Hành động nói là hành động được thực hiện bằng lời nói nhằm mục đích nhất định2... Bài tập 1: Em hãy xác định mục đích trong các câu văn chứa hành động nói của Lí Thông trong phần ví dụ
Trang 1CHÀO MỪNG QUÝ THẦY
CÔ GIÁO VỀ DỰ GIỜ TIẾT
HỌC HÔM NAY
Trang 3TIẾT 98 HÀNH
ĐỘNG NÓI
Trang 41 Bài tập: SGK/62
Đọc đoạn trích sau và trả lời câu hỏi:
Mẹ con Lí Thông đang ngủ, bỗng nghe có tiếng gọi cửa Ngỡ là hồn oan của Thạch Sanh hiện về, mẹ con hắn hoảng
sợ, van lạy rối rít Khi Thạch Sanh vào nhà kể cho nghe
chuyện giết chằn tinh, chúng mới hoàn hồn Nhưng Lí
Thông bỗng nảy ra kế khác Hắn nói :
- Con trăn ấy là của vua nuôi đã lâu Nay em giết nó, tất
không khỏi bị tội chết Thôi, bây giờ nhân trời chưa sáng em hãy trốn ngay đi Có chuyện gì để anh ở nhà lo liệu.
Thạch Sanh lại thật thà tin ngay Chàng vội vã từ giã mẹ con
Lí Thông, trở về túp lều cũ dưới gốc đa, kiếm củi nuôi thân.
(Thạch Sanh)
Trang 5(1) Con trăn ấy là của vua
nuôi đã lâu (2) Nay em giết
nó, tất không khỏi bị tội chết
(3) Thôi, bây giờ nhân trời
chưa sáng em hãy trốn ngay
đi (4) Có chuyện gì để anh ở
nhà lo liệu
Đẩy Thạch Sanh đi
để mình hưởng lợi
Mục đích
Trang 6_ (1) Con trăn ấy là của
vua nuôi đã lâu (2) Nay em
giết nó, tất không khỏi bị tội
chết (3) Thôi, bây giờ nhân
trời chưa sáng em hãy trốn
ngay đi (4) Có chuyện gì để
anh ở nhà lo liệu.
Đẩy Thạch Sanh đi
để mình hưởng lợi
Hành động nói
Mục đích
Trang 7Hành động nói là hành động được thực hiện bằng lời nói nhằm mục đích nhất định
2 Ghi nhớ SGK/63
Trang 8A: Bạn ơi!Đường đi ra Há Dùa lối nào vậy bạn?
B: Đi đến ngã ba rồi rẽ trái sau đó đi thẳng xuống dốc là đến.
B: Xin lỗi!Tớ không biết bạn nhé!
B: Im lặng (Không nói gì)
Đạt mục đích Không đạt mục đích Không đạt mục đích
Trang 9TRÒ CHƠI:
ĐOÁN Ý ĐỒNG ĐỘI
Trang 12Bài tập 1:
Em hãy xác định mục đích trong các câu văn chứa hành động nói của Lí Thông trong phần
ví dụ 1 SGK trang 62
“ – Con trăn ấy là của vua nuôi đã lâu Nay em
giết nó, tất không khỏi bị tội chết Thôi, bây giờ nhân trời chưa sáng em hãy trốn đi Có chuyện
gì anh ở nhà lo liệu.”
Trang 13Lời nói của Lí Thông Mục đích
Con trăn ấy là của vua nuôi đã lâu
Nay em giết nó, tất không khỏi bị
tội chết.
Thôi, bây giờ nhân trời chưa sáng
em hãy trốn ngay đi
Có chuyện gì để anh ở nhà lo liệu
Thông báo
Đe dọa
Cầu khiến
Hứa hẹn
Trang 14Bài tập 2: Chỉ ra các hành động nói trong đoạn trích và
cho biết mục đích của mỗi hành động:
Cái Tí chưa hiểu hết ý câu nói của mẹ, nó xám mặt lại và hỏi bằng giọng luống cuống:
- Vậy thì bữa sau con ăn ở đâu ?
Điểm thêm một “giây” nức nở, chị Dậu ngó con bằng cách xót xa:
- Con sẽ ăn ở nhà cụ Nghị thôn Đoài.
Cái Tí nghe nói giãy nảy, giống như sét đánh bên tai, nó liệng củ
khoai vào rổ và òa lên khóc.
( ) Chừng như lúc nãy thấy bắt cả chó lớn, chó con, cái Tí vẫn tưởng những con vật ấy sẽ đi thế mạng cho mình, cho nên nó đã vững dạ ngồi
im Bây giờ nghe mẹ giục nó phải đi, nó lại nhếch nhác, mếu khóc:
- U nhất định bán con đấy ư? U không cho con ở nhà nữa ư? Khốn nạn thân con thế này! Trời ơi!
( Ngô Tất Tố, Tắt đèn)
Trang 15Hành động nói Mục đích
Vậy thì bữa sau con ăn ở đâu ?
Con sẽ ăn ở nhà cụ Nghị thôn
Đoài
U nhất định bán con đấy ư ? U
không cho con ở nhà nữa ư ?
Khốn nạn thân con thế này!
HỏiBáo tin
Hỏi
Bộc lộ cảm xúc
Trang 16Bộc lộ cảm xúc Hành động bộc lộ cảm xúc
Trang 17Lời nói của Lí Thông Mục đích Kiểu hành động nói
Con trăn ấy là của
vua nuôi đã lâu
Thông báo Hành động trình bày (báo tin)
khiển (đe dọa)
Cầu khiến Hành động điều khiển (cầu khiến)
hứa hẹn
Trang 18• Bài tập nhanh
• Cho một đoạn hội thoại sau:
Lớp trưởng: Cô giáo nhắc cả lớp chiều nay đi sinh hoạt đội
Tập thể: Cô báo mấy giờ đi ?
Lớp trưởng: 2 giờ
==> Hành động thông báo ( trình bày)
==>Hành động hỏi
==> Hành động thông báo
Trang 19III Luyện tập
BT 1: ( Sgk/63)
Trần Quốc Tuấn viết Hịch tướng sĩ nhằm mục đích gì? Hãy xác định mục đích của hành động nói thể hiện một câu trong bài Hịch và vai trò của câu ấy đối với mục đích chung.
Trang 20
Câu: ‘ Nếu các ngươi biết chuyên tập sách này,
theo lời dạy bảo của ta, thì mới phải đạo thần chủ; nhược bằng khinh bỏ sách này, trái lời dạy bảo
của ta, tức là kẻ nghịch thù
- Mục đích:
+ Khích lệ tướng sĩ học tập Binh thư yếu lược
+ Khích lệ lòng yêu nước của tướng sĩ
Khích lệ tinh thần yêu nước, chống giặc ngoại xâm.
Trang 21Bài 2 THẢO LUẬN NHÓM (6 người) thời gian: 3p
NHÓM 1+2
Câu a
NHÓM 3+4 Câu c
Trang 22Hành động trình bày
Hành động trình bàyHành động trình bàyHành động điều khiển
Hành độngBộc lộ cảm xúc
Hành động điều khiển
Bài 2/a
Trang 23Hành động hỏi
Hành động hỏi
Hành động bộc lộ cảm xúcHành động trình bày (kể, tả)
Hành động trình bày (báo tin)
Bài 2/c
Trang 24- Anh phải hứa với em không bao giờ
được để chúng cách xa nhau.
Anh hứa đi
- Anh xin hứa
(điều khiển) (điều khiển)
(hứa)
Bài 3
-> Muốn xác định kiểu hành động nói cần
phải xác định được mục đích nói và ngữ
cảnh giao tiếp
Trang 25Bài tập vận dụng:
*Em hãy viết một đoạn văn có sử dụng hành động nói.
Trang 26Hướng dẫn học bài về nhà:
* Sưu tầm, tìm một số bài văn, đoạn văn trong
đó có sử dụng hành động nói.
* Làm thêm các bài tập trong Sách bài tập.
* Chuẩn bị bài “ Hành động nói “ (tt)
Trang 27TRÂN TRỌNG CẢM ƠN
QUÝ THẦY CÔ