và PTNT Ngh An.
Trang 1i
L I CAM OAN
Tác gi xin cam đoan r ng n i dung c a b n Lu n v n này ch a đ c n p cho b t k
m t ch ng trình đào t o c p b ng nào khác
Tác gi xin cam đoan đây là công trình nghiên c u đ c l p do tác gi th c hi n Các
k t qu nghiên c u và các k t lu n trong lu n v n là trung th c, không sao chép t b t
k m t ngu n nào và d i b t k hình th c nào Vi c tham kh o các ngu n tài li u (n u có) đã đ c th c hi n trích d n và ghi ngu n tài li u tham kh o đúng quy đ nh
Tác gi lu n v n
T ng Th Khánh Vân
Trang 2ii
L I C M N
Tác gi xin trân tr ng c m n các th y, các cô đã giúp đ và t o đi u ki n cho tác
gi hoàn thành lu n v n này c bi t tác gi xin trân tr ng c m n th y h ng d n
- PGS.TS Nguy n Bá Uân đã dành nh u th i gian, công s c và ch b o t n tình giúp tác gi có đ c ki n th c đ hoàn thành lu n v n
Tác gi xin trân tr ng c m n các th y cô trong H i đ ng khoa h c c a Khoa Công trình đã đ a ra nh ng góp ý, nh ng l i khuyên quý giá giúp hoàn thi n h n cho b n
lu n v n này
Tác gi c ng xin trân tr ng c m n lãnh đ o Ban QLDA ngành Nông nghi p và PTNT Ngh An đã quan tâm giúp đ , t o đi u ki n thu n l i, h tr tác gi trong th i gian
h c t p và thu th p thông tin, tài li u trong quá trình th c hi n lu n v n
Xin c m n b n bè, đ ng nghi p và gia đình đã giúp đ , chia s khó kh n và đ ng viên tác gi trong su t quá trình h c t p và nghiên c u đ hoàn thành lu n v n này
Do trình đ , kinh nghi m c ng nh th i gian nghiên c u có h n nên lu n v n có tránh
kh i nh ng thi u sót, tác gi mong nh n đ c nh ng ý ki n đóng góp đ b n lu n v n
đ c hoàn thi n h n
Xin trân tr ng c m n!
Trang 3iii
M C L C
DANH M C CÁC HÌNH NH v
DANH M C CÁC B NG BI U vi
DANH M C CÁC T VI T T T VÀ GI I THÍCH THU T NG vii
PH N M U 1
CH NG 1 T NG QUAN V D ÁN VÀ QU N LÝ CHI PHÍ CÁC D ÁN S D NG V N NGÂN SÁCH NHÀ N C 3
1.1 T ng quan v d án và qu n lý d án s d ng v n ngân sách nhà n c 3
1.1.1 D án TXD và các giai đo n th c hi n d án TXD 3
1.1.2 V n Ngân sách nhà n c và d án s d ng v n Ngân sách Nhà n c 4
1.1.3 N i dung c a công tác qu n lý d án đ u t xây d ng 6
1.2 Công tác qu n lý chi phí các d án TXD ngành NN và PTNT 7
1.2.1 Nh ng k t qu đ t đ c trong đ u t xây d ng ngành NN và PTNT 7
1.2.2 K t qu đ t đ c trong qu n lý chi phí các d án ngành NN và PTNT 8
1.3 Nh ng bài h c kinh nghi m v qu n lý chi phí d án 9
1.3.1 Nh ng bài h c kinh nghi m n c ngoài 9
1.3.2 Nh ng bài h c kinh nghi m trong n c 11
1.3.3 Nh ng bài h c kinh nghi m rút ra cho Ban QLDA ngành Nông nghi p và PTNT Ngh An 14
1.4 T ng quan các công trình nghiên c u có liên quan đ n đ tài 14
K t lu n ch ng 1 15
CH NG 2 C S LÝ LU N V QU N LÝ CHI PHÍ U T XÂY D NG TRONG GIAI O N TH C HI N D ÁN 17
2.1 Khái ni m, nguyên t c qu n lý chi phí d án đ u t xây d ng 17
2.1.1 Khái ni m chi phí và qu n lý chi phí d án đ u t xây d ng 17
2.1.2 Nguyên t c qu n lý chi phí đ u t xây d ng 19
2.2 N i dung qu n lý chi phí d án trong giai đo n th c hi n d án trên góc đ c a ch đ u t 20
2.2.1 Qu n lý chi phí trong vi c l p d toán xây d ng công trình 20
2.2.2 Qu n lý chi phí trong th m đ nh, phê duy t và đi u ch nh d toán xây d ng công trình 28
2.2.3 Qu n lý chi phí trong giai đo n b i th ng gi i phóng m t b ng 32
Trang 4iv
2.2.4 Qu n lý chi phí đ u t trong b c l a ch n nhà th u thi công 32
2.2.5 Qu n lý chi phí đ u t trong giai đo n thi công xây d ng công trình 34
2.3 Các tiêu chí đánh giá công tác qu n lý chi phí d án TXD 34
2.4 Nh ng nhân t nh h ng t i công tác qu n lý chi phí DA TXD 35
2.4.1 Nhân t ch quan: 35
2.4.2 Nhân t khách quan: 35
2.5 H th ng v n b n pháp lu t hi n hành quy đ nh v qu n lý chi phí d án đ u t xây d ng công trình 36
CH NG 3 TH C TR NG VÀ GI I PHÁP T NG C NG CÔNG TÁC QU N LÝ CHI PHÍ U T XÂY D NG TRONG GIAI O N TH C HI N D ÁN T I BAN QU N LÝ D ÁN NGÀNH NN VÀ PTNT NGH AN 39
3.1 Gi i thi u v Ban QLDA ngành Nông nghi p và PTNT Ngh An 39
3.1.1 Gi i thi u chung v Ban QLDA 39
3.1.2 C c u t ch c b máy qu n lý c a Ban 42
3.2 Th c tr ng qu n lý chi phí đ u t xây d ng trong giai đo n th c hi n d án t i Ban trong nh ng n m qua 44
3.2.1 Nh ng k t qu đ t đ c trong công tác qu n lý chi phí đ u t xây d ng 44 3.2.2 ánh giá th c tr ng qu n lý chi phí TXD giai đo n th c hi n d án t i Ban 49
3.3 xu t gi i pháp t ng c ng công tác qu n lý chi phí TXD trong giai đo n th c hi n d án t i Ban 53
3.3.1 Nguyên t c đ xu t các gi i pháp 54
3.3.2 Các gi i pháp liên quan đ n t ch c qu n lý 55
3.3.3 Gi i pháp trong l p h s t v n thi t k 64
3.3.4 Gi i pháp trong chu n b m t b ng thi công xây d ng công trình 67
3.3.5 Gi i pháp trong l a ch n nhà th u và ký k t h p đ ng 68
3.3.6 Gi i pháp trong tri n khai thi công và nghi m thu kh i l ng 70
3.3.7 Các gi i pháp h tr khác 71
Trang 9hi n đ i hóa, công nghi p hóa và đô th hóa nhi u đ a ph ng t n c chúng ta đã
có thêm nhi u nh ng khu công nghi p mang l i hi u qu cao, nh ng đô th mang t m vóc m i, nh ng con đ ng ngày càng hi n đ i, nhi u công trình th y l i, th y đi n phát huy t t hi u qu , nh ng thành t u này đã góp ph n quan tr ng trong vi c t o ra
t xây d ng c b n c a các bên có liên quan trong đó vai trò c a các Ban qu n lý d
án là then ch t M c tiêu đ t ra cho các Ban Qu n lý khi qu n lý và s d ng ngu n
v n đ c giao là: Tri n khai th c hi n d án đ t ti n đ , ch t l ng nh ng v n ph i
đ m b o hi u qu đ u t l n nh t có th th c hi n đ c m c tiêu đó, các Ban qu n
lý d án (QLDA) ph i t ch c, qu n lý chi phí đ u t xây d ng m t cách khoa h c,
h p lý và hi u qu
Vi c qu n lý chi phí trong quá trình th c hi n d án góp ph n h giá thành s n ph m,
ti t ki m ngu n l c đ u t , t ng uy tín th ng hi u c a Ban QLDA Ki m soát chi phí
đ u t xây d ng không nh ng là m c tiêu quan tr ng c a các Ban QLDA mà còn là
v n đ quan tâm hi n nay c a Ngành Xây d ng c b n và c a toàn xã h i
T nh ng nh n th c trên, v i mong mu n áp d ng ki n th c đ c h c t p và nghiên
c u Nhà tr ng cùng v i kinh nghi m th c ti n trong quá trình công tác t i Ban
Trang 10và PTNT Ngh An
3 i t ng và ph m vi nghiên c u
a i t ng nghiên c u c a đ tài
i t ng nghiên c u c a đ tài là công tác qu n lý chi phí đ u t xây d ng các d án
s d ng v n Ngân sách Nhà n c (NSNN) trong giai đo n th c hi n d án t i Ban QLDA ngành Nông nghi p và PTNT Ngh An và nh ng nhân t nh h ng đ n công tác này
b Ph m vi nghiên c u c a đ tài
- Ph m vi v n i dung và không gian: đ tài t p trung nghiên c u tìm ki m gi i pháp
t ng c ng công tác qu n lý chi phí đ u t xây d ng trong giai đo n th c hi n d án
t i Ban QLDA ngành Nông nghi p và PTNT Ngh An
- Ph m vi v m t th i gian: lu n v n s t p trung nghiên c u, phân tích th c tr ng
công tác qu n lý chi phí đ u t xây d ng các d án c a Ban QLDA t n m 2010 đ n
n m 2015 và đ xu t gi i pháp t ng c ng công tác qu n lý chi phí đ u t xây d ng trong giai đo n th c hi n d án cho t i n m 2020
Trang 11Theo Lu t Xây d ng s 50/2014/QH13 ngày 18/6/2014, khái ni m d án đ u t xây
d ng đ c hi u nh sau: “D án đ u t là t p h p các đ xu t có liên quan đ n vi c s
d ng v n đ xây d ng m i, s a ch a, c i t o công trình xây d ng nh m phát tri n, duy trì, nâng cao ch t l ng công trình ho c s n ph m, d ch v trong th i h n và chi phí xác đ nh giai đo n chu n b d án đ u t xây d ng, d án đ c th hi n thông qua Báo cáo nghiên c u ti n kh thi đ u t xây d ng, Báo cáo nghiên c u kh thi đ u t
xây d ng ho c Báo cáo kinh t - k thu t đ u t xây d ng”
Theo đó đ c đi m c b n c a d án đ u t xây d ng bao g m:
- D án đ u t xây d ng đ c th c hi n b i con ng i;
- D án đ u t xây d ng luôn b ràng bu c b i các ngu n l c v con ng i, th i gian, tài nguyên…;
- D án đ u t xây d ng ph i có m c tiêu rõ ràng và ph i có các đ xu t v lên k
ho ch, đ c th c hi n và đ c ki m soát th hi n thông qua Báo cáo nghiên c u ti n
kh thi, Báo cáo nghiên c u kh thi hay Báo cáo kinh t - k thu t
Trang 124
xây d ng và th c hi n các công vi c c n thi t khác liên quan đ n chu n b d án;
- Giai đo n th c hi n d án g m các công vi c: Th c hi n vi c giao đ t ho c thuê đ t (n u có); chu n b m t b ng xây d ng, rà phá bom mìn (n u có); kh o sát xây d ng;
l p, th m đ nh, phê duy t thi t k , d toán xây d ng; c p gi y phép xây d ng (đ i v i công trình theo quy đ nh ph i có gi y phép xây d ng); t ch c l a ch n nhà th u và ký
k t h p đ ng xây d ng; thi công xây d ng công trình; giám sát thi công xây d ng; t m
ng, thanh toán kh i l ng hoàn thành; nghi m thu công trình xây d ng hoàn thành; bàn giao công trình hoàn thành đ a vào s d ng; v n hành, ch y th và th c hi n các công vi c c n thi t khác;
- Giai đo n k t thúc xây d ng đ a công trình c a d án vào khai thác s d ng g m các công vi c: Quy t toán h p đ ng xây d ng, b o hành công trình xây d ng
Nh v y, trình t đ u t xây d ng có ba giai đo n g m chu n b d án, th c hi n d
án và k t thúc xây d ng đ a công trình c a d án vào khai thác s d ng B n lu n v n này, tác gi đi tìm gi i pháp t ng c ng công tác qu n lý chi phí đ u t xây d ng gi i
h n trong giai đo n th c hi n d án
1.1.2 V n Ngân sách nhà n c và d án s d ng v n Ngân sách Nhà n c
1.1.2.1 V n Ngân sách Nhà n c
Theo Lu t Ngân sách s 83/2015/QH13 ngày 25/6/2015, t i i u 4 và i u 6 nêu rõ:
“Ngân sách nhà n c là toàn b các kho n thu, chi c a Nhà n c đ c d toán và th c
hi n trong m t kho ng th i gian nh t đ nh do c quan nhà n c có th m quy n quy t
đ nh đ b o đ m th c hi n các ch c n ng, nhi m v c a Nhà n c”
Ngân sách nhà n c g m ngân sách trung ng và ngân sách đ a ph ng
Ngân sách trung ng là các kho n thu ngân sách nhà n c phân c p cho c p trung
ng h ng và các kho n chi ngân sách nhà n c thu c nhi m v chi c a c p trung
ng
Ngân sách đ a ph ng là các kho n thu ngân sách nhà n c phân c p cho c p đ a
ph ng h ng, thu b sung t ngân sách trung ng cho ngân sách đ a ph ng và các kho n chi ngân sách nhà n c thu c nhi m v chi c a c p đ a ph ng
Trang 132 Công trái qu c gia, trái phi u chính ph , trái phi u chính quy n đ a ph ng;
3 V n h tr phát tri n chính th c, v n vay u đãi c a các nhà tài tr ;
án này ngoài nhi m v mang l i hi u qu đ u t còn ph i đ m b o tuân th các quy đ nh
v đ u t xây d ng trên lãnh th Vi t Nam c ng nh các đi u c Qu c t có liên quan
Trang 14d án đ u t xây d ng g m qu n lý v ph m vi, k ho ch công vi c; kh i l ng công
vi c; ch t l ng xây d ng; ti n đ th c hi n; chi phí đ u t xây d ng; an toàn trong thi công xây d ng; b o v môi tr ng trong xây d ng; l a ch n nhà th u và h p đ ng xây
d ng; qu n lý r i ro; qu n lý h th ng thông tin công trình và các n i dung c n thi t khác đ c th c hi n theo quy đ nh c a Lu t này và quy đ nh khác c a pháp lu t có liên quan” Nh v y, m c đích c a qu n lý d án là áp d ng các bi n pháp nh m đ m
b o th c hi n t t m c tiêu d án nh m c tiêu v giá thành, m c tiêu v th i gian, m c tiêu v ch t l ng và các m c tiêu khác nh môi tr ng, an toàn, kh ng ch r i ro,
qu n lý l a ch n nhà th u, h p đ ng và thông tin, … Vì th , làm t t công tác qu n lý
d án là m t vi c có ý ngh a r t quan tr ng trong vi c thành công c a m t d án
Vi c phát tri n ngành qu n lý d án r t có ý ngh a c th nh : thông qua qu n lý d án
có th tránh đ c nh ng sai sót trong nh ng công trình l n, ph c t p; qu n lý d án t t
s áp d ng ph ng pháp h p lý có th kh ng ch , đi u ti t h th ng m c tiêu d án; thúc đ y s tr ng thành nhanh chóng c a các nhân tài chuyên ngành qu n lý d án
Qu n lý d án ngày càng tr nên quan tr ng và có ý ngh a trong đ i s ng kinh t N u không n m v ng ph ng pháp qu n lý d án s gây ra nh ng t n th t l n tránh đ c
nh ng t n th t này và giành đ c nhi u thành công trong các d án thì tr c tiên chúng ta
ph i n m v ng n i dung và ph ng pháp qu n lý d án đ lên k ho ch cho t ng d án c
th
1.1.3.2 Q u n lý d án đ u t d i góc đ nhà th u xây d ng
D i góc đ c a nhà th u xây d ng, n i dung qu n lý d án đ u t có s khác bi t h n so
v i góc đ c a ch đ u t Các nhà th u xây d ng ch ti p xúc v i d án khi d án đã
đ c hình thành và ch đ n khi xây d ng bàn giao, h t th i h n b o hành công trình c ng
nh hoàn t t các th t c thanh lý h p đ ng N i dung qu n lý d án th ng ch bao g m:
kh i l ng công vi c; ch t l ng xây d ng; ti n đ th c hi n; chi phí đ u t xây d ng
Trang 157
(bao g m c c ng đ b v n đ u t ); an toàn trong thi công xây d ng; b o v môi
tr ng trong xây d ng; qu n lý r i ro; qu n lý h th ng thông tin công trình Nh ng
n i dung qu n lý này d i góc đ nhà th u xây d ng thì ph i làm sao mang l i l i ích
t i đa nh t cho nhà th u L i ích đây bao g m c l i ích v kinh t , th i gian, uy tín…, nh ng tr ng tâm nh t v n là l i ích v kinh t đ t đ c l i ích này t i đa
nh t có th , nhà th u c n đ a ra k ho ch t i u và qu n lý c ng nh ki m soát t t ti n
đ thi công, ti n đ c p v n, b trí nhân l c và t ch c thi công h p lý Có th nói r ng
m c tiêu c a qu n lý d án d i góc c a nhà th u xây d ng chính là ti t ki m chi phí
b ra đ có lãi l n nh t, nhi u khi nó l i trái ng c v i m c tiêu
vi c ki m tra, giám sát quá trình th c hi n, đ m b o hi u qu đ u t là l n nh t Chính
vì v y đã thu đ c nhi u thành qu l n c th nh :
- Theo s li u t Phòng K ho ch, C c Qu n lý xây d ng công trình, B Nông nghi p
và PTNT, tính đ n 01/4/2014, t ng dung tích (theo thi t k ) h ch a th y l i là 12.477 tri u m3 v i 6.080 h ch a các lo i, chia ra: ng b ng sông H ng: 448 h ch a v i
t ng dung tích 619 tri u m3; Trung du và mi n núi phía B c: 2.169 h ch a v i 1.259 tri u m3; B c trung b và Duyên h i mi n trung: 2.296 h ch a v i 7066 tri u m3
; Tây nguyên: 1.069 h ch a v i 1.389 tri u m3; ông Nam b và TP H Chí Minh 86 h
ch a v i 2.137 tri u m3; ng b ng sông C u Long 12 h ch a v i 8 tri u m3.V i
Trang 168
vi c xây d ng h th ng h ch a nh v y đã đáp ng c b n các di n tích tr ng c y nông nghi p cho ng i nông dân, giúp h yên tâm s n xu t, t ng v , t ng n ng su t,
n đ nh đ i s ng
- ng th i v i vi c đ u t xây d ng các h ch a, ngành Nông nghi p và PTNT còn
đ u t xây d ng các công trình góp ph n phát tri n ngành nông nghi p, lâm nghi p và
th y s n i v i nông nghi p có các d án xây d ng đê đi u, kênh m ng, tr m b m
ph c v s n xu t nông nghiêp, ngoài ra còn các d án xây d ng, phát tri n h t ng,
ph c v thông th ng nh đi n đ ng, tr ng, tr m K t qu th c hi n đ c trong
nh ng n m v a qua là r t rõ nh : thông th ng thu n ti n và phát tri n, đ i s ng dân sinh, kinh t đ c nâng cao i v i ngành lâm nghi p có các d án tr ng r ng, b o
v , b o t n và phát tri n tài nguyên r ng các d án này c ng đã có nhi u k t qu
nh t đ nh nh : Di n tích tr ng r ng t ng lên đáng k cùng v i đó là di n tích r ng và tài nguyên r ng đ c b o v i v i ngành th y s n đang phát tri n m nh trong
nh ng n m g n đây v i vi c t p trung cho các công trình neo đ u, b n c ng, đ ng th i
h tr cho công tác nôi tr ng và khai thác th y s n c v kinh t và k thu t
Nh v y, nh ng k t qu đ t đ c c a đ u t xây d ng c b n ngành Nông nghi p và PTNT trong th i gian qua đã thu đ c nhi u k t qu t t, góp ph n không nh vào quá trình phát tri n c a ngành kinh t n c ta Bên c nh nh ng thành t u đ t đ c, hi n nay còn r t nhi u b t c p trong đ u t xây d ng các d án ngành Nông nghi p và PTNT làm cho hi u qu đ u t ch a cao, gây th t thoát, lãng phí cho ngu n Ngân sách Nhà n c
đ nh khác c ng liên quan ch t ch đ n chi phí đ u t , nh đ u th u và l a ch n nhà
th u, h p đ ng, thanh quy t toán công trình và m t s quy đ nh khác H th ng lu t,
Trang 179
và các v n b n d i lu t hi n nay là t ng đ i đ y đ và c th cho t ng giai đo n
th c hi n d án H th ng các v n b n này đã giúp ng i tri n khai th c hi n d án,
qu n lý và giám sát quá trình th c hi n đ c d dàng h n góp ph n ki m soát kinh phí
th c hi n, t ng hi u qu đ u t cho d án
- Vai trò và trách nhi m c a các Ban qu n lý d án đ c nâng cao S hi u qu c a
vi c qu n lý chi phí trong đ u t xây d ng đ c th hi n nhi u m t, trong đó ch
y u là các tiêu chí: s phù h p v i quy đ nh pháp lu t; tính h p lý v m t kinh t - k thu t trong gi i pháp thi t k xây d ng công trình; gi m giá thành xây d ng công trình; tính đúng đ n trong vi c l p và th c hi n d toán - thanh quy t toán; gi m thi u các n i dung phát sinh, gi m thi u v t t t n kho đ t đ c các tiêu chí nh trên, thì vi c vai trò c a Ban Qu n lý d án luôn xuyên su t trong t t c các giai đo n đ u
t và các l nh v c đ u t , ngay t lúc b t đ u kh o sát - l p d án đ u t , qua các quá trình l p thi t k -d toán, đ u th u và l a ch n nhà th u, cung c p v t t thi t b , thi công xây d ng đ n khi hoàn thành đ a công trình vào s d ng, thanh toán và quy t toán v n đ u t Chính vì v y, nâng cao vai trò và trách nhi m c a các Ban Qu n lý là
m t cách đ qu n lý chi phí d án nói riêng và qu n lý d án nói chung m t cách hi u
1.3 Nh ng bài h c kinh nghi m v qu n lý chi phí d án
1.3.1 Nh ng bài h c kinh nghi m n c ngoài
ã có nhi u n c trên th gi i thành công trong vi c qu n lý chi phí các d án s d ng
v n nhà n c đ đ u t xây d ng c b n góp ph n thúc đ y phát tri n kinh t - xã h i
Tr c đây Nh t B n, Hàn Qu c và g n đây là Thái Lan, Trung Qu c, In-đô-nê-xia, Philipin,….Kinh nghi m v qu n lý các d án s d ng ngu n v n Ngân sách c a h s giúp tình hình c a Vi t Nam c i thi n t t h n trong t ng lai
M t trong nh ng nguyên nhân s d ng ngu n v n Ngân sách nhà n c có hi u qu là
Trang 1810
các n c này xây d ng đ c m t h th ng qu n lý v n Ngân sách phù h p theo mô hình qu n lý t p trung đi đôi v i phân c p trách nhi m trên c s khung th ch pháp
lý v V n Ngân sách không ng ng hoàn thi n
C th , trong vi c phân c p qu n lý V n Ngân sách nhà n c có s phân đ nh rõ ràng
v ch c n ng, nhi m v c a các c quan qu n lý Gi a các c quan này có s ph i h p
ch t ch và có chung m t quan đi m là t o đi u ki n thu n l i t i đa cho các ban qu n
đó, còn nh ng nguyên nhân khác d n t i thành công trong qu n lý chi phí các d án s
d ng v n ngân sách Malaysia ó là: s ph i h p gi a các đ n v trong ho t đ ng
ki m tra, giám sát vi c th c hi n qu n lý chi phí các d án, mà n i dung đánh giá t p trung chú tr ng vào k t qu ; đ c bi t là v n hóa ch u trách nhi m c a các cán b qu n
lý Malaysia
Nh ng kinh nghi m có th rút ra cho Vi t Nam tham kh o, h c h i m t cách ch n l c
đ áp d ng và th c hi n vi c qu n lý chi phí hi u qu h n trong vi c th c hi n đ u t xây d ng c b n nh sau:
Th nh t, đ m b o tính ch đ ng trong ti p nh n, qu n lý và s d ng V n Ngân sách nhà n c ây th c s là đi u đáng ph i chú ý vì th c t n c ta hi n nay c ng có lúc, có n i do y u kém v nh n th c, trình đ ho c do các nguyên nhân khác đã ch y đua “xin” d án b ng m i giá d n đ n ph i nh n nhi u th t b i trong qu n lý d án nói chung và qu n lý chi phí nói riêng
Th hai, có c ch theo dõi, giám sát ch t ch các d án: T th c ti n qu n lý Malaysia và Indonesia, vi c có đ c ngu n v n Ngân sách nhà n c không khó b ng
vi c qu n lý và s d ng hi u qu ngu n v n đó N u không có c ch qu n lý và giám sát nghiêm ng t đ i v i các d án, thì s d n đ n tình tr ng s d ng ngu n v n lãng
Trang 1911
phí, tình tr ng tham nh ng xu t hi n và ch t l ng các d án không cao
Công tác qu n lý, giám sát ph i đ c ti n hành th ng xuyên, liên t c qua hình th c
ki m tra đ nh k , ho c đ t xu t nh m ki m tra vi c ch p hành các quy đ nh v qu n lý; phát hi n k p th i nh ng sai sót, y u kém trong vi c th c hi n các quy đ nh c a pháp
lu t và đi u c qu c t
Th ba, th n tr ng l p, trình và th m đ nh d toán chi phí cho các d án: Bài h c kinh nghi m c a Malaysia cho th y, n c này ch th c hi n các d án đ c l p và trình duy t theo đúng quy đ nh hi n hành M t khác, c n t ng c ng n ng l c các c quan
c a Chính ph trong vi c qu n lý các ngu n v n Ngân sách nhà n c, t khâu thu hút
đ n khâu s d ng, tuy t đ i tránh tham nh ng, lãng phí ngân sách nhà n c
Th t , Chuy n đ i t mô hình đi u hành qu n lý d án tr c t p sang h p đ ng, mô hình này th c t đã thành công v i các công trình công c ng t i Nh t B n B ng giá
c tính các công trình, các đ i tác có th ký h p đ ng và th c hi n các d án đ ng
th i vi tính hóa nghi p v h ch toán
1.3.2 Nh ng bài h c kinh nghi m trong n c
1.3.2.1 Kinh nghi m qu n lý chi phí t i Ban qu n lý d án ê đi u t nh Ngh An
trong ki m soát T ng M c đ u t và T ng d toán
Ban Qu n lý d án ê đi u thu c Chi c c ê đi u và phòng ch ng l t bão t nh Ngh
An, đ c qu n lý các d án do Ch đ u t y quy n n nay Ban đã và đang th c
hi n qu n lý nhi u d án t nhi u ngu n v n khác nhau nh : V n ngân sách nhà n c;
v n ODA; v n trái phi u chính ph Quá trình th c hi n đ n nay tr i qua h n 10
n m v i h n 8 d án và đã có m t s kinh nghi m trong qu n lý chi phí đ c bi t là trong vi c ki m soát T ng m c đ u t đã đ c phê duy t và T ng d toán khi phê duy t thi t k b n v d án c th nh sau:
- M t là, s n ph m c a h p đ ng t v n l p d án đóng vai trò r t quan tr ng Ban QLDA ph i n m v ng các đ nh m c thi t k và d toán đ có th phát hi n ra nh ng sai sót, nh m l n trong s n ph m c a thi t k đã duy t T đó n i dung sai sót đó có
th rà soát quy đ nh v ch tài x lý trong h p đ ng t v n và x lý thích đáng n u nhà
t v n l p d án y u kém là nguyên nhân chính làm t ng T ng m c đ u t đ ng th i
Trang 2012
có bi n pháp kh c ph c sai sót trong giai đo n thi t k ti p theo
- Hai là, c n t ng h p s li u th ng kê v su t đ u t cho t ng lo i công trình: đ ng,
c u, c u d n, c u đ c bi t, h m các lo i v.v các n c tiên ti n và khu v c, quy đ i
v m t b ng giá cùng m t th i đi m đ tham kh o khi rà soát s b T ng m c đ u t
c ng nh T ng d toán Vi c này đã có làm đ i v i su t đ u t đ ng ô tô cao t c
đ c B Xây d ng công b m y n m tr c song th c ch t c a v n đ v n ch a đ c
gi i quy t đúng m c C n b trí kinh phí, giao cho t ch c t v n có kinh nghi m th c
hi n vi c này và c p nh t th ng k m t n m ho c vài n m đ có c n c t ng đ i chính xác tham kh o khi c n thi t T i sao không giao nh ng lo i vi c này cho T ng
h i Xây d ng ho c H i Khoa h c K thu t c u đ ng Vi t Nam đ đ m b o tính đ c
l p, khách quan?
- Ba là, đ i v i các d án ODA đ c bi t là các d án vay v n đ c bi t c n tính toán k
l ng các đi u ki n qui đ nh trong Hi p đ nh vay v n s làm cho TM T t ng thêm kho ng bao nhiêu ph n tr m so v i đi u ki n vay v n bình th ng?
Nh ng công vi c nêu trên th c ra c n ph i làm t t ngay t khâu chu n b đ u t , k c
vi c đi u ch nh TM T tr c khi t ch c đ u th u N u đ đ n khi th c hi n đ u t
m i có s đi u ch nh l n nh v a qua là thi u sót nghiêm tr ng
1.3.2.2 Kinh nghi m qu n lý chi phí t i Ban qu n lý d án Nông nghi p và phát tri n
nông thôn N gh An trong vi c l a ch n nhà th u
Ban Qu n lý d án Nông nghi p và PTNT Ngh An đ c giao qu n lý th c hi n d án
S a ch a, nâng c p h th ng th y l i B c t nh Ngh An v i T ng M c c a d án đ n nay là 4.000 t đ ng n nay tr i qua h n 5 n m th c hi n và t ng giá tr trao th u 2.000 t đ ng, m t s kinh nghi m rút ra đ qu n lý chi phí trong quá trình l a ch n nhà th u đ i v i d án đ u t xây d ng, c th nh sau:
- M t là, c n quy đ nh rõ công th c tính tr t giá và đ c đ a vào h p đ ng đ i v i các gói th u mua s m hàng hóa, phù h p v i quy đ nh c a pháp lu t đ i v i lo i h p
đ ng theo đ n giá đi u ch nh; nêu rõ cách th c x lý trong tr ng h p có nh ng phát sinh do tr t giá mà ch a có công th c tính
Trang 2113
- Hai là, ch d án ph i báo cáo c p có th m quy n đ có gi i pháp c th , bao g m c
vi c thuê t v n pháp lý trong quá trình đàm phán, ký k t h p đ ng (n u c n thi t) đ tránh tình tr ng tranh ch p h p đ ng
l n đ c hoàn thành và đ a vào bàn giao, s d ng M t s kinh nghi m rút ra đ qu n
lý chi phí trong quá trình th c hi n h p đ ng đ i v i d án đ u t xây d ng, c th
th i nh ng khó kh n, v ng m c, giúp công trình đ t ti n đ đ ra
- Hai là, trong v n công tác gi i phóng m t b ng c n đ cao vi c ph i h p ch t ch
v i chính quy n đ a ph ng trong vi c t ch c rà soát các v ng m c trong công tác
gi i phóng m t b ng, báo cáo c p có th m quy n đ có ph ng án x lý k p th i
- Ba là, trong vi c phân c p rõ trách nhi m gi a Ch d án và Ban qu n lý d án:
Tr ng h p c n thi t ho c theo yêu c u c a nhà tài tr , Ban qu n lý d án có th đ i
di n Ch d án đ th c hi n m t s công vi c c a Ch d án n u đ c y quy n c a
Ch d án ho c c p có th m quy n Vi c phân c p sâu này s giúp đ y nhanh ti n đ
Trang 22đ c yêu c u Vì v y, vi c nghiên c u, tìm ra nh ng gi i pháp nh m t ng c ng công tác qu n lý chi phí các d án đ u t xây d ng công trình t i các Ban qu n lý d án là
v n đ vô cùng quan tr ng và c p thi t
Thông qua vi c tìm hi u, nghiên c u m t s đ tài có n i dung liên quan, h c viên
nh n th y r ng các đ tài đã đ c p khá đ y đ m i ph ng di n c a v n đ v qu n lý chi phí trong các d án nói chung và d án Nông nghi p và phát tri n nông thôn nói riêng ng th i các đ tài c ng đã đ a ra nh ng gi i pháp phù h p, hi u qu c n đ c
k th a và phát huy M c dù đã có nhi u thành qu nh ng vi c áp d ng vào cho t ng
đ i t ng d án khác nhau, t ng th i đi m khác nhau thì hoàn toàn khó kh n và còn nhi u v n đ b t c p đ c bi t là trong th i đi m hi n nay khi toàn b h th ng Lu t xây d ng đang đ c thay th m i Nh v y c n thi t ph i có m t công trình nghiên
c u v t ng c ng công tác qu n lý chi phí các d án cho Ban QLDA Ngành Nông nghi p và PTNT nói riêng và ngành xây d ng c b n nói chung đ góp ph n t ng hi u
qu đ u t xây d ng các d án
1.4 T ng quan các công trình nghiên c u có liên quan đ n đ tài
Quá trình làm lu n v n này, tác gi đã tìm đ n các lu n v n có n i dung t ng t đ k
th a nh ng thành qu và kh c ph c c ng nh áp d ng vào đi u ki n c th c a Lu n
v n này, sau đây s đ c p đ n m t trong s đó:
Lu n v n Th c s tr ng i h c Xây d ng, Hoàng Th Vi t Anh, đ tài “Gi i pháp nâng cao ch t l ng ki m soát chi phí đ u t xây d ng công trình trong giai đo n th c
Trang 2315
hi n đ u t cho Công ty c ph n xây d ng s 1 (VINACONEX 1)’’, n m 2012 tài
đ c th c hi n nh m phân tích th c tr ng tình hình ki m soát chi phí đ i v i nh ng d
án Công ty Vinaconex 1 làm Ch đ u t , t đó đ a ra gi i pháp nâng cao ch t l ng
ki m soát chi phí đ u t xây d ng công trình trong giai đo n th c hi n đ u t đ i v i các d án mà Công ty làm Ch đ u t
Lu n v n Th c s ngành Qu n lý kinh t , Lê Minh Thoa, đ tài “Qu n lý chi phí các
d án xây d ng l n s d ng Ngân sách Nhà n c Hà N i’’, n m 2013 tài đ c
th c hi n nh m sáng t nh ng v n đ liên quan đ n qu n lý chi phí các d án xây
d ng l n s d ng Ngân sách Nhà n c Hà N i có nh ng u, nh c đi m gì, t đó
đ xu t nh ng gi i pháp h u hi u trong giai đo n 2015 đ n 2020
Bài vi t “t ng c ng qu n lý chi phí đ u t xây d ng’’ c a tác gi V Chi n Báo Xây d ng đi n t ngày 10/12/2014 Tác gi đ c p đ n s phù h p gi a Ngh đ nh
v qu n lý chi phí đ u t xây d ng so v i Lu t xây d ng và 6 đi m m i c a Ngh đ nh góp ph n qu n lý ch t ch khi s d ng các ngu n v n vào công trình xây d ng Bài
vi t này d a trên d th o c a Ngh đ nh và trong giai đo n “n c rút’’ c a công tác hoàn thi n các Ngh đ nh h ng d n Lu t Xây d ng m i
Nh ng công trình nghiên c u trên ch đ c p đ n m t h c m t s khía c nh c a qu n
lý chi phí ho c m t s b t c p trong qu n lý chi phí trong đ u t xây d ng công trình
Hi n ch a có đ tài nào nghiên c u v các gi i pháp t ng c ng công tác qu n lý chi phí đ u t xây d ng trong giai đo n th c hi n d án t i Ban QLDA ngành Nông nghi p và PTNT Ngh An Vì v y h c viên đã l a ch n đ tài này đ làm lu n V n t t nghi p v i mong mu n có th áp d ng đ c nh ng ki n th c đã tích l y đ c vào
đ c xem là m t trong nh ng nhi m v hàng đ u c a ngành xây d ng c b n nói
Trang 2416
chung và các d án s d ng v n Ngân sách nhà n c nói riêng V n đ này đang r t
đ c quan tâm hi n nay, làm th nào đ các d án đ c th c hi n v i chi phí th p nh t
mà hi u qu cao nh t
Ch ng 1 đã khái quát đ c t ng quan chung v d án, n i dung qu n lý chi phí đ u
t xây d ng các d án s d ng v n Ngân sách nhà n c Trong ch ng này, tác gi đã tìm hi u các công trình nghiên c u có n i dung t ng t và rút ra nh ng bài h c kinh nghi m đ k th a c ng nh hoàn thi n h n Nh n th y vai trò quan tr ng c a qu n lý chi phí khi th c hi n các d án, nh t là trong th i đi m có nhi u bi n đ ng v m t c
ch , chính sách nh hi n nay, h c viên đã ch n đ tài lu n v n “gi i pháp t ng c ng công tác qu n lý chi phí đ u t xây d ng trong giai đo n th c hi n d án t i Ban QLDA ngành Nông nghi p và PTNT Ngh An“ v i mong mu n có đ c nh ng thành
qu đ áp d ng vào th c t công tác, góp ph n cho thành công c a các d án đ u t
Trang 2517
CH NG 2 C S LÝ LU N V QU N LÝ CHI PHÍ U T XÂY
D NG TRONG GIAI O N TH C HI N D ÁN
2.1 Khái ni m, nguyên t c qu n lý chi phí d án đ u t xây d ng
2.1.1 Khái ni m chi phí và qu n lý chi phí d án đ u t xây d ng
Chi phí đ u t xây d ng c a d án là toàn b chi phí c n thi t đ th c hi n hoàn thành
d án Chi phí đ u t xây d ng công trình đ c bi u th qua s b t ng m c đ u t xây d ng và t ng m c đ u t xây d ng c a d án giai đo n l p d án đ u t xây
d ng; t ng d toán xây d ng công trình giai đo n th c hi n d án đ u t xây d ng công trình; giá tr thanh toán, quy t toán v n đ u t khi k t thúc xây d ng đ a công trình vào khai thác s d ng
M i giai đo n c a quá trình đ u t xây d ng công trình c a d án thì chi phí d án đ u
t xây d ng công trình xu t hi n nh ng thành ph n và tên g i khác nhau tùy thu c
ch c n ng c a nó, c th :
a) Giai đo n chu n b d án
Chi phí xây d ng công trình giai đo n này đ c bi u th b ng t ng m c đ u t Khái
ni m này đ c đ nh ngh a theo M c 2 i u 4 c a Ngh đ nh s 32/2015/N -CP ngày 25/3/2015: “T ng m c đ u t xây d ng là toàn b chi phí đ u t xây d ng c a d án
đ c xác đ nh phù h p v i thi t k c s và các n i dung khác c a Báo cáo nghiên
c u kh thi đ u t xây d ng N i dung t ng m c đ u t xây d ng g m chi phí b i
th ng, h tr và tái đ nh c (n u có); chi phí xây d ng; chi phí thi t b ; chi phí qu n
lý d án; chi phí t v n đ u t xây d ng; chi phí khác và chi phí d phòng cho kh i
l ng phát sinh và tr t giá Các thành ph n chi phí c th nh sau:
trình trên đ t, các tài s n g n li n v i đ t, trên m t n c và chi phí b i th ng khác theo quy đ nh; các kho n h tr khi nhà n c thu h i đ t; chi phí tái đ nh c ; chi phí t
ch c b i th ng, h tr và tái đ nh c ; chi phí s d ng đ t trong th i gian xây d ng (n u có); chi phí chi tr cho ph n h t ng k thu t đã đ c đ u t xây d ng (n u có) và các chi phí có liên quan khác;
b ng xây d ng, chi phí xây d ng các công trình, h ng m c công trình, xây d ng công
Trang 2618
trình t m, công trình ph tr ph c v thi công;
phí đào t o và chuy n giao công ngh (n u có); chi phí l p đ t, thí nghi m, hi u ch nh; chi phí v n chuy n, b o hi m; thu và các lo i phí, chi phí liên quan khác;
án t giai đo n chu n b d án, th c hi n d án và k t thúc xây d ng đ a công trình
c a d án vào khai thác s d ng;
ti n kh thi (n u có), l p Báo cáo nghiên c u kh thi, l p Báo cáo kinh t - k thu t, chi phí thi t k , chi phí t v n giám sát xây d ng công trình và các chi phí t v n khác liên quan;
- Chi phí khác g m chi phí h ng m c chung và các chi phí không thu c các lo i chi phí nêu trên;
phí d phòng cho y u t tr t giá trong th i gian th c hi n d án
b) Giai đo n th c hi n d án
- Trong giai đo n thi t k :
Chi phí xây d ng trên c s h s thi t k v i các b c thi t k phù h p v i c p, lo i công trình là d toán công trình, d toán h ng m c công trình
D toán công trình bao g m: Chi phí xây d ng; Chi phí thi t b ; Chi phí qu n lý d án; Chi phí t v n đ u t xây d ng; Chi phí khác và chi phí d phòng c a công trình
- Trong giai đo n l a ch n nhà th u
Trong giai đo n l a ch n nhà th u chi phí xây d ng đ c bi u th b ng:
+ Giá gói th u: Là giá tr gói th u đ c xác đ nh trong k ho ch đ u th u trên c s
t ng m c đ u t ho c t ng d toán, d toán đ c duy t và các quy đ nh hi n hành + Giá d th u: Là giá do nhà th u nêu trong đ n d th u thu c h s d th u Tr ng
h p nhà th u có th gi m giá thì giá d th u là giá sau gi m giá
+ Giá đ ngh trúng th u: Là giá do bên m i th u đ ngh trên c s giá d th u c a nhà th u đ c l a ch n trúng th u sau s a l i, hi u ch nh các sai l ch theo yêu c u c a
h s m i th u
+ Giá trúng th u: Là giá đ c phê duy t trong k t qu l a ch n nhà th u làm c s đ
Trang 2719
th ng th o, hoàn thi n và ký k t h p đ ng
+ Giá ký h p đ ng: Là kho n kinh phí bên giao th u tr cho bên nh n th u đ th c
hi n kh i l ng công vi c theo yêu c u v ti n đ , ch t l ng và các yêu c u khác quy
đ nh trong h p đ ng xây d ng Tu theo đ c đi m, tính ch t c a công trình xây d ng các bên tham gia ký k t h p đ ng ph i tho thu n giá h p đ ng xây d ng theo m t trong các hình th c sau đây: Giá h p đ ng tr n gói; Giá h p đ ng theo đ n giá c
đ nh; Giá h p đ ng theo giá đi u ch nh; Giá h p đ ng k t h p
c) Giai đo n k t thúc xây d ng đ a công trình c a d án vào khai thác s d ng
Khi hoàn thành d án, bàn giao công trình đ a vào khai thác, s d ng và k t thúc xây
d ng, chi phí xây d ng đ c bi u hi n b ng: Giá thanh toán, giá quy t toán h p đ ng
và giá thanh toán, quy t toán v n đ u t
2.1.2 Nguyên t c qu n lý chi phí đ u t xây d ng
Theo i u 3 ngh đ nh s 32/2015/N -CP ngày 25/3/2015 nêu rõ nguyên t c qu n lý chi phí đ u t xây d ng c th nh sau:
1 Qu n lý chi phí đ u t xây d ng ph i b o đ m m c tiêu đ u t , hi u qu d án đã
đ c phê duy t, phù h p v i trình t đ u t xây d ng và ngu n v n s d ng Chi phí
đ u t xây d ng ph i đ c tính đúng, tính đ cho t ng d án, công trình, gói th u xây
d ng, phù h p v i yêu c u thi t k , ch d n k thu t, đi u ki n xây d ng, m t b ng giá
th tr ng t i th i đi m xác đ nh chi phí và khu v c xây d ng công trình
2 Nhà n c th c hi n qu n lý chi phí đ u t xây d ng thông qua vi c ban hành,
h ng d n, ki m tra vi c th c hi n các quy đ nh pháp lu t; h ng d n ph ng pháp
l p và qu n lý chi phí đ u t xây d ng
3 Ch đ u t ch u trách nhi m qu n lý chi phí đ u t xây d ng t giai đo n chu n b
d án đ n khi k t thúc xây d ng đ a công trình c a d án vào khai thác s d ng trong
ph m vi t ng m c đ u t c a d án đ c phê duy t g m c tr ng h p t ng m c đ u
t đ c đi u ch nh theo quy đ nh t i i u 7 Ngh đ nh này Ch đ u t đ c thuê t
ch c, cá nhân t v n qu n lý chi phí đ đi u ki n n ng l c theo quy đ nh t i Ngh đ nh
v qu n lý d án đ u t xây d ng đ l p, th m tra, ki m soát và qu n lý chi phí đ u t xây d ng
Trang 2820
4 Vi c thanh tra, ki m tra, ki m toán chi phí đ u t xây d ng ph i đ c th c hi n theo các c n c , n i dung, cách th c, th i đi m xác đ nh t ng m c đ u t xây d ng, d toán xây d ng, d toán gói th u xây d ng, đ nh m c xây d ng, giá xây d ng, ch s giá xây
d ng c a công trình đã đ c ng i quy t đ nh đ u t , ch đ u t th ng nh t s d ng phù h p v i các giai đo n c a quá trình hình thành chi phí theo quy đ nh v qu n lý chi phí đ u t xây d ng
2.2 N i dung qu n lý chi phí d án trong giai đo n th c hi n d án trên góc đ
c a ch đ u t
2.2.1 Qu n lý chi phí trong vi c l p d toán xây d ng công trình
2.2.1.1 N i dung d toán xây d ng công trình
Qu n lý chi phí đ u t xây d ng tr c tiên và r t quan tr ng là qu n lý l p d toán xây
d ng công trình, n i dung c a d toán xây d ng công trình bao g m:
1 D toán xây d ng công trình là toàn b chi phí c n thi t đ xây d ng công trình
đ c xác đ nh giai đo n th c hi n d án phù h p v i thi t k k thu t, thi t k b n
v thi công và các yêu c u công vi c ph i th c hi n c a công trình
2 N i dung d toán xây d ng công trình g m chi phí xây d ng, chi phí thi t b , chi phí qu n lý d án, chi phí t v n đ u t xây d ng, chi phí khác và chi phí d phòng
c Chi phí qu n lý d án g m ti n l ng c a cán b qu n lý d án; ti n công tr cho
ng i lao đ ng theo h p đ ng; các kho n ph c p l ng; ti n th ng; phúc l i t p th ; các kho n đóng góp (b o hi m xã h i; b o hi m y t ; b o hi m th t nghi p; kinh phí công đoàn, trích n p khác theo quy đ nh c a pháp lu t đ i v i cá nhân đ c h ng
l ng t d án); ng d ng khoa h c công ngh , qu n lý h th ng thông tin công trình, đào t o nâng cao n ng l c cán b qu n lý d án; thanh toán các d ch v công c ng; v t
Trang 2921
t v n phòng ph m; thông tin, tuyên truy n, liên l c; t ch c h i ngh có liên quan đ n
d án; công tác phí; thuê m n; s a ch a, mua s m tài s n ph c v qu n lý d án; chi phí khác và chi phí d phòng;
d) Chi phí t v n đ u t xây d ng c a công trình g m chi phí kh o sát, thi t k , giám sát xây d ng và các chi phí t v n khác liên quan;
đ) Chi phí khác c a công trình g m chi phí h ng m c chung và các chi phí không thu c các n i dung quy đ nh t i các i m a, b, c, và d trên Chi phí h ng m c chung
g m chi phí xây d ng nhà t m đ và đi u hành thi công t i hi n tr ng, chi phí di chuy n thi t b thi công và l c l ng lao đ ng đ n và ra kh i công tr ng, chi phí an toàn lao đ ng, chi phí b o đ m an toàn giao thông ph c v thi công (n u có), chi phí
b o v môi tr ng cho ng i lao đ ng trên công tr ng và môi tr ng xung quanh, chi phí hoàn tr m t b ng và h t ng k thu t do b nh h ng khi thi công công trình (n u có), chi phí thí nghi m v t li u c a nhà th u và m t s chi phí có liên quan khác liên quan đ n công trình;
e) Chi phí d phòng c a công trình g m chi phí d phòng cho kh i l ng công vi c phát sinh và chi phí d phòng cho y u t tr t giá trong th i gian xây d ng công trình
2.2.1.2 C s và cách xác đ nh d toán xây d ng công trình
D toán xây d ng công trình th ng đ c do đ n v t v n l p nh ng Ch đ u t và Ban QLDA ph i n m rõ c s và cách l p đ ki m soát s n ph m c a t v n, tránh
tr ng h p l p thi u, sai … làm nh h ng đ n ti n đ , ch t l ng công trình C s
và cách xác d nh d toán xây d ng công trình c th nh sau:
1 D toán xây d ng công trình đ c xác đ nh trên c s kh i l ng tính toán t thi t
k k thu t, thi t k b n v thi công, ch d n k thu t, các yêu c u công vi c ph i th c
hi n c a công trình và đ nh m c xây d ng, giá xây d ng c a công trình
2 Các chi phí trong d toán xây d ng công trình đ c xác đ nh nh sau:
a) Chi phí xây d ng g m chi phí tr c ti p v v t li u, nhân công, máy thi công đ c xác đ nh trên c s kh i l ng các công tác, công vi c xây d ng đ c đo bóc, tính toán t b n v thi t k k thu t, thi t k b n v thi công, ch d n k thu t, yêu c u công vi c ph i th c hi n c a công trình, giá xây d ng c a công trình và chi phí chung,
Trang 30đ c xác đ nh b ng d toán ho c c tính chi phí;
c) Chi phí qu n lý d án đ c xác đ nh trên c s đ nh m c t l ph n tr m (%) do B Xây d ng công b ho c b ng d toán ho c s d ng c s d li u các d án t ng t
đã th c hi n phù h p v i hình th c t ch c qu n lý d án, th i gian th c hi n d án, quy mô và đ c đi m công vi c qu n lý d án Tr ng h p ch đ u t thuê t v n qu n
lý d án đ i v i các d án s d ng v n nhà n c ngoài ngân sách và d án có tính ch t
đ c thù, riêng l thì chi phí t v n qu n lý d án xác đ nh b ng d toán trên c s n i dung, kh i l ng công vi c qu n lý d án đ c ch đ u t và t ch c t v n th a thu n trong h p đ ng qu n lý d án;
d) Chi phí t v n đ u t xây d ng đ c xác đ nh trên c s đ nh m c t l ph n tr m (%) do B Xây d ng công b ho c c tính chi phí theo công vi c t v n c a d án, công trình t ng t đã th c hi n ho c xác đ nh b ng d toán Chi phí thuê chuyên gia
t v n n c ngoài th c hi n m t s lo i công vi c t v n xác đ nh b ng d toán phù
h p v i các quy đ nh c a c p có th m quy n và thông l qu c t ;
đ) Chi phí khác đ c xác đ nh trên c s đ nh m c t l ph n tr m (%) ho c c tính
ho c b ng d toán ho c giá tr h p đ ng đã ký k t;
e) Chi phí d phòng cho kh i l ng công vi c phát sinh đ c tính b ng t l ph n
tr m (%) trên t ng các chi phí quy đ nh t i các i m a, b, c, d và đ Chi phí d phòng cho y u t tr t giá đ c tính trên c s đ dài th i gian xây d ng công trình, k
ho ch b trí v n và ch s giá xây d ng phù h p v i lo i công trình xây d ng có tính
đ n các kh n ng bi n đ ng giá trong n c và qu c t
D toán xây d ng công trình đ c xác đ nh theo công th c sau:
GXDCT = GXD + GTB + GQLDA + GTV + GK + GDP (2.1)
Trong đó:
Trang 31đ u t xây d ng
- Xác đ nh chi phí thi t b (GTB)
Chi phí thi t b xác đ nh theo công trình, h ng m c công trình g m chi phí mua s m thi t b công trình và thi t b công ngh ; chi phí đào t o và chuy n giao công ngh (n u có); chi phí l p đ t, thí nghi m, hi u ch nh thi t b ; chi phí liên quan khác đ c xác đ nh theo công th c sau:
GTB = GMS + G T + GL (2.2) Trong đó:
- GMS: chi phí mua s m thi t b công trình và thi t b công ngh ;
- G T: chi phí đào t o và chuy n giao công ngh ;
- GL : chi phí l p đ t thi t b và thí nghi m, hi u ch nh thi t b ;
Chi phí mua s m thi t b công trình và thi t b công ngh đ c xác đ nh theo công
th c sau:
(2.3) Trong đó:
Trang 3224
- Qi: kh i l ng ho c s l ng thi t b (nhóm thi t b ) th i (i = 1÷n);
- Mi: giá tính cho m t đ n v kh i l ng ho c m t đ n v s l ng thi t b (nhóm thi t
b ) th i (i = 1÷ n), đ c xác đ nh theo công th c:
Mi = Gg + Cvc + CIk + Cbq + T (2.4) Trong đó:
- Gg: giá thi t b n i mua (n i s n xu t, ch t o ho c n i cung ng thi t b t i Vi t Nam) hay giá tính, đ n c ng Vi t Nam (đ i v i thi t b nh p kh u) đã g m chi phí thi t k và giám sát ch t o thi t b ;
- Cvc: chi phí v n chuy n m t đ n v kh i l ng ho c m t đ n v s l ng thi t b (nhóm thi t b ) t n i mua hay t c ng Vi t Nam đ n hi n tr ng công trình;
- Clk: chi phí l u kho, l u bãi, l u container m t đ n v kh i l ng ho c m t đ n v s
l ng thi t b (nhóm thi t b ) t i c ng Vi t Nam đ i v i thi t b nh p kh u;
- Cbq: chi phí b o qu n, b o d ng m t đ n v kh i l ng ho c m t đ n v s l ng thi t b (nhóm thi t b ) t i hi n tr ng;
- T: các lo i thu và phí có liên quan
i v i nh ng thi t b ch a đ i u ki n xác đ nh đ c giá theo công th c (2.4) nêu trên thì có th d tính trên c s l a ch n m c giá th p nh t gi a các báo giá c a nhà
s n xu t ho c nhà cung ng thi t b (tr nh ng lo i thi t b l n đ u xu t hi n trên th
tr ng và ch có duy nh t trên th tr ng) đ m b o đáp ng yêu c u cung c p thi t b cho công trình ho c giá nh ng thi t b t ng t công su t, công ngh và xu t x trên
th tr ng t i th i đi m tính toán ho c c a công trình có thi t b t ng t đã và đang
th c hi n Trong quá trình xác đ nh chi phí đ u t xây d ng, nhà th u t v n có trách nhi m xem xét, đánh giá m c đ phù h p c a giá thi t b khi s d ng các báo giá nêu trên
i v i các lo i thi t b công trình, thi t b công ngh c n s n xu t, gia công thì chi phí này đ c xác đ nh trên c s kh i l ng thi t b c n s n xu t, gia công và giá s n xu t, gia công m t t n (ho c m t đ n v tính) phù h p v i tính ch t, ch ng lo i thi t b theo
h p đ ng s n xu t, gia công đã đ c ký k t ho c c n c vào báo giá gia công s n
ph m c a nhà s n xu t đ c ch đ u t l a ch n ho c giá s n xu t, gia công thi t b
t ng t c a công trình đã và đang th c hi n
Chi phí đào t o và chuy n giao công ngh đ c xác đ nh b ng cách l p d toán ho c
Trang 3325
d tính tùy theo đ c đi m c th c a t ng d án
Chi phí l p đ t thi t b và chi phí thí nghi m, hi u ch nh thi t b đ c xác đ nh b ng cách l p d toán nh đ i v i chi phí xây d ng
Chi phí thi t b đ c t ng h p theo B ng 2 c a Ph l c s 01 b n lu n v n
- Xác đ nh chi phí qu n lý d án (GQLDA)
Chi phí qu n lý d án đ c xác đ nh theo công th c sau:
GQLDA = N x (GXDtt + GTBtt) (2.5) Trong đó:
- N: đ nh m c t l ph n tr m (%) chi phí qu n lý d án t ng ng v i quy mô xây l p
và thi t b c a d án (theo h ng d n c a B Xây d ng);
- GXDtt: chi phí xây d ng tr c thu giá tr gia t ng;
- GTBtt: chi phí thi t b tr c thu giá tr gia t ng
Tr ng h p chi phí qu n lý d án đ c xác đ nh theo h ng d n trên không phù h p thì đ c xác đ nh b ng cách l p d toán Ph ng pháp l p d toán theo h ng d n c a
B Xây d ng
- Xác đ nh chi phí t v n đ u t xây d ng (GTV)
4.1 Chi phí t v n đ u t xây d ng đ c xác đ nh theo công th c sau:
(2.6) Trong đó:
- Ci: chi phí t v n đ u t xây d ng th i (i=1÷n) đ c xác đ nh theo đ nh m c t l
ph n tr m (%) theo h ng d n c a B Xây d ng;
- Dj: chi phí t v n đ u t xây d ng th j (j=1÷m) đ c xác đ nh b ng cách l p d toán theo h ng d n c a B Xây d ng
Tr ng h p m t s công vi c t v n đ u t xây d ng th c hi n tr c khi xác đ nh d toán xây d ng công trình thì chi phí t v n đ u t xây d ng đ c xác đ nh b ng giá tr
h p đ ng t v n đó ký k t
- Xác đ nh chi phí khác (GK)
Chi phí khác đ c xác đ nh theo công th c sau:
Trang 3426
(2.7) Trong đó:
- Ci: chi phí khác th i (i=1÷n) đ c xác đ nh theo đ nh m c t l ph n tr m (%) theo
CNT: chi phí nhà t m t i hi n tr ng đ và i u hành thi công
Chi phí nhà t m t i hi n tr ng đ và đi u hành thi công là chi phí đ xây d ng nhà
t m t i hi n tr ng ho c thuê nhà ho c chi phí đi l i ph c v cho vi c và đi u hành thi công c a nhà th u trong quá trình thi công xây d ng công trình
Chi phí nhà t m t i hi n tr ng đ và đi u hành thi công đ c tính b ng t l 2% trên chi phí xây d ng và chi phí l p đ t, thí nghi m hi u ch nh thi t b tr c thu giá
tr gia t ng đ i v i các công trình đi theo tuy n nh đ ng dây t i đi n, đ ng dây thông tin b u đi n, đ ng giao thông, kênh m ng, đ ng ng, các công trình thi công d ng tuy n khác và b ng t l 1% đ i v i các công trình còn l i
i v i các tr ng h p đ c bi t khác (nh công trình có quy mô l n, ph c t p, các công trình trên bi n, ngoài h i đ o, các công trình s d ng v n ODA l a ch n nhà th u theo hình th c đ u th u qu c t ) n u Kho n m c chi phí nhà t m t i hi n tr ng đ
và đi u hành thi công tính theo t l (%) trên không phù h p thì ch đ u t c n c đi u
ki n th c t t ch c l p và phê duy t d toán chi phí này
Ph ng pháp l p d toán cho Kho n m c chi phí này nh ph ng pháp xác đ nh chi phí xây d ng theo h ng d n t i Ph l c s 3 c a Thông t s 06/2016/TT-BXD ngày 10/3/2016 h ng d n xác đ nh và qu n lý chi phí đ u t xây d ng nh m c chi phí chung, thu nh p ch u thu tính tr c đ c tính theo công trình dân d ng
i v i tr ng h p đ u th u thì Kho n m c chi phí này ph i tính trong giá gói th u + CKKL: chi phí m t s công vi c thu c h ng M c chung nh ng không xác đ nh đ c
Trang 3527
kh i l ng t thi t k g m: Chi phí an toàn lao đ ng và b o v môi tr ng cho ng i lao đ ng trên công tr ng và môi tr ng xung quanh; chi phí thí nghi m v t li u c a nhà th u; chi phí di chuy n l c l ng lao đ ng trong n i b công tr ng; chi phí b m
n c, vét bùn không th ng xuyên, đ c tính b ng t l ph n tr m (%) trên chi phí xây d ng và chi phí l p đ t, thí nghi m hi u ch nh thi t b tr c thu giá tr gia t ng quy đ nh t i b ng 4 c a Ph l c s 01 b n lu n v n này
+ CK: chi phí h ng m c chung còn l i g m: Chi phí di chuy n máy, thi t b thi công
đ c ch ng và l c l ng lao đ ng (có tay ngh thu c biên ch qu n lý c a doanh nghi p) đ n và ra kh i công tr ng; chi phí b o đ m an toàn giao thông ph c v thi công (n u có); chi phí hoàn tr h t ng k thu t do b nh h ng khi thi công xây d ng công trình (n u có); chi phí kho bãi ch a v t li u (n u có); chi phí xây d ng nhà bao che cho máy, n n móng máy, h th ng c p đi n, khí nén, h th ng c p thoát n c t i
hi n tr ng, l p đ t, tháo d m t s lo i máy (nh tr m tr n bê tông xi m ng, tr m
tr n bê tông nh a, c n tr c di chuy n trên ray, c n tr c tháp, m t s lo i máy, thi t b thi công xây d ng khác có tính ch t t ng t ) và đ c xác đ nh b ng ph ng pháp l p
d toán ho c d tính chi phí
Tr ng h p xác đ nh b ng d toán th c hi n theo h ng d n t i Ph l c s 3 c a Thông t 06/2016/TT-BXD ngày 10/3/2016 h ng d n xác đ nh và qu n lý chi phí
đ u t xây d ng
+ T: m c thu su t thu giá tr gia t ng theo quy đ nh
D toán chi phí h ng m c chung đ c t ng h p theo b ng 3 c a Ph l c s 01 b n
- GDP1: chi phí d phòng cho y u t kh i l ng công vi c phát sinh đ c xác đ nh theo công th c sau:
GDP1 = (GXD + GTB + GQLDA + GTV + GK) x kps (2.10)
Trang 3628
- kps là h s d phòng cho kh i l ng công vi c phát sinh, m c t l này ph thu c vào m c đ ph c t p c a công trình thu c d án và i u ki n đ a ch t công trình n i xây d ng công trình và m c t l là kps ≤ 5%
- GDP2: chi phí d phòng cho y u t tr t giá (GDP2) đ c xác đ nh theo công th c sau:
(2.11) Trong đó:
- T: th i gian xây d ng công trình xác đ nh theo (quý, n m);
- t: s th t th i gian phân b v n theo k ho ch xây d ng công trình (t=1÷T);
- GtXDCT: giá tr d toán xây d ng công trình tr c chi phí d phòng th c hi n trong Kho ng th i gian th t;
- IXDCTbq: ch s giá xây d ng s d ng tính d phòng cho y u t tr t giá đ c xác
đ nh theo công th c 1.7 t i Ph l c s 1 c a Thông t 06/2016/TT-BXD ngày 10/3/2016 h ng d n xác đ nh và qu n lý chi phí đ u t xây d ng
± ∆IXDCT: m c bi n đ ng bình quân c a ch s giá xây d ng theo th i gian d ng công trình so v i m c đ tr t giá bình quân c a đ n v th i gian (quý, n m) đã tính
và đ c xác đ nh trên c s d báo xu h ng bi n đ ng c a các y u t chi phí giá c trong khu v c và qu c t b ng kinh nghi m chuyên gia
2.2.2 Qu n lý chi phí trong th m đ nh, phê duy t và đi u ch nh d toán xây d ng
2.2.2.1 Qu n lý chi phí trong th m đ nh, phê duy t d toán xây d ng
Sau khi xác đ nh đ c d toán xây d ng công trình, ch đ u t qu n lý chi phí thông qua vi c th m đ nh, phê duy t d toán, các quy đ nh c th nh sau:
1 Th m đ nh d toán xây d ng công trình đ c th c hi n đ ng th i v i vi c th m
đ nh thi t k k thu t, thi t k b n v thi công
2 N i dung th m đ nh d toán xây d ng công trình g m:
a) Ki m tra s phù h p kh i l ng công tác xây d ng, ch ng lo i và s l ng thi t b trong d toán so v i kh i l ng, ch ng lo i và s l ng thi t b tính toán t thi t k xây d ng, công ngh ;
Trang 3729
b) Ki m tra tính đúng đ n, h p lý c a vi c áp d ng, v n d ng đ nh m c d toán, giá xây d ng c a công trình và quy đ nh khác có liên quan trong vi c xác đ nh các kho n
m c chi phí c a d toán xây d ng công trình;
c) Xác đ nh giá tr d toán xây d ng công trình sau th m đ nh và ki n ngh giá tr d toán xây d ng đ c p có th m quy n xem xét, phê duy t ánh giá m c đ t ng, gi m
c a các kho n m c chi phí, phân tích nguyên nhân t ng, gi m so v i giá tr d toán xây d ng công trình đ ngh th m đ nh
3 i v i các công trình thu c d án quan tr ng qu c gia, d án nhóm A, B và C có
k thu t ph c t p ho c áp d ng công ngh cao, c quan chuyên môn v xây d ng theo phân c p, ng i quy t đ nh đ u t yêu c u ch đ u t l a ch n t ch c t v n qu n lý chi phí đ đi u ki n n ng l c th c hi n th m tra d toán xây d ng công trình làm c
s cho vi c th m đ nh tr c khi trình c p có th m quy n phê duy t
4 D toán xây d ng công trình đ c phê duy t là c s xác đ nh giá gói th u trong k
ho ch l a ch n nhà th u và đàm phán, ký k t h p đ ng xây d ng trong tr ng h p ch
đ nh th u, n u có Tr ng h p giá gói th u trong k ho ch l a ch n nhà th u xác đ nh trên c s t ng m c đ u t thì giá gói th u đ c c p nh t theo d toán xây d ng công trình đã phê duy t
Nh v y vi c th c hi n t t khâu th m đ nh phê duy t d toán s ki m soát chi phí cho
d án, tránh lãng phí và nh ng t n th t khác cho d án ây là công vi c h t s c c n thi t đ ki m tra tính đúng đ n, tính h p lý c a vi c l p d toán nh m xác đ nh đ v n xây d ng, tránh đ c vi c l i d ng nâng kh ng ho c ép th p giá theo ý ch quan c a
ng i l p
2.2.2.2 Qu n lý chi phí trong đi u ch nh d toán d toán xây d ng
M c dù đã đ c ki m soát t t nh t nh ng gi a thi t k và th c t hi n tr ng luôn có kho ng cách và luôn t n t i nh ng s vi c x y ra không th l ng tr c Chính vì v y, trong th c hi n d án luôn ph i th c hi n nh ng đi u ch nh, b sung thi t k và d toán cho phù h p v i th c t th c hi n Vi c đi u ch nh này c ng c n đ c qu n lý chi phí và n i dung qu n lý c th nh sau:
1 D toán xây d ng công trình đã phê duy t ch đ c đi u ch nh trong các tr ng
Trang 38và th m đ nh, phê duy t nh khi l p d toán ban đ u
2.2.2.3 Qu n lý chi phí trong đ nh m c xây d ng công trình
l p d toán thi t k c n s d ng các đ nh m c kinh t - k thu t và đ nh m c chi phí, nh v y ngh a là đ qu n lý chi phí c a d án thì qu n lý các đ nh m c này c ng
là m t n i dung c n đ c th c hi n Khái ni m và n i dung qu n lý chi phí qu n lý
đ nh m c xây d ng công trình c th nh sau:
Trang 39ý ki n th ng nh t c a B Xây d ng nh k hàng n m g i nh ng đ nh m c xây d ng
đã công b v B Xây d ng đ theo dõi, qu n lý
3 nh m c xây d ng đ c công b là c s đ ch đ u t s d ng, v n d ng, tham
kh o khi xác đ nh d toán xây d ng và qu n lý chi phí đ u t xây d ng
4 i v i các công vi c xây d ng ch a có trong h th ng đ nh m c d toán xây d ng
đ c công b ho c đã có trong h th ng đ nh m c d toán xây d ng đ c công b
nh ng ch a phù h p v i yêu c u k thu t, đi u ki n thi công, bi n pháp thi công c
th c a công trình đ c th c hi n nh sau:
a) Ch đ u t t ch c xác đ nh các đ nh m c d toán xây d ng m i, đ nh m c d toán xây d ng đi u ch nh ho c v n d ng đ nh m c d toán t ng t các công trình đã và đang th c hi n, làm c s qu n lý chi phí đ u t xây d ng công trình;
b) i v i các gói th u xây d ng s d ng v n ngân sách nhà n c th c hi n hình th c
ch đ nh th u thì ch đ u t ph i báo cáo ng i quy t đ nh đ u t xem xét quy t đ nh
tr c khi áp d ng Riêng đ i v i công trình xây d ng thu c d án đ u t do Th t ng
Trang 4032
Chính ph quy t đ nh đ u t thì B tr ng B qu n lý ngành, Ch t ch y ban nhân dân c p t nh quy t đ nh
5 Ch đ u t đ c thuê t ch c t v n qu n lý chi phí đ đi u ki n n ng l c theo quy
đ nh t i Ngh đ nh v qu n lý d án đ u t xây d ng đ l p, đi u ch nh, th m tra các
đ nh m c d toán xây d ng đ i v i các đ nh m c t i đi m 4
2.2.3 Qu n lý chi phí trong giai đo n b i th ng gi i phóng m t b ng
Chi phí b i th ng GPMB, T C c a m t d án đ c l p và phê duy t trong T ng
m c đ u t xây d ng công trình, các giai đo n thi t k ti p theo không phê duy t l i chi phí b i th ng GPMB, T C Do đó, ngay t giai đo n l p d án đ u t xây d ng công trình, c n t ch c ki m tra, th m đ nh chi phí b i th ng GPMB, tái đ nh c do
đ n v t v n l p v s tuân th các ch đ chính sách c a Nhà n c, đ n giá đ t đai, tài s n, v t ki n trúc có phù h p v i đ n giá do các c p th m quy n công b tr c khi trình phê duy t Trong giai đo n th c hi n b i th ng GPMB đ xây d ng d án, công tác b i th ng GPMB các d án đ u do giao cho Trung tâm phát tri n qu đ t c a huy n ho c H i đ ng b i th ng GPMB huy n th c hi n Trong đó, Ban QLDA là
m t thành ph n tham gia trong H i đ ng nh m đôn đ c ti n đ và ki m soát đ c kh i
l ng tài s n, đ t đai b nh h ng b i d án và đ n giá, ch đ chính sách khi l p
ph ng án b i th ng cho phù h p v i quy đ nh hi n hành c a Nhà n c và tham gia
gi i thích v n đ ng các v n đ liên quan đ n an toàn đi n đ ng i dân hi u
2.2.4 Qu n lý chi phí đ u t trong b c l a ch n nhà th u thi công
ây là n i dung quan tr ng, quy t đ nh ph n l n đ n qu n lý chi phí đ u t xây d ng,
m u ch t ti t ki m chi phí Vi c qu n lý chi phí giai đo n này th hi n trên c s
nh ng n i dung sau:
B c 1: Xác đ nh giá gói th u, xây d ng h s m i th u
Giá gói th u thi công xây d ng theo quy đ nh là toàn b chi phí c n thi t đ th c hi n thi công xây d ng các công tác, công vi c, h ng m c, công trình xây d ng phù h p v i
ph m vi th c hi n c a gói th u thi công xây d ng N i dung d toán gói th u thi công xây d ng g m chi phí xây d ng, chi phí h ng m c chung và chi phí d phòng
Vi c xây d ng giá gói th u trong qu n lý chi phí đ u t xây d ng th hi n n ng l c