Slide bài giảng bảo hiểm của CN17C - Chương 2.
Trang 1chuyªnchëb»ng®êngbiÓn
I Kh¸i qu¸t vÒ b¶o hiÓm hµng h¶i
II B¶o hiÓm hµng ho¸ xuÊt nhËp khÈu chuyªn chë
b»ng ® êng biÓn
Trang 21 Kh¸i niÖm vÒ BH hµng h¶i
2 Rñi ro trong b¶o hiÓm hµng h¶i
2.1 C¨n cø vµo nguyªn nh©n sinh ra rñi ro
2.2 C¨n cø vµo nghiÖp vô b¶o hiÓm
3 Tæn thÊt trong b¶o hiÓm hµng h¶i
3.1 Kh¸i niÖm
3.2 Ph©n lo¹i
Trang 31 Khái niệm về bảo hiểm hàng hải
- KN: là loại hình BH cho những rủi ro trên biển và những
rủi ro trên bộ, trên sông liên quan đến hành trình vận chuyển bằng đ ờng biển gây ra tổn thất cho ĐTBH chuyên chở trên biển.
- 3 loại hình BHHH cơ bản, truyền thống:
+ BH hàng hóa (Cargo Insurance)
+ BH thân tàu (Hull Insurance)
+ BH TNDS của chủ tàu (P&I Insurance)
Trang 42 Rủi ro trong bảo hiểm hàng hải
2.1 Căn cứ vào nguyên nhân sinh ra rủi ro
a Thiên tai (Acts of God)
b Tai nạn của biển (Perils of the sea/ Accident of
the sea)
c Rủi ro do các hiện t ợng chính trị xã hội
d Rủi ro do các hành động riêng lẻ của con ng ời
- do lỗi của bản thân ng ời đ ợc bảo hiểm
- do hành vi ác ý của ng ời khác
Trang 52 Rñi ro trong b¶o hiÓm hµng h¶i
2.2 C¨n cø vµo nghiÖp vô b¶o hiÓm
a Nhãm rñi ro th«ng th êng ® îc b¶o hiÓm
b Nhãm rñi ro ph¶i b¶o hiÓm riªng
c Nhãm rñi ro lo¹i trõ
Trang 6a Nhãm rñi ro th«ng th êng ® îc b¶o hiÓm
- Lµ c¸c rñi ro ® îc b¶o hiÓm mét c¸ch b×nh th êng
theo c¸c §KBH gèc
- Hai lo¹i:
+ Rñi ro chÝnh
+ Rñi ro phô
Trang 7Rủi ro chính
+ là các hiểm hoạ chủ yếu của biển, th ờng xuyên xảy
ra và gây tổn thất lớn
+ đ ợc bảo hiểm trong
+ bao gồm các rủi ro sau:
1/ Mắc cạn 2/ Chìm đắm3/ Cháy nổ 4/ Đâm va
5/ Mất tích 6/ Vứt khỏi tàu
Trang 8 ChØ båi th êng m¾c c¹n trong 2 tr êng hîp:
BT tæn thÊt ® îc quy lµ hîp lý lµ do m¾c c¹n g©y
ra
Trang 92/ Chìmưđắmư(sinking)
Là hiện t ợng toàn bộ con tàu bị chìm hẳn xuống
n ớc, đáy tàu chạm đáy biển, tàu không chạy đ ợc, hành trình bị huỷ bỏ hoàn toàn
Trang 103/ Ch¸ynæ(FIRE)
- Lµ hiÖn t îng «xy hµng ho¸ hay vËt thÓ kh¸c trªn tµu cã
to¶ nhiÖt l îng cao
- Ch¸y th«ng th êng:
- Ch¸y néi tú:
Trang 114/ Đâmưvaư(collision)
- Là hiện t ợng ph ơng tiện vận chuyển va chạm với bất
kỳ vật thể cố định hay di động nào trên biển, ngoại trừ n ớc
- Đâm va với tàu
- Tàu đâm va vào vật thể khác ngoài tàu biển
Trang 125/ Mấtưtíchư(missing)
- Là hiện t ợng tàu vận chuyển không đến cảng đích
quy định và sau một thời gian hợp lý kể từ ngày chủ tàu không nhận đ ợc tin tức gì về con tàu đó
- Thời gian hợp lý:
+ Pháp:
+ Anh:
+ Việt Nam:
Trang 136/ Vứtưkhỏiưtàuư(jettison)
- Là hành động vứt tài sản khỏi tàu với mục đích làm
nhẹ tàu, làm cân đối tàu để cứu tàu , hàng khi có hiểm hoạ.
- TS vứt khỏi tàu:
+ hàng hoá
+ một bộ phận của tàu
- Không BT nếu:
Trang 14Rủi ro phụ
- Là những rủi ro ít xảy ra, th ờng phát sinh đối với hàng
hoá và chỉ đ ợc BH trong
- Có thể mua bảo hiểm rủi ro phụ kèm với
- Bao gồm các rủi ro sau:
Trang 15b Nhóm rủi ro phải bảo hiểm riêng
- là các rủi ro bị loại trừ trong các ĐKBH gốc, nh ng
có thể đ ợc BH nếu mua thêm các ĐKBH đặc biệt
- Bao gồm 2 rủi ro sau:
Trang 17c Nhóm rủi ro loại trừ
7/ Mất khả năng tự chủ về tài chính của chủ tàu
8/ Các thiệt hại tài chính do chậm trễ ngay cả khi chậm trễ là do rủi ro đ ợc bảo hiểm gây ra
9/Bao bì không đầy đủ hoặc đóng gói không thích hợp
10/ Xếp hàng không đầy đủ hoặc sai quy cách
11/ Phóng xạ, nhiễm phóng xạ, phản ứng hạt nhân, năng l ợng nguyên tử
Trang 183 Tổn thất trong bảo hiểm hàng hải
3.1 Khái niệm
• Tổn thất là một thuật ngữ dùng để chỉ tình trạng mất
mát, h hại hay giảm giá trị, giá trị sử dụng của ĐTBH theo một HĐBH do sự tác động của rủi ro.
Tổn thất là
Tổn thất là đại l ợng đo l ờng và phản ánh mức độ nghiêm
trọng của rủi ro
3.2 Phân loại
a Căn cứ vào mức độ (quy mô) của tổn thất:
- Tổn thất bộ phận (Partial Loss)
Trang 20• TTTB lµ sù mÊt m¸t, h háng hay gi¶m gi¸ trÞ hoµn
toµn §TBH theo mét H§BH
• TTTB gåm hai lo¹i:
+ TTTB thùc tÕ (Actual Total Loss)
+ TTTB íc tÝnh (Constructive Total Loss)
Trang 21+ ng êi ® îc BH bÞ t íc quyÒn së h÷u víi §TBH
• TN cña ng êi BH:
Trang 22• ĐN: là tổn thất của ĐTBH ch a ở mức hoàn toàn nh ng xét
thấy TTTBTT là không thể tránh khỏi hoặc có thể tránh đ
ợc nh ng chi phí bỏ ra để cứu chữa, khôi phục và đ a ĐTBH
về đích lại bằng hoặc v ợt quá trị giá của nó
Các tr ờng hợp:
+ TTTB thực tế không
+ TTTB xảy ra về mặt
• Xử lý:
Trang 23Từ bỏ đối t ợng bảo hiểm
• Là hành động của ng ời đ ợc bảo hiểm tự nguyện từ
bỏ mọi quyền lợi của mình đối với ĐTBH cho ng
ời BH trong tr ờng hợp tổn thất toàn bộ ớc tính để
đ ợc bồi th ờng toàn bộ
• Tác dụng:
+ Ng ời bảo hiểm:
+ Ng ời đ ợc bảo hiểm:
Trang 24Từ bỏ đối t ợng bảo hiểm
• Nguyên tắc:
- Việc từ bỏ phải đ ợc làm bằng văn bản
+ Thông báo từ bỏ ĐTBH - NOA (Notice of Abandonment): + Văn bản trả lời chấp nhận hay từ chối
- Khi từ bỏ đã đ ợc chấp nhận thì không thay đổi đ ợc nữa
- TB phải vô điều kiện và hợp lý
+ chỉ từ bỏ khi còn trong hành trình
+ chỉ từ bỏ khi ch a xảy ra TTTBTT
Trang 253.2 Phân loại
b Căn cứ vào trách nhiệm của các quyền lợi có mặt trên tàu
đối với TT (tính chất của TT)
Các quyền lợi cơ bản có mặt trên tàu:
- Tổn thất riêng (Particular Average) TTR
- Tổn thất chung (General Average) TTC
Trang 26a Tổnưthấtưriêngư(particularưAverage)
• ĐN: là TT chỉ gây thiệt hại cho riêng quyền lợi của một
chủ sở hữu đối với tài sản bị TT chứ không liên quan đến các quyền lợi khác có mặt trong hành trình
• Nguyên nhân:
• Tính chất tổn thất:
Trang 27• Địa điểm xảy ra:
• Mức độ:
• Giá trị tổn thất riêng: là giá trị của tài sản bị tổn thất riêng
• Chi phí tổn thất riêng (chi phí riêng): chi phí cần thiết hợp
lý nhằm mục đích giảm thiểu, hạn chế tổn thất.
Trang 28• Định nghĩa – và nguyên tắc xác định TTC
• Đặc tr ng của TTC
• Nội dung của TTC
• Trách nhiệm của các bên khi xảy ra TTC
• Luật lệ giải quyết TTC
Trang 29Định nghĩa và nguyên tắc xác định TTC
• ĐN: TTC là những hi sinh hay chi phí đặc biệt đ ợc tiến
hành một cách hữu ý và hợp lý nhằm mục đích cứu tàu, hàng và c ớc phí thoát khỏi một sự nguy hiểm chung, thực
sự đối với chúng trong một hành trình chung trên biển.
các quyền lợi có mặt trong hành trình:
• Nguyên tắc xác định TTC:
- Nguyên tắc 1: TTC phải vì sự an toàn chung
- Nguyên tắc 2: Những chi phí phát sinh tuy không phải cần thiết để tránh hiểm hoạ cho tàu và hàng nh ng là hậu quả trực tiếp của hành động TTC và vì lợi ích chung nên
Trang 30Đặc tr ng của tổn thất chung
1/Phải có nguy cơ thực sự, đe doạ nghiêm trọng tới toàn bộ hành trình
2/Phải có hành động TTC
- Hành động TTC là hành động hoàn toàn tự nguyện và có dụng ý của ng ời trên tàu nhằm mục
đích cứu toàn bộ hành trình thoát khỏi hiểm hoạ
Trang 31Đặc tr ng của tổn thất chung
4/Hi sinh và chi phí bỏ ra phải
5/Tổn thất là hậu quả của hành
động TTC
6/TTC chỉ xảy ra
Trang 32Nội dung của tổn thất chung
1/Hi sinh tổn thất chung (HSTTC)
Là sự hi sinh một phần tài sản để cứu những tài
sản còn lại trong hành động TTC
2/Chi phí tổn thất chung (CPTTC)
Là những chi phí phải trả cho ng ời thứ ba trong
việc cứu tàu, hàng và c ớc phí thoát nạn hoặc những chi phí làm cho tàu tiếp tục hành trình
Trang 33Chi phÝ tæn thÊt chung bao gåm:
+ chi phÝ cøu hé
+ chi phÝ lµm næi tµu khi m¾c c¹n
+ chi phÝ thuª lai d¾t kÐo tµu
Trang 34Chi phí tại cảng lánh nạn
* chi phí ra vào cảng lánh nạn
* chi phí dịch chuyển, xếp dỡ hàng hoá, nhiên liệu, đồ dự trữ
* chi phí l u kho, l u bãi hàng hoá
* chi phí tăng thêm của tiền l ơng, l ơng thực, thực phẩm của thuỷ thủ đoàn
* chi phí tăng thêm của nhiên liệu
* chi phí sửa chữa tạm thời, thay thế phụ tùng
Trang 35Tr¸ch nhiÖm cña c¸c bªn khi x¶y ra TTC
- Chñ tµu:
+ tuyªn bè TTC
+ mêi chuyªn viªn G§TT
+ mêi chuyªn viªn ph©n bæ TTC
Trang 36Tr¸ch nhiÖm cña c¸c bªn khi x¶y ra TTC
GiÊy cam ®oan §GTTC (Average Guarantee):
Kh«ng cã b¶o l·nh:
- Chñ hµng:
+ kª khai bæ sung gi¸ trÞ hµng ho¸ (nÕu cÇn)
+ nhËn 2 VBC§§GTTC tõ thuyÒn tr ëng
Trang 37LuËt lÖ gi¶i quyÕt TTC
Trang 38Phân bổ tổn thất chung
- Là việc tính toán phân chia số tiền mà các quyền
lợi đ ợc cứu thoát có nghĩa vụ đóng góp vào TTC
- B ớc 1: xác định chỉ số phân bổ tổn thất chung (tỷ
lệ đóng góp):
Xác định giá trị chịu phân bổ của tàu, hàng:
Trang 40chuyênưchởưbằngưđườngưbiển
1 Sự cần thiết của BHHHXNKCCBĐB
2 Các điều kiện bảo hiểm
3 Phạm vi trách nhiệm của ng ời bảo hiểm
4 Hợp đồng bảo hiểm
Trang 411 Sự cần thiết của BH HHXNK chuyên chở
bằng đ ờng biển
1/ Vận tải ĐB chứa đựng nhiều rủi ro
2/ Vận tốc chậm, hành trình kéo dài, xác suất xảy
Trang 422 C¸c ®iÒu kiÖn b¶o hiÓm
2.1 C¸c ®iÒu kiÖn b¶o hiÓm cña Anh
a MÉu SG form 1779
b ICC 1963
c ICC 1982
Trang 43a Mẫu SG form 1779
• Mẫu đơn bảo hiểm của Lloyd’s (The ship and good
form of Marine Insurance Policy)
• Nh ợc điểm:
+ dành cho cả tàu và hàng
+ sử dụng tiếng anh cổ cách giải thích các rủi ro không rõ ràng, dễ gây hiểu nhầm
Trang 44b ICC 1963 (Bé c¸c §KBH dµnh cho hµng ho¸)
• ILU (Institute of London Underwriters)
Trang 45b ICC 1963 (Bé c¸c §KBH dµnh cho hµng ho¸)
+ vÉn sö dông tiÕng Anh cæ
+ gäi tªn c¸c §KBH theo nghÜa vô chÝnh
+ rñi ro c íp biÓn kh«ng ® îc ® a vµo
Trang 46c ICC 1982 (Bé c¸c §KBH dµnh cho hµng ho¸)
Trang 47c ICC 1982 (Bộ các ĐKBH dành cho hàng hoá)
• ưu điểm:
+ không sử dụng tiếng Anh cổ
+ không gọi tên các ĐKBH theo nghĩa vụ chính
+ rủi ro c ớp biển đ ợc đề cập trong
+ không bắt buộc sử dụng mẫu đơn BH
Trang 482 C¸c ®iÒu kiÖn b¶o hiÓm
2.2 C¸c ®iÒu kiÖn b¶o hiÓm cña ViÖt Nam
• QTC 1965:
• QTC 1990:
QTCB 1995, QTCB 1998, QTCB 2004
Trang 493 Phạm vi trách nhiệm của ng ời BH – ICC 1982
3.1 TN của ng ời BH theo A, B, C
a TN đối với rủi ro, tổn thất
b Không gian và thời gian trách nhiệm
3.2 TN của ng ời BH theo ĐKBH WR, SRCC
a ĐKBH chiến tranh – WR
b ĐKBH đình công – SRCC
Trang 503.1 TN của ng ời BH theo A, B, C
a TN đối với rủi ro, tổn thất
• Rủi ro đ ợc bảo hiểm:
• Rủi ro loại trừ:
- Rủi ro loại trừ t ơng đối
- Rủi ro loại trừ tuyệt đối
Trang 51Rñi ro, tæn thÊt ® îc b¶o hiÓm (C)
Trang 52Rñi ro, tæn thÊt ® îc b¶o hiÓm (C)
Trang 53PhÇn tr¸ch nhiÖm mµ chñ hµng ph¶i chÞu theo §K Both “Both – to – blame collission” – to – blame collission”
Trang 54Rủi ro, tổn thất đ ợc bảo hiểm (B)
Điều kiện B =
8/ Động đất, núi lửa phun, sét đánh
9/ N ớc cuốn khỏi tàu
10/ N ớc biển, sông, hồ tràn vào hầm tàu, khoang
chứa hàng, xà lan, container, ph ơng tiện vận tải11/ do rơi khỏi tàu hoặc bị rơi
trong quá trình xếp dỡ xuống tàu hoặc xà lan
Trang 55Rñi ro, tæn thÊt ® îc b¶o hiÓm (A)
• Båi th êng mäi mÊt m¸t, h háng cña §TBH
trõ
§iÒu kiÖn A =
Trang 56Rủi ro loại trừ t ơng đối
(A, B, C)
Phải bảo hiểm riêng theo các ĐKBH đặc biệt
Trang 57Rủi ro loại trừ tuyệt đối
(A, B, C)
Trong mọi tr ờng hợp không bảo hiểm cho:
1/ của ng ời đ ợc bảo hiểm
2/ Rò rỉ hay hao hụt thông th ờng về trọng l ợng, khối l ợng, hao mòn tự nhiên của hàng
3/ Bao bì không đầy đủ hoặc không thích hợp
4/ của hàng hoá
5/ Xếp hàng quá tải hoặc sai quy cách
6/Mất của chủ tàu
Trang 58Rủi ro loại trừ tuyệt đối
7/ Thiệt hại do ngay cả khi chậm trễ là do gây ra
8/ Nhiễm phóng xạ, phản ứng hạt nhân, năng l ợng nguyên tử
9/ của bất kỳ ng ời nào
10/ Tàu hoặc xà lan .hay tình trạng không thích hợp của các ph ơng tiện vận tải trong chuyên chở
Trang 59b Không gian và thời gian trách nhiệm
• Điều khoản hành trình (transit clause):
- Trách nhiệm của ng ời bảo hiểm bắt đầu kể từ khi hàng hoá rời kho hoặc nơi chứa hàng tại địa
điểm ghi trên HĐBH, có hiệu lực trong suốt quá trình vận chuyển bình th ờng và trách nhiệm đó kết thúc khi hàng hoá giao vào kho đến hoặc hết 60 ngày kể từ khi hàng hoá đ ợc dỡ ra khỏi tàu tại cảng đến, tuỳ tr ờng hợp nào xảy ra tr ớc
Điều khoản “Both – to – blame collission” ”
Trang 60b Kh«ng gian vµ thêi gian tr¸ch nhiÖm
Trang 613.2 TN của ng ời BH theo 2 ĐKBHĐB
a ĐKBH chiến tranh – WR
• Rủi ro, tổn thất đ ợc bảo hiểm
• Không gian và thời gian trách nhiệm
b ĐKBH đình công – SRCC
• Rủi ro, tổn thất đ ợc bảo hiểm
• Không gian và thời gian trách nhiệm
Trang 62a ĐKBHưchiếnưtranhư–ưWRư
• Rủi ro, tổn thất đ ợc bảo hiểm
1/ Chiến tranh, nội chiến, cách mạng, khởi nghĩa,
nổi loạn, xung đột dân sự phát sinh từ những biến cố đó hay bất cứ hành động thù địch nào2/ Bị chiếm đoạt, tịch thu, bắt giữ, kiềm chế
3/ Vũ khí chiến tranh còn sót lại
4/ Đóng góp tổn thất chung
Trang 63a §KBHchiÕntranh–WR
• Kh«ng gian vµ thêi gian tr¸ch nhiÖm:
- Kh«ng gian:
- Thêi gian:
Trang 64b Đkbhưđìnhưcôngư–ưsrccư
• Rủi ro, tổn thất đ ợc bảo hiểm
1/ Đình công, cấm x ởng, bạo động, rối loạn lao
động hay nổi dậy của dân chúng
2/ Khủng bố hay bất cứ ng ời nào hành động vì
Trang 664.1 Khái niệm
• Khái niệm: là VB thoả thuận giữa hai bên, trong
đó bên BH cam kết sẽ bồi th ờng cho bên đ ợc BH những tổn thất của ĐTBH do các RRĐBH gây ra với ĐK bên đ ợc BH đã nộp phí BH
Trang 674.2 Tính chất
- Là một hợp đồng
- Là một hợp đồng
- Là một chứng từ
Trang 684.3 Thủ tục mua BH cho HHXNKCCBĐB
• Chủ hàng gửi giấy yêu cầu bảo hiểm đến công ty
Trang 69Đơn bảo hiểm
• Mặt tr ớc: là các ô, cột, mục để trống để ng ời lập đơn BH
điền thông tin vào, bao gồm:
+ Tên, địa chỉ của ng ời BH và ng ời đ ợc BH
+ Tên hàng, số l ợng, trọng l ợng, số vận đơn
+ Tên tàu, ngày khởi hành
+ Cảng đi, cảng đến, cảng chuyển tải (nếu có)
+ ĐKBH, A, V, R, I
+ Nơi và cơ quan giám định tổn thất
+ Nơi và cách thức bồi th ờng
Trang 70Gi¸ trÞ ph¸p lý cña chøng tõ b¶o hiÓm
Trang 714.4 Các loại hợp đồng bảo hiểm
a HĐBH chuyến (Voyage Policy)
b HĐBH bao/ mở (Cover/ Open Policy)
c HĐBH định giá (Valued Policy)
d HĐBH không định giá (Unvalued Policy)
Trang 72a H§BH chuyÕn (Voyage Policy)
Trang 73b HĐBH bao/ mở (Cover/ Open Policy)
• Là HĐBH cho nhiều chuyến hàng đ ợc chuyên chở
trong một thời gian nhất định
• ưu điểm:
• Hiệu lực:
• Hình thức:
Trang 74c HĐBH định giá (Valued Policy)
• Quy định cụ thể V
• Sử dụng V làm căn cứ tính bồi th ờng
Trang 75d HĐBH không định giá (Unvalued Policy)
• Không quy định V mà chỉ ấn định A
• Căn cứ tính bồi th ờng: trị giá thị tr ờng của hàng
hoá tại thời điểm xảy ra tổn thất
Trang 764.5 Mét sè néi dung chñ yÕu cña H§BH
a Ng êi ® îc b¶o hiÓm
b §èi t îng b¶o hiÓm
c TrÞ gi¸ b¶o hiÓm
d Sè tiÒn b¶o hiÓm
e PhÝ b¶o hiÓm
Trang 77a Ng êi ® îc b¶o hiÓm
• Ng êi XK:
• Ng êi NK:
Trang 78Căn cứ để mua BH đúng cho hàng hoá
+ Đặc điểm, tính chất của hàng hoá
+ Cách thức đóng gói và loại bao bì
+ Cách thức xếp hàng
+ Ph ơng tiện vận chuyển
+ Hành trình chuyên chở
+ Tình trạng của cảng xếp dỡ
Trang 79b §èi t îng b¶o hiÓm
Trang 80c TrÞ gi¸ b¶o hiÓm - V
Trang 81d Sè tiÒn b¶o hiÓm - A
Trang 82e PhÝ b¶o hiÓm - I
• a = 0 I = V x R =
• a # 0 I = V x R =
Trang 835 Giám định, khiếu nại và bồi th ờng tổn thất
b Cách tính số tiền bồi th ờng
c Thời hạn bồi th ờng
Trang 86+ Néi dung kh«ng m©u thuÉn
+ Bé HSKN ph¶i ® îc göi trong thêi h¹n KN
• Yªu cÇu vÒ néi dung:
Trang 87Chøng tõ trong bé HSKN ng êi b¶o hiÓm
Trang 88Chứng từ trong bộ HSKN ng ời bảo hiểm
+ Biên bản dỡ hàng (COR)
+ Biên bản đổ vỡ h hỏng do Cảng gây ra
+ Th dự kháng (LOR) nếu nghi ngờ tổn thất
• Hàng bị thiếu nguyên bao, nguyên kiện:
+ Bản kết toán nhận hàng với tàu (ROROC)
+ Giấy chứng nhận hàng thiếu
+ Kết toán lại (nếu có)
• TTC:
+ Tuyên bố tổn thất chung
+ Bản tính toán phân bổ tổn thất chung
Trang 89a Nguyên tắc
• Bồi th ờng
• Giới hạn trách nhiệm của ng ời BH:
- Ng ời BH vẫn phải chịu TN đối với số tổn thất cộng với các chi phí sau cho dù tổng số tiền bồi th ờng có thể v ợt quá A
- Các chi phí nói trên bao gồm:
Trang 905.3 Båi th êng tæn thÊt
a Nguyªn t¾c
b C¸ch tÝnh sè tiÒn båi th êng
c Thêi h¹n båi th êng