân Lan, huyện Lang Tài, Trấn
Kinh Bắc (nay thuộc Bắc Ninh) Ông
từng đỗ Hương Cống (cử nhân) làm
quan dưới thời Lê và thời Nguyễn
Truyện Trung đại :
+ Là các truyện được sáng tác trong
giai đoạn từ TK -X đến cuối TK - XIX
+ Các tác giả thời trung đại thường rất
đề cao đạo lý trong văn chương
- Cho 2 học sinh đọc truyện
- Lưu ý các chú thích 1,2,3,4,6,7, 9, 10
I Đọc - chú thích
II Tìm hiểu văn bản.
Trang 3- Hướng dẫn học sinh tìm thể loại của
văn bản ?
- Kể chuyện tưởng tượng
- Hướng dẫn học sinh chia đoạn và tìm
nội dung chính của mỗi đoạn trong văn
bản ?
- Có thể chia làm 2 đoạn :
+ Đoạn 1 : Nói về cái nghĩa của con hổ thứ nhất đối với bà đỡ
+ Đoạn 2 : Nói về cái nghĩa của con hổ thứ hai đối với bác Tiều
? Bà Trần người đã làm ơn cho hổ được
giới thiệu như thế nào?
- Bà là người đỡ đẻ
- Giới thiệu cụ thể tên,quê hương bản quán
? Lần đỡ đẻ này của bà Trần có gì khác
thường, kì lạ ?
- Có một con hổ tới rước bà đi đỡ đẻ cho
vợ của nó → hư cấu tưởng tượng, hấp dẫn
? Khi đưa bà Trần về hang hổ đực đã
làm những gì ? - Thả bà xuống → “cầm tay” bà Trần và
“nhìn hổ cái, nhỏ nước mắt”
? Bà Trần đã làm gì để giúp đỡ “vợ,
chồng” hổ ?
- Bà đối xử với hổ như với người “sẵn có thuốc mang theo bà liền hoà với nước suối cho uống, lại xoa bóp bụng hổ” → giúp hổ
đẻ được
? Hổ đã đền đáp ơn nghĩa bà đỡ Trần
như thế nào ?
- Hổ tặng bà hơn 10 lạng bạc với thái độ cung kính, tỏ ra hết sức lưu luyến khi tiễn biệt
? Biện pháp nổi bật ở đây là gì? - Tưởng tượng và nhân hoá, làm cho
truyện thú vị, hấp dẫn, đầy ý nghĩa
Trang 42) Ân nghĩa của con hổ với bác Tiều.
? Bác Tiều được giới thiệu như thế
nào?
- Giới thiệu bằng cái tên có tính chất phiếm chỉ (tên mỗ) nhưng cũng có quê hương bản quán cụ thể
- Bác làm nghề kiếm củi
? Con hổ gặp nạn gì ? - Hổ bị hóc xương bò
? Bác Tiều đã giúp hổ thoát nạn ra
sao ?
- Học sinh trả lời
- Giáo viên nhận xét, bổ sung
? Qua hành động cứu hổ, em có nhận
xét gì về bác Tiều ?
- Bác Tiều là người hiền lành, nhân hậu, giàu lòng nhân ái và dũng cảm
? Con hổ đã đền đáp ân nghĩa của bác
tiều như thế nào ?
- Có miếng ngon hổ đem đến biếu bác Tiều
- Khi bác Tiều chết hổ vô cùng thương tiếc, đến “nhảy nhót” trước mộ,“dùng đầu dụi vào quan tài”
- Hổ ghi nhớ ngày giỗ của ân nhân, đến ngày đó hổ lại đưa đồ lễ đến
? Hãy so sánh mức độ thể hiện cái ân
nghĩa của hai con hổ ?
- Con hổ trước đền ơn một lần, con hổ sau đền ơn mãi mãi, cả khi ân nhân còn sống hay đã chết → làm cho câu chuyện về hai con hổ có nghĩa không trùng lặp, có sự nâng cấp khi nói về cái nghĩa cuar con hổ sau so với con hổ trước
Trang 5? Em có suy nghĩ gì về hai con hổ trong
truyện ?
- Chúng rất đáng quý, đáng trân trọng vì không quên ơn và biết báo ân với người đã giúp mình
? Nhận xét của em về cách đặt tên
truyện của tác giả ?
- Tên truyện gây ấn tượng mạnh, gây sự tò
mò, lôi cuốn người đọc
III Ghi nhớ.
? Em có suy nghĩ gì về nội dung, ý
nghĩa của truyện ?
- Truyện mượn chuyện loài vật để nói chuyện con người nhằm đề cao ân nghĩa trong đoạ làm người
- Chi 1 học sinh đọc ghi nhớ
- Yêu cầu học sinh học thuộc
* Cũng cố bài : Giáo viên nhấn mạnh ý nghĩa của truyện
* Hướng dẫn học bài : Học sinh soạn bài “Mẹ hiền dạy con”