LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP NGHIÊN CỨU TỔNG HỢP NƯỚC RỬA CHÉN TỪ THIÊN NHIÊN

Saponin được dùng làm chất tạo bọt kết hợp với các thành phần tự nhiên khác để tổng hợp nước rửa chén thiên nhiên.. Trên thị trường hiện nay các chất tẩy rửa rất đa dạng, phong phú và nh

TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGUYỄN TẤT THÀNH KHOA MÔI TRƯỜNG – THỰC PHẨM – HÓA



LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP

NGHIÊN CỨU TỔNG HỢP NƯỚC RỬA

ii

NHIỆM VỤ LUẬN VĂN

TRƯỜNG ĐH NGUYỄN TẤT THÀNH

KHOA MÔI TRƯỜNG – THỰC PHẨM - HÓA

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Tp Hồ Chí Minh, ngày 21 tháng 08 năm 2017

NHIỆM VỤ LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP

Họ và tên sinh viên: Tiết Văn Thảo Mã số sinh viên:1311524176 Chuyên ngành: Công nghệ kỹ thuật Hoá học Lớp:13DHH01

1 Tên đề tài:

NGHIÊN CỨU TỔNG HỢP NƯỚC RỬA CHÉN TỪ THIÊN NHIÊN

2 Nhiệm vụ luận văn

Nghiên cứu tổng hợp nước rửa chén từ nguyên liệu thiên nhiên có tính tẩy rửa cao,

an toàn cho con người và đồng thời thân thiện với môi trường

3 Ngày giao nhiệm vụ luận văn: 13/02/2017

4 Ngày hoàn thành nhiệm vụ luận văn: 21/08/2017

5 Người hướng dẫn:

Họ và tên Học hàm, học vị Đơn vị Phần hướng dẫn

Đỗ Đình Nhật Thạc sĩ BM Công nghệ kỹ thuật Hoá học 100%

Nội dung và yêu cầu của luận văn đã được thông qua bộ môn

(Ký và ghi rõ họ tên) (Ký và ghi rõ họ tên)

ThS Nguyễn Đình Phúc ThS Đỗ Đình Nhật

iii

LỜI CẢM ƠN

Em xin gởi lời cảm ơn chân thành và sự tri ân sâu sắc đối với các Thầy Cô tại trường Đại học Nguyễn Tất Thành, đặc biệt là các Thầy Cô khoa Môi trường - Thực phẩm - Hóa của trường đã truyền đạt kiến thức trong những năm em học tập Với vốn kiến thức được tiếp thu trong quá trình học không chỉ là nền tảng cho quá trình nghiên cứu khóa luận mà còn là hành trang quý báu để em bước vào đời một cách vững chắc

và tự tin

Để hoàn thành khóa luận này, em xin tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến Thầy Đỗ Đình Nhật Cảm ơn Thầy đã dành nhiều thời gian, công sức tận tình hướng dẫn và sự động viên giúp em có nhiều động lực phấn đấu trong suốt quá trình học cũng như làm luận văn tốt nghiệp hoàn thành tốt

Ngoài công ơn to lớn của Thầy Cô, em thân gửi lời cảm ơn đến anh Đoàn Quang Huy đã tạo điều kiện tốt nhất giúp em làm việc tại phòng thí nghiệm

Trong quá trình làm bài báo cáo do kinh nghiệm thực tiễn còn hạn chế nên bài báo cáo không thể tránh khỏi những thiếu sót, em rất mong nhận được ý kiến đóng góp Thầy Cô để em học hỏi thêm được nhiều kiến thức và kinh nghiệm

Cuối cùng em kính chúc quý Thầy, Cô dồi dào sức khỏe và thành công trong sự nghiệp

Em xin chân thành cám ơn!

Tp.Hồ Chí Minh, ngày tháng năm 2017 Sinh viên

Tiết Văn Thảo

iv

TÓM TẮT LUẬN VĂN

Trong luận văn này, tôi đã nghiên cứu trích ly saponin từ bồ kết, từ đó tiến hành tổng hợp nước rửa chén có nguồn gốc tự nhiên, thân thiện với môi trường, không hại cho sức khỏe của người sử dụng Kết quả trích ly 30g saponin cho thấy hàm lượng saponin cao nhất đạt được là 7.05g khi tiến hành ly trích ở 75oC, thời gian 5 ngày với dung môi là methanol Saponin được dùng làm chất tạo bọt kết hợp với các thành phần tự nhiên khác để tổng hợp nước rửa chén thiên nhiên Kết quả cho thấy nước rửa chén tốt nhất khi sử dụng nguồn kiềm từ tro vỏ chuối chiếm 0.3%, chất làm đặc CMC chiếm 0.18%, chất tạo bọt saponin chiếm 0.12%, chất hoạt động bề mặt glucoside chiếm 6.06%, baking soda chiếm 1.21%, muối Na2SO4 chiếm 1.21% và nước Nước rửa chén tổng hợp được đánh giá chất lượng bằng cảm quan màu sắc, độ nhớt, khả năng tạo bọt và khả năng tẩy rửa so với nước rửa chén hóa học

v

ABSTRACT

In this thesis, Istudied the extract of saponins from Gleditsia, and then synthesize dishwashers of natural origin, environmentally friendly, no harming the health of users.Results of 30g saponin extract showed the highest saponin content was 7.05g when extracted at 85oC, 5 days with solvent methanol Saponin is used as a foaming agent in conjunction with other natural ingredients to synthesize natural detergent The results show that the best dishwashing liquid using 0.3% asbestos ash, 0.3% CMC thickener, 0.12% CMC thickener, 0.12% saponin foaming agent, 6.06% glucose surfactant, baking soda accounting for 1.21%, Na2SO4 and water Synthetic dishwashing detergent is evaluated for color, viscosity, foaming and washing ability compared to chemical dishwashers

vi

DANH SÁCH BẢNG

Bảng 1.1 Những thành phần dinh dưỡng trong quả chuối 5

Bảng 2.1 Đánh giá khả năng tẩy rửa của nước rửa chén 12

Bảng 2.2 Đánh giá khả năng tạo đặc của nước rửa chén 12

Bảng 2.3 Khảo sát nhiệt độ quá trình trích ly 15

Bảng 2.4 Khảo sát thời gian quá trình trích ly 15

Bảng 2.5 Khảo sát dung môi quá trình trích ly 16

Bảng 2.6 Khảo sát khả năng tạo bọt của saponin 17

Bảng 2.7 Khảo sát chất hoạt động bề mặt glucoside 18

Bảng 2.8 Khảo sát chất tạo đặc CMC 18

Bảng 2.9 Khảo sát khả năng tẩy rửa Baking soda 19

Bảng 3.1 Khảo sát khối lượng saponin 23

Bảng 3.2 Kết luận về khối lượng CMC 23

Bảng 3.3 Kết luận về khối lượng glucoside 24

Bảng 3.4 Kết luận về khối lượng banking soda 25

Bảng 3.5 Kết quả của quá trình khảo sát nhiệt độ 29

Bảng 3.6 Kết quả khảo sát thời gian trích ly saponin 29

Bảng 3.7 Khảo sát dung môi quá trình trích ly 29

vii

DANH SÁCH HÌNH

Hình 1.1 Một số sản phẩm tẩy rửa ngoài thị trường 2

Hình 1.2 Cây bồ kết 3

Hình 1.3 Cấu trúc của saponin 4

Hình 1.4 Một số loại chuối hiện nay 5

Hình 1.5 Công thức và sản phẩm decyl glucoside 6

Hình 1.6 Công thức của NaHCO 3 6

Hình 1.7 Một số sản phẩm tẩy rửa từ thiên nhiên 8

Hình 2.1 Quy trình trích ly dung dịch kiềm từ tro vỏ chuối 13

Hình 2.2 Quy trình trích ly saponin từ vỏ bồ kết 14

Hình 2.3 Quy trình làm ra nước rửa chén 16

Hình 3.1 Biểu đồ thể hiện hàm lượng saponin theo nhiệt độ 20

Hình 3.2 Biểu đồ thể hiện hàm lượng saponin theo thời gian 21

Hình 3.3 Biểu đồ thể hiện hàm lượng saponin theo dung môi 22

Hình 3.4 Khả năng tạo bọt của saponin 22

Hình 3.5 Khả năng tạo đặc và tạo bọt của glucoside 24

viii

MỤC LỤC

NHIỆM VỤ LUẬN VĂN ii

LỜI CẢM ƠN iii

TÓM TẮT LUẬN VĂN iv

ABSTRACT v

DANH SÁCH BẢNG vi

DANH SÁCH HÌNH vii

MỤC LỤC viii

LỜI MỞ ĐẦU x

Chương 1 TỔNG QUAN 1

1.1 TỔNG QUAN VỀ CHẤT TẨY RỬA 1

1.1.1 Khái niệm của chất tẩy rửa 1

1.1.2 Cơ chế hoạt động của chất tẩy rửa 1

1.1.3 Phân loại của chất tẩy rửa 2

1.1.4 Ưu điểm và nhược điểm của chất tẩy rửa 2

1.2 TỔNG QUAN VỀ NGUYÊN LIỆU 3

1.2.1 Giới thiệu về bồ kết và hoạt chất saponin 3

1.2.2 Tính chất dược lý của quả Bồ Kết 3

1.2.3 Giới thiệu về chuối và tro vỏ chuối 5

1.2.4 Chất hoạt động bề mặt coco glucoside (decyl glucoside) 5

1.2.5 Natri hydrocacbonat (NaHCO3) 6

1.3 GIỚI THIỆU VỀ QUÁ TRÌNH TRÍCH LY 6

1.3.1 Khái niệm 6

1.3.2 Phân loại quá trình trích ly 7

1.4 TỔNG QUAN VỀ NƯỚC RỬA CHÉN THIÊN NHIÊN 7

1.5 TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU TRONG VÀ NGOÀI NƯỚC 8

Chương 2 NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 10

ix

2.1 MỤC TIÊU ĐỀ TÀI 10

2.2 NỘI DUNG NGHIÊN CỨU 10

2.3 NGUYÊN LIỆU, DỤNG CỤ THÍ NGHIỆM VÀ HÓA CHẤT 10

2.4 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU QUÁ TRÌNH TỔNG HỢP NƯỚC RỦA CHÉN TỪ THIÊN NHIÊN 11

2.4.1 Phương pháp phân tích 11

2.4.2 Phương pháp định tính 12

2.5 TIẾN HÀNH THÍ NGHIỆM 11

2.5.1 Trích ly dung dịch kiềm từ vỏ chuối 13

2.5.2 Trích ly saponin từ vỏ quả bồ kết 14

2.5.3 Tổng hợp nước rửa chén từ thiên nhiên 16

Chương 3 KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN 20

3.1 TRÍCH LY DUNG DỊCH KIỀM 20

3.2 KHẢO SÁT TRÍCH LY SAPONIN 20

3.2.1 Khảo sát nhiệt độ trích ly saponin 20

3.2.2 Khảo sát thời gian trích ly saponin 21

3.2.3 Khảo sát dung môi quá trình trích ly 22

3.3 NƯỚC RỬA CHÉN TỪ THIÊN NHIÊN 22

3.3.1 Khảo sát khối lượng saponin 22

3.3.2 Khảo sát khối lượng CMC 23

3.3.3 Khảo sát khối lượng glucoside 24

3.3.4 Khảo sát khối lượng banking soda 24

Chương 4 KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 26

4.1 KẾT LUẬN 26

4.2 KHUYẾN NGHỊ 26

TÀI LIỆU KHAM KHẢO 28

PHỤ LỤC 29

x

LỜI MỞ ĐẦU

Chất tẩy rửa là chất không chỉ được sử dụng trong gia đình mà còn được sử dụng trong nhà, máy xí nghiệp… nhờ khả năng làm sạch vết bẩn, diệt vi khuẩn Trên thị trường hiện nay các chất tẩy rửa rất đa dạng, phong phú và nhiều loại có mặt trên thị trường: Nước giặt và nước xả quần áo, nước lau sàn, nước tẩy rửa nhà tắm, nước tẩy vết bẩn…

Nước rửa chén được tổng hợp từ các chất hóa học phần lớn đáp ứng được độ tẩy rửa cao cho mỗi gia đình nhưng sau khi sử dụng xong da tay thường bị khô, bong tróc

da và còn bị ngứa tay Nước rửa chén là một sản phẩm thể thiếu trong chuyện bếp núc của các bà nội trợ Tuy nhiên, nó lại là một hóa chất mà nếu sử dụng không kĩ càng sẽ rất dễ gây ra bệnh cho các thành viên trong gia đình Nước rửa chén thông thường họ dùng khiến da tay bị khô sau mỗi lần rửa, thậm chí là gây dị ứng, nổi mẩn đỏ vàng ngứa, chén bát rửa không sạch hẳn mà lại rất trơn rít, rất khó để tẩy sạch hoàn toàn nước rửa chén bám trên đó Nước rửa chén được kết hợp giữa nước và nhiều loại hóa chất gồm chất tẩy rửa, chất làm đặc, chất hoạt động bề mặt, chất bảo quản, chất tạo màu, hương nhân tạo… Trong số đó, có những chất không nên xuất hiện vì có thể gây ảnh hưởng xấu tới sức khỏe Thế nên hiển nhiên người tiêu dùng đã nhận thức được tác hại của các loại nước tẩy rửa hóa học Với tiêu chí an toàn sức khỏe là trên hết, nước rửa chén từ thiên nhiên sẽ khắc phục được những nhược điểm và tác hại của các loại nước rửa chén thông thường Nước rửa chén từ thiên nhiên được sử dụng các thành phần từ thiên nhiên hoàn toàn vô hại, bảo vệ bàn tay, nhẹ dịu với làn da, vết dầu mỡ, khử sạch mùi hôi tanh trên chén dĩa, hương thơm dịu nhẹ, dễ dàng rửa sạch và không gây độc hại khi sử dụng

Chính vì lý do đó nên tôi chọn đề tài “nghiên cứu tổng hợp nước rửa chén từ thiên nhiên” để thực hiện quá trình nghiên cứu khóa luận tốt nghiệp

1

Chương 1 TỔNG QUAN

1.1 TỔNG QUAN VỀ CHẤT TẨY RỬA

1.1.1 Khái niệm của chất tẩy rửa

Chất tẩy rửa là chất hoạt động bề mặt có thể là chất vô cơ hay hữu cơ có tác dụng làm giảm sức căng bề mặt của nước Mỗi phân tử của chất hoạt động bề mặt có một đầu

ưa nước, và một đầu kị nước

Chất tẩy rửa là chất được dùng để làm tăng tác dụng tẩy rửa với các chất bẩn có tính dầu (không tan trong nước), nhờ đó làm cho chất bẩn dễ thấm ướt và dễ bị lôi kéo

ra khỏi bề mặt vật liệu và đi vào môi trường nước làm cho bề mặt dính bẩn được tẩy rửa sạch

Chất tẩy rửa thông dụng là muối natri của axit béo (xà phòng) hoặc các chất hoạt động bề mặt tổng hợp có hoạt tính ion và phi ion như natri lauryl sunfat, natri đođexyl benzensunfonat, ankylamit[1] Để tăng hiệu quả tẩy rửa của các chất hoạt động bề mặt, trong các chất tẩy rửa thương phẩm (kem giặt, bột giặt) người ta còn đưa thêm vào các chất phụ gia vô cơ như natri tripoliphotphat, natri sunfat, natri cacbonat

1.1.2 Cơ chế hoạt động của chất tẩy rửa

Chất tẩy rửa hòa tan các chất bẩn không tan trong nước (như dầu mỏ ) vào dung dịch nước Phần kỵ nước (gốc hyđrôcacbon) "hấp thụ" hay "hòa tan" lên các hạt dầu mỏ, còn phần ưa nước của các phân tử chất tẩy rửa hướng ra ngoài với nước, tương tác này tạo thành hạt keo tích điện âm, các hạt keo này cùng dấu không kết hợp với nhau được & cũng không trở lại bề mặt ban đầu được chúng tạo thành dung dịch nhủ tương bền vững, chất bẩn không tan tập trung lên bề mặt bọt và bị đẩy ra ngoài

Chất hoạt động bề mặt bao gồm:

+ Phần phân cực ưa nước gồm các nhóm – OH, ONa, - COOH

+ Phần không phân cực: kị nước là các gốc hydro cacbon, có thể là gốc alkyl, aryl

Khả năng hoạt động bề mặt của chúng phụ thuộc vào:

1.1.3 Phân loại của chất tẩy rửa

 Các chất tẩy rửa có tính kiềm

Chất tẩy rửa có tính kiềm là chất tẩy rửa có nguồn gốc từ hóa chất kềm có độ

pH lớn hơn hoặc bằng 8 Sodium hydroxide (NaOH) là một chất tẩy rửa có tính kềm mạnh với độ pH của nó là 14, loại này là một hóa chất làm sạch với hiệu quả trong việc làm sạch dầu mỡ từ công nghiệp, được sử dụng rộng rãi trong việc làm sạch hệ thống ống dẫn nước và hệ thống cống nước thãi của thành phố

 Các chất tẩy rửa có tính acid

Các chất tẩy rửa có tính acid là chất tẩy rửa mạnh được làm từ các loại axít như: acid sulfuric (H2SO4), acid hydrochloric (HCl) hoặc acid hydrofluoric (HF) chúng rất hiệu quả trong việc làm sạch các chất cặn bã khoáng sản, nhưng lại là chất tẩy cực

kỳ ăn mòn Chất tẩy có tính acid nhẹ rất tốt trong việc điều chỉnh và làm mềm nước

1.1.4 Ưu điểm và nhược điểm của chất tẩy rửa

3

1.2 TỔNG QUAN VỀ NGUYÊN LIỆU

1.2.1 Giới thiệu về bồ kết và hoạt chất saponin

Cây bồ kết có tên khoa học: Gleditschia australis Hemsley; thuộc họ Vang (Caesalpiniaceae)

Trong đề tài này, quả bồ kết được sử dụng như là thành phần chất tạo bọt trong nước rửa chén có chứa hàm lượng saponin Quả có chứa hỗn hợp flavonoid và chất saponaretin có tác dụng kháng virut, chống trùng roi, tẩy rửa; hỗn hợp saponin và flavonoid có tác dụng giảm đau Quả hơi cong hình lưỡi liềm hay thẳng dài 10-12cm, rộng 1,5-2cm Trái mỏng và nổi phình lên ở những nơi có hột Khi còn tươi, mặt ngoài

có một lớp phấn màu lam, chứa 10-12 hột bao bọc bởi một lớp cơm màu vàng Quảkhi chín có màu vàng nâu, để lâu quả màu đen

Ở Việt Nam, Bồ Kết được trồng ở khắp nơi từ vùng núi thấp đến Trung du và đồng bằng, ở các tỉnh miền bắc

Hình 1.2 Cây bồ kết

1.2.2 Tính chất dược lý của quả Bồ Kết

Quả Bồ kết có thể sử dụng để nấu làm nước gội đầu, trị gầu rất tốt Mặt khác, nó còn có tác dụng kích thích da đầu mọc tóc Nước nấu quả Bồ kết bôi lên da trong khi tắm sẽ làm sạch lớp ghét bám trên da một cách rất hữu hiệu, làm cho da sạch sẽ, mịn màng Giá trị đa dạng được sử dụng để: tổng hợp xà bông, dùng trong y học chữa trị những bệnh như: thuốc nhuận trường, cảm lạnh, tai biến mạch máu não hay đột quỵ, những trường hợp ngộ độc thực phẩm, hóa sẹo làm lành vết thương và chữa lành những vết thương Nước nấu bồ kết dùng như dung dịch tẩy rửa để giặt sạch quần áo len, dạ, không làm phai màu hay hoen ố

4

 Tính chất saponin trong quả Bồ Kết

Saponin là một Glycoside tự nhiên là chất hoạt động bề mặt và có tính tạo bọt thường gặp trong nhiều loài thực vật và trong một số loài sinh vật biển Năm 1927, Kofler đã liệt kê ra 472 loại saponin có chứa trong thực vật và có hơn 90 họ khác có chứa saponin[2]

 Cấu trúc hóa học của saponin

Cấu trúc của saponin được phân loại theo sự kết hợp nghiêm cứu của một hoặc nhiều phân tử glycoside hydrophilic với một dẫn xuất lipiter

Saponin có mặt trong một loạt các loài thực vật Saponin được chia thành hai nhóm chính: triterpenoid và saponin steroid.[4]

Hình 1.3 Cấu trúc của saponin

 Công dụng của Saponin trong quả Bồ Kết

Saponin có một số công dụng: Làm giảm sức căng bề mặt, tạo bọt nhiều khi lắc với nước, có tác dụng nhũ hóa và tẩy sạch Làm tăng sự thẩm thấu của tế bào: sự có mặt của saponin sẽ làm cho các hoạt chất khác dễ hòa tan và hấp thu Saponin tan trong nước, alcol, rất ít tan trong aceton, ether, hexan do đó người ta dùng ba dung môi này

để tủa saponin Ứng dụng trong dược phẩm như tăng khả năng miễn dịch, chất chống oxi hóa, bệnh đái tháo đường[6] Một số saponin có tác dụng chống viêm Một số có tác dụng kháng khuẩn, kháng nấm, ức chế viruts[7]

5

1.2.3 Giới thiệu về chuối và tro vỏ chuối

Chuối (musa) có nguồn gốc từ vùng Châu Á nhiệt đới và được thuần hóa rất sớm

ở vùng Đông Nam Á Hiện nay trên thế giới có rất nhiều quốc gia trồng chuối với nhiều mục đích khác nhau: chủ yếu làm thức ăn và sản xuất rượu chuối

Hình 1.4 Một số loại chuối hiện nay

Thành phần dinh dưỡng của chuối[8]:

Bảng 1.1 Những thành phần dinh dưỡng trong quả chuối

1.2.4 Chất hoạt động bề mặt coco glucoside (decyl glucoside)

Coco glucoside còn gọi là decyl glucoside là chất lỏng màu vàng nhạt, tan trong dầu và có pH từ 11.5 – 12.5[9] Decyl glucoside được tạo ra bởi phản ứng glucose hóa các acid béo trong phần cơm trái dừa, bắp và đường trái cây Đặc tính của nó là hoàn toàn có thể phân hủy sinh học và không gây kích ứng da

6

Coco glucoside được dùng như một chất hoạt động bề mặt, thành phần tạo bọt, điều hòa và nhũ hóa, làm tăng tính tẩy rửa cho sản phẩm Coco glucoside giúp làm sạch bằng cách giúp nước trộn lẫn với dầu và chất bẩn để dễ dàng rửa trôi

Coco glucoside còn được dùng trong nhiều sản phẩm như: dầu gội, sữa tắm, sữa rửa mặt, dầu xả…

Hình 1.5 Công thức và sản phẩm decyl glucoside

1.2.5 Natri hydrocacbonat (NaHCO3)

Baking soda là tên được phổ biến natri hiđrocacbonat hay natri bicacbonat được

sử dụng rộng rãi trong thực phẩm Baking soda là một chất rắn màu trắng có dạng tinh thể và trông giống như bột, hơi mặn và có tính kiềm tương tự như loại soda dùng trong tẩy rửa (natri cacbonat, tức E500 (i), công thức hóa học Na2CO3) do đó nếu muốn cũng

có thể dùng baking soda như một chất tẩy rửa

Hình 1.6 Công thức của NaHCO 3

1.3 GIỚI THIỆU VỀ QUÁ TRÌNH TRÍCH LY

1.3.1 Khái niệm

Trích ly là quá trình hòa tan chọn lọc một hay nhiều cấu tử trong mẫu nguyên liệu bằng cách cho nguyên liệu tiếp xúc với dung môi Động lực của quá trình trích ly là sự chênh lệch nồng độ của cấu tử ở trong nguyên liệu và ở trong dung môi

Ví dụ: Trích ly dầu neem trong hạt neem, trích ly rotenone trong cây thuốc cá…

 Trích ly rắn – lỏng

Quá trình hòa tan chọn lọc một hay một số cấu tử của chất rắn bằng một chất lỏng được gọi là quá trình trích ly rắn-lỏng Tốc độ của quá trình này phụ thuộc vào nhiều yếu tố như: hình dạng, kích thước, thành phần, cấu trúc bên trong vật thể rắn, tính chất hóa lý và chế độ thủy động của dung môi, kiểu thiết bị, phương pháp tiến hành trích ly, ngoài ra còn phụ thuộc vào tỉ lệ rắn và lỏng…

Ví dụ: tinh dầu bưởi, trích ly saponin trong vỏ bồ kết

1.4 TỔNG QUAN VỀ NƯỚC RỬA CHÉN THIÊN NHIÊN

Nước rửa chén được sản xuất từ các chất hóa học ngày càng đa dạng về thành phần, mẫu mã, mùi hương, chủng loại, giá cả khiến người tiêu dùng không khỏi lo sợ ảnh hưởng của nó đến an toàn sức khỏe của họ

Nước rửa chén có nhiều ưu điểm như có độ tẩy rửa tốt Tuy nhiên, bên cạnh những

ưu điểm đó nó còn những tác hại ảnh hưởng đến sức khỏe như nước rửa chén có độ tẩy quá cao khi sử dụng lâu ngày sẽ ảnh hưởng đến da tay, làm da tay bị khô, dễ bị nức nẻ

và lượng nước rửa chén sau khi sử dụng đưa ra môi trường bên ngoài ảnh hưởng rất nhiều đến môi trường Nước rửa chén thiên nhiên có thể khắc phục những hạn chế đó của nước rửa chén hóa học

Nước rửa chén thiên nhiên cũng là mội loại nước rửa chén trên thị trường hiện nay Nước rửa chén thiên nhiên được làm từ những chất tự nhiên như bồ kết, vỏ chuối, CMC Những thành phần được tổng hợp từ thiên nhiên để thay thế cho những thành phần trong nước rửa chén ngoài thì trường vừa giúp người sử dụng không bị khô da hay bị nức nẻ

8

ở tay mà nó còn phân hủy được nên không sợ nó làm ảnh hưởng đến môi trường bên ngoài

Hình 1.7 Một số sản phẩm tẩy rửa từ thiên nhiên

1.5 TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU TRONG VÀ NGOÀI NƯỚC

Onyegbado, C.O Iyagba và cộng sự đã nghiên cứu tại trường Đại học Port Harcourt, Nigeria vào năm 2002 về quá trình sản xuất xà phòng sử dụng tro vỏ chuối như nguồn kiềm[10]

Đánh giá chất tẩy rửa ANIONIC (ABS) tại Malaysia do hai ông người Malaysia thực hiện là H F Ludwig and A.S.Sekaran[11]

Choon Yoong Cheok, Hanaa Abdel Karim Salman, Rabiha Sulaiman vào năm

2014 đã tìm ra nguồn gốc của saponin và các ứng dụng của nó trong dược phẩm và đời sống[6]

Cơ chế hòa tan trong dung dịch tẩy rửa do J.A.Shaeiwitz, A.F-C.Chan, E.L Cussler, and D.F.Evans thực hiện việc hòa tan axit lauric, acid palmitic, stearic acid và monopalmitin đã được nghiên cứu trong các dung dịch tẩy rửa như là một hàm của nồng

độ, nhiệt độ, và dòng chất lỏng[13]

H.D.Hess, M.Kreuzer, T.E.D´ıaz, C.E.Lascano, J.E.Carulla, CarlaR.Soliva, Andrea Machmüller đã khảo sát 3 loại trái cây giàu saponin là Enterolobium cyclocarpum (điệp phèo heo), Pithecellobium saman (me tây) và Sapindus saponaria[14]

Hiện nay, trong nước ta có một số công ty chuyên sản suất về các chất tẩy rửa

- 1960: Thuốc tẩy vết bẩn; Bột giặt có enzym

- 1970: Xà phòng nước; Chất làm mềm vải loại mới; Các sản phẩm giặt rửa đa chức năng (ví dụ, chất giặt rửa có chất làm mềm vải)

- 1980: Chất giặt rửa có thể giặt với nước lạnh; Nước rửa bát cho máy rửa bát tự động; Bột giặt đậm đặc

- 1990: Các chất giặt rửa dạng lỏng và bột siêu đậm đặc; Chất siêu mềm vải; Gel cho máy rửa bát tự động; Sản phẩm giặt tẩy quần áo