Luận văn thạc sỹ - Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng các trường THCS huyện Con Cuông , tỉnh Nghệ An

MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Nghị quyết đại hội đại biểu lần thứ IX của Đảng đã khẳng định "Phát triển khoa học và công nghệ cùng với phát triển giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu, là nền tảng và động lực đẩy mạnh cộng nghiệp hoá- hiện đại hoá đất nước.” Để đáp ứng yêu cầu về con người và nhân lực nhân tố quyết định sự phát triển đất nước trong thời kỳ công nghiệp hoá - hiện đại hoá, cần tạo chuyển biến cơ bản về giáo dục và đào tạo. Giáo dục và đào tạo bồi dưỡng cho thế hệ trẻ tinh thần yêu nước, yêu quê hương, gia đình và tinh thần tự hào dân tộc, có lý tưởng xã hội chủ nghĩa, lòng khoan dung, ý thức tôn trọng pháp luật, chí tiến thủ lập nghiệp, không cam chịu nghèo hèn. Đào tạo lớp người lao động có kiến thức cơ bản, làm chủ kỹ năng nghề nghiệp, quan tâm tới hiệu quả thiết thực, nhạy cảm với cái mới, có ý thức vươn lên về khoa học và công nghệ. Nghị quyết hội nghị lần thứ bảy ban chấp hành trung ương khoá X đã đánh giá về tình hình thanh niên như sau: Một bộ phận thanh niên sống thiếu lý tưởng, giảm sút niềm tin, ít quan tâm đến tình hình đất nước thiếu ý thức chấp hành pháp luật, sống thực dụng, xa rời truyền thống văn hoá dân tộc. Học vấn một bộ phận thanh niên, nhất là thanh niên nông thôn và thanh niên dân tộc thiểu số còn thấp, nhiều thanh niên thiếu kiến thức và kỹ năng trong hội nhập quốc tế. Tính độc lập chủ động, sáng tạo, năng lực thực hành sau đào tạo của thanh niên còn yếu, chưa đáp ứng yêu cầu công nghiệp hoá - hiện đại hoá. Điều 2 – Luật giáo dục sửa đổi năm 2009 nêu rõ: Mục tiêu của giáo dục là đào tạo con người Việt Nam phát triển toàn diện, có đạo đức tri thức, sức khỏe, thẩm mỹ và nghề nghiệp, trung thành với lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, hình thành và bồi dưỡng nhân cách, phẩm chất và năng lực của công dân, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc. Cũng theo Luật giáo dục 2009, tại điểm 1, điều 27 đã nêu: Mục tiêu của giáo dục phổ thông là giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ thể chất, thẩm mỹ và kỹ năng cơ bản, phát triển năng lực cá nhân, tính năng động và sáng tạo, hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa, xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân, chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học lên, hoặc đi vào cuộc sống lao động tham gia xây dựng và bảo vệ tổ quốc. Trong tự nhiên mọi sinh vật không ngừng thay đổi, con người cũng vậy. Có khoảng thời gian đặc biệt mà con người phát triển nhảy vọt đó là tuổi dậy thì, lứa tuổi từ 10 đến 15, biến các cô bé, cậu bé học sinh trung học cơ sở thành các chàng trai cô gái. Đặc điểm phổ biến của tuổi dậy thì là " Muốn làm người lớn, coi mình là người lớn ", muốn chọn bạn, muốn làm theo sở thích, thích khám phá thế giới âm nhạc, truyện thơ, phim ảnh, thể thao… thích mở rộng quan hệ bạn bè. Ở lứa tuổi này các em suy nghĩ còn nông nổi, nếu nhà trường không có sự định hướng đúng đắn, không tạo được sân chơi lành mạnh cho các em, thì các em rất dễ lạc lối. Mặt khác xã hội ngày càng phát triển nhất là công nghệ thông tin: Báo, đài, vô tuyến, điện thoại, mạng INTERNET… Các trò chơi có tính hai mặt cũng xuất hiện khắp các bản làng như: Bi- a, điện tử… mở rộng tầm hiểu biết, đưa con người đến gần nhau hơn và cũng khiến con người dễ vấp ngã hơn, lứa tuổi học sinh trung học cơ sở cũng không nằm ngoài khả năng ấy. Giáo dục không chỉ diễn ra trên lớp, trong trường học mà còn thực hiện ở ngoài lớp, ngoài trường theo phương thức kết hợp giáo dục giữa nhà trường, gia đình và xã hội thông qua các hình thức như học tập, lao động, vui chơi, hoạt động môi trường, sinh hoạt tập thể... Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp tạo cho các em sân chơi lành mạnh, định hướng cho các em phát triển nhân cách, phù hợp tâm lý lứa tuổi. Bên cạnh đó việc đáp ứng nhu cầu của các em một cách có tổ chức, có tác dụng giáo dục, định hướng cho các em vào những hoạt động tích cực, có ích, giúp các em có lập trường suy nghĩ đúng đắn, để tránh xa những hoạt động, những sở thích tiêu cực, quá đà, tránh những cám dỗ xấu của xã hội, các em thích thú đến trường, giảm tỷ lệ học sinh bỏ học. Tham gia sinh hoạt câu lạc bộ và các hoạt động tập thể, khả năng thiên hướng của từng học sinh được bộc lộ, phát triển, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục trong nhà trường. Thực tế tại các trường THCS ở huyện miền núi Con Cuông, tỉnh Nghệ An nói chung, trường THCS Chi Khê nói riêng tình trạng văn hoá học đường có chiều hướng xuống cấp, học sinh nói tục chửi bậy khá phổ biến, các em nói một cách vô thức, có lúc trở thành câu cửa miệng, những lời xin lỗi, cảm ơn dường như ít được vận dụng, tệ nạn xã hội, bạo lực từ phim ảnh, thậm chí văn hoá phẩm đồi trụy từ mạng internet đã xâm nhập vào học đường. Mặt khác ý thức ứng xử có văn hoá trong học đường và ngoài xã hội cũng đáng báo động: Các em có thể vứt rác bất cứ đâu, điện nước nhà trường dùng lãng phí, chen lấn xô đẩy nhau khi đi qua cổng trường, cười hô hố trước đám tang… Lâu nay các nhà trường vẫn tổ chức các hoạt động Đoàn đội, hoạt động ngoài giờ lên lớp, nhưng vì chưa đa dạng các hoạt động nên các em tham gia một cách chiếu lệ, hình thức và gượng ép. Sau mỗi hoạt động các em chưa hiểu hết ý nghĩa, mục đích của các hoạt động đó. Việc tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp hiện nay tại các trường THCS huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An vẫn còn nhiều lúng túng về phương pháp, hình thức, vẫn còn tư tưởng xem hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp như hoạt động ngoại khóa hay chỉ là tiết sinh hoạt đơn thuần. Việc quản lý, kiểm tra hoạt động này của các nhà trường thường chưa được chú ý đúng mức nên kế hoạch giáo dục ít được quan tâm mà chỉ chú ý nhiều đến kế hoạch hoạt động chuyên môn trong nhà trường. Quản lý có hiệu quả hoạt động giáo dục ngoài giờ lên sẽ tạo mỗi quan hệ thống nhất giữa quá trình dạy học và quá trình giáo dục khả năng thiên hướng của từng học sinh được bộc lộ, phát triển, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện trong nhà trường. Xuất phát từ những lý do trên, tôi chọn đề tài: “Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng các trường THCS huyện Con Cuông , tỉnh Nghệ An” làm đề tài luận văn thạc sĩ. 2. Mục đích nghiên cứu Đề tài đề xuất một số biện pháp quản lý các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng các trường THCS huyện miền núi Con Cuông, tỉnh Nghệ An qua đó góp phần phát triển giáo dục toàn diện, nâng cao chất lượng giáo dục các trường THCS miền núi, vùng sâu vùng xa. 3. Đối tượng và khách thể nghiên cứu 3.1. Về đối tượng nghiên cứu - Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng các trường THCS huyện miền núi Con Cuông, tỉnh Nghệ An. 3.2. Khách thể nghiên cứu Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng các trường THCS huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An. 4. Giả thuyết khoa học Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp các trường THCS huyện miền núi Con Cuông – Nghệ An vẫn còn một số bất cập (về nội dung thực hiện, phương pháp tổ chức, sự phối hợp đồng bộ …) dẫn đến tình trạng một bộ phận học sinh xuống cấp về đạo đức, học sinh bỏ học đáng báo động, tỷ lệ học sinh yếu kém còn cao. Nếu nghiên cứu đề xuất được các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng các trường THCS có hiệu quả góp phần hạn chế tình trạng học sinh bỏ học, nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện trong các trường THCS huyện Con Cuông , tỉnh Nghệ An. 5. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu 5.1. Mục tiêu nghiên cứu - Trên cơ sở những kết quả nghiên cứu về mặt lý luận và thực tiễn, đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục NGLL của hiệu trưởng các trường THCS huyện miền núi Con Cuông , tỉnh Nghệ An trong giai đoạn hiện nay. 5.2.Nhiệm vụ nghiên cứu - Nghiên cứu cơ sở lý luận quản lý hoạt động giáo dục NGLL của hiệu trưởng, trường trung học cơ sở. - Phân tích thực trạng quản lý hoạt động giáo dục NGLL của hiệu trưởng các trường THCS huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An. - Đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng các trường THCS huyện Con Cuông , tỉnh Nghệ An 6. Giới hạn và phạm vi nghiên cứu Đề tài chỉ nghiên cứu và đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục NGLL của hiệu trưởng các trường THCS ở huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An. 7. Phương pháp nghiên cứu - Nhóm các phương pháp nghiên cứu lý luận: phân tích, tổng hợp, phân loại, hệ thống hóa các văn kiện của Đảng, các chỉ thị, nghị quyết, các tài liệu liên quan đến hoạt động giáo dục NGLL, nhằm xác định cơ sở lý luận. - Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn: quan sát, điều tra, tổng kết kinh nghiệm quản lý thực hiện hoạt động giáo dục NGLL trong trường THCS huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An phù hợp với điều kiện thực tế của trường, của địa phương. - Phương pháp thống kê toán học : khảo sát, đối chiếu, so sánh, đánh giá kết quả, kiểm chứng về tính cấp thiết của đề tài. 8. Cấu trúc luận văn Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục chữ viết tắt, tài liệu tham khảo và các phụ lục. Nội dung chính của luận văn gồm 3 chương Chương 1 : Cơ sở lý luận về hoạt động giáo dục NGLL của hiệu trưởng trường trung học cơ sở. Chương 2 : Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục NGLL của hiệu trưởng các trường THCS huyện Con Cuông, tỉnhNghệ An. Chương 3 : Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục NGLL của hiệu trưởng các trường THCS huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An.

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục đích nghiên cứu 4

3 Đối tượng và khách thể nghiên cứu 4

4 Giả thuyết khoa học 4

5 Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu 4

6 Giới hạn và phạm vi nghiên cứu 5

7 Phương pháp nghiên cứu 5

8 Cấu trúc luận văn 5

Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP CỦA HIỆU TRƯỞNG TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ 6

1.1 Lịch sử nghiên cứu vấn đề 6

1.2 Một số khái niệm cơ bản 7

1.2.1 Quản lý 7

1.2.2.Quản lý giáo dục 8

1.2.3 Quản lý trường học 10

1.2.4 Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 12

1.2.5 Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 13

1.2.6 Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 13

1.3 Những vấn đề cơ bản của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 14

1.3.1 Vị trí, vai trò của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 14

1.3.2 Mục tiêu của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 17

1.3.3 Nhiệm vụ hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 18

1.3.4 Nội dung hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 20

1.3.5 Hình thức tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 23

1.4 Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường THCS 26

1.4.1 Quản lý về kế hoạch hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 26

1.4.2 Quản lý đội ngũ thực hiện hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 27

1.4.3 Quản lý về cơ sở vật chất và các điều kiện thực hiện hoạt động

giáo dục ngoài giờ lên lớp 32

1.4.4 Quản lý kiểm tra, đánh giá việc thực hiện chương trình hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 33

Tiểu kết chương 1 36

Chương 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP CỦA HIỆU TRƯỞNG CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ HUYỆN CON CUÔNG – NGHỆ AN HIỆN NAY 37

2.1 Vài nét về giáo dục huyện Con Cuông, Nghệ An 37

2.2 Đặc điểm giáo dục THCS huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An - Cơ sở thực hiện hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 39

2.3 Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng các trường THCS huyện Con Cuông 45

2.3.1 Mức độ nhận thức 46

2.3.2 Mức độ thực hiện hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 54

2.4 Đánh giá chung về thực trạng và nguyên nhân 76

2.4.1 Đánh giá chung về hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của Phòng GD&ĐT Con Cuông 76

2.4.2 Đánh giá chung về thực trạng và nguyên nhân 77

Tiểu kết chương 2 81

Chương 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP CỦA HIỆU TRƯỞNG CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ HUYỆN CON CUÔNG, TỈNH NGHỆ AN 82

3.1 Các nguyên tắc xây dựng biện pháp quản lý thực hiện hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 82

3.1.1 Nguyên tắc tính mục đích, tính kế hoạch 82

3.1.2 Nguyên tắc giáo dục nhận thức với cộng đồng xã hội trong hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 82

3.1.3 Nguyên tắc về tính tự động, tự giác tham gia hoạt động 83

3.1.4 Nguyên tắc tính đến đặc điểm lứa tuổi và tính cá biệt của học sinh 84

3.1.5 Nguyên tắc kết hợp sự lãnh đạo sư phạm của thầy với tính độc lập,

tích cực, sáng tạo của trò 84

3.1.6 Nguyên tắc đảm bảo sự phối hợp các lực lượng giáo dục 85

3.2 Đề xuất một số biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng các trường THCS huyện Con Cuông 85

3.2.1 Thành lập hoặc củng cố ban chỉ đạo hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 85

3.2.2 Tổ chức sinh hoạt chuyên đề, tuyên truyền nâng cao nhận thức cho mọi lực lượng trong và ngoài nhà trường về hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 88

3.2.3 Xây dựng và tổ chức thực hiện thực hiện kế hoạch hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 92

3.2.4 Chỉ đạo đội ngũ cán bộ và giáo viên thực hiện chương trình hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 98

3.2.5 Tăng cường xây dựng, bảo quản, sử dụng cơ sở vật chất và các điều kiện để thực hiện hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 103

3.2.6 Kiểm tra, đánh giá hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 105

3.4 Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp 109

3.4.1 Mục đích khảo nghiệm 110

3.4.2 Đối tượng khảo nghiệm 110

3.4.3 Nội dung khảo nghiệm 110

3.4.4 Phương pháp khảo nghiệm 110

Tiểu kết chương 3 117

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 118

1 Kết luận 118

2 Kiến nghị 121

DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU ĐỒ

Bảng 2.1 - Đặc điểm đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên, các trườngTHCS 41Bảng 2.2 – Tình hình cơ sở vật chất 42Bảng 2.3 – Tình hình thiết bị các trường THCS huyện Con Cuông năm học

2010 – 2011 43Bảng 2.4 – Chất lượng giáo dục huyện Con Cuông 44Bảng 2.5: Nhận thức của cán bộ quản lý, giáo viên tổng phụ trách đội về vị trívai trò hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 49Bảng 2.6: Nhận thức của cán bộ quản lý, giáo viên tổng phụ trách đội vềnhiệm vụ của Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 51Bảng 2.7: Thực trạng tiết sinh hoạt lớp qua nhận thức của học sinh 55Bảng 2.8: Thực trạng thực hiện giờ chào cờ đầu tuần 56Bảng 2.9: CBQL và giáo viên chủ nhiệm các trường THCS huyện Con Cuôngđánh giá các nhân tố ảnh hưởng đến HĐGDNGLL 58Bảng 2.10: Thực trạng tổ chức thực hiện HĐGDNGLL của GVchủ nhiệm 60Bảng 2.11: Thực trạng tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của bíthư đoàn và tổng phụ trách đội 63Bảng 2.12 : Thực trạng quản lý xây dựng kế hoạch HĐGDNGLL 64Bảng 2.13: Thực trạng quản lý cơ sở vật chất, trang thiết bị, kinh phí phục vụhoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của ban giám hiệu các trường THCShuyện Con Cuông 67Bảng 2.14: Thực trạng quản lý công tác phối kết hợp các lực lượng trong vàngoài nhà trường tham gia tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp củaban giám hiệu 69Bảng 2.15: Thực trạng kiểm tra công tác hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớpcủa ban giám hiệu 70Bảng 2.16: Nguyện vọng của học sinh về nội dung HĐGDNGLL 72

Bảng 2.17: Nguyện vọng của học sinh về hình thức tổ chức HĐGDNGLL 74Bảng 3.1: Thống kê kết quả khảo sát ý kiến của CBQL về mức độ cần thiết ,tính khả thi của 06 biện pháp đề xuất 111Bảng 3.2: Thống kê kết quả khảo sát ý kiến của giáo viên chủ nhiệm, tổng phụtrách Đội về mức độ cần thiết, tính khả thi của 06 biện pháp đề xuất 113Biểu đồ 2.1: Nhận thức của ban giám hiệu về hoạt động giáo dục ngoài giờlên lớp 46Biểu đồ 2.2: Nhận thức của giáo viên về hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp 47Biểu đồ 3.1 - Ý kiến CBQL về mức độ cần thiết của 06 biện pháp 112Biểu đồ 3.2- Ý kiến của CBQL về tính khả thi của 06 biện pháp 112Biểu đồ 3.3 – Ý kiến GVCN, tổng phụ trách đội về mức độ cần thiết của 06biện pháp 114Biểu đồ 3.4 - Ý kiến GVCN, tổng phụ trách đội về tính khả thi của 06 biệnpháp 114

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Nghị quyết đại hội đại biểu lần thứ IX của Đảng đã khẳng định "Phát triển khoa học và công nghệ cùng với phát triển giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu, là nền tảng và động lực đẩy mạnh cộng nghiệp hoá- hiện đại hoá đất nước.” Để đáp ứng yêu cầu về con người và nhân lực nhân tố quyết

định sự phát triển đất nước trong thời kỳ công nghiệp hoá - hiện đại hoá, cầntạo chuyển biến cơ bản về giáo dục và đào tạo Giáo dục và đào tạo bồi dưỡngcho thế hệ trẻ tinh thần yêu nước, yêu quê hương, gia đình và tinh thần tự hàodân tộc, có lý tưởng xã hội chủ nghĩa, lòng khoan dung, ý thức tôn trọng phápluật, chí tiến thủ lập nghiệp, không cam chịu nghèo hèn Đào tạo lớp ngườilao động có kiến thức cơ bản, làm chủ kỹ năng nghề nghiệp, quan tâm tới hiệu quảthiết thực, nhạy cảm với cái mới, có ý thức vươn lên về khoa học và công nghệ

Nghị quyết hội nghị lần thứ bảy ban chấp hành trung ương khoá X đãđánh giá về tình hình thanh niên như sau: Một bộ phận thanh niên sống thiếu

lý tưởng, giảm sút niềm tin, ít quan tâm đến tình hình đất nước thiếu ý thứcchấp hành pháp luật, sống thực dụng, xa rời truyền thống văn hoá dân tộc.Học vấn một bộ phận thanh niên, nhất là thanh niên nông thôn và thanh niêndân tộc thiểu số còn thấp, nhiều thanh niên thiếu kiến thức và kỹ năng tronghội nhập quốc tế Tính độc lập chủ động, sáng tạo, năng lực thực hành sau đào tạocủa thanh niên còn yếu, chưa đáp ứng yêu cầu công nghiệp hoá - hiện đại hoá

Điều 2 – Luật giáo dục sửa đổi năm 2009 nêu rõ: Mục tiêu của giáo dục

là đào tạo con người Việt Nam phát triển toàn diện, có đạo đức tri thức, sứckhỏe, thẩm mỹ và nghề nghiệp, trung thành với lý tưởng độc lập dân tộc vàchủ nghĩa xã hội, hình thành và bồi dưỡng nhân cách, phẩm chất và năng lựccủa công dân, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc

Cũng theo Luật giáo dục 2009, tại điểm 1, điều 27 đã nêu: Mục tiêu củagiáo dục phổ thông là giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ thể

chất, thẩm mỹ và kỹ năng cơ bản, phát triển năng lực cá nhân, tính năng động

và sáng tạo, hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa, xâydựng tư cách và trách nhiệm công dân, chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học lên,hoặc đi vào cuộc sống lao động tham gia xây dựng và bảo vệ tổ quốc

Trong tự nhiên mọi sinh vật không ngừng thay đổi, con người cũng vậy

Có khoảng thời gian đặc biệt mà con người phát triển nhảy vọt đó là tuổi dậythì, lứa tuổi từ 10 đến 15, biến các cô bé, cậu bé học sinh trung học cơ sở

thành các chàng trai cô gái Đặc điểm phổ biến của tuổi dậy thì là " Muốn làm người lớn, coi mình là người lớn ", muốn chọn bạn, muốn làm theo sở thích,

thích khám phá thế giới âm nhạc, truyện thơ, phim ảnh, thể thao… thích mởrộng quan hệ bạn bè Ở lứa tuổi này các em suy nghĩ còn nông nổi, nếu nhàtrường không có sự định hướng đúng đắn, không tạo được sân chơi lành mạnhcho các em, thì các em rất dễ lạc lối

Mặt khác xã hội ngày càng phát triển nhất là công nghệ thông tin:Báo, đài, vô tuyến, điện thoại, mạng INTERNET… Các trò chơi có tính haimặt cũng xuất hiện khắp các bản làng như: Bi- a, điện tử… mở rộng tầm hiểubiết, đưa con người đến gần nhau hơn và cũng khiến con người dễ vấp ngãhơn, lứa tuổi học sinh trung học cơ sở cũng không nằm ngoài khả năng ấy

Giáo dục không chỉ diễn ra trên lớp, trong trường học mà còn thực hiện

ở ngoài lớp, ngoài trường theo phương thức kết hợp giáo dục giữa nhà trường,gia đình và xã hội thông qua các hình thức như học tập, lao động, vui chơi,hoạt động môi trường, sinh hoạt tập thể Hoạt động giáo dục ngoài giờ lênlớp tạo cho các em sân chơi lành mạnh, định hướng cho các em phát triểnnhân cách, phù hợp tâm lý lứa tuổi Bên cạnh đó việc đáp ứng nhu cầu củacác em một cách có tổ chức, có tác dụng giáo dục, định hướng cho các emvào những hoạt động tích cực, có ích, giúp các em có lập trường suy nghĩđúng đắn, để tránh xa những hoạt động, những sở thích tiêu cực, quá đà, tránhnhững cám dỗ xấu của xã hội, các em thích thú đến trường, giảm tỷ lệ học

sinh bỏ học Tham gia sinh hoạt câu lạc bộ và các hoạt động tập thể, khả năngthiên hướng của từng học sinh được bộc lộ, phát triển, góp phần nâng cao chấtlượng giáo dục trong nhà trường.

Thực tế tại các trường THCS ở huyện miền núi Con Cuông, tỉnh Nghệ

An nói chung, trường THCS Chi Khê nói riêng tình trạng văn hoá học đường

có chiều hướng xuống cấp, học sinh nói tục chửi bậy khá phổ biến, các em nóimột cách vô thức, có lúc trở thành câu cửa miệng, những lời xin lỗi, cảm ơndường như ít được vận dụng, tệ nạn xã hội, bạo lực từ phim ảnh, thậm chívăn hoá phẩm đồi trụy từ mạng internet đã xâm nhập vào học đường Mặtkhác ý thức ứng xử có văn hoá trong học đường và ngoài xã hội cũng đángbáo động: Các em có thể vứt rác bất cứ đâu, điện nước nhà trường dùng lãngphí, chen lấn xô đẩy nhau khi đi qua cổng trường, cười hô hố trước đámtang…

Lâu nay các nhà trường vẫn tổ chức các hoạt động Đoàn đội, hoạt độngngoài giờ lên lớp, nhưng vì chưa đa dạng các hoạt động nên các em tham giamột cách chiếu lệ, hình thức và gượng ép Sau mỗi hoạt động các em chưahiểu hết ý nghĩa, mục đích của các hoạt động đó

Việc tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp hiện nay tại cáctrường THCS huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An vẫn còn nhiều lúng túng vềphương pháp, hình thức, vẫn còn tư tưởng xem hoạt động giáo dục ngoài giờlên lớp như hoạt động ngoại khóa hay chỉ là tiết sinh hoạt đơn thuần Việcquản lý, kiểm tra hoạt động này của các nhà trường thường chưa được chú ýđúng mức nên kế hoạch giáo dục ít được quan tâm mà chỉ chú ý nhiều đến kếhoạch hoạt động chuyên môn trong nhà trường

Quản lý có hiệu quả hoạt động giáo dục ngoài giờ lên sẽ tạo mỗi quan

hệ thống nhất giữa quá trình dạy học và quá trình giáo dục khả năng thiênhướng của từng học sinh được bộc lộ, phát triển, góp phần nâng cao chấtlượng giáo dục toàn diện trong nhà trường

Xuất phát từ những lý do trên, tôi chọn đề tài: “Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng các trường THCS huyện Con Cuông , tỉnh Nghệ An” làm đề tài luận văn thạc sĩ.

2 Mục đích nghiên cứu

Đề tài đề xuất một số biện pháp quản lý các hoạt động giáo dục ngoàigiờ lên lớp của hiệu trưởng các trường THCS huyện miền núi Con Cuông,tỉnh Nghệ An qua đó góp phần phát triển giáo dục toàn diện, nâng cao chấtlượng giáo dục các trường THCS miền núi, vùng sâu vùng xa

3 Đối tượng và khách thể nghiên cứu

3.1 Về đối tượng nghiên cứu

- Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởngcác trường THCS huyện miền núi Con Cuông, tỉnh Nghệ An

3.2 Khách thể nghiên cứu

Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng cáctrường THCS huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An

4 Giả thuyết khoa học

Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp các trường THCS huyệnmiền núi Con Cuông – Nghệ An vẫn còn một số bất cập (về nội dung thựchiện, phương pháp tổ chức, sự phối hợp đồng bộ …) dẫn đến tình trạng một

bộ phận học sinh xuống cấp về đạo đức, học sinh bỏ học đáng báo động, tỷ lệhọc sinh yếu kém còn cao Nếu nghiên cứu đề xuất được các biện pháp quản

lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng các trường THCS cóhiệu quả góp phần hạn chế tình trạng học sinh bỏ học, nâng cao chất lượnggiáo dục toàn diện trong các trường THCS huyện Con Cuông , tỉnh Nghệ An

5 Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu

5.1 Mục tiêu nghiên cứu

- Trên cơ sở những kết quả nghiên cứu về mặt lý luận và thực tiễn, đềxuất các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục NGLL của hiệu trưởng cáctrường THCS huyện miền núi Con Cuông , tỉnh Nghệ An trong giai đoạnhiện nay

5.2.Nhiệm vụ nghiên cứu

- Nghiên cứu cơ sở lý luận quản lý hoạt động giáo dục NGLL của hiệutrưởng, trường trung học cơ sở

- Phân tích thực trạng quản lý hoạt động giáo dục NGLL của hiệutrưởng các trường THCS huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An

- Đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớpcủa hiệu trưởng các trường THCS huyện Con Cuông , tỉnh Nghệ An

6 Giới hạn và phạm vi nghiên cứu

Đề tài chỉ nghiên cứu và đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động giáo dụcNGLL của hiệu trưởng các trường THCS ở huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An

7 Phương pháp nghiên cứu

- Nhóm các phương pháp nghiên cứu lý luận: phân tích, tổng hợp,phân loại, hệ thống hóa các văn kiện của Đảng, các chỉ thị, nghị quyết, các tàiliệu liên quan đến hoạt động giáo dục NGLL, nhằm xác định cơ sở lý luận

- Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn: quan sát, điều tra, tổng kếtkinh nghiệm quản lý thực hiện hoạt động giáo dục NGLL trong trường THCShuyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An phù hợp với điều kiện thực tế của trường,của địa phương

- Phương pháp thống kê toán học : khảo sát, đối chiếu, so sánh, đánhgiá kết quả, kiểm chứng về tính cấp thiết của đề tài

8 Cấu trúc luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục chữ viết tắt, tài liệu tham khảo

và các phụ lục

Nội dung chính của luận văn gồm 3 chương

Chương 1 : Cơ sở lý luận về hoạt động giáo dục NGLL của hiệu

trưởng trường trung học cơ sở

Chương 2 : Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục NGLL của hiệu

trưởng các trường THCS huyện Con Cuông, tỉnhNghệ An

Chương 3 : Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục NGLL của hiệu

trưởng các trường THCS huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An

Nguyễn Thị Tiến với công trình nghiên cứu "Những biện pháp quản lý

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của học sinh ở trường trung học phổ

thông Nam Sách - Hải Dương",đã đưa ra một số biện pháp quản lý như nângcao nhận thức cho đội ngũ cán sự lớp, tăng cường cơ sở vật chất, thi đua,khen thưởng kịp thời [32, Tr66 ]

Nguyễn Công Chúng với nghiên cứu "Các biện pháp tăng cường quản

lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng trường THPT Tỉnh

Hà Tây" đã khẳng định quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là một

khâu không thể thiếu trong công tác quản lý của hiệu trưởng nhà trường,đồng thời cũng xây dựng được một số biện pháp tăng cường quản lý hoạtđộng giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng các trường THPT tỉnh HàTây như: củng cố ban tổ chức, đổi mới việc xây dựng kế hoạch nội dung hoạtđộng, tăng cường tuyên truyền, giáo dục thi đua, sẽ là các tác động tích cựcnâng cao chất lượng hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp [18, Tr3]

Giang Thị Khuyên với nghiên cứu "Thực trạng quản lý hoạt động giáodục ngoài giờ lên lớp ở trường tiểu học miền núi huyện Mai Châu - Sơn La",

đã chỉ ra một số biện pháp tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp cho

HS tiểu học có hiệu quả như: Bồi dưỡng nhận thức, kỹ năng hướng dẫn, tổchức quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp cho đội ngũ cán bộ, GV;tăng cường công tác thi đua khen thưởng; chăm lo xây dựng, quản lý CSVC;

kiểm tra đôn đốc việc thực hiện hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp; phốihợp các lực lượng tham gia tổ chức [29,Tr53],

Đã có không ít các luận văn nghiên cứu về hoạt động giáo dục ngoàigiờ lên lớp nhưng về hoạt động quản lý của Hiệu trưởng đối với các hoạtđộng giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường THCS thì chưa được đề cập có

hệ thống, cũng như chưa có công trình nào nghiên cứu về vấn đề này

1.2 Một số khái niệm cơ bản

1.2.1 Quản lý

Trong lịch sử phát triển của xã hội loài người, khi có sự phân công laođộng, để đáp ứng nhu cầu tồn tại và phát triển, xuất hiện một dạng lao độngmang tính đặc thù, đó là tổ chức, điều khiển các hoạt động theo những yêucầu nhất định Dạng lao động mang tính đặc thù đó được gọi là quản lý

Khái niệm quản lý đã được các nhà khoa học định nghĩa một cách khácnhau Chúng ta có thể hiểu một cách khái quát là: Quản lý một đơn vị (cơ sởsản xuất, cơ quan, trường học, địa phương ) với tư cách là một hệ thống xãhội là khoa học và nghệ thuật tác động vào hệ thống, vào từng thành tố của hệthống bằng phương pháp thích hợp nhằm đạt được các mục tiêu đề ra

Quản lý là sự tác động có ý thức thông qua kế hoạch hoá, tổ chức, chỉđạo, kiểm tra của chủ thể quản lý để chỉ huy, điều khiển hướng dẫn các quátrình xã hội, hành vi và hoạt động của con người nhằm đạt tới mục đích, đúngvới ý chí của nhà quản lý, phù hợp với quy luật khách quan

Theo cuốn “Tinh hoa quản lý”, Frederik Winslow Taylor (Mỹ) trong

một bài phát biểu tại quốc hội Mỹ đã nói rằng: “Quản lý một cách khoa học không phải là một hay một nhóm biện pháp nâng cao hiệu suất công việc Nó cũng không phải là một chế độ hạch toán giá thành Nó cũng không phải là chế độ tiền lương mới…Những biện pháp ấy không phải là việc của quản lý, chúng là những bộ phận có ích của việc quản lý’’ [35, tr.36]

Henri Fayol (Pháp) đã nói về nội hàm của khái niệm quản lý như sau:

“Quản lý tức là lập kế hoạch, tổ chức,chỉ huy, phối hợp và kiểm tra”.

Nội hàm của khái niệm quản lý nói trên, rõ ràng khái quát tác dụng củachức năng quản lý Thực chất của nó nói rằng, chức năng quản lý không phải

là cái gì khác, ngoài sự bảo đảm cho hoạt động cộng đồng có thể tiến hànhthuận lợi, đảm bảo cho tổ chức xã hội có thể vận hành thuận lợi Fayol nói

“Quản lý là biện pháp công cụ của tổ chức xã hội Các chức năng khác liên quan đến nguyên liệu và máy móc Chức năng quản lý chỉ tác động đến con người” [35,tr.60]

Theo tác giả Đặng Quốc Bảo: “Quản lý là quá trình tác động, gây ảnh hưởng của chủ thể quản lý, đến khách thể quản lý nhằm đạt mục tiêu chung”

[12, tr.17]

Qua những khái niệm trên có thể khái quát những nét đặc trưng cơ bản

về bản chất của hoạt động quản lý như sau:

Quản lý gồm hai thành phần: Chủ thể và khách thể quản lý Chủ thểquản lý có thể là một người hoặc một tổ chức Khách thể quản lý có thể mộtngười, tổ chức hay sự vật cụ thể, cũng có khi khách thể là người, tổ chức đượccon người đại diện trở thành chủ thể quan lý cấp dưới thấp hơn

Giữa chủ thể quản lý và khách thể quản lý, có mối quan hệ tác độngqua lại, tương hỗ lẫn nhau: Chủ thể làm nảy sinh các tác động quản lý, cònkhách thể sản sinh các giá trị vật chất và tinh thần có giá trị sử dụng, trực tiếpđáp ứng nhu cầu của con người, thỏa mãn mục đích của chủ thể quản lý

Chủ thể quản lý thực hiện các tác động thông qua việc xây dựng kếhoạch, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra – đánh giá thực hiện kế hoạch

Từ những khái niệm trên chúng ta khái quát được: Quản lý là tác động

có định hướng, có chủ đích của chủ thể quản lý (người quản lý) đến khách thể quản lý (người bị quản lý) – trong một tổ chức – nhằm làm cho tổ chức được vận hành và đạt được mục đích của tổ chức.

1.2.2.Quản lý giáo dục

Giáo dục là hiện tượng xã hội đặc biệt, một phạm trù vĩnh hằng, sinh

ra, tồn tại và phát triển cùng xã hội loài người Có thể khẳng định giáo dục và

quản lý giáo dục tồn tại song hành Giáo dục xuất hiện với chức năng chủyếu là truyền đạt và lĩnh hội kinh nghiệm của thế hệ đi trước cho thế hệ đi sau

và để thế hệ sau thừa kế, phát triển một cách sáng tạo làm cho xã hội và bảnthân con người phát triển không ngừng Để đạt được mục đích đó quản lýgiáo dục được coi là nhân tố tổ chức, chỉ đạo việc thực thi cơ chế trên

Quản lí giáo dục là hoạt động có ý thức của con người nhằm theo đuổinhững mục đích của mình Giống như khái niệm “quản lý” đã trình bày ởtrên, khái niệm “Quản lý giáo dục” cũng có nhiều quan niệm khác nhau

Trước khi đưa ra định nghĩa, tác giả Trần Kiểm đã phân quản lý giáo

dục thành hai cấp độ: Vĩ mô và vi mô Đối với cấp vĩ mô: “Quản lý giáo dục

là hoạt động tự giác của chủ thể quản lý, nhằm huy động, tổ chức, điều phối, điều chỉnh, giám sát… một cách có hiệu quả nguồn lực giáo dục (nhân lực, vật lực, tài lực) phục vụ cho mục tiêu giáo dục, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội” Đối với cấp vi mô, quản lý giáo dục được hiểu là: “ Hệ thống những tác động tự giác (có ý thức, có mục đích, có kế hoạch, có hệ thống hợp quy luật của chủ thể quản lý đến tập thể giáo viên, công nhân viên, tập thể học sinh, cha mẹ học sinh và các lực lượng xã hội trong và ngoài nhà trường, nhằm thực hiện có chất lượng và hiệu quả mục tiêu giáo dục nhà trường” [28, tr.12 ].

Nói chung, quản lí giáo dục được hiểu là sự tác động của chủ thểquản lý đến khách thể quản lý trong lĩnh vực giáo dục Nói một cách rõràng hơn, đầy đủ hơn, quản lý là hệ thống những tác động có mục đích, có

kế hoạch, hợp quy luật của chủ thể quản lý trong hệ thống giáo dục, là sựđiều hành hệ thống giáo dục quốc dân, các cơ sở giáo dục nhằm thực hiệnmục tiêu nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài Quản lígiáo dục là hoạt động điều hành, phối hợp các lực lượng giáo dục nhằm đẩymạnh công tác giáo dục theo yêu cầu phát triển xã hội

1.2.3 Quản lý trường học

Quản lý trường học là hoạt động của các cơ quan quản lý nhằm tập hợp

và tổ chức các hoạt động của giáo viên, học sinh và các lực lượng giáo dụckhác, cũng như huy động tối đa các nguồn lực giáo dục để nâng cao chấtlượng giáo dục và đào tạo trong nhà trường

Có nhiều cấp quản lý trường học: cấp cao nhất là Bộ GD&ĐT, nơi quản

lý nhà trường bằng các biện pháp vĩ mô Có hai cấp trung gian quản lý trườnghọc là Sở GD& ĐT ở tỉnh, thành phố và các Phòng Giáo dục ở các quận,huyện Cấp quản lý quan trọng trực tiếp của hoạt động giáo dục là quản lýtrong các nhà trường

Mục đích của quản lý nhà trường, là đưa nhà trường từ trạng thái hiện tại,chuyển biến lên một trạng thái phát triển mới bằng phương thức xây dựng vàphát triển mạnh mẽ các nguồn lực đó vào phục vụ cho việc tăng cường chấtlượng giáo dục

Nhà trường là một thiết chế tổ chức riêng biệt trong hệ thống tổ chức xãhội, thực hiện chức năng tái tạo nguồn nhân lực phục vụ cho sự duy trì, pháttriển xã hội

Theo tác giả Nguyễn Phúc Châu thì cho rằng: Với hai cấp độ về quản lýgiáo dục nêu trên quản lý nhà trường cũng được nhìn nhận từ hai góc độ:

- Thứ nhất: Quản lý nhà trường được hiểu theo nghĩa hoạt động của các

cơ quan quản lý giáo dục như: Bộ giáo dục và đào tạo (GD&ĐT), SởGD&ĐT, Phòng GD&ĐT và các cấp chính quyền (Đơn vị hành chính từTrung Ương đến địa phương) đối với một cơ sở giáo dục (nhà trường) cụ thểnào đó

- Thứ hai: Quản lý nhà trường được hiểu theo nghĩa hoạt động của chủthể quản lý một cơ sở giáo dục (Hiệu trưởng hoặc người có chức vụ tươngđương như hiệu trưởng) Đối với các hoạt động của cơ sở giáo dục mà họđược giao trách nhiệm trực tiếp quản lý

Do đó, quản lý nhà trường được hiểu theo góc độ thứ hai Cụ thể, quản

lý nhà trường (một cơ sở giáo dục) là những tác động tự giác (có ý thức, cómục đích, có khoa học, có hệ thống và hợp quy luật) của chủ thể quản lý nhàtrường (hiệu trưởng) đến khách thể quản lý nhà trường (giáo viên, nhân viên

và người học ) nhằm đưa các hoạt động giáo dục và dạy học của nhà trườngđạt tới mục tiêu giáo dục

Vai trò của quản lý nhà trường THCS (hiệu trưởng) quyết định hoànthành mục tiêu giáo dục, nhiệm vụ năm học của nhà trường, quyết định thànhbại của nhà trường Theo điều 54 luật giáo dục năm 2005, được sửa đổi bổ

sung năm 2009 quy định: “Hiệu trưởng là người chịu trách nhiệm quản lý các hoạt động của nhà trường do cơ quan nhà nước có thẩm quyền bổ nhiệm, quy định”.

Theo điều 19 điều lệ trường THCS, trường THPT, trường phổ thông cónhiều cấp học, hiệu trưởng các trường có các nhiệm vụ sau:

- Xây dựng tổ chức bộ máy nhà trường

- Thực hiện các quyết nghị của hội đồng trường

- Xây dựng quy hoạch, phát triển nhà trường, xây dựng và tổ chức thựchiện kế hoạch nhiệm vụ năm học, báo cáo, đánh giá kết quả thực hiện trướchội đồng trường và cấp có thẩm quyền

Tóm lại: Người hiệu trưởng phải là người vững vàng về chính trị,gương mẫu về đạo đức, trong sạch về lối sống, có trí tuệ, kiến thức và nănglực hoạt động thực tiễn, gắn bó với quần chúng nhân dân

Những tiêu chuẩn trên là cơ sở giúp người hiệu trưởng quản lý hiệu quảmọi hoạt động của nhà trường, thực hiện đúng vai trò, chức năng của mình

Quản lý nhà trường đòi hỏi người hiệu trưởng thực hiện một cách khoahọc với các hoạt động: Kế hoạch hóa, tổ chức, chỉ đạo, và kiểm tra đánh giánhằm đáp ứng chức năng và nhiệm vụ của nhà trường

Hiệu trưởng nhà trường được ví như là đầu tàu, như con chim đầu đàn,người hiệu trưởng càng có năng lực, có uy tín thì nhà trường càng phát triển,

chuyển biến đi lên theo chiều hướng tích cực Ngày nay giáo dục cả nướcđang thực hiện đổi mới quản lý, 3 công khai, 4 kiểm tra, dân chủ hóa trườnghọc, đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp giáo viên THCS, đánh giáhiệu trưởng theo chuẩn hiệu trưởng, từng bước hoàn thiện đánh giá học sinhtheo chuẩn học sinh, càng đòi hỏi vai trò điều hành của người hiệu trưởng.

1.2.4 Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

Lâu nay trong các trường THCS phần lớn vẫn quan niệm rằng hoạtđộng giáo dục ngoài giờ lên lớp là hoạt động giải trí, hoạt động phụ cho nêncòn xem nhẹ hoạt động này, một số nhà trường còn phó mặc cho đoàn đội vàgiáo viên chủ nhiệm lớp

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là những hoạt động được tổ chứcngoài giò học của các môn học trên lớp Hoạt động ngoài giờ lên lớp là sựtiếp nối của hoạt động dạy học trên lớp, là con đường gắn lý thuyết với thựctiễn tạo nên sự thống nhất giữa nhận thức với hành động của học sinh

Theo giáo sư Đặng Vũ Hoạt thì cho rằng: “Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là việc tổ chức giáo dục thông qua hoạt động thực tiễn của học sinh về khoa học - kỹ thuật, lao động công ích, hoạt động xã hội, hoạt động nhân đạo, văn hóa, văn nghệ, thẩm mỹ, thể dục thể thao, vui chơi giải trí để giúp các em hình thành và phát triển nhân cách (đạo đức, năng lực, sở trường)” [23; Tr 43]

Như vậy, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là hoạt động giáo dụcđược tổ chức ngoài thời gian học tập trên lớp, đây là một trong hai hoạt độnggiáo dục cơ bản, được thực hiện một cách có tổ chức, có mục đích theo kếhoạch của nhà trường, là hoạt động tiếp nối và thống nhất hữu cơ với hoạtđộng học tập trên lớp, nhằm góp phần hình thành và phát triển nhân cách họcsinh theo mục tiêu đào tạo, đáp ứng những yêu cầu đa dạng của xã hội đối vớithế hệ trẻ

1.2.5 Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp do nhà trường tổ chức và quản lývới sự tham gia của các lực lượng xã hội Nó được tiến hành tiếp nối hoặc xen

kẽ hoạt động dạy học trong nhà trường hoặc trong phạm vi cộng đồng Hoạtđộng này diễn ra trong suốt năm học và cả thời gian nghỉ hè để khép kín quátrình giáo dục, làm cho quá trình này được thực hiện mọi nơi, mọi lúc và tácdụng giáo dục được xuyên suốt

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường THCS là một trong haihoạt động giáo dục cơ bản trong nhà trường có tính giáo dục cao, được thựchiện có mục đích, có kế hoach, có tổ chức, góp phần cùng hoạt động giáo dụctrong lớp học củng cố kiến thức, trau dồi phẩm chất đạo đức, phát huy nănglực sở trường, từng bước hoàn thiện nhân cách cho học sinh, góp phần pháttriển chất lượng giáo dục toàn diện

Quản lý Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là quá trình tác động cómục đích của chủ thể quản lý (hiệu trưởng) đến tập thể cán bộ giáo viên, nhânviên và học sinh, được tiến hành ngoài giờ lên lớp, theo kế hoạch cụ thể, chitiết, nhằm định hướng hoạt động giáo dục đạt mục tiêu, kế hoạch chung củanhà trường Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng nhàtrường thực chất là quản lý mục tiêu, nội dung, nhiệm vụ, phương pháp tổchức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp trên cơ sở quản lý xây dựng kếhoạch, quản lý chỉ đạo thực hiện kế hoạch hoạt động giáo dục ngoài giờ lênlớp, kiểm tra đánh giá hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của cán bộ giáoviên, nhân viên và học sinh cũng như các điều kiện cơ sở vật chất môi trường,yếu tố chủ quan, khách quan, công tác phối kết hợp của các đoàn thể, lựclượng xã hội, ban ngành địa phương đối với việc thực hiện hoạt động giáo dụcngoài giờ lên lớp

1.2.6 Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

Theo từ điển tiếng Việt thông dụng thì: “Biện pháp là cách làm, cách thức tiến hành để giải quyết một vấn đề cụ thể” ([36; Tr 67)

Theo tác giả Nguyễn Phúc Châu cho rằng: “ Ở Việt Nam do đặc điểmlịch sử một số thuật ngữ trong đó có “Biện pháp”, nếu được cắt nghĩa bằng từHán – Việt và hơn thế nếu được tiếp cận theo phương pháp luận của triết họcMác-Lê Nin thì nội hàm của chúng được tường minh hơn.

Theo nghĩa từ Hán – Việt:

- Biện được hiểu là phần tách được đúng hoặc sai, tốt hoặc xấu một sựvật, hiện tượng; Nghĩa là xem xét các sự vật hiện tượng, rồi chia rẽ ra đúng,sai, tốt, xấu hay phải chăng; Biện còn được hiểu là tranh luận bằng lời nói,bằng văn chương để hiểu rõ cái hay, cái dở của một sự vật hiện tượng

- Pháp được hiểu là cách làm, cũng có thể hiểu là phép hay thuật (thủ thuật) để “giải” Pháp còn được hiểu là cách làm giỏi để mọi người bắt chước

mà làm theo” ([15, Tr 227)

Như vậy: Biện pháp là chỉ ra cách thức, phân tích các mặt đúng hoặcsai, tốt hoặc xấu của một sự vật hoặc một hiện tượng, để từ đó chỉ ra cáchthức duy trì hoặc phát huy cái đúng và cái tốt, loại bỏ đi cái sai và cái xấu, bổsung cái đúng hơn và tốt hơn cho sự vật hoặc hiện tượng đó

Theo chúng tôi biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

là việc phân tích các mặt đúng sai, tốt hoặc chưa tốt trong quản lý hoạt độnggiáo dục ngoài giờ lên lớp để chỉ ra cách thức duy trì và phát huy cái đúng vàcái tốt, loại bỏ cái sai và cái chưa tốt, đồng thời bổ sung cách làm mớiđúng hơn và tốt hơn để hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp có chấtlượng và hiệu quả hơn

1.3 Những vấn đề cơ bản của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

1.3.1 Vị trí, vai trò của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

* Vị trí:

Nhà trường THCS nói riêng, các trường học nói chung có nhiệm vụtruyền tải kiến thức cho học sinh để dạy chữ và giáo dục đức, thể, mỹ cho họcsinh để dạy người Nếu các nhà trường chỉ chú trọng dạy chữ, chú trọng các

bộ môn văn hóa mà không chú trọng các hoạt động khác thì nhiệm vụ giáo

dục của cơ sở giáo dục sẽ không hoàn thành vì học sinh sẽ thiếu môi trườnggiao tiếp, hạn chế hiểu biết về các tình huống giao tiếp, các kỹ năng sống, vănhóa ứng xử Các em sẽ thiếu kinh nghiệm sống, kỹ năng vận dụng trảinghiệm kiến thức văn hóa các môn học vào tình hình thực tế.

Nhà trường tổ chức các hoạt động ngoài giờ lên lớp với các hình thức,thời gian, nội dung, phương pháp khác nhau là điều kiện vô cùng quan trọng

để hình thành thái độ, rèn luyện hành vi, kỹ năng xã hội cho học sinh Hoạtđộng ngoài giờ lên lớp có vị trí đặc biệt quan trọng trong việc thực hiện nhiệm

vụ dạy người trong các nhà trường hiện nay

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp bao gồm hoạt động ngoại khóa vềkhoa học, văn học, nghệ thuật, thể dục, thể thao và bồi dưỡng học sinh cónăng khiếu, các hoạt động vui chơi, tham quan du lịch, giao lưu văn hóa, cáchoạt động giáo dục môi trường, các hoạt động lao động công ích, các hoạtđộng xã hội, các hoạt động từ thiện phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý ngườihọc Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp không phải là hoạt động “phụ”,hoạt động “bề nổi”, mà giữ một vị trí then chốt trong các hoạt động giáo dụccủa nhà trường

Không chỉ có ý nghĩa giáo dục học sinh, hoạt động giáo dục ngoài giờlên lớp còn là cầu nối tạo ra mối liên hệ giáo dục khép kín giữa nhà trường –gia đình và xã hội Thông qua hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp nhàtrường có điều kiện phát huy vai trò của mình với xã hội, với địa phương, vớicộng đồng dân cư, học sinh được tham gia các hoạt động cộng đồng, xã hội.Nâng tầm hiểu biết sâu sát của nhà trường với cộng đồng xã hội Mặt khácthông qua các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở địa phương, địa bàn dân

cư, nhà trường có thêm kênh thông tin về tình hình học sinh tham gia sinhhoạt tại gia đình, hiểu thêm hoàn cảnh, điều kiện của học sinh để có biện phápgiáo dục cho phù hợp Bằng việc tranh thủ sự ủng hộ về vật chất và tinh thần,sức người, sức của từ cộng đồng, từ địa phương và các cơ quan doanh nghiệp,các nhà hảo tâm để tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp Chính vì

vậy hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là điều kiện và phương tiện để nhàtrường huy động sức mạnh cộng đồng, làm tốt công tác xã hội hóa giáo dục,góp phần phát triển nguồn nhân lực cho địa phương và phát triển nhà trường.

* Vai trò:

- Lứa tuổi học sinh THCS là lứa tuổi các em muốn mở rộng giao lưuhọc hỏi, mở rộng quan hệ, thích kết bạn, thích khám phá cuộc sống Các tiếthọc văn hóa trong lớp học giúp các em có kiến thức, kỹ năng thực tiễn Thamgia Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp giúp các em củng cố kiến thức đãhọc ở trên lớp, biến tri thức thành hành động, việc làm cụ thể Thông qua hoạtđộng cụ thể, học sinh có cơ hội để tiếp cận với thực tiễn, thực hành lý luận, kiểmnghiệm tri thức đã học, giúp các em khắc sâu tri thức, và làm chủ tri thức

Trong quy trình giáo dục thế hệ trẻ thì hoạt động giáo dục ngoài giờ lênlớp là sự tiếp nối của hoạt động dạy học, tạo nên sự hài hòa, cân đối của quátrình sư phạm, giúp cho hoạt động giáo dục toàn diện học sinh đạt kết quả

Các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp mang tính tập thể, tính cộngđồng cao, là dịp để các em học sinh mở rộng các mối quan hệ, mở rộng giáolưu học hỏi, mở rộng hiểu biết, học tập lẫn nhau, các em sẽ xây dựng đượcnhững tình bạn trong sáng, phát triển tư tưởng tình cảm tốt đẹp, xây dựngkhối đoàn kết trong nhà trường

Mặt khác để tổ chức tốt các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp nhàtrường cần tranh thủ sự đồng tình, ủng hộ, phối kết hợp của các tổ chức đoànthể, chính quyền địa phương, các cơ quan doanh nghiệp, điều này phát huyđược tiềm năng của các lực lượng trong và ngoài nhà trường Một mặt tạo nên

vị thế của nhà trường với các lực lượng xã hội, mặt khác các tổ chức lựclượng trong và ngoài xã hội cũng tạo được dấu ấn riêng đối với hoạt độnggiáo dục Đặc biệt quan trọng nhất trong cá nhân mỗi con người đều có nhữngnăng lực, sở trường riêng Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp các em được

“Học mà chơi, chơi mà học”, được phát huy cao độ từng sở trường, sở đoản,

được thể hiện bản thân, được trải nghiệm kỹ năng sống, văn hóa ứng xử gópphần hoàn thiện nhân cách cho các em.

1.3.2 Mục tiêu của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

Chương trình giảng dạy văn hóa bậc THCS mỗi tiết học trong thời gian

45 phút, trong khoảng thời gian ngắn ngủi ấy giáo viên thì muốn truyền tải hếtdung lượng kiến thức, học sinh tiếp thu ghi chép bài học, khoảng cách các tiết

là 5 phút, không đủ để cô trò hiểu nhau, không đủ để học sinh với học sinhgiao lưu Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp giúp học sinh củng cố và khắc

sâu những kiến thức các môn học như thi “Rung chuông vàng”, thi “ Vẽ

tranh”, thi “Kể chuyện”, giúp đỡ gia đình thương binh liệt sĩ … giúp học sinh

mở rộng hiểu biết về các lĩnh vực của đời sống xã hội, làm phong phú thêmvốn trí thức, kinh nghiệm, hoạt động tập thể của học sinh

Hình thức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp vô cùng phong phú vớicác hoạt động như: Ca múa hát tập thể, thi cắm hoa, nấu ăn, thi rèn luyệnchuyên hiệu nhà sử học nhỏ tuổi, nhà toán học nhỏ tuổi, rèn luyện nghi thức giúp các em rèn luyện kỹ năng tự đánh giá kết quả học tập rèn luyện Với hìnhthức hoạt động phong trào “Nói lời hay, làm việc tốt”, thi kể chuyện, thithuyết trình, tuyên truyền giáo dục cho các em kỹ năng giao tiếp, ứng xử cóvăn hóa

Các hoạt động tập thể như: vệ sinh trường lớp, chăm sóc nghĩa trangliệt sĩ, vệ sinh thôn bản, thi trò chơi dân gian, ủng hộ bạn nghèo rèn luyệncho các em kỹ năng quản lý, điều hành, các em có ý thức tự giác cao, với tưcách chủ thể hoạt động, qua đó củng cố phát triển các hành vi, thói quen tốttrong học tập, lao động và công tác xã hội

Được tham gia các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp, tạo cho các

em có thái độ tự giác, tích cực tham gia các hoạt động tập thể, hoạt động xãhội, bồi dưỡng tổ chức trong sáng chân thành, phát huy truyền thống tốt đẹp,tình yêu quê hương đất nước và có thái độ đúng đắn với các hiện tượng tựnhiên và xã hội

1.3.3 Nhiệm vụ hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

và xã hội

- Cuộc sống muôn màu, muôn vẻ, nếu chỉ chú tâm học kiến thức tronglớp học, thiếu nhãn quan về thế giới xung quanh, các em học sinh sẽ thiếu kỹnăng sống, không chỉ học để biết mà con người còn phải học để làm, học đểlàm người và học để chung sống, do đó hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớpgiúp học sinh biết vận dụng tri thức đã học để giải quyết các vấn đề do thựctiễn đời sống (tự nhiên, xã hội) đặt ra, giúp các em định hướng nghề nghiệptrong tương lai

Khoa học công nghệ ngày càng phát triển nhất là điện thoại, báo đài,internet, khiến con người đến gần nhau hơn và dễ vấp ngã hơn, lứa tuổi họcsinh THCS không nằm ngoài khả năng đó Đưa học sinh vào các hoạt độngtập thể, Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp giúp học sinh biết điều chỉnhhành vi, lối sống cho phù hợp với chuẩn mực đạo đức Qua đó làm giàu thêmkinh nghiệm thực tế, kinh nghiệm sống cho các em, để các em không bị cám dỗtrước cái xấu, không lệch lạc trong hành vi, ứng xử trong tư tưởng, đạo đức

Tham gia hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp giúp học sinh địnhhướng chính trị, xã hội, có những hiểu biết nhất định về truyền thống đấutranh cách mạng, truyền thống xây dựng và bảo vệ, qua đó tăng thêm cho họcsinh sự hiểu biết về lịch sử dân tộc, về những truyền thống tốt đẹp của đất

nước, về Đảng về bác Hồ kính yêu Để học sinh tự soi lại mình, nhận thức rõnhiệm vụ của bản thân, chủ nhân tương lai của đất nước, biết trau dồi phẩm chấtđạo đức, tu dưỡng học tập xứng đáng với truyền thống “Con Lạc, cháu Hồng”.

Công nghệ thông tin phát triển, nhưng đối với lứa tuổi THCS, khôngphải thông tin nào các em cũng được cập nhật, lứa tuổi các em chưa địnhhướng đúng đắn việc thu thập thông tin và xử lý thông tin Các em thườngkhám phá sách báo, mạng internet để đọc truyện, xem phim, nghe nhạc Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp giúp học sinh có thêm thông tin các vấn

đề có tính thời đại, tính toàn cầu như vấn đề quốc tế, vấn đề hợp tác, hòa bình

và hữu nghị, vấn đề môi trường, vấn đề dân số- kế hoạch hóa gia đình, vấn đềđại dịch HIV, vấn đề pháp luật

* Nhiệm vụ giáo dục thái độ

Với sự đa dạng, phong phú của các hoạt động giáo dục ngoài giờ lênlớp, với nhiều nội dung và hình thức khác nhau, gắn với chủ đề, chủ điểmhàng tháng, do đó hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là sân chơi lành mạnh,

bổ ích tạo cho các em sự háo hức, hứng thú và say mê hoạt động, đáp ứng đượcnhu cầu vui chơi, tâm sinh lý lứa tuổi, thu hút các em đến trường giảm tỷ lệ họcsinh bỏ học

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp với những câu chuyện về tấmgương đạo đức Hồ Chí Minh qua lời kể của bạn, những câu chuyện chiến đấuqua lời kể của các nhân chứng lịch sử, các bác cựu chiến binh, được tham giacác cuộc thi thiết kế thời trang, thi kéo co, thi văn nghệ từng bước hìnhthành cho học sinh niềm tin vào những giá trị mà các em phải vươn tới, đó làniềm tin vào chế độ xã hội chủ nghĩa đang từng ngày đưa đất nước thay dađổi thịt, đang từng ngày phát triển mà Bác Hồ và Đảng ta đã chọn, tin vào tiền

đồ tương lai của đất nước

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp bồi dưỡng cho học sinh nhữngtình cảm đạo đức trong sáng, giúp các em biết kính yêu và trân trọng cái tốt, cáiđẹp, biết ghét và đấu tranh với cái xấu, cái lỗi thời, lạc hậu, không phù hợp

Duy trì Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp hàng tuần, hàng tháng sẽtrở thành nền nếp thói quen sinh hoạt của học sinh, hình thành ở các em họcsinh tính tự giác, bồi dưỡng cho các em tính tích cực, tính năng động, sẵnsàng tham gia hoạt động xã hội, hoạt động tập thể của nhà trường, của lớp học

vì lợi ích chung, vì sự trưởng thành và tiến bộ của bản thân Hoạt động giáodục ngoài giờ lên lớp góp phần giáo dục học sinh tính đoàn kết hữu nghị vớithanh thiếu niên, nhi đồng quốc tế và các dân tộc trên thế giới

* Nhiệm vụ rèn luyện kỹ năng

Giao tiếp là nhu cầu của con người, giúp con người mở rộng giao lưu,

mở rộng quan hệ, mở rộng tầm hiểu biết Càng giao tiếp rộng rãi, con ngườicàng tự hoàn thiện mình hơn Mặt khác qua giao tiếp con người được rènluyện các kỹ năng ứng xử, kỹ năng nói – nghe Hoạt động giáo dục ngoài giờlên lớp là môi trường để học sinh rèn luyện kỹ năng giao tiếp, ứng xử cóvăn hóa, những thói quen tốt trong học tập, lao động công ích và các hoạtđộng khác

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là hoạt động phần lớn học sinh tựđiều hành dưới sự giám sát, định hướng của giáo viên chủ nhiệm và tổng phụtrách đội Do đó hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp rèn luyện cho học sinhcác kỹ năng tự quản, trong đó có kỹ năng tổ chức, kỹ năng điều khiển và thựchiện một hoạt động tập thể có hiệu quả, kỹ năng nhận xét, đánh giá kết quảhoạt động

Hình thức nội dung phương pháp đa dạng, học sinh thể hiện mình,được phát huy tính tự chủ, năng động, sáng tạo, biết nhận xét, đánh giá vàđịnh hướng bản thân thể hiện theo chuẩn mực các hoạt động, điều này rènluyện cho học sinh kỹ năng giáo dục, tự điều chỉnh, kỹ năng hòa nhập để thựchiện tốt các nhiệm vụ do thầy cô hoặc tập thể giao cho

1.3.4 Nội dung hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

* Tháng 9: Truyền thống nhà trường.

- Chuẩn bị cho lễ khai giảng (tập duyệt nghi thức, tập văn nghệ, chàođón các em học sinh lớp 6, vệ sinh trường lớp, chăm sóc bồn hoa, cây cảnh )

- Kiện toàn ban cán sự lớp, học tập nội quy nhiệm vụ năm học mới

- Phát động phong trào thi đua học tốt chào mừng ngày phụ nữ ViệtNam (20/10)

- Thi tìm hiểu truyền thống nhà trường địa phương

-Lập kế hoạch “Xây dựng trường học thân thiện – học sinh tích cực”

- Khối 9: thảo luận về kỷ vật kỷ niệm nhà trường, trồng cây lưu niệm

* Tháng 10: Chăm ngoan học giỏi.

- Trao đổi nội dung thư bác Hồ gửi học sinh nhân ngày khai trường đầutiên năm 1945

- Sơ kết thi đua chặng 1, phát động thi đua chặng 2 “Điểm 10 tặng cô”chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam

- Trao đổi phương pháp học tập

- Chăm sóc nghĩa trang liệt sĩ, vệ sinh thôn bản

- Thi cắm hoa nhân dịp 20/10

* Tháng 11: Tôn sự trọng đạo.

- Hoạt động văn hóa, văn nghệ chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam(làm báo tường, tập văn nghệ) thi tìm hiểu chủ đề nhà trường, thầy cô, truyềnthống “Tôn sự trọng đạo”

- Hội diễn văn nghệ chủ đề “Đất nước - nhà trường” và lễ kỷ niệm ngàyNhà giáo Việt Nam

- Thăm hỏi, chúc mừng thầy cô giáo nhân ngày 20 tháng 11

- Sơ kết thi đua chặng 2, phát động thi đua chặng 3 “Noi gương anh bộđội cụ Hồ” nhân dịp 22/12

* Tháng 12: Uống nước nhớ nguồn.

- Tìm hiểu, thảo luận về truyền thống cách mạng của địa phương, củađất nước

- Tìm hiểu lịch sử ngày 22/12

+ Tìm hiểu anh hùng của quê hương đất nước, tham quan di tích lịch sửquê hương.

- Giao lưu với cựu chiến binh địa phương, nghe nói chuyện, giao lưu,tham quan các đơn vị bộ đội

- Tổ chức tặng quà, giúp đỡ gia đình thương binh, liệt sĩ, gia đình neođơn, các đơn vị bộ đội

- Thi văn nghệ chủ đề: “Cách mạng”, hội vui học tập, tìm hiểu An toàngiao thông

- Vệ sinh thôn bản, chăm sóc nghĩa trang liệt sĩ

- Vệ sinh trường lớp, chăm sóc bồn hoa, cây cảnh

- Sơ kết thi đua chặng 3, phát động thi đua chặng 4 chào mừng ngàythành lập Đảng cộng sản 3/2

* Tháng 1,2: Mừng Đảng, mừng Xuân.

- Tìm hiểu, sưu tầm tục ngữ ca dao về quê hương, đất nước

- Tìm hiểu truyền thống văn hóa và lễ tết cổ truyền dân tộc

- Tìm hiểu gương sáng đảng viên

- Thảo luận biện pháp nâng cao chất lượng học tập ở học kỳ II

- Giao lưu “Câu lạc bộ Lịch sử”

- Ký cam kết thực hiện tốt an toàn giao thông, phòng chống cháy nổ và

tệ nạn xã hội

- Trồng cây đầu Xuân

- Chăm sóc nghĩa trang liệt sĩ, sơ kết thi đua chặng 4, phát động thi đuachặng 5 “Chào mừng ngày 30/4”

* Tháng 3: Tiến bước lên đoàn.

- Thi đua học tập làm nghìn việc tốt chào mừng ngày 8/3 và 26/3

- Tìm hiểu ý nghĩa ngày thành lập đoàn 26/3

- Tổ chức hội trại, thi “trò chơi dân gian”, “Thi hát dân ca”

- Chăm sóc bồn hoa, cây cảnh, vệ sinh thôn bản, chăm sóc nghĩa trangliệt sĩ

* Tháng 4: Hòa bình, hữu nghị.

- Tìm hiểu di sản văn hóa trong nước và thế giới

- Sưu tầm tranh ảnh, tư liệu về văn hóa các nước trên thế giới

- Thi tìm hiểu về UNESCO và quyền trẻ em

- Các hoạt động văn hóa thể thao chào mừng ngày 30/4 và 1/5: Thi đấubóng chuyền, thi làm đồ dùng học tập

- Sơ kết thi đua chặng 5, phát động thi đua chặng 6 “Bác Hồ kính yêu”

- Thi kể chuyện tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh

-Tổng kết thi đua năm học

* Tháng 6,7,8: Hè vui khỏe và bổ ích.

- Chuyển phiếu sinh hoạt hè về địa phương

- Tham gia hoạt động vui chơi giải trí do hội đồng đội xã tổ chức theochủ đề, chủ điểm hàng năm

- Tham gia các hoạt động thể dục thể thao, văn nghệ, tham quan dulịch, hoạt động từ thiện, phòng chống ma túy

- Tham gia các câu lạc bộ yêu thích

1.3.5 Hình thức tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.

Trong năm học có 09 chủ điểm, mỗi chủ điểm hoạt động được thựchiện trong 1 tháng, trừ chủ điểm “Mừng Đảng, mừng Xuân” thực hiện trong 2tháng (1 và 2) và chủ điểm “Hè vui khỏe, bổ ích” thực hiện trong 3 tháng (6,7

và 8)

Một số nội dung của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp về giáo dụcđạo đức, pháp luật được chuyển sang tích hợp giảng dạy ở môn giáo dục công

dân, ngoài ra nội dung hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp có thể tích hợpsang thực hiện ở hoạt động tập thể(chào cờ, sinh hoạt lớp).

Lồng ghép mốt số nội dung như:

+ Giáo dục về quyền trẻ em

+ Giáo dục về phòng chống HIV, AIDS, ma túy và các tệ nạn xã hội.+ Giáo dục môi trường

+ Giáo dục trân tự an toàn giao thông

+ Hoạt động hưởng ứng phong trào “Xây dựng trường học thân thiện,học sinh tích cực”

+ Những hoạt động giáo dục phục vụ nhiệm vụ chính trị xã hội của địaphương, đất nước

* Tiết chào cờ đầu tuần:

Tiết chào cờ đầu tuần là tiết hoạt động tập thể có quy mô toàn tường,với sự tham gia của toàn thể cán bộ giáo viên, nhân viên và học sinh, các lớp

từ khối 6 đến khối 9 Đây là nội dung hoạt động đầu tiên của nhà trường trongmột tuần, là dịp để nhà trường đánh giá hoạt động tuần trước, triển khai các

kế hoạch tuần tiếp theo Tiết chào cờ đầu tuần có tính định hướng mọi hoạtđộng của nhà trường trong tuần, trên cơ sở các mục tiêu, các nội dung lồngghép hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp và tình hình thực tế của nhàtrường, của địa phương

Tiết chào cờ đầu tuần cũng là dịp để đội thiếu niên sơ kết thi đua cácmặt hoạt động đội mà đội cờ đỏ, lớp trực theo dõi giám sát trong tuần, trên cơ

sở quy chế thi đua của đội, thúc đẩy phong trào thi đua sôi nổi trong nhà trường

* Tiết sinh hoạt lớp cuối tuần:

Tiết sinh hoạt lớp cuối tuần là tiết mà vai trò của cán sự lớp được đềcao dưới sự giám sát tư vấn của giáo viên chủ nhiệm, tiết sinh hoạt lớp hiệuquả hay không một phần thể hiện vai trò của cán sự lớp, lớp trưởng, tổ trưởng,

tổ phó, điều hành các mặt hoạt động của các thành viên của lớp trong 1 tuần

Sinh hoạt cuối tuần nhằm đánh giá hoạt động của lớp trong tuần trên cơ

sở việc thực thi các hoạt động theo kế hoạch của trường, của liên đội Để đánhgiá được các hoạt động trên thì rất cần vai trò của ban cán sự lớp và tổ trưởng,

tổ phó kiểm tra, đôn đốc, theo dõi, giám sát các thành viên trong lớp

Giáo viên chủ nhiệm lớp với vai trò cố vấn, bổ trợ thêm nội dung giáodục tính kỷ luật, đánh giá thi đua giữa các tổ, biểu dương khen ngợi nhữnghọc sinh tiến bộ, phê bình, nhắc nhở những em chưa ngoan, chậm tiến Thờigian còn lại giáo viên có thể tổ chức 1 số trò chơi, văn nghệ hoặc đố vui cócộng điểm khuyến khích để tạo không khí cởi mở, hòa đồng, tránh nhàm chántrong sinh hoạt lớp

* Tiết hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

Đúng như bản thân tên gọi, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là tiếthọc ngoại khóa, tiết học ngoài giờ chính khóa Thế nhưng cũng không thuakém gì các môn học nội khóa Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp đã manglại nhiều điều bổ ích, nâng cao nhận thức bồi dưỡng tư tưởng và tình cảm chohọc sinh Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp bổ trợ cho hoạt động giáo dụctrong lớp phát triển, giáo dục toàn diện cho học sinh Trong phân phối chươngtrình hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp bậc THCS mỗi tháng 2 tiết hoặc 1tháng tổ chức 1 buổi chiều: 2 tiết giữa tháng hoặc cuối tháng, căn cứ vào ngày

kỷ niệm, ngày lễ của dân tộc trong tháng, trong năm để tổ chức hoạt động.Với nhiều chủ điểm khác nhau các nhà trường có thể giáo dục ngoài giờ lênlớp bằng nhiều hình thức khác nhau như: dạy học theo nhóm, gặp mặt trao đổivới cá nhân điển hình, tổ chức trò chơi, hội thi thuyết trình, tuyên truyền xoay quanh các chủ điểm: Truyền thống nhà trường, chăm ngoan học giỏi, tôn

sư trọng đạo, uống nước nhớ nguồn, giáo dục kỹ năng sống, hình thành kỹnăng và phát huy tính tích cực cho học sinh

1.4 Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường THCS

1.4.1 Quản lý về kế hoạch hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

Xây dựng kế hoạch là điểm khởi đầu cho một chu trình quản lý khoahọc mà người quản lý nào cũng phải thực hiện Hiệu trưởng quản lý hoạtđộng giáo dục ngoài giờ lên lớp cũng bắt đầu từ việc xây dựng kế hoạch

Ngay đầu năm học hiệu trưởng chỉ đạo các tổ ban, đoàn thể trong nhàtrường xây dựng kế hoạch hoạt động năm học, có kế hoạch hoạt động giáodục ngoài giờ lên lớp Trong đó kế hoạch của ban chỉ đạo hoạt động giáo dụcngoài giờ lên lớp, kế hoạch của các tổ chuyên môn, tổ chủ nhiệm, tổ văn phòng,

kế hoạch của các đoàn thể như: Công đoàn, đoàn thanh niên, đội thiếu niên

Trên cơ sở kế hoạch chung của nhà trường, các tổ ban, các đoàn thểxây dựng kế hoạch năm, kế hoạch tháng, kế hoạch tuần Kế hoạch của nhàtrường cũng như kế hoạch các tổ ban, đoàn thể được hội đồng trường, hộiđồng sư phạm thảo luận, góp ý và hoàn chỉnh trong hội nghị công chức đầunăm học

Yêu cầu kế hoạch hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp phải được xâydựng phù hợp với điều kiện thực tế của nhà trường, của địa phương, đáp ứngnhiệm vụ trọng tâm của năm học, phân phối chương trình hoạt động giáo dụcngoài giờ lên lớp Tránh tình trạng xây dựng kế hoạch quá cao, quá xa vời sovới điều kiện của nhà trường, hoặc kế hoạch không đồng nhất với khung phânphối chương trình do bộ giáo dục ban hành

Phải có kế hoạch, lịch hoạt động cho toàn trường, cho từng khối lớp,cho từng thời kỳ, từng bước ổn định thành nề nếp Kế hoạch hoạt động phảiđều đặn, tránh “đầu voi đuôi chuột” Mặt khác kế hoạch hoạt động giáo dục

ngoài giờ lên lớp là hoạt động “Ngoại khóa” bổ trợ cho “Nội khóa” do đó

phải được xây dựng trên cơ sở kế hoạch chung của năm học trong sự phối kếthợp của các tổ ban đoàn thể trong nhà trường và phải có lịch hoạt động ngày,tuần, tháng, năm

- Kế hoạch hàng ngày: Là nề nếp ra vào lớp, vệ sinh trường lớp, chămsóc bồn hoa cây cảnh, sinh hoạt 15 phút đầu giờ, thể dục giữa giờ, hoạt độngtheo dõi của đội cờ đỏ, ban chỉ huy liên đội.

- Kế hoạch hàng tuần: Sinh hoạt lớp, sinh hoạt liên đội, sinh hoạt đoàn,văn nghệ, sơ kết thi đua tuần, chào cờ đầu tuần, sinh hoạt các câu lạc bộ, giải

đố vui, tuyên dương gương điển hình

- Kế hoạch hàng tháng: Tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớptheo chủ điểm, vệ sinh thôn bản, chăm sóc nghĩa trang liệt sĩ, vận động bạnđến trường, ủng hộ bạn nghèo, sinh hoạt các câu lạc bộ, thi thời trang, thi tròchơi dân gian, thi hát dân ca

1.4.2 Quản lý đội ngũ thực hiện hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

* Quản lý đội ngũ giáo viên chủ nhiệm

Đội ngũ giáo viên chủ nhiệm có vai trò quyết định hiệu quả của hoạtđộng giáo dục ngoài giờ lên lớp, dưới sự định hướng của ban chỉ đạo, giáoviên chủ nhiệm là người chịu trách nhiệm chính, trực tiếp thiết kế chươngtrình, nội dung hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp hàng tháng theo chủđiểm Trên cơ sở phân phối chương trình khung và kế hoạch chung của nhàtrường, giáo viên chủ nhiệm thiết kế bài giảng, chương trình hoạt động cảphần bắt buộc và phần tự chọn Bên cạnh đó giáo viên chủ nhiệm còn chỉ đạo,giám sát, đốc thúc học sinh lớp mình tham gia các hoạt động tập thể ở trường,

ở địa phương để đạt kết quả, mục tiêu giáo dục

Hiểu trưởng quản lý tổ chủ nhiệm thực hiện hoạt động giáo dục ngoàigiờ lên lớp trước hết là việc xây dựng kế hoạch của nhủ nhiệm, thiết kế hoạtđộng giáo dục ngoài giờ lên lớp Mặt khác hiệu trưởng quản lý việc thực hiện

kế hoạch, thực hiện thết kế hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của chỉnhiệm có sự động nhất giữa các khối lớp hay không? Kiểm tra việc duy trìsinh hoạt tổ chuyên môn hàng tháng để bàn bạc thảo luận thống nhất trong tổkhối về mức độ, về nội dung, hình thức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

để làm sao hoạt động của mỗi tổ, khối phù hợp với tâm sinh lý của lứa tuổi,

phù hợp với điều kiện nhà trường, địa phương sát đúng chương trình chính,đáp nhu cầu nguyện vọng chính đáng của học sinh Nếu hiệu trưởng quản lýthiếu chặt chẽ sinh hoạt của tổ chủ nhiệm sẽ dẫn đến tình trạng nội dung, hìnhthức hoạt động của các lớp trong một khối chồng chéo, thiếu thống nhất.

Mặt khác hiệu trưởng nắm được việc triển khai các hoạt động giáo dụcngoài giờ lên lớp của chủ nhiệm như thế nào? Có tiến hành đúng chủ điểm.đúng thiết kế nội dung hay không? Nếu có thể hiệu trưởng cùng tham dự đểđộng viên, cổ vũ tinh thần cho giáo viên và học sinh Hơn nữa hiệu trưởng sẽ

có thêm nhiều kênh thông tin, về việc chuẩn bị cơ sở vật chất, nội dung,chương trình thực hiện Một chủ đề hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp củachủ nhiệm ra sao Đặc biệt vai trò của giáo viên chủ nhiệm trong tiết hoạtđộng giáo dục ngoài giờ lên lớp như thế nào? Thời gian hình thức, nội dungthực hiện có đúng như yêu cầu không? Có đạt mục tiêu không ? Có phát huyđược tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh hay không và cuối cùng

có góp phần giáo dục phát triển toàn diện cho học sinh hay chưa?

Qua việc tham dự một số tiết hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp,hiệu trưởng có cơ sở để chỉ đạo các tổ, khối chủ nhiệm tổ chức hoạt động mẫutrong khối trong toàn trường, các giáo viên khác học tập kinh nghiệm hoặcđóng góp các ý kiến mang tính xây dựng Qua đó bồi dưỡng kỹ năng điềuhành tổ chức hoạt động tập thể cho giáo viên chủ nhiệm và học sinh cốt cáncác khối lớp

Hàng tháng, hàng kỳ hiệu trưởng chỉ đạo giáo viên chủ nhiệm lớp thựchiện tốt nhiệm vụ Tổ chức các hoạt động giáo dục học sinh mà lớp mình chủnhiệm Cụ thể là:

+ Trên cở sở kế hoạch chung của trường, chủ nhiệm lớp xây dựng kếhoạch tuần, tháng, năm

+ Xây dựng và rèn luyện đội ngũ cán sự lớp, nhất là năng lực tự quản,năng lực điều hành

+ Tổ chức các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp hàng tháng theochủ điểm, theo kế hoạch chung của nhà trường trên nguyên tắc tự quản vàphát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh.

+ Xây dựng mạng lưới cờ đỏ, ban cán sự lớp để giám sát, kiểm tra đốcthúc tập thể lớp thực hiện đúng nội quy trường lớp Kịp thời phát hiện nhữnghọc sinh vi phạm nội quy, trống tiết, bỏ tiết để kịp thời chấn chỉnh, nhắc nhở,giáo dục

+ Hàng tuần trong tiết sinh hoạt lớp biểu dương kịp thời những họcsinh ngoan, tiến bộ, tích cực, tự giác tham gia các hoạt động tập thể, đồng thờinhắc nhở, phê bình những học sinh chưa ngoan, chậm tiến, vi phạm nội quyquy định của lớp, của trường

+ Xây dựng mối quan hệ thông tin hai chiều, kịp thời giữa nhà trường

và gia đình, kịp thời thông báo tình hình học sinh hàng tuần, về sự tiến bộ củahọc sinh cũng như những biểu hiện sai phạm Định kỳ hàng tháng giáo viênchủ nhiệm thông báo đến cha mẹ học sinh kế hoạch hoạt động của lớp, củatrường để phụ huynh học sinh theo dõi con em và phối kết hợp với giáo viênchủ nhiệm với nhà trường trong hoạt động giáo dục

+ Phối kết hợp các lực lượng trong và ngoài nhà trường cùng tham giagiáo dục học sinh lớp mình chủ nhiệm, nhất là đội thiếu niên, đoàn thanhniên, các tổ ban trong nhà trường Các đoàn thể ngoài nhà trường như hội phụhuynh, hội cựu chiến binh, đoàn xã

+ Để hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp thực sự có hiệu quả, tácđộng mạnh mẽ đến tư tưởng, tình cảm, nhân cách của học sinh, đòi hỏi giáoviên chủ nhiệm phải thường xuyên cổ vũ, khích lệ tinh thần của các em, kể cảnhững tiến bộ chậm nhất Hiệu trưởng quản lý công tác đánh giá xếp loại kếtquả rèn luyện của học sinh mà giáo viên chủ nhiệm tổng hợp hàng thángthông qua sổ theo dõi hoạt động việc đánh giá học sinh đòi hỏi tính kháchquan, công bằng, đòi hỏi giáo viên chủ nhiệm phải dựa vào chuẩn đánh giá,

dựa vào quy chế đánh giá xếp loại học sinh, phổ thông theo một quy trìnhchặt chẽ với nhiều phương pháp khác nhau

* Quản lý các tổ, ban thực hiện lồng ghép hoạt động giáo dục ngoài giờlên lớp

Căn cứ vào kế hoạch hoạt động giáo dục của nhà trường đầu năm họchiệu trưởng chỉ đạo các tổ ban xây dựng chương trình lồng ghép hoạt độnggiáo dục ngoài giờ lên lớp, vào các môn học, phù hợp với đặc thù bộ môn các

tổ phải xây dựng kế hoạch tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp củatừng bộ môn, của toàn tổ theo chủ điểm hàng tháng và được thảo luận thốngnhất trong sinh hoạt tổ Ví dụ: Tổ ngữ văn phụ trách câu lạc bộ tuyên truyền,văn học, nghệ thuật; Tổ sử phụ trách giáo dục truyền thống; Tổ địa phụ tráchgiáo dục dân số, môi trường; Tổ sinh phụ trách giáo dục sức khỏe gia đình,sinh sản vị thành niên; Tổ giáo dục công dân phụ trách phòng chống ma túy,quyền trẻ em; Tổ ngoại ngữ phụ trách về tình hòa bình hữu nghị Ngoài rahiệu trưởng chỉ đạo các tổ bộ môn xây dựng câu lạc bộ theo môn như: Câu lạc

bộ cờ vua, câu lạc bộ lịch sử, câu lạc bộ văn học dân gian, câu lạc bộ ca dao,câu lạc bộ môi trường Phân công giáo viên phụ trách, tổ chức giao lưu cáccâu lạc bộ Chỉ đạo giáo viên đưa một nội dung hoạt động giáo dục ngoài giờlên lớp lồng ghép vào một tiết dạy cụ thể, khi đánh giá tiết dạy của giáo viên.Giáo viên bộ môn cùng tham gia các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp củacác khối lớp, các hoạt động tập thể do nhà trường tổ chức, phản ánh kịp thờivới giáo viên chủ nhiệm về kết quả học tập rèn luyện của học sinh mà bộ mônmình giảng dạy

Hiệu trưởng chỉ đạo tổ văn phòng, tạo điều kiện về cơ sở vật chất, sách,thiết bị, đồ dùng dạy học phục vụ cho các hoạt động giáo dục ngoài giờ lênlớp cán bộ thư viện phải thường xuyên giới thiệu sách mới, tạo điều kiện chohọc sinh mượn các đầu sách giáo khoa, sách tham khảo phối kết hợp với đoànđội tổ chức các cuộc thi theo chủ đề, sưu tầm tư liệu, thi làm đồ dùng học tập,xây dựng tủ sách măng non, tủ sách pháp luật

* Phối kết hợp với các đoàn thể trong và ngoài nhà trường thực hiện cóhiệu quả hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.

- Tổ chức đoàn thanh niên, đội thiếu niên trong nhà trường giữ vai tròtrực tiếp điều hành các hoạt động tập thể, hoạt động giáo dục ngoài giờ lênlớp của nhà trường Hiệu trưởng phối kết hợp với bí thư đoàn trường, tổngphụ trách đội thiếu niên để tổ chức các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớptrước hết đầu năm học, hiệu trưởng cùng bí thư đoàn trường tổng phụ tráchđội thống nhất chương trình, kế hoạc hoạt động của đoàn đội với các kế hoạchchung của nhà trường Cùng xây dựng quy chế nội bộ, phân công phân nhiệm

cụ thể của hiệu trưởng, của bí thư đoàn trường, của tổng phụ trách đội thiếuniên, của giáo viên chủ nhiệm, trong việc tổ chức thực hiện các hoạt độnggiáo dục ngoài giờ lên lớp Hiệu trưởng với tư cách bí thư chi bộ thườngxuyên kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện thực thi nhiệm vụ của bí thư đoànthanh niên, tổng phụ trách đội, giáo viên chủ nhiệm, có chế độ bồi dưỡng,khen thưởng kịp thời đối với những thành tích của bí thư đoàn và tổng phụtrách đội thiếu niên

- Hiệu trưởng phối kết hợp với tổ chức công đoàn tuyên truyền giáodục tư tưởng chính trị trong cán bộ giáo viên, nhân viên kêu gọi giáo viênchủ nhiệm cùng tham gia các hoạt động tập thể, hoạt động giáo dục, cùngđóng góp ủng hộ học sinh nghèo cùng thực hiện tốt các phong trào thi đua củangành như: “Mỗi thầy giáo cô giáo là tấm gương đạo đức, tự học, sáng tạo”cùng xây dựng gia đình văn hóa, nhà trường văn hóa

- Để hoạt động giáo dục thực sự có hiệu quả, hội cha mẹ học sinh là cầunối xây dựng môi trường giáo dục: Gia đình – nhà trường – xã hội Hiệutrưởng chỉ đạo giáo viên chủ nhiệm trong hộ nghị phụ huynh học sinh đầunăm, giữa kỳ, cuối ký, tuyên truyền để phụ huynh học sinh nắm bắt các hoạtđộng giáo dục ngoài giờ lên lớp trong nhà trường, thống nhất yêu cầu giáodục của nhà trường cùng có trách nhiệm phối kết hợp trong việc giáo dục con

em duy trì thông tin hai chiều giữa gia đình với nhà trường hàng tuần, hàng

tháng Hiệu trưởng cùng giáo viên chủ nhiệm tuyên truyền, vận động phụhuynh học sinh, các cơ quan doanh nghiệp đóng trên địa bàn ủng hộ cơ sở vậtchất, hỗ trợ kinh phí cho hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.

1.4.3 Quản lý về cơ sở vật chất và các điều kiện thực hiện hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

Ngoài việc quản lý xây dựng kế hoạch, quản lý đội ngũ thì một yếu tốkhông thể tách rời trong hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp đó là điều kiện

cơ sở vật chất trang thiết bị cần thiết cho hoạt động Do đó hiệu trưởng cầnquản lý tốt điều kiện cơ sở vật chất để hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớpđạt được hiệu quả mong muốn

Trước hết là sân bãi, cơ sở đầu tiên để tổ chức hoạt động giáo dục ngoàigiờ lên lớp với số lượng học sinh đông, các hoạt động mang tính tập thế, đòihỏi phải có sân chơi bãi tập rộng, thoáng, sạch sẽ Hiệu trưởng quản lý sânchơi, bãi tập bằng việc tham mưu với các cấp chính quyền mở rộng khuônviên trường, huy động mọi nguồn lực trong điều kiện có thể để xây dựng sânchơi bãi tập bằng bê tông hóa hoặc trồng cỏ Địa thế sân chơi bãi tập phải caoráo, thoáng đãng, tránh tù đọng nước về mùa mưa và bụi bặm vào mùa khô

Ngoài ra loa, đài, tăng âm, micro cũng không thể thiếu trong hoạt độnggiáo dục ngoài giờ lên lớp, nếu thiếu những thiết bị này thì công tác quản lý,điều hành sẽ vô cùng khó khăn, hơn nữa không đa dạng hóa được các hìnhthức sân khấu hóa của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp Những trangthiết bị này hiệu trưởng chỉ đạo cán bộ chuyên trách thư viện bảo quản chuđáo, lau chùi thường xuyên để khi sử dụng hạn chế được sự cố

Trống các loại, băng hình, băng catxet, tranh ảnh có liên quan đến cácchủ điểm giáo dục; các biểu bảng, sơ đồ, bản đồ, giấy khổ to, giấy màu, bútmàu, các đồ dùng để vui chơi như: Bóng nhựa, còi, dây nhảy Những trangthiết bị này hàng năm nhà trường cần bổ sung, mua sắm kịp thời trên cơ sởdanh mục đăng ký của giáo viên chủ nhiệm, cán bộ đoàn đội để khi tổ chứccác hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp không bị động

Tuy nhiên tùy theo yêu cầu của mỗi chủ điểm, của từng hoạt động màhiệu trưởng chỉ đạo, bí thư đoàn, tổng phụ trách đội thiếu niên, giáo viên chủnhiệm sử dụng trang thiết bị, phương tiện hoạt động cho phù hợp, tránh lãngphí hoặc sử dụng một cách hình thức.

Mặt khác để cơ sở vật chất trang thiết bị, đồ dùng dạy học của nhàtrường ngày một phong phú, đa dạng và hiện đại, hiệu trưởng cần tranh thủ sựủng hộ của chính quyền địa phương, các doanh nghiệp, các nhà hảo tâm, banchấp hành hội phụ huynh học sinh hỗ trợ nhà trường về vật chất để có kinhphí tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp và mua sắm bổ sung cáctrang thiết bị, nhất là máy tính, máy chiếu, quà, phần thưởng trong hoạt động

Ngoài ra hiệu trưởng phát động cho giáo viên và học sinh tự làm đồdùng dạy học, đồ dùng học tập, có thể tổ chức thi “làm đồ dùng sáng tạo”hàng năm, hàng kỳ để bổ sung thêm trang thiết bị, đồ dùng dạy học phục vụhoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

1.4.4 Quản lý kiểm tra, đánh giá việc thực hiện chương trình hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

Kiểm tra đánh giá là khâu không thể thiếu của người quản lý, tất cả cáchoạt động giáo dục khi tổ chức thực hiện người hiệu trưởng phải kiểm tra đểđánh giá chất lượng, hiệu quả giáo dục, rút ra ưu điểm, nhược điểm để điềuchỉnh, tổ chức hoạt động nhằm đạt hiệu quả như mong muốn

Kiểm tra hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của hiệu trưởng bao gồmkiểm tra việc thực hiện hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp và kiểm tra việctích hợp, lồng ghép nội dung giáo dục về quyền trẻ em, giáo dục phòng chốngHIV/AIDS, ma túy và các tệ nạn xã hội, giáo dục môi trường, giáo dục antoàn giao thông, các hoạt động hưởng ứng phong trào thi đua “Xây dựngtrường học thân thiện, học sinh tích cực”, Những hoạt động giáo dục phục vụchính trị xã hội của địa phương, đất nước vào một số môn học ở trên lớp

Hiệu trưởng kiểm tra hoạt động này qua việc thực hiện kế hoạch củacác bộ phận của lớp học và kiểm tra đánh giá kết quả giáo dục thông qua hoạtđộng giáo dục của học sinh.

Qua việc hiệu trưởng tham dự một số hoạt động giáo dục ngoài giờ lênlớp của các khối lớp, theo dõi tiến trình hoạt động theo chủ điểm hàng tháng,việc sinh hoạt lớp cuối tuần, tổ chức chào cờ đầu tuần, kiểm tra hồ sơ cá nhân,các sổ biên bản chi đội, liên đội, biên bản sinh hoạt tổ chuyên môn, kiểm tracác sản phẩm của học sinh như: Báo tường, đồ dùng học tập tự làm, tranh vẽhoặc có thể hiệu trưởng dạo một vòng quanh trường dừng lại vài phút tròchuyện cùng học sinh đó là những kênh thông tin để hiệu trưởng kiểm tracông việc xây dựng kế hoạch của các bộ phận có thực hiện hay không? Qua

đó hiệu trưởng chỉ ra những mặt đã làm được, những mặt chưa làm được,những nguyên nhân chủ quan, khách quan, so sánh hiệu quả đạt được so vớiyêu cầu, mục tiêu của hoạt hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

Mặt khác qua kiểm tra việc làm cụ thể của học sinh, của giáo viên, theodõi tiến trình các hoạt động là cơ sở để hiệu trưởng đánh giá nội dung hoạtđộng giáo dục ngoài giờ lên lớp có đa dạng hay không, có phù hợp với điềukiện thực tế của nhà trường, của địa phương, có phù hợp với đối tượng họcsinh, tạo hứng thú cho học sinh và thu hút các em tham gia hay không? Cóphát huy được tính tích cực chủ động sáng tạo của học sinh để từng bướchoàn thiện nhân cách cho các em hay không?

Đặc biệt hiệu trưởng kiểm tra việc đánh giá, xếp loại học sinh tham giahoạt động giáo dục của giáo viên chủ nhiệm, bí thư đoàn, tổng phụ trách đội,việc đánh giá, xếp loại học sinh của các bộ phận có công bằng, khách quan,đúng quy chế hay không, có khuyến khích tinh thần, có phát huy được nănglực, sở trường của từng học sinh được hay không? Sau khi tham gia hoạt độnggiáo dục ngoài giờ lên lớp học sinh có được nâng cao nhận thức, động cơ, thái

độ tham gia hoạt đông sau có hứng thú, hồ hởi hơn hoạt động trước hay

không, nề nếp sinh hoạt, học tập thói quen, đạo đức, kỹ năng, hành vi của các

em có chuyển biến tích cực hay không?

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp đa dạng và phong phú không cóchuẩn chung cho mỗi hoạt đông trên chủ điểm, hiệu trưởng phải chỉ đạo các

tổ ban, các bộ phận xây dựng tiêu chí để đánh giá kết quả giáo dục của mỗihoạt động, căn cứ vào mục đích, yêu cầu của mỗi hoạt động để xây dựngchuẩn đánh giá, làm cơ sở cho việc kiểm tra, đánh giá, rút kinh nghiệm, điềuchỉnh kịp thời

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp bao gồm hoạt động ngoại khóa vềkhoa học, văn học, nghệ thuật, thể dục, thể thao và bồi dưỡng học sinh cónăng khiếu, các hoạt động vui chơi, tham quan du lịch, giao lưu văn hóa, cáchoạt động giáo dục môi trường, các hoạt động lao động công ích, các hoạtđộng xã hội, các hoạt động từ thiện phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý ngườihọc Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp không phải là hoạt động “phụ”,hoạt động “bề nổi”, mà giữ một vị trí then chốt trong các hoạt động giáo dụccủa nhà trường