SKKN sử dụng một số câu chuyện đạo đức Hồ Chí Minh vào giảng dạy bộ môn GDCD 10

Năm học 2016- 2017 tôi tiếp tục sử dụng những câu chuyện của Bác vào giảng dạy đối với toàn bộ học sinh khối 10.Trong quá trình giảng dạy tôi đã chú trọng tới việc sử dụng những câu chuy

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO LAI CHÂU

TRƯỜNG THPT MƯỜNG TÈ

THUYẾT MINH SÁNG KIẾN

Sử dụng một số câu chuyện đạo đức Hồ Chí Minh vào giảng dạy bộ môn

Giáo dục công dân 10 ở trường THPT Mường Tè

Tác giả: Nguyễn Thị NgânTrình độ chuyên môn: Đại họcChức vụ: Giáo viên

Nơi công tác: Trường THPT Mường Tè

Mường Tè, ngày 10 tháng 4 năm 2017

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Mường Tè, Ngày 10 tháng 4 năm 2017

ĐƠN ĐỀ NGHỊ CÔNG NHẬN SÁNG KIẾN CẤP CƠ SỞ

Kính gửi: Thường trực Hội đồng xét, công nhận sáng kiến cấp cơ sở

Họ và tên: Nguyễn Thị Ngân

Ngày, tháng, năm, sinh: 17/05/1988

Đơn vị công tác: Trường THPT Mường Tè

Chức danh: Giáo viên

Trình độ chuyên môn: Đại học

Tỷ lệ đóng góp tạo ra sáng kiến: 100%

Là tác giả đề nghị xét công nhận sáng kiến: “ Sử dụng một số câu chuyệnđạo đức Hồ Chí Minh vào giảng dạy bộ môn Giáo dục công dân lớp 10 ở trườngTHPT Mường Tè”

- Cơ sở được yêu cầu công nhận sáng kiến: Trường THPT Mường Tè

- Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: môn Giáo dục công dân

- Ngày sáng kiến được áp dụng lần đầu hoặc áp dụng thử: Ngày 25/8/2015

- Mô tả bản chất của sáng kiến:

Năm học 2015- 2016 tôi đã sử dụng một số câu chuyện đạo đức Hồ Chí Minhvào giảng dạy môn Giáo dục công dân cho học sinh lớp 10A1, 10A2 ở trường THPTMường Tè đã mang lại những hiệu quả nhất định Năm học 2016- 2017 tôi tiếp tục

sử dụng những câu chuyện của Bác vào giảng dạy đối với toàn bộ học sinh khối 10.Trong quá trình giảng dạy tôi đã chú trọng tới việc sử dụng những câu chuyện đạođức Hồ Chí Minh vào giảng dạy phần đạo đức cho học sinh, để học sinh có thể nắmđược nội dung bài học dễ dàng hơn, không những vậy, từ những câu chuyện đạo đứccủa Bác, học sinh sẽ tích cực rèn luyện, học tập theo Bác để hoàn thiện bản thân Tính mới của đề tài: Tôi nhận thấy việc sử dụng những câu chuyện đạo đứccủa Bác Hồ vào giảng dạy cho học sinh nhằm góp phần đổi mới nội dung,

phương pháp dạy học theo hướng tích cực, dạy học gắn liền với công tác rènluyện đạo đức, tác phong, hình thành phẩm chất, nhân cách cho học sinh.

Biện pháp thực hiện: Tùy vào từng nội dung bài học, tôi đã sử dụng nhữngcâu chuyện đạo đức Hồ Chí Minh bằng nhiều phương pháp khác nhau cho phùhợp với từng đơn vị kiến thức để học sinh dễ nhớ, dễ hiểu, dễ học tập và làmtheo Bác Khi giảng dạy, tôi đã lựa chọn những câu chuyện gần gũi, dễ nhớ, dễhiểu, ngắn gọn và phù hợp với học sinh để tăng tính thuyết phục cho bài học Hiệu quả do sáng kiến đem lại: Tôi nhận thấy khi sử dụng những câu chuyệnđạo đức của Bác, học sinh dễ hiểu bài hơn, hứng thú say sưa với bài học hơn vàbản thân bài học cũng sinh động hấp dẫn, có ý nghĩa giáo dục hơn Qua từng tiếthọc có sử dụng những câu nói, câu chuyện của Bác, giáo viên không chỉ cho họcsinh nắm bắt được nội dung bài học góp phần nâng cao chất lượng bộ môn, màhơn thế nữa việc giáo dục, tuyên truyền việc học tập và làm theo tấm gương đạođức Hồ Chí Minh cho học sinh sẽ hiệu quả hơn

- Đánh giá lợi ích thu được thể thu được do áp dụng sáng kiến theo ý kiến củatôi: Thông qua việc sử dụng những câu chuyện đạo đức của Hồ Chí Minh đã giúp các

em nắm vững nội dung bài học góp phần nâng cao chất lượng môn học, mặt khác, quanhững bài học này, các em sẽ cố gắng điều chỉnh, hoàn thiện bản thân mình góp phầnthực hiện được mục tiêu cơ bản của giáo dục và “dạy chữ” kết hợp với “dạy người”

- Đánh giá lợi ích thu được do áp dụng sáng kiến theo ý kiến của tổ chức, đã ápdụng sáng kiến và theo ý kiến của tôi: sáng kiến có thể áp dụng vào trong các tiết họcchính khóa với học sinh lớp 10 các trường THPT Đề tài này cũng có thể là nguồn tàiliệu tham khảo đối với các đồng nghiệp nhằm nâng cao chất lượng giáo dục

Tôi xin cam đoan mọi thông tin nêu trong đơn là trung thực, đúng sự thật

và hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật

Người đăng ký

Nguyễn Thị Ngân

BÁO CÁO TÓM TẮT SÁNG KIẾN

1 Tác giả, đồng tác giả:

Họ và tên: Nguyễn Thị Ngân

Trình độ văn hóa: 12/12 Trình độ chuyên môn: Đại học.Chức vụ, đơn vị công tác: Trường THPT Mường Tè

Nhiệm vụ được phân công: Giảng dạy môn Giáo dục công dân toàn trường

2 Tên sáng kiến: "Sử dụng một số câu chuyện đạo đức Hồ Chí Minh vào

giảng dạy bộ môn Giáo dục công dân 10 ở trường THPT Mường Tè".

3 Tính mới: Chỉ ra sự khác biệt giữa giải pháp mới so với giải pháp cũ

Qua việc tích hợp tôi nhận thấy việc sử dụng những câu chuyện đạo đứccủa Hồ Chí Minh trong giảng dạy môn GDCD không chỉ gây hứng thú cho họcsinh đối với môn học, giúp cho học sinh có những kiến thức cơ bản mà từ nhữngbài học có sử dụng tấm gương người thật, việc thật của Bác học sinh thấy được

ý nghĩa giáo dục của chúng, từ đó tự mình học tập, rèn luyện, phấn đấu hoànthiện bản thân để hình thành cho mình một nhân cách tốt đẹp và có những kĩnăng sống cần thiết để trở thành người công dân tốt, phát triển đầy đủ cả về đức-trí- thể- mĩ đáp ứng được yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóađất nước, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN

4 Hiệu quả sáng kiến mang lại

Sử dụng những câu chuyện đạo đức Hồ Chí Minh với các phương pháp dạyhọc môn GDCD là một biện pháp rất cần thiết và đã đạt được hiệu quả cao trongviệc nâng cao chất lượng, hiệu quả giáo dục bộ môn cũng như góp phần hìnhthành và phát triển nhân cách của học sinh Tôi nhận thấy khi sử dụng nhữngcâu chuyện đạo đức của Bác, học sinh dễ hiểu bài hơn, hứng thú say sưa với bàihọc hơn và bản thân bài học cũng sinh động hấp dẫn, có ý nghĩa giáo dục hơn.Qua từng tiết học có sử dụng những câu nói, câu chuyện của Bác, GV không chỉcho học sinh nắm bắt được nội dung bài học góp phần nâng cao chất lượng bộmôn, mà hơn thế nữa việc giáo dục, tuyên truyền việc học tập và làm theo tấm

gương đạo đức Hồ Chí Minh một cách dễ dàng, cụ thể, có tính thuyết phục, phùhợp hơn, qua đó học sinh biết được mình cần phải làm gì, và làm như thế nào.

Và như thế học sinh không chỉ học tập ở Bác mà còn làm theo Bác nên hiệu quảgiáo dục đạo đức ngày càng cao hơn

5 Phạm vi ảnh hưởng của sáng kiến

Đề tài trên tôi đã áp dụng vào giảng dạy ở trường THPT Mường Tè đãđem lại một số hiệu quả tích cực Tôi nhận thấy sáng kiến có thể áp dụng vàotrong các tiết học chính khóa với học sinh lớp 10 các trường THPT Đề tài nàycũng có thể là nguồn tài liệu tham khảo đối với các đồng nghiệp nhằm nâng caochất lượng giáo dục

I THÔNG TIN CHUNG

1 Tên sáng kiến: "Sử dụng một số câu chuyện đạo đức Hồ Chí Minh vào

giảng dạy môn GDCD 10 ở trường THPT Mường Tè".

Chức vụ công tác: Giáo viên

Nơi làm việc: Trường Trung học phổ thông (THPT) Mường Tè

Tên đơn vị: Trường THPT Mường Tè.

Địa chỉ: Khu phố 7, thị trấn Mường Tè, huyện Mường Tè, tỉnh Lai Châu.Điện thoại: 02133881199

II NỘI DUNG SÁNG KIẾN

1 Sự cần thiết, mục đích của việc thực hiện sáng kiến

1.1 Sự cần thiết của việc thực hiện sáng kiến

Hồ Chí Minh là vị lãnh tụ thiên tài, người cha vĩ đại của dân tộc Việt Nam, vịanh hùng dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới Người đã để lại cho Đảng, Nhândân ta cũng như nhân loại một tài sản tinh thần vô giá, một hệ thống quan điểm

lý luận về nhiều mặt, những tư tưởng của Người là ngọn đèn soi sáng con đườngcách mạng Việt Nam, có giá trị trường tồn đối với hành trình đi lên của dân tộctrong đó những tư tưởng về đạo đức của Người là một tấm gương tiêu biểu đểcác thế hệ con cháu noi theo

Thực hiện cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí

Minh” ngành giáo dục đã kêu gọi thầy và trò ra sức thi đua hưởng ứng cuộc vận

động lớn này Bên cạnh việc các tổ chức, đoàn thể trong mỗi nhà trường đề racác hình thức để tiến hành cuộc vận động như thi viết, kể chuyện, thuyết trình vềtấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, hay mỗi cán bộ, giáo viên đăng ký 2 nội dunglàm theo Bác….nhà trường còn kêu gọi mỗi cán bộ, giáo viên trên cương vị củamình hãy học tập và làm theo tấm gương của Bác

Là một giáo viên giảng dạy Giáo dục công dân (GDCD) trong nhà trường,điều làm tôi trăn trở là làm thế nào để tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh đến vớicác em không chỉ qua hình thức giáo dục đoàn thể, mà còn được thấm vào các

em qua những bài học GDCD Để thực hiện được điều này, bản thân tôi nhậnthấy bộ môn GDCD có nhiều điệu kiện thuận lợi có thể lồng ghép kiến thức, tưtưởng, đạo đức Hồ Chí Minh vào giảng dạy, đặc biệt là phần: Công dân với đạođức (GDCD 10)

Môn GDCD là một môn khoa học xã hội có vai trò quan trọng trong việchình thành thế giới quan, nhân sinh quan, đạo đức lối sống của học sinh Tuynhiên thực tế hiện nay môn học này chưa được nhìn nhận đúng với tầm quantrọng của nó, đa số học sinh vẫn có tâm lý ngại học môn GDCD vì coi đây làmôn học phụ, kiến thức hàn lâm, khô khan, khó hiểu nên các em chỉ học đốiphó, qua loa Nhiều giáo viên GDCD còn xem nhẹ môn học của mình, không có

hứng thú giảng dạy, ít đầu tư chuyên môn, ít đổi mới phương pháp dạy học nêntiết học thường khô khan, nhàm chán Mặt khác, một bộ phận thanh niên, họcsinh có biểu hiện sa sút về lối sống, đạo đức, vi phạm nghiêm trọng đến cácchuẩn mực đạo đức của xã hội, lối sống thực dụng, cá nhân chủ nghĩa…cần phảiđược điều chỉnh, giáo dục và định hướng lại tốt hơn Mặt khác, đối với học sinhlớp 10, các em vừa tiếp xúc một cấp học mới, một môi trường mới, đa số các emlại sống xa nhà, không chịu sự quản lý của cha mẹ, gia đình nên trong cuộc sống

sẽ bị nhiều xáo trộn, một số em dễ bị bạn bè rủ rê, các em còn lúng túng để địnhhướng cho nhân cách bản thân mình

Chính vì những lý do trên, tôi mạnh dạn chọn đề tài: “Sử dụng một số câu

chuyện đạo đức Hồ Chí Minh vào giảng dạy môn GDCD 10 ở trường THPT Mường Tè” nhằm giáo dục tư tưởng, đạo đức, lối sống của học sinh, tạo sự hứng

thú học tập của học sinh và quan trọng hơn nữa là tạo nên sự chuyển biến về ýthức tu dưỡng, học tập và làm theo tấm gương của Bác, hình thành cho học sinhlòng tin, động cơ, hoài bão và những hành vi tốt đẹp

1.2 Mục đích của việc thực hiện sáng kiến

Đối với học sinh: Nhằm giúp học sinh nâng cao khả năng lĩnh hội kiến thức

bộ môn GDCD 10 thông qua những câu chuyện tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh

mà giáo viên cung cấp gợi mở Quan trọng hơn, qua những bài học đó giúp họcsinh thấy được ý nghĩa giáo dục của chúng, từ đó học tập, rèn luyện những phẩmchất đạo đức cho mình, hoàn thiện bản thân, hướng bản thân tới sự chân, thiện,mĩ

Đối với giáo viên: Việc sử dụng những câu chuyện đạo đức Hồ Chí Minhmang ý nghĩa nhân văn cao cả, hợp lí, có hiệu quả, gây hứng thú đối với họcsinh góp phần nâng cao chất lượng giáo dục bộ môn

2 Phạm vi triển khai thực hiện

Tôi đã nghiên cứu đề tài này trên cơ sở dạy học một số bài môn GDCDkhối lớp 10 ở trường THPT Mường Tè

Giới hạn về địa bàn nghiên cứu: Khối 10 trường THPT Mường Tè

Giới hạn về khách thể nghiên cứu: Toàn bộ học sinh khối 10, bao gồmnhiều thành phần dân tộc khác nhau

3 Mô tả sáng kiến

3.1 Hiện trạng trước khi áp dụng giải pháp mới

Trong những năm gần đây, do nhiều yếu tố khách quan và chủ quan, nhiềuhọc sinh chỉ quan tâm đầu tư vào các môn khoa học tự nhiên nên sự quan tâmcủa các em học sinh đối với các môn khoa học xã hội (trong đó có môn GDCD)

có phần bị hạn chế, trong khi đó các môn khoa học xã hội lại có hàm lượng nộidung giáo dục đạo đức, lối sống, các kỹ năng sống là rất nhiều Do đó dẫn đến

sự mất cần bằng giữa việc rèn luyện tư tưởng đạo đức với đầu tư chuyên môn,các tri thức khoa học tự nhiên khác Nhiều học sinh có nền tảng kiến thức vữngchắc nhưng lại thiếu đạo đức, lối sống, sa sút mục tiêu lý tưởng, thiếu những kỹnăng sống cần thiết cho bản thân

Đối với môn GDCD trong nhà trường phổ thông có vai trò rất quan trọngtrong việc hình thành nhân cách đạo đức, lối sống, thế giới quan, nhân sinh quanđúng đắn Tuy nhiên do thời lượng dành cho môn học rất khiêm tốn, chỉ mộttiết/ tuần trong khi đó lại phải đảm nhiệm rất nhiều nội dung tích hợp như giáodục pháp luật, giáo dục an toàn giao thông, phòng chống tham nhũng, kỹ năngsống, giáo dục bảo vệ môi trường…đã ít nhiều ảnh hưởng đến vấn đề giáo dụcđạo đức cho học sinh

Có một vấn đề mà chúng ta nhận thấy, trong những năm gần đây tình trạngmột bộ phận học sinh bị sa sút đạo đức, lý tưởng sống Tình trạng học sinh đánhnhau, vô lễ với thầy cô giáo, người lớn tuổi, lối sống thực dụng, lợi ích cá nhân,cười trên nỗi đau của người khác ngày càng diễn biến phức tạp Thực trạng này

có nhiều nguyên nhân, là hệ quả của nền giáo dục hiện nay đang đặt nặng vấn đềthành tích, coi trọng vấn đề DẠY CHỮ mà xem nhẹ đến vấn đề DẠY NGƯỜI.Mặt khác do sự mất cần bằng trong quan niệm giáo dục của một số gia đình vàlợi ích xã hội khi đề cao những yếu tố vật chất, chuộng chủ nghĩa cá nhân, lốisông thực dụng mà xem nhẹ phương diện rèn luyện giáo dục con cái theo hướngchính thống về phẩm chất đạo đức, lối sống của một công dân mẫu mực Ngày

nay, cùng với sự phát triển mạnh mẽ của đời sống xã hội, hệ thống thông tintruyền thông, bên cạnh những mặt tích cực thì sự tác động của hệ thống thôngtin đa chiều có xen kẽ những nội dung phản tiến bộ, đạo đức, lối sống lành mạnhlàm cho một số học sinh rơi vào trạng thái lệch chuẩn về đạo đức, lối sống.Thực hiện Chỉ thị số 06- CT/TW ngày 03/10/2006 của Bộ Chính trị về việc

triển khai cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí

Minh” và Chỉ thị 05- TC/TW ngày 15/05/2016 của Bộ Chính trị về việc “đẩy mạnh học tập và làm theo tấm gương đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” Thực

hiện những chỉ thị này, mọi tầng lớp nhân dân cũng như các ban ngành đoàn thểtrong cả nước đều hăng hái thi đua thực hiện bằng nhiều hình thức khác nhau Ởtrong nhà trường THPT, việc tổ chức nghiên cứu, học tập tư tưởng Hồ Chí Minhmới chỉ được tiến hành thông qua con đường truyền miệng và được tiến hànhtích hợp trong một số bộ môn như Lịch sử, Văn học, Giáo dục công dân hoặclồng ghép với các hoạt động ngoại khóa…Tuy nhiên những hoạt động đó chỉdừng lại ở hoạt động phong trào, nhiều khi mang nặng tính hình thức nên vẫnchưa tạo ra cho các em học sinh được những hiểu biết sâu sắc về tấm gương tưtưởng đạo đức Người và bản thân Chủ tịch Hồ Chí Minh là một tấm gương sángngời về đạo đức, là nền tảng tinh thần của đạo đức xã hội, là cơ sở để xây dựngnên một xã hội dân chủ, công bằng, văn minh…mà dựa vào những tư tưởng đó,thế hệ trẻ ra sức phấn đấu, noi theo Xuất phát từ thực tế cuộc vận động, xuấtphát từ đặc điểm bộ môn GDCD, đặc biệt là ở phần Công dân với đạo đức ởchương trình GDCD lớp 10 có cơ hội để lồng ghép những tư tưởng đạo đức củaBác một cách có hiệu quả mà không gượng ép

Trong năm học 2015- 2016 tôi đã sử dụng một số câu chuyện của Bác đểgiảng dạy môn GDCD lớp 10 ở trường THPT Mường Tè và nhận thấy học sinh

có những chuyển biến tích cực, nhiều học sinh có hứng thú với môn GDCDnhiều hơn Giờ GDCD không còn khô khan đối với các em nữa bởi các em họcsinh được hòa mình vào trong những câu chuyện sinh động, giàu tính đạo đứccủa Bác mà chất lượng giáo dục bộ môn lại được nâng cao Tuy nhiên, do thờilượng môn học có hạn, mặt khác ở một số nội dung lồng ghép tôi chưa cho học

sinh rút ra những bài học sâu sắc cho bản thân Đôi khi tôi cũng không hướngdẫn, kích thích học sinh sưu tầm, thu thập những câu chuyện, bài thơ về Bác liênquan tới bài học nên kết quả học tập bộ môn đôi lúc còn hạn chế và quá trìnhlồng ghép chưa thực sự có hiệu quả

Trước những tồn tại trên của phương pháp mà tôi đã áp dụng thì trong thờigian tới tôi sẽ khắc phục những hạn chế trên để hoàn thiện sáng kiến và giúp chosáng kiến của tôi đem lại kết quả cao trong việc nâng cao chất lượng giáo dụccủa môn học và trong nhà trường

3.2 Mô tả giải pháp sau khi có sáng kiến

3.2.1 Tính mới của đề tài

Qua việc tích hợp tôi nhận thấy việc sử dụng những câu chuyện đạo đứccủa Hồ Chí Minh trong giảng dạy môn GDCD không chỉ gây hứng thú cho họcsinh đối với môn học, giúp cho học sinh có những kiến thức cơ bản mà từ nhữngbài học có sử dụng tấm gương người thật, việc thật của Bác học sinh thấy được

ý nghĩa giáo dục của chúng, từ đó tự mình học tập, rèn luyện, phấn đấu hoànthiện bản thân để hình thành cho mình một nhân cách tốt đẹp và có những kĩnăng sống cần thiết để trở thành người công dân tốt, phát triển đầy đủ cả về đức-trí- thể- mĩ đáp ứng được yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóađất nước, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN

3.2.2 Biện pháp thực hiện.

Đất nước ta đã và đang trong quá trình đổi mới, hệ thống giáo dục cũngtiến hành đổi mới để phù hợp với sự phát triển của thời đại Môn GDCD cũng rasức đổi mới để đáp ứng được yêu cầu giáo dục là vừa nâng cao chất lượng dạy

và học, vừa hình thành cho học sinh một nhân cách tốt đẹp Bản thân những câuchuyện đạo đức Hồ Chí Minh là những câu chuyện giản dị, gần gũi, những tìnhhuống đời thường gắn liền với cuộc sống, sinh hoạt hàng ngày của con ngườiViệt Nam nói chung và cả học sinh nói riêng Khi dạy một đơn vị kiến thức bàihọc tôi đã lựa chọn những câu chuyện, những lời nói, những bài hát, những câuthơ về Bác có liên quan đến nội dung bài học, để cho bài học trở nên sinh động,

dễ hiểu, tăng tính thuyết phục cho bài học Hơn thế nữa, sau khi lĩnh hội kiến

thức, học sinh không chỉ được “học tập Bác” mà từ những tấm gương của Bác,học sinh điều chỉnh lại hành vi bản thân và “làm theo Bác”

Từ những thuận lợi và khó khăn cũng như từ thực tiễn hoạt động giáo dụccủa bản thân, tôi xin đề xuất một số phương pháp đã thực hiện nhằm giáo dụcđạo đức cho HS THPT Mường Tè qua những câu chuyện đạo đức Hồ Chí Minh

Để sử dụng những câu chuyện đạo đức của Chủ tịch Hồ Chí Minh có hiệu quả,tùy theo từng nội dung kiến thức, tôi sử dụng nhiều phương pháp khác nhau Cụthể:

Thứ nhất, phương pháp gợi dẫn, giáo viên dùng những câu chuyện đạo đức

của Bác để gợi mở, gợi ý cho học sinh dễ dàng tìm ra kiến thức trọng tâm củabài học

Thứ hai, phương pháp khắc sâu kiến thức, dạy xong phần kiến thức, sử

dụng những câu chuyện của Bác để khắc sâu kiến thức để học sinh dễ nhớ nộidung bài học

Đối với môn GDCD, điều quan trọng không chỉ là học sinh nắm vững nhữngkiến thức trọng tâm của bài học mà hơn thế nữa, từ những bài học đó, học sinh rút

ra được bài học cho bản thân, điều chỉnh được cách xử sự của bản thân Để đạtđược kết quả cao hơn trong các giờ dạy và học tôi sử dụng những câu chuyện mang

ý nghĩa đạo đức cao cả để giúp học sinh có một trái tim nhân hậu, trong sáng, biếtyêu thương, tôn trọng người khác, biết ghi nhớ công ơn của các thế hệ đi trước, biếtyêu quê hương đất nước

Nhằm nâng cao kĩ năng học đi đôi với hành của học sinh, tôi thường yêucầu học sinh sưu tầm thêm những câu chuyện của Bác có liên quan hay có ýnghĩa gần tương tự như câu chuyện mà mà tôi vừa giảng dạy, đồng thời hướngdẫn học sinh tìm ra được ý nghĩa nhân văn của câu chuyện đó

Tôi hướng dẫn cho học sinh chuẩn bị bài mới bằng cách sưu tầm những câuchuyện của Bác có nội dung liên quan đến bài học

Để sử dụng tấm gương của Bác có hiệu quả, tôi thường kiểm tra bài cũ, kiểmtra định kì có nội dung là phân tích, giải thích câu nói của Bác, từ đó các em rút ranhận xét

Di sản tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh rất phong phú, là những tài sản tinhthần vô giá của dân tộc Việt Nam Tuy nhiên, không phải câu chuyện nào liênquan đến Bác đều cũng có thể vận dụng vào trong bài bài học Một câu chuyện

có thể phù hợp với nội dung bài học này, nhưng ở nội dung bài học khác có thểkhông phù hợp Cũng có những câu nói của Hồ Chí Minh có thể vận dụng ởnhiều bài học khác nhau… Vì vậy dựa trên những kinh nghiệm của bản thân, tôi

đã lựa chọn những câu chuyện của Bác có nội dung gần gũi, chính xác nhất vớibài học và có ý nghĩa nhân văn nhất vào giảng dạy bộ môn để giáo dục đạo đứccho học sinh, hình thành cho các em những đức tính cần thiết của con ngườiViệt Nam như nhân nghĩa, biết hòa nhập, có danh dự, nhân phẩm, hơn nữa là cólòng yêu nước, yêu chủ nghĩa xã hội, biết hoàn thiện bản thân…

Để tạo hứng thú học tập cho học sinh đối với môn GDCD tôi đã sưu tậpđược một số câu chuyện đạo đức của Bác để vận dụng trong giảng dạy một sốbài học phần Công dân với đạo đức (GDCD 10)

3.2.3 Ví dụ cụ thể về sử dụng một số câu chuyện đạo đức Hồ Chí Minh vào trong bài giảng và ý nghĩa nhân văn của chúng.

Ví dụ 1:

Khi dạy bài 10: Quan niệm về đạo đức Ngay từ phần mở đầu bài học, tôi

đã sử dụng câu nói trong tác phẩm Đường cách mệnh của Hồ Chí Minh Đối với

mỗi người, đạo đức là “nguồn nuôi dưỡng và phát triển con người”, như gốc của cây, ngọn nguồn của sông Người viết: “Cũng như sông, có nguồn thì mới có

nước, không có nguồn thì sông cạn Cây phải có gốc, không có gốc thì cây héo Người cách mạng phải có đạo đức, không có đạo đức thì dù tài giỏi mấy cũng không lãnh đạo được nhân dân” để dẫn dắt học sinh đi vào kiến thức của bài.Sau khi dẫn dắt học sinh giáo viên yêu cầu học sinh hiểu được ý nghĩa củacâu nói trên Bác Hồ đang nói đến vấn đề gì? Em hiểu như thế nào với câu nóicủa Bác Hồ?

Giải đáp: Bác đang nói đến tầm quan trọng của đạo đức đối với mỗi conngười, đạo đức là nền tảng, là gốc, là nguồn nuôi dưỡng và phát triển của conngười; đạo đức có vai trò quan trọng, tích cực đối với xã hội Vậy đạo đức là gì?

Đạo đức có vai trò như thế nào đối với cá nhân, gia đình xã hội Chúng ta cùng

tìm hiểu bài học hôm nay Bài 10: “Quan niệm về đạo đức”.

Ở mục 2: Vai trò của đạo đức trong sự phát triển của cá nhân, gia đình, xã

hội Ở phần vai trò của đạo đức đối với cá nhân Giáo viên có thể trích dẫn câu

nói của Hồ Chí Minh trong một lần nói chuyện với các em học sinh Bác nói:

“Có tài mà không có đức là vô dụng; có đức mà không có tài làm việc gì cũng khó” Em hiểu như thế nào về câu nói trên?

Giáo viên có thể khắc sâu: Qua câu nói này, Người muốn nói đến tầm quantrọng của đạo đức đối với mỗi cá nhân Đạo đức góp phần hình thành và bồidưỡng nhân cách cá nhân, giúp cá nhân có năng lực sống thiện, sống có ích, yêu

tổ quốc, mọi người…Không có “đức” là vô dụng Đồng thời cũng khẳng địnhmột cá nhân muốn phát triển toàn diện thì cần phải rèn luyện cả mặt cả “đức vàtài” Vậy đạo đức có vai trò như thế nào đối với cá nhân?

Ví dụ 2:

Khi giảng dạy bài 11: Một số phạm trù cơ bản của đạo đức học Giáo viên

có thể sử dụng một số câu chuyện, câu nói của Bác để giảng dạy phần Nghĩa vụ,

danh dự và nhân phẩm.

Ở mục 1 Nghĩa vụ Sau khi cho học sinh tìm hiểu khái niệm nghĩa vụ là gì,

GV có thể sử dụng câu chuyện “Chủ tịch nước cũng không có đặc quyền”:

Đầu năm 1946, cả nước ta tiến hành cuộc tổng tuyển cử bầu Quốc hội đầu tiên Gần đến ngày bầu cử, tại Hà Nội – là nơi Bác Hồ ra ứng cử - có 118 Chủ tịch ủy ban nhân dân và đại biểu các giới hàng xã đã công bố một bản đề nghị:

“Yêu cầu cụ Hồ Chí Minh không phải ứng cử trong cuộc Tổng tuyển cử sắp tới Chúng tôi suy tôn và ủng hộ vĩnh viễn cụ Hồ Chí Minh là Chủ tịch của nước Việt Nam Dân chủ Cộng Hòa”.

Từ nhiều nơi trong cả nước, đồng bào viết thư đề nghị Bác không cần ra ứng cử ở một tỉnh nào, nhân dân cả nước đồng thanh nhất trí cử Bác vào Quốc hội

Trước tình cảm tin yêu đó của nhân dân, Bác viết một bức thư ngắn cảm tạ đồng bào và đề nghị đồng bào để Bác thực hiện quyền công dân của mình: “Tôi

là một công dân của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, nên tôi không thể vượt khỏi thể lệ của Tổng tuyển cử đã định Tôi ra ứng cử ở Hà Nội nên cũng không thể ra ứng cử ở nơi nào nữa Xin cảm tạ đồng bào đã có lòng yêu tôi và yêu cầu toàn thể đồng bào hãy làm tròn nhiệm vụ người công dân trong cuộc Tổng tuyển cử sắp tới”.

Sau ngày hòa bình lập lại, có lần Bác đi thăm một ngôi chùa cổ, vị sư chủ trì ra đón và khẩn khoản xin Bác đừng cởi dép khi vào trong chùa Bác không đồng ý và lặng lẽ làm đúng những quy định như khách thập phương đến lễ chùa Trên đường từ chùa về, khi vào đến thành phố, xe Bác đến một ngã tư thì vừa lúc đèn đỏ bật, sợ phố đông, xe dừng lâu, đồng chí bảo vệ định chạy lại đề nghị đồng chí công an giao thông bật đèn xanh để Bác đi Bác hiểu ý ngăn lại:

- Các chú không được làm thế, phải tôn trọng và gương mẫu chấp hành luật lệ giao thông Không được bắt luật pháp dành quyền ưu tiên riêng cho mình.

(Trích trong Bác Hồ với chiến sĩ, Nxb Quân đội nhân dân, Hà nội, 2001,t.1.)

Qua câu chuyện trên em có suy nghĩ gì về những hành động của Bác? Emhọc được gì cho bản thân từ câu chuyện của Bác?

Từ câu chuyện đó, GV giải thích cho học sinh về hành động cao đẹp củaBác Dù với cương vị là một Chủ tịch nước, nhưng Người vẫn tuân thủ nghĩa vụcủa một người công dân, không nhận bất cứ một đặc quyền, đặc lợi nào riêngcho bản thân mình cả Và thực tế trong cuộc sống, cả cuộc đời của Chủ tịch HồChí Minh luôn vì nước, vì dân, luôn đặt nhu cầu, lợi ích của xã hội lên trên lợiích của bản thân

Qua câu chuyện đó, chúng ta cần học hỏi những hành động của Bác Trongcuộc sống hàng ngày, cũng như trong hoạt động tập thể, cần phải đặt những nhucầu, lợi ích của xã hội lên trên lợi ích của bản thân Thực hiện đầy đủ nhữngnghĩa vụ của mình đối với Tổ quốc…