Bản chất của học tập đối với trẻ mầm non còn vô cùng mới mẻ, trẻđến trường chưa được định hướng học qua chơi, một số cách tổ chức học tậpcòn mang tính hình thức trong quá trình triển kha
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2
NGUYỄN THỊ HUẾ
QUẢN LÝ HỌC TẬP CỦA TRẺ 5 - 6 TUỔI THÔNG QUA TRÒ CHƠI TẠI CÁC TRƯỜNG MẦM NON
QUẬN ĐỐNG ĐA - HÀ NỘI
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
HÀ NỘI - 2018
Trang 2BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2
NGUYỄN THỊ HUẾ
QUẢN LÝ HỌC TẬP CỦA TRẺ 5 - 6 TUỔI THÔNG QUA TRÒ CHƠI TẠI CÁC TRƯỜNG MẦM NON
QUẬN ĐỐNG ĐA - HÀ NỘI
CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ GIÁO DỤC
MÃ SỐ: 8.14.01.14
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Nguyễn Dục Quang
HÀ NỘI - 2018
Trang 3LỜI CẢM ƠN
Với tình cảm chân thành, tôi xin tỏ lòng biết ơn đến Ban Giám hiệu,Phòng Sau đại học và các thầy giáo, cô giáo của trường Đại học Sư phạm HàNội 2 - đã trực tiếp giảng dạy, tư vấn, giúp đỡ tôi trong quá trình học tập,nghiên cứu
Đặc biệt, tôi xin tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến thầy PGS.TS Nguyễn DụcQuang, người đã ân cần, tận tình chỉ bảo, hướng dẫn, giúp đỡ tôi về khoa họctrong suốt quá trình thực hiện đề tài này
Tôi trân trọng cảm ơn lãnh đạo Phòng Giáo dục và Đào tạo quận Đống
Đa, Ban Giám hiệu và giáo viên của các trường mầm non trên địa bàn quận đãnhiệt tình giúp đỡ và tạo mọi điều kiện thuận lợi để tôi hoàn thành việc thuthập số liệu phục vụ luận văn này
Đồng thời, tôi cũng xin gửi lời cảm ơn tới những người thân trong giađình, bạn bè đã luôn bên cạnh quan tâm, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình làmluận văn
Xin trân trọng cảm ơn!
Hà Nội, tháng 10 năm 2018
Người thực hiện
Nguyễn Thị Huế
Trang 4LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đề tài: “Quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua
trò chơi tại các trường mầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội” là
công trình nghiên cứu độc lập, số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận vănnày không trùng lặp với các đề tài khác Đề tài là một sản phẩm mà tôi đã lỗlực nghiên cứu suốt thời gian học tập tại trường Trong quá trình viết bài có
sự tham khảo một số tài liệu có nguồn ngốc rõ ràng, dưới sự hướng dẫn củaPGS TS Nguyễn Dục Quang, giảng viên Đại học Sư phạm Hà Nội 2
Nếu có vấn đề gì tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm
TÁC GIẢ LUẬN VĂN
Nguyễn Thị Huế
Trang 6MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN i
LỜI CAM ĐOAN ……… iii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT ii
MỤC LỤC iv
MỞ ĐẦU 1
1 Lý do chọn đề tài 1
2 Mục đích nghiên cứu 2
3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu 2
4 Giả thuyết khoa học 3
5 Nhiệm vụ nghiên cứu 3
6 Giới hạn phạm vi nghiên cứu 3
7 Phương pháp nghiên cứu 4
8 Dự kiến cấu trúc luận văn 5
Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HỌC TẬP CỦA TRẺ 5 - 6 TUỔI THÔNG QUA TRÒ CHƠI Ở TRƯỜNG MẦM NON 6
1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề 6
1.1.1 Một số nghiên cứu ở nước ngoài 6
1.1.2 Một số nghiên cứu ở trong nước 7
1.2 Những khái niệm cơ bản của đề tài 9
1.2.1 Quản lý, quản lý nhà trường 9
1.2.2 Giáo dục mầm non 12
1.2.3 Quản lí hoạt động học tập thông qua trò chơi của trẻ mẫu giáo 13
1.3 Hoạt động học tập của trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi qua trò chơi 14
1.3.1 Hoạt động học tập của trẻ mẫu giáo qua trò chơi 14
1.3.2 Vai trò của trò chơi trong sự phát triển tâm lí trẻ mẫu giáo - điều kiện tiền đề quan trọng hình thành hành động học tập 16
1.3.3 Nội dung hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua tròi chơi 18
Trang 71.4 Quản lý học tập của trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi qua trò chơi 20
1.4.1 Lập kế hoạch thực hiện học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi 20
1.4.2 Tổ chức thực hiện hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi 22
1.4.3 Chỉ đạo hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi 23
1.4.4 Kiểm tra, đánh giá hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi
24 1.4.5 Quản lý các điều kiện phục vụ học tập cho trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi
27 1.5 Những yếu tố ảnh hưởng đến quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi tại các trường mầm non 27
1.5.1 Những yếu tố chủ quan 27
1.5.2 Những yếu tố khách quan 30
Kết luận chương 1 33
Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HỌC TẬP CỦA TRẺ 5 - 6 TUỔI THÔNG QUA TRÒ CHƠI TẠI CÁC TRƯỜNG MẦM NON QUẬN ĐỐNG ĐA - HÀ NỘI 34
2.1 Tổng quan về giáo dục và đào tạo ở quận Đống Đa, Hà Nội 34
2.1.1 Về giáo dục và đào tạo ở quận Đống Đa, Hà Nội 34
2.1.2 Thực trạng giáo dục mầm non ở quận Đống Đa, Hà Nội 36
2.2 Tổ chức khảo sát thực trạng 38
2.2.1 Mục đích khảo sát 38
2.2.2 Nội dung khảo sát 38
2.2.3 Cách cho điểm và thang đánh giá 39
2.3 Thực trạng hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi tại các trường mầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội 40
2.3.1 Thực trạng thực hiện mục tiêu học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi 40
2.3.2 Thực trạng thực hiện nội dung học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi
40 2.3.3 Thực trạng kết quả học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi 43
Trang 82.4 Thực trạng quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi tại các
trường mầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội 45
2.4.1 Tầm quan trọng của quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi 45
2.4.2 Thực trạng lập kế hoạch thực hiện hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi 46
2.4.3 Thực trạng tổ chức thực hiện hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi 48
2.4.4 Thực trạng chỉ đạo hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi
50 2.4.5 Thực trạng kiểm tra, đánh giá hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi 52
2.4.6 Thực trạng quản lý các điều kiện phục vụ học tập cho trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi 54
2.5 Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi tại các trường mầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội 55
2.6 Đánh giá chung về thực trạng 57
2.6.1 Thành công 57
2.6.2 Hạn chế 58
2.6.3 Nguyên nhân của hạn chế 58
Tiểu kết chương 2 60
Chương 3 BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HỌC TẬP CỦA TRẺ 5 - 6 TUỔI THÔNG QUA TRÒ CHƠI TẠI CÁC TRƯỜNG MẦM NON, QUẬN ĐỐNG ĐA - HÀ NỘI 61
3.1 Nguyên tắc đề xuất biện pháp 61
3.1.1 Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống 61
3.1.2 Nguyễn tắc đảm bảo tính kế thừa 61
3.1.3 Nguyễn tắc đảm bảo tính khả thi 62
3.1.4 Nguyễn tắc đảm bảo tính hiệu quả 62
3.1.5 Nguyễn tắc đảm bảo tính thực tiễn 63
Trang 93.2 Biên pháp quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi tại các
trường mầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội 63
3.2.1 Tổ chức tập huấn nhằm nâng cao nhận thức cho giáo viên mầm non về tổ chức học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi 63
3.2.2 Tăng cường kỹ năng lập kế hoạch cho cán bộ quản lý các trường mầm non về quản lý hoạt động học tập của trẻ mầm non 5 - 6 tuổi qua trò chơi 66
3.2.3 Huy động sự tham gia tích cực của phụ huynh trong hỗ trợ trẻ 5 - 6 tuổi học tập qua trò chơi 68
3.2.4 Quản lý đa dạng hóa các hình thức trò chơi, nội dun g chơi qua đó giúp trẻ 5 - 6 tuổi phát triển tư duy, ngôn ngữ 71
3.2.5 Đối mới công tác kiểm tra, đánh giá hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi 75
3.3 Mối quan hệ giữa các biện pháp 78
3.4 Kết quả khảo nghiệm về tính cần thiết và tính khả thi 79
3.4.1 Mục đích khảo nghiệm 79
3.4.2 Đối tượng khảo nghiệm 79
3.4.3 Cách cho điểm và chuẩn đánh giá 79
3.4.4 Kết quả khảo nghiệm 79
Kết luận chương 3
84 KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 85
1 Kết luận 85
2 Khuyến nghị 87
TÀI LIỆU THAM KHẢO 89
PHỤ LỤC 93
Trang 10DANH MỤC BẢNG, BIỂU
Bảng 2.1 Cách cho điểm và thang đánh giá thực trạng hoạt động học tập và
quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi tại các trường mầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội 39 Bảng 2.2 Cách cho điểm và thang đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý
học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi tại các trường mầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội 39 Bảng 2.3 Mẫu khách thể khảo sát thực trạng 39 Bảng 2.4 Thực trạng thực hiện mục tiêu học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua
trò chơi 40 Bảng 2.5 Mức độ thực hiện về nội dung chương trình học tập của trẻ 5 - 6
tuổi qua trò chơi 40 ảng 2.6 K t quả thực trạng m c độ thực hiện học tập của trẻ 5 - 6 tuổi
qua trò chơi 43 Bảng 2.7 Tầm quan trọng của quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò
chơi tại các trường mầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội 45
Bảng 2.8 Thực trạng lập kế hoạch hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua
trò chơi 46 Bảng 29 Đánh giá việc tổ chức thực hiện hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi
qua trò chơi 48 Bảng 2.10 Đánh giá việc chỉ đạo hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò
chơi 50 Bảng 2.11 Đánh giá việc kiểm tra, đánh giá hoạt động học tập của trẻ 5 - 6
tuổi qua trò chơi 52 Bảng 2.12 Đánh giá kết quả quản lý các điều kiện phục vụ học tập cho trẻ 5 -
6 tuổi qua trò chơi 54 Bảng 2.13.Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động học tập của trẻ 5 - 6
tuổi trong các nhà trường 55
Trang 11Bảng 3.1: Mẫu khảo nghiệm 79 Bảng 3.2 Cách cho điểm và chuẩn đánh giá 79 Bảng 3.3 Kết quả khảo nghiệm nhận thức về tính cần thiết của các biện pháp
quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi tại các trường mầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội 80 Bảng 3.4 Kết quả khảo nghiệm nhận thức về tính khả thi của các biện pháp
quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi tại các trường mầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội 81 iểu đồ 3.1 Mối quan hệ giữa tính cần thi t và tính khả thi của các biện pháp
đã đề xuất 83
Trang 12Để trẻ phát triển toàn diện từ những năm tháng đầu đời cần phải tạo chotrẻ cơ hội được chơi Vì đối với trẻ mầm non “Chơi mà học, học mà chơi”.Trong đó, học qua chơi được coi là phương pháp dạy học mới cho lứa tuổimầm non hiện nay Theo đó, mọi hoạt động học tập của nhà trường đều diễn
ra dưới hình thức chơi Phương pháp này không chỉ có tác dụng tăng cườngthể chất, đời sống tình cảm - xã hội mà còn nâng cao tri thức khoa học và ngônngữ cho trẻ nhất là trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi Bằng nhiều hình thức, các trò chơiluôn mang đến những trải nghiệm khác nhau để trẻ nhận biết về bản thân vàthế giới tự nhiên một cách nhẹ nhàng Để hoạt động học tập qua trò chơi củatrẻ 5 - 6 tuổi ở trường mầm non được tiến hành thực chất và có hiệu quả thực
sự đòi hỏi hiệu trưởng các trường mầm non phải đặc biệt chú ý quản lý hoạtđộng này, nhưng trên thực tế, nhiều trường mầm non tỏ ra lúng túng trongviệc triển khai phương pháp học tập qua trò chơi, nhiều trường tỏ ra lúng túngtrong việc xây dựng và thực hiện hoạt động này bởi lẽ từ trước đến nay họ vẫnquen nghĩ rằng đối với trẻ mầm non hoạt động chủ đạo là hoạt động chơi
Các trường mầm non trên địa bàn quận Đống Đa, thành phố Hà Nộiđều đã đạt chuẩn quốc gia, đã được kiểm định về công tác giáo dục Những
Trang 13năm gần đây, ngành giáo dục trong đó có giáo dục mầm non của quận luôn điđầu trong công tác phát triển chất lượng giáo dục Tuy nhiên, cũng như nhiềutrường mầm non khác trong hệ thống giáo dục quốc dân, công tác tổ chứchoạt động học tập qua trò chơi ở trường mầm non đang gặp không ít nhữngkhó khăn Bản chất của học tập đối với trẻ mầm non còn vô cùng mới mẻ, trẻđến trường chưa được định hướng học qua chơi, một số cách tổ chức học tậpcòn mang tính hình thức trong quá trình triển khai.
Nghiên cứu về quản lý hoạt động vui chơi của trẻ mầm non được tiếnhành khá nhiều với nhiều cách tiếp cận khác nhau nhưng nghiên cứu liên quanđến quản lý học tập qua trò chơi thì hầu như chưa có ai quan tâm nghiên cứu,
do đó, việc nghiên cứu quản lý học tập qua trò chơi của trẻ 5 - 6 tuổi đối vớicác trường mầm non của quận trong giai đoạn hiện nay là hướng nghiên cứumới, có ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc
Xuất phát từ những lý do trên, tôi lựa chọn đề tài “Quản lý học tập của
trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi tại các trường mầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội”.
3.2 Đối tượng nghiên cứu
Quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi tại các trường mầmnon quận Đống Đa, thành phố Hà Nội
Trang 144 Giả thuyết khoa học
Chất lượng học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi tại các trườngmầm non nói chung và quận Đống Đa, thành phố Hà Nội nói riêng đã cónhững bước phát triển, hướng vào mục tiêu giáo dục toàn diện cho trẻ Tuynhiên, trong thực tế giảng dạy vẫn còn tồn tại một số bất cập và chưa thật hiệuquả Nếu có những biện pháp quản lý phù hợp, có tính khả thi sẽ nâng caochất lượng hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi
5 Nhiệm vụ nghiên cứu
Nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông quatrò chơi ở trường mầm non
Khảo sát, đánh giá thực trạng quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thôngqua trò chơi tại các trường mầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội
Đề xuất các biện pháp và tiến hành khảo nghiệm tính cần thiết, tính khảthi của các biện pháp đã đề xuất
6 Giới hạn phạm vi nghiên cứu
6.1 Phạm vi về nội dung
Nghiên cứu các biện pháp quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua tròchơi tại các trường mầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội nhằm thựchiện tốt mục tiêu giáo dục mầm non
6.2 Thời gian
Từ năm học 2015 - 2016 đến năm 2016 - 2017
6.3 Không gian thực hiện
8 trường mầm non, quận Đống Đa, thành phố Hà Nội bao gồm:
Trường mầm non Vĩnh Hồ
Trường mầm non Bình Minh
Trường mầm non Hoa Hồng
Trường mầm non Hoa Sữa
Trang 15Trường mầm non Kim Liên
Trường mầm non Sao Mai
Trường mầm non Ngã Tư Sở
Trường mầm non Tuổi Hoa
7 Phương pháp nghiên cứu
7.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
Tổng quan những công trình nghiên cứu có liên quan đến vấn đềnghiên cứu
Nghiên cứu và phân tích những khái niệm cơ bản có liên quan đến tàiliệu nghiên cứu: hoạt động học tập qua trò chơi của trẻ 5 - 6 tuổi tại trườngmầm non, quản lý học tập qua trò chơi của trẻ 5 - 6 tuổi, nghiên cứu đặc điểmtâm sinh lí của trẻ 5 - 6 tuổi
7.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi: Sử dụng bảng hỏi để khảo sátthực trạng quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi tại các trườngmầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội và các yếu tố ảnh hưởng đến thựctrạng này
Phương pháp phỏng vấn sâu: Tiến hành phỏng vấn sâu cán bộ quản lý,giáo viên các trường mầm non nhằm bổ sung và làm phong phú thêm kết quảnghiên cứu định lượng thu được từ phương pháp điều tra bằng bảng hỏi
Phương pháp quan sát: Quan sát thực hiện học tập qua trò chơi của trẻ
5 - 6 tuổi theo các yêu cầu của quy chế nuôi dạy trẻ, điều lệ trường mầm non,yêu cầu của đề án nâng cao chất lượng giáo dục mầm non thành phố Hà Nội
Phương pháp nghiên cứu sản phẩm hoạt động: Nghiên cứu phân tíchcác hoạt động học tập của trẻ qua trò chơi
Phương pháp chuyên gia: Xin ý kiến tham vấn của chuyên gia quản lýgiáo dục, chuyên gia giáo dục mầm non về tính cần thiết, tính khả thi của các
Trang 16biện pháp quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi tại các trườngmầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội.
7.3 Nhóm phương pháp toán thống kê
Xử lý các số liệu bằng thống kê toán học
8 Dự kiến cấu trúc luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, tài liệu tham khảo và phụlục, đề tài gồm 3 chương:
Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua tròchơi ở trường mầm non
Chương 2: Thực trạng quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơitại các trường mầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội
Chương 3: Biện pháp quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơitại các trường mầm non quận Đống Đa, thành phố Hà Nội
Trang 17Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HỌC TẬP CỦA TRẺ 5 - 6 TUỔI
THÔNG QUA TRÒ CHƠI Ở TRƯỜNG MẦM NON
1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề
1.1.1 Một số nghiên cứu ở nước ngoài
Trên thế giới, nghiên cứu hoạt động học tập của trẻ qua trò chơi đãđược đề cập đến ở một số công trình nghiên cứu chuyên sâu về trẻ mầm non.Tiểu biểu là một số nghiên cứu sau:
Trong nghiên cứu “Trẻ em chơi và học”, tác giả Penny Warner (2000)người Mỹ chuyên nghiên cứu về giáo dục trẻ mầm non đã xây dựng 150 tròchơi cho trẻ mẫu giáo từ 3 - 6 tuổi, trong đó có các trò chơi đóng vai cho trẻmẫu giáo bé, mẫu giáo nhỡ và mẫu giáo lớn, đồng thời chỉ ra những cách hữuhiệu để quản lý, đánh giá việc tổ chức các hoạt động trò chơi đóng vai theochủ đề giúp cho việc kích thích trẻ mẫu giáo học tập và phát triển [39]
Tác giả Derek Hughes với công trình “Chiến lược Quản lý lớp học Mẫu giáo” (2011), đã đưa ra một số cách hữu ích để quản lý các hoạt động của trẻ
trong lớp học mẫu giáo, kiểm soát hoạt động vui chơi của trẻ với các chiếnlược quản lý hữu ích [13]
Các bài viết và công trình của các tác giả nước ngoài về vấn đề này như
A X Macarenco “Trò chơi có một ý nghĩa quan trọng trong đời sống trẻ em,
có ý nghĩa giống như ý nghĩa hoạt động công tác và sự phục vụ của người lớn
… Do đó, việc giáo dục những nhà hoạt động tương lai bắt đầu từ trò chơi”[15];
Judith Colbert về “Thiết kế lớp học và sự ảnh hưởng của nó đến hành
vi của trẻ”, M.N.Paliakopva với bài “Xây dựng môi trường mang tính pháttriển” trong đó bà đã chỉ ra “vai trò của môi trường mang tính phát triển cũngnhư các nguyên tắc xây dựng môi trường mang tính phát triển” [15]
Trang 181.1.2 Một số nghiên cứu ở trong nước
Quản lí học tập thông qua trò chơi có vai trò rất quan trọng góp phầnquyết định sự thành công của công tác giáo dục nói chung và của việc tổ chứchoạt động vui chơi của trẻ 5 - 6 tuổi nói riêng ở trường mầm non
Đã có nhiều bài viết và công trình nghiên cứu về hoạt động vui chơi vàvai trò của nó trong học tập - thường gọi là trò chơi học tập Một số công trìnhtiêu biểu như: Nguyễn Thị Mỹ Trinh (2002) với bài “Hình thành kỹ năng tự tổchức trò chơi đóng vai theo chủ đề cho trẻ mẫu giáo lớn” bài viết đã mô tả vềquy trình hình thành kỹ năng tự tổ chức hoạt động trò chơi đóng vai theo chủ
đề cho trẻ mẫu giáo lớn [35]
Tác giả Trần Thị Ngọc Trâm (2002) với bài viết “Hoạt động chơi - conđường chủ yếu của việc học ở trẻ mẫu giáo” Bài viết đã khẳng định để hoạtđộng học tập ở trẻ mẫu giáo diễn ra thì cần thông qua hoạt động chơi với tưcách là hoạt động chủ đạo của lứa tuối này [34]
Nguyễn Thị Thanh Hà (2002), với đề tài “Phương pháp hướng dẫn trẻ
2 - 3 tuổi chơi trò chơi phản ánh sinh hoạt”, đề tài đã đánh giá thực trạngphương pháp hướng dẫn trẻ 2 - 3 tuổi chơi trò chơi phản ánh sinh hoạt và đềxuất được các giải pháp để nâng cao hiệu quả sử dụng phương pháp hướngdẫn trẻ 2 - 3 tuổi chơi trò chơi phản ánh sinh hoạt [10]
Nhóm tác giả Tạ Ngọc Thanh và Nguyễn Thị Thư với bài viết “Phươngpháp đánh giá trẻ trong đổi mới giáo dục mầm non” Bài viết đã mô tả cáchthức đánh giá trẻ trong tiến trình đổi mới giáo dục mầm non ở các chiều cạnhkhác nhau [30]
Nhóm tác giả Trần Thị Ngọc Trâm - Lê Thu Hương - Lê Thị ÁnhTuyết (2009) với bài viết “Hướng dẫn tổ chức thực hiện Chương trình Giáodục mầm non Mẫu giáo Lớn (5 - 6 tuổi)” [33]
Trang 19Tác giả Đinh Văn Vang (2009) với công trình “Một số vấn đề quản lý trường mầm non”… trong công trình này tác giả đã đề cập đến một số vấn đề
quản lý trường mầm non trong đó có quản lý hoạt động vui chơi cho trẻ mầmnon [38]
Một trong những tác giả có những nghiên cứu liên quan đến hoạt động
học tập qua trò chơi là tác giả Lê Thu Hương Năm 2014 tác giả cùng với cộng sự của mình đã viết sách tham khảo “Hướng dẫn tổ chức thực hiện các hoạt động giáo dục trong trường mầm non theo chủ đề” trong tài liệu này đã
có những hướng dẫn tương đối chi tiết, cụ thể về tổ chức thực hiện các hoạt động giáo dục trong trường mầm non theo chủ đề qua đó giúp trẻ phát triển trí tuệ [18].
Các văn bản của ngành giáo dục cũng đề cập đến quản lý hoạt động họctập thông qua trò chơi như: Chỉ thị 153/ CP của Hội đồng chính phủ ngày12/8/1966 về “Công tác giáo dục mầm non nhằm giáo dục trẻ bằng cách tổchức vui chơi, giáo dục các cháu những đức tính tốt, chăm sóc sức khỏe, tậpcho các cháu vừa chơi, vừa học để chuẩn bị cho các cháu vào phổ thông”.Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về “Một số chính sách phát triển Giáodục mầm non”, điều 3 QĐ 161/2001/QĐ - TT “Xây dựng chương trình Giáodục mầm non tại cơ sở để trẻ em phát triển toàn diện về thể chất, tình cảm, trítuệ, thẩm mĩ, hình thành những yếu tố đầu tiên về nhân cách cho trẻ mẫugiáo”; Năm 2009, Bộ giáo dục&ĐT chỉ đạo xây dựng môi trường giáo dụcthông qua trò chơi cho trẻ mầm non: “Chương trình giáo dục mầm nonnăm 2009 - Hướng dẫn cụ thể cách xây dựng các góc họat động cho trẻ,Thông tư 01VBHN - BGD&ĐT ngày 23/3/2015 của Bộ Giáo dục và Đào tạoqui định “Danh mục đồ dùng - đồ chơi - thiết bị dạy học tối thiểu dùng choGiáo dục mầm non”; “Nâng cao năng lực hiểu biết về xây dựng môitrường giáo dục của giáo viên” (3 môđun) [3]
Trang 20Ngoài ra có rất nhiều sáng kiến kinh nghiệm của các giáo viên viết vềhoạt động học tập và vui chơi thông qua trò chơi học tập của trẻ mẫu giáo 5 -
6 tuổi Các đề tài nhấn mạnh vị trí vai trò của hoạt động chơi, đặc biêt là tròchơi đóng vai theo chủ đề đối với sự phát triển nhân cách của trẻ Trò chơihọc tập giữ vai trò chủ đạo của trẻ 5 - 6 tuổi, được giáo viên tổ chức, hướngdẫn thông qua các trò chơi giúp cho trẻ mầm non thỏa mãn nhu cầu vui chơi
và nhận thức, qua đó đồng thời giáo dục và phát triển thể chất hoàn thiện chotrẻ
Các nghiên cứu về quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi hiệnnay chưa được quan tâm nghiên cứu
Tuy vậy, các công trình cụ thể về vấn đề Quản lí hoạt động học tập củatrẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi nói chung, ở quận Đống Đa, thành phố HàNội nói riêng chưa được các tác giả quan tâm nghiên cứu
1.2 Những khái niệm cơ bản của đề tài
1.2.1 Quản lý, quản lý nhà trường
1.2.1.1 Quản lý
Thuật ngữ quản lý tiếng Anh là management là khái niệm chỉ mangtính chung chung, khái quát Hiện nay khái niệm này được định nghĩa theonhiều cách khác nhau
Harold Koontz, Cyril O’Donnell, Heinz Weihrich đưa ra khái niệm:
“Quản lý là một hoạt động thiết yếu, nhằm bảo đảm sự phối hợp những nỗ lực
cá nhân nhằm đạt được các mục đích của nhóm Mục tiêu của nhà quản lý lànhằm hình thành một môi trường mà trong đó con người có thể đạt được cácmục đích của nhóm với thời gian, tiền bạc, vật chất, và sự bất mãn cá nhân ítnhất ” [14, tr.33]
Tác giả Đặng Quốc Bảo cho rằng: “Bản chất hoạt động quản lý gồmhai quá trình tích hợp vào nhau: quá trình “quản” gồm sự coi sóc, giữ gìn, duytrì hệ ở trạng thái “ổn định”; quá trình “lý” gồm sự sửa sang, sắp xếp, đổi mới
Trang 21hệ đưa hệ vào thế “phát triển”…Trong “quản” phải có “lý”, trong “lý” phải có
“quản” để động thái của hệ ở thế cân bằng động: hệ vận động phù hợp, thíchứng và có hiệu quả trong mối tương tác giữa các nhân tố bên trong (nội lực)với các nhân tố bên ngoài (ngoại lực)” [2, tr.14]
Các tác giả Nguyễn Lộc nhấn mạnh: “Hoạt động quản lý là tác động cóđịnh hướng, có chủ đích của chủ thể quản lý (người quản lý) đến khách thểquản lý (người bị quản lý) trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành
và đạt được mục đích của tổ chức” [23, tr.1]
Tác giả Nguyễn Phúc Châu cho rằng: “Quản lý là quá trình dựa vào cácquy luật khách quan vốn có của hệ thống để tác động đến hệ thống nhằmchuyển hệ thống đó sang một trạng thái mới” [7, tr.163]
Tác giả Trần Kiểm quan niệm: “Quản lý là những tác động của chủ thểquản lý trong việc huy động, phát huy, kết hợp, sử dụng, điều chỉnh, điều phốicác nguồn lực (nhân lực, vật lực, tài lực) trong và ngoài tổ chức (chủ yếu lànội lực) một cách tối ưu nhằm đạt mục đích của tổ chức với hiệu quả caonhất” [20, tr.8]
Như vậy, cần hiểu khái niệm quản lý bao hàm những khía cạnh sau:
- Đối tượng tác động của quản lý là một hệ thống toàn vẹn hoàn chỉnh,giống như một cơ thể sống Nó được cấu tạo liên kết hữu cơ từ nhiều yếu tốtheo một quy luật nhất định
- Hệ thống quản lý gồm có sự liên kết hữu cơ giữa chủ thể quản lý vàchủ thể bị quản lý
Mục tiêu cuối cùng của quản lý là tạo ra, tăng thêm và bảo vệ lợi íchcủa con người Mọi giải pháp quản lý để có hiệu quả tốt đều phải chú ý đếncon người
Tóm lại, quản lý là sự tác động có ý thức của nhà quản lý nhằm điều khiển, hướng dẫn các quá trình xã hội, những hành vi hoạt động của con
Trang 22người, huy động tối đa các nguồn lực khác nhau để đạt tới mục đích theo ý chí của họ và phù hợp với quy luật khách quan.
1.2.1.2 Quản lý trường học
Quản lý nhà trường là cụ thể hóa công tác hoạt động của các cơ quanquản lý, nhằm tập hợp và tổ chức mọi hoạt động trong nhà trường, trong đó cócác hoạt động của giáo viên, học sinh và các lực lượng giáo dục, cũng như huyđộng tối đa các nguồn lực giáo dục khác trong xã hội để nâng cao chất lượnggiáo dục, đào tạo trong nhà trường
Nhà trường được xem là tế bào cấu thành hệ thống giáo dục quốc dân vàkhách thể cơ bản của các cấp quản lý Có nhiều cấp quản lý trường học, cấpquản lý hệ thống giáo dục cao nhất là Bộ Giáo dục và Đào tạo, mỗi tỉnh/ thànhphố có Sở Giáo dục & Đào tạo, cấp cuối cùng là quận/huyện đều có PhòngGiáo dục và Đào tạo Các cấp quản lý trường học trung gian thực hiện cácnhiệm vụ, chỉ thị của Bộ Giáo dục và Đào tạo Với các trường mầm non cấpquản lý trực tiếp là các Phòng Giáo dục - Đào tạo các quận/ huyện trực tiếpquản lý
Mục đích của quản lý nhà trường là, đưa nhà trường sau một học kỳ,một năm học từ trạng thái đang có sang trạng thái phát triển mới bằng nhữngphương thức xây dựng và phát triển mạnh mẽ các nguồn lực giáo dục vàhướng các nguồn lực đó vào phục vụ cho việc tăng cường chất lượng giáodục”
Theo Phạm Minh Hạc: “Quản lý nhà trường là thực hiện đường lối giáodục của Đảng trong phạm vi trách nhiệm của mình đưa nhà trường vận hànhtheo nguyên lý giáo dục để tiến tới mục tiêu giáo dục, mục tiêu đào tạo đốivới ngành giáo dục, với thế hệ trẻ và với từng học sinh” [12]
Quản lý trường học chính xác hơn là, quản lý nguồn lực giáo dục, làcán bộ quản lý, đội ngũ giáo viên và lực lượng học sinh tham gia học tậptrong nhà trường Đây là thành phần nồng cốt của một trường học Thành
Trang 23phần này đủ về số lượng, mạnh về cơ cấu và có chất lượng sẽ quyết định chấtlượng toàn bộ hoạt động trong nhà trường Quản lí về cơ sở vật chất kĩ thuật,các phương tiện và kỹ thuật, thiết bị phục vụ cho hoạt động dạy và học Quản
lí tạo môi trường thuận lợi, môi trường sư phạm lành mạnh cho tập thể giáoviên và học sinh thực hiện tốt các hoạt động của mình Quản lí tốt các nguồnkinh phí do nhà nước cấp và kinh phí từ các nguồn thu hợp pháp của nhàtrường, tiến tới tự chủ về tài chính
Nguồn lực quan trọng ảnh hưởng đến chất lượng trong nhà trường làđội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý Theo Luật Giáo dục 2005 “đội ngũ giáoviên trong nhà trường hoạt động dạy và học được thực hiện bởi hai chủ thểchính là giáo viên và người học, trong đó nhà giáo giữ vai trò quyết địnhtrong việc bảo đảm chất lượng giáo dục” [24]
Như vậy, quản lý hoạt động giáo dục trong nhà trường là quản lý trựctiếp đến nguồn lực giáo dục trong nhà trường Có rất nhiều nguồn lực giáodục, nhưng nguồn lực quan trọng nhất là người giáo viên và cán bộ quản lý,
cả hai đều tác động đến người học làm cho quá trình giáo dục vận hành vàphát triển”
1.2.2 Giáo dục mầm non
Giáo dục mầm non được quy định trong Luật giáo dục 2005 và 2015,giáo dục mầm non là một bậc học trong hệ thống giáo dục quốc dân ViệtNam Giáo dục mầm non được quy định trong Mục 1 Chương 2 của Luật
giáo dục Theo điều 21 Của Luật giáo dục quy định về Giáo dục mầm non:
“Giáo dục mầm non thực hiện việc nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ em từ
ba tháng tuổi đến sáu tuổi” [24]
Xét trên phương diện nghiên cứu, Giáo dục mầm non được hiểu là mộtkhoa học nghiên cứu sâu về bản chất và tính quy luật của giáo dục trẻ em ở
Trang 24lứa tuổi mầm non, đó là quá trình tác động có mục đích, có kế hoạch và địnhhướng của nhà giáo dục hoặc các tổ chức giáo dục đến trẻ em nhằm thực hiệnmục tiêu và nhiệm vụ giáo dục trẻ góp phần hình thành và phát triển nhâncách trẻ lứa tuổi mầm non
1.2.3 Quản lí hoạt động học tập thông qua trò chơi của trẻ mẫu giáo
Hoạt động chủ đạo của trẻ mầm non là hoạt động vui chơi, tuy nhiênhoạt động học tập cũng đã phôi thai qua các “tiết học” thông qua trò chơi họctập - học mà chơi, chơi mà học Quản lí hoạt động học tập thông qua trò chơi
là một vấn đề khó
Qua nghiên cứu các khái niệm, chúng tôi đề xuất quan điểm về vấn đề
này: “Quản lí học tập thông qua trò chơi của trẻ mẫu giáo là quá trình chủ thể quản lý tác động đến đối tượng quản lý (giáo viên, trẻ mẫu giáo) nhằm lập kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo, kiểm tra đánh giá và quản lý các điều kiện tổ chức hoạt động học tập qua trò chơi trẻ phát triển nhận thức, ngôn ngữ đồng thời qua đó xây dựng những kĩ năng, kỹ xảo cần thiết cho hoạt động học tập sau này của trẻ, giúp trẻ nhận thức được thế giới xung quanh và tiếp nhận giáo dục, học tập một cách tự nhiên thoải mái”.
Như vậy thông qua việc quản lý tốt trò chơi học tập giúp trẻ mẫu giáonói chung, trẻ 5 - 6 tuổi nói riêng phát triển những phẩm chất nhân cách cầnthiết Thông qua tổ chức tốt các trò chơi làm thay đổi hình thức học tập củatrẻ, tạo ra bầu không khí thoải mái, nhẹ nhàng cho trẻ làm quen với học tập
Là cơ sở cho trẻ tiếp thu kiến thức một cách tự giác, tích cực, rèn luyện vàcủng cố vốn kinh nghiệm, đặc biệt là phát triển tư duy, ngôn ngữ cho trẻ.Thông qua trò chơi giúp trẻ rèn luyện các kĩ năng học tập, thúc đẩy hoạt độngtrí tuệ (sự tập trung, kiên trì, sáng tạo), rèn luyện các phẩm chất đạo đức vàthẩm mĩ cho trẻ
Trang 251.3 Hoạt động học tập của trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi qua trò chơi
1.3.1 Hoạt động học tập của trẻ mẫu giáo qua trò chơi
1.3.1.1 Trò chơi trẻ mẫu giáo
Tuổi mẫu giáo, vui chơi là hoạt động chủ đạo mà trong đó trò chơi làtrung tâm, trong đó trò chơi đóng vai theo chủ đề đã “gây ra những biến đổi
về chất trong tâm lý trẻ Nó chi phối các hoạt động khác, làm cho chúng mangmàu sắc độc đáo của tuổi mẫu giáo”
Có nhiều quan điểm khác nhau về trò chơi, Theo Ph Siller và G.Spencer : “Trò chơi là sự bắt chước các hoạt động thực của bản thân và cảngười lớn” tuy nhiên các ông lại đánh đồng giữa trò chơi của trẻ em vớinhững động vật bậc cao [36]
Karl Groos cũng đánh đồng trò chơi trẻ em với trò chơi con vậtnhỏ mang tính sinh học, trò chơi “là một hình thức hoạt động sống mà trong
đó cơ thể non trẻ được hoàn thiện” Học thuyết này sau được V Stern hoànthiện, công cho rằng “Vui chơi là bình minh của bản năng đúng đắn và đãnhấn mạnh ý nghĩa trò chơi trong rèn luyện những cơ chế di truyền của phẩmhạnh”
Dựa theo quan sát trò chơi và lịch sử phát triển của nó, nhà tâm lí họcngười Anh S Hall cho rằng: “mỗi cá thể đều theo con đường phát sinh giốngnòi” [36]
Quan điểm của các nhà phân tâm học, đứng đầu là S Freud gắn tròchơi với đam mê sinh vật: “trẻ chơi cốt để thỏa mãn đam mê sinh vật”
Trên cơ sở phân tích, phê phán các quan điểm trên tác giả NguyễnÁnh Tuyết cho rằng, các quan điểm trên cho rằng trò chơi mang tính sinhvật, bỏ qua quan điểm lịch sử và trò chơi chỉ là một phương diện khẳngđịnh của đứa trẻ
Trên cơ sở phân tích các quan điểm, Bà cho rằng: “Trò chơi là một hiệntượng mang bản chất xã hội”, “Các trò chơi của trẻ em ở các dân tộc và ở mọi
Trang 26thời đại đều mang trong mình những dấu ấn sâu sắc về sự phát triển của xãhội Chỉ có xuất phát từ bản chất xã hội của trò chơi mới có thể giải thíchđược tính lịch sử cụ thể trong nội dung các trò chơi” [36].
Trong trò chơi trẻ em mẫu giáo nói chung, trẻ 5 - 6 tuổi nói riêng đãluyện tập được một số năng lực và kỹ năng cần thiết: vận động, cảm giác, trítuệ và các chức năng và xây dựng các mối quan hệ xã hội
Nói bản chất xã hội của trò chơi là chúng ta đồng thời khẳng định đếntác động tích cực của người lớn (Giáo viên, gia đình ) lên trò chơi của trẻthông qua việc hướng dẫn trẻ chơi có mục đích, có kế hoạch hay phươnghướng, nhằm tạo ra hiệu quả nhất trong sự phát nhân cách trẻ Hay nói mộtcách khác, trò chơi được coi là một phương tiện giáo dục (học tập) quan trọngcủa trẻ mẫu giáo, đặc biệt lứa tuổi 5 - 6 tuổi, chuẩn bị tốt nghiệp và bước sangtuổi học sinh
1.3.1.2 Hoạt động học tập của trẻ mẫu giáo
Hoạt động học tập là dạng hoạt động chủ đạo của học sinh phổ thông,
và chỉ đến tuổi học sinh phổ thông, dạng hoạt động này mới phát triển tớimức hoàn chỉnh, còn ở tuổi mẫu giáo, hoạt động học tập đang ở thời kỳ phôithai ban đầu [11]
Ở tuổi mẫu giáo, hoạt động học tập chưa được hình thành đầy đủ.Nhưng trong nhiều hoạt động, đặc biệt là hoạt động vui chơi, ở trẻ mẫu giáo
đã xuất hiện những yếu tố khác nhau của hoạt động học tập
Trong cuộc sống hàng ngày trẻ mẫu giáo tiếp thu một lượng lớn kiếnthức về thế giới xung quanh qua nhiêu kênh: trực tiếp quan sát, do người lớn,giáo viên kể lại, làm cho kho tàng kiến thức của trẻ ngày càng phong phú làmnảy sinh hứng thú hiểu biết, khám phá tuy nhiên chưa bền vững, để hìnhthành hứng thú và chuẩn bị cho trẻ bước vào bậc học phổ thông, các trườngmầm non dạy trẻ qua các “tiết học”
Trang 27Khác với "giờ học" ở trường phổ thông sau này, "tiết học" ở trườngmẫu giáo được “tổ chức linh hoạt hơn, mang tính tổng hợp hơn, trong đó tròchơi học tập giữ một vị trí vô cùng quan trọng”.
Trong "tiết học" cũng khác biệt, chủ yếu là thông qua “các trò chơi họctập, niềm hứng thú đối với các lĩnh vực tự nhiên và xã hội có khả năng xuấthiện ở hầu hết trẻ mẫu giáo” Trong trường Mầm non, giáo viên dạy trẻ
“những tri thức mang tính hệ thống nhất định, trong đó những quan hệ chủyếu của các hiện tượng vốn có ở mỗi lĩnh vực trong hiện thực được bộc lộtrước trẻ em”
Cùng với trò chơi, "tiết học" còn giúp trẻ mẫu giáo có những hiểu biết
và hình thành những “kỹ năng ban đầu của học tập” Kỹ năng đó đòi hỏi
“trước hết phải hiểu ý nghĩa của nhiệm vụ học tập như là một nhiệm vụ cầnphải thực hiện, từ đó biết phân biệt nhiệm vụ học tập với các nhiệm vụ kháctrong đời sống thực tế” của trẻ
Tổ chức tốt trò chơi có định hướng của nhà trường cùng với việc tổchức các "tiết học" “vừa sức và phù hợp với đặc điểm phát triển của trẻ mẫugiáo, sẽ làm thúc đẩy những yếu tố của hoạt động học tập nảy sinh một cáchthuận lợi, chuẩn bị tốt cho trẻ học tập” ở trường phổ thông sau khi tốt nghiệpbậc học mầm non
1.3.2 Vai trò của trò chơi trong sự phát triển tâm lí trẻ mẫu giáo - điều kiện tiền đề quan trọng hình thành hành động học tập
Hoạt động vui chơi thông qua các trò chơi theo chủ đề ở trường mẫu giáoảnh hưởng mạnh tới sự hình thành tính chủ định của quá trình tâm lý trẻ mẫugiáo Trong trò chơi, “trẻ bắt đầu hình thành chú ý có chủ định và ghi nhớ cóchủ định Khi chơi trẻ tập trung chú ý tốt hơn và ghi nhớ được nhiều hơn”
Tình huống trò chơi và những hành động của vai chơi “ảnhhưởng thường xuyên tới sự phát triển của hoạt động trí tuệ của trẻ mẫu giáo.Trò chơi
Trang 28góp phần rất lớn vào việc chuyển tư duy từ bình diện bên ngoài (tư duy trựcquan - hành động) vào bình diện bên trong (tư duy trực quan - hình tượng)”.
Trò chơi còn giúp cho trẻ mẫu giáo tích luỹ biểu tượng “làm cơ sở chohoạt động tư duy, đồng thời cũng giúp cho trẻ lập kế hoạch hành động và tổchức hành vi của bản thân mình”
Vui chơi ảnh hưởng rất lớn đến sự phát triển ngôn ngữ của trẻ mẫugiáo “Tình huống trò chơi đòi hỏi mỗi đứa trẻ tham gia vào trò chơi phải cómột trình độ giao tiếp bằng ngôn ngữ nhất định Do đó để đáp ứng đượcnhững yêu cầu của việc cùng chơi, trẻ phải phát triển ngôn ngữ một cáchmạch lạc”
Trò chơi có ý nghĩa quyết định đối với sự phát triển trí tưởng tượng củatrẻ mẫu giáo “Trong hoạt động vui chơi, đứa trẻ học thay thế đồ vật này bằngcác đồ vật khác, nhận đóng các vai khác nhau Đó là cơ sở để phát triển trítưởng tượng Chính hoạt động vui chơi của trẻ đã làm nảy sinh hoàn cảnhchơi, tức làm nảy sinh trí tưởng tượng”
Trò chơi có tác động rất mạnh đến sự phát triển đời sống tình cảm trẻmẫu giáo “Trẻ lao vào chơi với tất cả tinh thần say mê của nó Trong khi vuichơi trẻ tỏ ra vui sướng và nhiệt tình Khi phản ánh vào trò chơi những mốiquan hệ giữa người và người và nhập vào những mối quan hệ đó thì nhữngrung động mang tính người của trẻ được gợi lên Trong trò chơi trẻ đã thểhiện được tình người, như thái độ chu đáo, ân cần, sự đồng cảm, tinh thầntương trợ và một số phẩm chất đạo đức khác”
Những phẩm chất ý chí của trẻ mẫu giáo được hình thành mạnh mẽ quatrò chơi nói chung, đặc biệt là trò chơi đóng vai theo chủ đề “Khi tham giatrò chơi, trẻ buộc phải điều tiết hành vi của mình theo mối quan hệ giữa vaimình đóng với các vai khác, sao cho phù hợp với những quy tắc của trò chơi
Trang 29Từ đó trẻ biết điều khiển hành vi của mình bằng ý chí, đặt ý riêng phục tùngmục đích chung của nhóm”.
Qua trò chơi, trẻ còn được hình thành những phẩm chất ý chí như: tínhmục đích, tính kỷ luật, tính dũng cảm
Như vậy, Hoạt động vui chơi ở trẻ 5 - 6 tuổi thực sự đóng vai trò chủđạo “Ý nghĩa chủ đạo thể hiện trước hết là ở chỗ nó giúp trẻ giải quyết mâuthuẫn trong bước phát triển từ tuổi ấu nhi lên tuổi mẫu giáo Trò chơi làphương tiện góp phần phát triển toàn diện nhân cách trẻ Trò chơi tạo ranhững nét tâm lý đặc trưng cho tuổi mẫu giáo, mà nổi bật là tính hình tượng
và tính dễ xúc cảm, khiến cho nhân cách của trẻ mẫu giáo mang tính độc đáokhó tìm thấy ở các lứa tuổi khác Do đó tổ chức trò chơi chính là tổ chức cuộcsống của trẻ Trò chơi là phương tiện để trẻ học làm người” đây cũng là cơ sởquan trọng giúp trẻ hình thành những phẩm chất, năng lực cần thiết để cho trẻsẵn sàng vào hoạt động học tập, sau khi trẻ tốt nghiệp mẫu giáo [36]
1.3.3 Nội dung hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua tròi chơi
Các nội dung hoạt động hoạt động của trẻ qua trò chơi trẻ 5 - 6 tuổihướng vào phát triển:
- Phát triển thể chất: Nội dung các trò chơi học tập cần phát triển về:
“Khỏe mạnh, cân nặng và chiều cao phát triển bình thường theo lứa tuổi.Thực hiện được các vận động cơ bản một cách vững vàng, đúng tư thế Cókhả năng phối hợp các giác quan và vận động Vận động nhịp nhàng, biếtđịnh hướng trong không gian Có kỹ năng trong một số hoạt động cần sự khéoléo của đôi tay Có một số hiểu biết về thực phẩm và ích lợi của việc ăn uốngđối với sức khỏe Có một số thói quen, kỹ năng tốt trong ăn uống, giữ gìn sứckhỏe và đảm bảo sự an toàn của bản thân”
- Phát triển nhận thức: Nội dung cần làm cho trẻ phát triển: “Ham hiểu
biết, thích khám phá, tìm tòi các sự vật hiện tượng xung quanh Có khả năng
Trang 30quan sát, so sánh, phân loại, phán đoán, chú ý, ghi nhớ có chủ định Có khảnăng phát hiện và giải quyết vấn đề đơn giản theo những cách khác nhau.Cókhả năng diễn đạt sự hiểu biết bằng các cách khác nhau (bằng hành độn,hình ảnh, lời nói,…) với ngôn ngữ nói là chủ yếu Có một số hiểu biết banđầu về con người, sự vật, hiện tượng xung quanh và một số khái niệm sơ đẳng
- Phát triển tình cảm và kỹ năng xã hội: “Có ý thức về bản thân.Có khả
năng nhận biết và thể hiện tình cảm với con người, sự vật, hiện tượng xungquanh Có một số phẩm chất cá nhân: mạnh dạn, tự tin, tự lực.Có một số kỹnăng sống: tôn trọng, hợp tác, thân thiện, quan tâm, chia sẻ Thực hiện một sốqui tắc, qui định trong sinh hoạt ở gia đình, trường lớp mầm non, cộng đồnggần gũi.”
- Phát triển thẩm mỹ: Nội dung hướng vào phát triển “ Có khả năng
cảm nhận vẻ đẹp trong thiên nhiên, cuộc sống và trong tác phẩm nghệ thuật
Có khả năng thể hiện cảm xúc, sáng tạo trong các hoạt động âm nhạc, tạohình Yêu thích, hào hứng tham gia các hoạt động nghệ thuật”
1.3.4 Yêu cầu trong thiết kế hoạt động học tập trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi
Hoạt động học tập ở trẻ 5 - 6 tuổi trong trường mầm non vẫn là “ Học
mà chơi, chơi mà học” Học theo nghĩa là chơi được thiết kế một cách đặcbiệt gần giống như học, việc thiết kế “ Học mà chơi” biểu hiện:
Trang 31Thứ nhất, nội dung học tập được thiết kế phải nhẹ nhàng nhưng hấpdẫn, đối tượng của “tiết học” là những kiến thức trực quan sinh động và thật
cụ thể
Thứ hai, xét về tiến trình giống “tiết hoc” phổ thông sau này, tuy nhiênkhông căng thẳng và nghiêm ngặt như “tiết hoc” đúng nghĩa Thiết kế tiết họcvẫn đủ quy trình: Tổ chức, thực hành dạy, kết thúc bằng việc ôn luyện, hỏi trẻ
và củng cố
Thứ ba, Trong quá trình giảng bài “các chức năng tâm lý diễn ra trong
"tiết học "giống như tiết học ở lớp một, học sinh phải chú ý nghe cô hướngdẫn, giảng giải, phải sử dụng các hình thức nhớ, các thao tác tư duy diễn ratheo yêu cầu của tiết học Ý thức được huy động đến mức tối đa để hiểu bài”
Thứ tư, về quan hệ bạn bè, cô và trò trong “Học mà chơi” cũng giốngnhư lớp học phổ thông sau này Giáo viên thể hiện giảng giống như giáo viênđứng lớp ở phổ thông cũng sử dụng các phương pháp, giải thích, sử dụngphương tiện và tác phong phù hợp Ngôn ngữ giáo viên trong sáng, mạch lạc,truyền cảm thông qua các chủ đề, truyện, thơ và sử dụng kết hợp các phươngtiện trực quan như máy chiếu, bài giảng power point, tranh ảnh Thông quacác tiết học về nghệ thuật, âm nhạc sẽ khơi dậy cảm hứng, mong muốn đượchọc thật của trẻ
Như vây, “Học mà chơi” hay tổ chức học tập thông qua trò chơi sẽ giúptrẻ làm quen với các tiết học, không chỉ giúp trẻ tiếp thu các kiến thức màquan trọng giúp trẻ làm quen, học các kỹ năng cần thiết là tiền đề cho trẻ vàolớp 1, mà ở đó hoạt động học tập sẽ là hoạt động chủ đạo của trẻ
1.4 Quản lý học tập của trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi qua trò chơi
1.4.1 Lập kế hoạch thực hiện học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi
Ban Giám hiệu các trường Mầm non chịu trách nhiệm xây dựng các kếhoạch cụ thể cho từng năm học dựa trên một số căn cứ sau:
Trang 32Căn cứ vào mục tiêu, nội dụng chương trình Giáo dục mầm non do BộGiáo dục và Đào tạo đã ban hành.
Căn cứ vào thời gian quy định trong năm học
Căn cứ vào các điều kiện cơ sở vật chất và các nguồn lực khác củatrường mình và địa phương
Căn cứ cuối cùng là nhu cầu và trình độ hiện có của trẻ trong trường mình Trong xây dựng kế hoạch học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi
cần thực hiện theo cách thức:
Theo những nội dung “quy định trong 5 lĩnh vực giáo dục của chươngtrình được tổ chức thành các chủ đề chính Khi thực hiện, từ chủ đề chínhgiáo viên có thể phát triển, mở rộng thành các chủ đề nhánh, hình thành mạnglưới liên kết các nội dung và hoạt động giáo dục lại với nhau”
Trong quá trình xây dựng và thực hiện theo chủ đề, giáo viên cần đảmbảo tốt các yêu cầu:
Thứ nhất, tính đến nhu cầu, hứng thú của trẻ và những kiến thức gắnvới cuộc sống thường nhật của trẻ
Thứ hai, được thực hiện một cách cụ thể trong các hoạt động củatrường mình
Thứ ba, cần được thể hiện “ở sự lựa chọn và cung cấp các đồ dùng họcliệu ở các góc chơi, khu vực chơi của lớp”
Thứ tư, được thực hiện tối thiểu trong 1 tuần, đảm bảo có sự lặp lại và
mở rộng điều kiện học tập cho các lứa tuổi khác
Trên cơ sở trên Ban Giám hiệu tiến hành xây dựng kế hoạch chung cho
cả năm học cùng với kế hoạch của các khối lớp nhỡ và bé trong đó: dự kiếncác chủ đề, thời gian cụ thể của từng chủ đề… và tiến hành phổ biến kế hoạchthực hiện của tổ và từng giáo viên trong trường Trên cơ sở đó, mỗi giáo viênxây dựng kế hoạch cụ thể cho lớp mình cụ thể hàng ngày, tuần, tháng; mục
Trang 33tiêu cần hướng tới trên trẻ phù hợp từng chủ đề; xác định rõ lượng kiến thức,
kỹ năng cần đạt được của trẻ và thái độ của chúng; từ mỗi chủ đề giáo viênlựa chọn các hoạt động sao cho phù hợp; chuẩn bị chu đáo vật chất, đồ dùng,học liệu để tổ chức các hoạt động dạy học hàng ngày đạt kết quả tốt nhất
Lập kế hoạch thực hiện học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi bao gồmmột số nội dung chủ yếu sau:
Hiệu trưởng lập kế hoạch học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi căn cứvào các văn bản theo qui định của Bộ, Sở, Phòng Giáo dục và Đào tạo quận
Hiệu trưởng xây dựng kế hoạch quản lý hoạt động học tập của trẻ 5 - 6tuổi qua trò chơi của hiệu trưởng theo năm học
Kế hoạch quản lý hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi của hiệu trưởng
có đầy đủ mục tiêu, chương trình, nội dung, hình thức, biện pháp
Xác định được vai trò, vị trí của các lực lượng tham gia quản lý hoạtđộng học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi của hiệu trưởng
Phổ biến và công khai kế hoạch quản lý hoạt động học tập của trẻ
5 - 6 tuổi qua trò chơi cho toàn thể cán bộ, giáo viên, nhân viên, phụhuynh và học sinh
1.4.2 Tổ chức thực hiện hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi
Tổ chức thực hiện hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi baogồm một số nội dung chủ yếu sau:
Tổ chức chương trình, kế hoạch thực hiện hoạt động học tập của trẻ 5
-6 tuổi qua trò chơi đảm bảo tính khoa học
Có sự phân công nhiệm vụ trong Ban Giám hiệu và giao việc cho các tổchuyên môn phù hợp đảm bảo hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi
có hiệu quả
Xác định được các công việc cụ thể của giáo viên, nhân viên hỗ trợhoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi
Trang 34Tổ chức giao chỉ tiêu chất lượng thực hiện chương trình, kế hoạch hoạtđộng học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi tới các giáo viên và nhân viên.
Tổ chức bồi dưỡng về chuyên môn, nghiệp vụ liên quan đến thực hiệnhoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi
1.4.3 Chỉ đạo hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi
Công tác chỉ đạo hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi
là rất quan trọng giúp cho các hoạt động đó đi vào nề nếp, đạt chất lượng vàhiệu quả giáo dục
Trong công tác quản lý hoạt động này, Ban Giám hiệu mà đặc biệt làhiệu trưởng cần có các biện pháp phù hợp để quản lý sát sao, đưa ra các chỉđạo về chuyên môn: quản lý toàn bộ việc giảng dạy, giáo dục của giáo viên vàhọc tập, rèn luyện của học sinh theo mục tiêu, nội dung chương trình giáodục Trên cơ sở xây dựng lập các kế hoạch chi tiết năm, hiệu trưởng thôngqua các tổ trưởng chuyên môn của các khối lớp truyền đạt các yêu cầu đếntừng giáo viên của các lớp để thực hiện
Quản lí hoạt động giảng dạy của giáo viên các trường Mầm non baogồm: thực hiện đúng các chương trình học tập và vui chơi, thời khóa biểutrong giờ lên lớp của giáo viên; quản lý việc chuẩn bị lên lớp của giáo viên,kiểm tra dự giờ và đánh giá lẫn nhau giữa các giáo viên, quản lý các hoạtđộng hồ sơ chuyên môn; quản lý hoạt động kiểm tra - đánh giá theo các tiêuchí, tiêu chuẩn về học tập của học sinh…
Về quản lý học tập thông qua trò chơi của học sinh: Về nguyên tắc lứatuổi này hoạt động chơi vẫn giữ vai trò chủ đạo, tuy nhiên hoạt động họcthông qua các trò chơi đóng vai theo chủ đề Hoạt động học đúng nghĩa đangđược hình thành ở trẻ, quản lý phương pháp học, quản lý nề nếp và thái độhọc tập của học sinh, quản lý các hoạt động học tập thông qua trò chơi
Hiệu trưởng các trường mầm non cần chỉ đạo sát sao các hoạt đông này
để giúp trẻ mầm non nói chung, trẻ 5 - 6 tuổi nói riêng ngày càng thêm gắn
Trang 35bó, yêu thích trường lớp mình Cần đưa ra các cách thức quản lý phù hợp vớilứa tuổi này sao cho các cháu có sự chuẩn bị cần thiết để sẵn sàng bước vàolớp 1, lứa tuổi mà hoạt động học tập giữ vai trò chủ đạo.
Quản lí chỉ đạo hoạt động học tập của trẻ thông qua trò chơi cần quantâm cả hoạt động dạy và học tập của trẻ nhằm giúp trẻ phát triển về mặt thểchất, phát triển tình cảm và kĩ năng xã hội, phát triển thẩm mĩ; đặc biệt là pháttriển về nhận thức (hiểu biết, khám phá, phát hiện và giải quyết vấn đề đơngiản, khả năng biểu đạt, làm quen một số khái niệm về toán ); phát triển vềngôn ngữ (lắng nghe, giao tiếp, kể, diễn đạt bằng các phương tiện ngôn ngữ,một số kĩ năng ban đầu của đọc viết)
Ngoài ra trong trường còn diễn ra các hoạt động quản lý cơ sở vật chất,quản lý chăm sóc sức khỏe của học sinh
Chỉ đạo hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi ở các trườngmầm non bao gồm một số nội dung chủ yếu sau:
Hiệu trưởng thành lập ban chỉ đạo hoạt động học tập cho trẻ 5 - 6 tuổiqua trò chơi
Chỉ đạo triển khai kế hoạch hoạt động học tập cho trẻ 5 - 6 tuổi qua tròchơi đến từng cán bộ, giáo viên, nhân viên trong toàn trường
Chỉ đạo giáo viên lựa chọn các hoạt động vui chơi học tập: Trò chơiđóng vai theo chủ đề, trò chơi dân gian, kịch, vẽ tranh
Chỉ đạo kịp thời và tổng kết thực hiện kế hoạch học tập qua trò chơi.Chỉ đạo khen thưởng kịp thời đối với những giáo viên có nhiều sángkiến tốt, được phát huy vận dụng trong hoạt động học tập qua trò chơi
1.4.4 Kiểm tra, đánh giá hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi
Kiểm tra, đánh giá hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi làchức năng quan trọng của hiệu trưởng các trường mầm non, hoạt động chỉ có
Trang 36thể được thực hiện có hiệu quả khi được hiệu trưởng - người đứng đầu nhàtrường coi trọng khâu kiểm tra, đánh giá Nếu kiểm tra, đánh giá tốt sẽ giúpcho hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi được thực hiện tốt.
Kiểm tra, đánh giá hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi làhết sức quan trọng, cần được tổ chức một cách khoa học
Công tác kiểm tra đánh giá được thực hiện một cách thường xuyên theo
kế hoạch thường xuyên và đột xuất Có thể thực hiện trong các hoạt độnghàng ngày, theo các chủ đề học tập
Trong đánh giá, đặc biệt là đánh giá cuối kì, đánh giá cuối năm theo
Bộ chuẩn phát triển trẻ em 5 - 6 tuổi của trường, tổ chức đánh giá cần trangtrọng, an toàn , đầy đủ các trang thiết bị phục vụ cho công tác này Tổ chứcđánh giá cần tiến hành nhẹ nhàng, phù hợp với tâm lí trẻ, bảo đảm an toàn
và nghiêm túc
Sau khi hoàn thành công việc, Ban Giám hiệu cần tổng hợp dữ liệu,thông báo kết quả đánh giá kết quả học tập trẻ 5 - 6 tuổi cho phụ huynhtrường mầm non; với những trẻ mà trong quá trình đánh giá chưa đạt cáctiêu chí đặt ra, các trường mầm non cần có kế hoạch phối hợp chặt chẽ vớigia đình trẻ để tiếp tục bồi dưỡng sao cho đảm bảo 100% trẻ sau lớp mẫugiáo lớn - hoàn thành chương trình Giáo dục mầm non với chất lượng tốt,sẵn sàng vào lớp 1
Các trường căn cứ vào yêu cầu của Phòng, Sở Giáo dục và Đào tạo xâydựng kế hoạch tổ chức đánh giá kết quả học tập của trẻ nằm trong đánh giáchung toàn diện trẻ 5 - 6 tuổi Xây dựng phiếu đánh giá và công cụ đánh giáthống nhất toàn trường, bao gồm các chỉ số được lựa chọn trong 120 chỉ sốcủa Bộ chuẩn phát triển trẻ 5 - 6 tuổi
Trang 37Các trường mầm non cần thành lập Hội đồng đánh giá phù hợp, bảođảm điều kiện an toàn nhất cho trẻ lứa tuổi này được tham gia đánh giá.
Yêu cầu 100% cán bộ, giáo viên được kiểm tra, đánh giá ít nhất 1 lần/tháng bên cạnh kiểm tra đột xuất trong tháng, trong kì, trong năm Vớigiáo viên chú ý kiểm tra, đánh giá 1 lần/ tháng sau kiểm tra có nhận xét, rútkinh nghiệm: “Kiểm tra hồ sơ, đánh giá theo tháng, chủ đề và cuối năm học;Kiểm tra kế hoạch hoạt động của giáo viên, các hoạt động hàng ngày trên lớp;Đánh giá chất lượng học sinh đầu năm, giữa năm và cuối năm, đánh giátheo từng chủ đề; Đánh giá đúng khả năng, năng lực của giáo viên theo chuẩnnghề nghiệp; Chú trọng đánh giá sau mỗi ngày, chủ đề và lưu giữ sản phẩmcủa trẻ”
Với học sinh kiểm tra, đánh giá để nắm được tình hình và phát triển các
kĩ năng thông qua học tập: “Đánh giá mục tiêu của chủ đề: Các mục tiêu đãthực hiện tốt, các mục tiêu chưa thực hiện tốt; những trẻ chưa đạt mục tiêu,hướng khắc phục
Đánh giá nội dung của chủ đề: Các nội dung đã thực hiện tốt, các nộidung chưa thực hiện tốt, hướng khắc phục, những kiến thức và kỹ năng mà trẻchưa đạt được”
Ban Giám hiệu thông qua ban tổ trưởng chuyên môn, Hội đồng đánhgiá có đánh giá và kiểm tra mọi hoạt động dạy, hoạt động học của học sinhmột cách chi tiết và cụ thể, khoa học Sau khi kiểm tra, đánh giá cần côngkhai kết quả, tổng kết, rút kinh nghiệm để giúp tổ chức hoạt động học của trẻđược tốt hơn
Kiểm tra, đánh giá hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi ởcác trường mầm non bao gồm một số nội dung sau:
Xây dựng các tiêu chí kiểm tra, đánh giá hoạt động học tập của trẻ 5 - 6tuổi qua trò chơi
Trang 38Kiểm tra, đánh giá hoạt động của tổ chuyên môn liên quan đến hoạtđộng học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi.
Kiểm tra, đánh giá hoạt động của giáo viên liên quan đến hoạt động họctập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi
Kiểm tra đột xuất, định kỳ việc tổ chức hoạt động học tập của trẻ 5 - 6tuổi qua trò chơi
Có chế độ khen thường kịp thời những tổ chuyên môn, giáo viên cósáng kiến tổ chức hoạt động học tập của trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi
1.4.5 Quản lý các điều kiện phục vụ học tập cho trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi
Quản lý các điều kiện phục vụ học tập cho trẻ 5 - 6 tuổi qua trò chơi ởcác trường mầm non bao gồm một số nội dung sau:
Quản lý việc chuẩn bị trò chơi học tập giúp trẻ có thể học tập qua trò chơi
Quản lý các phương tiện nghe, nhìn phục vụ hoạt động học tập qua tròchơi cho trẻ
Quản lý tài liệu phục vụ hoạt động học tập qua trò chơi
Quản lý cơ sở vật chất khác phục vụ hoạt đông học tập qua trò chơi
1.5 Những yếu tố ảnh hưởng đến quản lý học tập của trẻ 5 - 6 tuổi thông qua trò chơi tại các trường mầm non
1.5.1 Những yếu tố chủ quan
* Năng lực quản lý của cán bộ quản lý trường mầm non
Năng lực quản lý của cán bộ quản lý trong đó có hiệu trưởng trườngmầm non bao gồm nhiều năng lực thành phần: từ năng lực chuyên môn; nănglực quản trị nhà trường; năng lực xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lànhmạnh, thân thiện, dân chủ; Năng lực phát triển quan hệ xã hội trong đó nănglực quản trị nhà trường là năng lực quan trọng nhất Năng lực này bao gồmviệc quản lý, điều hành các hoạt động của nhà trường chuyên nghiệp và hiệuquả trong đó hiệu trưởng các trường mầm non phải có khả năng xây dựng kế
Trang 39hoạch phát triển nhà trường; quản trị hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc sứckhỏe trẻ: chỉ đạo tổ chức các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc sức khỏe, đảmbảo trẻ khỏe mạnh về thể chất và tinh thần trong đó có quản lý học tập qua tròchơi cho trẻ mẫu giáo; quản trị hoạt động giáo dục trẻ: chỉ đạo tổ chức cáchoạt động giáo dục trẻ phù hợp với lứa tuổi, khơi dậy và phát triển tối đa tiềmnăng, hướng tới sự phát triển toàn diện của từng trẻ; quản trị tổ chức, hànhchính và nhân sự trong nhà trường; quản trị tài chính, tài sản trong nhàtrường; quản trị chất lượng nhà trường.
Nếu hiệu trưởng trường mầm non có năng lực quản lý tốt họ sẽ quản lýhọc tập qua trò chơi ở trường mình được tiến hành có hiệu quả và ngược lại
* Trình độ chuyên môn, nghiệp vụ và tinh thần trách nhiệm của giáoviên mầm non
Trình độ chuyên môn giáo dục mầm non biểu hiện ở việc hiểu biết vàphát triển ứng dụng khoa học giáo dục mầm non hướng tới sự phát triển toàndiện của trẻ; đạt chuẩn trình độ đào tạo về giáo dục mầm non theo quy định;thiết kế, tổ chức hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ mầm nonhướng tới sự phát triển toàn diện của trẻ
Tinh thần trách nhiệm của giáo viên mầm non là một trong những yêucầu quan trọng giúp cho việc tổ chức các hoạt động trong đó có hoạt động họctập qua trò chơi cho trẻ mẫu giáo được tiến hành có hiệu quả hay không hiệuquả Đối với trẻ mẫu giáo trong cấp học giáo dục mầm non, nếu các giáo viênmầm non họ không nêu cao tinh thần trách nhiệm thì sẽ ảnh hưởng tới hiệuquả quản lý học tập qua trò chơi của các bộ quản lý các trường mầm non vàngược lại nếu họ thể hiện được tinh thần trách nhiệm, tận tâm, tận hiến vớicông việc thì việc quản lý hoạt động học tập qua trò chơi cho các em đượctiến hành thuận lợi hơn
Trang 40* Trình độ nhận thức, mức độ phát triển tư duy và ngôn ngữ của trẻ.Trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi có khả năng phát triển nhận thức đạt đến mức độnhất định để chuẩn bị tiền đề cần thiết cho các em trước khi bước vào lớp 1.
Về tri giác: Các giác quan, bộ máy phân tích được hình thành một cáchđầy đủ, đặc biệt là tri giác nhìn và nghe Tri giác khá phát triển nhưng tri giác
có chủ định còn hạn chế
Về tư duy: Đó là chuyển từ kiểu tư duy trực quan - hành động sang tưduy trực quan - hình tượng (việc thực hiện hành động không chỉ ở bên ngoàimang tính vật chất cụ thể mà được xem xét ngầm trong óc dựa trên hình ảnh,biểu tượng mà trẻ đã lĩnh hội được trước đó)
Mặc dù trình độ tư duy của trẻ mẫu giáo đạt tới ranh giới của tư duytrực quan - hình tượng, nhưng các hình tượng và biểu tượng trong đầu trẻ vẫncòn gắn liền với hành động, bị chi phối bởi ý nghĩ chủ quan, còn chưa xácđáng
Trẻ 5 tuổi: Tư duy mang tính cụ thể
Chỉ có các hình tượng sinh động, rõ rệt mới gây nên sự chú ý, theo dõicủa trẻ ở độ tuổi này Chính vì thế, trẻ rất thích chơi đ ồ c h ơ i , bởi trong đó cónhiều động tác phối hợp với nhau, có con người, có các vật liệu và các đồ vật
Khi 5 tuổi trẻ có thể dễ dàng xếp tranh thành 3 loại như quả, dụng cụ vàđộng vật Đồng thời, trẻ cũng có thể sắp xếp đồ chơi theo 3 nhóm: màu sắc,hình dáng, kích cỡ