Công tác An toàn lao đ ng và v sinh môi tr ng trong thi công ..... Nâng cao ch t l ng công tác qu n lý An toàn lao đ ng và v sinh môi tr ng trong thi công ..... Công tác qu n lý an toàn.
Trang 1có tham kh o các tài li u nh m kh ng đ nh thêm s tin c y cho đ tài Các ngu n tài
li u đã đ c th c hi n trích d n và ghi rõ ngu n tài li u tham kh o đúng quy đ nh
Hà N i, ngày tháng 03 n m 2018
H c viên
Tr ng Minh Quân
Trang 2L I C M N
Lu n v n Th c s chuyên ngành Qu n lý xây d ng v i đ tài: “Nâng cao ch t
l ng qu n lý d án đ u t xây d ng t i Chi c c Th y L i Ngh An” đ n nay đã
đ c hoàn thành v i s giúp đ c a Ban giám hi u nhà tr ng, các th y cô giáo trong Khoa Công trình, b môn Công Ngh và Qu n lý xây d ng, phòng ào t o sau i
H c – Tr ng i H c Th y L i, cùng gia đình và b n bè, đ ng nghi p và C quan
n i tác gi công tác
Tác gi xin g i l i c m n chân thành đ n Ban lãnh đ o, cán b Chi c c Th y
L i Ngh An đã t n tình h tr , t o đi u ki n thu n l i cho h c viên trong quá trình thu th p thông tin, tài li u đ hoàn thành lu n v n
c bi t, tác gi xin g i l i c m n sâu s c đ n th y giáo Ti n s inh Th
M nh đã tr c ti p h ng d n, nhi t tình, tâm huy t giúp đ cho tác gi trong quá trình làm lu n v n Ban giám hi u nhà tr ng, các th y cô giáo B môn Công ngh và Qu n
lý xây d ng đã luôn đóng góp, b sung nh ng ý ki n quý báu v chuyên môn cho tác
gi
Xin c m n gia đình, b n bè, đ ng nghi p luôn luôn bên c nh đ ng viên tác gi trong su t quá trình h c t p và nghiên c u hoàn thành lu n v n
M c dù tác gi đã có nhi u c g ng tuy nhiên do trình đ , kinh nghi m nghiên
c u còn h n ch và th i gian ng n nên Lu n v n khó tránh kh i nh ng thi u sót, vì
v y tác gi r t mong nh n đ c nh ng ý ki n đóng góp, ch b o c a các th y cô giáo Xin trân tr ng c m n!
Trang 3M C L C
PH N M U 1
CH NG I T ng quan v ch t l ng qu n lý D ÁN U T XÂy D NG công trình VI T NAM 4
1.1 Khái quát chung v ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng công trình Vi t Nam 4
1.2 ánh giá chung v ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng công trình Vi t Nam 6
1.2.1 ánh giá chung v ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng công trình 6
1.2.2 Công tác qu n lý ch t l ng d án đ u t xây d ng 7
1.2.3 Qu n lý chi phí d án đ u t xây d ng 12
1.2.4 Qu n lý ti n đ d án đ u t xây d ng 14
1.2.5 Qu n lý an toàn lao đ ng 15
1.3 Nh ng bài h c kinh nghi m v nâng cao ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng công trình 16
1.3.1 Nâng cao trình đ chuyên môn cho b máy qu n lý d án đ u t xây d ng 19
1.3.2 Nâng cao các công tác qu n lý d án đ u t xây d ng 19
1.3.3 Nâng cao n ng l c qu n lý cho b máy qu n lý d án đ u t xây d ng 20
1.3.4 T ng c ng công tác qu n lý ch t l ng và b o trì công trình 21
1.3.5 T ng c ng s giám sát c ng đ ng c a nhân dân 21
K t lu n Ch ng I: 22
CH NG II C S LÝ LU N, C S PHÁP LÝ V CH T L NG QU N LÝ D ÁN U T XÂY D NG CÔNG TRÌNH 23
2.1 Khoa h c qu n lý d án đ u t xây d ng 23
2.1.1 D án: 23
2.1.2 D án đ u t : 24
2.1.3 D án đ u t xây d ng công trình: 25
2.1.4 Qu n lý d án đ u t xây d ng công trình 30
2.1.5 Các ph ng th c qu n lý d án đ u t xây d ng 34
2.2 Mô hình và hình th c qu n lý d án đ u t xây d ng 35
2.2.1 Mô hình qu n lý d án đ u t xây d ng 35
Trang 42.2.2 Hình th c qu n lý d án đ u t xây d ng 36
2.3 Các quy đ nh v ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng 38
2.3.1 Qu n lý ch t l ng d án đ u t xây d ng 38
2.3.2 Qu n lý ti n đ 42
2.3.3 Qu n lý chi phí d án 43
2.3.4 Qu n lý an toàn lao đ ng, v sinh môi tr ng trong thi công 44
2.4 M c tiêu trong công tác nâng cao ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng 45
2.5 Các nhân t nh h ng đ n ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng 46
2.5.1 Môi tr ng c a d án 46
2.5.2 Quy mô và tính ch t c a d án 47
2.5.3 N ng l c qu n lý d án c a ch đ u t 48
2.6 Các v n bán quy đ nh h ng d n thi hành lu t 48
K t lu n Ch ng II: 51
CH NG III TH C TR NG VÀ GI I PHÁP NÂNG CAO CH T L NG QU N LÝ D ÁN U T XÂY D NG T I CHI C C TH Y L I NGH AN 52
3.1 Gi i thi u khái quát v Chi c c Th y L i Ngh An 52
3.1.1 V trí đ a lý đ c đi m t nh Ngh An 52
3.1.2 Khái quát v Chi c c Th y L i Ngh An 53
3.1.3 C c u t ch c: 54
3.2 Th c tr ng công tác qu n lý d án đ u t xây d ng t i Chi c c Th y L i Ngh An 57
3.2.1 C c u t ch c qu n lý d án 57
3.2.2 Công tác qu n lý ch t l ng d án đ u t xây d ng 61
3.2.3 Công tác qu n lý chi phí d án đ u t xây d ng 64
3.2.4 Công tác An toàn lao đ ng và v sinh môi tr ng trong thi công 66
3.3 Gi i pháp nâng cao ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng công trình t i Chi c c Th y L i Ngh An 68
3.3.1 Hoàn thi n c c u t ch c qu n lý d án 68
3.3.2 T ng c ng công tác qu n lý ch t l ng d án đ u t xây d ng 74
3.3.3 Nâng cao hi u qu công tác qu n lý chi phí 81
Trang 53.3.4 Nâng cao ch t l ng công tác qu n lý An toàn lao đ ng và v sinh môi tr ng
trong thi công 85
K t lu n Ch ng III 91
K T LU N VÀ KI N NGH 92
TÀI LI U THAM KH O 95
Trang 6DANH M C HÌNH NH
Hình 1.1 C u v t bi n dài nh t ông Nam Á, c u Tân V – L ch Huy n [1] 7
Hình 1.2 p chính th y đi n H a Na [2] 12
Hình 1.3 Công trình th y đi n Lai Châu đã hoàn thành v t ti n đ 1 n m [3] 14
Hình 1.4 L p b i d ng nghi p v An toàn lao đ ng t i công tr ng [4] 15
Hình.2.1 S đ hình thành d án 24
Hình.2.2 S đ hình thành d án xây d ng 25
Hình 3.1 B n đ t nh Ngh An [5] 52
Hình 3.2 S đ t ch c c c u Chi c c Th y L i Ngh An 54
Hình 3.3 Nâng c p đê l u v c sông Lam [6] 56
Hình 3.4 S đ c c u t ch c b máy qu n lý t i Ban 57
Hình 3.5 Nâng c p và s a ch a đê T Lam [7] 60
Hình 3.6 Thi công tuy n đê T Lam đ y nhanh ti n đ và đ t ch t l ng cao [8] 62
Hình 3.7 Thi công kênh t i, tiêu xã Nghi Trung [9] 65
Hình 3.8 Ch p hành nghiêm ch nh vi c m c qu n áo, đ i m B o h và các bi n pháp nghi p v v An toàn lao đ ng [10] 67
Hình 3.9 S đ c c u t ch c b máy qu n lý d án 71
Hình 3.10 S đ Quy trình giám sát và nghi m thu kh i l ng trong thi công 78
Hình 3.11 S đ quy trình nghi m thu ph n vi c, thanh quy t toán chi phí theo ti n đ th c hi n d án 83
Hình 3.12 Quy trình giám sát công tác qu n lý An toàn lao đ ng và b o v môi tr ng trong giai đo n thi công 86
Trang 7TKKTTC : Thi t k k thu t thi công
BPKTTC : Bi n pháp k thu t thi công
ATL : An toàn lao đ ng
VSMT : V Sinh môi tr ng
WB : World Bank
ODA : Official Development Assistant
FDI : Foreign Direct Investment
BOT : H p đ ng xây d ng - kinh doanh - chuy n giao
BTO : H p đ ng xây d ng – chuy n giao – kinh doanh
BT : H p đ ng xây d ng – chuy n giao
TW : Trung ng
ISO : K thu t c l ng và ki m tra d án (Program Evaluation and
Review Technique)
Trang 9PH N M U
1 Tính c p thi t c a đ tài
Trong nh ng n m g n đây, cùng v i s phát tri n c a đ t n c, công tác đ u t xây
d ng c b n ngày càng đ c chú tr ng Khi nói đ n d án đ u t xây d ng, ngoài đ t
v n đ v qu n lý, s d ng ngu n v n thì công tác qu n lý ch t l ng d án đ u t xây
d ng công trình đ c đ t lên hàng đ u
Ch t l ng d án đ u t xây d ng công trình không nh ng có liên quan tr c ti p đ n
an toàn sinh m ng, an toàn c ng đ ng, hi u qu c a d án đ u t xây d ng công trình
mà còn là y u t quan tr ng đ m b o s phát tri n b n v ng c a m i qu c gia đ m
b o quá trình thi công đúng ti n đ , đ m b o ch t l ng công trình thì cán b thi công không nh ng ph i có tinh th n và trách nhi m cao mà đòi h i cán b qu n lý, giám sát
ph i qu n lý t t, h ng d n quy trình, quy ph m k thu t, gi i quy t các m c m u thông th ng v k thu t x y ra trong quá trình qu n lí d án
Hi n nay, trên đi bàn t nh Ngh An, h ng n m có nhi u d án đ u t xây d ng đ c tri n khai, s l ng các công trình m i quy mô ngày m t t ng T l gi i ngân v n,
đ m b o ti n đ và ch t l ng công trình hoàn thành cao
Tuy v y, bên c nh nh ng k t qu đ t đ c, còn nhi u h n ch trong t t c các giai
đo n c a d án, đ c bi t là ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng công trình Vì
th , đ đóng góp tích c c trong công tác qu n lý d án t i Chi c c Th y L i Ngh An
em xin ch n đ tài “Nâng cao ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng t i Chi c c
Th y L i Ngh An”
2 M c đích nghiên c u c a đ tài
Phân tích và đánh giá th c tr ng c a công tác qu n lý d án t i Chi c c Th y L i Ngh An
Nghiên c u đ xu t các gi i pháp nh m nâng cao ch t l ng qu n lý d án đ u t xây
d ng công trình t i Chi c c Th y L i Ngh An
Trang 10tài t p trung nghiên c u ch y u v m t s công tác (công tác qu n lý ch t l ng,
qu n lý chi phí, qu n lý an toàn lao đ ng và v sinh môi tr ng trong thi công) trong
qu n lý d án đ u t xây d ng công trình t i Chi c c Th y L i Ngh An
- Ph ng pháp đi u tra thu th p thông tin;
- Ph ng pháp k th a, áp d ng mô hình qu n lý thông qua sách báo và thông tin Internet nh ng có ch n l c;
- Ph ng pháp th ng kê, phân tích tính toán, t ng h p s li u;
- Ph ng pháp kh o sát th c t ;
- Ph ng pháp đ i chi u h th ng v n b n pháp quy nh : Ngh đ nh, Thông t , Lu t xây d ng c a nhà n c
Trang 115 K t qu đ t đ c
- H th ng c s lý lu n v ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng công trình
- Phân tích, đánh giá th c tr ng ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng công trình
hi n nay Vi t Nam nói chung và t i Chi c c Th y L i Ngh An nói riêng
- t đó nghiên c u, đ xu t ra m t s gi i pháp có c s khoa h c và th c ti n, có tính kh thi nh m nâng cao ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng t i Chi c c
K t qu nghiên c u c a lu n v n đ t đ c s góp ph n vào h th ng tài li u tham
kh o h u ích cho công tác h c t p và nghiên c u v qu n lý d án đ u t xây d ng công trình t i nhà tr ng
b Ý ngh a th c ti n
K t qu nghiên c u, phân tích đánh giá th c tr ng hi n nay v công tác ch t l ng
qu n lý d án đ u t xây d ng và đ xu t ra gi i pháp c a đ tài s là tài li u tham
kh o có giá tr th c ti n áp d ng cho các d án t i Chi c c Th y L i t nh Ngh An
qu n lý và còn cho các Ban qu n lý d án ho t đ ng trong l nh v c xây d ng công trình th y l i
Trang 12CH NG I T NG QUAN V CH T L NG QU N LÝ D ÁN U
T XÂY D NG CÔNG TRÌNH VI T NAM
1.1 Khái quát chung v ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng công trình
Vi t Nam
T nh ng n m 50 c a th k tr c tr l i đây, cùng v i s phát tri n nh v bão c a khoa
h c k thu t và kinh t xã h i, các n c đ u c g ng nâng cao s c m nh t ng h p c a b n thân nh m theo k p xu th c nh tranh toàn c u hóa Chính trong ti n trình này, các t p đoàn, các doanh nghi p l n không ng ng xây d ng nh ng d án công trình có quy mô
l n, k thu t cao, ch t l ng t t D án đã tr thành ph n c b n trong cu c s ng xã h i Cùng v i xu th m r ng quy mô d án và s không ng ng nâng cao v trình đ khoa h c công ngh , các nhà đ u t d án c ng yêu c u ngày càng cao đ i v i ch t l ng d án Vì
th , QLDA tr thành y u t quan tr ng quy t đ nh s t n t i c a d án
Theo tác gi Garold D.Oberlender trong “Project Management For Engineering and Construction” thì : “QLDA là ngh thu t và khoa h c ph i h p con ng i, thi t b , v t t ,
ti n b c, cùng v i ti n đ đ hoàn thành m t d án c th đúng th i h n trong vòng chi phí đó đ c duy t”
“QLDA là quá trình l p k ho ch, đi u ph i th i gian, ngu n l c và giám sát quá trình phát tri n c a d án nh m đ m b o cho d án hoàn thành đúng th i h n, trong ph m vi ngân sách đ c duy t và đ t đ c các yêu c u đó đ nh v k thu t và ch t l ng s n
ph m d ch v b ng nh ng ph ng pháp và đi u ki n t t nh t cho phép”
“QLDA là vi c đi u ph i và t ch c các bên khác nhau tham gia vào m t d án nh m hoàn thành d án đó theo nh ng h n ch đ c áp đ t b i ch t l ng, th i gian và chi phí”
Trang 13“QLDA là s v n d ng lý lu n, ph ng pháp, quan đi m có tính h th ng đ ti n hành
qu n lý có hi u qu toàn b công vi c liên quan t i d án d i s ràng bu c v ngu n l c
có h n”
“QLDA là vi c ng d ng các ki n th c, các k n ng, các công c và các k thu t vào các
ho t đ ng d án đ đáp ng các yêu c u d án”
M t cách chung nh t có th hi u: QLDA là s v n d ng lý lu n, ph ng pháp, quan đi m
có tính h th ng đ ti n hành qu n lý có hi u qu toàn b công vi c liên quan t i d án
d i s ràng bu c v ngu n l c th c hi n m c tiêu d án, các nhà đ u t ph i lên k
ho ch t ch c, ch đ o, ph i h p, đi u hành, kh ng ch và đánh giá toàn b quá trình t lúc b t đ u đ n lúc k t thúc d án QLDA đ c th c hi n trong t t c các giai đo n khác nhau c a chu trình d án
N i d ng qu n lý d án bao g m các công tác : qu n lý ph m vi d án, qu n lý th i gian
d án, qu n lý chi phí d án, qu n lý ch t l ng d án, qu n lý ngu n nhân l c d án,
qu n lý r i ro trong d án
-Qu n lý ph m vi d án: kh ng ch quá trình qu n lý đ i v i n i dung công vi c c a d
án nh m th c hi n m c tiêu d án Nó bao g m vi c phân chia ph m vi, quy ho ch ph m
Trang 14- Qu n lý ngu n nhân l c: ph ng pháp qu n lý mang tính h th ng nh m đ m b o phát huy h t n ng l c, tính tích c c, sáng t o c a m i ngu i trong d án và t n d ng nó m t cách có hi u qu nh t Nó bao g m các vi c nh quy ho ch t ch c, xây d ng đ i ng , tuy n ch n nhân viên và xây d ng các ban QLDA
- Qu n lý r i ro trong d án: trong quá trình th c hi n d án s g p ph i nh ng nhân t r i
ro mà chúng ta không l ng tr c đ c Qu n lý r i ro là bi n pháp qu n lý mang tính h
th ng nh m t n d ng t i đa nh ng nhân t có l i không xác đ nh và gi m thi u t i đa
nh ng nhân t b t l i không xác đ nh cho d án Nó bao g m vi c nh n bi t, phân bi t r i
ro, cân nh c, tính toán r i ro, xây d ng đ i sách và kh ng ch r i ro
1.2 ánh giá chung v ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng công trình
Vi t Nam
1.2.1 ánh giá chung v ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng công trình
Th i gian qua đã có nhi u d án đ u t XDCT đ c đ u t hoàn thành đ a vào khai thác, s d ng phát huy r t t t hi u qu đ u t , trong đó có r t nhi u công trình quan
tr ng đó đóng góp vào s phát tri n kinh t c a đ t n c Nhi u công trình xây d ng hoàn thành v i ch t l ng t t đ c g n bi n công trình ch t l ng cao, nhi u d án đã hoàn thành đúng và v t ti n đ , trong đó có nh ng công trình l n và có ý ngh a quan
tr ng Công trình th y đi n S n La hoàn thành s m nhi u h ng m c quan tr ng đó ti t
ki m đ c nhi u t đ ng Các h ng m c chính c a d án th y đi n S n La đ u đ t và
v t ti n đ đ n nay đã phát lên l i trên 2 t KWh đi n, góp ph n thi t th c gi i quy t khó kh n v thi u đi n ph c v s n xu t, phát tri n kinh t Nhi u công trình khác nh Trung tâm H i ngh Qu c gia, Sân v n đ ng M ình, c ng đó hoàn thành đúng ti n đ v i ch t l ng cao, k p th i ph c v yêu c u nhi m v chính tr , đ i s ng
c a nhân dân
Ch t l ng QLDA nh ng công trình, d án trên c n c đ c đánh giá h u h t là r t
t t, d án đ t ch t l ng (hoàn thành đúng và v t ti n đ đ ra, ti t ki m chi phí, đ m
b o hi u qu đ u t ) Ch đ u t c a nh ng d án này có đ n ng l c QLDA, đáp ng
đ c yêu c u theo nhi m v đ c giao ây là nhân t quan tr ng trong đ m b o ch t
l ng qu n lý d án đ u t XDCT
Trang 151.2.2 Công tác qu n lý ch t l ng d án đ u t xây d ng
Có th nói: “Ch t l ng d án đ u t xây d ng công trình đ t đ c là th c đo đánh giá ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng công trình”
Công tác qu n lý ch t l ng kh o sát xây d ng t i ban trong nh ng n m qua luôn hi u
qu , đ t k t qu cao trên c n c Các d án nghi m thu k t qu s li u kh o sát đ a vào s d ng trong giai đo n thi t k đ t ch t l ng t t Các ch đ u t luôn ki m tra
n ng l c th c t c a nhà th u kh o sát xây d ng trong các n i dung: nhân l c, thi t b
kh o sát t i hi n tr ng, phòng thí nghi m…đ c s d ng so v i ph ng án kh o sát xây d ng đ c duy t và quy đ nh c a h p đ ng xây d ng; theo dõi, ki m tra vi c th c
hi n kh o sát xây d ng: v trí kh o sát, kh i l ng kh o sát, quy trình th c hi n kh o sát, l u gi s li u kh o sát và m u thí nghi m; ki m tra thí nghi m trong phòng và thí nghi m hi n tr ng; ki m tra công tác đ m b o an toàn lao đ ng, an toàn môi tr ng trong quá trình th c hi n kh o sát
Hình 1.1 C u v t bi n dài nh t ông Nam Á, c u Tân V – L ch Huy n (H i
Phòng) [1]
Trang 16Tuy nhiên bên c nh đó v n còn nhi u khó kh n, h n ch , nguyên nhân là do: Trong công tác qu n lý ch t l ng c a t ch c t v n l p d án, kh o sát, thi t k : T c đ
t ng nhanh c a v n đ u t xây d ng hàng n m, nhi u d án v n c a nhà n c và c a các thành ph n kinh t đ c tri n khai xây d ng, do v y các đ n v t v n l p d án,
kh o sát, thi t k t ng r t nhanh Bên c nh m t s các đ n v t v n, kh o sát thi t k truy n th ng lâu n m, có đ n ng l c trình đ , uy tín, còn nhi u t ch c t v n kh o sát thi t k n ng l c trình đ còn h n ch , thi u h th ng qu n lý ch t l ng n i b
M t khác kinh phí cho công vi c này còn th p, d n đ n ch t l ng c a công tác l p d
án, kh o sát, thi t k ch a cao, còn nhi u sai sót Cùng v i t c đ phát tri n xây d ng
th i gian qua r t nhanh trong khi ch a có các công ty t v n giám sát chuyên nghi p nên tình tr ng chung là các công ty t v n thi t k m i b sung thêm nhi m v này,
h n n a l c l ng cán b t v n giám sát thi u và y u, trình đ n ng l c, kinh nghi m thi công còn r t h n ch , ít đ c b i d ng c p nh t nâng cao trình đ v k n ng giám sát, v công ngh m i, ch đ đãi ng h n ch , do phí qu n lý giám sát còn th p nên h n ch đ n công tác qu n lý t ch c t v n giám sát Vi c t ch c đ u th u tuy n
ch n t v n, t t v n l p d án, t v n kh o sát thi t k đ n t v n th m tra, t v n giám sát, t v n ki m đ nh ch t l ng trong đi u ki n hi n nay còn mang n ng tính hình th c, kém tính c nh tranh, nh h ng đ n ch t l ng và ti n đ th c hi n d án Không tuân th quy trình thi t k , quy trình thi công, đ c bi t là quy trình thi công chuyên ngành ch a phù h p: Vi c áp d ng các tiêu chu n thi t k , quy chu n k thu t, công ngh ch a đ m b o s l a ch n t i u v kinh t - k thu t và phù h p v i đi u
ki n c th c a t ng d án Kh o sát thi u chính xác d n đ n ph ng án thi t k không phù h p
Trong công tác qu n lý ch t l ng c a nhà th u thi công xây l p: nguyên nhân quan
tr ng, quy t đ nh đ n vi c qu n lý và đ m b o ch t l ng thi công công trình xây
d ng Th i gian qua, các nhà th u trong n c đó phát tri n r t m nh c s l ng và
ch t l ng Nh n rõ t m quan tr ng c a công tác qu n lý ch t l ng là th ng hi u, là
uy tín c a đ n v mình, là v n đ s ng còn trong c ch th tr ng nên nhi u T ng công ty, công ty đó xây d ng h th ng qu n lý ch t l ng theo tiêu chu n qu c t Tuy nhiên, th i gian qua l i có không ít công trình thi công không đ m b o ch t l ng gây
Trang 17nhi u nhà th u không th c hi n nghiêm nh ng quy đ nh hi n hành c a Nhà n c là
ph i có h th ng qu n lý ch t l ng theo yêu c u, tính ch t, quy mô công trình xây
d ng, trong đó quy đ nh rõ trách nhi m c a t ng cá nhân đ ng th i m i công vi c ph i
đ c nghi m thu n i b tr c khi m i giám sát nghi m thu ký biên b n Trong th c t , nhi u đ n v không th c hi n các quy đ nh này; không b trí đ cán b giám sát n i
b , th m chí còn khoán tr ng cho các đ i thi công và phó m c cho giám sát c a ch
đ u t Vi c l p bi n pháp t ch c thi công công trình, đ c bi t đ i v i các công trình
l n, tr ng đi m, nhi u công vi c có kh i l ng l n, ph c t p, ng d ng công ngh
m i, n u làm t t công vi c này thì đã b o đ m ph n r t quan tr ng đ qu n lý ch t
l ng công trình Tuy nhiên, trong th i gian qua, công vi c này ch a đ c các nhà
th u quan tâm đúng m c d n đ n các sai ph m, s c công trình Nhi u đ n v đã xây
d ng và đ c công nh n đ t tiêu chu n ISO 9001-2008 nh ng khi tri n khai v n còn hình th c, ch y u là V n phòng công ty mà thi u l c l ng c ng nh t ch c th c
hi n t i hi n tr ng xây d ng Cùng v i đó đ i ng cán b , công nhân c a các nhà
th u t ng nhanh v s l ng nh ng ch t l ng còn ch a đáp ng, thi u cán b gi i có kinh nghi m qu n lý, đ c bi t thi u các đ c công gi i, th đ u đàn Nhi u đ n v s
d ng công nhân không qua đào t o, công nhân t do, công nhân th i v , đó th vi c t
ch c h ng d n, hu n luy n công nhân t i ch l i r t s sài Vi c t ch c đào t o nâng cao tay ngh cho cán b và công nhân còn r t nhi u h n ch Công tác qu n lý, giám sát trong quá trình th c hi n: Công tác qu n lý, giám sát ch t l ng công trình xây
d ng c a Ch đ u t , Ban QLDA, Giám sát xây d ng, Giám sát tác gi c a t v n thi t k , còn nhi u đi m y u, thi u tính chuyên nghi p i ng t v n giám sát ch a đáp ng yêu c u trong công tác qu n lý ch t l ng công trình, ch a kiên quy t x lý các vi ph m v ch t l ng H p đ ng thi công không ch t ch , đ y đ , đúng quy đ nh,
kh i l ng phát sinh không có thi t k , d toán phê duy t b sung, thi công sai thi t k
đ c duy t Giám sát không ch t ch , không phát hi n k p th i các h ng m c có khi m khuy t k thu t, s d ng nguyên v t li u kém ch t l ng
Các đi u ki n v n ng l c c a C T ch a đ c quy đ nh, quy trình QLDA ch a đ c
h ng d n chi ti t: Trong qu n lý DA T XDCT, ch đ u t có vai trò r t quan tr ng
N ng l c c a C T là nhân t có tính quy t đ nh đ n ch t l ng QLDA Th c t hi n nay, do không có quy đ nh v đi u ki n n ng l c c a C T nên nhi u C T t coi mình
Trang 18có đ n ng l c và đ ng ra t ch c QLDA Các C T th ng t t ch c b máy QLDA khi mà n ng l c l i không đáp ng đ c Các ban QLDA đ c l p ra do không có
n ng l c nên th ng tri n khai các b c quy trình qu n lý ch t l ng r t hình th c Các quy đ nh hi n hành m i ch y u t p trung vào qu n lý ch t l ng công trình xây
d ng, đó ch là m t giai đo n/ m t khâu trong toàn b quá trình đ u t d án xây
d ng Chính vì v y mà trong th c t , nhi u C T ch a quan tâm qu n lý ch t l ng toàn b các khâu, các giai đo n c a quá trình đ u t d án XDCT Trong th c t , ch t
l ng công trình xây d ng b chi ph i b i nhi u y u t , xu t hi n trong t t c các giai
đo n c a quá trình đ u t , xây d ng và s d ng công trình (b t đ u t giai đo n l p
DA T, kh o sát và thi t k t i thi công, b o hành và b o trì công trình) Có nh ng
giai đo n t ng nh ít nh h ng đ n ch t l ng công trình xây d ng nh ng th c t
nó có nh h ng ti m n r t l n, ch t l ng công trình xây d ng b chi ph i ngay t giai đo n l p DA T, kh o sát và thi t k (giai đo n đ u tr c khi thi công) Qu n lý
ch t l ng trong giai đo n l p DA T, kh o sát và thi t k r t quan tr ng, có tính quy t đ nh đ n ch t l ng và hi u qu c a DA T Do k t qu c a giai đo n này ch
y u đ c th hi n trên gi y, nh h ng c a nó t i ch t l ng công trình xây d ng
th ng b c l nh ng giai đo n sau, khó đ c nh n bi t nên nhi u ng i ch a ý th c
h t đ c Song v h u qu thì h t s c khó l ng, s h h ng, xu ng c p c a công trình th ng nghiêm tr ng và khó kh c ph c h n nh ng l i do thi công
Công tác thanh tra, ki m tra xây d ng, qu n lý ch t l ng xây d ng còn ch a đ c coi
tr ng đúng m c và ho t đ ng còn h n ch , thi u m t m ng l i ki m đ nh ch t l ng xây d ng trong ph m vi c n c đ c bi t là nhi m v quy n h n c a t ch c này còn
h n ch u th u giá th p đ th ng th u, d n đ n y u kém v ch t l ng trong thi công, không đ chi phí đ m b o ch t l ng công trình
N ng l c c a các ch th liên quan đ n qu n lý DA T XDCT còn y u, y u v n ng
l c chuyên môn, y u v n ng l c qu n lý, y u v ph ng ti n, thi t b , Bi u hi n c
th c a nguyên nhân này có th th y nh ng đi m sau: Ch đ u t ch a coi tr ng c
s khoa h c trong các tính toán, l a ch n ph ng án d n đ n b trí, l a ch n đ a đi m,
l a ch n quy trình công ngh , quy trình s d ng không h p lý ph i b sung, s a đ i,
Trang 19và thi t k c s ch a đ m b o ch t l ng nên đ n giai đo n kh o sát thi t k k thu t
ph i đi u ch nh, b sung, nhi u tr ng h p ph i đi u ch nh quy mô, gi i pháp k thu t, kéo dài th i gian th c hi n, Ch t l ng kh o sát không đ t yêu c u (s l ng
l khoan, đ sâu l khoan, ch t l ng thi t b khoan, ch t l ng phân tích m u, báo cáo đánh giá không đ y đ , ) mà nguyên nhân là do trình đ n ng l c c a t v n
đ c giao nhi m v còn y u Tính toán thi t k sai, không phù h p (s đ tính toán thi t k không phù h p, tính thi u ho c sót t i tr ng, tính toán t h p sai n i l c, không tính đ n đ nh theo quy ph m, vi ph m quy đ nh v c u t o, s d ng ph n
m m tính toán không có b n quy n, ) L a ch n n ng l c nhà th u thi công không phù
h p Nhà th u không có h th ng qu n lý ch t l ng, trình đ n ng l c, đ o đ c ngh nghi p c a t v n giám sát và nhà th u kém u t thi t b và công ngh c a các đ n
v thi công h n ch (trong đó có lý do c ch khoán cho đ n v , đ n v d i công ty manh mún), không có đi u ki n đ i m i công ngh và thi t b Qu n tr tài chính doanh nghi p y u kém; tính toán chi phí qu n lý, chi phí ph c v thi công ch a đúng
Ch a có chính sách qu n tr ngu n nhân l c Công tác đào t o cán b QLDA ch a
đ c C T coi tr ng Nhi u ch đ u t , Ban QLDA làm trái ngành, trái ngh , không
đ trình đ n ng l c, l i không đ c đào t o ki n th c QLDA
Công tác l p, th m đ nh, phê duy t d án không đúng v trình t , th m quy n và th i gian N i dung h s thi t k k thu t và thi t k thi công không đ y đ theo quy đ nh, sai l ch v quy mô, c p công trình, so v i quy t đ nh đ u t
Công tác đ u th u: H s m i th u không đ y đ , rõ ràng, chi ti t; phê duy t h s và
k ho ch đ u th u không đúng th m quy n, không đ s l ng nhà th u tham d t i thi u, không ch p hành quy đ nh v th i gian; m th u không đ thành ph n; xét th u không công b ng, thi u c s Tiêu chí đánh giá h s d th u không h p lý
Các t ch c, cá nhân tham gia ho t đ ng xây d ng không có đ n ng l c v tài chính,
k thu t, chuyên môn H s nghi m thu không đ y đ : Thi u biên b n nghi m thu
t ng ph n, các tài li u k t qu thí nghi m v t li u, bê tông, k t c u Nh t ký công trình ghi không đ y đ di n bi n phát sinh và s c trong quá trình thi công H s hoàn công không đ y đ , không đúng v i th c t Quy t toán kh ng kh i l ng, không
Trang 20đúng v i th c t thi công Các ch ng t chi phí không h p l , quy t toán v t giá tr
h p đ ng đó ký
1.2.3 Qu n lý chi phí d án đ u t xây d ng
Trong th i gian v a qua, công tác qu n lý chi phí d án đ u t xây d ng đã đ t đ c
nh ng thành tích đáng k Nhi u d án đ u t đã tuân th t t các quy đ nh v qu n lý chi phí do Nhà n c ban hành
Hình 1 2 p chính th y đi n H a Na [2]
Th y đi n H a Na đã đáp ng g n 20 tiêu chí xét th ng c a H i đ ng bình xét B Xây d ng Trong đó n i b t nh đ t s h p lý trong thi t k đ đ m b o ti t ki m chi phí trong xây d ng, các công trình đ c ki m tra s phù h p gi a kh i l ng ch y u
c a d toán v i kh i l ng thi t k ; ki m tra tính đúng đ n, h p lý c a vi c áp d ng
ch đ chính sách, v n d ng đ n giá c ng nh đ nh m c công trình c bi t, gi i pháp thi t k v ti t ki m chi phí xây d ng c ng là m t trong nh ng y u t quan tr ng
đ d án ghi thêm đi m trong quá trình đánh giá c a H i đ ng xét th ng
Các d án thu c ngu n v n đ u t ODA, WB có t l gi i ngân v n cao Ch đ u t trong quá trình th c hi n d án qu n lý, phân b ngu n v n h p lý, nhi u d án nghi m thu hoàn thành đ a vào ho t đ ng không phát sinh chi phí t ng thêm Tuy nhiên, bên c nh đó còn có nh ng d án ch a đ c qu n lý t t v m t chi phí d n đ n
Trang 21tình tr ng chi phí th c t th ng v t d ki n, th m chí còn có d án có tình tr ng th t thoát, lãng phí chi phí, làm t ng chi phí phát sinh, t ng t ng m c đ u t lên g p nhi u
l n so v i t ng m c d ki n ban đ u Trong nh ng n m v a qua, m t s d án có lãng phí th t thoát trong quá trình đ u t d án đó đ c các c quan ch c n ng ki m tra, thanh tra và có k t lu n
S ít các d án đ u t xây d ng có th t thoát, lãng phí x y ra m i lo i hình công trình xây d ng th y l i, dân d ng và giao thông, nhi u khâu c a quá trình đ u t d
án và có t t c các nhóm d án nh ng ch y u v n là các d án nhóm B và C do đ a
ph ng qu n lý i u này có th th y đ c qua m t s d án s d ng v n nhà n c và qua báo cáo c a các c quan ch c n ng nh “D án đ ng s t trên cao” t i Hà N i t
Hà ông đi Cát Linh do nhà th u Trung Qu c làm ch th u thi công, đang b ch m
ti n đ do công tác gi i phóng m t b ng làm t ng t ng m c đ u t lên g p 2,5 l n Trong khâu nghi m thu thanh toán c ng có nh ng v n đ sai sót nh C T không ch p hành các quy đ nh trong nghi m thu, thanh toán Nghi m thu v t kh i l ng th c
hi n, thanh toán trùng l p, Theo s li u c a thanh tra B Xây d ng cho th y trong
th i gian qua đó có không ít d án m c ph i nh ng sai sót này Theo s li u t ng k t
th c hi n công tác thanh tra trong l nh v c qu n lý v n đ u t xây d ng, B Tài chính cho bi t, Thanh tra Tài chính đó th c hi n các cu c thanh tra và phát hi n nhi u sai sót Các sai sót x y ra nhi u khâu t công tác chu n b đ u t , đ u th u, th c hi n
đ u t , b trí v n, phê duy t t ng m c đ u t , phê duy t d toán, công tác đ u th u,
t m ng, nghi m thu thanh toán, đ n quy t toán công trình hoàn thành m t s d
án Ngoài nh ng d án, nh ng s li u t ng k t nêu trên, còn r t nhi u d án khác c ng
có tình tr ng qu n lý chi phí không t t, d n t i lãng phí, th t thoát ho c ph i đi u
ch nh t ng m c đ u t đã đ c đ a tin trên báo chí, đ c nêu trong các báo cáo thanh tra c a các B , các S Xây d ng trong c n c Qua các thông tin trên có th th y vi c
qu n lý chi phí ch a t t x y ra nhi u n i và t t c các giai đo n c a quá trình đ u
t d án
Trang 221.2.4 Qu n lý ti n đ d án đ u t xây d ng
Trong nh ng n m v a qua, tình hình ti n đ th c hi n DA T XDCT có nhi u ti n b
so v i tr c đây Nhi u d án đã hoàn thành đúng ti n đ đ ra, góp ph n thúc đ y phát tri n kinh t - xã h i, đem l i hi u qu đ u t cho C T và l i ích cho xã h i
Hình 1.3 Công trình th y đi n Lai Châu đã hoàn thành v t ti n đ 1 n m [3]
Th a y quy n c a Th t ng Chính ph , báo cáo Qu c h i khóa XIV t i k h p th
4 đang di n ra v tình hình th c hi n đ u t D án th y đi n Lai Châu, B tr ng B Công Th ng - Tr n Tu n Anh cho bi t: Công tác thi công xây d ng đã hoàn thành
v t ti n đ 1 n m và đang ph n đ u hoàn thành quy t toán trong n m 2017
Tuy nhiên, bên c nh các d án th c hi n đúng ti n đ v n còn nhi u d án không hoàn thành đúng ti n đ do nhi u nguyên nhân khác nhau, c khách quan l n ch quan Các
Trang 23đã gi m song v n m c cao Vi c ch m ti n đ là m t trong nh ng nguyên nhân ch
y u làm t ng chi phí, gi m ho c không còn hi u qu đ u t và tác đ ng tiêu c c đ n
n n kinh t Các nguyên nhân ch m ti n đ ch y u là: do công tác gi i phóng m t
Hình 1.4 L p b i d ng nghi p v An toàn lao đ ng t i công tr ng [4]
D án đ u t xây d ng Tr ng i h c Hà T nh hi n đang tri n khai đúng theo k
ho ch, công tác tri n khai thi công trên công tr ng đ u đ c qu n lý v ch t l ng,
ti n đ và an toàn lao đ ng h t s c nghiêm túc có đ c thành tích t t h n, cán b , nhân viên k thu t Ban Qu n lý d án đã t ng c ng công tác ki m tra, ki m soát vi c
th c hi n k thu t thi công đúng quy trình quy ph m và an toàn lao đ ng t i công trình Ng i s d ng lao đ ng có trách nhi m h ng d n đ ng i lao đ ng đang làm
vi c t i d án xây d ng Tr ng i h c Hà T nh ph i có ki n th c v b o h lao đ ng, các tiêu chu n v ATL , VSL có liên quan đ n công vi c và nhi m v c a mình
Trong nh ng n m qua, cùng v i s phát tri n kinh t c a đ t n c, ho t đ ng đ u t xây d ng công trình ngày càng phát tri n v s l ng, đa d ng v lo i công trình, nhi u công trình có quy mô, công su t l n, k thu t ph c t p Công tác qu n lý an toàn
Trang 24lao đ ng trong thi công xây d ng m c dù đã đ c quan tâm nh ng v n còn đ x y ra nhi u v tai n n lao đ ng Theo th ng kê c a B Lao đ ng - Th ng binh và Xã h i thì s l ng tai n n trong l nh v c xây d ng chi m t l cao (n m 2014 chi m 33,1%
t ng s v tai n n và 33,9% t ng s ng i ch t, n m 2015 chi m 35,2% t ng s v tai
n n và 37,9% t ng s ng i ch t, n m 2016 chi m 23,8% t ng s v tai n n và 24,5%
t ng s ng i ch t) S li u nêu trên cho th y m c dù s v tai n n lao đ ng và thi t
h i v ng i n m 2016 có gi m so v i các n m tr c nh ng ho t đ ng thi công xây
d ng công trình v n là ho t đ ng có nguy c cao v m t an toàn lao đ ng [5]
Các bi n pháp đ m b o an toàn lao đ ng trong thi công công trình th c hi n các quy
đ nh v môi tr ng còn b coi nh Các công tr ng xây d ng tri n khai thi u khoa
h c, m t b ng thi công b b n S d ng v t li u và ch ph m xây d ng không phù h p yêu c u c a thi t k Áp d ng công ngh thi công m i không phù h p, không tính toán
đ y đ các đi u ki n s d ng Bi n pháp thi công không đ c quan tâm đúng m c d n
đ n sai ph m, s c Vi ph m các quy trình thi công, vi ph m các quy đ nh an toàn trong v n hành thi t b , thi t b đi n, làm vi c trên cao, h th ng lan can an toàn b o
v
Nh ng h n ch , b t c p trong qu n lý d án đ u t XDCT nêu trên cho th y ch t
l ng qu n lý d án đ u t XDCT trong th i gian qua ch a cao, còn có nh ng m t h n
ch , y u kém nh t đ nh
1.3 Nh ng bài h c kinh nghi m v nâng cao ch t l ng qu n lý d án đ u t xây d ng công trình
Nh ng h n ch , t n t i chúng ta bi t r ng, qu n lý ch t l ng d án đ u t b t đ u t khâu kh o sát, thi t k V y mà nhi u Ch đ u t , t v n kh o sát, thi t k còn ít quan tâm đ n qu n lý ch t l ng các khâu này V kh o sát đ a ch t: Hi n t ng không
th c hi n kh o sát, không l p nhi m v kh o sát di n ra khá ph bi n các công trình tuy n huy n, xã và các công trình không thu c ngu n v n ngân sách Ph ng án k thu t kh o sát đ a ch t không h p lý v v trí, s l khoan và chi u sâu khoan Có công trình k t qu kh o sát không chính xác, ph i kh o sát l i d n đ n thay đ i gi i pháp móng c c sang móng b ng, gi m chi phí nhi u t đ ng V kh o sát đ a hình: Nhi u công trình s d ng b n đ đ a chính không đ m b o v cao đ ho c không tuân th
Trang 25các quy đ nh v truy n d n c t, b o v m c; không dùng h to đ đ đ nh v ,… gây
h u qu v ki n trúc và sai l ch trong h th ng h t ng k thu t Khâu thi t k : Có nhi u t n t i nh k t c u không an toàn v ch u l c; k t c u quá an toàn gây lãng phí; không an toàn s d ng; không tính toán k t c u; tính toán không chính xác; áp d ng sai quy chu n, tiêu chu n H s thi t k công trình tuy n huy n, xã h u h t không
có b n tính k t c u, th ng thiên v quá an toàn gây lãng phí Ch t l ng thi t k ki n trúc c ng có nh ng v n đ nh : Nhi u công trình không đ c nghiên c u k v hình thái ki n trúc, m t b ng, công n ng s d ng và nh ng chi ti t trang trí…Theo s li u
t h ng n m qua công tác th m đ nh c a c c ki m đ nh, th m tra ch t l ng công trình thu c b Xây d ng s h s thi t k không đ m b o ch t l ng ph i yêu c u ch nh s a chi m t ng đ i cao V d toán, h u h t không s d ng đ c d toán do nhà th u thi t k l p (thi u ho c th a kh i l ng; sai đ n giá, giá v t t ; áp d ng không đúng
ch đ chính sách; s d ng v t li u không phù h p v i c p công trình; tính toán không chính xá Giai đo n thi công: Có nhi u t n t i v s d ng v t li u; vi c tuân th h s thi t k đ c duy t và tiêu chu n k thu t Th c t t i các công trình có s c x y ra
đã cho th y có s gi m đ ng kính c t thép, c ng đ ch u u n c a g ch xây, đ s ch
c a c t li u; hi n t ng hàng gi , hàng nhái Các n m g n đây, ngày càng nhi u s c công trình đã x y ra nh v ng h th ng ông d n n c sông à, các công trình đ ng
xá t i t nh Qu ng Bình sau c n bão s 5,6 x y ra n m 2017 v.v và x y ra m t s s
c và vi ph m ch t l ng khác Giai đo n s d ng: H u h t các công trình không đ c
C T s d ng th c hi n b o trì Nhi u công trình xu ng c p nhanh chóng (th m d t,
m c t ng, lún n n; thi t b v sinh, đi n b h h ng; c a b cong vênh; n t t ng,
ph n chuyên trách đ s l ng, trình đ chuyên môn, nghi p v v qu n lý ch t l ng
c p huy n, t l k s có chuyên ngành v xây d ng ít, s cán b trái ngành ngh
Trang 26chi m t l cao c p xã, không có cán b chuyên môn k thu t, ng i ph trách kiêm nhi m nhi u l nh v c, không đ c đào t o nghi p v Th hai, công tác qu n lý Nhà n c ho t đ ng kém hi u qu : Bi u hi n công tác ki m tra không có k ho ch, không đ m b o trình t , n i dung ki m tra, không t ch c h u ki m Vi c x lý vi
ph m thi u kiên quy t, s ph i h p trong h th ng b máy còn nhi u h n ch Th ba,
đ i v i các công trình v n ngân sách nhà n c, tình tr ng đ u t dàn tr i, thi u v n,
ch m v n d n đ n ti n đ ch m, t o ra nh ng y u t b t l i cho nhà th u (tr t giá,
hi u qu quay vòng v n,…), n y sinh hi n t ng n b t ch t l ng đ bù l
Nguyên nhân tr c ti p k đ n, các ch th qu n lý không đ n ng l c: i v i m t s
Ch đ u t , b máy qu n lý ch t l ng không đ y đ , hoàn toàn u thác cho m t cán
b t v n giám sát (do Ch đ u t thuê) H u h t các ch đ u t không thuê t v n
qu n lý d án (tr nh ng công trình Ch đ u t là các ban qu n lý d án (QLDA) chuyên nghi p) i v i các ban QLDA chuyên nghi p còn tình tr ng nhân l c không
đ tiêu chu n x p h ng theo quy đ nh các ban c a huy n ch có s ít s k s có chuyên ngành v xây d ng, có ch ng ch hành ngh giám sát các ban thu c S có
k s có chuyên ngành v xây d ng, k s có ch ng ch hành ngh giám sát M t s t
ch c t v n có đ ng ký kinh doanh hành ngh giám sát nh ng tình tr ng h u danh
vô th c Tình tr ng m t ng i giám sát nhi u công trình trong cùng m t th i gian khá
ph bi n T ch c t v n kh o sát, thi t k m c ra nhi u Hi n t ng m n tên, bán
d u, ho t đ ng d i hình th c cai thi t k đóng góp khá nhi u cho tình tr ng kém ch t
l ng c a các h s kh o sát, thi t k Nhà th u xây d ng có hai d ng ch y u: Các công ty Nhà n c (đã c ph n ho c ch a c ph n) c b n đ m b o b máy, nh ng phòng k thu t c a công ty h u nh không ho t đ ng g n v i công tr ng Các công
ty TNHH h u h t không đ m b o b máy, có m t s công ty không có b máy qu n lý
ch t l ng Nhi u tr ng h p giám đ c công ty s m đ các vai, nh ng ch y u vai ngo i giao, còn công trình thì giao cho th đ u cánh ch huy (x y ra nhi u các công trình nông thôn) Th hai, nhà th u không ch p hành các quy đ nh v công tác qu n lý
ch t l ng, không l p k ho ch và bi n pháp đ m b o ch t l ng Th ba, vi c giáo
d c pháp lu t v xây d ng trong các nhà th u ch a đ c coi tr ng, không t o đ c
n p s ng ch p hành pháp lu t cho t ng cá nhân, b ph n do đó d d n đ n vi ph m
Trang 27ch t l ng Nh ng nguyên nhân và tác gi nêu trên hi n nay đang khá ph bi n trên c
n c
1.3.1 Nâng cao trình đ chuyên môn cho b máy qu n lý d án đ u t xây d ng
Nâng cao hi u qu ch t l ng qu n lý DA T xây d ng c a các c quan QLNN, đ i
t ng g m: UBND các c p; S Xây d ng và các S có qu n lý CTXD chuyên ngành; Ban QLDA; các phòng ch c n ng c p huy n, t nh (phòng qu n lý đô th , phòng h
t ng kinh t , phòng kinh t ) M t là, nâng cao n ng l c qu n lý nhà n c v ch t
l ng DA T: L p t i các s có qu n lý CTXD chuyên ngành m t phòng ho c b ph n chuyên trách qu n lý nhà n c v ch t l ng c p huy n, c n b sung l c l ng chuyên môn k thu t b ng các bi n pháp kinh t ho c c và khuy n khích các đ i
t ng đi h c h t i ch c c p xã, c n đ c biên ch cán b chuyên môn (trình đ trung c p tr lên), tr c m t u tiên cho các ph ng, th tr n; Ch đ ng khuy n khích đào t o ng i đ a ph ng đi h c h t i ch c, cao đ ng, trung c p b ng c ch h tr kinh t Gi i pháp này có tính kh thi cao vì hàng n m l c l ng thanh niên t t nghi p
ph thông không đ đ i h c ph i l i đ a ph ng có s l ng không nh Song song
v i các bi n pháp trên c n t ch c đánh giá, phân lo i l c l ng cán b , công ch c, viên ch c hi n có đ l p k ho ch b i d ng nghi p v Hai là, v c ch , chính sách: Ngành xây d ng c n tham m u đ UBND T nh ch đ o ban hành quy ch ph i h p
gi a các c quan chuyên môn; t ng c ng chính sách thu hút nhân l c và nhân tài (đã
có chính sách thu hút nhân tài nh ng ch a đ m nh)
Ba là, t ng c ng công tác ki m tra, ki m đ nh, giám đ nh ch t l ng DA T: Ho t
đ ng giám đ nh ch t l ng c n đ c quan tâm đ đánh giá đ c chính xác, toàn di n
v ch t l ng công trình Mu n v y, ph i t ng c ng n ng l c cho Trung tâm ki m
đ nh ch t l ng, đ ng th i khuy n khích ho t đ ng c a các t ch c ki m đ nh đ c l p khác
1.3.2 Nâng cao các công tác qu n lý d án đ u t xây d ng
Nâng cao hi u qu ch t l ng qu n lý DA T c a ch đ u t Th nh t, xây d ng h
th ng b máy qu n lý ch t l ng ngay t giai đo n chu n b đ u t : Nh đã nói trên,
ch t l ng DA T đ c hình thành t khâu kh o sát, thi t k , th nh ng h u h t các
d án, vi c thành l p Ban QLDA ho c thuê t v n QLDA ch ti n hành cu i giai
Trang 28đo n chu n b đ u t ho c đ u giai đo n th c hi n đ u t nên Ch đ u t không ki m soát đ c ch t l ng kh o sát, thi t k Hai là, ch đ u t thành l p b ph n t ng h p
có nhi m v ki m tra ho t đ ng c a t v n QLDA và t v n giám sát (tr ng h p Ch
đ u t không có n ng l c): i u này r t c n thi t vì t v n QLDA và t v n giám sát
đ c ch đ u t thuê đ ki m tra các nhà th u khác Và đ làm đ c ch c n ng này,
b ph n t ng h p c n đ c đào t o nhanh (ng n ngày) v nghi p v nh m n m đ c trách nhi m và trình t , n i dung nhi m v mà các nhà th u ph i th c hi n Ba là, có
k ho ch và bi n pháp l a ch n nhà th u đ đi u ki n, n ng l c: Ch đ u t ph i ki m tra th c t ch không ch ki m tra trên h s , đ ng th i k t h p nhi u kênh thông tin
đ xác đ nh chính xác đi u ki n, n ng l c c a nhà th u tr c, trong khi đ u th u và trong quá trình th c hi n h p đ ng B n là, qu n lý b ng ph ng pháp hành chính và
h p đ ng kinh t : Ph ng pháp hành chính là truy n đ t các yêu c u c a ch đ u t thông qua các “phi u yêu c u” ho c “phi u ki m tra”, báo cáo th ng xuyên b ng
“phi u” thay vì nói mi ng theo ki u gia đình C n qu n lý ch t l ng b ng h p đ ng kinh t Theo đó, các yêu c u v ch t l ng c n đ c th hi n chi ti t trong h p đ ng (ho c ph l c h p đ ng) ây là yêu c u pháp lý b t bu c Lâu nay tình tr ng h p
đ ng kinh t ch là th t c, nh t là không đ c quan tâm s d ng đ qu n lý ch t
l ng, d n đ n các tranh ch p v ch t l ng không gi i quy t đ c
1.3.3 Nâng cao n ng l c qu n lý cho b máy qu n lý d án đ u t xây d ng
Nâng cao hi u qu ch t l ng qu n lý DA T c a C T Th nh t, xây d ng h th ng
b máy qu n lý ch t l ng: ki n toàn các ch c danh theo qui đ nh v đi u ki n n ng
l c; xây d ng h th ng b máy t v n phòng đ n hi n tr ng; xoá b hi n t ng
“Khoán tr ng”; Có h th ng đào t o, b i d ng nâng cao trình đ chuyên môn, nghi p
v và thu hút nhân l c, nhân tài Hai là, xây d ng chi n l c và k ho ch đ m b o
ch t l ng: ra m c tiêu, l trình, n i dung, mô hình qu n lý ch t l ng c a C T;
có chính sách ch t l ng phù h p v i l trình; đ ng th i k lu t nghiêm v i các đ i
t ng vi ph m ch t l ng Song song v i đó, ph i xây d ng k ho ch đ m b o ch t
l ng cho t ng công trình v i các bi n pháp đ m b o ch t l ng, thay vì l i làm tu
ti n, không có bài b n
Trang 29th th ng xuyên tham gia công tác duy tu, b o d ng
1.3.5 T ng c ng s giám sát c ng đ ng c a nhân dân
T ng c ng giám sát c ng đ ng v ch t l ng CTXD Th c hi n gi i pháp này theo quy t đ nh s 80/2005/Q -TTg ngày 18/4/2005 c a Th t ng Chính ph ban hành qui ch giám sát đ u t c a c ng đ ng N i dung chính c a gi i pháp là c n t ch c,
t p hu n nhanh đ b ph n giám sát c ng đ ng do nhân dân l p ra n m đ c các qui
đ nh v trách nhi m c a các ch th v công tác qu n lý ch t l ng, t đó h có th giám sát v hành vi trách nhi m (ch không ph i giám sát k thu t)
Trang 30K T LU N C H NG I:
Khái quát đ c m t cách tóm t t nh t các n i dung trong công tác qu n lý d án đ u
t xây d ng trên ph m vi c n c trong th i gian v a qua Qua đó đã làm rõ đ c
ph n nào các m t tích c c, thành công đã đ t đ c đáng k (nh ng d n ch ng c th ,
công trình, d án tr ng đi m qu c gia…) song bên c nh đó c ng không th ph nh n
đi nh ng cái h n ch , m t t n t i mà chúng ta c n có nh ng gi i pháp sát th c, h u
hi u kh c ph c trong th i gian t i
Trong công cu c th c hi n theo ch tr ng ng, nhà n c ta công nghi p hóa, hi n
đ i hóa đ t n c, các d án đ u t xây d ng góp ph n không th thi u t t c các vùng mi n, đ a ph ng trong c n c Các d án đ u t công mà nhà n c đ ng trên
ph ng di n là ch đ u t ; d án ký k t mà doanh nghi p xây d ng h t ng k thu t, khu công nghi p, khu đô th , khu sinh thái…theo các hình th c PPP, BOT, BTO, BO, BOO…đang đ c kêu g i, áp d ng các chính sách u đãi, h tr t t nh t cho nhà đ u
t trong và ngoài n c
Th i đi m hi n nay, công tác qu n lý các d án đ u t (bao g m các d án có v n đ u
t b ng ngu n ngân sách nhà n c, ngoài nhà n c, nhà n c đi vay nh ODA,WB; FDI, doanh nghi p, nhà đ u t trong n c…) ngày đang đ c ng, nhà n c ta chú
tr ng và đ c bi t quan tâm Và vì th m t trong nh ng y u t quan tr ng đ nh m nâng cao hi u qu t t nh t các d án đó mang l i là n i dung ch t l ng qu n lý d án
đ u t xây d ng đó nh th nào, mà trong đó bao hàm nh ng công tác không th không k đ n: qu n lý ch t l ng d án, qu n lý chi phí d án, qu n lý ti n đ …
Trang 31v i các yêu c u quy đ nh, bao g m c các ràng bu c v th i gian, chi phí và ngu n
l c”
Khái ni m Theo i bách khoa toàn th , t “ Project–D án” đ c hi u là “ i u có ý
đ nh làm” hay “ t k ho ch cho m t ý đ , quá trình hành đ ng” Nh v y, d án có khái ni m v a là ý t ng, ý đ , nhu c u v a có ý n ng đ ng, chuy n đ ng, hành đ ng Chính vì l đó mà có khá nhi u khái ni m v thu t ng này, c th nh :
- D án là vi c th c hi n m t m c đích hay nhi m v công vi c nào đó d i s ràng
bu c v yêu c u và ngu n l c đã đ nh Thông qua vi c th c hi n d án đ cu i cùng
đ t đ c m c tiêu nh t đ nh đã d ra và k t qu c a nó có th là m t s n ph m hay
m t d ch v mà b n mong mu n (T ch c đi u hành d án-VIM)
- D án là t p h p các đ xu t đ th c hi n m t ph n hay toàn b công vi c nh m đ t
đ c m c tiêu hay yêu c u nào đó trong m t th i gian nh t đ nh d a trên ngu n v n xác đ nh (kho n 7 i u 4 –Lu t u th u)
- D án là m t quá trình mang đ c thù riêng bao g m m t lo t các ho t đ ng đ c
ph i h p và ki m soát, có đ nh ngày kh i đ u và k t thúc, đ c th c hi n v i nh ng
h n ch v th i gian, chi phí và ngu n l c nh m đ t đ c m c tiêu phù h p v i nh ng yêu c u c th (tr ng i h c Qu n lý Henley)
- D án là đ i t ng c a qu n lý và là m t nhi m v mang tính ch t 1 l n, có m c tiêu
rõ ràng trong đó bao g m ch c n ng, s l ng và tiêu chu n ch t l ng), yêu c u ph i
đ c hoàn thành trong m t kho ng th i gian quy đ nh, có d toán tài chính t tr c và
Trang 32nói chung không đ c vu t qua d toán đó D án là t ng th các ho t đ ng (quy t
đ nh và công vi c) ph thu c l n nhau nh m t o ra s n ph m ho c d ch v duy nh t trong kho ng th i gian xác đ nh v i s ràng bu c v ngu n l c trong b i c nh không
ch c ch n Các ph ng di n chính c a d án
- Ph ng di n th i gian: V ph ng di n này d án là m t quá trình bao g m 3 giai
đo n k ti p nhau và chi ph i nhau: Xác đ nh, nghiên c u và l p d án; giai đo n tri n khai d án; giai đo n khai thác d án
- Ph ng di n kinh phí d án: Kinh phí d án là bi u hi n b ng ti n c a các ngu n l c
c n thi t cho ho t đ ng c a d án Trung tâm c a ph ng di n này là v n đ v n đ u
Tùy vào góc đ xem xét mà d án đ u t đ c đ nh ngh a khác nhau:
- V m t hình th c: d án đ u t là t p h s tài li u trình bày m t cách chi ti t, có h
th ng ho t đ ng & chi phí theo m t k ho ch nh m đ t đ c nh ng k t qu & th c
hi n đ c nh ng m c tiêu nh t đ nh trong t ng lai
Trang 33- Xét trên góc đ qu n lý: d án đ u t là m t công c qu n lý vi c s d ng v n, v t
t , lao đ ng đ t o ra các k t qu tài chính, kinh t xã h i trong m t th i gian dài
- Xét trên góc đ k ho ch hoá: D án đ u t là m t công c th hi n k ho ch chi ti t
c a m t công cu c đ u t s n xu t, kinh doanh, phát tri n kinh t - xã h i, làm ti n đ cho các quy t đ nh đ u t và tài tr
- Xét v m t n i dung: d án đ u t là t ng th các ho t đ ng c n thi t, đ c b trí theo m t k ho ch ch t ch v i l ch th i gian và đ a đi m xác đ nh đ t o m i, m
D án đ u t xây d ng công trình là d án b v n đ xây d ng m i, m r ng, c i t o
nh ng công trình xây d ng nh m m c đích phát tri n, duy trì, nâng cao ch t l ng công trình ho c s n ph m d ch v trong m t th i h n nh t đ nh “D án đ u t xây
d ng công trình” còn là thu t ng chuyên ngành dùng đ ch b n báo cáo nghiên c u
kh thi trong các d án đ u t xây d ng công trình Theo ngh a này d án đ u t xây
d ng công trình là t ng th các đ xu t có liên quan đ n vi c b v n đ xây d ng m i,
m r ng, c i t o nh ng công trình xây d ng nh m m c đích phát tri n, duy trì, nâng cao ch t l ng công trình ho c s n ph m d ch v trong m t th i h n nh t đ nh Bao
g m ph n thuy t minh và thi t k c s
Trang 34+) Phân lo i d án đ u t
Có nhi u tiêu chí khác nhau đ phân lo i d án đ u t
- Xét theo ng i kh i x ng có: d án cá nhân, d án t p th , qu c gia, liên qu c gia
- Xét theo th i gian n đ nh có: d án ng n h n, d án trung h n, d án dài h n
- Xét theo quy mô d án có:
D án nhóm A, d án nhóm B, d án nhóm C Trên c s phân lo i d a trên tiêu chí chính là quy mô d án k t h p v i vi c xem xét đ c đi m riêng c a t ng ngành và các
k t qu c a d án cùng v i t m quan tr ng c a chúng, Ngh đ nh s 12/2009/N -CP ngày 12/02/2009 v qu n lý d án đ u t xây d ng công trình quy đ nh c th phân
lo i các d án đ u t xây d ng công trình nh sau: D án đ u t xây d ng công trình
g m có: D án quan tr ng qu c gia (Theo Ngh quy t s 66/2006/QH11 c a Qu c
h i), d án nhóm A, d án nhóm B, d án nhóm C [6]
- Các d án nhóm A:
Các d án đ u t xây d ng công trình thu c l nh v c b o v an ninh qu c phòng có tính ch t b o m t qu c gia, có ý ngh a chính tr -xã h i quan tr ng Các d án đ u t xây d ng công trình: s n xu t ch t đ c h i, ch t n , h t ng khu công nghi p Các d
án đ u t xây d ng công trình: công nghi p đi n, khai thác d u khí, hóa ch t, phân bón, ch t o máy, xi m ng luy n kim, khai thác ch bi n khoáng s n, các d án giao thông (c u, c ng bi n, c ng sông, sân bay, đ ng s t, đ ng qu c l ), xây d ng khu nhà trên 1.500 t đ ng Các d án đ u t xây d ng công trình: th y l i giao thông (khác I3), c p thoát n c và công trình h t ng k thu t, k thu t đi n, s n xu t thi t b thông tin, đi n t tin h c, hóa d c, thi t b y t , công trình c khí khác, s n xu t v t
li u, b u chính - vi n thong trên 1000 t đ ng Các d án đ u t xây d ng công trình: công nghi p nh , sành s , th y tinh, in, v n qu c gia, khu b o t n thiên nhiên, s n
xu t nông lâm nghi p, nuôi tr ng th y s n; ch bi n nông, lâm s n Trên 700 t đ ng Các d án đ u t xây d ng công trình: y t v n hóa, giáo d c, phát thanh, truy n hình, xây d ng dân d ng khác (tr xây d ng khu nhà ), kho tàng, du l ch, th d c th thao, nghiên c u khoa h c và các d án khác trên 500 t đ ng
Trang 35- Các d án nhóm B
+ Các d án đ u t xây d ng công trình: công nghi p đi n, khai thác d u khí, hóa ch t, phân bón, ch t o máy, xi m ng luy n kim, khai thác ch bi n khoáng s n, các d án giao thông (c u, c ng bi n, c ng sông, sân bay, đ ng s t, đ ng qu c l ), xây d ng khu nhà t 75 đ n 1500 t đ ng Các d án đ u t xây d ng công trình: th y l i giao thông (khác I3), c p thoát n c và công trình h t ng k thu t, k thu t đi n, s n xu t thi t b thông tin, đi n t tin h c, hóa d c, thi t b y t , công trình c khí khác, s n
li u, b u chính - vi n thong d i 50 t đ ng Các d án đ u t xây d ng công trình: công nghi p nh , sành s , th y tinh, in, v n qu c gia, khu b o t n thiên nhiên, s n
xu t nông lâm nghi p, nuôi tr ng th y s n; ch bi n nông, lâm s n d i 40 t đ ng Các d án đ u t xây d ng công trình: y t v n hóa, giáo d c, phát thanh, truy n hình, xây d ng dân d ng khác (tr xây d ng khu nhà ), kho tàng, du l ch, th d c th thao, nghiên c u khoa h c và các d án khác d i 15 t đ ng
+) Quy trình th c hi n d án đ u t xây d ng công trình
Trang 36Quy trình th c hi n m t d án đ u t xây d ng công trình c ng gi ng nh các d án khác, g m có 3 giai đo n chính: giai đo n chu n b đ u t , giai đo n th c hi n đ u t
và giai đo n v n hành các k t qu d án C th :
N i dung báo cáo đ u t xây d ng công trình:
- S c n thi t ph i đ u t xây d ng công trình, các đi u ki n thu n l i và khó kh n,
ch đ khai thác và s d ng tài nguyên qu c gia n u có;
- D ki n quy mô đ u t : công su t, di n tích xây d ng; các h ng m c công trình bao
g m: công trình chính, công trình ph , công trình khác; d ki n v đ a đi m xây d ng công trình và nhu c u s d ng đ t;
- Phân tích, l a ch n s b v công ngh , k thu t; các đi u ki n cung c p v t t thi t
b , nguyên li u n ng l ng, d ch v h t ng k thu t; ph ng án gi i phóng m t b ng, tái đ nh c n u có; các nh h ng c a d án t i môi tr ng, sinh thái, phòng ch ng cháy n , an ninh qu c phòng;
+ N i dung ph n thuy t minh
• S c n thi t và m c tiêu đ u t ; đánh giá nhu c u th tr ng, tiêu th s n ph m đ i
v i d án s n xu t, kinh doanh; hình th c đ u t xây d ng công trình; đ a đi m xây
d ng, nhu c u s d ng đ t; đi u ki n cung c p nguyên li u, nhiên li u và các y u t
Trang 37- N i dung thi t k c s : N i dung thi t k c s bao g m ph n thuy t minh và ph n
b n v , b o đ m th hi n đ c các ph ng án thi t k , là c n c đ xác đ nh t ng m c
đ u t và tri n khai các b c thi t k ti p theo
• Ph n thuy t minh thi t k c s bao g m:
+ c đi m t ng m t b ng; ph ng án tuy n công trình đ i v i công trình xây d ng theo tuy n; ph ng án ki n trúc đ i v i công trình có yêu c u ki n trúc; ph ng án và
s đ công ngh đ i v i công trình có yêu c u công ngh
+ K t c u ch u l c chính c a công trình; phòng ch ng cháy, n ; b o v môi tr ng; h
th ng k thu t và h th ng h t ng k thu t công trình; s k t n i v i các công trình h
t ng k thu t ngoài hàng rào
+ Mô t đ c đi m t i tr ng và các tác đ ng đ i v i công trình
+ Danh m c các quy chu n, tiêu chu n đ c áp d ng
• Ph n b n v thi t k c s d c th hi n v i các kích th c ch y u bao g m
Trang 38+ B n v t ng m t b ng, ph ng án tuy n công trình đ i v i công trình xây d ng theo tuy n
+ B n v th hi n ph ng án ki n trúc đ i v i công trình có yêu c u ki n trúc
+ S đ công ngh đ i v i công trình có yêu c u công ngh
+ B n v th hi n k t c u ch u l c chính c a công trình; b n v h th ng k thu t và
h th ng h t ng k thu t công trình
• V m t chi phí, nhi m v quan tr ng nh t đó là l p d toán công trình N i dung c a
d toán công trình bao g m: chi phí xây d ng, chi phí thi t b , chi phí qu n lý d án, chi phí t v n đ u t xây d ng, chi phí khác và chi phí d phòng
2.1.4 Qu n lý d án đ u t xây d ng công trình
Qu n lý d án
M t cách chung nh t có th hi u qu n lý d án là t ng th nh ng tác đ ng có h ng đích c a ch th qu n lý t i quá trình hình thành, th c hi n và ho t đ ng c a d án
nh m đ t t i m c tiêu d án trong nh ng đi u ki n và môi tr ng bi n đ ng M t cách
cu c s ng xã h i Cùng v i xu th m r ng quy mô d án và s không ng ng nâng cao
v trình đ khoa h c công ngh , các nhà đ u t d án c ng yêu c u ngày càng cao đ i
v i ch t l ng d án Vì th , QLDA tr thành y u t quan tr ng quy t đ nh s t n t i
c a d án
Trang 39Hi n nay có nhi u cách di n đ t khác nhau c a các tác gi khác nhau v khái ni m QLDA nh :
Theo tác gi Garold D.Oberlender trong “Project Management For Engineering and Construction” thì : “QLDA là ngh thu t và khoa h c ph i h p con ng i, thi t b , v t
t , ti n b c, cùng v i ti n đ đ hoàn thành m t d án c th đúng th i h n trong vòng chi phí đó đ c duy t”
“QLDA là quá trình l p k ho ch, đi u ph i th i gian, ngu n l c và giám sát quá trình phát tri n c a d án nh m đ m b o cho d án hoàn thành đúng th i h n, trong ph m vi ngân sách đ c duy t và đ t đ c các yêu c u đó đ nh v k thu t và ch t l ng s n
ph m d ch v b ng nh ng ph ng pháp và đi u ki n t t nh t cho phép”
“QLDA là vi c đi u ph i và t ch c các bên khác nhau tham gia vào m t d án nh m hoàn thành d án đó theo nh ng h n ch đ c áp đ t b i ch t l ng, th i gian và chi phí”
“QLDA là s v n d ng lý lu n, ph ng pháp, quan đi m có tính h th ng đ ti n hành
qu n lý có hi u qu toàn b công vi c liên quan t i d án d i s ràng bu c v ngu n
l c có h n”
“QLDA là vi c ng d ng các ki n th c, các k n ng, các công c và các k thu t vào các ho t đ ng d án đ đáp ng các yêu c u d án”
M t cách chung nh t có th hi u: QLDA là s v n d ng lý lu n, ph ng pháp, quan
đi m có tính h th ng đ ti n hành qu n lý có hi u qu toàn b công vi c liên quan t i
d án d i s ràng bu c v ngu n l c th c hi n m c tiêu d án, các nhà đ u t
ph i lên k ho ch t ch c, ch đ o, ph i h p, đi u hành, kh ng ch và đánh giá toàn b quá trình t lúc b t đ u đ n lúc k t thúc d án QLDA đ c th c hi n trong t t c các giai đo n khác nhau c a chu trình d án
Nh v y, QLDA không th ch đ n thu n là th c hi n m t kh i l ng công vi c đã
đ c v ch s n, mà nhi u khi chính l i là vi c hình thành nên kh i l ng công vi c đó
i u này có ngh a là không th quan ni m đ n gi n QLDA ch là theo dõi th c hi n
Trang 40d án Qua các cách di n đ t khái ni m QLDA nêu trên có th rút ra m t s nh n đ nh sau:
N i dung c a qu n lý d án:
QLDA là vi c giám sát, ch đ o, đi u ph i, t ch c, lên k ho ch đ i v i 4 giai đo n
c a vòng đ i d án (giai đo n hình thành, giai đo n phát tri n, giai đo n tr ng thành
và giai đo n k t thúc) M c đích c a nó là t góc đ qu n lý và t ch c, áp d ng các
bi n pháp nh m đ m b o th c hi n t t m c tiêu d án nh : m c tiêu v giá thành, m c tiêu th i gian, m c tiêu ch t l ng Vì th , làm t t công tác qu n lý là m t vi c có ý ngh a vô cùng quan tr ng N i dung c a QLDA g m 9 l nh v c qu n lý sau:
+) Qu n lý ph m vi d án
Ti n hành kh ng ch quá trình qu n lý đ i v i n i dung công vi c c a d án nh m
th c hi n m c tiêu d án Nó bao g m vi c phân chia ph m vi, quy ho ch ph m vi,
đi u ch nh ph m vi d án,…
+) Qu n lý th i gian d án
Qu n lý th i gian d án là quá trình qu n lý mang tính h th ng nh m đ m b o ch c
ch n hoàn thành d án theo đúng th i gian đ ra Nó bao g m các công vi c nh xác
+) Qu n lý ch t l ng d án
Qu n lý ch t l ng d án là quá trình qu n lý có h th ng vi c th c hi n d án nh m
đ m b o đáp ng đ c yêu c u v ch t l ng mà khách hàng đ t ra Nó bao g m vi c quy ho ch ch t l ng, kh ng ch ch t l ng và đ m b o ch t l ng,…