NHỮNG NGUYÊN tắc và BIỆN PHÁP sử DỤNG PHƯƠNG PHÁP THUYẾT TRÌNH TRONG dạy học CHUYÊN đề ĐƯỜNG lối CÁCH MẠNG của ĐẢNG CỘNG sản VIỆT NAM

- Về yêu cầu:+ Trong dạy học giáo dục chính trị phải thực hiện việc góp phần xây dựng được thế giới quan khoa học và cách mạng, xây dựng phẩm chất của con người phù hợp với yêu cầu của s

NHỮNG NGUYÊN TẮC VÀ BIỆN PHÁP SỬ DỤNG PHƯƠNG PHÁP THUYẾT TRÌNH TRONG DẠY HỌC CHUYÊN ĐỀ ĐƯỜNG LỐI CÁCH MẠNG CỦA ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM

- Nguyên tắc sử dụng PPTT trong dạy học chuyên đề

“Đường lối cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam” ở TTBDCT Thành phố Tuy Hòa

Nguyên tắc được hiểu là ngọn nguồn, là cơ sở, là nhữngđiểm cơ bản nó có tác dụng trong chỉ đạo toàn bộ của quátrình dạy học để đạt hiệu quả

Việc thực hiện xây dựng các nguyên tắc dạy học là mộtnhiệm vụ hết sức quan trọng của lý luận Nó có tác dụngnhàm định hướng cho việc thực hiện một bài giảng cho dùngười giáo viên có sử dụng phương pháp, hình thức dạy họcnào chăng nữa cũng phải tuân thủ tuyệt đối nguyên tắc dạyhọc

Những nguyên tắc dạy học nó được xuất phát từ nhữngđặc điểm khách quan của những tri thức môn học, được xuấtphát từ đối tượng tham gia học tập và cũng được xuất phát từthực tế bản chất của nền giáo dục

Trong tiến hành thực hiện dạy học LLCT, dạy học chuyên

đề “Đường lối cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam” cầnphải phải thực hiện theo những nguyên tắc chủ yếu sau:

- Nguyên tắc về đảm bảo tính giáo dục chính trị, tư tưởng và đạo đức.

* Giáo dục chính trị, tư tưởng, đạo đức là một yêu cầu khách quan của sự nghiệp giáo dục đào tạo

Nguyên tắc của giáo dục chính trị, tư tưởng và đạo đức lànguyên tắc đầu tiên, cơ bản của công tác giáo dục và đào tạođối với bất kỳ một chế độ xã hội nào

Từ hình thức của xã hội phong kiến, cũng đã quan tâm đềcao về triết lý “tiên học lễ, hậu học văn” với ý nghĩa là trướckhi thực hiện việc học tri thức thì phải học đạo lý làm người

để biết đối nhân, xử thế

Bên cạnh việc đề cao về triết lý đạo làm người trong xãhội, thì còn phải quan tâm giáo dục những phẩm chất cao đẹpcủa con người như lòng nhân ái, đức tính trung thực, lòngdung cảm đối với mỗi chế độ xã hội khác nhau lại cónhững yêu cầu cụ thể đối với công tác giáo dục tư tưởng khácnhau Trong chế độ xã hội phong kiến đặt việc giáo người dânphải “trung quân, ái quốc”, quy định về phẩm giá đối với phụ

nữ thì phải “tam tòng tứ đức” Đối với chế độ của xã hội tưbản thì giáo dục con người phải biết khát vọng vươn lên, luôn

luôn phải đấu tranh cho tự do dân chủ, có tinh thần dũng cảm

để chống lại những gì ràng buộc lỗi thời của chế độ phongkiến, có sự đấu tranh để bảo vệ và tuân thủ những trật tự của

xã hội phong kiến Chế độ xã hội XHCN thì đề cao giáo dụctinh thần đấu tranh, lý tưởng thực hiện các mục tiêu vì chủnghĩa xã hội, thực hiện sống và làm việc theo triết lý “mình vìmọi người, mọi người vì mình”

Nền giáo dục của chế độ XHCN thì bất kỳ hình thức giáodục nào cũng đều là sự thực hiện kết hợp giữa quá trình giáodục và giáo dưỡng Trong thực hiện giảng dạy đòi hỏi phảitiến hành thực hiện nguyên tắc giáo dục toàn diện, bao gồm:đức, trí, thể, mỹ Như Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại đã từngdạy: “Dạy cũng như học phải biết chú trọng cả tài lẫn đức.Đức là đạo đức cách mạng Đó là cái gốc rất quan trọng Nếukhông có đạo đức cách mạng thì có tài cũng vô dụng” Đâyđược xác định là một nhiệm vụ trong thực hiện giảng dạy đốivới tất cả các môn học, riêng đối với các môn lý luận chính trịthì nó có nhiều ưu thế trong việc thực hiện nguyên tắc này

* Về yêu cầu và biện pháp để thực hiện nguyên tắc giáo dục tư tưởng, đạo đức trong dạy học giáo dục chính trị

- Về yêu cầu:

+ Trong dạy học giáo dục chính trị phải thực hiện việc góp phần xây dựng được thế giới quan khoa học và cách mạng, xây dựng phẩm chất của con người phù hợp với yêu cầu của sự nghiệp đổi mới.

Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ VIII củaĐảng đã xác định phương hướng công tác giáo dục tư tưởng,đạo đức đó là: “Tăng cường giáo dục công dân, giáo dục lòngyêu nước, Chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh,giáo dục đạo đức và nhân văn, lịch sử dân tộc và bản sắc vănhóa dân tộc, ý chí vươn lên vì tương lai của bản thân và tiền

đồ của đất nước” Về con người mới để thích ứng với thời đạingày nay đó là những con người luôn năng động, có tinh thầnsáng tạo, dám nghĩ, dám làm, không thụ động, không camchịu đói nghèo, thiếu thốn, luôn có ý chí vươn lên để pháttriển và làm giàu từ chính sức lao động của bản thân mìnhtrên cơ sở tuân thủ những qui định về trách nhiệm, nghĩa vụ

và luật pháp, tham gia góp phần thực hiện những mục tiêuchung về xây dựng phát triển đất nước và bảo vệ vững chắc tổquốc Việt Nam XHCN

+ Giảng dạy các môn giáo dục chính trị phải xây dựng cho được niềm tin đối với người học và niềm tin của người học vào sự nghiệp xây dựng CNXH, vào đường lối phát triển kinh tế - xã hội của Đảng và Nhà nước ta.

Một vấn đề được xác định là nhân tố quan trọng tronghoạt động giáo dục tuyên truyền đó là phải làm cho sự chuyểnđổi nhận thức biến thành niềm tin Và niềm tin ấy phải đượcthực hiện xây dựng dựa trên cơ sở nhận thức khoa học, từ cơ

sở đó sẽ hình thành nên thế giới quan một cách khoa học

Muốn thực hiện được điều này thì đòi hỏi ở người thầyphải có một phương pháp truyền đạt đến người học những trithức LLCT một cách khách qua, khoa học, qua đó làm chongười học nhận thức được tính khoa học đối với những trithức đó, tránh tình trạng làm cho người học cảm thấy sự ápđặt

Chủ trương, đường lối chính của Đảng và của Nhà nước

ta đều được xây dựng dựa trên cơ sở của những quy luậtkhách quan Do vậy, muốn xây dựng và tạo niềm tin đối vớingười học cần phải giáo dục, truyền đạt cho người học thấy rõnhững cơ sở khoa học của các Chủ trương, đường lối và chính

sách đó một cách cụ thể.

Qua quá trình giảng dạy và qua các bài giảng của mônhọc giáo dục lý luận chính trị, cần tập trung truyền đạt giáodục cho người học thấy được những ưu việt của CNXH và quiluật khách quan đối với sự thắng lợi chế độ XHCN, đồng thờiphải cũng chỉ ra được những bản chất thực của CNTB Tuynhiên, trên thực tế mục đích nghiên cứu và thực hiện việc giáodục chính trị ở nước ta hiện nay không nhằm lật đổ chế độ xãhội cũ mà chủ yếu là để xây dựng một xã hội mới xã hội chủnghĩa đã được Đảng Cộng Sản Việt Nam lựa chọn Chính vìvậy trong quá trình giảng dạy, truyền đạt những kiến thức vềLLCT người giáo viên phải xác định một cách đúng đắn mụctiêu, mục đích của việc giảng dạy, bên cạnh việc phân tích chỉ

ra những cái tốt, cái ưu việt của chế độ XHCN, đồng thời nêu

rõ bản chất bóc lột của chế độ TBCN qua đó giáo dục côngdân nhận thức sâu sắc về chế độ mới, xây dựng cho họ lòng tựtôn Dân tộc, tình yêu quê hương đất nước, yêu thương conngười và từ đó có hành động đúng đắn, tham gia tích cực vào

sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước, bảo vệ chế độ XHCNgóp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu mà Đảng Cộng sảnViệt Nam đã đề ra là xây dựng một xã hội “Dân giàu, nước

mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”

- Về biện pháp để thực hiện nguyên tắc:

+ Tiến hành việc khai thác tối đa những nội dung của môn học để thực hiện mục tiêu giáo dục.

Để thực hiện tốt vấn đề này thì đòi hỏi người giáo viêngiảng dạy giáo dục LLCT phải có tính chủ động xác định mộtcách cụ thể những kiến thức của mỗi bài giảng về mục tiêu,mục đích giáo dục Ở đó người thày không những nghien cứu,thực hiện cách thức để truyền đạt một cách chính xác nhữngnội dung của kiến thức, bên cạnh đó người giáo viên còn phảixác định thông qua việc dạy nội dung kiến thức của môn họcthì còn phải tiến hành giáo dục cho người học những vấn đềgì

Ví dụ: khi giảng dạy phạm trù hàng hóa trong chương trìnhKinh tế chính trị Khi truyền đạt đến người học những nội nộidung kiến thức liên quan đến hàng hóa thì giáo viên có thểthông qua đó giáo dục cho người học nhận thức được nhiềuđiều như:

> Khi làm ra một hàng hóa để bán, thì người trực tiếp làm

ra nó đã phải bỏ ra một sức lao động để kết tinh trong nó nêncần biết trân trọng lao động của người bán, cần thể hiện mình

là người “biết người, biết của” khi mua hàng hóa

> Khi mua một hàng hóa nào đó cần nhớ tiền mà mìnhmua hàng được làm ra từ lao động của bản thân hay của cha

mẹ, người thân nên phải biết trân trọng không được lãng phí

+ Thực hiện việc kết hợp giáo dục thông qua hoạt động giảng dạy trên lớp và ngoài lớp học

Việc thực hiện công tác giáo dục đối với tư tưởng đạo đứccho người học không những chỉ dừng lại ở phạm vi nhận thứccủa người học mà còn làm sao để biến nhận thức đó thực sựtrở thành hành động đúng đắn, trở thành thói quen và nhữnghành vi đạo đức cốt lõi cơ bản

Công tác thực hiện giáo dục thông qua những tri thức vànội dung của môn học được xác định là con đường chính thức

để hình thành nên những nhận thức về mặt tư tưởng, về mặtđạo đức thực sự hiệu quả, còn đối với việc thực hiện giáo dục

ở ngoài lớp học là cơ sở để hình thành nên thói quen và nhữnghành vi đạo đức một cách tốt nhất

Đối với việc giáo dục tư tưởng đạo đức trong thực tế hiệnnay, những hạn chế thường mắc phải trong quá trình thực hiện

giáo dục đó là mới chỉ tập trung nhiều đến việc giáo dục đểhình thành ý thức, nhưng chưa thực sự quan tâm nhiều đếnviệc tạo những điều kiện để người học xây dựng, rèn luyện trởthành những thói thói quen tốt về đạo đức Về những hìnhthức để thực hiện giáo dục ngoài lớp học gồm: căn cứ vàonhững điều kiện học tập bên ngoài, tác động của môi trườngsống đối với người học; thông qua việc thực hiện các hoạtđộng xã hội thực tế, tham gia vào các hoạt động của các tổchức đoàn thể, nghiên cứu học hỏi kinh nghiệm đối với nhữngvấn đề có liên quan đến các nội dung học tập của học sinh;bên cạnh đó đòi hỏi vai trò quan trọng của người thày trongđịnh hướng và triển khi thực hiện đối với các hoạt động đó + Trong thực hiện việc giáo dục tư tưởng đạo đức chongười học, thì người giáo viên luôn phải theo dõi đối vớingười học để có thể nắm được những diễn biến tâm lý, nhữngtâm tư tình cảm của người học và cả đối với những tác động

về mặt tích cực hoặc tiêu cực diễn ra trong thực tế của xã hội,qua đó chủ động có biện pháp giải pháp để điều chỉnh, tácđộng và định hướng cho phù hợp

- Nguyên tắc tính thực tiễn

* Cơ sở lý luận

Theo triết học Mác-Lênin: “Thực tiễn là toàn bộ hoạtđộng vật chất có mục đích, nó mang tính lịch sử và tính xã hộicủa con người nhằm để cải tạo tự nhiên, cải tạo xã hội”.Những hoạt động cơ bản của thực tiễn bao gồm: các hoạtđộng để sản xuất vật chất, các hoạt động nhằm cải tạo xã hội,các hoạt động thực nghiệm về khoa học Quá trình của thựctiễn chính là sự tương tác giữa chủ thể và khách thể, trong quátrình tương tác đó thì khách thể sẽ bộc lộ ra những thuộc tínhcủa mình từ đó thì chủ thể mới có được sự hiểu biết về kháchthể ấy Mặt khác, chính từ nhu cầu của hoạt động thực tiễn đãthúc đẩy con người tiến hành thực hiện tìm hiểu sự vật và đã

đi đến việc xây dựng lý luận về nó Như vậy có thể khẳngđịnh, thực tiễn chính là điểm xuất phát, chính là động lực và

là cơ sở cho sự phát triển của lý luận, nếu không có thực tiễnthì sẽ không có nhận thức nói chung và lý luận nói riêng

Sau khi xuất hiện từ hoạt động thực tiễn, thì lý luận sẽ quaytrở lại thực hiện sứ mệnh chỉ đạo thực tiễn và nó trở thànhnhững cơ sở lý luận cho hoạt động của thực tiễn đó, đồng thờithực tiễn sẽ xác minh hay phủ nhận sự đúng đắn của nhữngquan điểm lý luận Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại đã khẳng định:

“Thực tiễn không có lí luận hướng dẫn là thực tiễn mù quáng, lí

luận mà không có thực tiễn là lí luận suông”

Đối với V.I.Lênin thì cho rằng: “Thực tiễn cao hơn nhậnthức vì nó có ưu điểm không những của tính phổ biến mà cảcủa tính hiện thực trực tiếp” Tất cả tri thức trong thực tiễn vàtrong hoạt động trí tuệ của con người nó được phát triển chođến lúc có lí luận và bản thân của lí luận được ra phát sinhchính vì nó cần thiết cho những hoạt động thực tiễn của conngười C.Mác đã viết: “Vấn đề tìm hiểu xem tư duy của conngười có thể đạt tới chân lí khách quan hay không hoàn toànkhông phải là một vấn đề lí luận mà là một vấn đề thực tiễn.Chính trong thực tiễn mà con người phải chứng minh chân lí”.Thông qua thực tiễn thì những lí luận của chân lí nó sẽ được

bổ sung, được nhận thức lại, chính vì vậy mà giá trị của líluận phải được chứng minh một cách cụ thể trong các hoạtđộng thực tiễn

Đối với nguyên tắc tính thực tiễn trong thực hiện dạy học

là phải đảm bảo sự liên hệ với thực tiễn của những hoạt đọngsản xuất, trong hoạt động của đời sống và cũng chính là việcthực hiện nguyên lý giáo dục: học phải luôn đi đôi với hành,quá trình thực hiện việc dạy học trong nhà trường thì phải gắnliền với thực tế của xã hội Đồng thời cần phải căn cứ vào

những đặc điểm, những điều kiện của thực tiễn dạy học và cảnhững khả năng hoạt động trong thực tiễn đối với người học.

Về tính thực tiễn trong hoạt động dạy học luôn gắn liềnvới nguyên lí về sự thống nhất giữa lí luận và thực tiễn, nộidung này có vai trò quan trọng trong quá trình quyết định cho

sự thành công của quá trình dạy học Trong việc thực hiệnhoạt động day học, nếu người giáo viên mới chỉ dừng lại ởnhững luận điểm khoa học chung, không tiến hành gắn vớinhững thực tiễn trong cuộc sống có thể sẽ dẫn đến chủ nghĩaduy lí, giáo điều và sẽ không thể tạo cho người học niềm tinvào sự đúng đắn của những luận điểm đó, nội dung của bàigiảng sẽ không có sự thuyết phục Ngược lại, nếu giáo viêntập trung đi sâu vào những thông tin, những sự kiện quá cụthể mà không chú ý hướng vào sử dụng những lí luận để kháiquát, để lí giải những sự kiện đó sẽ là sự coi thường lí luận,dẫn đến rơi vào chủ nghĩa kinh nghiệm, từ đó sẽ làm cản trởquá trình hình thành và phát triển của tư duy lí luận, tư duykhoa học đối với người học

Vì vậy việc quán triệt về tính biện chứng của tiêu chuẩnthực tiễn, trong đó tính thực tiễn phải thực sự trở thànhnguyên tắc cơ bản trong hoạt động nhận thức và trong hoạt

động dạy học, chỉ đạo thực tiễn của quá trình dạy học, quátrình học về mục đích, về hình thức của tổ chức và PPDH,ngoài ra để kiểm tra, đánh giá nhằm thực hiện tốt các nhiệm

vụ dạy học và mục tiêu đào tạo đề ra Do đó việc đảm bảotính thực tiễn được coi là một yếu tố quan trọng của quá trìnhdạy học, đồng thời quyết định đến chất lượng dạy học và gópphần để đáp ứng những mục tiêu của giáo dục đặt ra

* Về yêu cầu và biện pháp thực hiện nguyên tắc tính thực tiễn đối với dạy học giáo dục lí luận chính trị

Nguyên tắc tính thực tiễn trong dạy học, yêu cầu đối vớingười dạy phải tuân thủ và đảm bảo việc thực hiện những nộidung cơ bản sau:

Thứ nhất, phải căn cứ vào đối tượng cụ thể dạy học vànhững điều kiện thực tế từ đó xác định mục tiêu, xác định nộidung, phương pháp, cách thức tổ chức dạy học và cả việc thựchiện kiểm tra, đánh giá cho phù hợp

Việc thực hiện dạy học là một quá trình tương tác giữachủ thể của hoạt động dạy và học, do vậy người dạy phải thực

sự hiểu rõ đối tượng dạy học của mình về những vấn đề cơbản như: về trình độ, chuyên ngành học, về tâm lí, nhu cầu vànhận thức về môn học Đồng thời người giáo viên còn phải

căn cứ vào những điều kiện học tập thiết yếu cơ bản củangười học như: về giáo trình, đồ dùng học tập, các phươngtiện để phục vụ cho quá trình học tập cũng như năng lực củangười học để từ đó lựa chọn nội dung, lựa chọn phương pháp

và cách thức tổ chức dạy học cho phù hợp, đem lại hiệu quảcao

Ngoài ra, người giáo viên cũng phải căn cứ vào hệ thống

cơ sở vật chất của trường lớp, các phương tiện đáp ứng choquá trình dạy học hiện có để thực hiện việc triển khai tổ chứcdạy học, đồng thời để lựa chọn PPDH, để kiểm tra đánh giáphù hợp với điều kiện thực tế, từ đó phát huy được tính tíchcực, sự chủ động sáng tạo của người học và phù hợp vớinhững điều kiện thực tiễn về kinh tế, chính trị - xã hội của địaphương

Thứ hai, phải xác định một cách chính xác về mục tiêu vàgiá trị thực tiễn của nội dung dạy học

Đối với mục tiêu của môn học về kiến thức, về kỹ năng,

về thái độ phải được xác định phù hợp với đặc điểm nhậnthức, với các điều kiện thực tế cho hoạt động dạy, định hướnghọc theo yêu cầu về đổi mới và nhằm thực hiện nâng cao chấtlượng của môn học Quá trình triển khai thực hiện dạy học

các nội dung kiến thức của môn học, người giáo viên phải tậptrung làm rõ được những ý nghĩa thực tiễn của tri thức khoahọc trong nội dung môn học tạo điều kiện cho người học lĩnhhội được những kiến thức của môn học và thực hiện việc vậndụng chúng vào thực tiễn công tác, vào thực tiễn trong cuộcsống của bản thân Thông qua mỗi bài học, người giáo viêncần phải xác định cho người học thấy được việc học tập,nghiên cứu bài học sẽ đem lại cho họ được những điều gì? Nó

có tác dụng và có ý nghĩa như thế nào đối với thực tiễn củacuộc sống? Và có thể vận dụng chúng như thế nào cho phùhợp? Qua đó trong quá trình thực hiện nội dung của bài học,người giáo viên cần phải chủ động xác định được ý nghĩa thựctiễn trong từng nội dung đơn vị kiến thức Người giáo viênkhông chỉ thực hiện việc truyền đạt chính xác các nội dungkiến thức, mà còn phải thực hiện thông qua việc dạy học kiếnthức để tiến hành việc giáo dục cho người học những vấn đề

gì hay từ những kiến thức đó người học sẽ vận dụng vào thựctiễn ra sao Mặt khác, trong quá trình thực hiện giảng dạyngười giáo viên đồng thời kết hợp đưa vào các ví dụ thực tế

để minh họa cho những nội dung lý luận mang tính trừutượng, có thể đưa ra những bài tập, những tình huống thực

tiễn để người học áp dụng thực hành những kiến thức lí luận

đó vào thực tiễn cuộc sống, từ đó vừa giúp cho người họchiểu được nội dung bài học, tác động cho người học có hứngthú và thấy được giá trị thực tiễn của những kiến thức thôngqua quá trình học tập

Thứ ba, việc thực hiện sử dụng PPDH, các hình thức trong

tổ chức dạy học và phương pháp kiểm tra, đánh giá theo hướngtạo điều kiện để phát huy tốt nhất sự tích cực, chủ động vànăng lực cho người học Bên cạnh đó trong thực hiện giảngdạy phải đảm bảo thực hiện tốt nguyên lí về giáo dục là “họcphải đi đôi với hành”, “lí luận phải gắn với thực tiễn” Tronggiảng dạy, người dạy tiến hành lựa chọn nội dung và tiến hànhxây dựng kế hoạch dạy học cho việc sử dụng PPDH phù hợpnhất, tiến hành thiết kế một số câu hỏi, nội dung bài tập đểlồng ghép vào quá trình giảng dạy, qua đó tạo mọi điều kiệnphát triển tư duy của người học, khơi dậy các khả năng tiềmtàng của người học góp phần thực hiện hiệu quả nội dung họctập đặt ra

Thứ tư, đảm bảo được tính khoa học, tính cập nhật

Về tính khoa học được thông qua quá trình lí luận, sự kếtcấu chặt chẽ, sự phản ánh về bản chất, tư tưởng của môn học

Vì vậy trong giảng dạy, người giáo viên phải làm sao phảitruyền thụ một cách thật đầy đủ, thật chính xác và có tínhtrung thực những kiến thức và phù hợp với những đặc điểm,khả năng nhận thức của người học Đồng thời cần nắm vững

về mục tiêu nhiệm vụ, về đối tượng, nội dung, tổng thể cácphương pháp nghiên cứu của môn học, từ đó thực hiện khaithác đúng trọng tâm, đúng bản chất nghiên cứu của môn học;vận dụng hiệu quả những tri thức vào giải quyết đối vớinhững vấn đề trong thực tiễn, làm cho người học nắm được ýnghĩa thực tiễn về lí luận trong học tập, giải quyết tốt sự liênkết giữa lí luận với thực tiễn cuộc sống Giữa tính khoa học vàtính cập nhật có mối quan hệ biện chứng, khoa học nó thểhiện tính chân thực còn tính cập nhật những thông tin, sự kiệnminh họa làm cho tri thức lí luận gắn với thực tiễn đời sống,

từ đó nâng cao tính thực tiễn và hiệu quả trong quá trình dạyhọc

Yêu cầu về nguyên tắc tính thực tiễn là sự đồng bộ, sựgắn kết nhau trong hoạt động dạy và học Điều đó thể hiệntính thực tiễn không chỉ được thực hiện trong phạm vi của bàigiảng, còn phải được thực hiện xuyên suốt trong toàn bộ hoạtđộng dạy học, giáo dục về phẩm chất đạo đức, định hướng về

tư tưởng chính trị, phát huy năng lực người học với sự địnhhướng của người dạy

Người giáo viên cần có những kiến thức về các lĩnh vựccủa đời sống xã hội Từ những hiểu biết đó cho, người giáoviên sẽ linh hoạt trong vận dụng tri thức lý luận để thực hiệnviệc giải quyết những vấn đề liên quan trong quá trình giảngdạy, cũng như những vấn đề nảy sinh trong thực tiễn, tạoniềm tin và tính thuyết phục đối với người học

- Nguyên tắc về phát huy tính tự giác, tích cực của người học

Về nguyên tắc phát huy tính tự giác, tích cực của ngườihọc nó xuất phát từ quy luật của nhận thức, con người nhậnthức được thế giới khách quan qua quá trình cải tạo và tácđộng đối với thiên nhiên, thông qua thực tiễn là quá trình sảnxuất xã hội Lý luận Mác-Lênin khẳng định: “Nhận thức khoahọc là một quá trình tích cực, do đó việc phản ánh nhận thức,truyền thụ tri thức và việc học tập cũng phải diễn ra một cáchtích cực và tự giác” Vậy tích cực nhận thức là trạng thái hoạtđộng của học sinh, đặc trưng bởi khát vọng học tập cố gắng trítuệ và nghị lực cao trong quá trình nắm vững kiến thức”

Thực tế của quá trình dạy học là bao gồm cả hoạt động

dạy và hoạt động học, về tính tích cực trong quá trình dạy họckhông phải chỉ ở những hoạt động mang tính tích cực củagiáo viên, nó còn kết hợp liên quan đến quá trình cố gắngtrong tham gia học tập của người học Tính tích cực của ngườihọc liên rất nhiều từ PPDH và cách thức truyền thụ nội dungbài học của người giáo viên Kết quả và chất lượng đem lạicủa quá trình dạy học còn liên qua đến sự kết hợp, liên kếtchặt chẽ, đồng bộ giữa giáo viên và học sinh trong đó giáoviên đóng vai trò chủ đạo, người học giữ vai trò tích cực, làmsao cho quá trình dạy học là một quá trình hoạt động tươngđồng của giáo viên và học sinh

Trong tác phẩm: “Hướng dẫn đào tạo giáo viên Đức”A.DDixtervec viết: “Không thể ban cho hoặc truyền đạt đếnbất kỳ một người nào sự phát triển và giáo dục Bất cứ aimuốn được phát triển và giáo dục cũng phải phấn đấu bằng sựhoạt động của bản thân mình Anh ta chỉ có thể nhận được từbên ngoài sự kích thích mà thôi Vì thế sự hoạt động tự lực

là phương tiện và đồng thời là kết quả của sự giáo dục”

* Biện pháp để thực hiện nguyên tắc

- Để thực hiện nguyên tắc này, giáo viên phải cần chủ

động vận dụng các PPDH tích cực định hướng là lấy ngườihọc làm trung tâm, tập trung cần xác định rõ về mục tiêu họctập, thực hiện việc thiết kế các hoạt động đối với người họctrong từng tiết học, thực hiện việc thiết kế những nội dunghướng dẫn cho học sinh tự học và tự kiểm tra, thực hiện việcđánh giá hoạt động tự học của học sinh Tiến hành kết hợplinh hoạt nhiều PPDH khác nhau trong mỗi tiết học, mỗi bàihọc có thể vận dụng thực hiện các cách thức gợi mở, kíchthích sự hào hứng, tích cực cho người học như:

+ Bằng cách có thể đưa ra một sơ đồ về ngân sách nhànước và đặt câu hỏi: “Ngân sách nhà nước được hình thành và

sử dụng như thế nào?” để thay thế cho việc giáo viên chỉ trìnhbày và nêu lại những nội dung của bài học Dĩ nhiên cần có sựtrình bày và định hướng cho người học tập trung nghiên cứusuy nghĩ để trả lời, nếu thực hiện được như vậy sẽ tạo chongười học xây dựng được cách lập luận, phương pháp tư duytrong học tập của bản thân, đây được xem là “Sự khám phácho riêng mình”

+ Đề ra những bài tập tình huống, yêu cầu người họcnghiên cứu để giải quyết vấn đề, trao đổi để tranh luận từ đóhình thành nên những ý kiến hoặc có thể tham gia tạo nên

những ý tưởng sáng tạo trong học tập, nghiên cứu .

Ngoài ra giáo viên phải còn là như một nhà tâm lý, xâydựng tạo cho người học niềm tin, những hứng thú, phấn khíchtrong quá trình học tập Đặc biệt tránh tình trạng làm chongười học cảm giác sợ, cảm thấy chán nản, không ổn địnhtâm lý trong học tập từ đó có thể dẫn đến những hành vi tiêucực

Việc thực hiện học tập, tiếp thu của người học sẽ có tácdụng tích cực và có hiệu quả nếu được diễn ra trong môitrường dễ chịu, thoải mái và hứng thú Do đó người học luôncần phải được được khuyến khích, động viên để tạo cho tâm

lý cảm thấy thích thú học tập, mong muốn sự thành công, tíchcực nghiên cứu khám phá, đi tới những phát triển và nâng caokhả năng tư duy, trình độ nhận thức của bản thân, không thụđộng trong học tập Bên cạnh việc thực hiện giáo dục, truyềnthụ kiến thức cần có sự động viên khen ngợi hoặc nhắc nhởkịp thời để hoàn thiện quá trình giảng dạy qua từng nội dungbài học

- Đối với người học thì cần có sự định hướng cho việchọc tập và phải tự chịu trách nhiệm về việc học tập của mình.+ Chủ động chọn những kiến thức, những vấn đề và kỹ

năng muốn học

+ Biết xây dựng kế hoạch cụ thể cho việc học tập

+ Chuẩn bị đối các nội dung, tài liệu và lựa chọn cáchthức học tập để phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh thực tế củabản thân

+ Biết xem xét, đánh giá đối với kết quả học tập củamình

Thực tế của việc tự đánh giá cũng là một kỹ năng cơ bảncủa từng cá nhân trong học tập và công tác của từng cá nhân

Nó tạo động lực cho người học luôn có sự phấn đấu, khăcphục những khó khăn phát huy khả năng bản thân để tiến bộ

- Nguyên tắc về đảm bảo tính hệ thống, nhất quán, logic

* Là yêu cầu khách quan, đòi hỏi nghiêm ngặt trong dạy học giáo dục chính trị

Tất cả các môn học đưa vào giảng dạy trong trường họcđều là những môn khoa học, chúng được xây dựng trên cơ sở

hệ thống của những kiến thức mang tính khoa học và có tínhlogic cao Do vậy, việc thực hiện đảm bảo tính hệ thống, nhấtquán, logic là nguyên tắc cơ bản đòi hỏi nghiêm ngặt của quátrình dạy học Thực hiện nguyên tắc này sẽ đảm bảo được về