B N CAM K T
Tôi cam đoan đây là đ tài nghiên c u c a riêng cá nhân tôi v i s giúp đ c a giáo viên h ng d n khoa h c Các thông tin tài li u trích d n trong lu n v n đã đ c ghi rõ ngu n g c K t qu nêu trong lu n v n là trung th c và ch a đ c ai công b trong b t
k đ tài nào tr c đây
B c K n ngày 23 tháng 5 n m 2017
Tác gi lu n v n
Nông Th Trà
Trang 2L I C M N
Trong quá trình nghiên c u và hoàn thi n lu n v n Th c s , tác gi đã nh n đ c nhi u
s quan tâm giúp đ nhi t tình và s đ ng viên c a các cá nhân, c quan và nhà
tr ng, qua đó đã t o đi u ki n thu n l i đ tác gi nghiên c u, th c hi n và hoàn thành lu n v n này
Tr c h t tác gi xin bày t lòng bi t n sâu s c nh t đ n th y giáo h ng d n khoa
h c GS.TS V Thanh Te, ng i tr c ti p h ng d n và giúp đ tác gi trong su t quá trình nghiên c u và hoàn thành lu n v n
Tác gi c ng xin đ c chân thành c m n các th y, cô giáo tr ng i h c Th y l i
đã h ng d n, giúp đ tác gi v m i m t trong quá trình nghiên c u và th c hi n lu n
v n t t nghi p c a mình
Xin đ c chân thành c m n Ban lãnh đ o và cán b Trung tâm n c sinh ho t và v sinh môi tr ng nông thôn t nh B c K n, Ban qu n lý d án cung c p n c s ch nông thôn t nh B c K n nh ng ng i thân trong gia đình, các b n bè, đ ng nghi p đã chia
s cùng tác gi nh ng khó kh n, đ ng viên và giúp đ cho tác gi tìm hi u nghiên c u
và hoàn thành lu n v n này
Do còn nh ng h n ch v th i gian, kinh nghi m và tài li u nên trong quá trình nghiên
c u khó tránh kh i có nh ng thi u xót, khi m khuy t Vì v y, tác gi r t mong ti p t c
nh n đ c s góp ý c a các th y, cô giáo và đ ng nghi p
Xin trân tr ng c m n!
B c K n, ngày 23 tháng 5 n m 2017
Tác gi lu n v n
Nông Th Trà
Trang 3M C L C
M U 1
1 Tính c p thi t c a đ tài 1
2 M c đích c a đ tài 4
3 Cách ti p c n và ph ng pháp nghiên c u 4
4 K t qu 4
5 Ý ngh a khoa h c và th c ti n c a đ tài 5
5.1 Ý ngh a khoa h c 5
5.2 Ý ngh a th c ti n 5
CH NG 1 T NG QUAN V QU N LÝ D ÁN U T XÂY D NG CÔNG TRÌNH C P N C S CH NÔNG THÔN 6
1.1 D án đ u t và Qu n lý d án đ u t xây d ng công trình 6
1.1.1 Nh ng khái ni m v d án đ u t xây d ng công trình 6
1.1.2 Phân lo i d án đ u t xây d ng công trình 6
1.1.3 Khái ni m qu n lý d án 7
1.1.4 N i dung qu n lý d án 8
1.1.5 Các ph ng th c qu n lý d án 9
1.1.6 Công c qu n lý d án 10
1.1.7 M c tiêu qu n lý d án đ u t xây d ng công trình 10
1.2 Qu n lý d án đ u t xây d ng cung c p n c s ch nông thôn s d ng v n ODA và v n đ i ng t ngân sách Nhà n c 11
1.2.1 Các hình th c t ch c qu n lý d án đ u t xây d ng công trình s d ng v n ODA và v n đ i ng t ngân sách Nhà n c theo quy đ nh c a pháp lu t hi n hành 22 1.2.2 Gi i thi u m t s d án cung c p n c s ch nông thôn s d ng ngu n v n ODA 25 1.3 Nh ng t n t i trong công tác qu n lý d án cung c p n c s ch nông thôn và nh ng v n đ đ t ra cho nghiên c u 29
K t lu n Ch ng 1 33
CH NG 2 C S KHOA H C QU N LÝ D ÁN U T XÂY D NG CÔNG TRÌNH 34
2.1 C s pháp lý và các quy đ nh v qu n lý d án đ u t xây d ng công trình 34
2.1.1 H th ng v n b n quy ph m pháp lu t 34
Trang 42.1.2 M t s t n t i trong h th ng v n b n pháp lu t hi n hành v qu n lý đ u t xây
d ng công trình 38
2.2.1 Trong giai đo n chu n b đ u t 38
2.2.2 Trong giai đo n th c hi n đ u t 39
2.2.3 Giai đo n k t thúc xây d ng 40
2.3 Các nhân t nh h ng đ n hi u qu c a công tác qu n lý d án đ u t xây d ng cung c p n c s ch nông thôn 44
2.3.1 Các nhân t liên quan đ n n ng l c, kinh nghi m c a đ n v tr c ti p th c hi n công vi c qu n lý d án 44
2.3.2 Các nhân t liên quan đ n vi c t ch c th c hi n các n i dung trong quá trình qu n lý d án 45
2.3.3 N ng l c qu n lý c a đ n v Ch đ u t 48
2.3.4 nh h ng c a ngu n v n cho d án 49
2.3.5 nh h ng c a quy ho ch, k ho ch 49
2.3.6 Các nhân t liên quan đ n s trao đ i thông tin 49
2.3.7 Các nhân t liên quan đ n đ a đi m xây d ng công trình 49
2.3.8 S bi n đ ng c a giá c th tr ng 49
2.3.9 V n đ quan liêu, tham nh ng, lãng phí 50
2.3.10 M t s v n đ khác nh h ng đ n quá trình qu n lý d án 50
2.4 Nghiên c u gi i pháp nâng cao n ng l c qu n lý d án đ u t xây d ng công trình n c s ch nông thôn 50
K t lu n ch ng 2 52
CH NG 3 TH C TR NG VÀ XU T M T S GI I PHÁP HOÀN THI N CÔNG TÁC QU N LÝ D ÁN U T XÂY D NG CUNG C P N C S CH T I B C K N 53
3.1 C c u t ch c và nhi m v c a Ban qu n lý d án cung c p n c s ch t i B c K n53 3.2 Th c tr ng đ u t và qu n lý d án đ u t xây d ng cung c p n c s ch t i B c K n 57
3.2.1 Th c tr ng đ u t và qu n lý d án t xây d ng các công trình c p n c s ch nông thôn t n m 2014-2017 57 3.2.2 Th c tr ng t ch c, n ng l c Ban QLDA H p ph n cung c p n c s ch B c K n58
Trang 53.2.3 ánh giá công tác qu n lý ch t l ng d án t i Ban Qu n lý d án H p ph n cung
c p n c s ch B c K n 60
3.2.3.1 Ch t l ng s n ph m t v n l p d án, kh o sát, thi t k : 61
3.2.3.2 Ch t l ng giám sát thi công xây d ng công trình: 66
3.2.3.3 Ch t l ng thi công xây l p: 67
3.2.3.4 Th c tr ng qu n lý chi phí đ u t xây d ng công trình 68
3.2.3.5 Th c tr ng qu n lý ti n đ 70
3.3 ánh giá nguyên nhân c a các t n t i trong công tác qu n lý d án cung c p n c s ch t i B c K n 71
3.4 M t s gi i pháp nâng cao hi u qu qu n lý d án đ u t xây d ng cung c p n c s ch t i B c K n 73
3.4.1 Gi i pháp hoàn thi n mô hình t ch c Ban Qu n lý d án cung c p n c s ch nông thôn t nh B c K n 73
3.4.1.1 Trách nhi m, quy n h n c a Giám đ c Ban 75
3.4.1.2 Nhi m v , quy n h n c a các Phó giám đ c Ban 76
3.4.1.3 Ch c n ng, nhi m v quy n h n c a Phòng T ch c - Hành chính - Tài v 76
3.4.1.4 Ch c n ng, nhi m v , quy n h n c a Phòng K ho ch - T ng h p 77
3.4.1.5 Ch c n ng, nhi m v , quy n h n c a phòng giám sát thi công 77
3.4.2 Xây d ng qui trình qu n lý m t d án do Ban qu n lý d án đ u t xây d ng cung c p n c s ch nông thôn B c K n là Ch đ u t 78
3.4.3 Gi i pháp nâng cao ch t l ng ngu n nhân l c 90
3.4.4 Gi i pháp qu n lý chi phí 91
3.4.5 Gi i pháp qu n lý ti n đ 92
K t lu n Ch ng 3 93
K T LU N VÀ KI N NGH 94
1 Nh ng k t qu đ t đ c 94
2 Nh ng t n t i trong quá trình th c hi n 95
3 Nh ng ki n ngh v h ng nghiên c u ti p theo 95
TÀI LI U THAM KH O 96
Trang 6DANH M C CÁC HÌNH V
Hình 1.1 S đ tam giác m c tiêu ch t l ng qu n lý d án 11
Hình 1.2 S đ c p n c s ch nông thôn 21
Hình 1.3 Các hình th c QLDA 22
Hình 1.4 Mô hình ch đ u t tr c ti p qu n lý d án 23
Hình 1.5 Hình th c ch nhi m d án 24
Hình 1.6 Hình th c chìa khoá trao tay 25
Hình 1.7 S đ ho t đ ng c a Ban qu n lý d án hi n t i 31
Hình 2.1 H th ng trình t các v n b n đ c ban hành 34
Hình 2.2 Ti n trình c a d án 41
Hình 2.3 Các l nh v c c a qu n lý d án 43
Hình 3.1 S đ t ch c c a Ban qu n lý d án hi n t i 55
Hình 3.2 Nguyên nhân ch y u d n đ n ch m ti n đ 71
Hình 3.4 S đ t ch c c a Ban Qu n lý d án đ c đ xu t 75
Hình 3.5 L u đ quy trình qu n lý d án đ u t xây d ng công trình (Áp d ng cho các d án thu c nhóm B & C – Ngh đ nh 59/2015/N -CP) 79
Trang 7DANH M C CÁC B NG BI U
B ng 2.1 M t s d án đi n hình đã và đang đ u t xây d ng 26
B ng 3.1 Th ng kê nhân l c Ban QLDA H p ph n cung c p n c s ch B c K n 56
B ng 3.2 T ng h p các h ng m c c a d án đã th c hi n 57
B ng 3.3 Chênh l ch d toán các khâu chu n b D án 65
B ng 3.4 Chênh l ch d toán gi a d toán và quy t toán 68
B ng 3.5 Ti n đ thi công xây l p các h ng d án 70
Trang 8NCPT Nghiên c u phát tri n
ODA V n đ u t tr c ti p n c ngoài PTNT Phát tri n nông thôn
Trang 9M U
1 Tính c p thi t c a đ tài
Vi c hoàn thi n công tác qu n lý d án đ u t xây d ng là m t l nh v c đ c bi t quan
tr ng trong công tác đ u t xây d ng c b n, bên c nh các l nh v c qu n lý v chi phí, kh i l ng, ti n đ , an toàn và môi tr ng Chính ph đã có Ngh đ nh riêng v
qu n lý ch t l ng công trình; các B chuyên ngành, UBND các t nh đ u có quy đ nh
và h ng d n v qu n lý qu n lý giám sát ch t l ng công trình, ngoài ra còn có nhi u quy đ nh khác c ng liên quan ch t ch đ n quá trình đ u t xây d ng, nh đ u
th u và l a ch n nhà th u, h p đ ng và m t s quy đ nh khác
S hi u qu c a vi c qu n lý ch t l ng, chi phí, ti n đ trong đ u t xây d ng đ c
th hi n nhi u m t, trong đó ch y u là các tiêu chí: s phù h p v i quy đ nh pháp
lu t; tính h p lý v m t kinh t - k thu t trong gi i pháp thi t k xây d ng công trình;
gi m giá thành xây d ng công trình; tính đúng đ n trong vi c l p và th c hi n d toán
- thanh quy t toán; gi m thi u các s c công trình xây d ng do ch t l ng công trình gây ra
đ t đ c các tiêu chí nh trên, thì vi c hoàn thi n công tác qu n lý d án đ u t
ph i đ c th c hi n xuyên su t trong t t c các giai đo n đ u t và các l nh v c đ u
t , ngay t lúc b t đ u kh o sát - l p d án đ u t , qua các quá trình l p thi t k -d toán, đ u th u và l a ch n nhà th u, cung c p v t t thi t b , thi công xây d ng đ n khi hoàn thành đ a công trình vào s d ng, thanh toán và quy t toán v n đ u t Vi c hoàn thi n công tác qu n lý d án là nhi m v quan tr ng và xuyên su t quá trình
qu n lý đ u t nh m đ m b o ch t l ng công trình trong quá trình xây d ng và đ a vào s d ng là c n thi t
i ng cán b th c hi n công tác qu n lý d án nói chung ch a th c s có nhi u kinh nghi m qu n lý, kh n ng chuyên sâu ch a cao, còn nhi u s h trong lo i hình công vi c qu n lý d án xây d ng d n đ n x y ra nhi u v n đ b t c p trong qu n lý xây d ng làm cho công trình kém ch t l ng, x y ra s c , nhi u d án ch m tr trong vi c tri n khai đ u t , h u h t các d án đ u có nhi u phát sinh, k t thúc đ a
Trang 10vào s d ng khai thác đ u không đúng ti n đ đ ra, đ c bi t là trong đi u ki n g n đây công ngh xây d ng và qu n lý xây d ng phát tri n r t m nh m Mu n kh c
K n đ m b o đ u t hi u qu các d án, các ban ngành c a t nh c ng đã có nhi u
bi n pháp t ng c ng công tác qu n lý ch t l ng xây d ng công trình đ c bi t trong
đó có nh ng bi n pháp t ng c ng công tác qu n lý d án đ u t xây d ng
N c s ch là nhu c u thi t y u không th thi u c a m i ng i dân và nh h ng tr c
ti p đ n s c kh e, đi u ki n s ng c a ng i dân Vi t Nam hi n nay, s d ng n c
s ch, đ c bi t khu v c nông thôn luôn đ c ng và Nhà n c ta r t quan tâm chú
tr ng Chính ph đã ban hành nhi u c ch , chính sách đ th c hi n m c tiêu qu c gia
v n c s ch cho ng i dân nông thôn T đó, các công trình c p n c s ch đ c
đ u t xây d ng nhi u n i, ng i dân nông thôn đã đ c ti p c n v i các ngu n
n c s ch, ph c v nhu c u sinh ho t và đ i s ng Do t c đ phát tri n kinh t và đô
th hoá nhanh, nhi u n i, nh t là vùng nông thôn, ng i dân v n ph i đ i m t v i s khan hi m n c sinh ho t Chính vì th , các công trình c p n c s ch nông thôn có ý ngh a và vai trò đ c bi t quan tr ng trong đ i s ng ng i dân nông thôn Trong nh ng
n m qua t i t nh B c K n các ch ng trình c p n c s ch cho ng i dân nông thôn
đ c c th hóa b ng nhi u v n b n, chính sách c a T nh y, H ND, UBND t nh Do
v y, nhi u công trình c p n c s ch t p trung đã và đang đ c xây d ng đ d n thay
th các lo i hình c p n c nh l , truy n th ng không còn phù h p, t l dân c nông thôn s d ng n c sinh ho t h p v sinh ngày càng đ c nâng lên, đ ng th i làm thay
đ i nh n th c c a ng i dân nông thôn v ý ngh a, l i ích c a vi c s d ng n c
s ch, đ m b o s c kh e, đi u ki n s ng cho ng i dân và c ng đ ng Vi c đ u t xây
d ng các công trình c p n c s ch nông thôn hi n nay đang đ c chú tr ng, nh t là ngày 31/03/2012 Th t ng chính ph đã ban hành Quy t đ nh s 366/Q -TTg v
Trang 11vi c phê duy t ch ng trình m c tiêu qu c gia n c s ch và v sinh môi tr ng nông thôn giai đo n 2012-2015 thì vi c đ u t các công trình c p n c s ch nông thôn càng c p thi t h n n a Hi n nay nhu c u đ u t xây d ng các công trình c p n c
s ch nông thôn là r t l n, nh ng trên th c t , quá trình qu n lý, ch t l ng và hi u
qu qu n lý các d án đ u t xây d ng là r t h n ch và g p nhi u khó kh n Tình
tr ng đó có th xu t phát t nhi u nguyên nhân khác nhau, nh ng ch y u là do s
ch a hoàn thi n c c u t ch c qu n lý, quy trình qu n lý ch a ch t ch , tính chuyên nghi p hoá ch a cao và ch t l ng đ i ng cán b trong công tác qu n lý các d án xây d ng công trình c p n c s ch nông thôn ch a đáp ng đ c yêu c u th c t Bên c nh nh ng k t qu đã đ t đ c, th c t hi n nay trên đ a bàn t nh B c K n v n còn b c l m t s h n ch : ch t l ng n c và ch t l ng xây d ng các công trình
c p n c v n còn th p, quy mô các công trình nh ch a đáp ng đ c nhu c u c a
ng i dân nông thôn, mô hình qu n lý các công trình c p n c nông thôn còn b t c p, công tác qu n lý Nhà n c trong d ch v c p n c s ch còn nhi u h n ch , công tác
xã h i hóa ch a khai thác h t ti m n ng, huy đ ng các ngu n l c đ u t cho các công trình n c s ch cho ng i dân còn h n ch , m t b ph n không nh dân c ch a ý
th c đ c vai trò và t m quan tr ng c a vi c s d ng n c s ch
Vi c đ u t xây d ng các công trình c p n c t p trung nông thôn là m t trong nh ng
ch tr ng l n c a t nh B c K n, nh m phát tri n kinh t xã h i b n v ng Ban qu n
lý d án H p ph n cung c p n c s ch t i B c K n đ c giao nhi m v qu n lý các
d án c p n c s ch t p trung nông thôn trên đ a bàn t nh B c K n đ t o đi u ki n v
h t ng k thu t, cung c p n c s ch cho các h dân nông thôn trong vùng d án
C ng nh h u h t các Ban qu n lý d án trên đ a bàn hi n nay, vi c t n t i nh ng h n
ch trong quá trình qu n lý d án d n đ n đ x y ra nh ng sai sót là đi u khó tránh
kh i do v y h c viên l a ch n đ tài “Nghiên c u hoàn thi n công tác qu n lý d
án đ u t xây d ng cung c p n c s ch t i B c K n” làm đ tài lu n v n t t nghi p
c a mình v i k v ng đ c đóng góp nh ng ki n th c đã đ c h c t p tr ng, trong th c ti n đ nghiên c u áp d ng hi u qu công tác qu n lý d án đ u t xây
d ng vào quá trình qu n lý c a đ n v mình và áp d ng vào nh ng Ban Qu n lý d án
t ng t trên đ a bàn t nh B c K n trong nh ng n m ti p theo
Trang 122 M c đích c a đ tài
Lu n v n nh m m c đích đi sâu phân tích và đ xu t m t s gi i pháp t ng c ng, hoàn thi n công tác qu n lý d án đ u t xây d ng t i Ban qu n lý d án H p ph n cung c p n c s ch t nh B c K n, nh m nâng cao n ng l c qu n lý d án trong đi u
c n các th ch , v n b n pháp quy v qu n lý đ u t xây d ng; Ph ng pháp đi u tra thu th p thông tin; Ph ng pháp th ng kê s li u; Ph ng pháp phân tích t ng h p
H th ng nh ng c s lý lu n liên quan đ n th c hi n d án xây d ng Thông qua
vi c xem xét, đánh giá th c tr ng qu n lý d án đ u t xây d ng công trình s d ng
v n ODA, trên c s v n d ng nh ng lý lu n và th c ti n v qu n lý d án đ u t xây
d ng, đ đ xu t đi u ch nh k p th i cho phù h p v i các đ c đi m c a công trình cung c p n c s ch nông thôn đ c thu n l i và sát th c t h n
Lu n v n t p trung nghiên c u các nhân t nh h ng đ n hi u qu c a công tác qu n
lý d án đ u t xây d ng cung c p n c s ch nông thôn và đ xu t đ c gi i pháp nâng cao n ng l c qu n lý d án đ u t xây d ng t i Ban qu n lý d án H p ph n cung c p n c s ch t nh B c K n
Trang 14CH NG 1 T NG QUAN V QU N LÝ D ÁN U T XÂY D NG
1.1 D án đ u t và Qu n lý d án đ u t xây d ng công trình
1.1.1 Nh ng khái ni m v d án đ u t xây d ng công trình
D án: Theo đ nh ngh a c a t ch c qu c t v tiêu chu n ISO, trong tiêu chu n ISO
9000:2000 và TCVN ISO 9000:2000 thì: D án là m t quá trình đ n nh t, g m m t
t p h p các ho t đ ng có ph i h p và ki m soát, có th i h n b t đ u và k t thúc, đ c
ti n hành đ đ t đ c m c tiêu phù h p v i các yêu c u quy đ nh, bao g m c các ràng
bu c v th i gian, chi phí và ngu n l c Các d án đ u có đ c đi m chung là: Các d
án đ u đ c th c hi n b i con ng i; đ u b ràng bu c b i các ngu n l c h n ch là con ng i và tài nguyên; đ u đ c ho ch đ nh, th c hi n và ki m soát
Theo i u 3 - Lu t Xây d ng s 50/2014/QH13 thì D án đ u t xây d ng công trình:
là m t t p h p các đ xu t có liên quan đ n vi c s d ng v n đ ti n hành ho t đ ng xây d ng đ xây d ng m i, s a ch a, c t o công trình xây d ng nh m phát tri n, duy trì, nâng cao ch t l ng công trình ho c s n ph m, d ch v trong th i h n và chi phí xác đ nh giai đo n chu n b d án đ u t xây d ng, d án đ c th hi n thông qua Báo các nghiên c u ti n kh thi đ u t xây d ng, Báo các nghiên c u kh thi đ u t xây d ng ho c Báo cáo kinh t - k thu t đ u t xây d ng Các đ c tr ng c b n c a
d án đ u t xây d ng công trình: D án có m c đích, m c tiêu rõ ràng; Có chu k riêng và th i gian t n t i h u h n: Hình thành, phát tri n, có đi m b t đ u và k t thúc; Liên quan đ n nhi u bên và có s t ng tác ph c t p gi a các b ph n qu n lý ch c
n ng và qu n lý d án; S n ph m c b n mang tính đ n chi c và đ c đáo; B h n ch
b i các ngu n l c; Luôn có tính b t đ nh và r i ro; Tính trình t trong quá trình th c
hi n; u có ng i u quy n ch đ nh riêng hay còn g i là khách hàng
1.1.2 Phân lo i d án đ u t xây d ng công trình
D án đ u t XDCT th ng đ c (i) phân lo i theo qui mô, tính ch t, lo i công trình chính c a d án, (ii) theo ngu n v n s d ng
- Phân lo i d án đ u t XDCT theo qui mô đ u t : D án đ u t xây d ng đ c phân
lo i theo quy mô, tính ch t, lo i công trình chính c a d án g m: D án quan tr ng
Trang 15qu c gia, d án nhóm A, d án nhóm B và d án nhóm C đ c quy đ nh chi ti t t i
Ph l c I ban hành kèm theo Ngh đ nh s 59/2015/N -CP ngày 18/6/2015 v qu n lý
d án
- D án đ u t xây d ng công trình ch c n yêu c u l p Báo cáo kinh t - k thu t đ u
t xây d ng g m:
Công trình xây d ng s d ng cho m c đích tôn giáo;
Công trình xây d ng m i, s a ch a, c i t o, nâng c p có t ng m c đ u t d i 15 t
đ ng (không bao g m ti n s d ng đ t)
D án đ u t xây d ng đ c phân lo i theo lo i ngu n v n s d ng g m: D án s
d ng v n ngân sách nhà n c, d án s d ng v n nhà n c ngoài ngân sách và d án
s d ng v n khác
- Phân lo i theo nhóm s n ph m: (i) Công trình dân d ng; (ii)Công trình công nghi p; (iii) Công trình giao thông; (iv) Công trình nông nghi p và phát tri n nông thôn; (v) Công trình h t ng k thu t; (vi) Công trình qu c phòng an ninh
gi a các thành viên, ch rõ trách nhi m c a các thành viên tham gia; T o đi u ki n phát hi n s m nh ng khó kh n v ng m c n y sinh và đi u ch nh k p th i tr c nh ng thay đ i ho c đi u ki n không d đoán đ c T o đi u ki n cho s đàm phán tr c ti p
gi a các bên liên quan đ gi i quy t nh ng b t đ ng; T o ra các s n ph m d ch v có
ch t l ng cao h n Có ý ngh a vô cùng quan tr ng đó là: Thông qua vi c qu n lý d
án có th tránh đ c nh ng sai sót trong nh ng công trình l n, ph c t p; Áp d ng
Trang 16ph ng pháp qu n lý d án s có th kh ng ch , đi u ti t h th ng m c tiêu d án; Thông qua vi c qu n lý d án có th thúc đ y s tr ng thành nhanh chóng c a các nhân tài chuyên ngành
1.1.4 N i dung qu n lý d án
Chu trình qu n lý d án xoay quanh 03 n i dung ch y u là: L p k ho ch; ph i h p
th c hi n mà ch y u là qu n lý ti n đ th i gian, chi phí th c hi n; và giám sát các công vi c c a d án nh m đ t đ c các m c tiêu đã đ nh
L p k ho ch: là giai đo n xây d ng m c tiêu, xác đ nh công vi c, d tính ngu n l c
c n thi t đ th c hi n d án và là quá trình phát tri n m t k ho ch hành đ ng th ng
nh t, theo trình t lôgíc, có th bi u di n d i d ng các s đ h th ng ho c theo các
ph ng pháp l p k ho ch truy n th ng; i u ph i th c hi n: là quá trình phân ph i
ngu n l c bao g m ti n v n, lao đ ng, thi t b và đ c bi t quan tr ng là đi u ph i và
qu n lý ti n đ Giai đo n này chi ti t hoá th i gian, l p l ch trình cho t ng công vi c
và toàn b d án, trên c s đó b trí ngu n v n, nhân l c và thi t b phù h p; Giám sát: là quá trình theo dõi, ki m tra ti n trình d án, phân tích tình hình th c hi n, báo
cáo hi n tr ng và đ xu t gi i quy t nh ng v ng m c trong quá trình th c hi n Cùng
v i ho t đ ng giám sát, công tác đánh giá d án gi a k và cu i k c ng đ c th c
hi n, nh m t ng k t, rút kinh nghi m đ th c hi n t t h n các giai đo n ti p theo c a
d án
Các giai đo n c a quá trình qu n lý d án hình thành m t chu trình n ng đ ng t vi c
l p k ho ch đ n đi u ph i th c hi n và giám sát, sau đó ph n h i cho vi c tái l p k
ho ch d án C th , qu n lý d án có nh ng n i dung c b n sau: Qu n lý v mô: Còn
đ c g i là qu n lý nhà n c đ i v i các d án bao g m t ng th các bi n pháp v mô tác đ ng đ n các y u t c a quá trình hình thành, th c hi n và k t thúc d án;Nh ng công c qu n lý c a nhà n c bao g m chính sách, k ho ch, quy ho ch nh chính sách v tài chính, ti n t , t giá, lãi su t, chính sách đ u t , chính sách thu ,…Qu n lý
vi mô: Nó bao g m nhi u khâu công vi c nh l p k ho ch, đi u ph i, ki m soát, …
các ho t đ ng c a d án Qu n lý d án bao g m hàng lo t các v n đ nh qu n lý th i gian, chi phí, ngu n nhân l c, ch t l ng, r i ro, qu n lý ho t đ ng mua bán, … Quá trình qu n lý đ c th c hi n trong su t các giai đo n t chu n b đ u t đ n giai đo n
Trang 17Th h th ba: Qu n lý theo k t qu công vi c: Khi s n xu t phát tri n h n n a, qui
trình s n xu t ngày càng ph c t p và đ c bi t v i s xu t hi n c a n n công nghi p, có nhi u máy móc tham gia vào quá trình s n xu t thì ki u qu n lý b ng cách ch đ o không còn thích h p n a, ng i qu n lý không th nào ch b o m t cách chính xác cho
đ i ng đông đ o nhi u ng i làm vi c Vì th ki u qu n lý theo k t qu công vi c ra
đ i Theo ki u qu n lý này, ng i qu n lý đ m c nh ng ng i khác t ngh ra cách
th c hi n công vi c đ c giao, ng i qu n lý ch quan tâm t i k t qu công vi c
Th h th t : Qu n lý theo mô hình ''Tam giác Joiner'': Ch t l ng - Ti p c n khoa
h c - Ê kíp làm vi c th ng nh t: Trong n n s n xu t hi n đ i, cách qu n lý theo k t
qu công vi c đã b c l nh ng h n ch và nh c đi m c a nó Chính vì đ ng i th c
hi n t ngh ra cách th c hi n công vi c, ng i qu n lý ch quan tâm t i k t qu công
vi c cu i cùng nên t l sai h ng trong quá trình th c hi n công vi c l n, gây lãng phí,
Trang 18làm gi m hi u qu s n xu t Vì v y m t ph ng th c qu n lý m i đã xu t hi n, đó là:
Qu n lý theo mô hình 'Tam giác Joiner'': Ch t l ng - Ti p c n khoa h c - Ê kíp làm
vi c th ng nh t mô hình đ c xây d ng trên n n t ng 3 y u t c t lõi c a qu n lý,
g m:
- Ch t l ng: Ch t l ng đ c đ nh ngh a b i khách hàng
- Ti p c n khoa h c: H c cách qu n lý t ch c nh qu n lý m t h th ng, phát tri n t duy n ng đ ng, ra các quy t đ nh trên c s các d li u
ng i đ c g i là k n ng m m và ph ng ti n đ c g i là k n ng c ng Qu n lý d
án g m hai ho t đ ng c b n đó là ho ch đ nh và ki m soát vi c s d ng con ng i và
ph ng ti n đ v n hành m t h th ng sao cho đ m b o m c tiêu đã đ ra Con ng i:
c a t ng d án đ u t ; H th ng: C n thi t ph i xây d ng m t h th ng phù h p v i
đi u ki n c a d án đ v n hành nh m đ t đ c m c tiêu đã đ ra
1.1.7 M c tiêu qu n lý d án đ u t xây d ng công trình
M c tiêu c b n c a qu n lý d án th hi n ch các công vi c ph i đ c hoàn thành theo yêu c u đ m b o ch t l ng, trong ph m vi chi phí đ c duy t, đúng th i gian và
Trang 19gi cho ph m vi d án không b thay đ i Ba y u t chính g m th i gian, chi phí, ch t
l ng: có quan h ch t ch v i nhau T m quan tr ng c a t ng m c tiêu có th khác nhau đ i v i t ng d án, đ i v i t ng giai đo n c a m t d án, nh ng nói chung đ đ t
đ c k t qu t t đ i v i m c tiêu này thì th ng ph i hy sinh m t ho c hai m c tiêu kia m i giai đo n c a quá trình qu n lý d án, có th m t m c tiêu nào đó tr thành
y u t quan tr ng nh t c n ph i tuân th trong khi các m c tiêu khác có th thay đ i,
do đó, vi c đánh đ i m c tiêu có th nh h ng đ n k t qu th c hi n các m c tiêu khác
Trong quá trình qu n lý d án, các nhà qu n lý d án luôn mong mu n đ t đ c m t cách t t nh t t t c các m c tiêu đ ra Tuy nhiên, th c t c a h u h t các d án không
h đ n gi n Dù ph i đánh đ i hay không các m c tiêu c a d án, các nhà qu n lý
c ng luôn hy v ng đ t đ c s k t h p t t nh t gi a các m c tiêu c a qu n lý d án
Ch t l ng
Qu n
Giá thành Th i gian
Hình 1.1 S đ tam giác m c tiêu ch t l ng qu n lý d án
1.2 Qu n lý d án đ u t xây d ng cung c p n c s ch nông thôn s d ng v n ODA và v n đ i ng t ngân sách Nhà n c
- Gi i thi u v v n ODA
Lo i đ u t mà ng i đ u t v n và ng i s d ng v n không là 1 ch th Vi n tr phát tri n chính th c ODA (Official Development Assistant) là lo i đ u t gián ti p
V n ODA là gì ? H tr phát tri n chính th c, là m t hình th c đ u t n c ngoài
G i là H tr b i vì các kho n đ u t này th ng là các kho n cho vay không lãi su t
Trang 20ho c lãi su t th p v i th i gian vay dài ôi khi còn g i là vi n tr G i là Phát tri n vì m c tiêu danh ngh a c a các kho n đ u t này là phát tri n kinh t và nâng cao phúc l i n c đ c đ u t G i là Chính th c, vì nó th ng là cho Nhà
n c vay Ho c v n ODA, v n vay u đãi là ngu n v n c a nhà tài tr n c ngoài cung c p cho Nhà n c ho c Chính ph C ng hòa xã h i ch ngh a Vi t Nam đ h
tr phát tri n, b o đ m phúc l i và an sinh xã h i, bao g m:
V n ODA bao g m v n ODA vi n tr không hoàn l i và ODA v n vay: ODA vi n
tr không hoàn l i là hình th c cung c p v n ODA không ph i hoàn tr l i cho nhà tài
tr ; ODA v n vay là hình th c cung c p v n ODA ph i hoàn tr l i cho nhà tài tr v i các đi u ki n u đãi v lãi su t, th i gian ân h n và th i gian tr n , b o đ m y u t không hoàn l i đ t ít nh t 35% đ i v i các kho n vay có ràng bu c và 25% đ i v i các kho n vay không ràng bu c V n vay u đãi là hình th c cung c p v n vay có
đi u ki n u đãi h n, so v i vay th ng m i, nh ng y u t không hoàn l i ch a đ t tiêu chu n c a ODA v n vay
ODA bao g m các kho n vi n tr không hoàn l i, vi n tr có hoàn l i ho c tín d ng
u đãi c a các chính ph , các t ch c liên chính ph , các t ch c phi chính ph , các
t ch c thu c h th ng Liên H p Qu c, các t ch c tài chính qu c t dành cho các
n c đang và ch m phát tri n
Các đ ng v n bên ngoài ch y u ch y vào các n c đang phát tri n và ch m phát tri n g m có: ODA, tín d ng th ng m i t các ngân hàng, đ u t tr c ti p n c ngoài( FDI), vi n tr cho không c a các t ch c phi chính ph (NGO) và tín d ng t nhân Các dòng v n qu c t này có nh ng m i quan h r t ch t ch v i nhau N u
m t n c kém phát tri n không nh n đ c v n ODA đ m c c n thi t đ c i thi n các
c s h t ng kinh t - xã h i thì c ng khó có th thu hút đ c các ngu n v n FDI
c ng nh vay v n tín d ng đ m r ng kinh doanh nh ng n u ch tìm ki m các ngu n ODA mà không tìm cách thu hút các ngu n v n FDI và các ngu n tín d ng khác thì không có đi u ki n t ng tr ng nhanh s n xu t, d ch v và s không có đ thu nh p
đ tr n v n vay ODA
Trang 21- c đi m c a v n ODA
Nh đã nêu trong khái ni m ODA là các kho n vi n tr không hoàn l i, vi n tr có hoàn l i ho c tín d ng u đãi Do v y, ODA có nh ng đ c đi m ch y u sau:
Th nh t: V n ODA mang tính u đãi
V n ODA có th i gian cho vay (hoàn tr v n dài), có th i gian ân h n dài Ch ng h n,
v n ODA c a WB, ADB, JBIC có th i gian hoàn tr là 15-40 n m và th i gian ân h n
là 5- 10 n m
Thông th ng, trong ODA có thành t vi n tr không hoàn l i (cho không), đây c ng chính là đi m phân bi t gi a vi n tr và cho vay th ng m i Thành t cho không
đ c xác đ nh d a vào th i gian cho vay, th i gian ân h n và so sánh lãi su t vi n tr
v i m c lãi su t tín d ng th ng m i S u đãi đây là so sánh v i t p quán th ng
có GDP bình quân đ u ng i càng th p thì th ng đ c t l vi n tr không hoàn l i
c a v n ODA càng l n và kh n ng vay v i lãi su t th p và th i h n u đãi càng l n
i u ki n th hai: M c tiêu s d ng v n ODA c a các n c này ph i phù h p v i chính sách và ph ng h ng u tiên xem xét trong m i quan h gi a bên c p và bên
nh n ODA Thông th ng các n c cung c p v n ODA đ u có nh ng chính sách và
u tiên riêng c a mình, t p trung vào m t s l nh v c mà h quan tâm hay có kh
n ng k thu t và t v n ng th i, đ i t ng u tiên c a các n c cung c p v n ODA c ng có th thay đ i theo t ng giai đo n c th Vì v y, n m b t đ c xu h ng
u tiên và ti m n ng c a các n c, các t ch c cung c p v n ODA là r t c n thi t
V th c ch t, v n ODA là s chuy n giao có hoàn l i ho c không hoàn l i trong
nh ng đi u ki n nh t đ nh m t ph n t ng s n ph m qu c dân t các n c phát tri n sang các n c đang phát tri n Do v y, v n ODA r t nh y c m v m t xã h i và ch u
Trang 22s đi u ch nh c a d lu n xã h i t phía n c cung c p c ng nh t phía n c ti p
V n ODA mang y u t chính tr : Các n c vi n tr nói chung đ u không quên dành
đ c l i ích cho mình v a gây nh h ng chính tr v a th c hi n xu t kh u hàng hoá
và d ch v t v n vào n c ti p nh n vi n tr Ch ng h n, B , c và an M ch yêu
c u kho ng 50% vi n tr ph i mua hàng hoá d ch v c a n c mình Canada yêu c u
t i 65% Nhìn chung 22% vi n tr c a DAC ph i đ c s d ng đ mua hàng hoá và
d ch v c a các qu c gia vi n tr
K t khi ra đ i cho t i nay, vi n tr luôn ch a đ ng hai m c tiêu cùng t n t i song song M c tiêu th nh t là thúc đ y t ng tr ng b n v ng và gi m nghèo các n c đang phát tri n ng c nào đã thúc đ y các nhà tài tr đ ra m c tiêu này? B n thân các n c phát tri n nhìn th y l i ích c a mình trong vi c h tr , giúp đ các n c đang phát tri n đ m mang th tr ng tiêu th s n ph m và th tr ng đ u t Vi n
tr th ng g n v i các đi u ki n kinh t xét v lâu dài, các nhà tài tr s có l i v m t
an ninh, kinh t , chính tr khi kinh t các n c nghèo t ng tr ng M c tiêu mang tính
cá nhân này đ c k t h p v i tinh th n nhân đ o, tính c ng đ ng Vì m t s v n đ mang tính toàn c u nh s bùng n dân s th gi i, b o v môi tr ng s ng, bình
đ ng gi i, phòng ch ng d ch b nh, gi i quy t các xung đ t s c t c, tôn giáo v.v đòi
h i s h p tác, n l c c a c c ng đ ng qu c t không phân bi t n c giàu, n c nghèo M c tiêu th hai là t ng c ng v th chính tr c a các n c tài tr Các n c phát tri n s d ng v n ODA nh m t công c chính tr : xác đ nh v th và nh h ng
c a mình t i các n c và khu v c ti p nh n v n ODA Vi n tr c a các n c phát tri n không ch đ n thu n là vi c tr giúp h u ngh mà còn là m t công c l i h i đ
Trang 23thi t l p và duy trì l i ích kinh t và v th chính tr cho các n c tài tr Nh ng n c
c p tài tr đòi h i n c ti p nh n ph i thay đ i chính sách phát tri n cho phù h p v í
l i ích c a bên tài tr Khi nh n vi n tr các n c nh n c n cân nh c k l ng nh ng
đi u ki n c a các nhà tài tr không vì l i ích tr c m t mà đánh m t nh ng quy n l i lâu dài Quan h h tr phát tri n ph i đ m b o tôn tr ng toàn v n lãnh th c a nhau, không can thi p vào công vi c n i b c a nhau, bình đ ng và cùng có l i
Th ba: V n ODA là ngu n v n có kh n ng gây n
Khi ti p nh n và s d ng ngu n v n ODA do tính ch t u đãi nên gánh n ng n
th ng ch a xu t hi n M t s n c do không s d ng hi u qu v n ODA có th t o nên s t ng tr ng nh t th i nh ng sau m t th i gian l i lâm vào vòng n n n do không có kh n ng tr n V n đ là ch v n ODA không có kh n ng đ u t tr c
ti p cho s n xu t, nh t là cho xu t kh u trong khi vi c tr n l i d a vào xu t kh u thu ngo i t Do đó, trong khi ho ch đ nh chính sách s d ng ODA ph i ph i h p v i các ngu n v n đ t ng c ng s c m nh kinh t và kh n ng xu t kh u
- u đi m c a v n ODA:
Lãi su t th p (d i 3%, trung bình t 1-2%/n m)
Th i gian cho vay c ng nh th i gian ân h n dài, có kho n th i gian không tr lãi
ho c tr n (25-40 n m m i ph i hoàn tr và th i gian ân h n 8-10 n m)
Trong ngu n v n ODA luôn có m t ph n vi n tr không hoàn l i, th p nh t là 25%
c a t ng s v n ODA
- c đi m c a công trình xây d ng s d ng v n ODA:
i v i các công trình s d ng v n ODA ngoài nh ng đ c đi m chung c a các công trình xây d ng, còn bao g m nh ng đ c đi m riêng bi t c th :
Qu n lý d án: vi c ti p nh n v n ODA tuy có toàn quy n qu n lý s d ng ODA
nh ng thông th ng, các danh m c d án v n ODA ph i có s tho thu n, đ ng ý
c a n c vi n tr , dù không tr c ti p đi u hành d án nh ng h có th tham gia gián
ti p d i hình th c nhà th u ho c h tr chuyên gia Do đó, các d án, n c vi n tr
Trang 24l a ch n đ cung c p v n ODA có th không ph i là d án quan tr ng và t i u nh t
đ i v i n c ti p nh n, ti p nh n v n ODA còn g p ph i m t s b t l i khác nh tác
đ ng c a y u t t giá h i đoái có th làm cho giá tr v n ODA ph i hoàn l i t ng lên
Do giá tr c a các kho n v n ODA ch y u l y ngo i t m nh nh đô la M , Yên
Nh t, Euro làm đ n v tính toán, nên khi các đ ng ti n này t ng giá, ho c đ ng ti n
c a n c ti p nh n v n ODA b m t giá trong kho ng th i gian s d ng v n thì kho n v n ODA ph i hoàn tr rõ ràng s b t ng lên Bên c nh đó tình tr ng th t thoát, lãng phí; xây d ng chi n l c, quy ho ch thu hút và s d ng v n ODA vào các
l nh v c ch a h p lý; trình đ qu n lý th p, thi u kinh nghi m trong quá trình ti p
nh n c ng nh x lý, đi u hành d án… khi n cho hi u qu và ch t l ng các công trình đ u t b ng ngu n v n này còn th p có th d n đ n tình tr ng n n n S d ng
v n ODA là m t s đánh đ i Vi c ti p nh n v n ODA nhi u h n càng c n ph i đi đôi v i s d ng h p lý, ti t ki m và hi u qu ngu n v n này Các nhà qu n lý và các
đ n v s d ng v n ODA c n ph i có nh ng chính sách và hành đ ng c th nh m phát huy nh ng th m nh, h n ch t i m c th p nh t nh ng nh h ng b t l i c a
v n ODA
Th i gian: th c hi n hoàn thành toàn b công trình n m g n trong khung th i gian d
án Công trình không đáp ng đ c yêu c u v th i gian ti n đ thi công xây d ng công trình d d n đ n m t đi m t ph n ngu n vi n tr
Chi phí: thông th ng các nhà tài tr h tr giá tr xây l p c a công trình, ngân sách nhà n c đ i ng các kho n m c chi phí qu n lý d án, gi i phóng m t b ng và giám sát thi xây d ng công trình
Ch t l ng công trình: ngay t b c kh o sát thi t k đ n k t thúc đ u t bàn giao công trình đ a vào s d ng, phía nhà tài tr tham gia song song vào quá trình qu n lý
ch t l ng công trình v i vai trò t nhóm h tr k thu t òi h i công trình thi công đúng ti n đ , th i gian theo h p đ ng ký k t, yêu c u th c hi n các ch tài x phát nghiêm ng t
- C th ngu n v n ODA th c hi n xây d ng công trình c p n c s ch nông thôn t i
B c K n:
Trang 25Tên Ch ng trình: M r ng Quy mô v sinh và n c s ch nông thôn d a trên k t qu Tên Nhà tài tr : Ngân hàng Th gi i (NHTG)
C quan ch qu n đ xu t Ch ng trình: B Nông nghi p và Phát tri n Nông thôn
C quan ch qu n tham gia Ch ng trình: UBND t nh B c K n
M c tiêu chung: C i thi n hành vi v sinh, t ng c ng ti p c n b n v ng t i n c
s ch và v sinh nông thôn trên đ a bàn t nh B c K n; Cung c p n c s ch cho nhân dân nông thôn trong tnh đ gi m s c lao đ ng v vi c l y n c sinh ho t gi m b nh
t t đ m b o s c kh e cho nhân dân
M c tiêu c th : t l dân s nông thôn đ c dùng n c sinh ho t h p v sinh lên
98%; t l dân s nông thôn đ c dùng n c s ch 32%
H p ph n 1: C p n c nông thôn (trong đó: Ti u h p ph n 1: C p n c cho c ng
đ ng dân c giao cho Trung tâm n c sinh ho t và VSMTNT B c K n làm ch đ u t ;
Trang 26Ti u h p ph n 2: C p n c và v sinh cho các tr ng h c do S Giáo d c và đào t o làm Ch đ u t )
H p ph n 2: V sinh nông thôn do S Y t và Trung tâm Y t d phòng t nh th c hi n
H p ph n 3: Nâng cao n ng l c truy n thông, giám sát và đánh giá do Trung tâm n c sinh ho t và VSMTNT B c K n; S Giáo d c- ào t o; S Y t và Trung tâm Y t d
phòng t nh cùng th c hi n
- M t s khái ni m, vai trò c a d án c p n c s ch nông thôn:
Nông thôn: Là khu v c có trên 50% dân c s ng d a vào nông nghi p, có h t ng c
s m c đ nh t đ nh và có s dân t 4.000 - 30.000 ng i, mi n núi là 2.000 dân Bao g m các khu v c làng xã và đô th nh lo i 5
D án đ u t xây d ng công trình c p n c là các d án đ u t xây d ng mà s n
ph m c a d án là nh ng công trình nh : Công trình khai thác n c thô, tr m b m
n c thô, công trình x lý n c s ch, tr m b m n c s ch; b ch a n c s ch; tuy n
ng c p n c; đài n c; tháp t ng áp…
N c s ch nông thôn: Là n c đáp ng quy đ nh m c gi i h n các ch tiêu ch t l ng
đ i v i n c s d ng cho m c đích sinh ho t thông th ng (g m 14 ch tiêu: màu s c, mùi v ; đ đ c; Clo d ; pH; S t; Amoni; Ch s Pecmanganat; c ng tính theo CaCO3; Clorua; Florua; Asen; Coliform t ng s ; E coli ho c Coliform ch u nhi t không v t quá gi i h n t i đa cho phép theo quy chu n k thu t Qu c gia v ch t
l ng n c sinh ho t QCVN:02:2009/BYT ngày 17/6/2009 c a B Y t ) và đ c áp
d ng đ i v i các c s cung c p n c s ch Quy chu n này quy đ nh m c gi i h n các ch tiêu ch t l ng đ i v i n c s d ng cho m c đích sinh ho t thông th ng không s d ng đ n u ng tr c ti p ho c dùng cho ch bi n th c ph m t i các c s
ch bi n th c ph m (có th g i là n c s ch)
Vai trò ch y u c a d án c p n c s ch nông thôn:
Th nh t, đây là mô hình c p n c s ch tiên ti n so v i các công trình c p n c nh
l ph bi n nh : gi ng đào, gi ng khoan, n c m a, n c m t t ao h sông su i
Ch t l ng n c c p qua h th ng c p n c d qu n lý và ki m soát h n v m t v
Trang 27sinh C p n c t p trung tránh cho c ng đ ng b nhi m b nh do mu i gây ra (s t rét,
s t xu t huy t, ) Khi chi phí c p n c s ch theo công ngh nh l còn r t cao so v i thu nh p trung bình c a ng i dân, thì c p n c t p trung là m t gi i pháp h p lý v
m t kinh t Trong t ng lai, khi c ng đ ng có nhu c u đ u t m r ng, nâng cao ch t
l ng n c c p hay ch t l ng d ch v nói chung, thì c p n c t p trung d đáp ng
v m t k thu t h n
Th hai, h th ng c p n c t p trung là m t “kênh” phù h p nh t đ Chính ph h tr
c ng đ ng dân c , sao cho đ m b o các nguyên t c “t t c m i ng i đ u đ c bình
đ ng ti p c n đ n d ch v công ch t l ng cao” T i Vi t Nam, ng i dân thành ph
đã s d ng n c máy cách đây hàng tr m n m, trong khi vùng nông thôn, n c máy
m i đ n đ c v i ngu i dân kho ng m i n m tr l i đây C m nh n v cách bi t
gi a m c s ng thành th và nông thôn c a ng i dân còn r t l n; m t trong nh ng nguyên nhân d n đ n đi u đó là s khác bi t v ch t l ng d ch v c p n c s ch
“L y n c t i vòi” h gia đình mang l i c m giác bình đ ng gi a ng i dân s ng các khu v c khác nhau trên c n c, xoá đi m c c m và kho ng cách giàu nghèo gi a các h dân s ng trong cùng m t c ng đ ng Khi s d ng công trình c p n c h nh
l , tu theo đi u ki n kinh t c th mà m i h s t đ u t thi t b x lý khác nhau
Vì lý do kinh t , các h giàu d đ c s d ng n c s ch, còn các h nghèo th ng
g p khó kh n N c s ch g n v i v n đ v sinh và s c kho ; không có n c s ch s
nh h ng đ n các th h t ng lai trong gia đình Gia đình nghèo, thi u n c s ch s
r t khó thoát nghèo và d tái nghèo do thi u s c kho
Th ba, h th ng c p n c t p trung còn gi m gánh n ng c a ph n , gi i phóng s c lao đ ng nông thôn nông thôn, đ c bi t nh ng vùng kinh t h ch y u ph thu c vào s n xu t nông nghi p, ph n là lao đ ng chính trong gia đình Nh ng theo thiên
ch c, ph n c ng là ng i ch u trách nhi m ch m sóc gia đình và con cái, là ng i đi
l y n c, s d ng n c nhi u nh t cho sinh ho t Vì v y, n u th i gian dành cho l y
n c nhi u thì th i gian tham gia lao đ ng s n xu t s th p đi và thu nh p c a h s
gi m t ng ng V m t xã h i, c p n c t i vòi t ng h gia đình s gi m đáng k
kh i l ng vi c nhà c a ph n , t o đi u ki n cho ph n tham gia các ho t đ ng v n hoá xã h i, góp ph n đem l i bình đ ng gi i nông thôn
Trang 28c đi m c a các d án c p n c s ch nông thôn t i B c K n: Các d án c p n c
s ch nông thôn trên đ a bàn t nh đ u là các xã vùng sâu vùng xa, đ a hình ph c t p,
đ d c l n, giao thông đi l i khó kh n, hình th c xây d ng ch y u c p n c t ch y
và có nh ng đ c đi m riêng nh sau:
c đi m v lo i d án: D án đ u t xây d ng công trình c p n c s ch nông thôn
g m 2 lo i:
M t là, công trình c p n c s ch nông thôn t p trung là m t h th ng g m các công trình khai thác, x lý n c, m ng l i đ ng ng cung c p n c s ch đ n nhi u h gia đình ho c c m dân c s d ng n c nông thôn và các công trình ph tr có liên quan; bao g m các lo i hình: c p n c t ch y, c p n c s d ng b m đ ng l c, c p
n c b ng công ngh h treo
Hai là, công trình c p n c s ch nông thôn nh l là công trình c p n c cho m t
ho c m t vài h gia đình s d ng n c nông thôn; bao g m các lo i hình: công trình thu và ch a n c h gia đình, gi ng thu n c ng m t ng nông (gi ng đào, gi ng
m ch l ), gi ng khoan đ ng kính nh
- c đi m v k thu t: Do h gia đình s d ng d ch v n c s ch nông thôn th ng
s ng phân tán nên đ ng ng d n n c dài, đòi h i nhi u v đi u ki n đ a hình và k thu t
- c đi m v giá: Giá tiêu th n c s ch ng i tiêu dùng ph i tr cho đ n v qu n lý công trình là giá tiêu th n c s ch do c quan nhà n c có th m quy n quy t đ nh theo quy đ nh c a pháp lu t v nguyên t c, ph ng pháp xác đ nh giá tiêu th n c
s ch t i khu v c nông thôn Vi c đ u t xây d ng công trình n c s ch nông thôn ch
y u là vì m c đích đ m b o an sinh xã h i, ph c v c dân nông thôn, không vì m c đích kinh doanh
- i v i d án c p n c s ch s d ng v n ODA (v n vay Ngân hàng Th gi i) Khi
th c hi n d án theo ngu n v n Ch ng trình “M r ng Quy mô v sinh và n c s ch nông thôn d a trên k t q a” vay v n Ngân hàng Th gi i vi c qu n lý d án th c hi n theo Lu t, v n b n quy đ nh hi n hành c a Vi t Nam và đ t theo các tiêu chí c a
Ch ng trình c th :
Công trình c p n c b n v ng là nh ng công trình mà sau khi b t đ u v n hành đáp
Trang 29gi i gi i ngân theo k ho ch th c hi n các Ch s gi i ngân
Mô hình công trình c p n c s ch t p trung t i B c K n ch y u nh sau:
5 : M ng tiêu th (đ ng ng d n, h th ng h van, tr vòi)
- Ý ngh a c a qu n lý d án c p n c t p trung nông thôn:
Công tác qu n lý th c hi n d án nh m vào 2 m c đích chính:
n v th c hi n d án ph i đ m b o d án s đ t đ c m c tiêu, hoàn thành đúng
th i gian và trong ph m vi ngân sách, và phù h p v i các tiêu chu n k thu t
Ch đ u t / Khách hàng ph i đ m b o ngu n kinh phí, ngân sách đ đáp ng cho d
án c ng nh chú ý đ n v n đ kinh t và hi u qu c a d án mang l i
3
Trang 301.2.1 Các hình th c t ch c qu n lý d án đ u t xây d ng công trình s d ng v n ODA và v n đ i ng t ngân sách Nhà n c theo quy đ nh c a pháp lu t hi n hành
Qua các th i k phát tri n, các c quan QLNN, các Ch đ u t n c ta đã th hi n
s quan tâm đ c bi t đ n qu n lý đ u t XDCT, vì nó quy t đ nh đ n ti n đ , chi phí, CLCT góp ph n quan tr ng đ i v i t c đ t ng tr ng kinh t và nâng cao đ i s ng
v t ch t, tinh th n cho ng i dân Nhà n c đã hoàn thi n các Lu t, các Ngh đ nh, Thông t , các V n b n v qu n lý TXD và qu n lý CLCT xây d ng t Trung ng
đ n đ a ph ng theo m t s mô hình qu n lý đ u t khác nhau
D i đây là m t s hình th c QLDA hi n đang r t ph bi n trong giai đo n nay:
Hình 1.3 Các hình th c QLDA
qu n lý đ c các d án đ u t nhà qu n lý th ng s d ng ba hình th c c b n sau: Mô hình t ch c theo ch c n ng, mô hình t ch c chuyên trách và t ch c d ng
ma tr n Tu thu c vào quy mô tính ch t, đ c đi m c a các d án và t ch c mà có th
s d ng mô hình phù h p Riêng trong l nh v c qu n lý đ u t và xây d ng hi n nay
Trang 31Sau khi ch đ u t ký h p đ ng v i nhà th u xây l p, nhi m v giám sát, qu n lý quá trình thi công đ m b o ti n đ và ch t l ng công trình v n do t ch c t v n đó đ c l a ch n
đ m nh n Mô hình này đ c s d ng do các d án quy mô nh , đ n gi n v k thu t và g n
v i chuyên môn c a ch đ u t , đ ng th i ch đ u t có trình đ chuyên môn k n ng và kinh
nghi m đ qu n lý d án
Hình 1.4 Mô hình ch đ u t tr c ti p qu n lý d án
Là mô hình t ch c qu n lý trong đó Ch đ u t giao cho Ban qu n lý đi u hành d án chuyên ngành làm ch nhi m đi u hành ho c thuê t ch c có n ng l c chuyên môn đ
đi u hành d án và h là đ i di n toàn quy n trong m i ho t đ ng th c hi n d án
Ch đ u t t ch c tuy n ch n và trình c p có th m quy n quy t đ nh t ch c t v n thay mình làm Giám đ c d án ch u trách nhi m giao d ch, ký k t h p đ ng v i các t
ch c kh o sát, thi t k , cung ng v t t , trang thi t b xây l p ng th i ch u trách nhi m giám sát qu n lý toàn b quá trình th c hi n d án
Hình th c Giám đ c d án ch áp d ng đ i v i d án có quy mô l n, k thu t ph c t p
và th i gian xây d ng dài
Trang 32Hình th c này đ c áp d ng cho nh ng d án quy mô l n, tính ch t ph c t p
Hình 1.5 Hình th c ch nhi m d án
Hình th c chìa khóa trao tay:
Là hình th c t ch c qu n lý trong đó nhà qu n lý không ch đ i di n toàn quy n c a
ch đ u t mà còn là ch c a d án Hình th c này đ c áp d ng khi ch đàu t đ c phép đ u th u đ ch n nhà th u H là trung gian nh n th u th c hi n toàn b d án
nh th là c a chính h
Ch đ u t t ch c đ u th u d án, đ l a ch n m t nhà th u (T ng th u xây d ng)
th c hi n d án (thi t k mua s m v t t , trang thi t b xây l p )
Ch đ u t ch trình duy t thi t k k thu t, t ng d toán nghi m thu và nh n bàn giao khi d án hoàn thành đ a vào s d ng T ng th u xây d ng có th giao th u l i vi c
kh o sát, thi t k , mua s m trang thi t b ho c m t ph n kh i l ng công tác xây l p cho nhà th u ph
Hình th c t th c hi n:
Hình th c này áp d ng cho ch đ u t có d n ng l c ho t đ ng s n xu t, xây d ng,
qu n lý phù h p v i yêu c u th c hi n d án
Ch đ u t s d ng l c l ng đ c phép hành ngh xây d ng c a mình đ th c hi n toàn b kh i l ng công vi c
Hình th c này ch áp d ng v i các công trình s a ch a, c i t o quy mô nh , công trình
Trang 33chuyên ngành đ c bi t (xây d ng nông lâm và các công trình đ u t xây d ng c s
v t ch t k thu t c a các doanh nghi p xây d ng)
Hình 1.6 Hình th c chìa khoá trao tay
1.2.2 Gi i thi u m t s d án cung c p n c s ch nông thôn s d ng ngu n v n ODA
T n m 2014 đ n n m 2017, Ban qu n lý d án c p n c s ch B c K n v i ngu n
v n ngân sách nhà n c và v n Ngân hàng th gi i đã, đang xây d ng 11 d án c p
n c s ch t p trung nông thôn, c p cho 5.598 h , t ng s dân h ng l i 22.513
ng i, v i t ng m c đ u t : 115,532 t đ ng, t ng giá tr xây l p: 86,863 t đ ng Tuy d án không nhi u nh ng qua đó đã góp ph n nâng cao ch t l ng cu c s ng cho
ng i dân, thay đ i b m t nông thôn và tham gia th c hi n tiêu chí môi tr ng trong xây d ng nông thôn m i
Trang 34B ng 2.1 M t s d án đi n hình đã và đang đ u t xây d ng
STT Tên d án Quy mô s b
T ng
m c
đ u t (t
đ ng)
Giá
tr xây
l p (t
đ ng)
Th i gian thi công (tháng)
Hoàn thành
c a thu n c; b x lý; b ch a n c; h van các lo i; h th ng
mô s b g m c a thu n c; b x lý; b
ch a n c; h van các lo i; h th ng
Trang 35STT Tên d án Quy mô s b
T ng
m c
đ u t (t
đ ng)
Giá
tr xây
l p (t
đ ng)
Th i gian thi công (tháng)
Hoàn thành
mô s b g m c a thu n c; b x lý; b
ch a n c; h van các lo i; h th ng
mô s b g m c a thu n c; b x lý; b
ch a n c; h van các lo i; h th ng
Trang 36STT Tên d án Quy mô s b
T ng
m c
đ u t (t
đ ng)
Giá
tr xây
l p (t
đ ng)
Th i gian thi công (tháng)
Hoàn thành
c a thu n c; b x lý; b ch a n c; nhà
c a thu n c; b x lý; b ch a n c; nhà
c a thu n c; b x lý; b ch a n c; nhà
tr m; h van các lo i;
h th ng đ ng ng
d n n c; tr vòi
8,855 6,846 06 2017
Trang 37STT Tên d án Quy mô s b
T ng
m c
đ u t (t
đ ng)
Giá
tr xây
l p (t
đ ng)
Th i gian thi công (tháng)
Hoàn thành
c a thu n c; b x lý; b ch a n c; nhà
là m t xích quan tr ng hàng đ u trong su t quá trình tri n khai th c hi n d án
th c hi n đ c, c n ph i đánh giá th c tr ng và nh ng b t c p trong công tác qu n lý
d án t i các Ban qu n lý d án
Các Ch đ u t , các c quan ch c n ng thành l p quá nhi u Ban QLDA trong khi đó
đã có s n ít nh t là m t th m chí nhi u h n Ban QLDA đã và đang ho t đ ng tr c thu c Ch đ u t qu n lý (tr ng h p thành l p m i Ban QLDA có ch c n ng t ng
đ ng), các d án l i có h n, d n đ n s không chuyên nghi p ôi khi vi c phân chia các d án cho các Ban trong cùng m t Ch đ u t mang tính bình quân ch ngh a, đ m
b o t n t i, khó phát tri n Hình th c t ch c ho t đ ng c a các Ban ch a phù h p v i
ch c n ng nhi m v mang tính chi u l Ch a có m t mô hình th c s t t nh t cho
m t Ban QLDA chu n m c mà m i Ban có nh ng hình th c khác nhau mang tính t
Trang 38phát, theo n ng l c hi n có c a các Phòng, Ban chuyên môn, n ng l c c a cá nhân tham gia d án,…
Ch t l ng cán b trong các Ban ch a cao, thi u chuyên gia gi i trong nhi u l nh v c,
ch đ đãi ng , thu hút nhân tài ch a t t nên khó thu hút cán b gi i, ch ch t d n đ n
s ch m tr trong gi i quy t công vi c Ch có m t s cán b có chuyên môn v ng và
c b n đ c chuy n t b ph n khác sang, s còn l i ph n l n là cán b tr ch a có kinh nghi m Tâm lý e ng i, s trách nhi m trong các nhi m v c a cán b QLDA làm
Vi c quy đ nh r ch ròi trách nhi m gi a các đ n v tham gia vào d án ch a chi ti t c
th d n đ n tâm lý e ng i, thi u quy t đoán trong th c hi n nhi m v qu n lý d án
c a các Ban QLDA Áp l c xã h i t Ch đ u t , c p quy t đ nh đ u t , phía các c p
qu n lý nhà n c, nhân dân trong vùng d án,
Ban qu n lý d án H p ph n cung c p n c s ch nông thôn B c K n là m t Ban kiêm nhi m đ c thành l p đ giúp Ch đ u t là Trung tâm n c sinh ho t và v sinh môi
tr ng nông thôn B c K n - Là đ n v s nghi p có ch c n ng tham m u cho S Nông nghi p và PTNT B c K n, U ban nhân dân t nh B c K n v ch ng trình n c
s ch, xây d ng k ho ch, h ng d n và ch đ o th c hi n các công trình, d án v
n c s ch, th c hi n các d án có tài tr c a các t ch c Qu c t cho ngành n c.Ngoài nh ng b t c p và th c tr ng chung c a các Ban QLDA đã nêu trên (thu c di n Ban chuyên ngành & m t d án), Ban còn có nh ng đi m riêng:
Trang 39Hình 1.7 S đ ho t đ ng c a Ban qu n lý d án hi n t i
V th i gian ho t đ ng qu n lý d án ch a đ c nhi u nên s tích l y v kinh nghi m
qu n lý d án c a t ch c là ch a đáng k , ch a có tính k th a; v n hóa t ch c đang hình thành; Là m t Ban kiêm nhi m cho nên đ i ng cán b c a Ban chính là nh ng cán b , viên ch c c a Trung tâm n c ngoài th c hi n nhi m v c a Ban qu n lý còn
th c hi n các nhi m v khác c a Trung tâm n c, có nh ng ng i m i đi làm, trình
đ , kinh nghi m còn h n ch và ch a đ ng đ u, nhi u cán b còn ch a n m h t đ c các n i dung, nhi m v công vi c, quy trình qu n lý d án, th c hi n theo s ch đ o
c a c p trên m t cách máy móc và ch đ o m t s cá nhân khác m t cách b đ ng
T ch c b máy c a Ban v n ch a đ c hình thành đ y đ , mô hình t ch c qu n lý
d án hi n nay v n đang trong quá trình hoàn thi n, d n đ n vi c m t s cán b ch a
n đ nh v trí làm vi c, ch a yên tâm công tác; nhi u cán b xin chuy n công tác sang
đ n v khác (t n m 2014 đ n nay đã có 03 cán b k thu t chuy n công tác); phân công nhi m v gi a các phòng, gi a các nhân viên còn nhi u b t c p, ch ng chéo;
Trang 40công tác qu n lý, k c qu n lý ho t đ ng và qu n lý d án; d n đ n nhi u công vi c
th c hi n mang tính t phát, s v , s vi c; trong đó ph i có nh ng quy trình b t bu c mang tính nguyên t c
K ho ch tri n khai d án th ng xuyên b đ ng do s thay đ i v đi u ch nh, b sung quy ho ch, t ng d án do ngu n v n c p cho d án không đúng k ho ch ban đ u; Có
nh ng h ng m c d án b ch m ti n đ , ch t l ng ch a đ m b o; T ng m c đ u t
ph i thay đ i, đi u ch nh trong đó có c nguyên nhân ch quan và khách quan
Là m t Ban kiêm nghi m cho nên nh ng cán b c a Ban qu n lý còn ph i th c hi n các nhi m v khác c a đ n v Trung tâm n c sinh ho t và v sinh môi tr ng nông thôn B c K n do đó vi c phân công công vi c, nhi m v nhi u b t c p, ch ng chéo
vi c b trí th i gian cho các công vi c b h n ch Ban ch a có quy trình qu n lý d án riêng mà th c hi n tùy theo đ i t ng, tính ch t công vi c đ qu n lý, do đó th ng xuyên th đ ng, không hi u qu