Luận văn thạc sỹ - Quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của Sở Giao thông Vận tải tỉnh Sơn La

PHẦN MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Theo báo cáo của Ủy ban An toàn giao thông Quốc gia, năm 2017, toàn quốc xảy ra 20.080 vụ tai nạn giao thông, làm chết 8.279 người, bị thương 17.040 người. Trong đó tai nạn giao thông đường bộ chiếm tỷ lệ lớn nhất khi năm vừa qua cả nước đã xảy ra 19.798 vụ, làm chết 8.089 người, bị thương 16.970 người trong đó có 62 vụ đặc biệt nghiêm trọng, làm chết 199 người, bị thương 189 người. Riêng trên địa bàn tỉnh Sơn La theo thống kê của Ban an toàn giao thông tỉnh trong năm 2017 (Tính từ ngày 16/12/2016 đến hết ngày 15/12/2017), trên địa bàn tỉnh xảy ra 145 vụ tai nạn giao thông, làm chết 77 người, bị thương 142 người. Từ những nguyên nhân gây ra tai nạn giao thông như hiện nay, nhà nước ta nói chung cũng như tỉnh Sơn La nói riêng đã đưa ra nhiều giải pháp thiết thực để làm giảm tai nạn giao thông. Điều quan trọng của những giải pháp đưa ra đó là giải quyết vấn đề cốt lõi thuộc về ý thức của người dân để nắm rõ những quy định pháp luật giao thông cũng như những kỹ năng lái xe của họ khi xử lý những tình huống trong quá trình lưu thông. Một trong những giải pháp mang lại hiệu quả tốt trong vấn đề này có thể kể đến đó là nâng cao hiệu quả của hoạt động đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe cho những người có ý thức và kiến thức pháp luật. Đồng thời thực hiện tốt Luật Giao thông đường bộ năm 2008, Nghị quyết số 32/2007/NQ-CP ngày 29 tháng 6 năm 2007 của Chính phủ về một số giải pháp cấp bách nhằm kiềm chế tai nạn giao thông và ùn tắc giao thông, thời gian qua, Sở GTVT tỉnh Sơn La đã có nhiều cố gắng trong quản lý công tác đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe; chỉ đạo, hướng dẫn cơ sở đào tạo lái xe, trung tâm sát hạch lái xe đầu tư cơ sở vật chất kỹ thuật, nghiệp vụ chuyên môn theo tiêu chuẩn quy định; tổ chức đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ sát hạch viên, cán bộ nghiệp vụ phục vụ nhu cầu sát hạch, cấp đổi giấy phép lái xe, nên chất lượng công tác đào tạo, sát hạch lái xe trên địa bàn tỉnh Sơn La có những tiến bộ đáng ghi nhận, vi phạm liên quan đến lĩnh vực chuyên môn giảm đáng kể góp phần quan trọng vào việc kiềm chế, giảm thiểu tai nạn giao thông và ùn tắc giao thông, được dư luận xã hội đồng tình, ủng hộ. Bên cạnh những kết quả đạt được, vẫn còn những hạn chế cần được khắc phục như: việc phân phối chương trình đào tạo, thời gian đào tạo đối với từng loại phương tiện có cấu tạo, tính năng vận hành khác nhau chưa rõ ràng, thời gian đào tạo các khâu lý thuyết, thực hành của khóa học sắp xếp chưa thật sự hợp lý, công tác giáo dục phẩm chất, đạo đức, ý thức chấp hành pháp luật giao thông và kỹ năng thao tác điều khiển phương tiện giao thông an toàn đã có nhưng chưa sâu sắc. Trong quản lý đào tạo có nơi chưa thực hiện nghiêm túc nội dung, chương trình đào tạo theo qui định; trong công tác sát hạch, các phần sát hạch từ lý thuyết đến thực hành trong hình và thực hành lái xe trên đường đã bằng máy móc và thiết bị chấm điểm tự động tuy nhiên máy móc nhiều lúc hỏng hóc làm cho công tác sát hạch khó khăn hơn. Với mục tiêu giúp cho lãnh đạo Sở có một cái nhìn tổng thể về chất lượng công tác đào tạo, sát hạch lái xe từ đó có giải pháp để nâng cao hơn nữa chất lượng công tác quản lý đào tạo, sát hạch lái xe góp phần thực hiện tốt Nghị quyết số 88/NQ-CP ngày 24/8/2011 của Chính phủ về tăng cường thực hiện các giải pháp trọng tâm bảo đảm trật tự an toàn giao thông, và đáp ứng tốt nhu cầu của nhân dân tỉnh Sơn La trong việc học, ôn luyện và sát hạch lái xe. Với yêu cầu thực tiễn nêu trên, tôi đã lựa chọn đề tài nghiên cứu: “ Quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của Sở Giao thông Vận tải tỉnh Sơn La ”. 2. Tình hình nghiên cứu Quản lý đào tạo, sát hạch lái xe là một lĩnh vực nghiên cứu mang tính chuyên ngành, nghiên cứu các vấn đề phát sinh trong quá trình thực hiện các chính sách có liên quan đến hoạt động Quản lý đào tạo, sát hạch lái xe trong tình hình kinh tế của tỉnh cũng như của đất nước, hội nhập khu vực, hội nhập toàn cầu, từ đó hoàn thiện công tác Quản lý đào tạo, sát hạch lái xe trên địa bàn tỉnh. Trong quá trình nghiên cứu để thực hiện đề tài luận văn của mình, tác giả đã nghiên cứu một số tài liệu, một số giáo trình của Trường Đại học Kinh tế Quốc dân, Học viện Hành chính Quốc gia. Quá trình thực thi chính sách, cần áp dụng một số nội dung như hoạch định, tổ chức và kiểm tra. Nhà nước cần có lực lượng kinh tế để sản xuất và cung ứng những hàng hóa dịch vụ mà khu vực tư nhân không làm được hoặc làm được nhưng cần có sự hỗ trợ của nhà nước. Để thực hiện nhiệm vụ quản lý, nhà nước cần phải tổ chức thực hiện bộ máy và ban hành các Luật, các văn bản quy phạm pháp luật để điều tiết nền kinh tế thị trường, hướng dẫn, quản lý các doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân trong quá trình điều hành đất nước. Nội dung quản lý đối với các cơ sở đào tạo, cơ sở sát hạch lái xe là xây dựng và ban hành pháp luật, xây dựng chiến lược, quy hoạch, kế hoạch, dự án, đầu tư, tổ chức thực hiện, định hướng và điều chỉnh, thực hiện các hoạt động hỗ trợ, kiểm tra, giám sát. Ngoài ra, tác giả đã nghiên cứu luận văn thạc sĩ và đề tài nghiên cứu khoa học thuộc chuyên ngành GTVT, qua đó tác giả đã kế thừa và phát huy những tài liệu, số liệu liên quan đến luận văn của mình. Đã có một số đề tài nghiên cứu về công tác quản lý đào tạo, sát hạch lái xe như: -Luận văn thạc sĩ ngành Quản trị Kinh doanh của tác giả Nguyễn Hoàng Nam (Trường Đại học Bách khoa Hà Nội), 2013, “ Xây dựng giải pháp nhằm nâng cao chất lượng đào tạo xe trên địa bàn tỉnh Nghệ An". Đề tài đã phân tích, đánh giá thực trạng dịch vụ đào tạo lái xe trên địa bàn tỉnh Nghệ An, chỉ ra những mặt hạn chế bất cập và đề xuất, kiến nghị các xây dựng các giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo lái xe trên địa bàn tỉnh Quảng Nam. - Luận văn thạc sĩ ngành Luật học của tác giả Nguyễn Thanh Điền (Học viện khoa học xã hội ), 2017,“ Quản lý nhà nước về đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe cơ giới đường bộ từ thực tiễn tỉnh Bình Dương”. Đề tài đã phân tích, đánh giá thực trạng quản lý nhà nước về đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe cơ giới đường bộ từ thực tiễn tỉnh Bình Dương, chỉ ra những mặt đã đạt được và những mặt hạn chế bất cập và đề xuất, kiến nghị các xây dựng các giải pháp nâng cao chất lượng quản lý nhà nước về đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe cơ giới đường bộ trên địa bàn tỉnh Bình Dương. -Luận văn thạc sĩ ngành Quản trị Kinh doanh của tác giả Nguyễn Ngọc Trung (Trường Đại học Bách khoa Hà Nội), 2013, “Phân tích thực trạng và đề xuất một số giải pháp nâng cao chất lượng công tác quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của Sở Giao thông vận tải tỉnh Quảng Ninh”. Đề tài đã vận dụng lý luận chung về kỹ năng lãnh đạo và quản lý và thực trạng công tác quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của Sở Giao thông Vận tải tỉnh Quảng Ninh cũng như môi trường đào tạo nghề lái xe trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh để phân tích thực trạng và đề xuất một số giải pháp nâng cao chất lượng công tác quản lý đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe để từ đó nâng cao hiệu quả công tác quản lý Nhà nước của Sở Giao thông Vận tải Quảng Ninh. -Tuy nhiên chưa có đề tài nghiên cứu chuyên sâu về quản lý đào tạo, sát hạch lái xe tại tỉnh Sơn La. Do vậy đây được coi như là công trình nghiên cứu khoa học đầu tiên đề cập có hệ thống về vấn đề này, không trùng lặp với các công trình đã công bố. -Trong quá trình nghiên cứu thực hiện luận văn, tác giả đã kế thừa, học tập những ưu điểm, những cơ sở lý luận của các giáo trình, luận văn, đề tài nghiên cứu khoa học có liên quan đến luận văn của mình, tuy nhiên vì mục tiêu, phạm vi và đối tượng nghiên cứu có khác nhau nên luận văn không trùng lắp với các công trình khoa học đã nêu về nội dung và hình thức. Luận văn đáp ứng được các yêu cầu cơ bản của một luận văn thạc sỹ, có giá trị lý luận và thực tiễn, đề xuất được một số giải pháp và kiến nghị nhằm hoàn thiện quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của tỉnh Sơn La. Luận văn có thể sử dụng làm tài liệu nghiên cứu, tham khảo trong lĩnh vực QLNN về giao thông. 3.Mục đích nghiên cứu - Xác định khung nghiên cứu về quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của sở giao thông vận tải; - Phân tích thực trạng quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của sở giao thông vận tải Sơn La; - Đề xuất một số giải pháp hoàn thiện quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của sở giao thông vận tải Sơn La. 4.Đối tượng, phạm vi nghiên cứu - Đối tượng nghiên cứu: Quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của Sở Giao thông vận tải tỉnh Sơn La. - Phạm vi nội dung: Quản lý đào tạo, sát hạch lái xe. - Phạm vi không gian: Địa bàn tỉnh Sơn La - Phạm vi thời gian: Từ năm 2015 –2017.

-HOÀNG SƠN BÌNH

QUẢN LÝ ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE CỦA

SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI TỈNH SƠN LA

Chuyên ngành : Quản lý kinh tế và chính sách

Mã ngành : 8340410

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ

Người hướng dẫn khoa học:

PGS.TS MAI VĂN BƯU

HÀ NỘI – 2018

Tôi xin cam đoan bản luận văn tốt nghiệp này, được thực hiện dưới sự hướng

dẫn của PGS.TS Mai Văn Bưu, là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các dữ liệu,

kết quả nghiên cứu trong luận văn là trung thực, chính xác, các tài liệu trích dẫn cónguồn gốc rõ ràng

Tác giả

Hoàng Sơn Bình

Lời đầu tiên em xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới tập thể thầy, cô giáo TrườngĐại học Kinh tế Quốc dân, Viện đào tạo Sau đại học, đặc biệt là các thầy, cô giáotrong Khoa Khoa học Quản lý đã trang bị cho em những kiến thức quan trọng trongthời gian học tập và hướng dẫn, giúp đỡ tận tình trong quá trình em viết luận văn.

Đặc biệt, em xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất đến PGS.TS Mai Văn Bưu đãtrực tiếp hướng dẫn, giúp đỡ em với những chỉ dẫn khoa học quý báu trong suốt quátrình triển khai, nghiên cứu và hoàn thành luận văn thạc sỹ này

Em cũng xin chân thành cảm ơn đến sự giúp đỡ của các đồng chí trong cơquan Sở Giao thông vận tải tỉnh Sơn La, Sở LĐ thương binh và xã hội tỉnh Sơn

La, các cơ sở đào tạo sát hạch lái xe trong tỉnh cùng bạn bè, gia đình đã tạo mọiđiều kiện tốt nhất cho em trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thànhluận văn tốt nghiệp

Xin chân thành cảm ơn!

Tác giả

Hoàng Sơn Bình

LỜI CAM ĐOAN

LỜI CẢM ƠN

MỤC LỤC

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

PHẦN MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE CỦA SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI 7

1.1 ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE CƠ GIỚI ĐƯỜNG BỘ 7

1.1.1 Đào tạo lái xe cơ giới đường bộ 7

1.1.2 Sát hạch lái xe cơ giới đường bộ 8

1.2 QUẢN LÝ ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE CỦA SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI 8

1.2.1 Khái niệm quản lý đào tạo, sát hạch lái xe cơ giới của Sở giao thông Vận tải 8

1.2.2 Mục tiêu và tiêu chí đánh giá quản lý đào tạo và sát hạch lái xe của Sở giao thông 9

1.2.3 Nguyên tắc quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của sở Giao thông 10

1.2.4 Nội dung quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của sở giao thông 11

1.3 CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUẢN LÝ ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE CỦA SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI 12

1.3.1 Yếu tố pháp lý 12

1.3.2 Yếu tố thuộc sở Giao thông 15

1.3.3 Các yếu tố khác 18

CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG QUẢN LÝ ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE CỦA SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI SƠN LA 21

2.1 GIỚI THIỆU VỀ SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI SƠN LA 21

2.1.1 Chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Sở giao thông Vận tải Sơn La 21

2.2 THỰC TRẠNG HỆ THỐNG ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH SƠN LA 25

2.2.1 Hệ thống các cơ sở đào tạo, sát hạch lái xe 25

2.2.2 Thực trạng công tác đào tạo, sát hạch lái xe của các cơ sở đào tạo, sát hạch lái xe trên địa bàn tỉnh 25

2.3 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE CỦA SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI TỈNH SƠN LA 32

2.3.1 Bộ máy quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của Sở Giao thông vận tải Sơn La 32

THÔNG VẬN TẢI SƠN LA 44

2.4.1 Đánh giá thực hiện mục tiêu quản lý trong công tác đào tạo, sát hạch lái xe 44

2.4.2 Điểm mạnh trong quản lý đào tao, sát hạch lái xe của sở giao thông Vận tải Sơn La 45

2.4.3 Hạn chế trong quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của Sở giao thông Vận tải Sơn La 46

2.4.4 Nguyên nhân điểm hạn chế trong quản lý đào tạo, sát hạch lái xe 46

CHƯƠNG 3: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE CỦA SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI SƠN LA 52

3.1.ĐỊNH HƯỚNG HOÀN THIỆN QUẢN LÝ ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE CỦA SỞ GTVT SƠN LA 52

3.2.CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE CỦA SỞ GTVT SƠN LA 54

3.2.1 Hoàn thiện hoạch định quy hoạch, kế hoạch, chính sách về đào tạo và sát hạch lái xe trên địa bàn tỉnh Sơn La 54

3.22 Hoàn thiện tổ chức thực thi quy hoạch chính sách đào tạo, sát hạch lái xe trên địa bàn tỉnh Sơn la 56

3.2.3 Hoàn thiện kiểm tra, thanh tra của Sở giao thông Vận tải Sơn la đối với các cơ sở đào, sát hạch lái xe trên địa bàn 59

3.2.4 Giải pháp khác 61

3.3 KIẾN NGHỊ 62

3.3.1 Với chính quyền tỉnh Sơn La 62

3.3.2 Kiến nghị với Bộ Giao thông vận tải sửa đổi các văn bản quy phạm pháp luật 63

KẾT LUẬN 67 TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

ĐTLX : Đào tạo lái xe

Bảng 2.1 Số lượng cán bộ công chức Sở GTVT Sơn La 25

Bảng 2.2 Kết quả đào tạo lái xe mô tô hạng A1 trên địa bàn tỉnh Sơn La trong 3 năm gần đây 26

Bảng 2.3 Kết quả đào tạo lái xe ô tô các hạng trên địa bàn tỉnh Sơn La trong 3 năm gần đây 26

Bảng 2.4 Kết quả sát hạch cấp GPLX mô tô hạng A1 (2015-2017 ) 27

Bảng 2.5 Kết quả sát hạch cấp GPLX ô tô các hạng (2015-2017 ) 27

Bảng 2.6 Kết quả sát hạch lái xe các hạng (2013-2017) 28

Bảng 2.7 Tổng hợp trình độ giáo viên của 2 cơ sở đào tạo lái xe 30

HÌNH Hình 2.1 Bộ máy tổ chức của Sở GTVT Sơn La 24

Hình 2.2 Cơ cấu bộ máy quản lý về đào tạo, sát hạch 32

HỘP Hộp 2.1 Kết quả phỏng vấn hoàn thiện công tác quản lý đào tạo lái xe trên địa bàn tỉnh sơn la 49

Hộp 2.2 Kết quả phỏng vấn nâng cao công tác quản lý sát hạch lái xe trên địa bàn tỉnh sơn la 50

Hộp 2.3 Phỏng vấn về kiểm tra phần mềm, thiết bị trên xe và trên sân sát hạch 51

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Theo báo cáo của Ủy ban An toàn giao thông Quốc gia, năm 2017, toàn quốcxảy ra 20.080 vụ tai nạn giao thông, làm chết 8.279 người, bị thương 17.040 người.Trong đó tai nạn giao thông đường bộ chiếm tỷ lệ lớn nhất khi năm vừa qua cả nước

đã xảy ra 19.798 vụ, làm chết 8.089 người, bị thương 16.970 người trong đó có 62vụ đặc biệt nghiêm trọng, làm chết 199 người, bị thương 189 người

Riêng trên địa bàn tỉnh Sơn La theo thống kê của Ban an toàn giao thông tỉnhtrong năm 2017 (Tính từ ngày 16/12/2016 đến hết ngày 15/12/2017), trên địa bàn tỉnhxảy ra 145 vụ tai nạn giao thông, làm chết 77 người, bị thương 142 người

Từ những nguyên nhân gây ra tai nạn giao thông như hiện nay, nhà nước ta nóichung cũng như tỉnh Sơn La nói riêng đã đưa ra nhiều giải pháp thiết thực để làm giảmtai nạn giao thông Điều quan trọng của những giải pháp đưa ra đó là giải quyết vấn đềcốt lõi thuộc về ý thức của người dân để nắm rõ những quy định pháp luật giao thôngcũng như những kỹ năng lái xe của họ khi xử lý những tình huống trong quá trìnhlưu thông Một trong những giải pháp mang lại hiệu quả tốt trong vấn đề này có thể kểđến đó là nâng cao hiệu quả của hoạt động đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe chonhững người có ý thức và kiến thức pháp luật

Đồng thời thực hiện tốt Luật Giao thông đường bộ năm 2008, Nghị quyết

số 32/2007/NQ-CP ngày 29 tháng 6 năm 2007 của Chính phủ về một số giảipháp cấp bách nhằm kiềm chế tai nạn giao thông và ùn tắc giao thông, thời gianqua, Sở GTVT tỉnh Sơn La đã có nhiều cố gắng trong quản lý công tác đào tạo,sát hạch, cấp giấy phép lái xe; chỉ đạo, hướng dẫn cơ sở đào tạo lái xe, trung tâmsát hạch lái xe đầu tư cơ sở vật chất kỹ thuật, nghiệp vụ chuyên môn theo tiêuchuẩn quy định; tổ chức đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ sát hạch viên, cán bộ nghiệpvụ phục vụ nhu cầu sát hạch, cấp đổi giấy phép lái xe, nên chất lượng công tácđào tạo, sát hạch lái xe trên địa bàn tỉnh Sơn La có những tiến bộ đáng ghi nhận,

vi phạm liên quan đến lĩnh vực chuyên môn giảm đáng kể góp phần quan trọngvào việc kiềm chế, giảm thiểu tai nạn giao thông và ùn tắc giao thông, được dưluận xã hội đồng tình, ủng hộ

Bên cạnh những kết quả đạt được, vẫn còn những hạn chế cần được khắcphục như: việc phân phối chương trình đào tạo, thời gian đào tạo đối với từng loạiphương tiện có cấu tạo, tính năng vận hành khác nhau chưa rõ ràng, thời gian đàotạo các khâu lý thuyết, thực hành của khóa học sắp xếp chưa thật sự hợp lý, côngtác giáo dục phẩm chất, đạo đức, ý thức chấp hành pháp luật giao thông và kỹnăng thao tác điều khiển phương tiện giao thông an toàn đã có nhưng chưa sâusắc Trong quản lý đào tạo có nơi chưa thực hiện nghiêm túc nội dung, chươngtrình đào tạo theo qui định; trong công tác sát hạch, các phần sát hạch từ lý thuyếtđến thực hành trong hình và thực hành lái xe trên đường đã bằng máy móc và thiết

bị chấm điểm tự động tuy nhiên máy móc nhiều lúc hỏng hóc làm cho công tác sáthạch khó khăn hơn

Với mục tiêu giúp cho lãnh đạo Sở có một cái nhìn tổng thể về chất lượngcông tác đào tạo, sát hạch lái xe từ đó có giải pháp để nâng cao hơn nữa chất lượngcông tác quản lý đào tạo, sát hạch lái xe góp phần thực hiện tốt Nghị quyết số88/NQ-CP ngày 24/8/2011 của Chính phủ về tăng cường thực hiện các giải pháptrọng tâm bảo đảm trật tự an toàn giao thông, và đáp ứng tốt nhu cầu của nhân dântỉnh Sơn La trong việc học, ôn luyện và sát hạch lái xe Với yêu cầu thực tiễn nêu

trên, tôi đã lựa chọn đề tài nghiên cứu: “ Quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của Sở Giao thông Vận tải tỉnh Sơn La ”.

2 Tình hình nghiên cứu

Quản lý đào tạo, sát hạch lái xe là một lĩnh vực nghiên cứu mang tính chuyênngành, nghiên cứu các vấn đề phát sinh trong quá trình thực hiện các chính sách cóliên quan đến hoạt động Quản lý đào tạo, sát hạch lái xe trong tình hình kinh tế củatỉnh cũng như của đất nước, hội nhập khu vực, hội nhập toàn cầu, từ đó hoàn thiệncông tác Quản lý đào tạo, sát hạch lái xe trên địa bàn tỉnh

Trong quá trình nghiên cứu để thực hiện đề tài luận văn của mình, tác giả đãnghiên cứu một số tài liệu, một số giáo trình của Trường Đại học Kinh tế Quốc dân,Học viện Hành chính Quốc gia

Quá trình thực thi chính sách, cần áp dụng một số nội dung như hoạch định, tổchức và kiểm tra Nhà nước cần có lực lượng kinh tế để sản xuất và cung ứng những

hàng hóa dịch vụ mà khu vực tư nhân không làm được hoặc làm được nhưng cần có

sự hỗ trợ của nhà nước Để thực hiện nhiệm vụ quản lý, nhà nước cần phải tổ chứcthực hiện bộ máy và ban hành các Luật, các văn bản quy phạm pháp luật để điều tiếtnền kinh tế thị trường, hướng dẫn, quản lý các doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân trong quátrình điều hành đất nước Nội dung quản lý đối với các cơ sở đào tạo, cơ sở sát hạch lái

xe là xây dựng và ban hành pháp luật, xây dựng chiến lược, quy hoạch, kế hoạch, dự án,đầu tư, tổ chức thực hiện, định hướng và điều chỉnh, thực hiện các hoạt động hỗ trợ,kiểm tra, giám sát

Ngoài ra, tác giả đã nghiên cứu luận văn thạc sĩ và đề tài nghiên cứu khoa họcthuộc chuyên ngành GTVT, qua đó tác giả đã kế thừa và phát huy những tài liệu, sốliệu liên quan đến luận văn của mình

Đã có một số đề tài nghiên cứu về công tác quản lý đào tạo, sát hạch lái xe như:

- Luận văn thạc sĩ ngành Quản trị Kinh doanh của tác giả Nguyễn Hoàng Nam

(Trường Đại học Bách khoa Hà Nội), 2013, “ Xây dựng giải pháp nhằm nâng cao

chất lượng đào tạo xe trên địa bàn tỉnh Nghệ An" Đề tài đã phân tích, đánh giá thực

trạng dịch vụ đào tạo lái xe trên địa bàn tỉnh Nghệ An, chỉ ra những mặt hạn chế bấtcập và đề xuất, kiến nghị các xây dựng các giải pháp nâng cao chất lượng đào tạolái xe trên địa bàn tỉnh Quảng Nam

- Luận văn thạc sĩ ngành Luật học của tác giả Nguyễn Thanh Điền (Học viện

khoa học xã hội ), 2017,“ Quản lý nhà nước về đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái

xe cơ giới đường bộ từ thực tiễn tỉnh Bình Dương” Đề tài đã phân tích, đánh giá

thực trạng quản lý nhà nước về đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe cơ giới

đường bộ từ thực tiễn tỉnh Bình Dương, chỉ ra những mặt đã đạt được và những mặt

hạn chế bất cập và đề xuất, kiến nghị các xây dựng các giải pháp nâng cao chất

lượng quản lý nhà nước về đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe cơ giới đường bộ

trên địa bàn tỉnh Bình Dương.

- Luận văn thạc sĩ ngành Quản trị Kinh doanh của tác giả Nguyễn Ngọc Trung

(Trường Đại học Bách khoa Hà Nội), 2013, “Phân tích thực trạng và đề xuất một

số giải pháp nâng cao chất lượng công tác quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của Sở Giao thông vận tải tỉnh Quảng Ninh” Đề tài đã vận dụng lý luận chung về kỹ năng

lãnh đạo và quản lý và thực trạng công tác quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của

Sở Giao thông Vận tải tỉnh Quảng Ninh cũng như môi trường đào tạo nghề lái xetrên địa bàn tỉnh Quảng Ninh để phân tích thực trạng và đề xuất một số giảipháp nâng cao chất lượng công tác quản lý đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe

để từ đó nâng cao hiệu quả công tác quản lý Nhà nước của Sở Giao thông Vậntải Quảng Ninh

- Tuy nhiên chưa có đề tài nghiên cứu chuyên sâu về quản lý đào tạo, sát hạchlái xe tại tỉnh Sơn La Do vậy đây được coi như là công trình nghiên cứu khoa họcđầu tiên đề cập có hệ thống về vấn đề này, không trùng lặp với các công trình đãcông bố

- Trong quá trình nghiên cứu thực hiện luận văn, tác giả đã kế thừa, học tậpnhững ưu điểm, những cơ sở lý luận của các giáo trình, luận văn, đề tài nghiên cứukhoa học có liên quan đến luận văn của mình, tuy nhiên vì mục tiêu, phạm vi vàđối tượng nghiên cứu có khác nhau nên luận văn không trùng lắp với các côngtrình khoa học đã nêu về nội dung và hình thức Luận văn đáp ứng được các yêucầu cơ bản của một luận văn thạc sỹ, có giá trị lý luận và thực tiễn, đề xuất đượcmột số giải pháp và kiến nghị nhằm hoàn thiện quản lý đào tạo, sát hạch lái xe củatỉnh Sơn La Luận văn có thể sử dụng làm tài liệu nghiên cứu, tham khảo tronglĩnh vực QLNN về giao thông

4 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng nghiên cứu: Quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của Sở Giao thôngvận tải tỉnh Sơn La

- Phạm vi nội dung: Quản lý đào tạo, sát hạch lái xe

- Phạm vi không gian: Địa bàn tỉnh Sơn La

- Phạm vi thời gian: Từ năm 2015 –2017

5 Phương pháp nghiên cứu

5.1 Khung nghiên cứu

5.2 Thu thập và xử lý số liệu

5.2.1 Số liệu thứ cấp

Luận văn chủ yếu sử dụng số liệu thứ cấp, được thu thập từ các tài liệu, cácbáo cáo kết quả hoạt động của Sở GTVT Sơn La, các đơn vị trực thuộc ngành cóliên quan Sau đó được xử lý bằng các phương pháp như phân tích, tổng hợp, sosánh, mô hình hóa

5.2.2 Số liệu sơ cấp

Ngoài số liệu thứ cấp, tác giả còn thực hiện phỏng vấn một số cán bộ của SởGTVT để có được thông tin về công tác tổ chức thực thi các văn bản QPPL đối vớiđào tạo, sát hạch lái xe

Đối tượng phỏng vấn: Cán bộ phòng Quản lý vận tải, phương tiện và người lái

Sở GTVT có nhiệm vụ quản lý mảng vận tải, phương tiện người lái trên địa bànTỉnh; Thời gian phỏng vấn năm 2018 và địa điểm tải Sở GTVT Sơn La Tổng sốcán bộ phỏng vấn là 03 người, gồm:

1 Đ/c: Đinh Văn Hảo - Trưởng phòng QLVT, PT&NL

2- Đ/c: Nguyễn Thanh Tuyên – Phó trưởng phòng QLVT, PT&NL

Các yếu tố ảnh hưởng:

- Yếu tố thuộc về Sở

- Yếu tố pháp lý

- Yếu tố khác

Nội dung quản lý:

- Nghiên cứu đề xuất, hoàn thi ên quy hoạch, chính sách về đào tạo, sát hạch lái xe;

- Triển khai thực hiện quy hoach, chính sách

về đào tạo và sát hạch;

- Kiểm tra, đánh giá quá trình đào tạo và chất lượng đào tạo

Mục tiêu quản lý

-Nâng cao chất lượng đào tạo lái xe;

- Chấp hành pháp luật của các đơn vị đáo tạo, sát hạch lái xe trên địa bàn tỉnh

3 - Đ/c: Bạc Thị Hà My – Chuyên viên phòng QLVT, PT&NL

5.2.3 Phương pháp xử lý số liệu

Trong luận văn, có sử dụng phương pháp nghiên cứu tài liệu, phương phápthống kê kết hợp với phương pháp chuyên gia thông qua việc tham khảo các ý kiếncủa các chuyên gia, các báo cáo của Sở, các đơn vị trực thuộc ngành có liên quan Mặt khác, trên cơ sở những kiến thức đã học, những kinh nghiệm trong quátrình công tác của bản thân để đề xuất những giải pháp và kiến nghị nhằm hoànthiện mục tiêu nghiên cứu

6 Kết cấu luận văn

Luận văn được chia ra làm 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của Sở Giao thôngVận tải

Chương 2: Phân tích thực trạng quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của Sở Giaothông Vận tải Sơn La

Chương 3: Phương hướng và giải pháp hoàn thiện quản lý đào tạo, sát hạch lái

xe của Sở Giao thông Vận tải Sơn La

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE CỦA SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI

1.1 ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE CƠ GIỚI ĐƯỜNG BỘ

1.1.1 Đào tạo lái xe cơ giới đường bộ

Đào tạo được xem là việc dạy các kỹ năng thực hành, nghề nghiệp hay kiếnthức liên quan đến một lĩnh vực cụ thể, để người học lĩnh hội và nắm vững nhữngtri thức, kĩ năng, nghề nghiệp một cách có hệ thống để chuẩn bị cho người đó thíchnghi với cuộc sống và khả năng đảm nhận được một công việc nhất định Kháiniệm đào tạo thường có nghĩa hẹp hơn khái niệm giáodục, thường đào tạo đề cậpđến giai đoạn sau, khi một người đã đạt đến một độ tuổi nhất định, có một trình độnhất định Có nhiều dạng đào tạo: đào tạo cơ bản và đào tạo chuyên sâu, đào tạochuyên môn và đào tạo nghề, đào tạo lại, đào tạo từ xa, tựđào tạo

Theo Luật Giáo dục nghề nghiệp năm 2014, Đào tạo nghề nghiệp là hoạtđộng dạy và học nhằm trang bị kiến thức, kỹ năng và thái độ nghề nghiệp cần thiếtcho người học để có thể tìm được việc làm hoặc tự tạo việc làm sau khi hoàn thànhkhóa học hoặc để nâng cao trình độ nghề nghiệp Hay nói theo cách khác, đào tạonghề là quá trình tác động có mục đích, có tổ chức đến người học nghề để hìnhthành và phát triển một cách có hệ thống những kiến thức, kỹ năng và thái độ nghềnghiệp cần thiết nhằm đáp ứng nhu cầu của xã hội, trong đó có nhu cầu quốc gia,nhu cầu doanh nghiệp và nhu cầu bản thân người học nghề

Do vậy, đào tạo lái xe cơ giới đường bộ là việc dạy các kỹ năng thực hành,

nghề nghiệp hay những kiến thức liên quan đến lái xe cơ giới đường bộ nhằm trang

bị cho người học những kiến thức, kỹ năng và thái độ nghề nghiệp cần thiết đối với các hoạt động lái xe cơ giới đường bộ để người học có thể tìm được việc làm hoặc tự tạo việc làm hoặc để nâng cao trình độ lái xe cơ giới sau khi hoàn thành khóa học.

Đào tạo lái xe cơ giới đường bộ do các tổ chức có chức năng đào tạo thựchiện theo quyết định của cơ quan quản lý nhà nước về giao thông có thẩm quyền

1.1.2 Sát hạch lái xe cơ giới đường bộ

Sát hạch lái xe cơ giới đường bộ là kiểm tra đánh giá mức độ đạt yêu cầu

của người học lái xe về các nội dung kiến thức chuyên môn, kỹ năng thực hành và những yêu cầu khác để chấp nhận cấp chứng chỉ hoặc tiếp tục đào tạo để đạt yêu cầu cấp chứng chỉ

Việc sát hạch sẽ phát huy được tác dụng trên nhiều mặt trong hoạt động giaothông đường bộ:

Thứ nhất, sát hạch là công tác có tính chất nền tảng trong công tác đào tạo lái

xe cơ giới đường bộ Mục đích của việc tiến hành sát hạch là đưa ra một tiêu chuẩnkhách quan cho việc lựa chọn những con người có đủ kiến thức và kỹ năng Thôngqua các kỳ sát hạch thì mới đánh giá chính xác, toàn diện về kiến thức, kỹ năng củangười học, từ đó để người học có thể tự điều chỉnh bản thân khi tham gia quá trìnhgiao thông trong xã hội Điều này sẽ là một trong những giải pháp quan trọng đểgiảm thiểu những vấn đề phức tạp về giao thông trong thời gian hiện nay

Thứ hai, sát hạch là biện pháp hữu hiệu để người học tích cực học tập những

kiến thức, kỹ năng cần thiết để hoàn thành các kỳ sát hạch theo quy định của khóađào tạo một cách tốt nhất và hiệu quả Việc tiến hành sát hạch nếu được thực hiệnmột cách nghiêm túc sẽ giúp cho người học có những kiến thức, kỹ năng thật sự đểsau khi hoàn thành khóa học thì họ hoàn toàn có thể áp dụng vào thực tiễn một cáchtốt nhất

Sát hạch lái xe thường được thực hiện sau khi kết thúc quá trình đào tạo lái

xe tại các cơ sở đào tạo lái xe, do các cơ quan chức năng quản lý nhà nước, TổngCục Đường bộ, Sở GTVT thực hiện

1.2 QUẢN LÝ ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE CỦA SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI

1.2.1 Khái niệm quản lý đào tạo, sát hạch lái xe cơ giới của Sở giao thông Vận tải

* Khái niệm quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của sở Giao thông Vận tải

Hiện nay, chưa có tài liệu nào đưa ra một định nghĩa chung về hoạt độngquản lý nhà nước về đào tạo, sát hạch lái xe của sở giao thông Chúng ta có thể hiểu

đó là hoạt động quản lý nhà nước về đào tạo và sát hạch lái xe của sở giáo thông đối

với các cơ sở đào tạo thuộc tỉnh Quản lý nhà nước về đào tạo, sát hạch lái xe cơ

giới đường bộ là hoạt động thực thi quyền hành pháp của nhà nước, đó là sự tác động có tổ chức và điều chỉnh bằng quyền lực pháp luật nhà nước đối với các hoạt động về đào tạo, sát hạch lái xe cơ giới đường bộ nhằm bảo đảm chất lượng đào đào lái xe của các cơ sở dào tạo lái xe cơ giới đường bộ

* Đặc điểm về quản lý đào tạo, sát hạch, lái xe của sở Giao thông

Thứ nhất, chủ thể quản lý về đào tạo, sát hạch lái xe : Chủ thể quản lý là Sở

giao thông, cơ quan chức năng của UBND tỉnh trong lĩnh vực quản lý quản lý giaothông Là cơ quan công quyền, mang tính quyền lực nhà nước Các quyết định,hoạt động quản lý về đào tạo, sát hạch lái xe cơ giới đường bộ đều có giá trị pháp lý

và được quy định cụ thể, có tính chất bắt buộc thực hiện đối với các hoạt động trongquá trình đào tạo, sát hạch lái xe Từ đặc điểm trên cho thấy hiệu lực, hiệu quả quản

lý nhà nước về đào tạo, sát hạch lái xe cơ giới đường bộ phụ thuộc vào cơ chế thựcthi quyền lực;

Thứ hai, đối tượng quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của sở Giao thông là hoạt

động đào tạo, sát hạch lái xe của các cơ sở đào tạo lái xe trên địa bàn tỉnh;

Thứ ba, Thẩm quyền của Sở giao thông là thẩm quyền của cơ quan chức

năng thuộc UBND, tùy thuộc vào sự phân cấp, ủy quyền của UBND tỉnh;

Thứ tư, phương thức quản lý đào tạo sát hạch lái xe của Sở giao thông là

phương thức quản quản lý của nhà nước về công cụ và phương pháp, phân biệt vớiquản lý đào tạo sát hạch lái xe của các cơ sở đào tạo lái xe trên các phương diệnkhách nhau

1.2.2 Mục tiêu và tiêu chí đánh giá quản lý đào tạo và sát hạch lái xe của

Sở giao thông

- Mục tiêu:

Quản lý đào tạo và sát hạch lái xe của Sở giao thông có mục tiêu là đảm bảochất lượng đào tạo lái xe của các cơ sở đào tạo lái xe trên địa bàn tỉnh

Chất lượng đào tạo lái xe được hiểu là mức độ đáp ứng các yêu cầu về nhận thức,

kỹ năng và phẩm chất của người học sau khi được sát hạch cấp giấy phép lái xe

Chất lượng đào tạo lái xe phụ thuộc vào nhiều yếu tố, chủ thể trong đó cóquản lý của các cơ sở đào tạo lái xe và quản lý của Sở giao thông Quản lý của Sởgiao thông về đào tạo lái xe và quản lý của các cở đào tạo lái xe có điểm phân biệtmột bên là quản lý nhà nước một bên là quản lý của tổ chức trực tiếp đào tạo Hai

cơ quan này đề có chung một mục tiêu là chất lượng đào tạo lái xe

- Tiêu chí đánh giá quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của Sở giao thông.

Đánh giá quản lý đào tạo lái xe của Sở giao thông theo mục tiêu chất lượngđào tạo thông qua các tiêu chí cụ thể sau đây:

1) Số lượng và tỉ lệ giấy phép lái xe được cấp hàng năm cho người học theocác mức chất lượng: Trung bình, khá, giỏi Chỉ tiêu này phản ánh một phần kết quảquản lý đào tạo lái xe của Sở, phản ánh mục tiêu quản lý lái xe của sở giao thông;

2) Mức độ tuân thủ pháp luật, các quy định của nhà nước về đào tạo lái xecủa các cơ sở đào tạo lái xe thuộc tỉnh Chức năng quản lý của Sở giao thông chủyếu là tổ chức thực thi chính sách, pháp luật trong lĩnh vực quản lý giao thông,trong đó có quản lý đào tạo lái xe Vịêc chấp hành, tuân thủ các quy định pháp luậtcủa các cơ sở đào tạo phụ thuộc nhiều vào quản lý của Sở giao thông, phản ánh kếtquả quản lý của Sở;

3) Các vi phạm của lái xe dẫn đến hậu quả nghiêm trọng của lái xe đã đượcđào tạo và cấp giáy phép lái xe của Sở giao thông

1.2.3 Nguyên tắc quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của sở Giao thông

Nguyên tắc tuân thủ pháp luật, chính sách nhà nước

Phải đảm bảo theo nguyên tắc tuân thủ pháp luật, chính sách của Nhà nước.Mọi hoạt động trong công tác quản lý đào tạo, sát hạch lái xe phải theo khuôn khổcủa pháp luật, thực hiện đúng theo quy định các chỉ thị, thông tư, quyết định liênquan đến hoạt động đào tạo, sát hạch lái xe Các cơ sở đào tạo, sát hạch phải tuân thủnhững chính sách pháp luật của Nhà nước, những quy định trong lĩnh vực đào tạo sáthạch khi tham gia hoạt động kinh doanh đào tạo, sát hạch; nếu có sai phạm thì sẽ bị

xử lý đúng theo quy định

Nguyên tắc kết hợp quản lý theo ngành và theo lãnh thổ

Bản chất của nguyên tắc này là đảm bảo sự phát triển hài hòa, thống nhất cáchoạt động quản lý trên cùng một địa bàn Thực hiện nguyên tắc này, yêu cầu:

* Thực hiện quản lý đồng thời theo cả hai chiều: Phải chịu sự quản lý củangành, đồng thời cũng phải chịu sự quản lý lãnh thổ của địa phương trong một sốnội dung theo chế độ quy định.

* Có sự phân công rành mạch cho các cơ quan quản lý theo ngành và theolãnh thổ, không trùng lặp, không bỏ sót về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn

Ngoài ra cũng có kết hợp quản lý thêm theo nguyên tắc công khai, minhbạch Mọi thông tin của cơ quan quản lý nhà nước có liên quan đến công tác quản lýđào tạo, sát hạch và cấp giấy phép lái xe phải được công khai cho mọi người dân và

tổ chức cùng biết Tính minh bạch là điều kiện tiên quyết của chủ thể quản lý để đốitượng quản lý chủ động tham gia các hoạt động quản lý trong phạm vi hành langpháp lý

1.2.4 Nội dung quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của sở giao thông

1.2.4.1 Nghiên cứu, đề xuất và hoàn thiện quy hoạch, kế hoạch, chính sách về đào, sát hạch lái xe trên địa bàn tỉnh

- Nghiên cứu, đề xuất phương án xây dựng và hoàn thiện phương án quy hoạch mạng lưới các cơ sở đào tạo lái xe trên địa bàn tỉnh;

- Nghiên cứu đề xuất các chính sách, quy định về quản lý đào tạo lái xe;

- Nghiên cứu, xây dựng các văn bản quản lý nhà nước về đào tạo, sát hạch lái xe;1.2.4.2 Tổ chức thực hiện quy hoạch, kế hoạch, chính sách về đào tạo sát hạch lái xe do cơ quan quản lý có thẩm quyền quyết định

- Nghiên cứu đề xuất hình thành các cơ sở đào tạo và sát hạch lái xe trên địabàn tỉn theo đúng quy định của pháp luật về điều kiện thành lập và hoạch động của

cơ sở đào tạo lái xe;

- Hướng dẫn thực hiện các văn bản về quy hoạch, chính sách tới các cơ sởđào tạo trên địa bàn tỉnh;

Sở GTVT tổ chức thực hiện các kế hoạch về cấp phép hoạt động đầu tư kinhdoanh dịch vụ sát hạch lái xe theo quy định; Tổ chức thực hiện các quy định của BộGiao thông vận tải và hướng dẫn của Tổng cục Đường bộ Việt Nam về nghiệp vụsát hạch, cấp giấy phép lái xe; Xây dựng kế hoạch về nhu cầu đào tạo, bồi dưỡng vàtrực tiếp quản lý, lưu trữ hồ sơ của đội ngũ sát hạch viên; Chỉ đạo xây dựng, quản

lý hoạt động của trung tâm sát hạch thuộc địa phương; Triển khai nối mạngthông tin với trung tâm sát hạch, các cơ sở đào tạo tại địa phương và với Tổng cụcĐường bộ Việt Nam; Tổ chức các kỳ sát hạch đối với học viên học tại các cơ sở đàotạo lái xe do Sở Giao thông vận tải quản lý; Lập kế hoạch thực hiện các nhiệm vụkhác liên quan đến sát hạch, cấp giấy phép lái xe do Giám đốc Sở Giao thông vậntải giao; Công khai lịch, địa điểm tổ chức các kỳ sát hạch lái xe trên Trang thông tinđiện tử của Sở Giao thông vận tải.

1.2.4.3 Thanh tra, kiểm tra về đào tạo, sát hạch lái xe đối vơi các cơ

sở đào tạo sát, hạch lái xe

- Thanh kiểm tra chương trình đào tạo và sát hạch lái xe của các cơ sở đào tạo;

- Kiểm tra, thanh tra các điều kiện về hoạt động đào tạo sát hạch lái xe của cơ

sở đào tạo về số lượng và chất lượng đội ngũ giáo viên, về cơ sở vất chất kỹ thuậtphục vụ đào tạo sát hạch lái xe;

- Thanh tra, kiểm tra, đánh giá chất lượng đào tạo lái xe của các cơ sở đào tạotrên địa bàn tỉnh;

- Thanh kiểm tra việc chấp hành pháp luật về đào tạo, sát hạch và cấp giấyphép của các cơ sở đào tạo;

- Xử lý các tiêu cực trong lĩnh vực đào tạo, sát hạch và cấp giấy phép lái xecủa các cơ sở đào tạo sát hạch trên địa bàn tỉnh

1.3 CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUẢN LÝ ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE CỦA SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI

1.3.1 Yếu tố pháp lý

+ Luật Giao thông đường bộ

Luật Giao thông đường bộ số 23/2008/QH12 được Quốc hội thông qua ngày15/11/2008 Nội dung QLNN liên quan đến các hoạt động về đào tạo, sát hạch, cấpGPLX cơ giới đường bộ bao gồm các hoạt động: 1/ Xây dựng những quy định, điềukiện cụ thể của các cơ sở đào tạo lái xe như: lớp học, sân tập lái, xe tập lái, đội ngũgiáo viên, giáo trình, giáo án, quy định về cấp giấy cấp phép đối với các cơ sở đàotạo 2/Xây dựng những quy định về nội dung, chương trình đào tạo cho từng loại,hạng GPLX 3/ Xây dựng những quy định về việc sát hạch để cấp GPLX ô tô tại các

trung tâm sát hạch lái xe; 4/ Những quy định về điều kiện người làm công tác sáthạch lái xe và trách nhiệm của người sát hạch đối với kết quả sát hạch của mình.

+ Nghị quyết số 32/2007/NQ-CP ngày 29/6/2007

Ngày 29/6/2007, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 32/2007/NQ-CP về một

số giải pháp cấp bách nhằm kiềm chế tai nạn giao thông và ùn tắc giao thông Nghịquyết đánh giá những nguyên nhân tai nạn giao thông là: do sự lãnh đạo, chỉ đạocủa các cơ quan quản lý nhà nước về trật tự an toàn giao thông từ Trung ương đếnđịa phương tập trung và trọng điểm, điều hành thiếu quyết liệt, chưa liên tục; chínhquyền cơ sở chưa quan tâm đúng mức, còn thờ ơ hoặc đứng ngoài cuộc; ý thức chấphành pháp luật trật tự an toàn giao thông của người tham gia giao thông kém, nhiềungười vi phạm pháp luật trật tự an toàn giao thông rất ngang nhiên mà không bị xử

lý hoặc xử lý không nghiêm Do đó, Chính phủ đề xuất những giải pháp quản lý nhànước trong đó đặc biệt là các giải pháp đối với người điều khiển giao thông:

- Các cơ quan Nhà nước (Bộ Giao thông vận tải và Bộ Lao động - Thươngbinh và Xã hội) thường xuyên thực hiện các hoạt động kiểm tra chất lượngđào tạo lái xe cơ giới đường bộ; xử lý vi phạm đối với những cơ sở đào tạo lái xekhông đảm bảo tiêu chuẩn theo quy định hoặc bị phát hiện có tiêu cực, cắt giảmchương trình đào tạo lái xe

- Cơ quan nhà nước (Bộ Giao thông vận tải) cần ban hành các quy định nhằmnâng cao chất lượng công tác sát hạch; các thủ tục cấp, đổi GPLX theo hướng đơngiản về thủ tục nhưng vẫn quản lý chặt chẽ; xử lý các hành vi tiêu cực

+ Nghị quyết số 88/NQ-CP ngày 24/8/2011

Ngày 24/8/2011, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 88/NQ-CP về việc tăngcường thực hiện các giải pháp trọng tâm về trật tự an toàn giao thông, trong đó cócác giải pháp về quản lý nhà nước đối với các hoạt động về quản lý đào tạo, sáthạch lái xe:

- Chỉ đạo Bộ Giao thông vận tải thực hiện các biện pháp quản lý nhà nướcnhằm nâng chất lượng đào tạo, sát hạch lái xe; xây dựng những quy định để hoànthiện giáo trình đào tạo, sát hạch lái xe; tăng cường công tác giám sát các kỳ sáthạch lái xe

- Chỉ đạo Bộ Giao thông vận tải thực hiện việc cấp đổi GPLX; xây dựng hệthống cơ sở dữ liệu về GPLX thống nhất toàn quốc để phục vụ công tác quản lý, tracứu, theo dõi vi phạm của người lái xe.

+ Chỉ thị số 18-CT/TW ngày 04/9/2012

Ngày 04/9/2012, Ban Chấp hành Trung ương đã ban hành Chỉ thị số 18- CT/

TW về việc tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với các công tác bảo đảm trật tự,

an toàn giao thông đường bộ, đường sắt, đường thủy nội địa và khắc phục ùn tắcgiao thông Ban Chấp hành Trung ương đề nghị các cơ quan nhà nước có liên quancần tăng cường thực hiện các hoạt động thanh tra, kiểm tra, giám sát các cơ sở đàotạo, các trung tâm sát hạch về những quy định của pháp luật về đào tạo, sát hạch,cấp GPLX; quản lý chặt chẽ đối với những người được cấp GPLX Khắc phụcnhững hạn chế, yếu kém và xử lý nghiêm các hành vi tiêu cực, sách nhiễu trong đàotạo, sát hạch, cấp GPLX

+ Ngoài ra, các cơ quan nhà nước ở Trung ương cũng đã ban hành nhiều văn bản quản lý nhà nước quy định các nội dung có liên quan đến lĩnh vực đào tạo, sát hạch và cấp GPLX như:

- Chỉ thị số 12/CT-TTg ngày 23/6/2013 của Thủ tướng Chính phủ về việctăng cường thực hiện các giải pháp cấp bách nhằm ngăn chặn tai nạn giao thôngnghiêm trọng trong hoạt động vận tải;

- Thông tư số 29/2015/TT-BGTVT ngày 06/7/2015 của Bộ Giao thông vậntải quy định về cấp, sử dụng GPLX quốc tế;

- Thông tư số 12/2017/TT-BGTVT ngày 15/04/2017 của Bộ Giao thông vậntải quy định về đào tạo, sát hạch, cấp GPLX cơ giới đường bộ;

- Quyết định số 539/QĐ-UBATGTQG ngày 07/12/2015 của Ủy ban An toànGiao thông Quốc gia về việc ban hành kế hoạch phát động phong trào thi đua bảođảm trật tự an toàn giao thông giai đoạn 2016-2020;

- Thông tư số 79/2015/TT-BGTVT ngày 10/12/2015 của Bộ Giao thôngvận tải ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về trung tâm sát hạch lái xe cơgiới đường bộ;

- Thông tư số 84/2015/TT-BGTVT ngày 30/12/2015 của Bộ Giao thông vậntải sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 06//2012/TT-BGTVT ngày08/3/2012 của Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải quy định trách nhiệm và xử lý viphạm trong công tác đào tạo, sát hạch, cấp GPLX cơ giới đường bộ;

- Nghị định 65/2016/NĐ-CP ngày 01/7/2016 của Chính phủ quy định về điềukiện kinh doanh dịch vụ đào tạo lái xe ô tô và dịch vụ sát hạch lái xe

1.3.2 Yếu tố thuộc sở Giao thông

* Điều kiện kinh tế, tự nhiên – xã hội

Mỗi sở giao thông vận tải có các điều kiện kinh tế, tự nhiên - xã hội khácnhau nên sẽ có những điều kiện thuận lợi khó khăn khác nhau Trên cơ sở điều kiệncụ thể từng địa phương thì các Sở giao thông vận tải sẽ có các phương thức quản lýkhác nhau tuy nhiên đều phải thực hiện nhiệm vụ quản lý của mình theo quy định

của Bộ giao thông vận tải Bộ GTVT phân cấp cho Tổng cục đường bộ Việt Nam

quản lý hoạt động đào tạo, sát hạch và cấp GPLX trên phạm vi cả nước Sở GTVTquản lý hoạt động đào tạo, sát hạch và cấp GPLX trên phạm vi trong địa phươngmình quản lý

Sự khác biệt về văn hóa các dân tộc của các địa phương do sở giao thôngquản lý còn ảnh hưởng đến tâm lý, nhu cầu học lái xe… Trình độ văn hóa và dântrí của người dân khi tham gia các khóa đào tạo cũng là một nhân tố ảnh hưởngđến chất lượng đào tạo Nhiều địa phương, người dân chỉ cần biết làm sao để điềukhiển xe mô tô, ô tô lưu hành trên đường, không hề quan tâm đến vấn đề học lýthuyết và pháp luật giao thông đường bộ và an toàn giao thông Do đó, đối với mỗiphong tục tập quán của mỗi dân tộc các cơ sở đào tạo cần tìm hiểu kĩ để thu hútđối tượng tiềm năng này tham gia học đảm bảo đúng theo chương trình quy định.Đảm bảo họ chấp hành tốt luật lệ an toàn giao thông khi tham gia giao thông saukhi đã được cấp GPLX

* Ý thức và năng lực, trình độ của đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác quản lý đào tạo, sát hạch lái xe

Trình độ nhận thức, ý thức chính trị của cán bộ làm công tác quản lý đào tạosát hạch lái xe có vai trò cực kỳ quan trọng trong việc hình thành lập trường tư

tưởng của các cán bộ quản lý, Sát hạch viên Bởi vì, lập trường tư tưởng vững vàng

sẽ là tiền đề vững chắc bảo đảm cho hoạt động quản lý đào tạo, sát hạch lái xe đúngvới đường lối của Đảng và pháp luật của Nhà nước Vai trò ý thức chính trị của cán

bộ quản lý, Sát hạch viên đặc biệt quan trọng khi phải áp dụng pháp luật trong điềukiện kinh tế thị trường hiện nay với những mặt trái của nó Chính ý thức chính trịcủa mỗi cán bộ quản lý, Sát hạch viên là nhân tố làm cho khi tiến hành hoạt độngquản lý đào tạo, sát hạch,cấp GPLX Sát hạch viên không rơi vào tình trạng “phápluật đơn thuần”, máy móc, tách rời các quy phạm pháp luật với lợi ích chung của xãhội Ý thức chính trị của cán bộ quản lý, Sát hạch viên không chỉ là nhân tố đảmbảo các quy phạm pháp luật được áp dụng đúng đắn và chính xác mà còn giúp chocác cán bộ quản lý, Sát hạch viên có được bản lĩnh để xử lý các tình huống trongthực tiễn một cách nhanh chóng, kịp thời Vì thế, việc tu dưỡng, rèn luyện, nângcao đạo đức theo những phẩm chất “cần, kiệm, liêm, chính, chí công, vô tư” sẽgiúp cho các cán bộ quản lý, Sát hạch viên trong sáng, bản lĩnh chính trị vững vàng

để từ đó có được những quyết định công tâm, chính xác

Ngoài ý thức, đạo đức nghề nghiệp, năng lực trình độ của người quản lý cơ

sở đào tạo, người tiến hành sát hạch, cấp GPLX cũng đóng vai trò quan trọng vàảnh hướng không nhỏ tới kết quả hoạt động quản lý đào tạo, sát hạch lái xe Chính

vì vậy, pháp luật đòi hỏi người được cấp chứng chỉ Sát hạch viên phải có nhữngđiều kiện, tiêu chuẩn nhất định Sát hạch viên phải là người có phẩm chất đạo đứctốt, có ý thức trách nhiệm, liêm khiết, trung thực, công minh, khách quan; tốt nghiệpđại học, có kiến thức quản lý nhà nước và am hiểu pháp luật; có văn bằng hoặcchứng chỉ về nghiệp vụ sát hạch lái xe

Ngoài ra thì theo qui định hiện hành, việc quản lí đào tạo lái xe hiện nay dohai ngành là LĐ-TB&XH quản lý theo các qui định của Luật dạy nghề và ngànhGiao thông đường bộ quản lí theo qui định của Luật Giao thông đường bộ Ngoài ramột số qui định trong công tác đào tạo còn liên quan đến Bộ Y tế, Bộ Tài chính nênmột số văn bản pháp qui như ban hành các Thông tư liên tịch còn chưa phù hợp,chồng chéo dẫn đến việc nhiều vướng mắc khi thực hiện

* Yếu tố thuộc cơ sở đào tạo, sát hạch lái xe

Các cơ sở đào tạo nghề được nhà nước hỗ trợ về đất đai và điều kiện để hoạtđộng và mở rộng cơ sở đào tạo Hàng năm nhà nước đầu tư khoản kinh phí lớn đểcác cơ sở đào tạo nâng cấp cơ sở vật chất kỹ thuật, mua sắm trang thiết bị dạy họcmới Học phí được điều chỉnh theo hướng tự chủ nguồn thu chi đáp ứng được yêucầu về đào tạo, nguồn học phí được nhà nước cho phép các cơ sở được giữ lại đểtrang trải các khoản chi theo qui định đã giúp các cơ sở đào tạo chủ động nguồn tàichính trong các hoạt động thường xuyên cũng như định hướng phát triển của mình

Trong những năm gần đây, nền kinh tế Việt Nam bị cạnh tranh khốc liệt gặpnhiều khó khăn Các doanh nghiệp sử dụng nhiều lao động bị đình trệ sản xuất,không đáp ứng được việc làm cho người lao động vì vậy đã ảnh hưởng không nhỏđến nhu cầu học lái xe của người dân

Cùng với sự phá vỡ thế độc quyền trong thị trường đào tạo nghề lái xe, saukhi có chủ trương của Nhà nước về xã hội hóa lĩnh vực giáo dục, một số doanhnghiệp tư nhân đã tham gia thị trường đào tạo nghề lái xe vì vậy áp lực cạnh tranhđối giữa các cơ sở đào tạo lái xe trên địa bàn tỉnh Sơn La ngày càng tăng Yếu tốnày cũng tác động nhiều đến chất lượng đào tạo của các đơn vị

Địa bàn các các địa phương rộng trải dài trong khi đó các cơ sở đào tạo lái

xe chủ yếu tập chung ở địa bàn thành phố vì vậy cũng là một hạn chế người dântrong việc đăng ký học và sát hạch lái xe Và vấn đề nảy sinh là tình trạng xuất hiệncủa các văn phòng tự mở của cá nhân để nhận hồ sơ, tư vấn học lái xe sai quyđịnh, các cơ sở đào tạo lái xe của các tỉnh khác cũng đưa xe đi các tỉnh tuyển sinhdạy trực tiếp trên địa bàn các tỉnh các điểm tập lái này là tự phát, không đảm bảocác tiêu chuẩn về sân tập theo quy định của Bộ GTVT, không được cơ quan chứcnăng cấp phép, không thuộc cơ sở đào tạo lái xe nào Đây cũng là một trongnhững yếu tố tác động đến chất lượng công tác quản lý đào tạo, sát hạch lái xe củacác Sở GTVT

Cơ sở vật chất của các cơ sở đào tạo và sát hạch lái xe cũng là yếu tố ảnhhưởng đến công tác quản lý đào tạo, sát hạch lái xe Các cơ sở đào tạo phải trang bịđầy đủ cơ sở vật chất, sân bãi, phương tiện, thiết bị… theo đúng quy định Việc các

đơn vị đào tạo, sát hạch lái có thực hiện đầy đủ các quy định của Bộ Giao thông vậnhay không ảnh hưởng rất lớn tới công tác quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của sởgiao th ông vận tải

Ngoài ra các cơ sở đào tạo, trung tâm sát hạch lái xe vẫn tồn tại nhiều hạnchế về điều kiện cơ sở vật chất, sai sót trong công tác giáo vụ, các cơ sở đào tạo lái

xe đang tìm mọi cách để thu hút học viên mà không cải thiện cơ sở vật chất, dẫnđến chất lượng đào tạo bị giảm sút Một số cơ sở thiếu xe tập lái, hoặc hợp đồngtrên giấy tờ nhưng không đưa vào sử dụng, thiếu giáo viên, không đảm bảo chấtlượng đào tạo khi số học viên quá lớn; sân sát hạch còn một số hạng mục chưa đápứng đúng tiêu chuẩn, xe phục vụ sát hạch còn thiếu và lưu trữ hồ sơ sát hạch kém

1.3.3 Các yếu tố khác

* Yếu tố về khoa học công nghệ

Trong thời buổi khoa học công nghệ phát triển như hiện nay tất cả các lĩnhvực của cuộc sống đều bị chi phối bởi sự phát triển của khoa học công nghệ Hoạtđộng đào tạo nghề lái xe cũng vậy bị chi phối của phát triển công nghệ và ảnhhưởng rất lớn tới năng lực đào tạo của các cơ sở đào tạo nghề lái xe trên địa bàn tỉnhSơn La đó là sự chuẩn bị từ nguồn nhân lực cho tới các phương tiện máy móc thiết

bị cũng như hình thức giảng dạy bằng những thiết bị hiện đại Nếu có những bướcchuẩn bị tốt sẽ giúp cho các học viên có thể tiếp thu kiến thức tốt hơn, việc thựchành trên thiết bị được nhiều hơn và kết quả học tập sẽ được cải thiện

Khoa học công nghệ cũng có ảnh hưởng đến công tác quản lý đào tạo, sáthạch lái xe Theo xu hướng phát triển của xã hội hiện nay, việc ứng dụng công nghệthông tin vào quá trình quản lý là một việc tất yếu, cần thiết Nếu các Nhà quản lýkhông cập nhật, ứng dụng các công nghệ mới thì sẽ trở thành lạc hậu, lỗi thời vàkhông đáp ứng được yêu cầu của hoạt động quản lý trong thực tế hiện

Cho đến tháng 7 năm 2017 toàn bộ qui trình sát hạch lái xe đã áp dụng khoahọc công nghệ vào để thực hiện sát hạch Từ phần thi lý thuyết đến phần thi thựchành lái xe trong hình và phần thi thực hành lái xe trên đường đều chấm điểm tựđộng bằng các thiết bị và máy tính Nó cũng là một thách thức lớn đối với công tácđào tạo và cả trong công tác sát hạch Người học sẽ phải tập chung học hơn các cơ

sở đào tạo thì phải đầu tư xe cộ trang thiết bị để cho học viên ôn luyện, các sát hạchviên phải tập huấn và học tập nâng cao nghiệp vụ để có thể vận hành được các hệthống chấm điểm tự động khi thực hiện nhiệm vụ sát hạch Đặc biệt đối với tỉnhvùng núi như Sơn La đa số là đồng bào dân tộc thiểu số khả năng tiếp cận khoa học

kỹ thuật kém nên rất khó khăn trong công tác đào tạo và sát hạch

* Yếu tố về dư luận xã hội và tiêu cực xã hội

+ Dư luận xã hội

Công luận và dư luận xã hội đã và đang phát huy vai trò quan trọng vào quátrình quản lý và phát triển đất nước Các phương tiện truyền thông mạng xã hộicùng với dư luận xã hội đã và đang trở thành một những lực lượng xung kích trongviệc phát hiện những cái mới, những cá nhân, tập thể điển hình tiên tiến và cả việctấn công vào những tệ nạn của đời sống xã hội Sự khen chê của công luận và dưluận xã hội có một sức mạnh không nhỏ tác động vào tâm tư, suy nghĩ, hành độngcủa từng cá nhân

Đối với hoạt động quản lý đào tạo, sát hạch và cấp GPLX, nhiều cuộc thanh,kiểm tra đã được dư luận quan tâm, chú ý Thực tiễn cũng cho thấy, nhiều bài báo,những loạt phóng sự điều tra về những hành vi vi phạm của các cơ sở đào tạo lái

xe, cơ sở sát hạch lái xe đã giúp ích rất nhiều cho các cơ quan quản lý Nhà nướctrong quá trình tiến hành thanh tra và kiến nghị xử lý Tuy nhiên, nếu công luận và

dư luận xã hội phản ánh đúng đắn và bình luận một cách khách quan, không thiên vị

sẽ là điều hết sức thuận lợi cho cơ quan quản lý trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.Ngược lại, nếu công luận và dư luận xã hội phản ánh các tình tiết, sự việc một cáchphiến diện, chủ quan thì khi tiến hành thanh tra cơ quan quản lý phải chịu một áplực không nhỏ từ công luận và dư luận xã hội Trong trường hợp như vậy rất có thểdẫn tới việc ra những quyết định, xử lý theo dư luận và công luận xã hội, làm mất đitính khách quan của hoạt động quản lý và do vậy làm giảm hiệu lực, hiệu quả củacông tác này

+ Tiêu cực trong xã hội

Hiện nay, những tiêu cực xã hội đã và đang là vấn đề mà Đảng, Nhà nước taquan tâm hàng đầu Nó tấn công vào hệ thống cơ quan nhà nước, trong đó có các

cơ quan quan thực thi pháp luật, gây ra những tác hại không nhỏ, giảm sút lòng tincủa nhân dân đối với đội ngũ cán bộ công chức, viên chức Đặc biệt là thời gian gầnđây các vụ Đại án đã được đưa ra xét xử những vụ tham ô tham nhũng, đánh bạclên tới hàng nghìn tỉ đồng Trong hoạt động quản lý đào tạo, sát hạch và cấp GPLXkhông phải là không có những cán bộ đã bị xử lý vi phạm trong quá trình thực hiệnnhiệm vụ Nếu tiêu cực xã hội xảy ra, nhất là tệ hối lộ và nhận hối lộ, thì hoạt độngsát hạch, cấp GPLX sẽ không thể chính xác, khách quan và công bằng Khi đó, cácquyết định được ban hành chỉ là hình thức, sáo rỗng để biện minh cho một nội dung

đã được biết trước và bị làm sai lệch Nếu tác hại của nạn hối lộ và tiêu cực là rấtnghiêm trọng trong xã hội thì nó cũng không loại trừ đối với hoạt động quản lý đàotạo, sát hạch cấp GPLX Vì thế, chúng ta cần phải có các giải pháp cụ thể để phòngchống các tác hại này, nhất là việc xây dựng đội ngũ cán bộ sát hạch viên trongsạch, vững mạnh, liêm khiết, có lương tâm và đạo đức nghề nghiệp

Ngoài tiêu cực xã hội, các mối quan hệ gia đình, bạn bè, họ hàng, làng xóm,thôn bản cũng có thể ảnh hưởng tới kết quả hoạt động quản lý đào tạo, sát hạch,cấp GPLX trong trường hợp người tiến hành học và dự sát hạch là người thân thích

Tư tưởng nể nang giúp đỡ người thân, hàng xóm láng giềng vẫn còn tồn tại khá phổbiến Bên cạnh đó, cán bộ sát hạch viên cũng có thể khó tránh khỏi sự nhờ vả gây áplực của những người có chức quyền và đây chính điều rất là vấn đề nhạy cảm vàkhó xử lý, cho dù hoạt động sát hạch, cấp GPLX hiện nay đã dùng bằng các thiết bịchấm điểm tự động

CHƯƠNG 2 PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG QUẢN LÝ ĐÀO TẠO,

SÁT HẠCH LÁI XE CỦA SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI

SƠN LA

2.1 GIỚI THIỆU VỀ SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI SƠN LA

2.1.1 Chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Sở GTVT Sơn La

2.1.1.1 Chức năng nhiệm vụ của Sở Giao thông vận tải

- Ngày 09/12/2015, UBND tỉnh Sơn La ban hành Quyết định số 38/2015/QĐ-UBND Về việc quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổchức của Sở Giao thông vận tải Sơn La

- Vị trí, chức năng: Sở GTVT là cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dântỉnh, thực hiện chức năng tham mưu, giúp Ủy ban nhân dân tỉnh quản lý nhà nướcvề: Đường bộ, đường thủy nội địa; vận tải; an toàn giao thông; quản lý, khai thác,duy tu, bảo trì hạ tầng giao gồm: Cầu đường bộ, cầu vượt, đường phố, dải phâncách, hệ thống biển báo hiệu đường bộ, đèn tín hiệu điều khiển giao thông, hầmdành cho người đi bộ, hầm cơ giới đường bộ, cầu dành cho người đi bộ, bến xe, bãi

đỗ xe trên địa bàn

- Nhiệm vụ, quyền hạn:

+ Trình Ủy ban nhân dân tỉnh, Chủ tịch Uỷ ban nhân dân tỉnh: Dự thảo quyếtđịnh, chỉ thị, quy hoạch, kế hoạch 5 năm, hàng năm, chương trình, dự án về giaothông vận tải; các biện pháp tổ chức thực hiện cải cách hành chính về giao thôngvận tải thuộc phạm vi quản lý nhà nước được giao;

+ Tổ chức thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật, quy hoạch, kế hoạch,chương trình, đề án, dự án, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật trong lĩnh vực giao thôngvận tải được cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành hoặc phê duyệt; thông tin,tuyên truyền, phổ biến, giáo dục, theo dõi thi hành pháp luật về các lĩnh vực thuộc

phạm vi quản lý nhà nước được giao.

+ Tổ chức thực hiện các nhiệm vụ về quản lý nhà nước về kết cấu hạ tầnggiao thông; vận tải, phương tiện và người lái; an toàn giao thông:

+ Tổ chức thực hiện các quy định về bảo vệ môi trường trong giao thông vậntải thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Sở theo quy định của pháp luật

+ Giúp Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quản lý nhà nước đối với các doanhnghiệp, tổ chức kinh tế tập thể, kinh tế tư nhân; hướng dẫn, kiểm tra hoạt động đốivới các hội và tổ chức phi chính phủ thuộc lĩnh vực quản lý của Sở theo quy địnhcủa pháp luật

+ Hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ về giao thông vận tải đối với cơ quanchuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân cấp huyện

+ Hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện cơ chế tự chủ, tự chịu trách nhiệm củađơn vị sự nghiệp công lập thuộc quyền quản lý của Sở theo phân cấp của Ủy bannhân dân cấp tỉnh và quy định của pháp luật

+ Thực hiện hợp tác quốc tế trong lĩnh vực giao thông vận tải theo quy địnhcủa pháp luật và phân công hoặc ủy quyền của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh Tổ chứcnghiên cứu, ứng dụng tiến bộ khoa học - kỹ thuật và công nghệ; xây dựng hệ thốngthông tin, lưu trữ phục vụ công tác quản lý nhà nước và chuyên môn nghiệp vụ

+ Thanh tra, kiểm tra và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật về giao thôngvận tải đường bộ, đường thủy nội địa, đường sắt đô thị và bảo vệ công trình giaothông, bảo vệ hành lang an toàn giao thông, bảo đảm trật tự an toàn giao thôngtrong phạm vi nhiệm vụ được giao; giải quyết khiếu nại, tố cáo, phòng, chống thamnhũng theo quy định của pháp luật và theo phân công hoặc ủy quyền của Ủy bannhân dân cấp tỉnh

+ Quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Văn phòng, Thanh tra, cácphòng chuyên môn, nghiệp vụ và các đơn vị sự nghiệp thuộc Sở phù hợp với chứcnăng, nhiệm vụ, quyền hạn của Sở theo hướng dẫn chung của Bộ Giao thông vận tải

và quy định của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh

+ Quản lý tổ chức bộ máy, biên chế công chức, cơ cấu ngạch công chức, vị tríviệc làm, cơ cấu viên chức theo chức danh nghề nghiệp và số lượng người làm việc

trong các đơn vị sự nghiệp công lập; thực hiện chế độ tiền lương và chính sách, chế

độ đãi ngộ, đào tạo, bồi dưỡng, khen thưởng, kỷ luật đối với công chức, viên chức vàlao động thuộc phạm vi quản lý theo quy định của pháp luật và theo sự phân cônghoặc ủy quyền của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh

+ Quản lý và chịu trách nhiệm về tài chính, tài sản được giao theo quy địnhcủa pháp luật và phân công hoặc ủy quyền của Ủy ban nhân dân tỉnh

+ Thực hiện công tác thông tin, báo cáo định kỳ và đột xuất về tình hình thựchiện nhiệm vụ được giao với Ủy ban nhân dân tỉnh và Bộ Giao thông vận tải, Ủyban An toàn giao thông Quốc gia

+ Thực hiện các nhiệm vụ khác do Ủy ban nhân dân, Chủ tịch Ủy ban nhândân cấp tỉnh giao và theo quy định của pháp luật

2.1.1.2 Chức năng quản lý đào tạo lái xe của Sở GTVT Sơn La

- Chịu trách nhiệm quản lý đào tạo lái xe trong phạm vi toàn tỉnh

- Chấp thuận chủ trương đầu tư xây dựng mới cơ sở đào tạo lái xe ô tô trên cơ

sở quy hoạch của Bộ giao thông vận tải

- Định kỳ hoặc đột xuất kiểm tra, giám sát công tác đào tạo lái xe, thi cấpchứng chỉ sơ cấp nghề, giấy chứng nhận tốt nghiệp đối với cơ sở đào tạo

- Cấp mới, cấp lại giấy phép đào tạo lái xe cho cơ sở đào tạo, gửi Tổng cụcĐường bộ Việt Nam bản sao giấy phép đào tạo lái xe đã cấp kèm theo biên bảnkiểm tra cơ sở đào tạo

- Cấp phép xe tập lái; tổ chức tập huấn, cấp giấy chứng nhận giáo viên dạythực hành lái xe theo nội dung, chương trình quy định

- Lưu trữ các tài liệu sau:

+ Danh sách giáo viên dạy thực hành lái xe theo mẫu quy định;

+ Sổ theo dõi cấp giấy phép xe tập lái theo mẫu quy định;

+ Biên bản kiểm tra cơ sở đào tạo lái xe

2.1.13 Cơ cấu tổ chức bộ máy của Sở GTVT Sơn La

Theo Quyết định số 38/2015/QĐ-UBND ngày 09/12/2015 của UBND tỉnhSơn La về việc quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của SởGTVT Theo đó, Sở GTVT Sơn La có 58 người và cơ cấu tổ chức như sau:

Hình 2.1 Bộ máy tổ chức của Sở GTVT Sơn La

(Nguồn: Sở Giao thông vận tải Sơn La)

- Ban Giám đốc: 01 Giám đốc Sở và 03 Phó Giám đốc Sở;

- Các tổ chức tham mưu, tổng hợp và chuyên môn, nghiệp vụ: Văn phòng

Sở; Thanh tra Sở; Phòng Kế hoạch - Tài chính; Phòng Quản lý kết cấu hạ tầng giaothông; Phòng Quản lý vận tải, phương tiện và người lái; Phòng Quản lý chất lượngcông trình giao thông;

- Đơn vị sự nghiệp trực thuộc: Trung tâm Sát hạch lái xe cơ giới đường bộ;

Ban Quản lý Bảo trì đường bộ

Tính đến năm 2017, Sở GTVT Sơn La có tổng cộng 77 cán bộ công chức,trong đó có 05 thạc sĩ, 71 đại học và 01 cao đẳng, gồm 08 phòng ban đơn vịthuộc Sở

Bảng 2.1 Số lượng cán bộ công chức Sở GTVT Sơn La

Đại học

Cao đẳng

Trung cấp 1

(Nguồn : Báo cáo hàng năm của Sở GTVT Sơn La)

2.2 THỰC TRẠNG HỆ THỐNG ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH SƠN LA

2.2.1 Hệ thống các cơ sở đào tạo, sát hạch lái xe

Hiện nay trên địa bàn tỉnh Sơn La có 05 cơ sở đào tạo lái xe với tổng lưulượng đào tạo lái xe ô tô là 1.332 học viên trong một thời điểm Trong đó có 02

cơ sở vừa đào tạo lái xe ô tô và mô tô Có 03 cơ sở đào tạo mô tô Trên địa bàn

có 02 Trung tâm sát hạch lái xe trong đó 01 Trung tâm sát hạch lái xe loại 1 và

01 Trung tâm sát hạch lái xe loại 4

2.2.2 Thực trạng công tác đào tạo, sát hạch lái xe của các cơ sở đào tạo, sát hạch lái xe trên địa bàn tỉnh

Được sự quan tâm chỉ đạo sát sao của tỉnh Sơn La, thực hiện đúng theothông tư của Bộ Giao thông vận tải và hướng dẫn nghiệp vụ của Tổng cục Đường

bộ Việt Nam ban hành, công tác quản lý đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe đãđạt được kết quả nhất định như sau:

2.2.2.1 Công tác đào tạo lái xe trên địa bàn tỉnh

- Công tác đào tạo lái xe mô tô hạng A1

Trong tỉnh có 05 cơ sở đào tạo lái xe hạng A1 với lưu lượng đào tạo hàng

năm là 25 nghìn thí sinh Các cơ sở đào tạo lái xe mô tô hạng A1 cũng đã đạt đượcmột số kết quả cụ thể:

Bảng 2.2 Kết quả đào tạo lái xe mô tô hạng A1 trên địa bàn tỉnh Sơn La trong 3

năm gần đây

(học viên) Năm 2016(học viên) Năm 2017(học viên)

1 Trường Cao đẳng kỹ thuật công

(Nguồn Phòng QL vận tải, phương tiện và người lái – Sở GTVT Sơn La)

- Công tác đào tạo lái xe ô tô các hạng

Trên địa bàn tỉnh có 02 cơ sở đào tạo lái xe ô tô với lưu lượng hàng năm đàotạo được khoảng hơn ba nghìn học viên Các cơ sở đào tạo lái xe ô tô cũng đạt đượcmột số kết quả cụ thể

Bảng 2.3 Kết quả đào tạo lái xe ô tô các hạng trên địa bàn tỉnh Sơn La trong 3

năm gần đây

STT Cơ sở đào tạo Năm 2015(học viên) Năm 2016(học viên) Năm 2017(học viên)

1 Trường Cao đẳng kỹ thuậtcông nghệ Sơn La 823 803 757

2 thuộc CTCP cơ khí Sơn LaTrung tâm dạy nghề trực 2.242 2.870 2.747

(Nguồn phòng Phòng quản lý vận tải, phương tiện và người lái – Sở GTVT Sơn La)

2.2.2.2 Công tác sát hạch lái xe trên địa bàn tỉnh

Trong tỉnh Sơn La hiện có 02 trung tâm sát hạch lái xe gồm:

- Trung tâm sát hạch lái xe mô tô Sơn La thuộc Công ty CP QL và XD giao

thông I Sơn La là Trung tâm loại 4, bắt đầu hoạt động từ năm 07/2016.

- Trung tâm sát hạch lái xe ô tô Sơn La thuộc Công ty Cổ phần Cơ khí Sơn

La là Trung tâm sát hạch loại 1, bắt đầu hoạt động từ tháng 11/2007

Các trung tâm sát hạch lái xe trong tỉnh được lắp đặt cùng một loại hệ thốngchấm điểm tự động, chủng loại phương tiện sát hạch các hạng được đầu tư mới vìvậy chất lượng tốt, trước các kỳ sát hạch đều được kiểm tra các điều kiện về sân, xe,thiết bị sát hạch lý thuyết và thực hành Qua thực tế hoạt động thiết bị chấm điểm

ổn định, chính xác Kết quả sát hạch được công khai trên loa phóng thanh và trênmàn hình hiển thị

Các kỳ sát hạch lái xe ô tô các hạng và mô tô hạng A1 được tổ chức theođúng lịch sát hạch Sở đã duyệt và đảm bảo quy trình sát hạch của Bộ Giao thôngvận tải ban hành, Tổng cục Đường bộ Việt Nam hướng dẫn; tỷ lệ thí sinh dự sáthạch đỗ khá cao (bảng kết quả 2.3 và 2.4)

Bảng 2.4 Kết quả sát hạch cấp GPLX mô tô hạng A1 (2015-2017 )

Hạng A1 Số lượt dự thi cấp GPLX Số đạt Tỉ lệ đạt (%)

không đạt (%)

Tổng số Lý

thuyết

Thực hành

Năm 2015 21.062 20231 96 831 794 37 4

Năm 2016 16.142 15271 94 871 830 41 6

Năm 2017 21.375 20442 95 933 822 51 5

Tổng số 58.579 55.944 95 2.635 2.446 129 5

(Nguồn: Phòng QL vận tải, phương tiện người lái – Sở GTVT Sơn La)

Tại các địa điểm sát hạch có niêm yết công khai các qui định thủ tục và mứcthu phí, lệ phí của liên Bộ Tài chính và Bộ giao thông vận tải và được đăng tải trêncổng thông tin điện tử của Sở để nhân dân biết, cùng giám sát

Bảng 2.5 Kết quả sát hạch cấp GPLX ô tô các hạng (2015-2017 )

GPLX ô tô Số lượt Số đạt Tỉ lệ đạt Không đạt Tỉ lệ không

các hạng dự thi cấp GPLX (%) Tổng đạt (%)

số

Lý thuyết

Thực hành

La, CSĐTLX thuộc Trường cao đẳng kỹ thuật công nghệ Sơn La Cơ sở đào tạo

mô tô hạng A1 của Công ty CPXD giao thông I Sơn La, giai đoạn (2013- 2017)như sau:

Tỷ lệ

(%)

Dự thi Đạt

Tỷ lệ

(%)

Dự thi Đạt

Tỷ lệ (%)

(Nguồn: Phòng QL vận tải, phương tiện người lái – Sở GTVT Sơn La)

Qua việc so sánh tỷ lệ đạt kết quả trong các kỳ sát hạch để cấp giấy phép lái

xe ô tô của Trung tâm dạy nghề công ty cổ phần Cơ khí Sơn La với CSĐTLXTrường Cao đẳng kỹ thuật công nghệ Sơn La cho thấy, chất lượng đào tạo của hai

cơ sở đào tạo lái xe trên là tương đối tương đương nhau Tuy nhiên trường Caođẳng kỹ thuật công nghệ Sơn La có tỉ lệ đạt nhỉnh hơn do trường có lưu lượng họcviên thấp hơn các giáo viên có kinh nghiệm hơn trong lĩnh vực giảng dạy.

Tỉ lệ đạt của các năm 2013, 2014, 2015 cao hơn so với các năm 2016, 2017một phần là do từ tháng 7 năm 2016 phần thi sát hạch trên sân có thêm phần thighép ngang vào nơi đỗ đối với hạng xe B Phần thi đường trường hoàn toàn chấmđiểm bằng phương pháp chấm tự động có sát hạch viên ngồi trên điều khiển

Qua việc so sánh tỷ lệ đạt kết quả trong các kỳ sát hạch để cấp giấy phép lái

xe mô tô của Trung tâm dạy nghề công ty cổ phần Cơ khí Sơn La với CSĐTLXTrường Cao đẳng kỹ thuật công nghệ Sơn La, Công ty CPQL và XD giao thông ISơn La, cho thấy chất lượng đào tạo của các cơ sở đào tạo lái xe trên là tươngđương nhau

Chất lượng đào tạo lái xe còn được đánh giá qua việc học viên sau khi tốtnghiệp đáp ứng mức độ yêu cầu thực tế của các doanh nghiệp vận tải

Với xu thế của xã hội ngày càng phát triển, các phương tiện lái xe được trang

bị hiện đại cần đòi hỏi chất lượng học viên ngày càng cao hơn vì vậy thời gian tớicác cơ sở đào tạo cần áp dụng các phương pháp đào tạo lái xe tiên tiến và chươngtrình đào tạo cần nghiên cứu điều chỉnh sát với yêu cầu thực tiễn hơn

Về đội ngũ giáo viên giảng dạy lái xe của các cơ sở đào tạo đối chiếu vớicác qui định của Bộ Giao thông Vận tải về tiêu chuẩn giáo viên dạy lái xe cho thấyđội ngũ giáo viên của các cơ sở ĐTLX của Sơn La đều đạt tiêu chuẩn, tuy nhiênmột số giáo viên chưa có trình độ cao về tin học và sư phạm, chủ yếu dựa vào kinhnghiệm thực tế thâm niên lái xe và thâm niên công tác nên đã hạn chế trong việctruyền đạt kiến thức và kỹ năng cho học viên

Bảng 2.7 Tổng hợp trình độ giáo viên của 2 cơ sở đào tạo lái xe

(Nguồn: Phòng QL vận tải, phương tiện người lái – Sở GTVT Sơn La)

Quan bảng tổng hợp trình độ giáo viên của 2 cơ sở đào tạo lái xe về đội ngũgiáo viên so sánh một số chỉ tiêu về trình độ, thâm niên công tác trong nghề dạy lái

xe của đội ngũ giáo viên Trung tâm dạy nghề công ty cổ phần Cơ khí Sơn La với

cơ sở đào tạo lái xe thuộc Trường Cao đẳng kỹ thuật công nghệ Sơn La cho thấyđội ngũ giáo viên của Trung tâm dạy nghề công ty cổ phần Cơ khí Sơn La là đadạng, số lượng số giáo viên có thể vừa dạy lý thuyết và thực hành nhiều nên đảmbảo tính kế thừa và bổ sung cho nhau, vừa phát huy kinh nghiệm giảng dạy của thế

hệ trước vừa tiếp thu kiến thức khoa học công nghệ mới của lớp trẻ hơn hẳn độingũ giáo viên của Trường Cao đẳng kỹ thuật công nghệ Sơn La Tuy nhiên đội ngũgiáo viên của CSĐTLX thuộc Trung tâm dạy nghề công ty cổ phần Cơ khí Sơn Lalại chủ yếu được điều động từ các đơn vị vận tải của công ty Cơ khí, hoặc giáo viêncủa các lái xe kỳ cựu ở các đơn vị vận tải khác trong Tỉnh về để tham gia giảng dạynên có kinh nghiệm thực tế và trình độ tay nghề cao hơn rất thuận lợi cho việc đàotạo lực lượng lái xe có kỹ năng sát với yêu cầu thực tiễn Tuy vậy vì là đơn vịthuộc công ty cổ phần nên số lượng giáo viên của Trung tâm nhiều hơn, đầu vàocủa các giáo viên trong Trung tâm dạy nghề cơ khí thấp và phức tạp hơn trườngCao Đẳng kỹ thuật công nghệ Sơn La thể hiện rõ nhất qua trình độ giáo viên dạy

lý thuyết bên Trường Cao đẳng ký thuật công nghệ không có giáo viên dạy lýthuyết nào có trình độ Trung cấp, cao đẳng ( trong khí đó bên trung tâm có 5 giáo

viên) trình độ thạch sỹ bên Trường có 3 trong khi đó bên trung tâm không có giáoviên nào Cũng phần nào khó khăn trong vấn đề quản lý nâng cao chất lượng giáoviên của Trung tâm cơ khí.

Trình độ, năng lực của cán bộ quản lí là yếu tố vô cùng quan trọng làm giatăng sức mạnh và nâng cao uy tín của các cơ sở đào tạo lái xe (giảm thiểu việc họcviên của Sơn La di chuyển sang các cơ sở đào tạo lái xe của tỉnh lân cận để học).Trong những năm gần đây, tuy có nhiều yếu tố tác động không thuận lợi nhưngcác cơ sở Đào tạo nghề Lái xe trên địa bàn tỉnh Sơn La đã luôn phấn đấu hoànthành tốt các mục tiêu và nhiệm vụ đề ra, đảm bảo lưu lượng đào tạo do Sở GTVTphân bổ Kết quả này thể hiện phần nào năng lực quản lí điều hành của Ban Lãnhđạo các đơn vị và sự quyết tâm của tập thể cán bộ Các phòng chức năng đã làm tốtvai trò tham mưu, nhạy bén, linh hoạt trong công tác điều hành, quản lí

Trình độ cán bộ quản lí (Giám đốc, Phó giám đốc, Trưởng phòng…) của các

cơ sở đào tạo lái xe đều có trình độ từ đại học trở lên ở những chuyên ngành cóliên quan tới quản lí điều hành Đa số đội ngũ quản lí đều có trình độ tin học,ngoại ngữ đáp ứng được yêu cầu của công việc Trong thời gian qua, đội ngũ này

đã từng bước phát huy được vai trò, nhiệm vụ của mình, góp phần không nhỏ vàohiệu quả hoạt động đào tạo của cơ sở và tạo được uy tín với học viên và các banngành liên quan

So sánh với đội ngũ cán bộ quản lý của 2 đơn vị đào tạo lái xe trên địa bàntỉnh Sơn La là Trung tâm dạy nghề công ty cổ phần Cơ khí Sơn La, Trường CĐ kỹthuật công nghệ Sơn La cho thấy đội ngũ cán bộ quản lí của cơ sở đào tạo lái xeTrường CĐ kỹ thuật công nghệ Sơn la có kinh nghiệm quản lí trong môi trường đàotạo nghề hơn do Trường tiền thân là Trường đào tạo nghề đầu tiên và duy nhất củatỉnh Sơn La Qua bao nhiêu năm hình thành và phát triển các cán bộ quản lý đượctrau dồi kiến thức và cán bộ quản lí được luân chuyển từ các khoa nghề khác nhaucủa Trường hoặc lãnh đạo từ đơn vị đào tạo khác trong tỉnh chuyển về Đội ngũ cán

bộ quản lí CSĐTLX của Trung tâm dạy nghề công ty cổ phần Cơ khí còn non trẻ cả

về kinh nghiệm quản lí thực tiễn và tuổi đời do mới được thành lập Đa số cán bộquản lý của Trung tâm dạy nghề cơ khí được điều chuyển và bổ nhiệm từ những vị

trí quản lí trong công ty Cơ khí về nên thiếu kinh nghiệm trong công tác quản lýnghành đào tạo nghề Tuy nhiên đội ngũ này lại có nhiệt huyết và không nghừngtrau rồi học hỏi thêm kiến thức Đây cũng là yếu tố tác động không nhỏ đến chấtlượng đào tạo lái xe của các cơ sở trên.

Thu và sử dụng học phí đào tạo trước đây, học phí đào tạo lái xe còn thấp,mức thu theo Thông tư số 44/2001/TT-BTC ngày 15/6/2001 của Bộ tài chính mớiđáp ứng được 40% chi phí đào tạo, mức thi theo Thông tư số 26/2007/TT-BTCngày 03/4/2007 của Bộ Tài chính mới đáp ứng được 50% chi phí đào tạo, dẫn đến

cơ sở đào tạo chưa giảng dạy nội dung, chương trình đào tạo cho người học

Hiện nay, để giải quyết khó khăn cho các cơ sở đào tạo lái xe và phù hợp thực

tế, liên Bộ tài chính và Giao thông vận tải đã ban hành Thông tư liên tịch số72/2011/TTLT-BTC-BGTVT ngày 27/5/2011 hướng dẫn cơ chế quản lý tài chính đàotạo lái xe cơ giới đường bộ; theo đó đã giao cho cơ sở đào tạo xây dựng mức hu họcphí, đăng ký với các cơ quan quản lý Nhà nước, niêm yết công khai và thỏa thuận vớingười học thông qua hợp đồng đào tạo, tạo điều kiện nâng cao chất lượng đào tạo

2.3 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ ĐÀO TẠO, SÁT HẠCH LÁI XE CỦA SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI TỈNH SƠN LA

2.3.1 Bộ máy quản lý đào tạo, sát hạch lái xe của Sở Giao thông vận tải Sơn La

Hình 2.2 Cơ cấu bộ máy quản lý về đào tạo, sát hạch

2.3.1.1 Ban An toàn giao thông tỉnh Sơn La (Phối hợp)

SỞ GTVT

PHÒNG QLVT,

PT&NL

THANH TRA SỞ

CƠ SỞ ĐT, SH LÁI XE

BAN ATGT