I, NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ QUÁ TRÌNH THỰC HÀNH Thời gian thực hành: Từ ngày 27022019 đến ngày 3032019 Địa điểm: Thôn Du Nội – xã Mai Lâm – huyện Đông Anh – Thành Phố Hà Nội Mục tiêu học phần: +Kiến thức: Sinh viên biết các vận dụng các kiến thức kỹ năng , kỹ thuật đã học trong lý thuyết về CTXH cá nhân và gia đình vào quá trình thực hành . Vận dụng vào các hoạt động thực tế như: tiếp cận đối tượng, xác định vấn đề và nhu cầu của đối tượng, tổ chức buổi gặp mặt giữa sinh viên và đối tượng để xây dựng các hoạt động can thiệp. +Kỹ năng: Sinh viên áp dụng các kỹ năng đã học vào quá trình tiếp cận đối tượng, tạo dựng sự tin tưởng, đánh giá các nhu cầu hỗ trợ, chuẩn bị các điều kiện cần thiết để xây dựng kế hoạch hỗ trợ, kỹ năng lắng nghe tích cực, xử lý căng thẳng, xử lý khủng hoảng và kỹ năng ghi chép thu thập thông tin. +Thái độ: Học phần CTXH cá nhân và gia đình giúp sinh viên hình thành thái độ làm việc chuyên nghiệp và phát triển giá trị đạo đức nghề nghiệp. Học phần giúp sinh viên thực hiểu ý nghĩa, vai trò và chức năng của CTXH cá nhân và gia đình trong hoạt động nghề công tác xã hội. Đồng thời nhận diện được những thuận lợi, khó khăn khi thực hiện phương pháp CTXH cá nhân và gia đình để từ đó đúc rút kinh nghiệm sao cho phù hợp với từng đối tượng có những vấn đề khác nhau.
Trang 1MỤC LỤC
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT 3
BÁO CÁO TRƯỚC THỰC ĐỊA 4
I, NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ QUÁ TRÌNH THỰC HÀNH 5
II/ GIỚI THIỆU VỀ BUỔI KIỂM HUẤN MÔN CTXH CÁ NHÂN VÀ GIA ĐÌNH 5
III Mô tả địa bàn thực hành : ( Thôn Du Nội – xã Mai Lâm – huyện Đông Anh ) 8
BÁO CÁO CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN VÀ GIA ĐÌNH VỚI TRẺ EM CÓ VẤN ĐỀ VỀ TÂM LÝ TẠI THÔN DU NỘI - XÃ MAI LÂM – HUYỆN ĐÔNG ANH – TP HÀ NỘI 17
A LỜI MỞ ĐẦU 18
B NỘI DUNG 20
I CƠ SỞ LÝ LUẬN 20
1 Các khái niệm .20
1.1 khái niệm Công Tác xã hội cá nhân 20
1.2.Khái niệm trẻ em 20
1.3.Khái niệm tâm lý 21
1.4.Tiến trình Công tác xã hội cá nhân 22
II TỔNG QUAN VỀ ĐỊA PHƯƠNG THỰC HÀNH 24
1.Thông tin về Thôn Du Nội, Xã Mai Lâm: 24
2.Thông tin mô tả về thôn Du Nội : 24
2.1 Đặc điểm chung: 24
2.2 Về phát triển kinh tế - văn hóa - xã hội (giai đoạn 2015 - 2018): 25
III MỘT SỐ THÔNG TIN LIÊN QUAN ĐẾN ĐỐI TƯỢNG 29
1 Tình hình trẻ em tại Việt Nam 29
2 Luật pháp, chính sách dành cho trẻ em tại Việt Nam 30
IV TIẾN TRÌNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN VỚI TRẺ EM CÓ VẤN ĐỀ VỀ TÂM LÝ 32
1 Mô tả ca 32
1 1 Hoàn cảnh của thân chủ 32
1.2 Thành phần gia đình 33
2 Tiến trình trợ giúp thân chủ 34
Trang 22.1 Tiếp nhận đối tượng 34
2.2 Giai đoạn 2: Thu thập thông tin 38
2.2.1.Phúc trình 38
2.2.2 Các công cụ 44
2.3 Giai đoạn 3: Phân tích nguyên nhân, xác định vấn đề ưu tiên 49
2.4 Lập kế hoạch trợ giúp TC 56
2.5 Triển khai các hoạt động trợ giúp thân chủ 60
2.6 Lượng giá 63
2.6.1 Những thay đổi của Thân chủ: 63
2.6.2 Đánh giá về sinh viên 66
2.6.2.1 Điểm mạnh 66
2.6.2.2 Hạn chế 66
2.6.3 Đánh giá về việc vận dụng kiến thức, kĩ năng 67
2.6.4 Tự đánh giá bản thân 67
V Kiến nghi, đề xuất 69
KẾT LUẬN 71
Trang 4BÁO CÁO TRƯỚC THỰC ĐỊA MÔN THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN VÀ GIA ĐÌNH
Trang 5I, NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ QUÁ TRÌNH THỰC HÀNH
-Thời gian thực hành: Từ ngày 27/02/2019 đến ngày 30/3/2019
-Địa điểm: Thôn Du Nội – xã Mai Lâm – huyện Đông Anh – Thành Phố
Hà Nội
-Mục tiêu học phần:
+Kiến thức: Sinh viên biết các vận dụng các kiến thức kỹ năng , kỹ thuật đãhọc trong lý thuyết về CTXH cá nhân và gia đình vào quá trình thực hành Vậndụng vào các hoạt động thực tế như: tiếp cận đối tượng, xác định vấn đề và nhucầu của đối tượng, tổ chức buổi gặp mặt giữa sinh viên và đối tượng để xâydựng các hoạt động can thiệp
+Kỹ năng: Sinh viên áp dụng các kỹ năng đã học vào quá trình tiếp cận đốitượng, tạo dựng sự tin tưởng, đánh giá các nhu cầu hỗ trợ, chuẩn bị các điềukiện cần thiết để xây dựng kế hoạch hỗ trợ, kỹ năng lắng nghe tích cực, xử lýcăng thẳng, xử lý khủng hoảng và kỹ năng ghi chép thu thập thông tin
+Thái độ: Học phần CTXH cá nhân và gia đình giúp sinh viên hình thànhthái độ làm việc chuyên nghiệp và phát triển giá trị đạo đức nghề nghiệp Họcphần giúp sinh viên thực hiểu ý nghĩa, vai trò và chức năng của CTXH cá nhân
và gia đình trong hoạt động nghề công tác xã hội Đồng thời nhận diện đượcnhững thuận lợi, khó khăn khi thực hiện phương pháp CTXH cá nhân và giađình để từ đó đúc rút kinh nghiệm sao cho phù hợp với từng đối tượng có nhữngvấn đề khác nhau
II/ GIỚI THIỆU VỀ BUỔI KIỂM HUẤN MÔN CTXH CÁ NHÂN VÀ GIA ĐÌNH
-Thời gian: chiều 25/02/2019
-Địa điểm: Phòng E301 – Trường đại học Lao động xã hội
-Giảng viên hướng dẫn: Th.S Nguyễn Thị Huệ
*Nội dung:
-Giảng viên cung cấp thông tin địa bàn nơi sinh viên tới thực hành :thôn Du
Trang 6Nội- xã Mai Lâm – huyện Đông Anh – Thành phố Hà Nội
-Cung cấp các giấy tờ cần thiết cho chuyến thực hành:
+Bản cam kết
+Chứng minh thư nhân dân
+ Các tài liệu hướng dẫn thực hành
+Giảng viên nhắc nhở, dặn dò sinh viên cách ứng xử, lời nói khi xuống địaphương sao cho hợp lý
+Giảng viên hướng dẫn các nội dung cần hoàn thành trong thời gian thựchành: báo cáo trước thực địa, nhật ký, báo cáo tổng kết cá nhân và gia đình,nhóm, phát triển cộng đồng
-Giảng viên nhắc lại lý thuyết CTXH cá nhân –gia đình, bao gồm :
1, khái niệm : CTXH cá nhân-gia đình là phương pháp hỗ trợ qua mối quan
hệ 1:1 giữa nhân viên CTXH được đào tạo chuyện nghiệp với đối tượng yếu thế,
hỗ trợ các cá nhân- gia đình giải quyết các vấn đề nảy sinh trong cuộc sống của
họ thong qua các hoạt động như tham vấn, kết nối nguồn lực, hỗ trợ họ tự giảiquyết vấn đề của bản than và có khả năng vượt qua những vấn đề khác có thểxảy ra trong tương lai
2, Tiến trình ,kỹ năng , kỹ thuật sử dụng trong CTXH cá nhân
a, Tiến trình
-Giai đoạn 1: Tiếp nhận đối tượng
-Giai đoạn 2: Thu thập thông tin
-Giai đoạn 3: Đánh giá và xác định vấn đề
-Giai đoạn 4: Lập kế hoạch can thiệp/hỗtrợ
-Giai đoạn 5: Triển khai thực hiện kế hoạch
-Giai đoạn 6: Lượng giá/chuyểngiao
b, kỹ năng công tác xã hội cá nhân
-Kỹ năng vấn đàm/phỏng vấn
-Kỹ năng tham vấn
-Kỹ năng xử lý căng thẳng thần kinh
Trang 7-Kỹ năng xử lý khủng hoảng
-Kỹ năng ghi chép và lưu trữ hồ sơ công tác xã hội cá nhân
c, Một số kỹ thuật tác nghiệp sử dụng trong CTXH cá nhân
-Các kỹ thuật giúp đối tượng vận động, thay đổi không khí , tạo hoạt độngvui vẻ trị liệu
-Kỹ thuật giúp đối tượng nói ra suy nghĩ, tình cảm
-Các kỹ thuật lấy ý kiến,giúp các đối tượng học hỏi kỹ năng mới
3.Tiến trình, kỹ năng sử dụng trong CTXH với gia đình
a, Tiến trình
- Giai đoạn 1: tiếp nhận ca/ mở hồ sơ ca
- Giai đoạn 2: thu thập thông tin
- Giai đoạn 3: đánh giá cấp độ, nhu cầu của gia đình
- Giai đoạn 4: xây dựng kế hoạch đáp ứng nhu cầu
- Giai đoạn 5: hỗ trợ triển khai kế hoạch
- Giai đoạn 6: lượng giá, đóng hồ sơ
Trang 8III Mô tả địa bàn thực hành : ( Thôn Du Nội – xã Mai Lâm – huyện Đông Anh )
1 Thông tin về xã Mai Lâm :
Xã Mai Lâm nằm ở phía Đông Nam huyện Đông Anh địa giới như sau:
Phía bắc giáp xã Dục Tú và Cổ Loa
Phía đông giáp xã Yên Viên của huyện Gia Lâm
Phía tây giáp xã Đông Hội
Phía nam giáp phường Thượng Thanh của quận Long Biên
Diện tích khoảng 6,19km2, dân số 13.976 người
2.Thông tin mô tả về thôn Du Nội :
2.1 Đặc điểm chung:
Trải qua quá trình lịch sử hình thành, đấu tranh và phát triển, Đảng bộ,chính quyền và nhân dân các dân tộc thôn Du Nội luôn nỗ lực, khắc phục mọikhó khăn, tranh thủ mọi thời cơ thuận lợi và đạt được những kết quả quan trọngtrên các lĩnh vực kinh tế, văn hóa - xã hội, quốc phòng - an ninh Cụ thể nhưsau:
- Về tăng trưởng kinh kế bình quân hàng năm đạt: 5,85%/12%
- Về thu nhập bình quân theo đầu người: 699 USD
- Về cơ cấu kinh tế: tỷ trọng nông lâm nghiệp: 74,14%/67%; công nghiệp
xây dựng: 0,75%/9%; thương mại dịch vụ: 25,11%/24%.
- Về tổng sản lượng lương thực bình quân hàng năm đạt trên 12.000 tấn.Hiện nay toàn huyện đã có hơn 700 ha mía nguyên liệu xuất khẩu sang TrungQuốc Giá trị trên 1 đơn vị canh tác đạt trên 25 triệu đồng/ ha
- Về kết cấu hạ tầng: nhiều các công trình đường, điện, trường, trạm đượcđầu tư xây mới
- Các đoàn thể chính trị, xã hội bao gồm:
Trang 9+ Ban công tác mặt trận thôn
+ Chi đoàn thanh niên
+ Chi hội phụ nữ
+ Chi hội nông dân
+ Chi hội cựu chiến binh
+ Chi hội người cao tuổi
+ Hội khuyến học
2.2 Về phát triển kinh tế - văn hóa - xã hội (giai đoạn 2015 - 2018):
a Về sản xuất nông nghiệp:
Trong hai năm qua tuy thời tiết có thời điểm không thuận lợi cho nôngnghiệp như rét đậm, mưa kéo dài đã làm ảnh hưởng không nhỏ đến diện tíchgieo cấy lúa của nhân dân Song với tinh thần chủ động, sáng tạo trong chỉ đạo
và điều hành sản xuất của Ban quản lý thôn như xây dựng cơ cấu giống hợp lý,cấy thống nhất lúa theo từng khu vực, ba con nhân dân cấy hết diện tích Đồngthời đôn đốc, chăm bón, tưới tiêu, phong trừ sâu bệnh, diệt chuột, ốc biêu vàngkịp thời Ban quản lý thôn phối hợp với khuyến nông xã huyện, hội làm vườnhuyện, tỉnh tổ chức 12 buổi tập huấn chuyển giao khoa học - kĩ thuật trong trồngtrọt và chăn nuôi gia súc, gia cầm, thủy sản Đã tư vấn kịp thời cho bà con nhândân Chính nhờ vậy đã góp phần quan trọng đến năng suất, chất lượng sản phẩm.Năm 2015 và 06 tháng đầu năm 2018 thôn thực hiện có hiệu quả cao giống lúaTBR 225 trên cánh đồng mẫu đã cho năng suất lúa bình quân đạt 230 - 240kg/sào
Năng suất lúa năm 2015 đạt 59 tạ/ha Năng suất lúa năm 2018 đạt 60 tạ/ha.Năng suất lúa nhiệm kỳ này đã tăng hơn nhiệm kỳ trước là 25% Tổng lươngthực cả nhiệm kỳ đạt 10,472 tấn Lương thực bình quân đầu người đạt 650kg,nhiệm kỳ trước là 630kg Cây vụ đông năm 2015 đạt thấp có khoảng 5 - 7 mẫucây rau mầm Năm 2016 có khoảng 15 mẫu, trong đó cây khoai tây có từ 8 - 10mẫu Cây khoai tây thu được hơn 22 tấn, giá trị kinh tế được hơn 90 triệu đồng Năng suất trong 2 năm qua tăng khá là nhờ áp dụng tiến bộ khoa học - kỹ
Trang 10thuật vào sản xuất sau dồn điển đổi thửa, cơ cấu giống hợp lý, diện tích lúa hànghóa chiếm từ 20 - 30% trong tổng diện tích của thôn Đưa cơ giới hóa vào khâulàm đất, cắt gặt lúa đã giảm chi phí đầu vào cho nhân dân.
b Về chăn nuôi:
Đàn bò là 45 con so với chỉ tiêu không đạt
Đàn lợn từ 1300 - 1400 con, tăng 28,6%
Đàn gia cầm 11000 con, tăng 9,1%
Thủy sản: năm 2015 sản lượng cá là 20 tấn Năm 2018 ước khoảng 60 tấn.Sản lượng cả nhiệm kỳ này tăng trên 70% so với nhiệm kỳ trước là do năm 2016
đã có 20 hộ có ao trong vùng thủy sản đã bắt đầu đi vào chăn thả, khai thác
c Xây dựng cơ sở hạ tầng, giao thông thủy lợi:
Năm 2018 thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thônmới trên địa bàn thôn đã được đầu tư xây dựng các công trình như sau:
- Xây dựng nhà văn hóa mới trên 500 triệu đồng
- Bãi rác thác 62 triệu đồng
- Nghĩa trang nhân dân 150 triệu đồng
- Kênh cứng chùa đi đồng giữa 108 triệu đồng Tháng 4/2015 hoàn chỉnh
hồ sơ dồn điền đổi thửa đến tháng 10/2018 được nhà nước hỗ trợ 163.866.000đồng
Tháng 6/2015 được nhà nước hỗ trợ cánh đồng mẫu 70% bằng 156 triệuđồng Tháng 4/2015 bằng nguồn quỹ của thôn mua sắm trang thiết bị nhà vănhóa hơn 16 triệu đồng
Trong 1 năm qua có hơn 70% số hộ trong thôn xây dựng mới nhà ở kiên
cố cao tầng, tăng hơn nhiệm kỳ trước là 2,5%
Ban quản lý thôn thường xuyên san gạt đường giao thông nội đồng, đặtmột số tầm cống qua mương, thường xuyên tổ chức dọn kênh mương để phục vụsản xuất và đi lại của bà con Chuẩn bị đầy đủ các điều kiện để ứng phó với thờitiết, thiên tai, bão lũ có thể xảy ra hàng năm
d Tài nguyên và môi trường:
Trang 11Tài nguyên đất đai, nước được quản lý chặt chẽ theo luật Trong thôn ítxảy ra tình trạng lấn chiếm đất đai của tập thể.
Công tác vệ sinh môi trường được thôn thường xuyên đôn đốc, nhắc nhởcho nên không bị ô nhiễm lớn, 100% hộ dân có nhà vệ sinh, trong đó có tới trên75% là nhà vệ sinh tự hoại, các hộ chăn nuôi từ 10 con lợn trở lên đều xây hầmBioga Năm 2015 công tác thu gom rác thải do tổ vệ sinh môi trường của thônđảm nhận Từ năm 2016 thôn ký hợp đồng với hợp tác xã Đồng Phát để thu gomrác thải Đến nay công tác này đã được xã hội hóa 100% Nhìn chung công tác
vệ sinh môi trường luôn được thôn quan tâm tuyên truyền Do vậy, đường làngngõ xóm luôn phóng khoáng, sạch sẽ
c Văn hóa thể dục - thể thao:
Lĩnh vực văn hoá xã hội có nhiều chuyển biến quan trọng, chất lượng giáodục đào tạo từng bước được nâng cao Mạng lưới y tế được củng cố xây dựngmới, cơ bản đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khoẻ cho nhân dân Hoạt động vănhoá thông tin thể thao, truyền thanh truyền hình được phát triển với nội dunghình thức phong phú đa dạng Cuộc vân động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đờisống văn hoá khu dân cư" được đẩy mạnh và ngày càng đi vào chiều sâu Cácdanh hiệu văn hóa được duy trì và tăng qua các năm
Trong thời gian vừa qua thôn đã hoàn thiện cơ bản các thiết chế văn hóa,thể dục, thể thao theo quy định của nhà nước, ở nhà văn hóa và khu trung tâmvăn hóa Đồng thời từng bước bổ sung các quy định trong công tác quản lý trêntất cả các hoạt động của thôn Thường xuyên thực hiện tốt nếp sống văn hóatrong việc cưới việc tang, lễ hội Trong 02 năm qua cơ bản các gia đình có ngườiqua đời đều đi hỏa táng, đã đảm bảo tốt vệ sinh môi trường và tiết kiệm trongmỗi đám hàng vài chục triệu đồng Từ tháng 4/2016 đến nay không còn duy trìđội văn hiếu của làng Gia đình có đám tự thuê văn hiếu, song thôn hỗ trợ mỗiđám 1,5 triệu đồng (trong đó có 01 vòng hoa)
Năm 2015 có 201/218 hộ đạt gia đình văn hóa
Năm 2018 có 202/2018 hộ đạt gia đình văn hóa
Trang 12Thôn đạt làng văn hóa cấp huyện năm 2018, được Chủ tịch UBND huyệncấp bằng công nhận
Thôn tổ chức đội văn nghệ tập luyện tham gia giao lưu Hội thu hát dân cađạt kết quả khá, ngoài ra còn tham gia giao lưu với các thôn bạn trong các dịpnhững ngày lễ lớn của đất nước
Thôn có đội bóng chuyền hơi (cả nam và nữ) Có đội bóng đá, chủ yếutham gia giao lưu trong các dịp tết Nguyên Đán và lễ hội
Phong trào thể thao được các tầng lớp nhân dân tham gia tích cực vào cácbuổi chiều tại các trung tâm văn hóa, luôn nhôn nhịp ở tất cả các lứa tuổi cùngtham gia
Hệ thống loa truyền thanh của thôn thường xuyên hoạt động, đã thông báotuyên truyền kịp thời mọi chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của nhànước, sự chỉ đạo của xã, các quy định và mọi kế hoạch hoạt động của thôn tới bàcon nhân dân
f Về y tế, dân số - kế hoạch hóa gia đình:
Các cháu trong độ tuổi 100% được uống và tiêm phòng vắc - xin theo quyđịnh, 100% các bà mẹ mang thai được thăm khám thai theo quy định Trongthôn có gần 40 cụ cao tuổi được cấp thẻ bảo hiểm y tế Năm 2018 thôn vận độngnhân dân tham gia bảo hiểm y tế được hơn 80 người Các cặp vợ chồng trong độtuổi sinh đẻ đã thực hiện kế hoạch sinh đẻ theo quy định Tuy nhiên 2 năm quavẫn có 3 trường hợp sinh con thứ 3 Trong thôn không có dịch bệnh lớn xảy ra ởngười cũng như đàn vật nuôi 100% các hộ dân dùng nước hợp vệ sinh Không
có vụ ngộ độc thực phẩm xảy ra trên địa bàn thôn Đặc biệt vào dịp tết NguyênĐán thôn tập trung cao công tác tuyên truyền vệ sinh an toàn thực phẩm trong ănuống sinh hoạt
g Về giáo dục:
Trong thôn 100% trẻ em trong độ tuổi đều được đến trường, từ đầu nămhọc 2016 - 2017 các em mẫu giáo 5 tuổi về trường chính để học Các bậc phuhuynh luôn quan tâm, chăm sóc, quản lý con em học tập và vui chơi trong dịp
Trang 13hè Thôn thường xuyên duy trì quỹ khuyến học để khen thưởng cho các em.Năm học 2014 - 2015 có 110 em được khen thưởng, có 20 em đỗ vào đại học.Năm học 2015 - 2018 có 128 em được khen thưởng, có 34 em đỗ vào đại học.Phong trào học tập của các cháu luôn ở top đầu của xã về thành tích học tập.Trong thôn có 5 dòng họ duy trì quỹ khuyến học để động viên khen thưởng cáccháu có thành tích trong học tập Được UBND xã tặng giấy khen phong tràokhuyến học 2016 - 2018 Nhìn chung về giáo dục thôn phát huy truyền thốnghiếu học từ nhiều năm nay, nhờ vậy mà các cháu luôn chăm ngoan, học giỏi,không mắc các tệ nạn xã hội ở tuổi học trò.
Trang 14KẾ HOẠCH THỰC HÀNH MÔN CÔNG TÁC XÃ
HỘI CÁ NHÂN VÀ GIA ĐÌNH
Nội dung Mục tiêu Hoạt động Người
thực hiện
Thời gian
-Tạo mối quan hệ với TC
-Tiếp cận địa bàn
-Gặp Trưởng thôn, Bí thư đoànthanh niên hỗ trợtìm kiếm TC
-Gặp gỡ và tiếp nhận TC
28/02/
03/04/
2019-2019
-Tiếp cận với TC và tạo mối quan hệ tốt
về TC
-Thu thập thông tin
về gia đình
TC, các đối tượng liên quan đến TC và vấn đề củaTC
-Làm việc với TC
-Thu thập đầy đủthông tin về TC
-Thu thập đủ các thông tin về gia đình TC
-Tìm hiểu các vấn đề, các đối tượng liên quan đến TC
-Các nguyên nhân dẫn tới vấn
04/04/
10/04/
2019-2019
-Thu thập được thông tin của TC và gia đình TC
-Xác định được nhữngvấn đề mà thân chủ gặp phải
Trang 15đề mà TC chia sẻ3.Xác
-Cùng TC lập 4 bảng biểu:
+Sơ đồ phả hệ
+Biểu đồ sinh thái
+Phân tích điểm mạnh, điểm yếu
+Cây vấn đề
-Xây dựng kế hoạch thực hiện
+Xác định rõ vấn
đề cần giải quyết
+Nêu rõ các hoạtđộng cụ thể để
hỗ trợ TC
+Hỗ trợ huy động các nguồn lực để giúp đỡ TC
+Huy động nguồn lực cùng
hỗ trợ TC
NVXH,TC
Tuần311/04/
17/04/
2019-2019
-Xác định rõ vấn đề
mà TC gặp phải để có hướng giải quyết vấn đề
Trang 164.Triển
khai kế
hoạch
-Giải quyết vấn
đề của TC
-Tổng hợp lại kế hoạch và xem xét
kỹ lưỡng trước khi thực hiện
-Thực hiện kế hoạch theo những bước đã ghi và tổng hợp( Có cả sự hỗtrợ từ các nguồn lực bên trong và bên ngoài)
NVXH,TC
Tuần318/04/
24/04/
2019-2019
-Giải quyết được những vấn đề mà trước đây TC gặp phải
-Giúp TC tự tin hơn,
mở lòng và vui vẻ trong cuộc sống
-Có thêm những khả năng mới(ca hát, vẽ tranh…)
cho gia đình TCbản kế hoạch lâu dài về các hoạt động giúp ích cho TC
NVXH,
TC, gia đình TC
Tuần425/04/
2019 – 29/04/
2019
-TC chấp nhận chia tay NVXH
-TC có chiều hướng tích cực trong tương lai
Trang 17
BÁO CÁO CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN VÀ GIA ĐÌNH VỚI TRẺ
EM CÓ VẤN ĐỀ VỀ TÂM LÝ TẠI THÔN DU NỘI - XÃ MAI LÂM –
HUYỆN ĐÔNG ANH – TP HÀ NỘI.
Trang 18A LỜI MỞ ĐẦU
Từ trước đến nay, Trẻ em là những công dân nhỏ tuổi và là người chủtương lai của đất nước Quan tâm đến trẻ em là một trong những mối quan tâmhàng đầu của mỗi quốc gia Nước ta là một trong những nước đầu tiên ký vàoCông ước quốc tế về Quyền trẻ em
Trẻ em nói chung, học sinh nói riêng đã và đang cần gì, mong muốn điều gì
từ phía nhà trường, gia đình, xã hội? Tình yêu thương của cha, mẹ, người thân,điều kiện để học tập tốt và vui chơi giải trí, kiến thức và cả những ước mơ, đó lànhững điều trẻ em mong muốn Trẻ em là những công dân nhỏ tuổi và là ngườichủ tương lai của đất nước Quan tâm đến trẻ em là một trong những mối quantâm hàng đầu của mỗi quốc gia Tuy nhiên, xã hội hiện nay ngày một phát triểnthì càng nảy sinh nhiều vấn đề ảnh hưởng không tốt tới trẻ em như: tệ nạn xãhội, nạn buôn bán trẻ em, thực trạng tan vỡ trong hôn nhân ngày một nhiềukhiến trẻ em chịu ảnh hưởng tâm lí…Để công tác bảo vệ chăm sóc trẻ em thực
sự đạt hiệu quả cao, đúng với ý nghĩa ươm những mầm xanh tương lai cho đấtnước thì cần sự chung tay vào cuộc của cả cộng đồng xã hội Đồng thời tậptrung giải quyết những khó khăn, bức xúc trong đời sống của trẻ em, phấn đấugiảm tỷ lệ trẻ em bị xâm hại, ngược đãi, bạo lực; trẻ em bị tai nạn thương tích,trẻ em bị suy dinh dưỡng; góp phần xây dựng một thế hệ trẻ tương lai của đấtnước có thể chất, sức khỏe, trí tuệ, phẩm chất đạo đức nhằm xây dựng quêhương, đất nước ngày càng giàu mạnh Và để thực hiện những mục tiêu đó, vaitrò của nhân viên xã hội (NVXH) là rất quan trọng
Được nhà trường và khoa Công tác xã hội tạo điều kiện cho em được thựchành môn học công tác xã hội cá nhân và gia đình tại Thôn Du Nội, Xã MaiLâm huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội, em đã có có hội tiếp xúc và làm việcvới những thân chủ thực tế để vận dụng từ lí thuyết sang thực hành Qua thờigian nghiên cứu, em xin chọn : “Công tác xã hội cá nhân với trẻ em có vấn đề vềtâm lí tại Thôn Du Nội, Xã Mai Lâm huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội ” làm
Trang 19đề tài của mình Tuy nhiên, do kinh nghiệm thực tiễn còn chưa đầy đủ nên trongquá trình thực hành, em sẽ còn nhiều sai sót, em rất mong sẽ nhận được sự đónggóp, chỉnh sửa của thầy cô để đề tài của em được hoàn thiện hơn
Trang 20B NỘI DUNG
I CƠ SỞ LÝ LUẬN
1 Các khái niệm
1.1 khái niệm Công Tác xã hội cá nhân.
Công tác xã hội cá nhân được hiểu là phương pháp tiếp cận của công tác
xã hội nhằm giúp đỡ, hỗ trợ cá nhân vượt qua khó khăn thông qua mối quan hệlàm việc một- một, giúp cá nhân đối tượng đánh giá, xác định vấn đề, tìm kiếmtiềm năng, điểm mạnh để tiến đến nâng cao năng lực tự giải quyết vấn đề
Công tác xã hội là một khoa học ứng dụng nhằm tăng cường hiệu quảhoạt động của con người, tạo ra những chuyển biến xã hội và đem lại nền ansinh cho người dân trong xã hội ( từ điển bách khoa ngành công tác xã hội1995)
Công tác xã hội cá nhân có vị trí và tầm quan trọng đặc biệt về nhữngđóng góp to lớn đối với sự phát triển của cá nhân, gia đình, cộng đồng và xã hội.Công tác xã hội cá nhân tin tưởng vào giá trị vốn có và sự quan trọng của mỗi cánhân và sự phụ thuộc lẫn nhau của cá nhân và xã hội
1.2.Khái niệm trẻ em
Theo Hiệp ước về quyền trẻ em của Liên hiệp quốc định nghĩa trẻ em nhưsau: Mọi con người dưới tuổi 18 trừ khi theo luật có thể áp dụng cho trẻ em Còntheo từ điển Wikipedia Tiếng Việt thì: Về mặt sinh học, “trẻ em” là con người ởgiữa giai đoạn từ khi sinh và tuổi dậy thì Định nghĩa pháp lý về một “trẻ em”nói chung chỉ tới một đứa trẻ, còn được biết tới là một người chưa tới tuổitrưởng thành Và theo từ điển Tiếng Việt của các tác giả: Vĩnh Lộc, Bảo Đoan,Ngọc Hạnh, Quỳnh Tâm do Nhà xuất bản Thanh Niên phát hành năm 2000 thì
“trẻ em” là trẻ con (trang 10390) Và cũng sách này, ở phần giải thích về cụm từtrẻ con là: Đứa trẻ nhỏ tuổi
Theo Từ điển bách khoa toàn thư, trẻ em được định nghĩa là : “ Về mặt
Trang 21sinh học, trẻ em là con người ở giữa giai đoạn từ khi sinh ra và tuổi dậythì Định nghĩa pháp lý về một "trẻ em" nói chung chỉ tới một đứa trẻ, còn đượcbiết tới là một người chưa tới tuổi trưởng thành
Trẻ em cũng có thể được hiểu trong mối quan hệ gia đình với bố mẹ(như con trai và con gái ở bất kỳ độ tuổi nào hoặc, với nghĩa ẩn dụ, hoặc thànhviên nhóm trong một gia tộc, bộ lạc, hay tôn giáo, nó cũng có thể bị ảnh hưởngmạnh mẽ bởi một thời gian, địa điểm cụ thể, hoặc hoàn cảnh
Uỷ ban bảo vệ và chăm sóc trẻ em Việt Nam thì đưa ra khái niệm: “Trẻ em
là công dân Việt Nam dưới 16 tuổi trừ trường hợp pháp luật áp dụng với trẻ em
đó quy định tuổi thành niên sớm hơn”
Quốc hội khóa VIII, kỳ họp thứ 9, ngày 12-8-1991 đã thông qua toàn vănLuật bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em Sau đó, luật này đã được Quốc hộikhóa XI, kỳ họp thứ 5 năm 2004 sửa đổi Tại Điều 1 của luật này có quy định vềtrẻ em như sau: Trẻ em quy định trong luật này là công dân Việt Nam dưới 16tuổi Và trong dự thảo Luật trẻ em (tên gọi cũ là Luật bảo vệ, chăm sóc và giáodục trẻ em) vừa được công bố để lấy ý kiến đóng góp của các cấp, ngành đã đưa
ra khái niệm về trẻ em như sau: Trẻ em là người dưới 18 tuổi
1.3.Khái niệm tâm lý
Tâm lý là tất cả những hiện tượng tinh thần nảy sinh do sự tác động củathế giới khách quan vào não, được não phản ánh, nó gắn liền, điều hành, điềuchỉnh mọi hành vi hoạt động của con người
Tâm lý học là khoa học nghiên cứu sự hình thành, vận hành và pháttriển của các hiện tượng tinh thần hay các hiện tượng tâm lý
Trong tiếng Việt, thuật ngữ “tâm lý”, “tâm hồn” đã có từ lâu Trong Từđiển Phật học của Đoàn Trọng Côn: “tâm” là lòng cảm động, là cái lý, ý thức,trí, cái linh của con người nói chung về vũ trụ “Lý” được hiểu là lý lẽ về “cáitâm” Trong Từ điển tiếng Việt (1988) định nghĩa một cách tổng quát: tâm lý là
ý nghĩ, tình cảm làm thành đời sống nội tâm, thế giới bên trong của con người
Trang 22Tâm lý là tất cả những hiện tượng tinh thần nảy sinh do sự tác động của thếgiới khách quan vào não, được não phản ánh, nó gắn liền, điều hành, điều chỉnhmọi hành vi hoạt động của con người.
Tóm lại, khi xét bản chất hiện tượng của con người, chúng ta có thể phântích theo 3 phương diện:
- Về nội dung: Tâm lý người là sự phản ánh thế giới khách quan thông qualăng kính khách quan (chủ thể)
- Về cơ chế: Tâm lý người diễn ra theo cơ chế phản xạ của não
- Về bản chất: Tâm lý người có bản chất xã hội và mang tính lịch sử
1.4.Tiến trình Công tác xã hội cá nhân
Tiến trình công tác xã hội cá nhân trải qua 6 giai đoạn:
Bước 1 Tiếp cận địa bàn, tìm kiếm thân chủ
- Phương pháp: Làm quen, tạo dựng mối quan hệ và tìm hiểu sơ lược vềvấn đề ban đầu của thân chủ
Bước 2 Thu thập thông tin về thân chủ và bước đầu xác định vấn đề của
thân chủ
- Phương pháp: Thông qua các mối quan hệ của thân chủ và chính bảnthân thân chủ cung cấp, Kết hợp các phương pháp, kỹ năng thu thập thông tin:Phỏng vấn sâu, quan sát, ghi chép, trò chuyện, thăm gia đình, trò chơi để thuthập thông tin
Sử dụng các công cụ;
- Vẽ và phân tích sơ đồ phả hệ của thân chủ ( 3 thế hệ)
- Vẽ và phân tích biểu đồ sinh thái
- Phân tích điểm mạnh, điểm yếu của hệ thống thân chủ
Bước 3 Phân tích nguyên nhân, xác định vấn đề của thân chủ
Sử dụng công cụ:
- Vẽ và phân tích cây vấn đề của thân chủ
- Xác định các vấn đề và sắp sếp vấn đề theo thứ tự ưu tiên của thân
Trang 23Bước 4 Lập kế hoạch giải quyết vấn đề cho những vấn đề theo thứ tự ưu
tiên Lập theo mẫu (duyệt cùng với kiểm huấn viên và báo cáo với giảng viênhướng dẫn để góp ý kịp thời)
- Xác định mục tiêu tổng quát và mục tiêu cụ thể
- Xác định các nguồn lực
- Xác định các hoạt động hỗ trợ
- Thời gian triển khai các hoạt động
- Người thực hiện
- Kết quả dự kiến đạt được
Bước 5 Triển khai các hoạt động trợ giúp thân chủ giải quyết vấn đề
- Tham vấn, trợ giúp học tập, vui chơi, trị liệu, giao nhiệm vụ
Bước 6 Lượng giá- Kết thúc (đầu kỳ, giữa kỳ, cuối kỳ) về các hoạt động
và kết quả đạt được
- Xem xét mức độ thay đổi của thân chủ
- Đánh giá mức độ tham gia giải quyết vấn đề của thân chủ
- Xác định các nguồn lực có thể trợ giúp cho thân chủ: Con người, tổchức, tài nguyên, chính sách
- Sử dụng các công cụ đánh giá: phỏng vấn, phiếu điều tra, cuộc họp, báocáo
- Viết phúc trình vấn đàm , mỗi một bước viết 01 phúc trình để minhhọa,, viết ngay trong mỗi bước của tiến trình Trong phúc trình ghi rõ sinh viên
đã sử dụng kỹ năng gì
Kết thúc- Chia tay thân chủ và cơ sở thực hành
Trang 24II TỔNG QUAN VỀ ĐỊA PHƯƠNG THỰC HÀNH
1.Thông tin về Thôn Du Nội, Xã Mai Lâm:
Thôn Du Nội, Xã Mai Lâm nằm ở rìa phía Đông Nam huyện Đông Anh,trên bờ Bắc sông Đuống Phía Bắc Mai Lâm là xã Dục Tú, phía Tây Bắc là
xã Cổ Loa, phía Tây Nam là xã Đông Hội, đều là các xã cùng huyện Mặt phíaNam của Mai Lâm tiếp giáp với phường Thượng Thanh của quận LongBiên (ranh giới là sông Đuống) Phía Đông là thị trấn Yên Viên và xã YênThườngcủa huyện Gia Lâm Sông Ngũ Huyện Khê chảy ngang qua Mai Lâm, từhướng xã Đông Hội sang xã Dục Tú Quốc lộ 3chạy qua xã từ hướng thị trấnYên Viên sang Cổ Loa
2.Thông tin mô tả về thôn Du Nội :
2.1 Đặc điểm chung:
Trải qua quá trình lịch sử hình thành, đấu tranh và phát triển, Đảng bộ,chính quyền và nhân dân các dân tộc thôn Du Nội luôn nỗ lực, khắc phục mọi
Trang 25khó khăn, tranh thủ mọi thời cơ thuận lợi và đạt được những kết quả quan trọngtrên các lĩnh vực kinh tế, văn hóa - xã hội, quốc phòng - an ninh Cụ thể nhưsau:
- Về tăng trưởng kinh kế bình quân hàng năm đạt: 5,85%/12%
- Về thu nhập bình quân theo đầu người: 699 USD
- Về cơ cấu kinh tế: tỷ trọng nông lâm nghiệp: 74,14%/67%; công nghiệp
xây dựng: 0,75%/9%; thương mại dịch vụ: 25,11%/24%.
- Về tổng sản lượng lương thực bình quân hàng năm đạt trên 12.000 tấn.Hiện nay toàn huyện đã có hơn 700 ha mía nguyên liệu xuất khẩu sang TrungQuốc Giá trị trên 1 đơn vị canh tác đạt trên 25 triệu đồng/ ha
- Về kết cấu hạ tầng: nhiều các công trình đường, điện, trường, trạm đượcđầu tư xây mới
2.2 Về phát triển kinh tế - văn hóa - xã hội (giai đoạn 2015 - 2018):
b Về sản xuất nông nghiệp:
Trong hai năm qua tuy thời tiết có thời điểm không thuận lợi cho nôngnghiệp như rét đậm, mưa kéo dài đã làm ảnh hưởng không nhỏ đến diện tíchgieo cấy lúa của nhân dân Song với tinh thần chủ động, sáng tạo trong chỉ đạo
và điều hành sản xuất của Ban quản lý thôn như xây dựng cơ cấu giống hợp lý,cấy thống nhất lúa theo từng khu vực, ba con nhân dân cấy hết diện tích Đồngthời đôn đốc, chăm bón, tưới tiêu, phong trừ sâu bệnh, diệt chuột, ốc biêu vàngkịp thời Ban quản lý thôn phối hợp với khuyến nông xã huyện, hội làm vườnhuyện, tỉnh tổ chức 12 buổi tập huấn chuyển giao khoa học - kĩ thuật trong trồngtrọt và chăn nuôi gia súc, gia cầm, thủy sản Đã tư vấn kịp thời cho bà con nhândân Chính nhờ vậy đã góp phần quan trọng đến năng suất, chất lượng sản phẩm.Năm 2015 và 06 tháng đầu năm 2018 thôn thực hiện có hiệu quả cao giống lúaTBR 225 trên cánh đồng mẫu đã cho năng suất lúa bình quân đạt 230 - 240kg/sào
Năng suất lúa năm 2015 đạt 59 tạ/ha Năng suất lúa năm 2018 đạt 60 tạ/ha
Trang 26Năng suất lúa nhiệm kỳ này đã tăng hơn nhiệm kỳ trước là 25% Tổng lươngthực cả nhiệm kỳ đạt 10,472 tấn Lương thực bình quân đầu người đạt 650kg,nhiệm kỳ trước là 630kg Cây vụ đông năm 2015 đạt thấp có khoảng 5 - 7 mẫucây rau mầm Năm 2016 có khoảng 15 mẫu, trong đó cây khoai tây có từ 8 - 10mẫu Cây khoai tây thu được hơn 22 tấn, giá trị kinh tế được hơn 90 triệu đồng Năng suất trong 2 năm qua tăng khá là nhờ áp dụng tiến bộ khoa học - kỹthuật vào sản xuất sau dồn điển đổi thửa, cơ cấu giống hợp lý, diện tích lúa hànghóa chiếm từ 20 - 30% trong tổng diện tích của thôn Đưa cơ giới hóa vào khâulàm đất, cắt gặt lúa đã giảm chi phí đầu vào cho nhân dân.
b Về chăn nuôi:
Đàn bò là 45 con so với chỉ tiêu không đạt
Đàn lợn từ 1300 - 1400 con, tăng 28,6%
Đàn gia cầm 11000 con, tăng 9,1%
Thủy sản: năm 2015 sản lượng cá là 20 tấn Năm 2018 ước khoảng 60 tấn.Sản lượng cả nhiệm kỳ này tăng trên 70% so với nhiệm kỳ trước là do năm 2016
đã có 20 hộ có ao trong vùng thủy sản đã bắt đầu đi vào chăn thả, khai thác
c Xây dựng cơ sở hạ tầng, giao thông thủy lợi:
Năm 2018 thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thônmới trên địa bàn thôn đã được đầu tư xây dựng các công trình như sau:
- Xây dựng nhà văn hóa mới trên 500 triệu đồng
- Bãi rác thác 62 triệu đồng
- Nghĩa trang nhân dân 150 triệu đồng
- Kênh cứng chùa đi đồng giữa 108 triệu đồng Tháng 4/2015 hoàn chỉnh
hồ sơ dồn điền đổi thửa đến tháng 10/2018 được nhà nước hỗ trợ 163.866.000đồng
Tháng 6/2015 được nhà nước hỗ trợ cánh đồng mẫu 70% bằng 156 triệuđồng Tháng 4/2015 bằng nguồn quỹ của thôn mua sắm trang thiết bị nhà vănhóa hơn 16 triệu đồng
Trong 1 năm qua có hơn 70% số hộ trong thôn xây dựng mới nhà ở kiên
Trang 27cố cao tầng, tăng hơn nhiệm kỳ trước là 2,5%.
Ban quản lý thôn thường xuyên san gạt đường giao thông nội đồng, đặtmột số tầm cống qua mương, thường xuyên tổ chức dọn kênh mương để phục vụsản xuất và đi lại của bà con Chuẩn bị đầy đủ các điều kiện để ứng phó với thờitiết, thiên tai, bão lũ có thể xảy ra hàng năm
d Tài nguyên và môi trường:
Tài nguyên đất đai, nước được quản lý chặt chẽ theo luật Trong thôn ítxảy ra tình trạng lấn chiếm đất đai của tập thể
Công tác vệ sinh môi trường được thôn thường xuyên đôn đốc, nhắc nhởcho nên không bị ô nhiễm lớn, 100% hộ dân có nhà vệ sinh, trong đó có tới trên75% là nhà vệ sinh tự hoại, các hộ chăn nuôi từ 10 con lợn trở lên đều xây hầmBioga Năm 2015 công tác thu gom rác thải do tổ vệ sinh môi trường của thônđảm nhận Từ năm 2016 thôn ký hợp đồng với hợp tác xã Đồng Phát để thu gomrác thải Đến nay công tác này đã được xã hội hóa 100% Nhìn chung công tác
vệ sinh môi trường luôn được thôn quan tâm tuyên truyền Do vậy, đường làngngõ xóm luôn phóng khoáng, sạch sẽ
d Văn hóa thể dục - thể thao:
Lĩnh vực văn hoá xã hội có nhiều chuyển biến quan trọng, chất lượng giáodục đào tạo từng bước được nâng cao Mạng lưới y tế được củng cố xây dựngmới, cơ bản đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khoẻ cho nhân dân Hoạt động vănhoá thông tin thể thao, truyền thanh truyền hình được phát triển với nội dunghình thức phong phú đa dạng Cuộc vân động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đờisống văn hoá khu dân cư" được đẩy mạnh và ngày càng đi vào chiều sâu Cácdanh hiệu văn hóa được duy trì và tăng qua các năm
Trong thời gian vừa qua thôn đã hoàn thiện cơ bản các thiết chế văn hóa,thể dục, thể thao theo quy định của nhà nước, ở nhà văn hóa và khu trung tâmvăn hóa Đồng thời từng bước bổ sung các quy định trong công tác quản lý trêntất cả các hoạt động của thôn Thường xuyên thực hiện tốt nếp sống văn hóatrong việc cưới việc tang, lễ hội Trong 02 năm qua cơ bản các gia đình có người
Trang 28qua đời đều đi hỏa táng, đã đảm bảo tốt vệ sinh môi trường và tiết kiệm trongmỗi đám hàng vài chục triệu đồng Từ tháng 4/2016 đến nay không còn duy trìđội văn hiếu của làng Gia đình có đám tự thuê văn hiếu, song thôn hỗ trợ mỗiđám 1,5 triệu đồng (trong đó có 01 vòng hoa).
Năm 2015 có 201/218 hộ đạt gia đình văn hóa
Năm 2018 có 202/2018 hộ đạt gia đình văn hóa
Thôn đạt làng văn hóa cấp huyện năm 2018, được Chủ tịch UBND huyệncấp bằng công nhận
Thôn tổ chức đội văn nghệ tập luyện tham gia giao lưu Hội thu hát dân cađạt kết quả khá, ngoài ra còn tham gia giao lưu với các thôn bạn trong các dịpnhững ngày lễ lớn của đất nước
Thôn có đội bóng chuyền hơi (cả nam và nữ) Có đội bóng đá, chủ yếutham gia giao lưu trong các dịp tết Nguyên Đán và lễ hội
Phong trào thể thao được các tầng lớp nhân dân tham gia tích cực vào cácbuổi chiều tại các trung tâm văn hóa, luôn nhôn nhịp ở tất cả các lứa tuổi cùngtham gia
Hệ thống loa truyền thanh của thôn thường xuyên hoạt động, đã thông báotuyên truyền kịp thời mọi chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của nhànước, sự chỉ đạo của xã, các quy định và mọi kế hoạch hoạt động của thôn tới bàcon nhân dân
f Về y tế, dân số - kế hoạch hóa gia đình:
Các cháu trong độ tuổi 100% được uống và tiêm phòng vắc - xin theo quyđịnh, 100% các bà mẹ mang thai được thăm khám thai theo quy định Trongthôn có gần 40 cụ cao tuổi được cấp thẻ bảo hiểm y tế Năm 2018 thôn vận độngnhân dân tham gia bảo hiểm y tế được hơn 80 người Các cặp vợ chồng trong độtuổi sinh đẻ đã thực hiện kế hoạch sinh đẻ theo quy định Tuy nhiên 2 năm quavẫn có 3 trường hợp sinh con thứ 3 Trong thôn không có dịch bệnh lớn xảy ra ởngười cũng như đàn vật nuôi 100% các hộ dân dùng nước hợp vệ sinh Không
có vụ ngộ độc thực phẩm xảy ra trên địa bàn thôn Đặc biệt vào dịp tết Nguyên
Trang 29Đán thôn tập trung cao công tác tuyên truyền vệ sinh an toàn thực phẩm trong ănuống sinh hoạt.
g Về giáo dục:
Trong thôn 100% trẻ em trong độ tuổi đều được đến trường, từ đầu nămhọc 2016 - 2017 các em mẫu giáo 5 tuổi về trường chính để học Các bậc phuhuynh luôn quan tâm, chăm sóc, quản lý con em học tập và vui chơi trong dịp
hè Thôn thường xuyên duy trì quỹ khuyến học để khen thưởng cho các em.Năm học 2014 - 2015 có 110 em được khen thưởng, có 20 em đỗ vào đại học.Năm học 2015 - 2018 có 128 em được khen thưởng, có 34 em đỗ vào đại học.Phong trào học tập của các cháu luôn ở top đầu của xã về thành tích học tập.Trong thôn có 5 dòng họ duy trì quỹ khuyến học để động viên khen thưởng cáccháu có thành tích trong học tập Được UBND xã tặng giấy khen phong tràokhuyến học 2016 - 2018 Nhìn chung về giáo dục thôn phát huy truyền thốnghiếu học từ nhiều năm nay, nhờ vậy mà các cháu luôn chăm ngoan, học giỏi,không mắc các tệ nạn xã hội ở tuổi học trò
III MỘT SỐ THÔNG TIN LIÊN QUAN ĐẾN ĐỐI TƯỢNG
1 Tình hình trẻ em tại Việt Nam
Việt Nam là nước đầu tiên trong khu vực và là nước thứ hai trên thế giớiphê chuẩn Công ước Quốc tế về Quyền trẻ em vào năm 1990 Công ước đưa ranhững tiêu chuẩn cơ bản mang tính toàn cầu về một tuổi thơ tốt đẹp, mạnh khỏe
và được bảo vệ Từ khi phê chuẩn Công ước, cuộc sống của hàng triệu trẻ emViệt Nam được cải thiện rõ rệt Việt Nam đã đạt được những tiến bộ đáng kể
Trang 30trong các lĩnh vực giáo dục, giảm đói nghèo, tử vong ở bà mẹ và trẻ em.
Theo kết quả điều tra đánh giá các mục tiêu phụ nữ và trẻ em Việt Namnăm 2017, số trẻ em trong độ tuổi đi học mầm non tham gia chương trình giáodục đạt tỷ lệ 71,3% Ở cấp tiểu học, số trẻ em nhập học đạt 98,6%; cấp THCSđạt 90,4% và cấp THPT đạt 70,7%
Phần lớn các em đều có cơ hội được tiếp cận đầy đủ với dịch vụ y tế và dựkiến có tuổi thọ trung bình cao hơn các thế hệ trước Tỷ lệ tiêm chủng cao đãgiúp thanh toán bệnh bại liệt vào năm 2000, bệnh uốn ván ở mẹ và trẻ sơ sinhvào năm 2005
Tại Việt Nam chưa có con số nghiên cứu chính thức về số lượng trẻ mắcbệnh tự kỷ Theo thống kê của Bộ Lao động Thương binh và Xã hội, nước ta cókhoảng 200.000 người bị tự kỷ Thực tế, số lượng trẻ được chẩn đoán và điều trịngày càng tăng từ năm 2000 đến nay Theo các chuyên gia, tự kỷ có thể pháthiện, can thiệp sớm để giúp trẻ sớm hòa nhập
2 Luật pháp, chính sách dành cho trẻ em tại Việt Nam
Trẻ em không chỉ là lực lượng đông đảo của hiện tại mà là nguồn nhân lựccủa tương lai “Trẻ em hôm nay, thế giới ngày mai”, bảo vệ, chăm sóc và giáodục trẻ em hôm nay chính là tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nhân tố tạo nên
sự phát triển bền vững của đất nước trong tương lai Đó không chỉ là nhiệm vụcủa riêng các cấp, các ngành nào, mà chính là nhiệm vụ của toàn xã hội Côngtác bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em luôn được Đảng, Nhà nước và các địaphương xem là chính sách ưu tiên hàng đầu trong việc bảo đảm an sinh xã hội,
vì mục tiêu phát triển ổn định và lâu dài của đất nước
Hiện nay, cả nước có hơn 26 triệu trẻ em, trong đó có khoảng 1,5 triệu trẻ
em có hoàn cảnh đặc biệt và gần 2,5 triệu trẻ em có nguy cơ rơi vào hoàn cảnhđặt biệt Các chỉ số cơ bản về bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em liên quan đếnvấn đề sức khỏe, dinh dưỡng, giáo dục, văn hóa, chăm sóc trẻ em có hoàn cảnhđặc biệt, bảo vệ trẻ em được quan tâm thực hiện Việc hoàn thành và thực hiện
Trang 31tốt các chỉ số cơ bản này là cơ sở để đánh giá hiệu quả của công tác bảo vệ,chăm sóc và giáo dục trẻ em.
Những năm qua, bên cạnh thành quả đạt được, công tác bảo vệ, chăm sóctrẻ em cũng đứng trước nhiều khó khăn, thách thức và cần có những giải pháp
cụ thể để tháo gỡ những khó khăn này Những thành quả, hạn chế cũng như việcđưa ra các giải pháp được tập trung chủ yếu ở một số nội dung như hoàn thiện
hệ thống pháp luật, chính sách về bảo vệ, chăm sóc trẻ em; tăng cường truyềnthông, giáo dục, vận động xã hội; vận động nguồn lực dành cho công tác bảo vệ,chăm sóc trẻ em; công tác kiểm tra, giám sát, xây dựng cơ sở dữ liệu về trẻ em;thực hiện phối hợp liên ngành trong thực hiện quyền trẻ em và hợp tác quốc tếtrong lĩnh vực bảo vệ, chăm sóc trẻ em
Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm, chú trọng, kiện toàn hệ thống phápluật, chính sách về bảo vệ, chăm sóc trẻ em Một số văn bản chính sách quantrọng đã được ban hành như Hiến pháp năm 2013 (Khoản 1 Điều 37 quy định
“Trẻ em được Nhà nước, gia đình và xã hội bảo vệ, chăm sóc và giáo dục; đượctham gia vào các vấn đề về trẻ em Nghiêm cấm xâm hại, hành hạ, ngược đãi, bỏmặc, lạm dụng, bóc lột sức lao động và những hành vi khác vi phạm quyền trẻem”); Chỉ thị số 20-CT/TW, ngày 05-11-2012, của Bộ Chính trị về “Tăng cườngcông tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em trong tình hình mới”; các chươngtrình, chính sách đã được Thủ tướng Chính phủ ký phê duyệt như Chương trìnhhành động quốc gia vì trẻ em giai đoạn 2012 - 2020; Chương trình quốc gia bảo
vệ trẻ em giai đoạn 2011 - 2015; Kế hoạch triển khai thực hiện Khuyến nghị của
Ủy ban về quyền trẻ em của Liên hợp quốc; Chính sách hỗ trợ phẫu thuật timcho trẻ em bị bệnh tim bẩm sinh; Chương trình phòng, chống tai nạn thương tíchtrẻ em giai đoạn 2013 - 2015; Kế hoạch hành động quốc gia vì trẻ em bị ảnhhưởng bởi HIV/AIDS giai đoạn 2014 - 2020 Đặc biệt là việc nghiên cứu, xâydựng sửa đổi Luật Bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em năm 2004 và cácchương trình liên quan đến trẻ em giai đoạn 2016 - 2020 Tuy nhiên, hệ thốngluật pháp, chính sách về bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em hiện nay còn chưa
Trang 32tập trung, thiếu đồng bộ Cơ chế, chính sách trợ giúp trẻ em vẫn còn chưa đápứng được yêu cầu thực tiễn, trong đó mới chú ý đến trợ giúp, hòa nhập mà chưachú trọng việc phòng ngừa, can thiệp và phát triển.
Bên cạnh hệ thống thể chế, pháp luật đang ngày càng được hoàn thiện, cáchoạt động truyền thông, giáo dục và vận động xã hội về bảo vệ, chăm sóc vàgiáo dục trẻ em cũng được các cấp, các ngành quan tâm thực hiện, tạo sự chuyểnbiến tích cực về cung cấp dịch vụ bảo vệ trẻ em, đồng thời mở rộng, nâng caochất lượng dịch vụ và phúc lợi xã hội dành cho trẻ em Hằng năm, Bộ Lao động
- Thương binh và Xã hội đã phối hợp với các bộ, ngành, tổ chức triển khai cácchiến dịch truyền thông, phát động phong trào để thúc đẩy xã hội thực hiện bảo
vệ, chăm sóc trẻ em; Tháng hành động vì trẻ em được phát động từ Trung ươngđến địa phương; Diễn đàn trẻ em các cấp được tổ chức hằng năm; Đường dây
Tư vấn và hỗ trợ trẻ em 18001567 duy trì hoạt động 24/7 và tiếp nhận trên300.000 cuộc gọi mỗi năm Chương trình truyền hình Vì trẻ em, An sinh xã hội,các phóng sự ngắn liên quan đến trẻ em được tổ chức sản xuất và phát sóng trênkênh VTV1, VTV2 Trung bình mỗi năm có hơn 60.000 điểm tổ chức Tết trungthu cho trẻ em trên cả nước với gần 10 triệu trẻ em tham gia Tuy nhiên, hoạtđộng truyền thông, giáo dục, vận động xã hội về bảo vệ, chăm sóc trẻ em tại một
số địa phương còn chưa được quan tâm đúng mức
IV TIẾN TRÌNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN VỚI TRẺ EM CÓ VẤN ĐỀ VỀ TÂM LÝ
Trang 33đình em lục đục và bố mẹ li dị khi em học lớp 9 Từ đó, em học hành sa sút vàthi trượt cấp 3 vào trường mà mình thích Em trở nên thu mình và khép kín khỏimọi người, không còn đi chơi với bạn bè và tránh tiếp xúc với những người bênngoài Mẹ em rất buồn và thương em Tuy bà hay phải đi làm xa, nhưng mẹ vẫnluôn yêu thương và hỏi han, quan tâm em
K tuy ít nói, hay buồn rầu và suy nghĩ nhưng em cũng rất thương mẹ và emgái Tuy giận bố và mẹ, nhưng em cũng nhận thức được rằng mẹ đang vất vả vìmình như thế nào Từ đó, em luôn cố gắng đảm nhiệm công việc nhà sao chothật tốt nhưng vẫn luôn mang trong mình một nỗi mặc cảm, tự ti về gia đìnhkhông đầy đủ, sự thiếu thốn tình yêu thương của cha mẹ và nỗi ám ảnh khi em
bị trượt ngôi trường mà mình yêu thích
Thời gian xuống địa bàn thực hành cũng là thời gian sinh viên tình cờ gặp
em K trong một buổi giao lưu với trẻ em tại địa bàn khi K đưa em gái đi xemnhóm sinh viên biểu diễn văn nghệ, tổ chức trò chơi Nhận thấy em có vẻ trầm
tư hơn so với các bạn cùng trang lứa, sinh viên đã bắt chuyện, trò chuyện vàchọn em K làm thân chủ của mình
2 Nguyễn T.Thanh
Huyền
42 Mẹ đẻ Giáo viên 5.000.000đ
3 Trần Thị Hương 19 Chị gái Sinh viên
4 Trần Minh Trang 13 Em gái Học sinh
rau
3.000.000đ
Trang 342 Tiến trình trợ giúp thân chủ
2.1 Tiếp nhận đối tượng
Tuần đầu tiên tới địa bàn, sinh viên và các bạn có một buổi giao lưu vănnghệ nhỏ với các em trong xóm để chào hỏi, làm quen với các em Tất cả mọingười rất vui vẻ và nhanh chóng làm quen với nhau thì NVXH nhận thấy có một
bé gái đang rụt rẻ ngồi một góc Vì muốn em có thể hòa vào với không khí vui
vẻ này, NVXH đã chủ động làm quen và hỏi han xem liệu có thể giúp gì cho emkhông Ban đầu, em Kiều có vẻ rất ngại ngùng, e dè và có phần đề phòng vớiNVXH Nhưng sau đó, khi NVXH kiên nhẫn hơn một chút và chủ động rủ emcùng tham gia một số trò chơi, em Tuyến có vẻ đã mở lòng hơn và sẵn sàng đểNVXH tiếp cận và trò chuyện
- Mục đích : Làm quen với thân chủ, tạo lập mối quan hệ với TC
MÔ TẢ BUỔIN PHÚC TRÌNH ĐÁNH GIÁ KỸ NĂNG THAM
VẤN
NVXH: Chào em, anh ngồi đây
được chứ?
TC: (nhìn) anh là ai ạ?
NVXH: Anh là sinh viên tới đây
thực hành và đã ở đây 3 ngày rồi
đó Hôm nay bọn Anh tổ chức buổi
văn nghệ này để vui chơi và giao
(Sử dụng kĩ năng đặt câu hỏi để tạo cảm giác gần gũi và thân thiện với
TC, giúp TC cảm thấy thoải mái hơn vì với sự gặp mặt bất ngờ và cho TC thấy rằng NVXH cũng rất tôn trọng TC)
Trang 35lưu với các em Sao em không ra
chơi cùng các bạn?
TC: (cúi mặt) im lặng một lúc…
NVXH: Anh hiểu rồi, nếu em cảm
thấy chưa thoải mái thì cũng không
sao Mới đầu ai cũng ngại với
những người mới gặp mà, anh cũng
vậy thôi ấy Em có đi cùng ai
không?
TC: Em có đi với em gái em
Nhưng không biết nó chạy đi đâu
ròi
NVXH: Chắc là em gái em đi tham
quan dâu đó thôi Nếu em lo lắng
thì anh có thể đi tìm em gái cùng
em
TC: Thôi ạ, nó chơi quanh làng
cũng quen rồi anh ạ
NVXH : Trò chuyện với em một lát
rồi mà anh em mình chưa biết tên
nhau Anh là Huân, còn em tên gì
thế?
TC : Em tên là K Các anh chị là
sinh viên từ đâu xuống thế ạ?
NVXH: Bọn anh là sinh viên
trường đại học Lao động Xã hội ở
Hà Nội đó Em năm nay lớp mấy
rồi, anh đoán em học lớp 9, lớp 10
phải không?
(Kĩ năng xử lí im lặng, khi TC im lặng, NVXH đã giúp TC cảm thấy không bị phán xét, dạy bảo mà sẽ được thấu hiểu và tôn trọng sự im lặng của mình Từ đó TC sẽ cảm thấy yên tâm hơn để chia sẻ với NVXH)
(Kĩ năng đặt câu hỏi, nhằm tạo sự gần gũi cho TC để Tc cảm thấy có
sự tương tác và liên kết với NVXH qua việc NVXH giới thiệu mình và hỏi tên của TC)
(Kĩ năng đặt câu hỏi, nhằm khai thác thông tin từ TC Giúp NVXH nắm được độ tuổi của TC và giúp
TC cảm thấy yên tâm, sẵn sàng sẻ chia những thông tin này với NVXH)