Giáo án tin học lớp 6 mới theo 5 hoạt động năm học 20182019 ( theo mô hình trường học mới) Giáo án tin học lớp 6 mới theo 5 hoạt động năm học 20182019 ( theo mô hình trường học mới) Giáo án tin học lớp 6 mới theo 5 hoạt động năm học 20182019 ( theo mô hình trường học mới)
Trang 1Chương I
LÀM QUEN VỚI TIN HỌC VÀ MÁY TÍNH ĐIỆN TỬ
Bài 1: THÔNG TIN VÀ TIN HỌC
I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
- Biết khái niệm về thông tin và hoạt động thông tin của con người
- Biết máy tính là công cụ hỗ trợ con người trong các hoạt động thông tin
- Biết khái niệm ban đầu về tin học và nhiệm vụ chính của tin học
II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
1 Giáo viên:
- SGK, SGV, tài liệu, Giáo án
- Đồ dùng dạy học: máy tính, máy chiếu (nếu có)
2 Học sinh:
- Đọc trước bài mới
- SGK, Đồ dùng học tập
III TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1 Kiểm tra bài cũ: Không có
2
Dạy bài mới:
HĐ1: Tìm hiểu “thông tin là gì?”
GV – Tìm hiểu khổ thơ trích từ bài thơ “Đoàn
thuyền đánh cá” của nhà thơ Huy Cận Và trả lời
câu hỏi SGK
-> HS trả lời câu hỏi
GV- Câu trả lời đó cũng chính là thông tin em thu
nhận được khi đọc khổ thơ
GV – Hai bạn A, B đọc sách, điều đó giúp gì cho
hai bạn A, B?
-> HS: giúp A, B hiểu biết
GV – Bạn Nam đang xem chương trình thời sự trên
Đài THVN, điều đó giúp được gì cho bạn Nam?
-> HS: giúp Nam biết được tin tức về các vấn đề …
GV: đưa ra một số thông tin khác làm VD, cho HS
nhận xét và rút ra kết luận về thông tin
HS: nhận xét, ghi bài
HĐ2: Tìm hiểu “hoạt động thông tin của con
người”.
GV – Nghe đài dự báo về thời tiết vào buổi sáng
cho ta biết được điều gì?
-> HS: tình hình về thời tiết nắng/mưa, nhiệt độ
cao/thấp
GV – Đèn (đỏ) tín hiệu giao thông cho ta biết được
điều gì?
1 Thông tin là gì?
- Thông tin là tất cả những gì đem lại
sự hiểu biết về thế giới xung quanh (sựvật, sự kiện …) và về chính con người
2 Hoạt động thông tin của con người.
- Việc tiếp nhận, xử lý, lưu trữ vàtruyền (trao đổi) thông tin được gọichung là hoạt động thông tin Xử lýthông tin đóng vai trò quan trọng vì nóđem lại sự hiểu biết cho con người
- Thông tin trước khi xử lý được gọi là
Trang 2-> HS: đèn đỏ đang bật, các phương tiện giao thông
phải dừng lại trước vạch sơn trắng
?Làm thế nào để biết được những thông tin trên?
-> HS: nghe = tai, nhìn = mắt
GV: KL, đó là quá trình tiếp nhận thông tin
Thông tin có vai trò hết sức quan trọng, chúng ta
không chỉ tiếp nhận thông tin mà còn lưu trữ, trao
đổi và xử lý thông tin KL về HĐ thông tin
GV: nhấn mạnh sự quan trọng của việc xử lý thông
tin, đưa ra VD cụ thể (phân tích xử lý thông tin ở
VD trên - đèn đỏ giao thông);
HS: một số HS đưa ra mô hình xử lý thông tin
GV: kết luận
thông tin vào, còn thông tin nhận đượcsau khi xử lý gọi là thông tin ra Việctiếp nhận chính là để tạo thông tin vàocho quá trình xử lý
* Mô hình xử lý thông tin
- Việc lưu trữ, tuyền thông tin làm chothông tin và những hiểu biết được tíchluỹ và nhân rộng
IV CỦNG CỐ, HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC Ở NHÀ
- Bài tập 3 Sách Tin học dành cho THCS quyển 1 (trang 5)
- Học bài, chuẩn bị bài cho tiết 2 bài 1: Thông tin và tin học với câu hỏi:
+ Thế nào là hoạt động thông tin và tin học?
+ Hãy nêu một số ví dụ về hoạt động thông tin của con người?
Xử lý
Thông tin ra
Thông tin vào
Trang 3Bài 1: THÔNG TIN VÀ TIN HỌC
I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
- Biết khái niệm về thông tin và hoạt động thông tin của con người
- Biết máy tính là công cụ hỗ trợ con người trong các hoạt động thông tin
- Biết khái niệm ban đầu về tin học và nhiệm vụ chính của tin học
II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
1 Giáo viên:
- SGK, SGV, tài liệu, Giáo án
- Đồ dùng dạy học: máy tính, máy chiếu (nếu có)
2 Học sinh:
- Đọc trước bài mới
- SGK, Đồ dùng học tập
III TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Kiểm tra bài cũ:
- Thông tin là gì?
- Em hãy lấy một số ví dụ cụ thể về thông tin và cách thức mà con người thu nhậnthông tin đó?
2 Dạy bài mới:
HĐ1: tìm hiểu “Hoạt động thông tin và tin học”
GV: Con người tiếp nhận thông tin bằng cách nào?
-> HS: bằng các giác quan (thính giác, thị giác, xúc
giác, khứu giác, vị giác)
GV: Con người lưu trữ, xử lý các thông tin đó ở
đâu?
-> HS: Bộ não giúp con người làm việc đó
GV: Nhưng ta biết các giác quan và bộ não của con
người là có hạn! (VD: chúng ta không thể nhìn
được những vật ở quá xa hay quá nhỏ)
GV: Để quan sát các vì sao trên trời, các nhà thiên
văn học không quan sát bằng mắt thường được Họ
sử dụng dụng cụ gì
-> HS: Họ sử dụng kính thiên văn
GV: Dụng cụ gì giúp em quan sát các tế bào trong
khi thực hành ở môn sinh học?
-> Kính hiển vi
GV: Khi em bị ốm cha mẹ em đo nhiệt độ cơ thể
bằng cách nào?
-> HS: bằng nhiệt kế
GV: Các em cũng không thể tính nhanh với các
con số quá lớn … con người đã không ngừng sáng
tạo các công cụ, phương tiện tương tự trên giúp
3/ Hoạt động thông tin và tin học
- Một trong các nhiệm vụ chính của tinhọc là nghiên cứu việc thực hiện cáchoạt động thông tin một cách tự độngnhờ sự trợ giúp của máy tính điện tử.(KN: Tin học là ngành khoa học côngnghệ nghiên cứu các phương pháp, cácquá trình xử lý thông tin một cách tựđộng dựa trên các phương tiện kỹ thuật
mà chủ yếu là MTĐT)
Trang 4mình vượt qua những giới hạn ấy, máy tính điện tử
ra đời với mục đích ban đầu là hỗ trợ cho công việc
tính toán của con người
- Với sự ra đời của máy tính, ngành tin học ngày
càng phát triển mạnh mẽ Một trong những nhiệm
vụ chính của tin học là nghiên cứu việc thực hiện
các hoạt động thông tin một cách tự động trên cơ
sở sử dụng máy tính điện tử
- Nhờ sự phát triển của tin học, máy tính không chỉ
là công cụ trợ giúp tính toán thuần tuý mà nó còn
có thể hỗ trợ con người trong nhiều lĩnh vực khác
nhau của cuộc sống
- Nhờ sự phát triển của tin học, máytính không chỉ là công cụ trợ giúp tínhtoán thuần tuý mà nó còn có thể hỗ trợcon người trong nhiều lĩnh vực khácnhau của cuộc sống
IV CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN HS TỰ HỌC Ở NHÀ
1 Củng cố
- Hãy nêu một số ví dụ minh hoạ về hoạt động thông tin của con người
- Hãy tìm thêm ví dụ về những công cụ và phương tiện giúp con người vượt qua hạnchế của các giác quan và bộ não
- Đọc bài đọc thêm “Sự phong phú của thông tin” (Nếu còn thời gian)
2 Hướng dẫn HS tự học ở nhà
- Làm các bài tập còn lại
- Học bài, chuẩn bị bài 2 “Thông tin và biểu diễn thông tin” với các câu hỏi:
+ Em hãy nêu các dạng thông tin cơ bản? Và nêu ví dụ cho từng dạng đó?+ Ngoài ba dạng thông tin cơ bản nêu trên, em hãy thử tìm xem còn có dạngnào khác không?
Trang 5Bài 2: THÔNG TIN VÀ BIỂU DIỄN THÔNG TIN
I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT
- Phân biệt được các dạng thông tin cơ bản
- Biết khái niệm biểu diễn thông tin và cách biểu diễn thông tin trong máy tính
II.CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
1 Giáo viên:
- SGK, SGV, tài liệu, Giáo án
- Đồ dùng dạy học: máy tính, máy chiếu(nếu có)
2 Học sinh:
- Đọc trước bài mới
- SGK, Đồ dùng học tập
III TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Kiểm tra bài cũ:
- Thông tin là gì? cho ví dụ về thông tin?
- Thế nào là hoạt động thông tin? Cho các ví dụ về mô hình quá trình xử lí thông
tin?
2 Dạy bài mới:
HĐ1: Tìm hiểu các dạng cơ bản của thông tin
GV: Tìm hiểu bài hát “cùng nhau ta đi lên” và nội dung
phần khởi động Và trả lời câu hỏi SGK
HS trả lời câu hỏi
GV: Nhận xét và chốt ý
GV: Ở tiết học trước các em đã được tìm hiểu về thông
tin Hãy lấy một số ví dụ về thông tin?
HS: Các bài báo, tín hiệu đèn giao thông …
GV: Những thông tin này em tiếp nhận được nhờ
những cơ quan cảm giác nào?
GV: Em nào lấy ví dụ về thông tin ở dạng âm thanh?
HS: Tiếng gọi cữa, tiếng chim hót, tiếng đàn piano, bài
GV: Thông tin hết sức phong phú, đa dạng, con người
có thể thu nhận thông tin dưới dạng khác: mùi, vị, cảm
1/ Các dạng thông tin cơ bản
- Ba dạng thông tin cơ bản: văn bản, âmthanh và hình ảnh
2/ Biểu diễn thông tin
- Biểu diễn thông tin là cách thể hiệnthông tin dưới dạng cụ thể nào đó.VD: Người nguyên thủy dùng sỏi đểchỉ số lượng thú săn được
Trang 6giác (nóng lạnh, vui buồn…) Nhưng hiện tại ba dạng
thông tin nói trên là ba dạng thông tin cơ bản mà máy
tính có thể xử lý được Con người luôn nghiên cứu các
khả năng để có thể xử lý các dạng thông tin khác
Trong tương lai có thể máy tính sẽ lưu trữ và xử lý
được các dạng thông tin ngoài 3 dạng cơ bản nói trên
HS: Chú ý lắng nghe
GV: Ngoài cách thể hiện bằng văn bản, hình ảnh, âm
thanh thì thông tin còn được thể hiện bằng nhiều cách
khác nhau như: dùng sỏi để tính, dùng nét mặt thể hiện
điều muốn nói
HS: Suy nghĩ và liên hệ thực tế cuộc sống
GV: Vậy biểu diễn thông tin là gì ?
HS: Là thể hiện thông tin dưới dạng cụ thể nào đó.
GV: Em hãy lấy ví dụ về biểu diễn thông tin ?
HS: Như người khiếm thính dùng nét mặt, cử động của
tay để thể hiện điều muốn nói
GV: Nhận xét
Chú ý cùng một thông tin có thể có nhiều cách biểu
diễn khác nhau, chẳng hạn để diễn tả một buổi sáng đẹp
trời, hoạ sĩ có thể vẽ bức tranh, nhạc sĩ lại diễn đạt cảm
xúc dưới dạng bản nhạc, nhà thơ có thể sáng tác thơ;
Cùng các con số có thể biểu diễn dưới dạng bảng hay
đồ thị…
GV: cho HS lấy thêm VD, HS: lấy VD
GV: Biểu diễn thông tin nhằm mục đích lưu trữ và
chuyển giao thông tin thu nhận được Thông tin cần
được biểu diễn dưới dạng có thể tiếp nhận (Có thể hiểu
và xử lý được)
Không chỉ vậy, biểu diễn thông tin có còn có vai trò
quyết định đối với mọi hoạt động thông tin nói chung
và quá trình xử lý thông tin nói riêng Chính vì vậy con
người không ngừng cải tiến, hoàn thiện và tìm kiếm các
phương tiện công cụ biểu diễn thông tin mới
- Biểu diễn thông tin có vai trò quyếtđịnh đối với mọi hoạt động thông tincủa con người
- Học bài, xem các bài tập SGK/9
- Tìm hiểu các phần còn lại của bài (biểu diễn thông tin trong máy tính) và trả lời
các câu hỏi:
+ Thế nào là biểu diễn thông tin trong máy tính?
Trang 7Bài 2: THÔNG TIN VÀ BIỂU DIỄN THÔNG TIN
I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT
- Phân biệt được các dạng thông tin cơ bản
- Biết khái niệm biểu diễn thông tin và cách biểu diễn thông tin trong máy tính
II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
1 Giáo viên:
- SGK, SGV, tài liệu, Giáo án
- Đồ dùng dạy học: máy tính, máy chiếu(nếu có)
2 Học sinh:
- Đọc trước bài mới
- SGK, Đồ dùng học tập
III TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Kiểm tra bài cũ
- Thông tin có những dạng cơ bản nào và vai trò của biểu diễn thông tin là gì?
2 Dạy bài mới:
Hoạt động 3: Tìm hiểu cách biểu diễn thông tin
trong máy tính điện tử
GV: Đối với người khiếm thị em có thể dùng hình
ảnh để trao đổi thông tin được không? Vì sao?
HS: Không Vì người khiếm thị không nhìn thấy
GV: Nhận xét
GV: Để máy tính hiểu và giúp đỡ con người trong
hoạt động thông tin, thông tin cần được biểu diễn
dưới dạng phù hợp Đối với máy tính thông dụng
hiện nay, dạng biểu diễn ấy là dãy bit Dãy bit chỉ
gồm hai kí tự 0 và 1
HS: Lắng nghe, ghi nhớ nội dung chính
Thông tin trong máy tính được biểu diễn bằng các
dãy số 0 và 1 gọi là dãy bit Có thể hiểu nôm na
rằng bit là đơn vị (vật lý) có thể có một trong hai
trạng thái có hoặc không Làm việc với 2 kí hiệu 0
và 1 (số nhị phân) tương đương với làm việc với
các trạng thái của bit Trong tin học, thông tin lưu
giữ trong máy tính còn được gọi là dữ liệu
GV: Làm sao để biết lượng thông tin này nhiều hơn
lượng thông tin kia?
HS: thảo luận, trả lời
GV: Đơn vị bé nhất dùng để lưu trữ thông tin là bit
Tại mỗi thời điểm trong một bit chỉ lưu trữ được
hoặc là chữ số 0 hoặc là chữ số 1 Từ bit là viết tắt
3/ Biểu diễn thông tin trong máy tính
- Thông tin biểu diễn trong máy tínhđiện tử dưới dạng bit gồm hai ký tự 0
và 1
- Đơn vị lưu trữ thông tin:
+ Đơn vị bé nhất dùng để lưu trữ thôngtin là bit
+ Các bội của bit:
1Byte (B) = 8bit1Kilobyte(KB) = 1024B = 210B1Megabyte (MB) = 1024KB = 210KB1Gigabyte (GB) = 1024MB = 210MB
Trang 8của Binary Digit (Chữ số nhị phân) Trong tin học
ta thường dùng một số đơn vị bội của bit sau đây:
Tên gọi Viết tắt Giá trị
- Theo em, tại sao thông tin trong máy tính được biểu diễn thành dãy bit?
- Hãy đổi: 21MB ra byte, bit, Kilobyte
2 Hướng dẫn HS tự học ở nhà
- Học bài, làm bài tập còn lại
- Chuẩn bị bài 3: “Em có thể làm được những gì nhờ máy tính?”
+ Tìm hiểu khả năng và hạn chế của máy tính?
+ Khả năng to lớn nào đã làm cho máy tính trở thành một công cụ xử lí thôngtin hữu hiệu?
Trang 9Bài 3: EM CÓ THỂ LÀM ĐƯỢC NHỮNG GÌ NHỜ MÁY TÍNH?
I MỤC TIÊUCẦN ĐẠT
- Biết khả năng ưu việt của máy tinh
- Biết tin học được ứng dụng trong nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội
- Biết máy tính chỉ là công cụ thực hiện theo chỉ dẫn của con người
II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
1 Giáo viên:
- SGK, SGV, tài liệu, Giáo án
- Đồ dùng dạy học: máy tính, máy chiếu (nếu có)
+ Hãy nêu các dạng cơ bản của thông tin?
+ Tại sao thông tin trong máy tính được biểu diễn thành dãy bit?
- DVBM: Thầy và các em sẽ cùng nhau tìm hiểu xem máy tính có thể làm được
những gì?
B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 1: Giới thiệu một số khả năng máy tính
GV: Khi em thực hiện phép toán nhân có 10 số trên máy
tính và em tính bằng tay thì cách nào nhanh hơn?
HS: Thực hiện phép tính trên máy tính nhanh hơn.
GV: Máy tính có thể thực hiện hàng tỷ phép toán trên một
giây, do đó có thể cho ra kết quả trên trong chốc lát
HS: Lắng nghe
GV: Máy tính thực hiện phép tính nhanh, vậy kết quả có
chính xác không?
HS: Chính xác
GV: Các máy tính hiện đại đã cho phép không chỉ tính
toán nhanh mà có độ chính xác cao
HS: Lắng nghe, suy nghĩ và liên hệ thực tế
GV: Giới thiệu khả năng lưu trữ của máy tính.
Máy tính có thể hoạt động cả ngày không cần nghỉ ngơi
HS: Ghi nhớ nội dung chính
Máy tính là một công cụ đa dụng và có khả năng rất to
lớn
Hoạt động 2: Hướng dẫn làm những việc trên máy tính
GV: Giới thiệu lại khả năng của máy tính điện tử.
- Làm việc không mệt mỏi
2/ Có thể dùng máy tính điện tử vào những việc gì?
- Thực hiện các tính toán
- Tự động hoá các công việc văn phòng
Trang 10GV: Hướng dẫn cách vận dụng các khả năng của máy tính
điện tử để thực hiện các công việc cụ thể
HS: Chú ý và ghi nhớ nội dung chính
GV: VD: Nhờ khả năng tính toán nhanh, ta sử dụng máy
tính vào công việc giải toán
HS: Lắng nghe
GV: Hãy lấy ví dụ về việc vận dụng khả năng làm việc
không mệt mỏi của máy tính?
HS: Trả lời
GV: Nhận xét.
Hoạt động 3: Giới thiệu những điều máy tính không thể
làm
GV: Máy tính có khả năng làm được rất nhiều công việc,
tuy nhiên máy tính có thể phân biệt được mùi vị không?
HS: Máy tính không thể phân biệt mùi vị
GV: Nếu ta không điều khiển thì máy tính có làm được gì
không các em?
HS: Máy tính sẽ không làm được việc gì nếu như không
có con người điều khiển
GV: Máy tính tự làm việc không theo hướng dẫn của con
người được không?
HS: Không Máy tính chỉ làm việc theo chỉ dẫn của con
người
GV: Như vây máy tính có khả năng rất lớn tuy nhiên máy
tính không thể tự làm việc nếu không có con người điều
khiển
- Hỗ trợ công tác quản lý
- Công cụ học tập và giải trí
- Điều khiển tự động và rô-bốt
- Liên lạc, tra cứu và mua bán trực tuyến
3/ Máy tính và điều chưa thể
- Máy tính chưa thể có khả năng tư duy vàcảm giác (phân biệt mùi vị…)
-> Máy tính chưa thể thay thế hoàn toàn conngười
- Con người làm ra máy tính -> Con ngườiquyết định sức mạnh của máy tính
C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
- Hãy kể thêm một vài ví dụ về những gì máy tính có thể thực hiện với sự trợ giúpcủa máy tính điện tử?
- Em đã làm gì trên máy tính ?-.Hạn chế của máy tính là gì?
D HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
- Học bài, làm bài tập
- Chuẩn bị bài 4 “Máy tính và phần mềm máy tính”
+ Tìm hiểu thế nào là mô hình ba bước? cho ví dụ?
+ Hãy kể tên một số bộ phận cơ bản của máy tính? Tại sao CPU có thể coinhư bộ não của máy tính?
Trang 11BÀI 4: MÁY TÍNH VÀ PHẦN MỀM MÁY TÍNH
I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT
- Biết khả năng ưu việt của máy tinh
- Biết tin học được ứng dụng trong nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội
- Biết máy tính chỉ là công cụ thực hiện theo chỉ dẫn của con người
II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
1 Giáo viên:
- SGK, SGV, tài liệu, Giáo án
- Đồ dùng dạy học: máy tính, máy chiếu (nếu có)
Hoạt động 1: Giới thiệu mô hình ba bước
GV: Nhắc lại các giai đoạn quá trình xử lí thông
tin
HS: Mô hình quá trình xử lí thông tin gồm: thông
tin vào, xử lí, thông tin ra
GV: Mô hình quá trình xử lí thông tin có phải là
mô hình ba bước không?
HS: Mô hình quá trình xử lí thông tin là mô hình
ba bước
GV: Trong thực tế, nhiều quá trình có thể được
mô hình hoá thành một quá trình ba bước như :
Giải toán:
GV: Lấy ví dụ về mô hình ba bước
HS: Lắng nghe, ghi nhớ nội dung chính
GV: Em nào đưa ra cho cô ví dụ khác về mô hình
ba bước ?
HS: Nấu cơm
Gạo, nước : INPUT
Vo gạo, cho nứơc vào vừa đủ, bắt lên bếp nấu
chín cơm : XỬ LÍ
Nồi cơm : OUTPUT
GV: Như vậy để máy tính có thể giúp đỡ con
Mô hình quá trình 3 bước
VD: Pha trà mời khách
Trà, nứơc sôi: INPUTCho nước sôi vào ấm có sẵn trà đợi chonguội rót ra cốc: XỬ LÍ
Cốc trà : OUTPUT
(outpu t) Nhập
(input)
Trang 12người trong quá trình xử lí thông tin, máy tính
phải có bộ phận thu, xử lí, và xuất thông tin đã xử
GV: ác em làm việc với máy tính, thì nhập thông
tin vào đâu, thấy thông tin ở đâu ?
HS: Em nhập thông tin vào từ bàn phím, nhìn thấy
trên màn hình
GV: Nhận xét
GV: Tất cả các máy tính đều được xây dựng trên
cơ sở một cấu trúc chung cơ bản: bộ xử lí trung
tâm, thiết bị vào ra, và để lưu dữ liệu thì máy tính
có bộ nhớ
HS: Lắng nghe
GV: Giới thiệu về: Bộ xử lí trung tâm (CPU);Bộ
nhớ; Thiết bị vào ra
HS: Chú ý ghi nhớ nội dung chính
GV: Trong ba khối chức năng của máy tính, bộ
HS: Bộ điều khiển trung tâm hoạt động dưới sự
điều khiển của chương trình
GV: Nhận xét
HS: Lắng nghe
1/ Cấu trúc chung của máy tính điện tử
- Cấu trúc chung của máy tính gồm 3 khốichức năng chủ yếu: Bộ xử lí trung tâm, bộnhớ, các thiết bị vào ra
- Chương trình là tập hợp các câu lệnh, mỗicâu lệnh hướng dẫn một thao tác cụ thể cầnthực hiện
a/ Bộ xử lý trung tâm (CPU)
- Bộ xử lý trung tâm (CPU) có thể được coi
là bộ não của máy tính
- CPU thực hiện các chức năng tính toán,điều khiển và phối hợp mọi hoạt động củamáy tính theo sự chỉ dẫn của chương trình
b/ Bộ nhớ
- Bộ nhớ trong: Lưu trữ chương trình và dữliệu trong quá trình máy tính làm việc
+ Thành phần chính của bộ nhớ trong làRAM Khi máy tính tắt, toàn bộ thông tintrong RAM sẽ bị mất đi
- Bộ nhớ ngoài: được dùng để lưu trữ lâu dàichương trình và dữ liệu Đó là: đĩa cứng, đĩamềm, đĩa CD/DVD, USB,… Thông tin lưutrữ trên bộ nhớ ngoài không bị mất đi khingắt điện
Đơn vị đo thông tin: bit, byte, kilobyte,megabyte, gigabyte
- Học bài, làm bài tập 1, 3 trang 19
- Chuẩn bị bài 4: “Máy tính và phần mềm máy tính”
+ Hãy quan sát mô hình hoạt động của máy tính và cho biết gồm mấy bước?
+ Cho biết đâu là thiết bị vào? đâu là thiết bị ra ?
Trang 13BÀI 4: MÁY TÍNH VÀ PHẦN MỀM MÁY TÍNH
I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT
- Biết sơ lược về cấu trúc của máy tính điện tử
- Biết một số thành phần chính của máy tính cá nhân
- Biết khái niệm phần mềm máy tính và vai trò của phần mềm máy tính
- Biết máy tính hoạt động theo chương trình
- Có ý thức mong muốn hiểu biết về máy tinh và ý thức rèn luyện tác phong làmviệc khoa học, chuẩn xác
II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
1 Giáo viên:
- SGK, SGV, tài liệu, Giáo án
- Đồ dùng dạy học: máy tính, máy chiếu (nếu có)
+ Có mấy loại bộ nhớ? Dữ liệu lưu ở bộ nhớ nào thì toàn bộ dữ liệu sẽ bị mất khi tắtmáy
- DVBM: Hôm nay chúng ta sẽ cùng tìm hiểu về máy tính và phần mềm của máy tính
B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 3: Quá trình xử lí thông tin của máy
tính
GV: Nhờ có các khối chức năng: bộ xử lý trung
tâm mà máy tính là một công cụ xử lí thông tin hữu
hiệu
GV: Hãy quan sát mô hình hoạt động của máy tính
và cho biết gồm mấy bước?
HS: Quá trình hoạt động xử lí thông tin của máy
tính gồm 3 bước
GV: Quá trình hoạt động xử lí thông tin của máy
tính gồm 3 bước
GV: Cho biết đâu là thiết bị vào? đâu là thiết bị ra ?
HS: Thiết bị vào: bàn phím, chuột Thiết bị ra là:
máy in, loa, màn hình
GV: Thiết bị vào: bàn phím, chuột Thiết bị ra là:
máy in, loa, màn hình
2/ Máy tính là một công cụ xử lý thông tin
- Quá trình xử lí thông tin trong máytính được tiến hành một cách tự độngtheo sự chỉ dẫn của chương trình
Trang 14GV: Nhận xét.
Hoạt động 4: Giới thiệu phần mềm máy tính
GV: Giới thiệu về phần cứng và phần mềm
HS: Chú ý lắng nghe
GV: Máy tính hoạt động là nhớ vào đâu ?
HS: Sự điều khiển của con người thông qua
chương trình
GV: Khi không có chương trình thì máy tính có
hoạt động không?
HS: Khi không có chương trình thì máy tính sẽ
không hoạt động được vì không có chương trình
- Người ta gọi các chương trình máy tính là phần mềm máy tính hay ngắn gọn là phần mềm
b/ Phân loại phần mềm
- Phần mềm được chia làm hai loại:phần mềm hệ thống và phần mềm ứngdụng
- Phần mềm hệ thống: DOS,WINDOWS 98
- Phần mềm ứng dụng: Chương trình đồhoạ, tính toán, tra từ điển Anh Việt
C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
Bài tập: Xây dựng các phát biểu đúng từ các cụm từ sau:
Là tập hợp các câu lệnh, mỗi câu lệnh hướngdẫn một thao tác cụ thể cần thực hiện
D HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
- Học bài, làm bài tập 5 trang 19
- Chuẩn bị bài thực hành 1: Làm quen với một số thiết bị máy tính_KT 15’
- Đọc và tìm hiểu nội dung, nghiên cứu cách thực hành
+ HS tìm hiểu tại nhà (nếu có máy) và quan sát các bộ phận của máy tính như: bàn phím, chuột, màn hình, ổ cứng, ổ mềm… và tìm hiểu chức năng của
chúng?
Trang 15BÀI TH 1: LÀM QUEN VỚI MÁY TÍNH_KT 15’
I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT
- Nhận biết được các bộ phận cơ bản của máy tính cá nhân
- Thực hiện được việc bật/tắt máy tính
- Thực hiện được một số thao tác với bàn phím
- Hiểu và thấy sự cần thiết phải tuân thủ nội quy phòng máy tính
II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
1 Giáo viên:
- SGK, SGV, tài liệu, Giáo án
- Đồ dùng dạy học: máy tính, máy chiếu (nếu có)
Câu 1:(6đ)Em hãy nêu các dạng thông tin cơ bản? Mỗi dạng cho một ví dụ?
Câu 2:(4đ)Máy tính có những khả năng nào?
+ Khả năng làm việc không mệt mỏi (1đ)
- DVBM: Hôm nay thầy và các em sẽ tìm hiểu về chiếc máy tinh qua bài thực hành hôm
nay
B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
GV: cho HS quan sát các bộ phận của
máy tính như: bàn phím, chuột, màn hình,
ổ cứng, ổ mềm… và giới thiếu chức năng
của chúng
HS: quan sát, lắng nghe
1/ Nhận biết các bộ phận của máy tính cá nhân
a/ Các thiết bị nhập dữ liệu cơ bản
- Bàn phím (keyboard): là thiết bị nhập dữ liệu chính của máy tính
- Chuột (mouse): là thiết bị điều khiển nhập dữ liệu
Trang 16(Sau mỗi phần dừng lại trả lời câu hỏi của
học sinh nếu có học sinh thắc mắc)
GV: thuyết trình cho HS cách bật máy
tính, làm mẫu cho HS quan sát, yêu cầu
HS thực hiện
HS: quan sát, thực hành
GV: HD HS làm quen với chuột và phím:
cho HS gõ một vài phím với chương trình
Notepad, di chuyển chuột trên màn hình
c/ Các thiết bị xuất dữ liệu
- Màn hình: hiển thị kết quả hoạt động của máytính và hầu hết giao tiếp giữa người và máy tính
- Máy in: thiết bị dùng để đưa dữ liệu ra giấy
- Loa: thiết bị dùng để đưa âm thanh rad/ Các thiết bị lưu trữ dữ liệu
- Đĩa cứng: là thiết bị lưu trữ dữ liệu chủ yếu củamáy tính, có dung lượng lưu trữ lớn
- Đĩa mềm: có dung lượng nhỏ, chủ yếu dùng đểsao chép dữ liệu từ máy tính này sang máy tínhkhác
- Ngoài ra còn có các loại thiết bị nhớ hiện đại nhưCD/DVD, flash (USB) …
2/ Khởi động máy tính
Bật công tắc màn hình và công tắc trên thân máytính Quan sát các đèn tín hiệu và quá trình khởiđộng của máy tính qua các thay đổi trên màn hình.Đợi cho đến khi máy tính kết thúc quá trình khởiđộng và ở trạng thái sẵn sàng
Tắt máy tính đúng cách: nháy chuột vào nút
ở góc bên dưới màn hình -> nháy nút và
chọn Shut down Quan sát quá trình tự kết thúc
và tắt của máy tínhTắt màn hình (nếu cần)
C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
- Kể và thực hiện lại các thao tác trên các bộ phận máy tính
D HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
Chuẩn bị bài 5: Luyện tập chuột
+ Tìm hiểu một số thao tác chính với chuột gồm những thao tác nào?
Trang 17CHƯƠNG 2: PHẦN MỀM HỌC TẬP BÀI 5: LUYỆN TẬP CHUỘT MÁY TÍNH
I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT
- Phân biệt các nút chuột
- Biết các thao tác cơ bản với chuột
- Thực hiện được các thao tác cơ bản với chuột
II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
1 Giáo viên:
- SGK, SGV, tài liệu, Giáo án
- Đồ dùng dạy học: máy tính, máy chiếu (nếu có)
HĐ 1: Làm quen với chuột máy tính
GV: Theo em chuột máy tính lại có tên như vậy?
Trong máy tính chuột đóng vai trò gì ? Đó là công cụ
thuộc bước nào trong ba bước sau ?
HS : Trả lời
GV : Nhận xét và chốt ý
GV: Các cách đưa yêu cầu vào máy tính? Cách đưa
lệnh nào nhanh hơn? tại sao?
HS: trả lời (dùng chuột, phím, các thiết bị nhập)
GV: để sử dụng máy tính thuận lợi chúng ta cần biết
cách đưa dữ liệu và yêu cầu vào máy tính Bài hôm
nay chúng ta sẽ biết sử dụng và rèn luyện một thiết bị
quen thuộc đó là “chuột”
GV: Cho biết các bộ phận của chuột máy tính?
HS: Gồm nút trái chuột, nút phải chuột, thanh cuộn
GV: Chuột máy tinh có những loại nào?
HS: Chuột máy tính có loại có dây và không dây
1/
Làm quen với chuột máy tính
- Chuột máy tính đều có chung các bộ phận gồm: nút trái chuột, nút phải chuột, thanh cuộn
- Chuột máy tính có loại có dây và không dây
2 Cách cầm, giữ chuột máy tính.
Xử lí Dữ liệu ra
Dữ liệu
vào
Trang 18HĐ 2: Cách cầm, giữ chuột máy tính.
GV: Yêu cầu học sinh quan sát hình, cho biết hình nào
cầm chuột đúng? Và giải thích tại sao
HS: Quan sát và trả lời
GV: Nhận xét và chốt ý
GV: Lưu ý học sinh các kỹ năng thực hành
- Cầm chuột đúng cách: úp bàn tay phải lên chuột và
đặt các ngón tay đúng vị trí:
HĐ 3: Các thao tác chính với chuột
- Nhận biết con trỏ chuột trên màn hình: cho hs quan
sát sự thay đổi vị trí của con trỏ chuột trên màn hình,
với các phần mềm khác nhau con trỏ chuột có thể ở
dạng khác
- Di chuyển chuột: cầm chuột đúng cách di chuyển
nhẹ nhàng trong khi chuột vẫn tiếp xúc với bàn di
- Nháy và nháy đúp: Nháy chuột nhẹ nhàng, thả tay
dứt khoát kể cả nháy đúp chuột
Chú ý: ngồi đúng tư thế, hợp vệ sinh, cổ tay thả lỏng
và không đặt cánh tay lên những vật cứng, nhọn
- Dùng tay phải giữ chuột, ngón trỏ đặtlên nút trái, ngón giữa đặt lên nút phải
- Bàn tay thẳng với cổ tay, không tạo racác góc gẫy giữa bàn tay và cổ tay
- Chuột cần luôn giữ trên mặt phẳngngang
3/ Các thao tác chính với chuột
- Di chuyển chuột: giữ và di chuyển chuộttrên mặt phẳng ngang (không nhấn bất cứnút chuột nào)
- Nháy nút trái chuột (nháy chuột): nhấnnhanh nút trái chuột và thả tay
- Nháy nút phải chuột: nhấn nhanh nútphảu chuột và thả tay
- Nháy đúp chuột: nhấn nhanh hai lần liêntiếp nút trái chuột
- Kéo thả chuột: Nhấn và giữ nút tráichuột, di chuyển chuột đến vị trí đích vàthả tay
- Xoay nút chuột: Nhấn giữ nút cuộn vàxoay nhẹ lên hoặc xuống
C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
- Cho HS sử dụng chương trình ở mức cao nhất và tuyên dương những HS: thựchành nhanh nhất, cố gắng nhất
D HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
- Chuẩn bị phần còn lại của bài 5: “Luyện tập chuột”
+ Xem phần luyện tập chuột (thực hành thêm tại nhà nếu có máy)
E HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI, MỞ RỘNG
Trang 19BÀI 5: LUYỆN TẬP CHUỘT MÁY TÍNH
I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT
- Phân biệt các nút chuột
- Biết các thao tác cơ bản với chuột
- Thực hiện được các thao tác cơ bản với chuột
II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
1 Giáo viên:
- SGK, SGV, tài liệu, Giáo án
- Đồ dùng dạy học: máy tính, máy chiếu (nếu có)
- Các thao tác chính với chuột? Mô tả cách thực hiện các thao tác đó?
DVBM: Hôm nay thầy sẽ hướng dẫn các em các thao tác với chuột và luyện tập cácthao tác đó
B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
HĐ 4: Luyện tập sử dụng chuột với phần mềm mouse
skills.
GV: HD HS khởi động phần mềm và các thao tác sử dụng
HS: Quan sát, thực hiện lại
GV nhận xét và hướng dẫn thao tác chuyển qua mức khác
HS quan sát và ghi chép
GV: Cho h/s thực hành luyện tập chuột với phần mềm
mouse skills, Hướng dẫn các h/s còn yếu, theo dõi h/s
Mức 1: di chuyển chuộtMức 2: nháy chuộtMức 3: nháy đúp chuộtMức 4: nháy nút phải chuộtMức 5: kéo thả chuột
Thực hành: Luyện tập chuột.Mức 1
Mức 2Mức 3Mức 4Mức 5
C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
- Cho các HS thi luyện nhanh với phần mềm mouse skill: tính số điểm đạt được, chođiểm hs đạt kết quả cao nhất
D HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
- Luyện tập chuột, tìm hiểu làm quen với bàn phím
- Chuẩn bị cho bài 6 “Học gõ mười ngón”
+ Theo em để rèn luyện tốt kỹ năng gõ phím cần những yếu tố nào Tại sao?
Trang 20+ Ích lợi của việc gõ bàn phím bằng mười ngón?
E HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI, MỞ RỘNG
Trang 21BÀI 6: HỌC GÕ MƯỜI NGÓN
I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
- Biết cấu trúc của bàn phím; các hàng phím
- Lợi ích của việc ngồi đúng tư thế ngồi đúng
- Lợi ích của việc gõ bàn phím bằng mười ngón
II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
1 Giáo viên:
- SGK, SGV, tài liệu, Giáo án
- Đồ dùng dạy học: máy tính, máy chiếu (nếu có)
- Các thao tác chính với chuột gồm những thao tác nào?
DVBM: Thầy và các em sẽ cùng nhau tìm hiểu về cách gõ phím qua bài hôm nay
B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
GV: Theo em để rèn luyện tốt kỹ năng gõ phím cần
những yếu tố nào Tại sao?
HS: quan sát trả lời
GV: Giới thiệu bằng hình ảnh cho HS biết về cách bố
trí các hàng phím, các phím chức năng, phím điều
khiển Chỉ rõ cho HS biết các phím soạn thảo (khi gõ
sẽ hiển thị kí tự vừa gõ trên màn hình)
Hướng dẫn cách đặt các ngón tay cho HS thực hành
Chỉ cho HS nhận thấy được các ngón tay nào thì phụ
trách những phím nào trên từng dãy phím Không vội
vàng, chủ yếu cho HS luyện tập thao tác đúng để rèn
+ Hàng phím số+ Hàng phím trên+ Hàng phím cơ sở: có hai phím F và J Đây
là hai phím dùng làm vị trí đặt ngón trỏ.Tám phím trên hàng cơ sở A, S, D, F, J, K,
L, ; còn được gọi là các phím xuất phát+ Hàng phím dưới
+ Hàng phím chứa phím cáchCác phím khác: có các phím điều khiển đặcbiệt như: Spacebar, Ctrl, Alt, Shift, Capslock, Tab, Enter và Backspace
2/ Tư thế ngồi, cách đặt tay gõ phím và