MỤC TIÊU BÀI HỌC: - Giúp HS nắm được KN và cấu tạo phép so sánh - Biết cách quan sát sự giống nhau giữa các sự vật để tạo ra những so sánh đúng, tạo những so sánh hay.. Tại sao có thể so
Trang 1Tiết 78 : SO SÁNH
A MỤC TIÊU BÀI HỌC:
- Giúp HS nắm được KN và cấu tạo phép so sánh
- Biết cách quan sát sự giống nhau giữa các sự vật để tạo ra những so sánh đúng, tạo những so sánh hay
B CHUẨN BỊ: - GV: Đọc sách - Tư liệu - Giáo án
- HS: Đọc SGK - Trả lời câu hỏi
C TIẾN TRÌNH BÀI DẠY - HỌC:
I Tổ chức: Sĩ số: 6A
6B
6C
II Kiểm tra: Phó từ là gì? Các loại phó từ?
Ý nghĩa? Bài tập 2
III Tổ chức các HĐ dạy học:
Ngữ liệu và PT ngữ liệu:
Đọc ngữ liệu: SGK-14
1- Chỉ ra các tập hợp từ chứa
hình ảnh so sánh?
2.Sự vật, sự việc nào được so
sánh với sự vật, sự việc nào?
I So sánh là gì?
1.Ngữ liệu 1,2 sgk/24
a Trẻ em như búp trên cành
b Rừng đước dựng lên cao ngất như hai dãy trường thành vô tận
*Nhận xét.
Trang 2Tại sao có thể so sánh như
vậy?
So sánh như vậy để làm gì?
(Nổi bật cảm nhận người viết,
tạo ra hình ảnh mới mẻ, gợi
cảm giác thú vị hấp dẫn.)
Thế nào là so sánh?
-Đọc ngữ liệu 3:
3 Sự so sánh này khác với các
phép so sánh trên ở chỗ nào?
- Cho VD về so sánh:
+Thân em như quả ớt trên cây
Càng tươi trong lòng
+Bác ngồi đó nước non
- Chỉ ra các yếu tố so sánh
trong ngữ liệu 1 Từ đó vẽ cấu
tạo mô hình phép so sánh?
Tìm thêm 1 số từ so sánh?
=>Trẻ em được so sánh với búp trên cành
=>Rừng đước được so sánh với hai dãy trường thành vô tận
=>Các sự vật đó so sánh được với nhau là vì giữa chúng có những đặc điểm giống nhau (nét tương đồng) nhất định về hình thức về tính chất, đặc điểm, vị trí, chức năng ( Trẻ em là lứa tuổi mới lớn tràn đầy sức sống, chứa chan hi vọng giống như búp non trên cành)
*Kết luận
*So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với
sự vật, sự việc khác có nét tương đồng làm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt
2/Ngữ liệu 3-Nhận xét.
-ở NL trên là so sánh ngang bằng -ở NL này là so sánh không ngang bằng
II Cấu tạo của phép so sánh.
1/Ngữ liệu 1.Điền vào mô hình.
Trang 3Cho biết mô hình cấu tạo đầy
đủ của một phép so sánh?
VD: +Trường Sơn: chí lớn ông
cha
Cửu Long: lòng mẹ bao la
sóng trào +Qua đình ngả nón:
thương mình bấy nhiêu
HS làm câu hỏi ở NL3
Vế A( SV được SS)
P.Diện
so sánh
Từ
so sánh
Vế B( SV dùng để SS)
Trẻ em
Rừng đước
Áo chàng
dựng lên cao ngất đỏ
như như
tựa
búp trên cành
hai dãy trường thành vô tận
ráng pha lê
*Nhận xét:
* Mô hình cấu tạo đầy đủ của một phép so sánh gồm:
-Vế A( Nêu tên sự vật sự việc được so sánh);
- Vế B( Nêu tên sự vật sự dùng để so sánh với SV,SV nói ở vế A);
- Từ ngữ chỉ phương diện so sánh;
- Từ ngữ chỉ ý so sánh ( Gọi tắt là từ so sánh)
2/Ngữ liệu
3/25-*Nhận xét
* Trong thực tế , mô hình cấu tạo nói trên có thể biến đổi ít nhiều:
- Các từ ngữ chỉ phương diện so sánh và chỉ ý so sánh có thể được lược bớt
Trang 4HSđọc ghi nhớ/25
- Vế B có thể đảo lên trước vế A cùng với từ so sánh
3/Kết luận:
*Ghi nhớ: SGK/25
Dựa vào mẫu tìm thêm 1 số
VD về so sánh?
II.Luyện tập
1 Bài 1 (25):
a, So sánh đồng loại
*người với người:
- Người là cha máu đỏ
- Bao bà cụ từ tâm làm mẹ Yêu quý con như đẻ con ra( Tố Hữu)
*S2 vật với vật: Sông ngòi, kênh rạch bủa giăng chi chít
b/, S2 khác loại:
- Vật với người:
+Đôi ta như lửa mới nhen Như trăng mới nhú như đèn mới khêu
+ Mẹ già như chuối chín cây
c/*S2 cái cụ thể với cái trừu tượng + Cánh buồm giương to như mảnh hồn làng +Sự nghiệp của chúng ta giống như rừng cây đương vươn lên đầy nhựa sống và ngày càng lớn
Trang 5Điền vào những thành ngữ tạo
phép so sánh?
mạnh nhanh
2 Bài 2 (25):
Khoẻ như voi (Hùm, trâu) Đen như cột nhà cháy (Bồ hóng, hắc ín) Trắng như bông (Tuyết, vôi, trứng gà bóc) Cao như núi (cây sào, cây tre đực)
IV: Củng cố:
- Đọc ghi nhớ: Thế nào là S2 ? Mô hình cấu tạo S2 ?
V Hướng dẫn về nhà:
- Học bài - Hoàn thành bài tập 3