Đề xuất các biện pháp nâng cao hiệu quả kinh tế xã hội của chương trình xây dựng nông thôn mới trên địa bàn thành phố lạng sơn tỉnh lạng sơn

Tình hình th c hi n tiêu chí giao thông .... Tình hình th c hi n tiêu chí Thông tin và Truy n thông ...

B GIÁO D C VÀ ÀO T O B NÔNG NGHI P VÀ PTNT

B GIÁO D C VÀ ÀO T O B NÔNG NGHI P VÀ PTNT

L I CAM OAN

Tôi xin cam đoan r ng n i dung c a b n lu n v n này ch a đ c n p cho b t k m t

ch ng trình c p b ng cao h c nào c ng nh b t k m t ch ng trình c p b ng nào khác Và công trình nghiên c u này là c a riêng cá nhân tôi, không sao chép t b t c công trình nghiên c u nào khác

Tác gi lu n v n

L ng ình Giáp

L I C M N

nghiên c u và hoàn thành khóa lu n t t nghi p, ngoài s n l c c a b n thân tôi còn nh n đ c s giúp đ t các cá nhân, t ch c t trong và ngoài tr ng

V y qua đây tôi xin g i l i c m n chân thành đ n toàn th th y cô giáo trong Tr ng

i Th y L i, đ c bi t là th y cô thu c khoa Kinh t và Qu n lý đã d y d , dìu d t tôi trong su t th i gian tôi h c t i tr ng giúp tôi có ki n th c chuyên sâu v kinh t và

qu n lý

Tôi xin c m n cán b và nhân dân 03 xã c a thành ph L ng S n đã giúp đ và t o

đi u ki n thu n l i cho tôi trong quá trình nghiên c u thu th p s li u và kh o sát th c

t t i đ a ph ng

Tôi xin c m n gia đình, b n bè đã quan tâm, ch m sóc, đ ng viên tôi trong quá trình

h c t p, tích l y ki n th c

Tôi xin bày t lòng bi t n sâu s c đ n PGS.TS Ph m Hùng, ng i đã t n tình h ng

d n và giúp đ tôi hoàn thành khóa lu n t t nghi p c a mình

Trong th i gian th c t p tôi đã c g ng đ hoàn thành lu n v n c a mình, tuy nhiên khó tránh kh i thi u xót Vì v y mong nh n đ c s nh n xét, b sung c a th y cô Tôi xin chân thành c m n

Hà N i, ngày tháng n m 2017

TÁC GI LU N V N

L ng ình Giáp

M C L C

DANH M C CÁC HÌNH NH vi

DANH M C B NG BI U vii

DANH M C CÁC T VI T T T VÀ GI I THÍCH THU T NG viii

CH NG 1 C S LÝ LU N VÀ TH C TI N V HI U QU KINH T - XÃ H I TRONG XÂY D NG NÔNG THÔN M I 6

1.1 C s lý lu n v xây d ng nông thôn m i và hi u qu kinh t - xã h i 6

1.2 S c n thi t xây d ng nông thôn m i trong toàn qu c 10

1.2.1 C s lý lu n và th c ti n v xây d ng nông thôn truy n th ng 10

1.2.2 C s lý lu n và th c ti n trong xây d ng nông thôn m i hi n nay 14

1.3 Nh ng y u t nh h ng đ n hi u qu kinh t – xã h i c a ch ng trình xây d ng nông thôn m i 16

1.4 N i dung đánh giá hi u qu kinh t – xã h i trong xây d ng nông thôn m i 19

1.5 Kinh nghi m xây d ng nông thôn m i trong và ngoài n c 29

1.5.1 Kinh nghi m xây d ng nông thôn m i trong n c 29

1.5.2 Kinh nghi m xây d ng nông thôn m i n c ngoài 35

K T LU N CH NG 1 42

CH NG 2 TH C TR NG HI U QU KINH T XÃ H I C A CH NG TRÌNH XÂY D NG NÔNG THÔN M I TRÊN A BÀN THÀNH PH L NG S N 43 2.1 Gi i thi u khái quát v thành ph L ng S n 43

2.1.1 i u ki n t nhiên 43

2.1.2 i u ki n kinh t xã h i 44

2.1.3 Thu n l i 45

2.1.4 Khó kh n 45

2.2 Th c tr ng tình hình tri n khai th c hi n ch ng trình xây d ng nông thôn m i trên đ a bàn thành ph L ng S n 46

2.2.1 Quan đi m v ch ng trình xây d ng nông thôn m i 46

2.2.2 T t ng ch đ o trong t ch c th c hi n 49

2.2.3 Ph ng châm th c hi n 53

2.2.4 Nguyên t c th c hi n 53

2.2.5 K t qu th c hi n các ch tiêu, tiêu chí trong b tiêu chí qu c gia xây d ng

NTM 54

2.2.6 ánh giá s tham gia c a ng i dân trong th c hi n ch ng trình xây d ng nông thôn m i t i thành ph L ng S n 67

2.3 ánh giá hi u qu kinh t - xã h i c a ch ng trình xây d ng nông thôn m i trên đ a bàn thành ph L ng S n giai đo n 2011 -2015 72

2.3.1 Nh ng v n đ đ t ra trong xây d ng nông thôn m i c a thành ph L ng S n 72

2.3.2 Nguyên nhân c a nh ng t n t i, h n ch trong xây d ng nông thôn m i thành ph L ng S n 74

K T LU N CH NG 2 76

CH NG 3 XU T M T S GI I PHÁP NÂNG CAO HI U QU KINH T – XÃ H I C A CH NG TRÌNH XÂY D NG NTM TRÊN A BÀN THÀNH PH L NG S N 77

3.1 nh h ng đ u t phát tri n kinh t - xã h i thành ph L ng S n giai đo n đ n n n 2020 77

3.2 K ho ch tri n khai ch ng trình xây d ng nông thôn m i giai đo n 2016 -2020 79 3.3 xu t các gi i pháp nâng cao hi u qu kinh t – xã h i c a ch ng trình xây d ng nông thôn m i t i thành ph L ng S n 80

3.3.1 Công tác ch đ o, đi u hành 80

3.3.2 Công tác tuyên truy n vân đ ng v xây d ng nông thôn m i 81

3.3.3 a d ng hóa các ngu n v n huy đ ng đ th c hi n Ch ng trình 81

3.3.4 Phát tri n s n xu t và đ i m i các hình th c t ch c s n xu t 82

3.3.5 Xây d ng c s h t ng 82

3.3.6 T ng c ng công tác đào t o, t p hu n cho cán b th c hi n Ch ng trình xây d ng nông thôn m i 83

3.3.7 Công tác thi đua, khen th ng 83

3.4 ng d ng các gi i pháp th c hi n ch ng trình xây d ng NTM c a thành ph L ng S n giai đo n 2016 -2020 83

3.4.1 Quy ho ch, phát tri n h t ng kinh t - xã h i 83

3.4.2 Phát tri n s n xu t g n v i tái c c u ngành nông nghi p, chuy n d ch c c u

kinh t nông thôn, nâng cao thu nh p cho ng i dân 85

3.4.3 Gi m nghèo và an sinh xã h i 85

3.4.4 V n hóa - Xã h i - Môi tr ng 86

3.4.5 H th ng chính tr 87

K T LU N CH NG 3 88

K T LU N VÀ KI N NGH 89

DANH M C TÀI LI U THAM KH O 91

DANH M C CÁC HÌNH NH

Hình 1.1 Các b c xây d ng nông thôn m i 29

DANH M C B NG BI U

B ng 2.1 Tình hình quy ho ch và th c hi n quy ho ch 55

B ng 2.2 Tình hình th c hi n tiêu chí giao thông 56

B ng 2.3 Tình hình th c hi n tiêu chí th y l i 57

B ng 2.4 Tình hình th c hi n tiêu chí v đi n nông thôn 57

B ng 2.5 Tình hình th c hi n tiêu chí c s v t ch t v n hóa 58

B ng 2.6 Tình hình th c hi n tiêu chí Thông tin và Truy n thông 59

B ng 2.7 Tình hình th c hi n tiêu chí nhà dân c 60

B ng 2.8 Tình hình th c hi n tiêu chí v giáo d c 62

B ng 2.9 Tình hình th c hi n tiêu chí v y t 63

B ng 2.10 Tình hình th c hi n tiêu chí môi tr ng 64

B ng 2.11 Tình hình th c hi n tiêu chí h th ng t ch c chính tr - xã h i 65

B ng 2.12 Tình hình th c hi n tiêu chí Qu c phòng an ninh 66

B ng 2.13 Tình hình doanh nghi p đang ho t đ ng theo ngành kinh t 73

B ng 2.14 Tình hình đào t o ngh cho lao đ ng nông thôn 74

DANH M C CÁC T VI T T T VÀ GI I THÍCH THU T NG

T vi t t t T vi t đ y đ

B KH Bi n đ i khí h u

CNH Công nghi p hoá

CNH,H H Công nghi p hóa, hi n đ i hóa

M U

1 Tính c p thi t c a đ tài

Xây d ng nông thôn m i là m t m c tiêu quan tr ng trong ch tr ng c a ng C ng

s n Vi t Nam v nông nghi p, nông dân và nông thôn, đ c xác đ nh trong Ngh quy t

s 26 - NQ/T ngày 5/8/2008 c a H i ngh l n th 7 Ban Ch p hành Trung ng khóa X Không th có m t n c công nghi p n u nông nghi p, nông thôn l c h u, nông dân có đ i s ng v n hóa và v t ch t th p Vi c xây d ng nông thôn m i đòi h i

ph i có k t c u h t ng kinh t - xã h i t ng b c hi n đ i; c c u kinh t và các hình

th c t ch c s n xu t h p lý, g n nông nghi p v i phát tri n nhanh công nghi p và

d ch v ; g n phát tri n nông thôn v i đô th theo quy ho ch; xã h i nông thôn dân ch ,

n đ nh, giàu b n s c v n hóa dân t c; môi tr ng sinh thái đ c b o v ; an ninh tr t

t đ c gi v ng; đ i s ng v t ch t và tinh th n c a ng i dân ngày càng đ c nâng cao theo đ nh h ng xã h i ch ngh a Mu n th c hi n đ c n i dung trên, đòi h i n n kinh t - xã h i ph i phát tri n b n v ng M t n n kinh t phát tri n b n v ng là c s khoa h c cho vi c th c hi n thành công xây d ng nông thôn m i

Theo báo cáo đánh giá k t qu th c hi n Ch ng trình m c tiêu qu c gia xây d ng nông thôn m i giai đo n 2010-2015 cho th y, trong 5 n m, c n c đã huy đ ng kho ng 851 nghìn 380 t đ ng đ u t cho ch ng trình n h t n m 2015 c n c có 1.526 xã đ t chu n (17,1%), và đ n tháng 3-2016 đã có 1.761 xã) đ t chu n 19,7%

M c thu nh p bình quân đ u ng i vùng nông thôn đ t 24,4 tri u đ ng/n m (t ng g p kho ng 1,9 l n so v i n m 2010) n tháng 4-2016, c n c đã có 23 đ n v c p huy n đ c Th t ng Chính ph ban hành Quy t đ nh công nh n đ t chu n nông thôn m i Tuy nhiên v n còn nhi u h n ch , v ng m c trong vi c tri n khai ch ng trình, nh : Có s chênh l ch l n v k t qu th c hi n xây d ng nông thôn m i gi a các vùng, mi n Trong quá trình ch đ o, các đ a ph ng ch y u t p trung phát tri n

c s h t ng, ch a quan tâm xây d ng, nhân r ng mô hình phát tri n s n xu t, nâng cao thu nh p cho ng i dân M t s đ a ph ng có bi u hi n ch y theo thành tích, huy

đ ng quá s c dân ho c n đ ng xây d ng c b n không có kh n ng thanh toán…

nâng cao hi u qu th c hi n Ch ng trình m c tiêu qu c gia xây d ng nông thôn

m i giai đo n 2016-2020, c n t p trung h tr các vùng khó kh n đ gi m s chênh

l ch gi a các vùng, mi n; phát tri n s n xu t, nâng cao thu nh p cho ng i dân; huy

đ ng đa d ng và s d ng hi u qu các ngu n l c cho ch ng trình,… [6]

Xác đ nh Ch ng trình M c tiêu Qu c gia xây d ng nông thôn m i là m t n i dung, nhi m v quan tr ng, v i n i dung t ng h p, toàn di n bao g m: Kinh t , xã h i, chính

tr , an ninh qu c phòng, nh h ng tr c ti p đ n đ i s ng v t ch t, tinh th n c a g n 24% dân s đang s ng nông thôn và ph i tri n khai th c hi n th ng, xuyên liên t c

Nh m th c hi n th ng l i Ngh quy t i h i ng b t nh L ng S n l n th XVI và Ngh quy t i h i ng b thành ph L ng S n l n th XXII; Ch ng trình hành

đ ng s 08 c a Ban Ch p hành ng b thành ph th c hi n Ngh quy t s 20 c a Ban Ch p hành ng b t nh khóa XV v xây d ng nông thôn m i t nh L ng S n giai

đo n 2011-2020

Trong nh ng n m qua đ c s quan tâm c a các c p, các ngành cùng v i s n l c

ph n đ u c a ng, Chính quy n và nhân dân thành ph đã đ t đ c nh ng thành t u trong phát tri n kinh t , v n hóa, xã h i, thu nh p c a ng i dân đã đ c c i thi n, đ i

s ng v t ch t và tinh th n không ng ng đ c nâng cao, k t c u h t ng kinh t - xã h i

t ng b c đ c c ng c ; c c u kinh t và các hình th c t ch c s n xu t chuy n d ch đúng h ng, nông thôn n đ nh, an ninh tr t t đ c gi v ng

Tuy nhiên qua quá trình 5 n m th c hi n còn b c l nhi u h n, ch y u kém đó là:

Vi c t ch c th c hi n các ch tr ng, chính sách v phát tri n kinh t , nông nghi p, nông dân, nông thôn, chuy n d ch c c u kinh t , c c u lao đ ng nông thôn còn

ch m, công tác đ u t vào k t c u h t ng kinh t - xã h i đ c quan tâm, chú tr ng

th c hi n tuy nhiên v n ch a đáp ng đ c yêu c u; môi tr ng nông thôn còn nhi u

b t c p; doanh nghi p đ u t vào s n xu t nông nghi p còn ít; kinh t trang tr i, kinh

t h p tác phát tri n ch m, quy mô nh , t ng tr ng th p; đ i s ng v t ch t và tinh

th n c a c dân nông thôn tuy đã đ c c i thi n nh ng còn m c th p; kho ng cách thu nh p gi a khu v c nông thôn và thành th ngày càng l n Vì v y ng b , Chính quy n thành ph c n đi sâu vào phân tích, đánh giá hi u qu kinh t - xã h i c a

Ch ng trình, đ t đó đ xu t các n i dung, gi i pháp v i UBND t nh và Th t ng

Chính ph nh m ti p t c tri n khai có hi u qu h n n a công tác xây d ng nông thôn

m i trên đ a bàn thành ph L ng S n

Xu t phát t nh ng lý do trên tôi ch n đ tài “ xu t các bi n pháp nâng cao hi u

qu kinh t - xã h i c a Ch ng trình xây d ng nông thôn m i trên đ a bàn thành

+ V không gian: Ph m vi nghiên c u c a đ tài t i thành ph L ng S n

+ V th i gian: Giai đo n nghiên c u 2011 – 2015, k ho ch cho giai đo n 2016 -

Lênin, t t ng H Chí Minh và các v n ki n c a ng, Nhà n c Vi t Nam v xây

d ng nông thôn m i và phát tri n kinh t - xã h i Nh ng ch tr ng, ph ng h ng xây d ng nông thôn m i và phát tri n kinh t - xã h i thành ph L ng S n, t nh

L ng S n; các ch th , ngh quy t c a Thành y, y ban nhân dân thành ph L ng S n, các báo cáo t ng k t, s li u th ng kê c a các c quan, phòng, ban, ngành c a thành

ph ; các công trình khoa h c liên quan đ n đ tài đã đ c công b ; kinh nghi m xây

d ng nông thôn m i trong phát tri n kinh t - xã h i c a m t s đ a ph ng t ng

đ ng và k t qu đi u tra kh o sát nghiên c u th c t có liên quan là c s lý lu n, th c

ti n c a lu n v n

b Ph ng pháp nghiên c u c a lu n v n

D a trên s li u th c tr ng c a khu v c nông thôn thành ph L ng S n tr c khi

th c hi n ch ng trình và k t h p v i báo cáo t ng k t công tác xây d ng nông thôn m i trên đ a bàn thành ph L ng S n giai đo n 2011 – 2015 Trong quá trình

th c hi n lu n v n, đ đ t đ c m c tiêu nghiên c u, tác gi đã s d ng ph ng pháp sau:

Ph ng pháp đi u tra, ph ng pháp th ng kê, phân tích t ng h p, ph ng pháp so sánh và các ph ng pháp phân tích hi u qu kinh t , xã h i c bi t là phân tích kinh nghi m th c ti n xây d ng nông thôn m i c a m t s đ a ph ng t ng đ ng

và th c tr ng xây d ng nông thôn m i trong phát tri n kinh t - xã h i thành ph

b Ý ngh a th c ti n

V ý ngh a th c ti n, lu n v n góp ph n ch ra hi u qu kinh t c a vi c tri n khai

th c hi n ch ng trình m c tiêu qu c gia xây d ng nông thôn m i trên đ a bàn

thành ph L ng S n, đ ng th i ch ra nh ng t n t i, h n ch , nguyên nhân khách quan, ch quan trong quá trình th c hi n ch ng trình T đó đ xu t m t s gi i pháp đ ti p t c tri n khai ch ng trình có hi u qu h n, góp ph n th c hi n th ng

l i nhi m v phát tri n kinh t - xã h i, qu c phòng, an ninh t i đ a ph ng Lu n

v n có th làm tài li u tham kh o cho các đ a ph ng khác trên ph m vi c n c

6 K t qu d ki n đ t đ c

đ t đ c m c tiêu nghiên c u, lu n v n c n ph i nghiên c u, gi i quy t đ c

nh ng v n đ sau:

- H th ng hóa và làm rõ h n m t s c s lý lu n và th c ti n v hi u qu kinh t - xã

h i trong xây d ng nông thôn m i t i thành ph L ng S n, t nh L ng S n

- ánh giá hi u qu kinh t - xã h i c a ch ng trình xây d ng nông thôn m i trên

Ch ng 3: xu t m t s gi i pháp nâng cao hi u qu kinh t - xã h i c a ch ng

trình trên đ a bàn thành ph L ng S n giai đo n 2016 - 2020

CH NG 1 C S LÝ LU N VÀ TH C TI N V HI U QU KINH T

- XÃ H I TRONG XÂY D NG NÔNG THÔN M I

1.1 C s lý lu n v xây d ng nông thôn m i và hi u qu kinh t - xã h i

Nông thôn m i: Nông thôn là n i đ nh c c a nh ng ng i s ng ch y u b ng ngh

nông, đ t đai là t li u s n xu t ch y u, m t s ít ng i s ng b ng ngh phi nông nghi p nh ng di đ ng ngh th p, th ng là ngh do cha ông đ l i và phân công lao

đ ng xã h i ch a cao, trình đ chuyên môn th p, kinh t nông nghi p chi m t l cao

trong c c u kinh t nông thôn

Nông thôn đa d ng v đi u ki n t nhiên, môi tr ng sinh thái bao g m các tài nguyên

đ t, n c, khí h u, r ng, sông su i, ao h , khoáng s n, h đ ng th c v t C dân nông

thôn có m i quan h h t c và gia đình khá ch t ch v i nh ng quy đ nh c th c a

t ng h t c và gia đình Nh ng ng i ngoài h t c cùng chung s ng luôn có tinh th n

đi u ki n giúp đ nhau t o nên tình làng, ngh a xóm lâu b n Trong m i quan h ng

x gi a con ng i v i con ng i nông thôn Vi t Nam, các hành vi c a m i cá nhân

th ng đ c đ t trong các thi t ch xã h i (gia đình, dòng h , làng xóm ) làm cho vai trò c a c ng đ ng tr nên m nh m và cá nhân tr nên nh bé S c m nh c a c ng

đ ng làng xã th hi n c trong quan h gi a các thành viên và nh ng thành viên ngoài

c ng đ ng

Nông thôn là n i l u gi và b o t n nh ng di s n v n hóa qu c gia nh phong t c t p quán c truy n v đ i s ng, l h i, s n xu t nông nghi p và ngành ngh truy n th ng, các di tích l ch s , v n hóa, các danh lam th ng c nh ây chính là n i ch a đ ng kho tàng v n hóa dân t c; đ ng th i, là khu v c gi i trí, du l ch sinh thái phong phú,

h p d n đ i v i m i ng i

n nay, khái ni m nông thôn đ c th ng nh t v i quy đ nh t i Theo Thông t s 54/2009/TT-BNNPTNT ngày 21-8-2009 c a B Nông nghi p và Phát tri n nông thôn,

c th : "Nông thôn là ph n lãnh th không thu c n i thành, n i th các thành ph , th

xã, th tr n đ c qu n lý b i c p hành chính c s là y ban nhân dân xã"

V NTM, các nhà nghiên c u có nhi u ti p c n khác nhau: tác gi V Tr ng Kh i trong cu n sách "Phát tri n nông thôn Vi t Nam: T làng xã truy n th ng đ n v n minh th i đ i" cho r ng, NTM là nông thôn v n minh hi n đ i nh ng v n gi đ c nét

đ p c a truy n th ng Vi t Nam Tô V n Tr ng cho r ng, NTM c ng ph i gi đ c tính truy n th ng, nh ng nét đ c tr ng nh t, b n s c t ng vùng, t ng dân t c và nâng cao giá tr đoàn k t c a c ng đ ng, m c s ng c a ng i dân

Mô hình nông thôn tiên ti n ph i đ c d a trên n n t ng c b n là nông dân có tri

th c H ph i có trình đ khoa h c v th nh ng, gi ng cây tr ng, hóa h c phân bón

và thu c tr sâu, qu n lý d ch b nh, b o qu n sau thu ho ch, kinh t nông nghi p Có tác gi l i kh ng đ nh, NTM ph i t p trung vào xây d ng k t c u h t ng làm đòn b y phát tri n các ngành ngh khác; NTM đ t đ c b tiêu chí do Chính ph ban hành (19 tiêu chí); NTM ph i c i t o đ c c nh quan, b o v môi tr ng, ph c v CNH, H H

đ t n c; NTM ph i áp d ng khoa h c k thu t m i, nâng cao thu nh p cho ng i dân

M t s quan ni m khác cho r ng, NTM là nông thôn có kinh t phát tri n, đ i s ng v t

ch t tinh th n c a nhân dân đ c nâng cao, có quy ho ch, k t c u h t ng hi n đ i, môi tr ng sinh thái trong lành, dân trí cao, gi gìn đ c b n s c v n hóa dân t c, an

ninh chính tr đ c gi v ng

Nh v y, công th c NTM là: Nông thôn m i = Nông dân m i + N n nông nghi p m i

Qua đó cho th y, nhìn chung các h c gi khá th ng nh t khi kh ng đ nh quan đi m v NTM đó là, nông thôn có kinh t phát tri n, đ i s ng v t ch t và tinh th n c a nhân

dân đ c nâng cao, dân trí cao, b n s c v n hóa dân t c đ c gìn gi và tái t o

Ngh quy t 26-NQ/T xác đ nh: NTM là khu v c nông thôn có k t c u h t ng KT -

XH t ng b c hi n đ i; c c u kinh t và các hình th c t ch c s n xu t h p lý, g n nông nghi p v i phát tri n nhanh công nghi p, d ch v ; g n phát tri n nông thôn v i

đô th theo quy ho ch; xã h i nông thôn dân ch , n đ nh, giàu b n s c v n hóa dân

t c; môi tr ng sinh thái đ c b o v ; an ninh tr t t đ c gi v ng; đ i s ng v t ch t

và tinh th n c a ng i dân ngày càng đ c nâng cao; theo đ nh h ng XHCN [1]

xây d ng nông thôn v i n m n i dung trên, Th t ng Chính ph đã ký Quy t đ nh

s 491/Q -TTg ngày 16/4/2009 nay đ c thay b ng Quy t đ nh s 1980/Q -TTg ngày 17/10/2016 và “Ch ng trình m c tiêu Qu c gia xây d ng nông thôn m i” t i Quy t đ nh s 800/Q -TTg ngày 06/4/2010 nay đ c thay b ng Quy t đ nh s 1600/Q -TTg ngày 16/8/2016 ban hành B tiêu chí qu c gia v NTM bao g m 19 tiêu chí, đ c khái quát thành 5 nhóm n i dung: nhóm tiêu chí v quy ho ch, v h t ng

KT - XH, v kinh t và t ch c s n xu t, v v n hoá, xã h i, môi tr ng và v h

th ng chính tr Hi n nay, các xã đ u đ c h ng d n v nhóm tiêu chí đ h ng d n

t i t ng ng i dân Khi xã đ t đ 19 tiêu chí đó thì đ c công nh n là xã NTM

Mô hình NTM đ c quy đ nh b i các tính ch t: đáp ng yêu c u phát tri n; có s đ i

m i v t ch c, v n hành và c nh quan môi tr ng; đ t hi u qu cao nh t trên t t c các m t kinh t , chính tr , v n hoá, xã h i; ti n b h n so v i mô hình c ; ch a đ ng

các đ c đi m chung, có th ph bi n và v n d ng trên c n c

Khái quát đ c đi m NTM đ c th hi n nh ng đi m sau: Th nh t, nông thôn đ c

c u trúc trên n n t ng c a làng, xã truy n th ng, có đ i s ng v t ch t, tinh th n ngày càng cao Th hai, bên c nh nh ng ngành ngh truy n th ng, nh ng ngành ngh g n

v i quá trình CNH đang d n đ c hình thành, phát tri n Th ba, v v n hóa, xã h i,

nh ng giá tr v n hóa truy n th ng đ c gìn gi và phát huy, t o đ ng l c m i cho phát tri n KT - XH, nâng cao đ i s ng v t ch t, tinh th n c a ng i dân nông thôn

Th t , h th ng k t c u h t ng hi n đ i, môi tr ng ngày càng đ c gìn gi , tái t o

Th n m, v dân ch c s nông thôn ngày càng đ c phát huy m nh m , đi vào

th c ch t, ng i dân là m t trong nh ng ch th đóng vai trò quy t đ nh đ i v i vi c

xây d ng NTM Th sáu, ch ng trình xây d ng NTM hi n nay đ c th c hi n ch

y u theo ph ng châm “Nhà n c và nhân dân cùng làm”; trong đó, dân t làm là

chính, Nhà n c ch h tr Nh ng ph i đáp ng nh ng m c tiêu c a phát tri n KT -

XH và b quy t đ nh b i qu n lý nhà n c, s khéo léo, linh ho t trong t ch c th c

hi n c a đ a ph ng Th b y, vi c xây d ng NTM hi n nay b ràng bu c b i các tiêu

chí chung c a NTM nh ng mang n ng tính đ c thù c a t ng đ a ph ng (xã), do b quy đ nh, chi ph i b i đ c đi m làng, xã truy n th ng, t p quán, đi u ki n t nhiên

và nhi u ràng bu c khác b i c ch dân ch hóa c s

Khái ni m v hi u qu : Hi u qu là s liên quan gi a ngu n l c đ u vào v i k t qu

trung gian hay k t qu cu i cùng Hi u qu là m t ph m trù đ c s d ng r ng rãi trong t t c các l nh v c kinh t , k thu t, xã h i Hi u theo ngh a r ng, hi u qu th

hi n m i t ng quan gi a các bi n s đ u ra thu đ c (outputs) so v i các bi n s đ u vào đã đ c s d ng đ t o ra nh ng k t qu đ u ra đó

M c tiêu c a ch ng trình xây d ng nông thôn m i là đ nâng cao đ i s ng v t ch t

và tinh th n cho ng i dân; có k t c u h t ng kinh t phù h p; c c u kinh t và các hình th c t ch c s n xu t h p lý g n phát tri n nông nghi p v i công nghi p, d ch v ,

g n phát tri n nông thôn m i đô th ; xã h i nông thôn dân ch , bình đ ng, n đ nh,

gi u b n s c v n hóa dân t c; môi tr ng sinh thái đ c b o v ; qu c phòng an ninh

tr t t đ c gi v ng

V i m c tiêu chung và qua quá trình th c ti n 5 n m th c hi n ch ng trình xây d ng nông thôn m i trên đ a bàn thành ph L ng S n tác gi khái quát l i m t s n i dung chính ch ng trình nông thôn m i là: ào t o nâng cao n ng l c phát tri n c ng đ ng Nâng cao vi c quy ho ch, tri n khai th c hi n, thi t k , qu n lý, đi u hành các d án trên đ a bàn thôn B i d ng ki n th c cho cán b đ a ph ng v phát tri n nông thôn

b n v ng Nâng cao trình đ dân trí ng i dân, phát tri n câu l c b khuy n nông giúp

áp d ng khoa h c k thu t vào s n xu t, phát tri n ngành ngh , d ch v t o vi c làm,

t ng thu th p cho nông dân T ng c ng nâng cao m c s ng c a ng i dân Quy

ho ch l i khu nông thôn, gi gìn truy n th ng b n s c c a thôn, đ ng th i đ m b o tính v n minh, hi n đ i Tóm l i xây d ng mô hình nông thôn m i t p trung phát tri n

v kinh t , v n hóa, nâng cao ch t l ng đ i s ng ng i dân nông thôn, h ng đ n

m c tiêu dân giàu n c m nh, dân ch v n minh

Nh v y có th hi u hi u qu c a ch ng trình xây d ng nông thôn m i nh sau:

- Hi u qu kinh t : h ng đ n nông thôn có n n s n xu t hàng hóa m , th tr ng h i

nh p Thúc đ y nông nghi p, nông thôn phát tri n nhanh, khuy n khích m i ng i tham gia vào th tr ng, h n ch r i ro cho nông dân, gi m b t s phân hóa giàu nghèo

và kho ng cách m c s ng gi a nông thôn và thành th Xây d ng các h p tác xã theo

mô hình kinh doanh đa ngành, liên k t s n xu t và tiêu th s n ph m H tr ng d ng

khoa h c k thu t, công ngh tiên ti n vào s n xu t kinh doanh, phát tri n ngành ngh nông thôn S n xu t hàng hóa có ch t l ng cao, mang nét đ c tr ng c a t ng đ a

ph ng Chú ý đ n các ngành ch m sóc cây tr ng v t nuôi, trang thi t b s n xu t, thu

ho ch, ch bi n và b o qu n nông s n

- Hi u qu xã h i: Phát huy tinh th n dân ch trên c s ch p hành lu t pháp, tôn

tr ng đ o lý b n s c đ a ph ng Tôn tr ng ho t đ ng c a đoàn th , các t ch c, hi p

h i vì c ng đ ng, đoàn k t xây d ng nông thôn m i Chung tay xây d ng v n hóa đ i

s ng dân c , các làng xã v n minh, v n hóa Xây d ng hình t ng ng i nông dân tiêu

bi u, g ng m u Tích c c s n xu t, ch p hành k c ng, ham h c h i, gi i làm kinh

t và s n sàng giúp đ m i ng i Phát huy tinh th n t nguy n và ch p hành lu t pháp

c a m i ng i dân, xây d ng môi tr ng nông thôn trong lành

1.2 S c n thi t xây d ng nông thôn m i trong toàn qu c

Nông nghi p, nông thôn và nông dân trong quá trình phát tri n có v trí, vai trò to l n trong l ch s hình thành qu c gia dân t c và trong s nghi p đ u tranh giành đ c l p, xây d ng và b o v T qu c Vi t Nam XHCN Qua các giai đo n cách m ng, nông

dân luôn là l c l ng hùng h u, góp ph n làm nên nh ng trang s v vang c a dân t c

Xây d ng nông thôn hay phát tri n nông thôn là m t t h p các ho t đ ng đa d ng, có

s tham gia c a cá nhân, nhóm, t ch c, đ m b o s phát tri n cho c ng đ ng nông thôn Theo quan ni m truy n th ng, phát tri n nông thôn là m t ph n c a mô hình

H H, th hi n trên 4 l nh v c: đ u t v n nâng cao n ng su t; ng d ng khoa h c vào

s n xu t và d ch v ; hình thành các t ch c chính tr , kinh t quy mô l n c p nhà n c

và đô th hóa Nhìn chung, mô hình phát tri n nông thôn c t p trung ch y u vào phát

tri n s n xu t và m r ng kinh t th tr ng, các n c XHCN thì phát tri n s n xu t

và d ch v do nhà n c ki m soát Trong các ch ng trình phát tri n này thì tiêu chí kinh t đ c đ cao h n c trong các quy t đ nh, các nhân t xã h i, môi tr ng ít

đ c chú tr ng Nh ng n m 80 c a th k XX tr l i đây, các ch ng trình đi u

ch nh c c u đó đ c áp d ng nh m đem l i nhi u l i ích cho xã h i và kinh t nông

thôn Vi t Nam, xây d ng nông thôn c ng đã đ c ti n hành t lâu trong l ch s đ u tranh d ng và gi n c c a dân t c Xây d ng NTM th hi n tr c h t m c tiêu

nh m nâng cao đ i s ng v t ch t, tinh th n c a nhân dân

Trong th i k kháng chi n ch ng th c dân Pháp, Ch t ch H Chí Minh đã đ xu t phong trào thi đua xây d ng NTM vùng gi i phóng v i ba n i dung: “Thi đua t ng gia s n xu t đ di t gi c đói; Thi đua h c ch qu c ng đ di t gi c d t; Thi đua giúp

đ b đ i, xây d ng dân quân du kích đ di t gi c ngo i xâm” [10, tr.711]

Sau khi cách m ng Tháng Tám thành công, Ch t ch H Chí Minh và ng C ng s n

Vi t Nam đã r t chú tr ng xây d ng đ i s ng m i và coi đó là bi n pháp hi u qu

nh m xóa b tàn d l c h u do ch đ c đ l i ây c ng là bi n pháp đ t ng b c

nh m giáo d c các t ng l p nhân dân nh n th c đ c tính u vi t c a ch đ xã h i m i

và trách nhi m c a mình đ i v i vi c xây d ng xã h i m i y Ban v n đ ng đ i s ng

m i Trung ng đ c thành l p ngày 3 tháng 4 n m 1946 m c tiêu đ y m nh h n n a

cu c v n đ ng xây d ng đ i s ng m i trong toàn dân và trên toàn qu c h ng d n các t ng l p nhân dân th c hành xây d ng đ i s ng m i, Ch t ch H Chí Minh đã vi t

tác ph m “ i s ng m i” ó là nh ng ti n đ đ u tiên đ ti n hành xây d ng NTM

trong su t quá trình đ u tranh ch ng th c dân Pháp, đ qu c M xâm l c

N i dung v xây d ng đ i s ng m i nông thôn còn đ c th hi n và g n ch t v i các chính sách phát tri n nông nghi p Giai đo n 1954 - 1958, Nhà n c th c hi n chính sách c i cách ru ng đ t nh m giao ru ng đ t cho h nông dân v i m c tiêu ng i cày

có ru ng và th c hi n công tác khuy n nông Sau đó, mô hình h p tác hóa nông nghi p

đ c ti n hành t n m 1958 - 1985 và đ c tri n khai r ng rãi trên c n c t nh ng

n m 1976 - 1980, trong đó nhi u mô hình đi m c p huy n đ c đ u t xây d ng Tuy nhiên, s n xu t nông nghi p v n ch m phát tri n, đ i s ng c a c dân nông thôn

g p nhi u khó kh n

T n m 1981 đ n n m 1985, c ch khoán s n ph m đ n nhóm và ng i lao đ ng đ c

th c hi n ây th c s là b c đ t phá quan tr ng v chính sách nh m phát tri n nông nghi p, nông thôn Sau c ch khoán trong nông nghi p, đ ng l i đ i m i kinh t đ c

th c hi n, mô hình phát tri n kinh t nhi u thành ph n và lu t đ t đai đ c ban hành

n m 1993 đã tr thành đ ng l c th c s m nh m thúc đ y nông nghi p, nông thôn phát tri n Ngh Quy t Trung ng VII khóa X kh ng đ nh rõ ràng v vai trò c a nông

nghi p, nông dân, nông thôn và yêu c u xây d ng NTM

Nhìn chung, ch tr ng v xây d ng NTM hay phát tri n nông thôn đã đ c th c hi n t khá lâu, ch y u g n v i n i dung g n phát tri n nông nghi p nói chung nh ng ph m vi

m i d ng l i vi c thí đi m m t s đ a ph ng

Sau 30 n m th c hi n đ ng l i đ i m i d i s lãnh đ o c a ng, nông thôn n c

ta đã đ t nhi u thành t u to l n:

- C s c a kinh t nông thôn là nông nghi p đã chuy n t n n s n xu t t cung, t

c p sang s n xu t hàng hóa theo c ch th tr ng, đ nh h ng XHCN Kinh t nông thôn không nh ng góp ph n gi i quy t v n đ an ninh l ng th c qu c gia mà còn tr thành m t trong nh ng n c có nhi u s n ph m nông s n xu t kh u đ ng đ u th gi i,

b c đ u hình thành nh ng vùng s n xu t hàng hóa chuyên canh quy mô l n B c chuy n này có ý ngh a quan tr ng t o ti n đ cho vi c xây d ng NTM

- H th ng k t c u h t ng KT - XH nông thôn, ti n đ đ y m nh CNH, H H phát tri n nhanh, các d ch v ph c v cho s n xu t, kinh doanh, đ i s ng nông dân đ c cung c p ngày càng t t h n, đáp ng yêu c u c a s n xu t, đ i s ng c a ng i dân H

th ng đ ng giao thông nông thôn đ c xây d ng, nâng c p c v s l ng, ch t

l ng H th ng th y l i đáp ng ngày càng t t h n cho yêu c u phát tri n s n xu t nông nghi p Công tác giáo d c và đào t o nông thôn đã đ c chú tr ng, h th ng

tr ng h c các c p đ c m r ng, v c b n xóa tr ng, l p t m Cùng v i giáo

d c và đào t o, h th ng y t nông thôn đã đ c quan tâm đ u t xây d ng, tr thành tuy n ch m sóc s c kh e ban đ u quan tr ng cho nhân dân H th ng m ng l i thông tin, v n hóa phát tri n nhanh góp ph n nâng cao đ i s ng v t ch t, tinh th n c a dân

ch m lo giúp các đ i t ng chính sách, ng i nghèo, ng i g p khó kh n c nh góp

ph n t ng b c n đ nh cu c s ng đã đ c tri n khai và phát huy tác d ng tích c c

- H th ng Chính tr c s th ng xuyên đ c c ng c , hi u qu ho t đ ng ngày càng đ c nâng lên; th c hi n t t qui ch dân ch c s , s c m nh t ng h p c a qu n chúng ngày càng phát huy; an ninh chính tr , tr t t xã h i đ c gi v ng n đ nh Tuy nhiên, xây d ng NTM n c ta th i gian qua còn m t s h n ch , y u kém c

b n sau:

- C c u kinh t , c c u lao đ ng nông thôn chuy n d ch ch m Các hình th c s n

xu t ch m đ i m i; nhi u s n ph m nông nghi p ch t l ng ch a cao, n ng l c c nh tranh th p M c dù có s chuy n d ch nhanh h n c c u h nông thôn th i k 2001 -

2006 nh ng k t c u c a nông thôn Vi t Nam c b n v n mang tính thu n nông Nông nghi p v n là ngu n vi c làm và thu nh p ch y u c a c dân nông thôn T tr ng lao

đ ng trong nông nghi p ch gi m đ c 26% (t 72,9% n m 1985 gi m xu ng còn 46,9%

hi n nay) [7, tr.35] Xu h ng phân hóa giàu nghèo gia t ng trong n i b khu v c nông thôn và gi a nông thôn v i thành th tr thành v n đ b c xúc hi n nay H n n a, s n

xu t nông nghi p ch u nhi u r i ro do thiên tai nên nguy c các h c n nghèo tr thành h nghèo r t cao, ho c các h đã thoát nghèo nh ng n u g p r i ro d tr v h nghèo

- Quá trình phát tri n nông thôn còn nhi u b t c p Nông thôn phát tri n thi u quy

ho ch, c b n v n là t phát; k t c u h t ng KT - XH tuy có nh ng bi n đ i tích c c

v đi n, đ ng, tr ng, tr m song v n l c h u; đ i s ng v t ch t, v n hoá, y t , giáo

d c c a c dân nông thôn đ c c i thi n m t b c nh ng còn m c th p, đ c bi t ngày càng kho ng cách xa so v i đô th Khu v c nông thôn có nguy c ngày càng t t

h u, khó có đi u ki n ti p c n vi c làm, thu nh p, giáo d c, y t , các d ch v v n hóa

- Môi tr ng t nhiên ngày càng b ô nhi m, nhi u n i m c báo đ ng, môi tr ng v n hóa - xã h i m t s vùng nông thôn b xu ng c p, ch a đ ng nhi u y u t ph c t p

T n n xã h i, tiêu c c xã h i gia t ng Các giá tr v n hóa nông thôn ch a đ c

kh ng đ nh rõ r t, m t s giá tr v n hóa tích c c nông thôn có xu h ng b mai m t Tình tr ng khi u ki n v đ t đai, đ n bù, gi i phóng m t b ng ch m đ c gi i quy t, gây b c xúc trong nhân dân

Nhìn chung, nh ng thành t u đ t đ c ch a t ng x ng v i ti m n ng và l i th c a nông thôn Nh ng t n t i h n ch , b t c p hi n nay là nh ng mâu thu n t n t i trong quá trình phát tri n KT - XH nông thôn Không th có m t n c công nghi p n u nông nghi p, nông thôn còn l c h u, đ i s ng nông dân còn th p Vì v y, xây d ng NTM là

t t y u, đ c xác đ nh là m t trong nh ng nhi m v quan tr ng hàng đ u c a s nghi p CNH, H H đ t n c; đ ng th i, góp ph n c i thi n, nâng cao đ i s ng v t

ch t, tinh th n cho ng i dân sinh s ng đ a bàn nông thôn

Chính vì v y, ng, Nhà n c ta đã có nhi u Ch th , Ngh quy t v phát tri n nông nghi p, xây d ng nông thôn, nâng cao đ i s ng c a ng i nông thôn Ngày 5-8-2008, Ban Ch p hành Trung ng ng đã thông qua Ngh quy t s 26-NQ/TW v nông nghi p, nông dân, nông thôn, trong đó đ ra m c tiêu xây d ng NTM Do đó, xây

d ng NTM đ c xác đ nh là m t nhi m v chi n l c

Xây d ng NTM có k t c u h t ng KT - XH t ng b c hi n đ i; c c u kinh t và các hình th c t ch c s n xu t h p lý, g n nông nghi p v i phát tri n nhanh công nghi p,

d ch v ; g n phát tri n nông thôn v i đô th theo quy ho ch; xã h i nông thôn dân ch ,

n đ nh, giàu b n s c v n hoá dân t c; môi tr ng sinh thái đ c b o v ; an ninh tr t

t đ c gi v ng; đ i s ng v t ch t, tinh th n c a ng i dân ngày càng đ c nâng cao; theo đ nh h ng XHCN ây là m t ch ng trình t ng th v phát tri n KT - XH, chính tr , an ninh, qu c phòng Ch ng trình m c tiêu qu c gia v xây d ng NTM bao

g m 11 n i dung, đ c c th hóa trên 19 tiêu chí và nguyên t c th c hi n nh sau:

+ Xây d ng NTM h ng t i th c hi n B tiêu chí Qu c gia đ c qui đ nh t i Quy t

đ nh s 491/Q TTg ngày 16/4/2009 nay đ c thay b ng Quy t đ nh s 1980/Q TTg ngày 17/10/2016 và “Ch ng trình m c tiêu Qu c gia xây d ng nông thôn m i”

-t i Quy -t đ nh s 800/Q -TTg ngày 06/4/2010 nay đ c -thay b ng Quy -t đ nh s

1600/Q -TTg ngày 16/8/2016 ban hành B tiêu chí qu c gia v NTM

+ Xây d ng NTM theo ph ng châm phát huy vai trò ch th c a c ng đ ng dân c

đ a ph ng là chính, Nhà n c đóng vai trò đ nh h ng, ban hành các tiêu chí, quy chu n đ t ra các chính sách, c ch h tr , h ng d n Các ho t đ ng c th do chính

c ng đ ng ng i dân thôn, xã bàn b c dân ch đ quy t đ nh, t ch c th c hi n

+ c th c hi n trên c s k th a, l ng ghép các ch ng trình m c tiêu qu c gia,

ch ng trình h tr có m c tiêu, các ch ng trình, d án khác đang tri n khai nông thôn, có b sung d án h tr đ i v i các l nh v c c n thi t; có c ch , chính sách khuy n khích m nh m đ u t c a các thành ph n kinh t ; huy đ ng đóng góp c a các

t ng l p dân c

+ c th c hi n g n v i các quy ho ch, k ho ch phát tri n KT - XH, đ m b o an ninh, qu c phòng c a m i đ a ph ng (xã, huy n, t nh); có quy ho ch và c ch đ m

b o cho phát tri n theo quy ho ch (trên c s các tiêu chu n kinh t , k thu t do các b chuyên ngành ban hành)

+ Là nhi m v c a c h th ng chính tr và toàn xã h i; c p u ng, chính quy n

đóng vai trò ch đ o, đi u hành quá trình xây d ng quy ho ch, k ho ch, t ch c th c

hi n; hình thành cu c v n đ ng “toàn dân xây d ng NTM” do M t tr n T qu c ch trì cùng các t ch c chính tr - xã h i v n đ ng m i t ng l p nhân dân phát huy vai trò ch

th trong vi c xây d ng NTM

i m m i c a ch ng trình m c tiêu qu c gia v xây d ng NTM hi n nay: Xây d ng

NTM hi n nay có nh ng đi m khác bi t so v i xây d ng NTM tr c đây: Th nh t,

xây d ng NTM theo tiêu chí chung c n c, đ c đ nh tr c Th hai, xây d ng

nông thôn đ a bàn c p xã và trong ph m vi c n c, không th c hi n thí đi m, n i làm n i không Th ba, c ng đ ng dân c là ch th c a xây d ng NTM, không ph i

nhà n c hay các t ch c Chính tr - xã h i, mà ng i dân t xây d ng Th t , đây

là m t ch ng trình khung, bao g m 11 ch ng trình m c tiêu qu c gia và 13

ch ng trình có tính ch t m c tiêu đang di n ra t i nông thôn

Nh v y, xây d ng NTM chính là th c hi n ch ng trình phát tri n toàn di n, v ng

ch c nông nghi p, nông dân, nông thôn nh m nâng cao đ i s ng ng i dân và s phát tri n ó là quá trình thay đ i toàn di n v kinh t , v n hoá, xã h i, môi tr ng; trong

đó có hàm ý là t o ra nh ng “con ng i m i” có v n hoá trong môi tr ng NTM

+ nh h ng đ n s d ng đ t cho nông nghi p b i m t di n tích do n c bi n dâng,

h n hán, l l t, s t l , hoang m c hóa,… Bi n đ i khí h u làm thay đ i tính thích h p

c a n n s n xu t nông nghi p v i c c u khí h u S gi m d n c ng đ l nh trong mùa đông, t ng c ng th i gian n ng nóng d n đ n tình tr ng m t d n ho c tri t tiêu tính phù h p gi a các lo i cây, con trên các vùng sinh thái

+ Làm ch m đi quá trình phát tri n n n nông nghi p hi n đ i s n xu t hàng hóa và đa

d ng hóa c ng nh làm bi n d ng n n nông nghi p c truy n m c đ nh t đ nh,

B KH làm m t đi m t s đ c đi m quan tr ng c a các vùng nông nghi p phía B c

+ Bi n đ i khí h u gây nhi u khó kh n cho công tác th y l i, kh n ng tiêu thoát n c

ra bi n gi m đi rõ r t, m c n c các sông dâng lên, đ nh l t ng thêm, uy hi p các tuy n đê sông các t nh phía B c, đê bao và b bao các t nh phía Nam; di n tích ng p úng m r ng, th i gian ng p úng kéo dài Nhu c u tiêu n c, c p n c gia t ng v t kh

n ng đáp ng c a nhi u h th ng th y l i M t khác, dòng ch y l gia t ng có kh n ng

v t quá các thông s thi t k h , đ p, tác đ ng t i an toàn h đ p và qu n lý tài nguyên

n c… Do tác đ ng c a bi n đ i khí h u, môi tr ng s ng b h y ho i, các h gia đình nông thôn ch u nh h ng n ng n c a nh ng r i do do thiên tai nh : l l t, h n hán, bão l c, n c bi n dâng, d ch b nh, môi tr ng s ng b h y ho i, có 4-5% s dân b

t n th ng do thiên tai Nh v y, đi u ki n t nhiên tác đ ng m t cách tr c ti p và gián ti p đ n s n xu t nông nghi p và đ i s ng c a c dân nông thôn, làm gi m l ng

n c, t ng xâm nh p m n, gi m di n tích canh tác, ô nhi m môi tr ng s ng

Vi t Nam là m t n c nông nghi p, dân s ch y u s ng nông thôn, lao đ ng trong nông nghi p v n chi m t tr ng l n CNH, H H nông nghi p, nông thôn là m i đ t phá quan tr ng nh m gi i phóng s c lao đ ng c a nông dân, t o đi u ki n khai thác t t

nh t ti m n ng d i dào v lao đ ng Ngu n lao đ ng d i dào là m t l i th t ng đ i quan tr ng đ ti n hành CNH, H H nông nghi p, nông thôn

Ng c l i, khi quá trình đó di n ra, nó l i gi i phóng s c lao đ ng nông thôn t o thêm nhi u vi c làm cho ng i lao đ ng H n n a, nông nghi p, nông thôn có ngu n tài nguyên đ t đai vô cùng phong phú Th c hi n CNH, H H nông thôn có th khai thác t t nh t ti m n ng đ t đai đ ph c v s nghi p phát tri n đ t n c Nông nghi p

và khu v c nông thôn là n i cung c p ngu n l ng th c, th c ph m ch y u cho xã

h i, cung c p nguyên li u cho phát tri n công nghi p nh , Trong khi đó, s n xu t nông nghi p ph thu c r t nhi u vào t nhiên, là ngành s n xu t mà vi c ng d ng khoa h c, công ngh còn g p nhi u khó kh n CNH thành công đ t n c ph i gi i quy t r t nhi u v n đ , ph i có v n đ u t cho nông nghi p thông qua quá trình xu t

kh u nông s n ph m, có th góp ph n gi i quy t t t nhu c u v v n cho n n kinh t

H n th n a, trong b i c nh h i nh p qu c t và cách m ng khoa h c, công ngh đang

di n ra m nh m , vi c nâng cao ch t l ng s n ph m đ s c c nh tranh v i hàng hóa các n c là r t c n thi t Nhà n c có chính sách h tr nông dân b ng các hình th c phù h p v i quy đ nh c a T ch c Th ng m i th gi i (WTO) nh : xây d ng k t c u

h t ng và đ án phát tri n đa d ng ngành ngh , d ch v nông thôn; đào t o ngh cho lao đ ng nông thôn, t o vi c làm phi nông nghi p, t ng th i gian lao đ ng và c c u

l i ngu n lao đ ng nông thôn; phát huy vai trò c a các t ch c ngh nghi p trong

b o v quy n l i c a nông dân

Nhìn chung, quá trình CNH, H H nông nghi p, nông thôn nh h ng th hi n rõ nét

trên các khía c nh: Th nh t, là làm thay đ i, bi n d ng và chia nh các đ n v s n

xu t nông nghi p, các ngành công nghi p kh i đ ng và nhanh chóng chi m ch các d

đ a c a s n xu t nông nghi p, t tr ng c a ngành nông nghi p s gi m sút, ngày càng

nh đi m t cách t ng đ i Th hai, s phi nông hóa c a ng i làm nông nghi p, s

l ng lao đ ng trong các ngành phi nông nghi p ngày càng t ng lên Trong ti n trình CNH, H H s phát tri n c a ngành công nghi p và d ch v đã thu hút m t l ng khá

l n lao đ ng nông thôn Th ba, quá trình đô th hóa v i t c t nhanh làm cho b m t

nông thôn chuy n bi n nhanh chóng i s ng ng i dân xã đã có nhi u thay đ i

V i vi c đ u t c th v đi n, đ ng, tr ng, tr m y t , ch nông thôn, h th ng th y

l i… k t c u h t ng nông thôn đ c c ng c và t ng c ng Tuy nhiên, quá trình CNH, H H di n ra c ng đ t ra nhi u v n đ phát sinh v kinh t , v n hóa, xã h i nông thôn

Các chính sách c a ng, Nhà n c đ i v i v n đ nông nghi p, nông dân, nông thôn Kinh nghi m c a nhi u n c th c hi n thành công CNH, H H nông nghi p, nông thôn và th c ti n Vi t Nam cho th y, chính sách đúng v nông nghi p, nông thôn

có t m quan tr ng l n, luôn gi v trí ch đ o, là nhân t đ m b o s th ng l i trong các giai đo n phát tri n Các chính sách v nông nghi p, nông dân, nông thôn, m i quan h gi a nông nghi p - công nghi p, đô th - nông thôn trong quá trình phát tri n

có th th y s thay đ i v t duy lãnh đ o qua các th i k Nh ng đi u ch nh chính sách g n v i s thay đ i v lý thuy t phát tri n và th c ti n cu c s ng Th c ti n c ng cho th y, nhi u chính sách đúng đ n, c ng có ch tr ng ch a hoàn toàn đúng đ n,

ch a theo k p th c ti n Tác đ ng c a chính sách cùng v i nhi u y u t khác đã đ a nông nghi p, nông thôn Vi t Nam tr i qua nhi u b c phát tri n khác nhau T m t

n c nông nghi p l c h u, thi u l ng th c tr thành m t n c có nhi u s n ph m nông s n xu t kh u đ ng v trí hàng đ u th gi i, b m t nông thôn có nhi u đ i thay

Nh v y, chính sách phát tri n nông nghi p có ý ngh a quan tr ng, b i m i thành t u

đ t đ c trong nông nghi p đ u tác đ ng đ n s n xu t, đ i s ng c a c dân nông thôn

và do đó có tác đ ng sâu s c đ n vi c xây d ng NTM

c đi m tâm lý và v n hóa Nông thôn là n i b o t n, l u gi và phát huy nh ng giá

tr v n hóa truy n th ng c a dân t c Tr c h t, c n kh ng đ nh nh ng giá tr truy n

th ng c b n có ý ngh a tác đ ng tích c c đ n vi c xây d ng con ng i m i, n n v n hóa đ ng đ i c a chúng ta, đ c bi t trong quá trình xây d ng NTM hi n nay Lòng yêu n c không ch th hi n tinh th n gi n c, mà nó còn hun đúc cho m i ng i

Vi t Nam tinh th n quy t tâm xây d ng m t n c Vi t Nam giàu đ p Lòng t c ng dân t c đã ti p cho ng i dân m t s c m nh đ đ a đ t n c nh p vào dòng ch y phát tri n c a th gi i Tính c n cù sáng t o đã giúp con ng i và v n hóa Vi t Nam đ t

đ c nh ng ti n b r t quan tr ng C n cù sáng t o đ c th hi n trong h c t p, nghiên c u, trong lao đ ng, s n xu t c tính gi n d c ng là m t giá tr v n hóa truy n th ng quan tr ng c a dân t c, đã đ c ng và Bác H nâng lên thành ph ng châm s ng c a con ng i m i Vi t Nam Truy n th ng th ng ng i nh th th ng thân c ng đang t o cho v n hóa Vi t Nam m t nét đ p riêng Nh ng giá tr đ c s c trong v n hóa dân t c đó đã và đang tác đ ng không nh đ n s phát tri n con ng i

và xã h i nói chung, xây d ng NTM nói riêng Tuy nhiên, cùng v i quá trình CNH,

H H quá trình đô th hóa di n ra nhanh chóng nhi u vùng nông thôn d n đ n nhi u giá tr v n hóa b mai m t, nhi u h t c l c h u n sâu trong l i s ng và suy ngh đã

tr thành tr l c đ i v i xây d ng NTM

i ng cán b lãnh đ o c s M i ch tr ng, chính sách nói chung, chính sách v nông nghi p, nông thôn, nông dân nói riêng dù có đúng đ n đ n đâu, kh n ng hi n

th c hóa chúng suy cho cùng ph thu c tr c h t vào nh ng con ng i c th Trong

đó, đ i ng cán b lãnh đ o c s v a là nh ng ng i xây d ng, t ch c tri n khai

th c hi n nh ng n i dung c th trong ch ng trình m c tiêu qu c gia v xây d ng NTM N u cán b v a là nh ng ng i có tri th c, am hi u đi u ki n th c ti n, có tâm, sáng t o thì kh n ng tri n khai các ch ng trình thành công s cao h n và ng c l i

Do đó, vi c th c hi n ch ng trình m c tiêu qu c gia v xây d ng NTM nhanh hay

ch m, có thành công hay không ph thu c r t nhi u vào đ i ng cán b lãnh đ o c

s trong vi c huy đ ng các ngu n l c, tuyên truy n, v n đ ng nhân dân và t ch c

th c hi n ch ng trình

1.4 N i dung đánh giá hi u qu kinh t – xã h i trong xây d ng nông thôn m i

Ngh quy t 26/TQ-TW c a Ban Ch p hành Trung ng ng khóa X đã đ ra ch

tr ng xây d ng NTM v i m c tiêu: “Xây d ng NTM có k t c u h t ng KT - XH

hi n đ i, c c u kinh t và các hình th c t ch c s n xu t h p lý, g n nông nghi p v i phát tri n nhanh công nghi p, d ch v , đô th theo quy ho ch; xã h i nông thôn n

đ nh, giàu b n s c v n hoá dân t c; dân trí đ c nâng cao, môi tr ng sinh thái đ c

b o v ; h th ng chính tr nông thôn d i s lãnh đ o c a ng đ c t ng c ng”

th c hi n m c tiêu đó Th t ng Chính ph đã ban hành Quy t đ nh s 491/Q TTg ngày 16/4/2009 nay đ c thay b ng Quy t đ nh s 1980/Q -TTg ngày

-17/10/2016 và “Ch ng trình m c tiêu Qu c gia xây d ng nông thôn m i” t i Quy t

đ nh s 800/Q TTg ngày 06/4/2010 nay đ c thay b ng Quy t đ nh s 1600/Q TTg ngày 16/8/2016 ban hành B tiêu chí qu c gia v NTM bao g m 19 tiêu chí trên các l nh v c nh sau: 1) Quy ho ch, 2) Giao thông, 3) Th y l i, 4) i n, 5) Tr ng

-h c, 6) C s v t c-h t v n -hóa, 7) C s -h t ng t-h ng m i nông t-hôn, 8) T-hông tin

và truy n thông, 9) Nhà dân c , 10) Thu nh p, 11) H nghèo, 12) Lao đ ng có

vi c làm, 13) Hình th c t ch c s n xu t, 14) Giáo d c và đào t o, Y t , 16) V n hóa, 17) Môi tr ng và an toàn th c ph m, 18) H th ng chính tr và ti p c n pháp

lu t, 19) Qu c phòng và an ninh Các tiêu chí trên đ c coi là ch tiêu đánh giá hi u

qu kinh t – xã h i c a ch ng trình xây d ng nông thôn m i

* Quy ho ch xây d ng nông thôn m i:

M c tiêu: t yêu c u tiêu chí s 01 v quy ho ch và th c hi n quy ho ch trong B tiêu chí qu c gia nông thôn m i n n m 2018, có 100% s xã đ t chu n tiêu chí s

01 v quy ho ch và th c hi n quy ho ch

N i dung:

- N i dung 01: Quy ho ch xây d ng vùng nh m đáp ng tiêu chí c a Quy t đ nh

s 558/Q -TTg ngày 05 tháng 4 n m 2016 c a Th t ng Chính ph v tiêu chí huy n nông thôn m i và quy đ nh th xã, thành ph tr c thu c c p t nh hoàn thành nhi m v xây d ng nông thôn m i

- N i dung s 02: rà soát, đi u ch nh b sung các quy ho ch s n xu t trong đ án quy

ho ch xã nông thôn m i g n v i tái c c u nông nghi p c p huy n, c p vùng và c p

t nh; đ m b o ch t l ng, phù h p v i đ c đi m t nhiên, kinh t , xã h i, an ninh,

qu c phòng và t p quán sinh ho t t ng vùng, mi n

- N i dung s 03: Rà soát, đi u ch nh b sung quy ho ch phát tri n h t ng kinh t - xã

h i - môi tr ng nông thôn trong đ án quy ho ch xã nông thôn m i đ m b o hài hòa

gi a phát tri n nông thôn v i phát tri n đô th ; phát tri n các khu dân c m i và ch nh trang các khu dân c hi n có trên đ a bàn xã

* Phát tri n h t ng kinh t - xã h i

M c tiêu: t yêu c u tiêu chí s 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 trong B tiêu chí qu c gia nông thôn m i

N i dung:

- N i dung s 01 : Hoàn thi n h th ng giao thông trên đ a bàn thôn, xã n n m

2020, có ít nh t 55% s xã đ t chu n tiêu chí s 2 v giao thông

- N i dung s 02: Hoàn thi n h th ng th y l i n i đ ng n n m 2020, có 77% s xã

đ t chu n tiêu chí s 3 v th y l i

- N i dung s 03: C i t o, nâng c p, m r ng h th ng l i đi n nông thôn n n m

2020, có 100% s xã đ t chu n tiêu chí s 4 v đi n

- N i dung s 04: Xây d ng hoàn ch nh các công trình đ m b o đ t chu n v c s v t

ch t cho các c s giáo d c m m non, ph thông H tr xây d ng tr ng m m non cho các xã thu c vùng khó kh n ch a có tr ng m m non công l p n n m 2020, có 80% s xã đ t chu n tiêu chí s 5 v c s v t ch t tr ng h c

- N i dung s 05: Hoàn thi n h th ng Trung tâm v n hóa - th thao, Nhà v n hóa - Khu th thao thôn, b n n n m 2020, có 75% s xã đ t chu n tiêu chí s 6 v c s

v t ch t v n hóa; 80% s xã có Trung tâm v n hóa, th thao xã; 70% s thôn có Nhà

v n hóa - Khu th thao

- N i dung s 06: Hoàn thi n h th ng ch nông thôn, c s h t ng th ng m i nông thôn theo quy ho ch, phù h p v i nhu c u c a ng i dân n n m 2020, có 70% s

xã đ t chu n tiêu chí s 7 v c s h t ng th ng m i nông thôn

- N i dung s 07: Xây d ng, c i t o, nâng c p v c s h t ng, trang thi t b cho các

tr m y t xã, trong đó u tiên các xã mi n núi, vùng sâu, vùng xa, xã h i đ o, các xã thu c vùng khó kh n và đ c bi t khó kh n n n m 2020, có 90% tr m y t xã có đ

đi u ki n khám, ch a b nh b o hi m y t

- N i dung s 08: T ng c ng c s v t ch t cho h th ng thông tin và truy n thông c

s , trong đó thi t l p m i trên 2.000 đài truy n thanh c p xã; nâng c p trên 3.200 đài truy n thanh c p xã; nâng c p trên 300 đài phát thanh, truy n hình c p huy n và tr m

phát l i phát thanh truy n hình; thi t l p m i trên 4.500 tr m truy n thanh thôn, b n xã khu v c mi n núi, vùng sâu, vùng xa, biên gi i, h i đ o xa trung tâm xã n n m

2020, có 95% s xã đ t chu n các n i dung khác c a tiêu chí s 8 v Thông tin - Truy n thông

- N i dung s 09: Hoàn ch nh các công trình đ m b o cung c p n c sinh ho t cho

ng i dân n n m 2020, có 95% dân s nông thôn đ c s d ng n c sinh ho t h p

v sinh, trong đó 60% s d ng n c s ch đ t quy chu n c a B Y t ; 100% Tr ng

h c (đi m chính) và tr m y t xã có công trình c p n c và nhà tiêu h p v sinh

* Phát tri n s n xu t g n v i tái c c u ngành nông nghi p, chuy n d ch c c u kinh t nông thôn, nâng cao thu nh p cho ng i dân

M c tiêu: t yêu c u tiêu chí s 10 v thu nh p, tiêu chí s 12 v t l lao đ ng có

vi c làm th ng xuyên, tiêu chí s 13 v t ch c s n xu t trong B tiêu chí qu c gia v nông thôn m i, nâng cao hi u qu ho t đ ng c a h p tác xã thông qua t ng c ng

n ng l c t ch c, đi u hành, ho t đ ng, kinh doanh cho các h p tác xã, t h p tác n

n m 2020, có 80% s xã đ t chu n tiêu chí s 10 v thu nh p và tiêu chí s 12 v t l lao đ ng có vi c làm th ng xuyên, có 85% s xã đ t tiêu chí s 13 v hình th c t

ch c s n xu t

N i dung:

- N i dung s 01: Tri n khai có hi u qu án tái c c u ngành nông nghi p theo

h ng liên k t chu i giá tr đ nâng cao giá tr gia t ng và phát tri n b n v ng

- N i dung s 02: Ti p t c th c hi n có hi u qu ch ng trình khoa h c, công ngh

ph c v xây d ng nông thôn m i (Quy t đ nh s 27/Q -TTg ngày 05 tháng 01 n m

2012 c a Th t ng Chính ph ) giai đo n 2016-2020; t ng c ng công tác khuy n nông; đ y m nh ng d ng khoa h c công ngh , nh t là công ngh cao vào s n xu t nông, lâm, ng nghi p

- N i dung s 03: Ti p t c thúc đ y liên k t theo chu i giá tr g n s n xu t v i tiêu th

s n ph m; thu hút doanh nghi p đ u t vào đ a bàn nông thôn, trong đó chú tr ng công nghi p ch bi n nông lâm s n và công nghi p thu hút nhi u lao đ ng

- N i dung s 04: Ti p t c đ i m i t ch c s n xu t trong nông nghi p, th c hi n quy t đ nh 2261/Q -TTg ngày 15 tháng 12 n m 2014 c a Th t ng Chính ph phê duy t Ch ng trình h tr phát tri n h p tác xã giai đo n 2015-2020

- N i dung s 05: Phát tri n ngành ngh nông thôn bao g m: B o t n và phát tri n làng ngh g n v i phát tri n du l ch sinh thái; khuy n khích phát tri n m i làng ngh m t ngh ; h tr xây d ng th ng hi u, ch d n đ a lý, c i ti n m u mã bao bì s n ph m cho s n ph m làng ngh

- N i dung s 06: Nâng cao ch t l ng đào t o ngh cho lao đ ng nông thôn:

+ Tuyên truy n, t v n h c ngh và vi c làm; rà soát, c p nh t, b sung nhu c u đào

t o ngh ; phát tri n ch ng trình đào t o; h tr đ u t c s v t ch t, thi t b đào t o,

ph ng ti n, trung tâm d ch v vi c làm - giáo d c ngh nghi p thanh niên, các tr ng trung c p th công m ngh , tr ng công l p nh ng huy n ch a có trung tâm giáo

d c ngh nghi p công l p; đào t o, b i d ng giáo viên, cán b qu n lý giáo d c ngh nghi p trong và ngoài n c, giáo viên gi ng d y ki n th c kinh doanh kh i s doanh nghi p cho lao đ ng nông thôn;

+ Xây d ng các mô hình đào t o ngh có hi u qu cho lao đ ng nông thôn theo t ng ngành, l nh v c đ t ch c tri n khai nhân r ng;

+ ào t o ngh cho 5,5 tri u lao đ ng nông thôn (bình quân 1,1 tri u lao đ ng/n m), trong đó, h tr đào t o trình đ s c p và đào t o d i 3 tháng cho 3,84 tri u lao đ ng nông thôn, ng i khuy t t t, th th công, th lành ngh g n v i nhu c u c a th

tr ng lao đ ng

* Gi m nghèo và an sinh xã h i

M c tiêu: t yêu c u tiêu chí s 11 v h nghèo trong B tiêu chí qu c gia v nông thôn m i n n m 2020, có 60% s xã đ t chu n tiêu chí s 11 v h nghèo; gi m t

l h nghèo bình quân c a c n c t 1,0% - 1,5%/n m (riêng các huy n, các xã đ c

bi t khó kh n gi m 4%/n m) theo chu n nghèo qu c gia giai đo n 2016 - 2020

N i dung:

- N i dung 01: Th c hi n có hi u qu Ch ng trình m c tiêu qu c gia gi m nghèo b n

v ng giai đo n 2016-2020

- N i dung 02: Th c hi n các Ch ng trình an sinh xã h i xã, thôn

* Phát tri n giáo d c nông thôn

M c tiêu: t yêu c u tiêu chí s 14 v Giáo d c trong B tiêu chí qu c gia v nông thôn m i n n m 2020, có 80% s xã đ t chu n tiêu chí s 14 v giáo d c

N i dung:

- N i dung s 01: Ph c p giáo d c m m non cho tr 05 tu i B o đ m h u h t tr em

5 tu i m i vùng mi n đ c đ n l p đ th c hi n ch m sóc, giáo d c 02 bu i/ngày,

đ m t n m h c, nh m chu n b t t v th ch t, trí tu , tình c m, th m m , ti ng Vi t

và tâm lý s n sàng đi h c, b o đ m ch t l ng đ tr em vào l p 1

- N i dung s 02: Xóa mù ch và ch ng tái mù ch n n m 2020, đ tu i 15-60: t

l bi t ch đ t 98% (trong đó, t l bi t ch c a 14 t nh có đi u ki n kinh t - xã h i khó kh n đ t 94%, t l bi t ch c a ng i Dân t c thi u s đ t 90%); đ tu i 15-35:

t l bi t ch đ t 99% (trong đó, t l bi t ch c a 14 t nh có đi u ki n kinh t - xã

h i khó kh n đ t 96%, t l bi t ch c a ng i Dân t c thi u s đ t 92%) 100% đ n

v c p t nh, huy n, 95% đ n v c p xã đ t chu n xóa mù ch m c 2

- N i dung s 03: Ph c p giáo d c ti u h c n n m 2020, duy trì v ng ch c k t qu

ph c p giáo d c ti u h c trên 63/63 đ n v c p t nh, trong đó ít nh t 40% s t nh, thành ph đ t chu n ph c p giáo d c ti u h c c p đ 3; huy đ ng đ c 99,7% tr 6

tu i vào h c l p 1, t l l u ban và b h c ti u h c d i 0,5% 100% đ n v c p t nh, 100% đ n v c p huy n và 99,5% đ n v c p xã ph c p giáo d c ti u h c đúng đ

tu i theo quy đ nh c a Chính ph

- N i dung s 04: Th c hi n ph c p giáo d c trung h c c s n n m 2020, duy trì

v ng ch c k t qu ph c p giáo d c trung h c c s trên 63/63 t nh, thành ph trong

đó ít nh t 40% s t nh, thành ph tr c thu c Trung ng đ t chu n ph c p giáo d c trung h c c s m c đ 3

* Phát tri n y t c s , nâng cao ch t l ng ch m sóc s c kh e ng i dân nông thôn

M c tiêu: t yêu c u tiêu chí s 15 v Y t trong B tiêu chí qu c gia v nông thôn

m i n n m 2020, có 70% s xã đ t chu n tiêu chí s 15 v Y t

N i dung: Xây d ng và Phát tri n m ng l i y t c s trong tình hình m i đáp ng yêu c u c a B Tiêu chí qu c gia v nông thôn m i

* Nâng cao ch t l ng đ i s ng v n hóa c a ng i dân nông thôn

M c tiêu: t yêu c u tiêu chí s 16 v v n hóa c a B tiêu chí qu c gia v xây d ng nông thôn m i n n m 2020, có 75% s xã đ t chu n tiêu chí s 16 v V n hóa

N i dung:

- N i dung 01: Xây d ng, phát tri n, nâng cao hi u qu ho t đ ng c a h th ng thi t

ch v n hóa, th thao c s , t o đi u ki n đ ng i dân nông thôn tham gia xây d ng

đ i s ng v n hóa, th thao Góp ph n nâng cao m c h ng th v n hóa và tham gia các ho t đ ng th thao c a các t ng l p nhân dân, đáp ng nhu c u vui ch i, gi i trí cho tr em

- N i dung 02: T p trung nghiên c u, nhân r ng các mô hình t t v phát huy b n s c

v n hóa, truy n th ng t t đ p c a t ng vùng, mi n, dân t c

* V sinh môi tr ng nông thôn, kh c ph c, x lý ô nhi m và c i thi n môi tr ng t i các làng ngh

M c tiêu: t yêu c u tiêu chí s 17 v môi tr ng trong B tiêu chí qu c gia v xây

d ng nông thôn m i n n m 2020, có 70% s xã đ t tiêu chí s 17 v môi tr ng; 75% s h gia đình nông thôn có nhà tiêu h p v sinh; 100% tr ng h c, tr m y t

xã có nhà tiêu h p v sinh đ c qu n lý và s d ng t t

N i dung:

- N i dung s 01: Th c hi n hi u qu Chi n l c qu c gia v c p n c s ch và v sinh nông thôn đ n n m 2020, c i thi n đi u ki n v sinh, nâng cao nh n th c, thay đ i hành vi v sinh và gi m thi u ô nhi m môi tr ng, góp ph n nâng cao s c kh e và

ch t l ng cu c s ng cho ng i dân nông thôn

- N i dung s 02: Xây d ng các công trình b o v môi tr ng nông thôn trên đ a bàn

xã, thôn theo quy ho ch; thu gom và x lý ch t th i, n c th i theo quy đ nh; c i t o ngh a trang; xây d ng c nh quan môi tr ng xanh - s ch - đ p

- N i dung s 03: Kh c ph c ô nhi m và c i thi n môi tr ng t i các làng ngh b ô nhi m đ c bi t nghiêm tr ng

* Nâng cao ch t l ng, phát huy vai trò c a t ch c ng, chính quy n, đoàn th

chính tr - xã h i trong xây d ng nông thôn m i; c i thi n và nâng cao ch t l ng các

d ch v hành chính công; b o đ m và t ng c ng kh n ng ti p c n pháp lu t cho

ng i dân

M c tiêu: t yêu c u tiêu chí s 18 v h th ng chính tr , d ch v hành chính công và

ti p c n pháp lu t c a B tiêu chí qu c gia v nông thôn m i n n m 2020, có 95%

s xã đ t chu n tiêu chí s 18 v h th ng chính tr , d ch v hành chính công và ti p

c n pháp lu t

N i dung:

- N i dung 01: ào t o, b i d ng ki n th c, n ng l c qu n lý hành chính, qu n lý kinh t - xã h i chuyên sâu cho kho ng 500.000 l t cán b , công ch c xã (bình quân kho ng 100.000 l t cán b /n m) theo quy đ nh c a B N i v , đáp ng yêu c u xây

d ng nông thôn m i

- N i dung 02: M t tr n T qu c Vi t Nam và các t ch c chính tr - xã h i tham gia xây d ng nông thôn m i theo Phong trào “Toàn dân đoàn k t xây d ng nông thôn m i,

đô th v n minh”

- N i dung s 03: Các t nh, thành ph tr c thu c Trung ng ki n toàn Ban Ch đ o và

b máy giúp vi c Ban Ch đ o các c p theo h ng đ ng b , chuyên nghi p

- N i dung s 04: Các B , ngành, c quan đoàn th và các t nh, thành ph tr c thu c Trung ng tri n khai K ho ch th c hi n Phong trào thi đua “C n c chung s c xây

d ng nông thôn m i”

- N i dung s 05: C i thi n và nâng cao ch t l ng các d ch v hành chính công

- N i dung s 06: ánh giá, công nh n, xây d ng xã ti p c n pháp lu t; b o đ m và

t ng c ng kh n ng ti p c n pháp lu t cho ng i dân

- N i dung s 07: Th c hi n cu c v n đ ng “Xây d ng gia đình 5 không 3 s ch”

* Gi v ng qu c phòng, an ninh và tr t t xã h i nông thôn

M c tiêu: t yêu c u tiêu chí s 19 v an ninh, tr t t xã h i c a B tiêu chí qu c gia

v nông thôn m i n n m 2020, có 98% s xã đ t chu n tiêu chí s 19 v Qu c phòng và An ninh

N i dung:

- N i dung s 01: u tranh, ng n ch n và đ y lùi các lo i t i ph m, t n n xã h i, b o

đ m an toàn, an ninh, tr t t xã h i đ a bàn nông thôn

- N i dung s 02: Xây d ng th tr n qu c phòng toàn dân, nh t là các xã vùng tr ng

đi m (biên gi i, h i đ o) đ m b o gi v ng ch quy n qu c gia

* Nâng cao n ng l c xây d ng nông thôn m i và công tác giám sát, đánh giá th c hi n

ch ng trình; truy n thông v xây d ng nông thôn m i

M c tiêu: Nâng cao n ng l c đ i ng cán b làm công tác xây d ng nông thôn m i các

c p; thi t l p h th ng giám sát, đánh giá đ ng b , toàn di n đáp ng yêu c u qu n lý

Ch ng trình; nâng cao hi u qu công tác truy n thông v xây d ng nông thôn m i

Ph n đ u có 70% đ n v c p huy n đ t chu n tiêu chí s 9 v ch đ o xây d ng nông thôn m i trong b tiêu chí huy n nông thôn m i; ph n đ u 100% cán b chuyên trách xây d ng nông thôn m i các c p, 70% cán b trong h th ng chính tr tham gia ch đ o xây d ng nông thôn m i đ c b i d ng, t p hu n ki n th c xây d ng nông thôn m i

N i dung:

- N i dung s 01: T p hu n nâng cao n ng l c, nh n th c cho c ng đ ng và ng i dân,

nh t là các khu v c khó kh n, vùng sâu, vùng xa, đ hi u đ y đ h n v n i dung,

ph ng pháp, cách làm nông thôn m i

- N i dung s 02: Ban hành B tài li u chu n ph c v cho công tác đào t o, t p hu n

ki n th c cho cán b làm công tác xây d ng nông thôn m i các c p T ng c ng t p

hu n, nâng cao ki n th c, k n ng cho cán b xây d ng nông thôn m i các c p (nh t là cán b huy n, xã và thôn, b n, cán b h p tác xã, ch trang tr i)

- N i dung s 03: Xây d ng và tri n khai có hi u qu h th ng giám sát, đánh giá đ ng

b , toàn di n đáp ng yêu c u qu n lý Ch ng trình trên c s áp d ng công ngh thông tin

- N i dung s 04: Truy n thông v xây d ng nông thôn m i

Trong 19 tiêu chí trên các ch tiêu ch y u đánh giá hi u qu kinh t - xã h i c a

ch ng trình xây d ng nông thôn m i đó là:

Xây d ng nông thôn m i là m t nhi m v quan tr ng v i n i dung t ng h p và toàn

di n nh m phát tri n kinh t xã h i, gi v ng n đ nh chính tr , qu c phòng, an ninh,

vì th các tiêu chí ph n nào đó đ u ph n án hi u qu kinh t - xã h i c a ch ng trình

V n đ phát tri n kinh t , nâng cao thu nh p và vi c phát tri n các hình th c t ch c

s n xu t, t o vi c làm cho ng i lao đ ng là v n đ xuyên su t c a ch ng trình xây

d ng nông thôn m i Vì v y nhóm tiêu chí v kinh t , t ch c s n xu t g m các tiêu chí: tiêu chí s 10 - thu nh p, tiêu chí s 11 - h nghèo, tiêu chí s 12 - lao đ ng có

vi c làm, tiêu chí s 13 - hình th c t ch c s n xu t là nhóm tiêu chí ph n ánh c th

và chính xác nh t hi u qu kinh t c a ch ng trình xây d ng nông thôn m i

Các tiêu chí: tiêu chí s 14 – giáo d c, tiêu chí s 15 – y t , tiêu chí s 16 - v n hóa, tiêu chí s 17 – môi tr ng, n i dung các tiêu chí này s ph n ánh rõ nét hi u qu v

m t xã h i c a ch ng trình vì các thay đ i tích c c sau khi th c hi n