Nghiên cứu áp dụng các biện pháp nâng cao năng suất lao động tại dự án xây dựng nhà cao tầng eco green

Production Planing = Lean Work Structuring.. Production Control = Last Planner System.

Hà n i, ngày 29 tháng 04 n m 2017

Tác gi Lu n v n

inh V n Th ch

L I C M N

Tr c tiên, xin g i l i c m n sâu s c đ n PGS TS inh Tu n H i đã quan tâm, t n tình giúp đ và h ng d n tôi trong su t quá trình th c hi n lu n v n này Xin chân thành cám n các th y cô gi ng d y b môn Công ngh và Qu n lý Xây d ng,

Tr ng i h c Th y l i T t c nh ng ki n th c, kinh nghi m mà th y cô truy n đ t cho tôi su t quá trình h c c ng nh nh ng góp ý quý báu c a các th y cô v Lu n v n này s mãi là hành trang quý giá c a tôi trong su t quá trình h c t p, nghiên c u và công tác c a tôi sau này

Cu i cùng, xin cám n nh ng ng i thân trong gia đình tôi, nh ng ng i đ ng nghi p

c a tôi đã luôn bên c nh ng h tôi v t qua nh ng khó kh n, tr ng i đ hoàn thành

lu n v n này

Hà n i, ngày 29 tháng 04 n m 2017

Tác gi Lu n v n

inh V n Th ch

M C L C

M U 1

CH NG 1: T NG QUAN V N NG SU T LAO NG VÀ CÁC Y U T C U THÀNH N NG SU T LAO NG 3

1.1 Tình hình chung v N ng su t Lao đ ng trong ngành Xây d ng: 3

1.1.1 Khái ni m v N ng su t Lao đ ng 3

1.1.2 Các y u t c u thành N ng su t Lao đ ng trong ngành xây d ng: 5

1.1.3 S tác đ ng có tính ch t ràng bu c đ n n ng su t lao đ ng c a các y u t thi t b , công ngh và trình đ ng i lao đ ng trong ngành xây d ng: 6

1.2 T ng quan v S n xu t tinh g n: 7

1.2.1 Gi i thi u v S n xu t Tinh g n – Lean Manufacturing: 7

1.2.2 M c đích c a S n xu t Tinh g n 7

1.2.3 Các Nguyên T c Chính c a S n xu t Tinh g n: 8

1.2.4 Nh ng lãng phí trong s n xu t: 10

1.2.5 Các k thu t và công c dùng đ lo i b lãng phí: 12

1.3 Áp d ng S n xu t Tinh g n vào Xây d ng – Khái ni m Xây d ng Tinh g n (Lean Construction): 14

1.3.1 Gi i thi u v Xây d ng tinh g n (Lean Construction): 14

1.3.2 Quan ni m các lo i lãng phí trong Xây d ng: 15

1.3.3 L p k ho ch s n xu t và ki m soát s n xu t trong xây d ng tinh g n: (Production Planning and Control in Lean Construction): 15

1.4 Qu n lý Lean (Qu n lý Tinh g n) và Hi u su t qu n lý: 20

1.5 xu t ng d ng Xây d ng tinh g n và các gi i pháp khác nh m nâng cao n ng su t lao đ ng trong công tác xây d ng d án nhà cao t ng Eco Green 23

K t lu n ch ng 1 25

CH NG 2: C S KHOA H C VÀ C S PHÁP LU T V N NG SU T LAO NG & HI U SU T QU N LÝ TRONG CÔNG TÁC XÂY D NG 26

2.1 C s pháp lý 26

2.2 C s khoa h c và th c ti n c a vi c nâng cao n ng su t lao đ ng và hi u su t qu n lý trong công tác xây d ng 27

2.2.2 Th a nh n t m quan tr ng c a n ng su t lao đ ng 31

2.2.3 C s th c ti n áp d ng gi i pháp t ng n ng su t lao đ ng ba y u t c u thành: Công ngh Xây d ng, Máy móc Thi t b & Trình đ c a ng i lao đ ng 32

2.3 Nghiên c u nh ng h n ch c a ph ng pháp qu n lý d án truy n th ng nh m tìm ra gi i pháp nâng cao hi u su t qu n lý d án xây d ng 34

2.4 Nghiên c u áp d ng ph ng pháp qu n lý xây d ng tinh g n nh m nâng cao n ng su t lao đ ng và hi u su t qu n lý các d án xây d ng 36

2.5 Nghiên c u áp d ng phong cách qu n lý Lean – qu n lý tinh g n đ nâng cao hi u su t qu n lý trong công tác xây d ng 39

K t lu n ch ng 2 45

CH NG 3: CÁC GI I PHÁP NH M NÂNG CAO N NG SU T LAO NG T I D ÁN XÂY D NG NHÀ CAO T NG ECO GREEN CITY. 47

3.1 Gi i thi u chung v D án ECO GREEN 47

3.1.1 Gi i thi u v d án ECO GREEN 47

3.1.2 Gi i thi u t ng th công ngh và trình t thi công d án Eco Green City: 49

3.1.3 Gi i thi u mô hình qu n lý T ng th u c a công ty Xuân Mai và đánh giá th c tr ng cách th c T ch c S n xu t Xây d ng, phong cách Qu n lý t i d án Eco Green.: 55

3.2 Các y u t c u thành n ng su t lao đ ng t i d án Eco Green City 63

3.3 xu t áp d ng các gi i pháp c th nâng cao n ng su t lao đ ng và hi u su t qu n lý t i d án Eco Green City 66

3.4 xu t áp d ng các gi i pháp c th c a Xây d ng Tinh g n (Lean Construction) vào d án Eco Green City 69

3.5 Các thu n l i và khó kh n khi áp d ng các gi i pháp nâng cao n ng su t lao đ ng và hi u su t qu n lý t i d án Eco Green 81

K t lu n ch ng 3 83

K T LU N –KI N NGH 84

DANH M C TÀI LI U THAM KH O 87

DANH M C HÌNH NH

Hình 1.2 H th ng Ng i l p k ho ch cu i – Last Planner System 19

Hình 1.3 Mô hình 4P (Liker, 2004) 23

Hình 2.1 Ch só N ng su t Lao đ ng n c M 1964-1999 27

Hình 2.2 T tr ng và c c u lao đ ng ngành xây d ng Vi t nam 28

Hình 2.3 Hi u su t lao đ ng ngành xây d ng 2005-2013 29

Hình 2.4 Ti n công trung bình hàng ngày nhân công xây d ng 29

Hình 2.5 Chi phí lao đ ng xây d ng theo gi trên th gi i 30

Hình 2.6 Cách th c qu n lý d án CPM 34

Hình 2.7 Các y u t c bân c a công vi c theo CPM 34

Hình 2.8 Qu n lý d án theo cách truy n th ng 35

Hình 2.9 Qu n lý d án theo Xây d ng tinh g n 37

Hình 2.10 Qu n lý d án theo ph ng pháp xây d ng tinh g n 38

Hình 2.11 K t h p CPM và Last Planner System 39

Hình 2.14 K t h p n m nguyên t c qu n lý Lean 45

Hình 3.1 V trí d án Eco Green City 47

Hình 3.2 Ph i c nh d án Eco Green City: 48

Hình 3.3 M t b ng n i khu d án Eco Green City 48

Hình 3.4 M t b ng ki n trúc tòa CT2 Eco Green City: 49

Hình 3.5 Hình nh th c t thi công c t, vách c t và vách thang máy,thang b 50

Hình 3.6 C t bê tông d ng l c và vách c t 50

Hình 3.7 Các d m b n sàn đ c v n chuy n đ n chân công trình 51

Hình 3.8 Các d m gi a và d m biên đ c v n chuy n đ n ch l p ráp 51

Hình 3.9 D m biên,d m gi a,d m b n sàn sau khi l p đ t và đ bê tông liên k t 52

Hình 3.10 T m t ng Acotec đ c v n chuy n đ n chân công trình 52

Hình 3.11 T m t ng sau khi c đ nh v i tr n nhà 53

Hình 3.12 T ng ngoài ch ng nóng và ch ng th m xây b ng g ch đ : 53

Hình 3.13 Trình t thi công ph n thân d án Eco Green 54

Hình 3.14 Trình t công tác hoàn thi n d án Eco Green 54

Hình 3.15 S đ ban đi u hành và các đ n v th u ph & nhà cung c p 55

Hình 3.16 Quy ho ch m t b ng khi k t c u xây đ n t ng 18 57

Hình 3.17 Quy ho ch m t b ng khi k t c u xây đ n t ng 22 57

Hình 3.18 Công nhân đ c bê tông do c t vách b phình 59

Hình 3.19 T m t ng Acotec l u kho l n công tr ng 60

Hình 3.20 Di chuy n t m t ng Acotec do yêu c u s p x p l i m t b ng 60

Hình 3.21 Các cán b qu n lý th u ph đ ng ch công đo n khác hoàn thành 61

Hình 3.22 T l ph ph m c t thép sau gia công cao 61

Hình 3.23 Ván khuôn và k t c u đúc s n t i m t th i đi m 64

Hình 3.24 Tháo ván khuôn s d ng C u tháp và Nhân công 64

Hình 3.25 C u tháp dùng đ l p đ t k t c u bê tông đúc s n công tr ng 65

Hình 3.27 Nhân công tháo d ván khuôn nhôm cho vách c t cao 3.3 m 67

Hình 3.28 X ng gia công c t thép t ch c không t t 71

Hình 3.29 Last Planner System – Ki m soát s n xu t kéo 75

Hình 3.30 Tri n khai h th ng Last Planner System – Ng i l p k ho ch cu i 76

Hình 3.31 M t b ng t p k t v t li u b t h p lý 77

Hình 3.32 T c ngh n giao thông v n chuy n v t t , v t li u 79

DANH M C B NG BI U

B ng 1.1 S khác bi t gi a S n xu t truy n th ng và S n xu t tinh g n 10

B ng 2.12 So sánh phong cách qu n lý truy n th ng và phong cách qu n lý Lean 40

B ng 2.13 N m nguyên t c qu n lý Lean 41

B ng 3.26 B ng kích th c ván khuôn 66

DANH M C VI T T T VÀ GI I THÍCH THU T NG

TPS: TOYOTA PRODUCTION SYSTEM – H th ng s n xu t c a hãng Toyota LPDS: LEAN PROJECT DELIVERY SYSTEM – H th ng đi u ph i d án tinh g n LWS: LEAN WORK STRUCTURING – Phân chia công vi c theo c u trúc tinh g n LPS: LAST PLANNER SYSTEM – H thông ng i l p k ho ch cu i

CPM: CRITICAL PATH METHOD – Ph ng pháp đ ng g ng

PDCA: PLAN – DO – CHECK – ACT;

TFP: TOTAL FACTOR PRODUCTIVITY – N ng su t các nhân t t ng h p

VDS: VIRTUAL DESIGN SYSTEM – H th ng thi t k o

ILO: INTERNATIONAL LABOUR ORGANIZATION – T ch c lao đ ng qu c t APO: ASIAN PRODUCTIVITY ORGANIZATION – T ch c n ng su t châu Á GSO: GENERAL STATISTICS OFFICE of VIET NAM – T ng c c th ng kê

MIT: MASSACHUSETTS INSTITUTE OF TECHNOLOGY – Vi n K thu t Công ngh Massachusetts

M U

1 Tính c p thi t c a đ tài

Theo T ch c Lao đ ng qu c t (ILO), T ch c N ng su t châu Á (APO) c ng nh

k t qu nghiên c u, tính toán t i Vi t Nam cho th y, n ng su t lao đ ng c a Vi t Nam

hi n đang m c th p so v i các n c trong khu v c, là m t trong nh ng v n đ đ c

Qu c h i, Chính ph , Xã h i, các chuyên gia đ c bi t quan tâm trong th i gian v a qua

Theo s li u s b n m 2013 c a T ng c c Th ng kê (GSO), ngành xây d ng đã tr c

ti p và gián ti p t o vi c làm cho trên 3,4 tri u lao đ ng (chi m 5,2% l c l ng lao

đ ng c n c); và đóng góp 5,4% vào GDP, đ ng th 5 (sau ngành nông nghi p, s n

xu t, th ng m i và khoáng s n) N u tính theo giá so sánh 2010 (lo i b l m phát), có

th th y hi u su t lao đ ng trong ngành xây d ng t n m 2005 đ n 2013 h u nh không bi n đ ng

Nh v y, trong b i c nh Vi t Nam h i nh p qu c t , các nhà th u xây d ng Vi t Nam

c nh tranh v i nhau và b c nh tranh b i các nhà th u n c ngoài, n u không nâng cao

n ng su t lao đ ng thì doanh nghi p Xây d ng Vi t nam s t t h u, vì v y tác gi lu n

v n ch n đ tài “NGHIÊN C U ÁP D NG CÁC BI N PHÁP NÂNG CAO N NG

SU T LAO NG T I D ÁN XÂY D NG NHÀ CAO T NG ECO GREEN CITY” c a công ty C ph n đ u t xây d ng Xuân Mai nh m m c đích nâng cao n ng

su t lao đ ng và hi u su t qu n lý t i các d án mà tác gi tham gia trong t ng lai

2 M c đích nghiên c u

xu t gi i pháp nh m nâng cao N ng su t lao đ ng và Hi u su t Qu n lý d án xây

d ng nhà cao t ng Eco Green City

3 i t ng và ph m vi nghiên c u

i t ng nghiên c u: “NGHIÊN C U ÁP D NG CÁC BI N PHÁP NÂNG CAO

N NG SU T LAO NG T I D ÁN XÂY D NG NHÀ CAO T NG ECO GREEN CITY”

Ph m vi nghiên c u là tìm hi u các lý thuy t v ho t đ ng qu n lý xây d ng và s n

xu t tinh g n đã th c hi n trong 50 n m qua Nghiên c u nh ng nguyên lý và công c

c a s n xu t tinh g n mà hãng Toyota tiên phong áp d ng Nghiên c u lý thuy t Xây

d ng Tinh g n mà Vi n Xây d ng Tinh g n (Lean Construction Institute) đ a ra

ng th i nghiên c u nh ng nguyên lý, k thu t và các công c c a qu n lý Lean (Tinh g n) và Xây d ng tinh g n nh m tìm ra các bi n pháp đ nâng cao n ng su t lao

Nghiên c u mô hình t ch c qu n lý c a doanh nghi p, cách th c & ph ng pháp s

d ng lao đ ng k t h p v i các y u t s n xu t khác nh là máy móc, thi t b , công ngh thi công nhà cao t ng

su t b ng đ u ra th c t , nh ng r t ít khi tách riêng bi t đ c n ng su t c a ngu n

N ng su t lao đ ng c a m t qu c gia tr c h t ph thu c vào m c đ hi u qu s

d ng lao đ ng k t h p v i các y u t s n xu t khác, nh máy móc và công ngh , và

Theo cách ti p c n hi n đ i m i v n ng su t : “N ng su t là m t tr ng thái t duy Nó

là m t thái đ nh m tìm ki m đ c i thi n nh ng gì đang t n t i Có m t s ch c ch n

r ng ngày hôm nay con ng i có th làm vi c t t h n ngày hôm qua và ngày mai t t

h n ngày hôm nay H n n a nó đòi h i nh ng c g ng không ng ng đ thích ng v i các ho t đ ng kinh t trong nh ng đi u ki n luôn thay đ i ó là s tin t ng ch c

ch n trong quá trình ti n tri n c a loài ng i”

Khái ni m n ng su t ph n ánh tính l i nhu n, tính hi u qu , giá tr ch t l ng, s đ i

m i ch t l ng cu c s ng ó là m t ch tiêu t ng h p đánh giá hi u qu kinh t xã

h i đ c l ng hoá b ng m c t ng giá tr gia t ng c a t t c các ngu n l c và y u t tham gia vào m t quá trình s n xu t hay m t lo t các ho t đ ng kinh t trong m t th i gian nh t đ nh N ng su t là m t tr ng thái t ng h p cách th c ho t đ ng c a con

ng i và c a các doanh nghi p

N ng su t đ c hình thành v i s đóng góp c a t t c các ho t đ ng trong các chu i giai đo n có liên quan t nghiên c u, thi t k , s n xu t s n ph m hoàn ch nh, cung ng cho nhà tiêu dùng, b o d ng N ng su t ph i tính đ n tác đ ng t ng h p c a hàng

lo t các y u t và t p trung vào s th c hiên c a doanh nghi p

th i song hành và thúc đ y l n nhau đ t o nên xu h ng phát tri n t ng n ng su t và

ch t l ng s n ph m theo ti n trình th i gian c a con ng i và doanh nghi p

1.1.2 Các y u t c u thành N ng su t Lao đ ng trong ngành xây d ng:

Nh các ngành s n xu t khác, c u thành N ng su t Lao đ ng trong nghành xây d ng

g m c b n ba y u t : Công ngh s n xu t xây d ng, thi t b s n xu t và m c đ hi u

qu s d ng công ngh , thi t b c a ng i lao đ ng k t h p v i k n ng qu n lý

Công ngh Xây d ng Vi t nam hi n nay đã ti m c n g n v i công ngh xây d ng

c a th gi i, trong l nh v c thi công nhà cao t ng, các doanh nghi p xây d ng Vi t nam đã đ t m vóc thi công nh ng tòa nhà cao 81 t ng nh Cotteccons thi công d án Landmark81 c a ch đ u t Vincom Trong l nh v c thi công c u, các doanh nghi p

Vi t nam đã đ m nhi m thi công nh ng công trình c u nh p l n v t sông nh c u

V nh Tuy, c u u ng m i, c u v t dây v ng ngã ba Hu T ng công ty Sông à thi công nhà máy th y đi n S n La quy mô l n hàng đ u Châu Á

Thi t b s n xu t thi công Vi t nam đ c nh p kh u t n c ngoài, đ u là nh ng thi t b ch a hàm l ng công ngh cao, do các hãng s n xu t uy tín trên th gi i ch

t o và xu t kh u vào Vi t nam Các thi t b thi công xây d ng Vi t nam không còn

l c h u so v i th gi i nh 30 n m tr c đây n a, cùng v i s gia nh p WTO, Vi t nam là th tr ng s d ng ti m n ng c a các hãng s n xu t thi t b xây d ng hi n đ i

V y u t trình đ s d ng (m c đ hi u qu s d ng) công ngh , thi t b c a ng i lao đ ng c ng nh trình đ qu n lý d án xây d ng, các doanh nghi p Vi t nam c ng

đã đào t o đ c nh ng l p k s m i, có đ kh n ng, k n ng và trình đ đ th c

hi n qu n lý xây d ng và thi công nh ng d án t m vóc qu c t

Tuy nhiên, n ng su t lao đ ng c a ngành xây d ng Vi t nam v n ch a đ t đ n t c đ

t ng n ng su t ti m n ng, vì m t s nguyên nhân c b n, đó là c ph n hóa DNNN ngành xây d ng còn ch m , không thu hút đ c v n c ph n (mang đ n công ngh s n

xu t và ph ng th c qu n lý m i), trình đ v n hóa c a ng i lao đ ng công nhân xây

d ng còn th p và ý th c ngh nghi p ch a chuyên nghi p do đ c đi m là chuy n hóa

t ng i nông dân sang làm công nhân xây d ng Môi tr ng kinh doanh Vi t nam

ch a đ t đ n t m m c th ng tôn pháp lu t, các doanh nghi p xây d ng b n đ ng chi m d ng v n kéo dài, làm c n tr và ch m tr vi c ng d ng công ngh và nâng

cao k n ng qu n lý s n xu t hi n đai vào nghành xây d ng gây c n tr thái đ chuyên nghi p gi a ng i cung c p d ch v s n xu t xây d ng đ i v i đ i tác s d ng

n ng su t lao đ ng c a ngành xây d ng Vi t nam đ t đ n m c ti m n ng c n ph i

c i ti n liên t c c ba y u t trên, nh ng m c đ hi u qu s d ng công ngh , thi t b

c a ng i lao đ ng k t h p v i k n ng qu n lý là y u t quan tr ng chính & c t lõi

c u thành vi c t ng n ng su t lao đ ng trong ngành xây d ng Vi t Nam

1.1.3 S tác đ ng có tính ch t ràng bu c đ n n ng su t lao đ ng c a các y u t thi t b , công ngh và trình đ ng i lao đ ng trong ngành xây d ng:

Ba y u t nh h ng đ n n ng su t lao đ ng trong ngành xây d ng tác đ ng ràng bu c

l n nhau và đ u đóng góp vào vi c t ng n ng su t lao đ ng, trong đó y u t m c đ

hi u qu s d ng công ngh và máy móc thi t b c a ng i lao đ ng k t h p v i k

n ng qu n lý là y u t có tác đ ng l n nh t và ch y u nh t đ n n ng su t lao đông ngành xây d ng vì nh ng lý do sau:

Thi t b xây d ng th ng có giá tr l n, và ph i kh u hao lâu dài (15 n m – 20 n m)

do đó, khi đã đ u t s n xu t và nh p kh u v Vi t nam, các thi t b này c n ph i đ c

s d ng và không d dàng b thay th

Công ngh xây d ng do đ c đi m n i t i c a nó, v n ph i s d ng k t c u bê tông c t thép và k t c u thép nên công ngh xây d ng h u nh có m c đ c i ti n theo th i gian r t th p Ví d , do tính ch t phát tri n c ng đ bê tông, th i gian hoàn thi n m t

t ng xây thô c a nhà cao t ng th ng dao đ ng gi a 5 – 7 ngày Th i gian c ng kéo

c t thép ng su t c a d m c u là 7 ngày R t khó đ gi m th i gian này vì gi i h n c a công ngh v t li u

Trình đ c a ng i lao đ ng, đây hi u theo ngh a m c đ hi u qu s d ng công ngh và máy móc thi t b c a ng i lao đ ng, đây là y u t có d đ a r t l n đ nâng cao ý th c k n ng và trình đ ngh nghi p c a h , là y u t then ch t trong vi c t ng

n ng su t lao đ ng c a ngành xây d ng

1.2 T ng quan v S n xu t tinh g n:

1.2.1 Gi i thi u v S n xu t Tinh g n – Lean Manufacturing:

Lean Manufacturing (t m d ch là S n Xu t Tinh G n) là m t nhóm ph ng pháp hi n đang đ c áp d ng ngày càng r ng rãi trên kh p th gi i, nh m lo i b lãng phí và

nh ng b t h p lý trong quy trình s n xu t, đ có chi phí th p h n và tính c nh tranh cao h n cho nhà s n xu t Nhi u khái ni m v Lean Manufacturing b t ngu n t H

th ng s n xu t Toyota (Toyota Production System) và đã đ c d n tri n khai xuyên

su t các ho t đ ng c a Toyota t nh ng n m 1950 T tr c nh ng n m 1980, Toyota ngày càng đ c bi t đ n nhi u h n v tính hi u qu trong vi c tri n khai h th ng s n

xu t Just In Time (JIT)

Ngày nay, Toyota th ng đ c xem là m t trong nh ng công ty s n xu t hi u qu nh t trên th gi i và là công ty đã đ a ra chu n m c v đi n hình áp d ng Lean Manufacturing C m t “Lean Manufacturing” hay “Lean Production” đã xu t hi n l n

đ u tiên trong quy n "The Machine that Changed the World" (C máy làm thay đ i

Th gi i - James Womack, Daniel Jones & Daniel Roos) xu t b n n m 1990

Lean Manufacturing đang đ c áp d ng ngày càng r ng rãi t i các công ty s n xu t hàng đ u trên toàn th gi i, d n đ u là các nhà s n xu t ôtô l n và các nhà cung c p thi t b cho các công ty này Lean Manufacturing đang tr thành đ tài ngày càng đ c quan tâm t i các công ty s n xu t các n c phát tri n khi các công ty này đang tìm cách c nh tranh hi u qu h n

1.2.2 M c đích c a S n xu t Tinh g n

Là nh n th c và hành đ ng lo i b các lo i lãng phí (lãng phí: nh ng công vi c không mang l i giá tr gia t ng cho khách hàng), s d ng v t m c nguyên li u đ u vào, v t

m c ph ph m và chi phí liên quan đ n tái ch ph ph m, s n xu t các tính n ng s n

ph m không đ c khách hàng yêu c u

- S n xu t Tinh g n mang l i l i ích:

Gi m ph ph m và s lãng phí

Gi m chu k s n xu t: gi m th i gian ch đ i gi a các công đo n, th i gian chuy n

đ i nhanh, th i gian chu n b , th i gian t kho đ n kho, th i gian làm s n ph m

Gi m t n kho: m c t i thi u và an toàn trong s n xu t, v n l u đ ng ít h n, gi m

Tính linh đ ng: có kh n ng s n xu t nhi u lo i s n ph m khác nhau m t cách linh

đ ng h n, chuy n đ i s n ph m nhanh, thay đ i s n xu t nhanh

T ng s n l ng: n u có th gi m chu k s n xu t, t ng n ng su t lao đ ng, gi m thi u

ùn t c và th i gian d ng máy, công ty có th gia t ng s n l ng m t cách đáng k t

c s v t ch t hi n có

- S n xu t tinh g n có tri t lý:

Ch t l ng th a mãn t i đa m i nhu c u c a khách hàng v i chi phí th p nh t

Làm t i đa hóa giá tr gia t ng b ng t i thi u hóa m i lãng phí

S n xu t theo yêu c u khách hàng và ti n đ n lô s n xu t là đ n chi c đ đáp ng yêu

c u c a t ng khách hàng

Ti n đ n m i nhân viên là m t ki m soát viên ch t l ng

1.2.3 Các Nguyên T c Chính c a S n xu t Tinh g n:

Nh n th c v s lãng phí – b c đ u tiên là nh n th c v nh ng gì có làm và nh ng gì không làm t ng thêm giá tr t góc đ khách hàng B t k v t li u, quy trình hay tính

n ng nào không t o thêm giá tr theo quan đi m c a khách hàng đ c xem là th a và nên lo i b

Chu n hóa Quy trình: S n xu t tinh g n đòi h i vi c tri n khai các h ng d n chi ti t cho s n xu t, g i là Quy trình Chu n, trong đó ghi rõ n i dung, trình t , th i gian và

k t qu cho t t c các thao tác c a công nhân th c hi n i u này giúp lo i b s khác

bi t trong cách th c công nhân th c hi n công vi c, giúp cho vi c chu n hóa n ng su t lao đ ng c a công nhân

Quy trình liên t c: S n xu t tinh g n th ng nh m đ n vi c tri n khai m t quy trình

s n xu t liên t c, không ùn t c, không gián đo n, đi vòng l i tr v hay ph i ch đ i Khi đ c tri n khai thành công, th i gian chu k s n xu t s gi m đ c đ n 90%

S n xu t "Pull": còn đ c g i là Just In Time (JIT), s n xu t Pull ch tr ng ch s n

xu t nh ng gì c n và vào lúc c n đ n S n xu t đúng lúc, k p th i S n xu t đ c di n

ra d i tác đ ng c a các công đo n sau K ho ch thì các khâu đ u bi t nh ng l nh

s n xu t b t đ u t khâu sau Khâu sau s kéo khâu tr c, yêu c u khâu tr c s n xu t đúng lo i, s l ng, th i gian giao không có yêu c u thì không s n xu t

Ch t l ng t g c: S n xu t tinh g n nh m t i vi c lo i tr ph ph m t g c và vi c

ki m soát ch t l ng đ c th c hi n b i các công nhân nh m t ph n công vi c trong quy trình s n xu t Công nhân trong các khâu n u phát hi n s n ph m l i khâu tr c

có quy n tr l i, m i công nhân nh m t KCS

Liên t c c i ti n: S n xu t tinh g n đòi h i s c g ng đ t đ n s hoàn thi n b ng cách không ng ng lo i b nh ng lãng phí khi phát hi n ra chúng i u này c ng đòi h i s tham gia tích c c c a công nhân và cán b qu n lý trong quá trình c i ti n liên t c

- S khác bi t gi a s n xu t truy n th ng và s n xu t tinh g n:

B ng 1.1 S khác bi t gi a S n xu t truy n th ng và S n xu t tinh g n

1.2.4 Nh ng lãng phí trong s n xu t:

+ Khuy t t t (Defects)

Bên c nh các khuy t t t v m t v t lý tr c ti p làm t ng chi phí hàng bán, khuy t t t

c ng bao g m các sai sót v gi y t , cung c p thông tin sai l ch v s n ph m, giao hàng tr , s n xu t sai quy cách, s d ng quá nhi u nguyên v t li u hay t o ra ph li u không c n thi t

+ Hàng s a ch a, hàng tái ch , ph ph m: (Correction)

S a sai hay gia công l i, khi m t vi c ph i đ c làm l i b i vì nó không đ c làm đúng trong l n đ u tiên Quá trình này không ch gây nên vi c s d ng lao đ ng và thi t b kém hi u qu mà còn làm gián đo n lu ng s n xu t, d n đ n nh ng ách t c và đình tr trong quy trình Ngoài ra, các v n đ liên quan đ n s a ch a th ng tiêu t n

Tiêu chí S n xu t truy n th ng S n xu t tinh g n

K ho ch D a vào d báo bán hàng Theo đ n đ t hàng

Ki m soát ch t l ng T p trung, trách nhi m thu c

v nhân viên ki m tra

Phân tán, trách nhi m thu c

v công nhân s n xu t Hàng t n kho Gi a các công đo n r t l n Không có ho c r t ít Chuy n giao V kho t p trung Gi a các công đo n Chu k s n xu t Dài do gián đo n Ng n, ch y u là th i gian

tác nghi p

m t kh i l ng th i gian đáng k c a c p qu n lý, vì v y làm t ng thêm chi phí qu n

lý s n xu t chung, nh h ng đ n hình nh công ty

+ Lãng phí do v n chuy n: (Transportation)

Di chuy n đây nói đ n b t k s chuy n đ ng nguyên v t li u nào không t o ra giá

tr t ng thêm cho s n ph m ch ng h n nh vi c v n chuy n nguyên v t li u gi a các công đo n s n xu t Vi c di chuy n nguyên v t li u gi a các công đo n s n xu t nên

nh m t i mô hình lý t ng là s n ph m đ u ra c a m t công đo n đ c s d ng t c

th i b i công đo n k ti p Vi c di chuy n gi a các công đo n x lý làm kéo dài th i gian chu k s n xu t, d n đ n vi c s d ng lao đ ng và m t b ng kém hi u qu và có

th gây nên nh ng đình tr trong s n xu t ây là lo i lãng phí dài nh t

+ Lãng phí do ch đ i (Waiting)

Ch đ i là th i gian công nhân hay máy móc nhàn r i b i s t c ngh n hay lu ng s n

xu t trong x ng thi u hi u qu Th i gian trì hoãn gi a m i đ t gia công ch bi n s n

ph m c ng đ c tính đ n Vi c ch đ i làm t ng thêm chi phí đáng k do chi phí nhân công và kh u hao trên t ng đ n v s n l ng b t ng lên ây là lo i lãng phí lâu nh t + Lãng phí do thao tác (Motion)

B t k các chuy n đ ng tay chân hay vi c đi l i không c n thi t c a các công nhân không g n li n v i vi c gia công s n ph m Ch ng h n nh vi c đi l i kh p x ng

ho c công tr ng đ tìm d ng c làm vi c hay th m chí các chuy n đ ng c th không

c n thi t hay b t ti n do quy trình thao tác đ c thi t k kém làm ch m t c đ làm vi c

c a công nhân ây là lo i lãng phí nhi u nh t

+ T n kho không c n thi t (Over - Inventory):

Lãng phí v t n kho có ngh a là d tr quá m c c n thi t v nguyên v t li u, bán thành

ph m và thành ph m L ng t n kho ph tr i d n đ n chi phí tài chính cao h n v t n kho, chi phí b o qu n cao h n và t l khuy t t t cao h n Tuy nhiên, trong m t s

tr ng h p thì l ng bán thành ph m hay thành ph m ph tr i đ c duy trì nhi u h n

m t cách có ch ý, k c trong nh ng quy trình s n xu t đ c áp d ng S n xu t tinh

g n ây là lo i lãng phí x u nh t nó kéo theo các lãng phí khác

+ Gia công th a (Over - Processing):

Gia công th a t c là ti n hành nhi u công vi c gia công h n m c c n thi t mà khách hàng yêu c u d i hình th c ch t l ng hay công n ng c a s n ph m – ví d nh đánh bóng th t k nh ng b m t trên s n ph m mà khách hàng không yêu c u và không quan tâm

+ Ki n th c r i r c (Knowledge Disconnection):

Khi thông tin và ki n th c không có s n t i ch hay vào lúc đ c c n đ n đây c ng bao g m th t c, quy trình, thông só k thu t và cách th c gi i quy t v n đ , v.v Thi u nh ng thông tin chính xác th ng gây ra ph ph m và t c ngh n ngu n

s n xu t

1.2.5 Các k thu t và công c dùng đ lo i b lãng phí:

+ Tiêu chu n hóa (Work Standardization):

Chu n hóa quy trình có ngh a là các quy trình và h ng d n s n xu t đ c quy đ nh và truy n đ t rõ ràng đ n m c h t s c chi ti t nh m tránh s thi u nh t quán và gi đ nh sai v cách th c th c hi n m t công vi c M c tiêu c a vi c chu n hóa là đ các ho t

đ ng s n xu t luôn đ c th c hi n theo m t cách th ng nh t, bao g m các yêu c u: trình t công vi c chu n, th i gian đ nh m c chu n, m c t n kho chu n

C n chú ý t i viêc truy n đ t quy trình và tính linh ho t c a quy trình

Th ng áp d ng tiêu chu n cho m t s công vi c sau: Th i gian task time (th i gian khách hàng yêu c u), Lead time (Th i gian t kho đ n kho, th i gian t công đo n A

đ n công đo n B) M c t n kho, s l ng, th i gian giao hàng, ch ng lo i, v trí máy,cách v n hành máy, trình t công vi c…

+ Chuy n đ i nhanh (Quick change-over):

Là ho t đ ng rút ng n th i gian chu n b và chuy n đ i Chuy n đ i đ c xem là k t thúc khi công đo n đ c chuy n đ i ra hàng t t đúng ti n đ Các b c chuy n đ i

nhanh: chu n b nguyên v t li u và d ng c , thay d ng c c b ng d ng c m i, chu n hóa và s p x p cho phù h p d ng c c và m i Phân công trách nhi m rõ ràng, ai làm

gì chu n b gì

+ 5S và qu n lý tr c quan (5S and Visual Management)

Ph ng pháp 5S bao g m m t s các h ng d n v t ch c n i làm vi c nh m s p x p khu v c làm vi c c a công nhân và t i u hi u qu công vi c:

Sàng l c (Sort): phân lo i nh ng gì c n thi t và nh ng gì không c n thi t đ nh ng th

th ng đ c c n đ n luôn có s n g n k và th t d tìm th y Nh ng v t ít khi hay không c n dùng đ n nên đ c chuy n đ n n i khác hay b đi

S p x p (Straighten/Set in order): s p x p nh ng th c n thi t theo th t đ d l y

M c tiêu c a yêu c u này là gi m đ n m c t i thi u s thao tác mà công nhân th c

hi n cho m t công vi c Ví d , h p công c cho công nhân hay nhân viên b o trì có nhu c u c n s d ng nhi u công c khác nhau Trong h p công c , t ng d ng c đ c

s ch là n i có tiêu chu n yêu c u v v sinh s ch s cao nh t

S n sóc (Stabilize/Standardize): đ a 3 công vi c trên tr thành vi c áp d ng th ng xuyên b ng cách quy đ nh rõ các th t c th c hi n các công vi c sàng l c, s p x p và

gi s ch s

S n sàng (Sustain): khuy n khích, truy n đ t và hu n luy n v 5S đ bi n vi c áp d ng

tr thành m t ph n v n hóa c a công ty Ngoài ra vi c duy trì c ng bao g m phân công trách nhi m cho m t nhóm giám sát vi c tuân th các quy đ nh v 5S

1.3 Áp d ng S n xu t Tinh g n vào Xây d ng – Khái ni m Xây d ng Tinh g n (Lean Construction):

1.3.1 Gi i thi u v Xây d ng tinh g n (Lean Construction):

Thu t ng "Xây d ng tinh g n" (Lean Construction) đ c đ a ra b i T ch c Qu c t

v Xây d ng Tinh g n (https://www.leanconstruction.org) trong phiên h p đ u tiên vào n m 1993

Xây d ng tinh g n (ti ng Anh: Lean Construction), là m t s k t h p gi a vi c nghiên

c u các ho t đ ng thi t k - xây d ng và phát tri n vi c th c hành các công tác thi t k

và thi công xây d ng ph ng theo các nguyên lý và th c ti n c a s n xu t tinh g n đ

áp d ng vào ti n trình thi t k - xây d ng d án Không gi ng nh ngành s n xu t ch

t o, xây d ng là ti n trình s n xu t mang tính d án, s n ph m xây d ng đ n chi c, duy nh t và ch u nh h ng môi tr ng t nhiên n i công trình đ c xây d ng Xây

d ng tinh g n h ng đ n vi c theo đu i toàn di n và đ ng th i các c i ti n liên t c trong t t c các chi u c a môi tr ng xây d ng: thi t k , xây d ng, bàn giao đ a công trình vào s d ng, b o hành b o trì, c i t o s a ch a và xây d ng l i (Abdelhamid 2007)

Xây d ng tinh g n còn là "Cách th c” đ thi t k các h th ng s n xu t – xây d ng

nh m gi m thi u s lãng phí v t li u, th i gian, và n l c đ t o ra l ng giá tr (l i nhu n) l n nh t có th (Koskela et al 2002)" Vi c thi t k m t h th ng s n xu t – xây d ng đ đ t đ c k t qu cu i cùng ch có th thông qua s h p tác c a t t c các bên tham gia d án Ch đ u t (Ch s h u b t đ ng s n), T v n Thi t k (Ki n trúc

và K thu t), các Nhà th u xây d ng, Ban qu n tr b t đ ng s n (Ban qu n lý v n hành công trình), Ng i s d ng cu i cùng (ng i thuê nhà) ngay t các giai đo n ban đ u

c a d án

Ý t ng c b n c a tri t lý xây d ng tinh g n chính là vi c qu n lý ti n trình d án xây d ng gi ng nh m t ti n trình s n xu t tinh g n Xây d ng tinh g n nh n m nh vào “Cách th c” thi t k h th ng s n xu t - xây d ng Trong khi xây d ng tinh g n

gi ng h t v i s n xu t tinh g n v tinh th n (c b n), thì xây d ng tinh g n l i khác

bi t v vi c nó đã đ c hình thành (thai nghén) nh th nào c ng nh làm th nào nó

đ c th c hi n t t Cách ti p c n này s c g ng đ qu n lý vàc i thi n quy trình xây

d ng v i chi phí t i thi u và giá tr t i đa b ng cách xem xét nhu c u c a khách hàng

1.3.2 Quan ni m các lo i lãng phí trong Xây d ng:

Th c hi n công vi c quá m c so v i yêu c u, xây d ng / thi t k th a so v i c n thi t

Th i gian ch đ i là th i gian không làm vi c đ ch d ng c , v t t , ch nhà cung

c p, ho c ch đ i công đo n s n xu t tr c

Th c hi n công vi c sai trình t

Ch đ i ch d n t b ph n thi t k

Bi n pháp thi công thi u h t / không đ y đ

Thi u h t tinh th n làm vi c nhóm/ thông tin truy n đi thi u hut

1.3.3 L p k ho ch s n xu t và ki m soát s n xu t trong xây d ng tinh g n:

(Production Planning and Control in Lean Construction):

i m đ c tr ng c a m t d án xây d ng là nó là đ n chi c, duy nh t, và m i d án là

có m t thi t k khác nhau, các công vi c (Work task), ho t đ ng (Operation), và ti n trình qu n lý d án (Process of Project Management) khác nhau D án có đi m b t

đ u và k t thúc, sau khi k t thúc d án, khi d án m i b t đ u, m t ti n trình m i l i

b t đ u do nh ng đ c đi m khác bi t nên ph i yêu c u có m t h th ng s n xu t xây

d ng m i phù h p v i d án đó i v i ti n trình s n xu t ch t o trong nhà máy, m t

ti n trình s n xu t có th bê nguyên xi t m t nhà máy t n i này đ n n i khác mà

công su t và n ng l c s n xu t không b nh h ng nh ng đ i v i d án xây d ng thì

s copy ti n trình s n xu t-xây d ng g n nh là không th

V n đ đ t ra là đ i v i các d án xây d ng là c n làm th nào đ duy trình đ tin c y (xác su t hoàn thành cao) c a h th ng s n xu t xây d ng đ c thi t k nh m đáp ng nhu c u c a khách hàng c a t ng d án nh đã nêu ph n trên trong ph n đ nh ngh a Xây d ng Tinh g n

Xây d ng tinh g n có nhi u công c và k thu t đ đ t đ c đ tin c y cao c a công tác thi t k h th ng s n xu t xây d ng cho t ng d án, nh ng trong giai đo n th c

hi n d án, hai công c k thu t chính khác bi t so v i S n xu t Tinh g n đ đ t đ c

đ tin c y cao (kh n ng thành công cao) c a lu ng công vi c c ba m c đ th c

hi n: Công vi c (Work Task), Ho t đ ng (Operation) và Ti n trình (Process) trong công tác Qu n tr D án xây d ng, đó là:

L p k ho ch s n xu t b ng cách s d ng công c C u trúc Công v c Tinh g n (Production Planing = Lean Work Structuring)

Ki m soát S n xu t b ng cách s d ng công c H th ng Ng i l p K ho ch cu i (Production Control = Last Planner System)

• C u trúc Công vi c Tinh g n (Lean Work Structuring – LWS):

Nh m phát tri n, k t h p và c n ch nh đ ng b gi a vi c thi t k ti n trình phát tri n

d án xây d ng v i công tác thi t k công ngh , kh n ng đáp ng yêu c u d án c a chu i các nhà cung c p, chi n l c phân b ngu n l c và các n l c ph i h p, h p tác

c a các bên trong ti n trình phát tri n d án

C u trúc Công vi c tinh g n t o ra:

+ Trình t t ng th

+ Xác đ nh kích th c và quy mô các gói công vi c

+ T ch c D án/ C u trúc H p đ ng

+ nh hình và thi t l p tiêu chu n các nhà cung c p

+ L p Ti n đ T ng th và Ti n đô Giai đo n

+ Giúp thi t k Bi n pháp thi công đ y đ theo C u trúc Công vi c Tinh g n

+ Giúp l p ti n đ T ng th (Master Schedule) và Ti n đ Giai đo n (Phase Schedule)

• H th ng Ng i l p K ho ch cu i (Last Planner System - LPS):

s n xu t kéo, ngh a là, dùng công vi c t ng lai đ kéo (pull process) công vi c hi n

t i ch không dùng công vi c hi n t i đ đ y (push process) công vi c t ng lai

M c đích c a ti n trình nhìn th y tr c (look ahead process) đùng đ đ nh hình và

đ nh m c lu ng công vi c, kh p n i gi a lu ng công vi c v i công su t và kh n ng

c a đ i nhóm, nhà th u ph , nhà thi t k , gia công ch t o, đánh d u công vi c đã đ

đi u ki n đ hoàn thành nh ng v n b t n đ ng, phát tri n & l p k ho ch chi ti t ch

rõ cách công vi c đ c th c hi n và theo dõi ph n tr m công vi c th c t hoàn thành

so v i k ho ch (Percent of Plan Complete - PPC) nh m đo l ng m c đ bi n thiên

c a h th ng s n xu t

Thông qua vi c so sánh các m c đ NÊN vs CÓ TH có th đánh giá đ c n ng l c

th c hi n d án D án NÊN th c hi n nh th này nh ng kh n ng c a các bên tham

gia d án ch CÓ TH đ n gi i h n nh t đ nh Vi c so sánh gi a CÓ TH vs S giúp

ta th y đ c m c đ cam k t c a các bên Viêc so sánh gi a TH C HI N vs S giúp

ta phân bi t đ c l i gây ra b i vi c l p k ho ch b sai hay vi c th c hi n k ho ch b sai

Khi so sánh m c đ CÓ TH vs S thì c p qu n lý có th nh n ra ngay m c đ cam

k t c a đ i tác Vi c nh n ra chính xác s thi u h t các ngu n l c đúng th i đi m không quá mu n c a s giúp c p c p qu n lý xác đinh đ c nh ng gì c n thay đ i đ rút ng n kho ng cách gi a có CÓ TH và S , ch ng h n nh b sung nhân l c và

thi t b đ đ y nhanh t c đ hoàn thành ph n công đo n c a d án

c p đ S , là m c đ cam k t cao nh t trong cu c h p gi a các bên trong d án,

đ ng ngh a v i vi c l i h a S đ c th c hi n khá ch c ch n, vi c l p k ho ch không

sai sót tr thành đ n gi n và m c đ tin c y c a lu ng công vi c s đ t đ c cao h n

Công c LPS có đ c bi t hi u qu trong vi c phân bi t th t b i do l p k ho ch t i hay

vi c th c hi n t i N u m t k ho ch đ c l p v i ch t l ng t i, và v i các đ c đi m không rõ ràng làm cho khó n m b t và đánh giá, các bên tham gia có xu h ng th a

nh n r ng vi c không hoàn thành k ho ch là do vi c th c hi n k ho ch ch không

ph i do sai sót vi c l p k ho ch

Hình 1.2 H th ng Ng i l p k ho ch cu i – Last Planner System

đ nh v nh ng ch c n ng yêu c u c a công vi c

Công vi c

t n đ ng

L a ch n, s p x p trình

t , đ nh kích th c công vi c mà ng i

H TH NG NG I L P K HO CH CU I THE LAST PLANNER SYSTEM

Ngoài ra công c và k thu t LPS cung c p m t m c đ cao trong vi c qu n tr nh ng

đi u không ch c ch n và nh ng th ph c t p B ng cách so sánh, đo l ng và đánh giá

nh ng th bi t chính xác s th c hi n đ c (k ho ch tu n) v i nh ng th trên th c t hoàn thành, chúng ta nh n ra đ c nguyên nhân g c r gây ra vi c không hoàn thành

k ho ch, và vì đã bi t chính xác g c r c a v n đ , chúng ta có th đ a ra bi n pháp

có 100% kh n ng thành công đ ng n ng a vi c l p l i l i sai

S d ng công c % Hoàn thành k ho ch (Percent of Plan Complete – PPC) giúp

cho ki m soát quá trình s n xu t đ c c i thi n t t lên, vì th c t n ng l c và th c t

s n xu t xây d ng c a các bên tham gia d án đ c ph n ánh chính xác ây là m t công c và k thu t giúp cho vi c nh n di n khó kh n, r i ro tr ng i tr nên g n sát

v i th c t và không b nh ng k v ng o t ng c a các bên đánh l a Vi c này giúp cho y u t “làm đúng ngay t đ u” tr nên d dàng, bên c nh đó, v i vi c nh n di n

các khó kh n r i ro đ c l ng hóa và tính toán theo t ng b c nh thì chi phí đ x

lý nh ng r i ro này tr nên đ c t i thi u hóa

H th ng ng i l p k ho ch cu i t o ra s n đinh c a lu ng công vi c, làm cho môi

tr ng làm vi c đ c n đ nh và tin c y ây c ng là y u t duy trì n ng su t c a

ng i lao đ ng m c cao vì đã lo i b nh ng áp l c không đáng xu t hi n nh áp l c

mù quáng v ti n đ Khác v i phong cách truy n th ng, khi x y ra ch m ti n đ , các

c p qu n lý ch t v n nh ng ng i qu n lý d i quy n, và h ph i t n th i gian và b stress đ gi i thích nh ng lý do ch m ti n đ mà b n thân h c ng không ch c ch n, công c PPC gi i phóng các các cán b qu n lý tr c ti p không ph i gi i thích v

nh ng đi u h không n m rõ giúp h làm vi c hi u qu h n

1.4 Qu n lý Lean (Qu n lý Tinh g n) và Hi u su t qu n lý:

Hàng ngày nhà qu n lý ph i ra nhi u quy t đ nh liên quan t i m i v n đ ho t đ ng

c a t ch c Th c ch t, qu n lý là quá trình ra quy t đ nh Vi c ra m t quy t đ nh qu n

lý có liên quan ch t ch đ n vi c gi i quy t v n đ và đóng m t vai trò quan tr ng trong công tác qu n lý Qu n lý là quá trình làm vi c cùng v i và thông qua các cá nhân, các nhóm và các ngu n l c khác (thi t b , v n, công ngh ) đ đ t đ c nh ng

m c tiêu c a t ch c Qu n lý đ c th thách và đánh giá qua vi c đ t đ c các m c

tiêu thông qua s t ch c và th c hi n các k n ng khác nhau Câu h i đ t ra là hi u

qu qu n lý hay hi u su t c a nhà qu n lý đ c đ nh ngh a nh th nào Trong th c t

có s khác bi t khá rõ gi a hi u qu và hi u su t Theo đ nh ngh a c a Kathryn Bartol thì "N u hi u qu là làm đúng vi c ph i làm thì hi u su t l i có ngh a là ph i làm đúng cách đ đ t đ c m c tiêu đã đ ra trong hoàn c nh, đi u ki n th c t " làm đ c vi c này, ng i qu n lý ph i th hi n kh n ng xây d ng m c tiêu và l p

k ho ch c a mình Khi k ho ch đ c hoàn thành thì chuy n t i thông tin k ho ch

đ n c p trên và c p d i Trong su t quá trình th c hi n k ho ch, ng i qu n lý s

c n đ n các công c gi i quy t v n đ và khi c n thi t ph i ra và th c thi các quy t

đ nh trong ph m vi quy n h n c a mình Ng i qu n lý ph i đ t đ c các m c tiêu

c a t ch c cùng v i ho c thông qua các cá nhân, do v y đ t o ra ch t l ng công

vi c cao, ng i qu n lý c n t o ra môi tr ng làm vi c thu n l i, tìm hi u và tho mãn các nhu c u c a ng i lao đ ng V y c n ph i có nh ng k n ng gì đ tr thành ng i

qu n lý có hi u qu và đ t hi u su t qu n lý cao? Trong s nh ng k n ng quan tr ng

nh t, ph i k t i vi c l p k ho ch, giao ti p t t, gi i quy t v n đ , ra và th c thi quy t

đ nh, t o đ ng l c cho nhân viên đ kh ng đ nh r ng s trung thành và cam k t c a

ng i lao đ ng Ng i qu n lý có nên "ch đ o" không khi nhân viên có đ kh n ng

và t tin làm vi c đ c giao l i c ng s n sàng làm vi c đó? Ch c ch n là không vì trong tr ng h p này, hành vi phù h p nh t l i là "giao quy n" Tóm l i, đ tr nên

ng i qu n lý hi u qu , chúng ta c n xác đ nh đ c công vi c m t ng i qu n lý ph i làm đ đ t đ c các m c tiêu c a t ch c (làm đúng vi c), cùng v i và thông qua các

cá nhân và nhóm (làm đúng cách).

Nâng cao hi u su t qu n lý có ngh a là ng i qu n lý ph i nâng cao đ tin c y c a vi c các cá nhân, các nhóm d i quy n c a mình làm đúng vi c và đúng cách đ đ t đ c

m c tiêu đã đ ra trong hoàn c nh, đi u ki n th c t luôn thay đ i i u này có th đ t

đ c đ tin c y cao trong dài h n thông qua qu n lý Lean (qu n lý tinh g n)

Qu n lý Lean (qu n lý tinh g n) là s liên k t gi a các công c c a s n xu t tinh g n

v i vi c h c t p và liên t c nâng cao hi u qu t ch c thông qua t duy Lean (Orr,2005;Mann, 2009), đ nâng cao liên t c trong dài h n kh n ng làm đúng vi c và đúng cách c a t ch c nh m đ t m c tiêu c th trong nh ng đi u ki n luôn thay đ i

S n xu t Xây d ng Tinh g n không th tách r i qu n lý Tinh g n (Lean Management)

S n xu t Lean đã phát tri n đ n tr ng thái c a m t ngh thu t trong s n xu t Các

k t qu c a m t cu c kh o sát qu c t cho th y, có đ n 80% s ng i tham gia kh ng

đ nh đã s d ng các nguyên t c c a h th ng s n xu t tinh g n vào ho t đ ng s n xu t

c a mình H n m t n a trong đó đã hoàn thành vi c th c hi n và c i ti n liên t c h

th ng s n xu t theo Lean Các nghiên c u khác c ng cho th y k t qu t ng t (Dombrowski & Mielke, 2012) Tuy nhiên, t i nhi u doanh nghi p k t qu l i không

đ c nh mong đ i ban đ u ho c không duy trì đ c trong th i gian dài Thông th ng, chúng ta ch t p trung vào các ph ng pháp, tuy nhiên các ph ng pháp này ch là m t ph n nhìn th y c a Lean Y u t quan tr ng cho s thành công

b n v ng chính là con ng i Các ph ng pháp và công c là r t quan tr ng nh ng chúng không th đ t đ c b t k k t qu nào n u ng i qu n lý không có m t s

hi u bi t sâu s c v Lean (Womack, 2011) Vi c th c hi n các ph ng pháp và công c th c s là các ph n d dàng h n nhi u c a Lean Tuy nhiên, thách th c l n

nh t chính là s thay đ i hành vi và suy ngh c a nhân viên và lãnh đ o

M c đích chính c a Lean là c i ti n các quy trình m i ngày và d n d n đ t đ c c i

ti n liên t c quá trình T t nhiên, nhân viên không th gánh vác vi c này m t mình Thông th ng, h có nh ng ràng bu c ch t ch v i v trí làm vi c và h th ng làm

vi c theo các tiêu chu n h th ng mà không có nhi u th i gian nhàn r i Vì v y, ng i

qu n lý c n xem xét đ cho nhân viên th i gian và đ c đào t o đ h có th th c hi n

đ c các c i ti n i u này th ng đ c gi i quy t b ng cách thi t l p các ho t đ ng

c i ti n liên t c t i c p đ tr c ti p

S thay đ i này có tác đ ng m nh m v m t h p tác hàng ngày gi a công nhân tr c

ti p và qu n lý c a h Tr c đây, qu n lý h ng d n ng i lao đ ng trong các ho t

đ ng c i thi n công vi c c a h D n d n, nhân viên thao tác đã ch ra đ c các c

h i c i ti n t i ch làm vi c c a mình, vì v y, qu n lý c n s tham gia c a nhân viên

và nhân viên c n ki n th c c b n v h th ng s n xu t Lean t qu n lý c a mình N u không, hành đ ng c i ti n không t p trung và s không có l i cho s n xu t Lean

B n khía c nh liên quan c a s n xu t Lean g m: tri t lý, quá trình, con ng i & đ i tác, công vi c & gi i quy t v n đ H u h t các doanh nghi p m i ch n l c t p trung

vào c i ti n quá trình và lo i b lãng phí b ng cách s d ng lu ng công vi c / s n

ph m, phòng ch ng l i, tiêu chu n hóa công vi c Nh ng h đã b qua 2P còn l i c a Lean , đó là Con ng i và i tác (Tôn tr ng Th thách & Phát tri n) và Tri t lý (T

duy dài h n) Ph m vi th c hi n th c s c a qu n lý Lean có th đ c mô t b ng mô hình 4P c a Liker:

Hình 1.3 Mô hình 4P (Liker, 2004)

1.5 xu t ng d ng Xây d ng tinh g n và các gi i pháp khác nh m nâng cao

n ng su t lao đ ng trong công tác xây d ng d án nhà cao t ng Eco Green

Trong th c t th c hi n d án xây d ng Vi t nam, ph ng pháp và k thu t c a

qu n lý xây d ng tinh g n đã đã t ng đ c áp d ng nh ng theo cách không bài b n và không đ c h th ng hóa M t ví d đi n hình c a vi c này x y ra d án xây d ng

đ ng n i sân bay qu c t N i Bài v i c u Nh t Tân – gói th u s 4 d án này tác

gi là giám đ c d án c a nhà th u ph s n xu t thi công c c đúc s n 40cmx40cm, c u

v t dân sinh nh p 24m, t ng ch n, 4 h m chui Do yêu c u ti n đ c a B Giao thông và Th t ng chính ph ph i thông xe toàn tuy n vào tháng 01 n m 2015, trong khi đó tháng 10 n m 2013 công tác đ n bù gi i phóng m t b ng v n ch a hoàn thành xong Nhà th u chính Trung Qu c và 02 nhà th u ph Vi t Nam, m t ph trách công tác n n và đ ng, m t ph trách công tác k t c u bê tông, c t thép cùng v i Ban qu n

lý d án PMU85, T v n Giám sát Stanley-CTI (Liên danh Anh qu c – Nh t B n) đã

l p ti n đ t ng và ti n đ giai đo n, cùng v i s ti n tri n c a công tác gi i phóng

Gi i quy t

(C i ti n và H c t p) Con ng i và i tác (Tôn tr ng, Th thách & phát tri n)

Quá trình

(Lo i b Lãng phí) Tri t lý

(T duy dài h n)

m t b ng, l p k ho ch tu n nhìn th y tr c (look ahead) cho các công vi c v i tiêu chí kh n ng hoàn thành gi i phóng m t b ng, kh n ng huy đ ng máy móc c a th u

ph , kh n ng ti p nh n và gi i quy t quy trình c a T v n Giám sát, kh n ng có m t

k p th i và th c hi n giám sát hi n tr ng c a T v n Giám sát T công tác l p k

ho ch nh trên, Ban qu n lý d án 85, T v n Giám sát và các nhà th u ph đã đo

l ng và d báo đ c kh i l ng công vi c mà nhà th u ph ph n đ ng không đ

kh n ng đ m nh n là 600m n n K95 bên ph i tuy n và 02 h m chui dân sinh , do đó

đã đi u chuy n kh i l ng này cho T ng công ty công trình Giao thông 4 th c hi n, góp ph n hoàn thành công trình theo đúng ti n đ c a B Giao thông và Th t ng yêu c u

Nh v y xây d ng và qu n lý Tinh g n (Lean) đã đ c ng d ng trong th c t và

ch ng minh là m t “cách th c” hi u qu đ thi t k nên m t h th ng thi t k – s n

xu t – xây d ng phù h p v i t ng d án nh m t i đa hóa n ng su t lao đ ng và th a mãn nh ng yêu c u v ch t l ng và ti n đ c a khách hàng

C ng gi ng nh các doanh nghi p Vi t nam khác, Công ty c ph n Xây d ng Xuân Mai th c hi n d án c a mình theo phong cách qu n lý truy n th ng, m c dù là đ n v tiên phong trong vi c áp d ng công ngh khoa h c nh ng đ nâng cao n ng su t lao

đ ng và hi u su t qu n lý xây d ng các d án Nhà cao t ng, công ty c n ph i áp d ng xây d ng Tinh g n và qu n lý Tinh g n (Lean) vào toàn b ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a công ty v i m t t m nhìn dài h n

Vi c áp d ng các nguyên lý, công c và k thu t c a s n xu t tinh g n vào nh m nâng cao N ng su t Lao đ ng c a d án xây d ng nhà cao t ng Eco Green City là b c đi

ti n b và phù h p v i xu h ng s n xu t thi công nhà cao t ng Vi t Nam

K t lu n ch ng 1

S n xu t và Xây d ng tinh g n là nh ng nguyên t c qu n lý s n xu t ti n b đã đ c các doanh nghi p hàng đ u th gi i áp d ng t nh ng n m 1960 đ n nay mà tiên phong là hãng s n xu t ô tô Toyota v i h th ng qu n lý s n xu t n i ti ng c a h (Toyota Product System - TPS) S n xu t và Xây d ng Tinh g n (Lean Manufacturing

& Construction) nh n m nh vào t duy dài h n và s c i ti n liên t c nh m t ng N ng

là m t nhi m v c n thi t và c n th c hi n càng s m càng t t nh m nâng cao n ng

su t lao đ ng và t ng n ng l c c nh tranh c a công ty

CH NG 2:

C S KHOA H C VÀ C S PHÁP LU T V N NG SU T LAO

NG & HI U SU T QU N LÝ TRONG CÔNG TÁC XÂY D NG

2.1 C s pháp lý

Pháp lu t Vi t nam quy đ nh rõ v vi c tính toán áp d ng n ng su t lao đ ng vào s

v n hành c a n n kinh t , các doanh nghi p nhà n c, các doanh nghi p c ph n C

th nh sau:

• Lu t Lao đ ng ngày 18 tháng 06 n m 2012

i u 90 kho n m c 2 c a Lu t Lao đ ng ngày 18 tháng 06 n m 2012 quy đ nh: “Ti n

l ng tr cho ng i lao đ ng c n c vào N ng su t và ch t l ng công vi c”, đi u kho n này quy đ nh n ng su t lao đ ng là m t trong nh ng y u t quy t đ nh tr c ti p

đ n ti n l ng c a ng i lao đ ng, vì đ đ t ho c v t ch tiêu n ng su t lao đ ng có

ph n đóng góp c a ng i lao đ ng t vi c cung ng s c lao đ ng c a h ây chính là

lý do t i nhi u doanh nghi p hi n nay, ngoài m c l ng theo ch c danh ho c công

vi c (l ng c đ nh), ng i lao đ ng còn đ c tr thêm m t kho n thu nh p tùy thu c vào n ng su t lao đ ng th c t c a mình, th m chí m t s doanh nghi p kho n thu

nh p này còn cao h n so v i m c l ng theo ch c danh ho c công vi c

Thông t S : 18/2013/TT-BL TBXH H ng d n th c hi n qu n lý lao đ ng, ti n

l ng và ti n th ng đ i v ing i lao đ ng trong công ty trách nhi m h u h n m t thành viên do nhà n c làm ch s h u m c 3 đi u 5 kho n 2 quy đ nh:

M c ti n l ng bình quân k ho ch đ c xác đ nh c n c vào m c ti n l ng bình quân th c hi n c a n m tr c li n k g n v i ch tiêu n ng su t lao đ ng và l i nhu n

k ho ch so v i th c hi n c a n m tr c li n k theo nguyên t c: n ng su t lao đ ng

và l i nhu n t ng thì ti n l ng bình quân t ng; n ng su t lao đ ng và l i nhu n gi m thì ti n l ng bình quân gi m; không có l i nhu n ho c l thì m c ti n l ng bình quân b ng m c l ng theo h p đ ng lao đ ng bình quân

Bên c nh đó, Ngh đ nh 49/2013/ N – CP ngày 14 tháng 5 n m 2013 quy đ nh chi

ti t m t s đi u c a Lu t Lao đ ng v ti n l ng và Lu t Xây d ng ngày 18 tháng 06

n m 2014 đ u đã quy đ nh rõ các đ nh m c lao đ ng làm c s đ tính các hao phí lao

đ ng và n ng su t lao đ ng trong Qu n lý chi phí d án đ u t xây d ng:

2.2 C s khoa h c và th c ti n c a vi c nâng cao n ng su t lao đ ng và hi u

su t qu n lý trong công tác xây d ng

2.2.1 D li u th c ti n c a n ng su t lao đ ng trong ngành xây d ng

Theo nghiên c u c a tác gi Paul Teicholz trong bài vi t”Xu h ng N ng su t lao

đ ng n c M giai đo n 1970-1998”cho th y s gi m d n đ u so v i N ng su t lao

đ ng c a các ngành phi nông nghi p khác nh bi u đ d i đây:

Hình 2.1 Ch só N ng su t Lao đ ng n c M 1964-1999 Trên bi u đ ch rõ, n ng su t lao đ ng ngành phi nông nghi p t ng 200% trong g n

40 n m nh ng N ng su t lao đ ng ngành xây d ng l i gi m d n đ u ây là th c ti n

mà các n c đang phát tri n s đ i m t khi trình đ công ngh s n xuât xây d ng đ t

m c t ng đ ng v i các n c phát tri n vì khi đó khác bi t gi a công ngh xây d ng

và máy móc thi t b không còn nhi u, ch có s ti n b trong trình đ , k n ng qu n lý

và m c đ hi u qu s d ng công ngh và máy móc thi t b c a ng i lao đ ng thì

m i làm cho n ng su t lao đ ng đ c t ng lên

Công ty Ch ng khoán VPBank (VPBS) d n ngu n s li u c a T ng C c th ng kê, Turner & Townsend 2013 và Davis Langdon & Seah Vietnam đã phác h a b c tranh chính v n ng su t lao đ ng ngành xây d ng Vi t nam nh sau:

• Lao đ ng ngành xây d ng: Ti n công t ng, n ng su t không c i thi n:

Hi u su t lao đ ng trong ngành xây d ng t n m 2005 đ n 2013 h u nh không bi n

đ ng:

Hình 2.2 T tr ng và c c u lao đ ng ngành xây d ng Vi t nam

Theo s li u s b n m 2013 c a T ng c c Th ng kê (GSO), ngành xây d ng đã tr c

ti p và gián ti p t o vi c làm cho trên 3,4 tri u lao đ ng (chi m 5,2% l c l ng lao

đ ng c n c); và đóng góp 5,4% vào GDP, đ ng th 5 (sau ngành nông nghi p, s n

xu t, th ng m i và khoáng s n).Giá tr s n xu t ngành xây d ng đ t 770,4 nghìn t

đ ng (36,6 t USD) trong n m 2013, ghi nh n t c đ t ng tr ng l y k hàng n m (AGR) giai đo n t n m 2005 đ n n m 2013 là 10%

• Hi u su t lao đ ng trong ngành không có c i thi n đáng k t n m 2005:

Hình 2.3 Hi u su t lao đ ng ngành xây d ng 2005-2013

N u tính theo giá so sánh 2010 (lo i b l m phát), có th th y hi u su t lao đ ng trong ngành xây d ng t n m 2005 đ n 2013 h u nh không bi n đ ng và có s s t gi m trong giai đo n 2010 - 2012, đ c bi t là n m 2011 khi giá tr GDP xây d ng gi m

Th máy xây d ng là nhóm có ti n công cao nh t và t ng m nh nh t trong 3 n m g n đây Ti n công trung bình c a Th máy xây d ng n m 2013 vào kho ng 25 USD/ ngày.Ti n công c a nhóm Th máy xây d ng cao g n g p đôi ti n công c a nhóm

Th đi n, n c (cao th 2) và cao g p 2,5 l n ti n công c a th ph thông (m c ti n công th p nh t)

• So sánh chi phí lao đ ng theo gi t i các th tr ng khác nhau trên th gi i:

Hình 2.5 Chi phí lao đ ng xây d ng theo gi trên th gi iChi phí lao đ ng trong ngành xây d ng t i các n n kinh t phát tri n thay đ i r t ít k

t khi cu c kh ng ho ng tài chính n m 2008, và d ki n v n ti p t c n đ nh trong vài

n m t i do m t b ng t ng đ i cao so v i các qu c gia khác, đ c bi t là t i M

Nh v y, chi phí lao đ ng Vi t nam đang t ng d n, n u không c i thi n và nâng cao

n ng su t lao đ ng, thì trong t ng lai g n các doanh nghi p xây d ng Vi t nam c ng

nh công ty c ph n xây d ng Xuân Mai s g p khó kh n r t l n khi c nh tranh trong

n n kinh t th tr ng trong n c và qu c t

2.2.2 Th a nh n t m quan tr ng c a n ng su t lao đ ng

N ng su t lao đ ng có vai trò quan tr ng quy t đ nh thúc đ y t ng tr ng kinh t M t

n n kinh t có n ng su t cao ngh a là n n kinh t đó có th s n xu t nhi u hàng hóa

d ch v h n cùng v i m t l ng nguyên li u/y u t đ u vào N ng su t lao đ ng nh

h ng đ n t t c m i ng i, đ i v i doanh nghi p, t ng n ng su t lao đ ng t o ra l i nhu n l n h n và thêm c h i đ u t , đ i v i ng i lao đ ng, t ng n ng su t d n đ n

l ng t ng cao h n và đi u ki n làm vi c t t h n, đ i v i chính ph , t ng n ng su t lao đ ng giúp t ng ngu n thu t thu

Hi n nay, th c t n ng su t lao đ ng Vi t nam là y u t quan tr ng đ i v i ti n trình phát tri n Trong hai th p k qua, m c dù n ng su t lao đ ng bình quân t ng trung bình kho ng 4,5% m i n m nh ng so v giá tr tuy t đ i v n đang m c đáy c a c a các n c ASEAN N u gi nguyên t c đ t ng n ng su t lao đ ng g n đây, Vi t nam

s ch đu i k p Phillippines vào 2038, Thái Lan vào n m 2069 và m t nhi u th i gian

h n n a đ đu i k p các n c khác

G n đây ng i ta th ng s d ng ch tiêu n ng su t các nhân t t ng h p (TFP – Total Factor Productivity) đ đo l ng hi u qu s d ng v n và lao đ ng Có th hi u TFP

là ch tiêu đo l ng n ng su t c a đ ng th i c “lao đ ng” và “v n” trong m t ho t

đ ng c th hay cho c n n kinh t TFP ph n ánh s ti n b c a khoa h c, k thu t và công ngh , qua đó s gia t ng đ u ra không ch ph thu c vào t ng thêm v s l ng

c a đ u vào (ph ng th c truy n th ng) mà còn tu thu c vào ch t l ng các y u t

đ u vào là lao đ ng và v n

V n đây đ c hi u theo ngh a là k thu t công ngh và k n ng trình đ qu n lý Theo đó, nâng cao TFP là bi n pháp gia t ng đ u ra b ng vi c nâng cao ch t l ng c a các y u t đ u vào là lao đ ng và v n Cùng v i l ng đ u vào nh nhau, l ng đ u ra

có th l n h n nh vào vào vi c c i ti n ch t l ng c a lao đ ng, v n và s d ng có

hi u qu các ngu n l c này Vì v y, t ng TFP g n li n v i áp d ng các ti n b k thu t, đ i m i công ngh , c i ti n ph ng th c qu n lý, nâng cao k n ng, trình đ tay ngh c a ng i lao đ ng…

Trong m t th gi i toàn c u hóa, s khác bi t gi a các n c phát tri n nh M , châu

Âu, Nh t B n và các n c đang phát tri n nh Vi t Nam, Indonesia v công ngh xây d ng và máy móc thi t b đang b thu h p d n m t cách nhanh chóng, t ng lai

g n, khi kho ng cách này là không đáng k , thì y u t trình đ c a ng i lao đ ng,

hi u theo ngh a m c đ hi u qu s d ng công ngh và máy móc thi t b và k n ng

qu n lý m i là y u t quan tr ng nh t đ làm t ng n ng su t trong ngành xây d ng

Vi t nam Trình đ c a ng i lao đ ng t ng lên s làm t ng s c c nh tranh cho doanh nghi p Vi t nam trên th tr ng th gi i, đ n l t nó l i nâng cao nhu c u và m c

s ng c a ng i lao đ ng Vi t Nam và thúc đ y s phát tri n c a c n n kinh t đ đáp

ng các nhu c u m i N ng su t lao đ ng là y u t c b n nh t, c t lõi nh t và chính

là ngu n g c c a s phát tri n c a kinh t Vi t nam

2.2.3 C s th c ti n áp d ng gi i pháp t ng n ng su t lao đ ng ba y u t c u thành: Công ngh Xây d ng, Máy móc Thi t b & Trình đ c a ng i lao đ ng

Nhìn chung, sau 25 n m h i nh p, các ban qu n lý d án, công ty qu n lý d án, các nhà th u trong n c đã có nh ng b c ti n l n v n ng l c, c v tài chính, công ngh

- k thu t và nhân l c qu n lý Nhi u nhà th u trong n c đã ch ng minh đi u này

b ng vi c th c hi n thành công các gói t ng th u EPC l n (bao g m thi t k , cung c p thi t b công ngh và thi công xây d ng công trình), t o đ c ni m tin cho các ch đ u

t trong và ngoài n c Trong kh i doanh nghi p Nhà n c đi n hình là các th ng

hi u nhà th u l n nh LICOGI, VINACONEX, Sông à đã t ng b c v n lên r t nhanh, c trong l nh v c xây d ng dân d ng, công nghi p và h t ng giao thông Khu

v c t nhân n i b t là CTCP Xây d ng Cotec (Cotteccons), CTCP Xây d ng và Kinh doanh a c Hòa Bình (HBC), TASCO, đã có đ n ng l c đ c nh tranh v i nhà th u

qu c t Các nhà th u trong n c nay đã hoàn thành đ c các công trình c u l n nh :

c u u ng m i, c u V nh Tuy, c u v t ngã ba Hu và nhi u công trình đ ng s t,

đ ng b , các c ng và sân bay i v i các công trình công nghi p l n nh Nhà máy

xi m ng B m S n, Nhà máy Th y đi n Lai Châu, Nhà máy th y đi n S n La Vi t Nam đã thuê hàng nghìn chuyên gia n c ngoài sang h ng d n c v qu n lý, th c hành và công ngh ; t đó t ng b c đ m nh n và làm ch công ngh và nâng cao trình

đ qu n lý