Ban chủ nhiệm KhoaKinh tế & PTNT, dưới sự hướng dẫn trực tiếp của thầy giáo Ths.Đỗ Hoàng Sơn, em đã thực hiện đề tài: “Tìm hiểu mô hình tổ chức và hoạt động sản xuất kinh doanh tại cơ sở
Trang 1ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM
NGUYÊN
Hệ đào tạo : Chính quy Định hướng đề tài : Hướng ứng dụng Chuyên ngành : Kinh tế nông nghiệp Khoa : Kinh tế & PTNT Khóa học : 2014– 2018
Thái Nguyên – năm 2018
Trang 2ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM
NGUYÊN
Hệ đào tạo : Chính quy Định hướng đề tài : Hướng ứng dụng Chuyên ngành : Kinh tế nông nghiệp Lớp : K46 KTNN N02 Khoa : Kinh tế & PTNT Khóa học : 2014– 2018
Giảng viên hướng dẫn: ThS Đỗ Hoàng Sơn
Thái Nguyên – năm 2018
Trang 3LỜI CẢM ƠN
Qua quá trình thực tập tốt nghiệp, em đã bước đầu được tiếp cận vớikiến thức thực tế, đây là tiền đề giúp em nâng cao kiến thức và trải nghiệm sovới những gì em đã tiếp thu được ở trường nhằm đáp ứng nhu cầu lao độnghiện nay và hoàn thành khóa học của mình
Được sự nhất trí của Ban giám hiệu Nhà trường Ban chủ nhiệm KhoaKinh tế & PTNT, dưới sự hướng dẫn trực tiếp của thầy giáo Ths.Đỗ Hoàng Sơn, em đã thực hiện đề tài: “Tìm hiểu mô hình tổ chức và hoạt động sản xuất kinh doanh tại cơ sở giết mổ gia súc gia cầm Kiên Đoàn, thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên”.
Sau một thời gian tìm hiểu tại địa phương, đến nay đề tài đã được hoànthiện Ngoài sự nỗ lực của bản thân, em còn nhận được rất nhiều sự quan tâm,giúp đỡ của các tập thể và cá nhân
Trước hết, em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới thầy giáo ThS ĐỗHoàng Sơn, người đã tận tình chỉ bảo em trong suốt quá trình thực tập vàhoàn thiện đề tài này Em xin chân thành cảm ơn sự quan tâm dạy bảo củacác thầy cô giáo trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, và chú NguyễnVăn Kiên, cô Nguyễn Thị Đoàn chủ cơ sở đã giúp đỡ em hoàn thành khóaluận tốt nghiệp một cách tốt nhất
Trong thời gian thực tập tốt nghiệp, bản thân em đã cố gắng khắc phụcmọi khó khăn để hoàn thiện khóa luận Tuy nhiên, với thời gian ngắn và hạnchế về kiến thức nên chuyên đề của em khó tránh khỏi những thiếu sót Vậykính mong các thầy cô và giáo viên hướng dẫn, giúp đỡ, góp ý, tạo điều kiện
để khóa luận của em được hoàn thiện hơn
Em xin chân thành cảm ơn!
Thái Nguyên, ngày 25 tháng 05 năm 2018
Sinh viên
Giàng Thị Cày
Trang 4DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 3.1: Lợi nhuận của cơ sở giết mổ GSGC Kiên Đoàn qua các năm 16
Bảng 3.2: Số lao động trực tiếp tại cơ sở giết mổ GSGC Kiên Đoàn 19
Bảng 3.3: Chi phí xây dựng, đầu tư cơ bản của cơ sở Kiên Đoàn 22
Bảng 3.4: Bảng tổng hợp những chi phí biến đổi cho hoạt động SXKD năm 2017 23
Bảng 3.5: Tổng chi phí biến đổi của cơ sở Kiên Đoàn năm 2017 24
Bảng 3.6: Thu nhập của cơ sở giết mổ Kiên Đoàn năm 2017 24
Bảng 3.7: Chi phí phân bổ 25
Trang 5DANH MỤC CỤM TỪ VIẾT TẮT
BNN&PTNT Bộ nông nghiệp và phát triển nông thôn
Trang 6MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN i
DANH MỤC CÁC BẢNG ii
DANH MỤC CỤM TỪ VIẾT TẮT iii
MỤC LỤC iv
PHẦN I MỞ ĐẦU 1
1.1 Tính cấp thiết của đề tài 1
1.2 Mục tiêu nghiên cứu của đề tài 2
1.2.1 Mục tiêu chung 2
1.2.2 Mục tiêu cụ thể 2
1.3 Nội dung và phương pháp thực hiện 3
1.3.1 Nội dung thực tập 3
1.3.2 Phương pháp thực hiện 4
1.4 Thời gian và địa điểm thực tập 5
PHẦN II TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 6
2.1 Cơ sở lý luận về hoạt động giết mổ gia súc, gia cầm 6
2.1.1 Khái niện hoạt động giết mổ gia súc, gia cầm 6
2.1.2 Quy định điều kiện về cơ sở hạ tầng cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm
7 2.1.3 Trách nhiệm của chủ cơ sở giết mổ và những người trực tiếp tham gia hoạt động giết mổ gia súc, gia cầm: 9
2.2 Cơ sở thực tiễn về hoạt động giết mổ gia súc, gia cầm 11
2.2.1 Thực trạng các cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm tại Việt Nam 11
2.2.2 Thực trạng các cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm tại Thái Nguyên
12 PHẦN 3 KẾT QUẢ THỰC TẬP 15
3.1 Khái quát về cơ sở giết mổ gia súc gia cầm Kiên Đoàn 15
3.1.1 Quá trình hình thành và phát triển cơ sở giết mổ GSGC Kiên Đoàn 15
3.1.2 Kết quả hoạt động SXKD của cơ sở Kiên Đoàn qua các năm 16
Trang 73.1.3 Những thuận lợi, khó khăn trong SXKD của cơ sở Kiên Đoàn 16
3.2 Đánh giá các yếu tố nguồn lực của cơ sở giết mổ GSGC Kiên Đoàn 18
3.2.1 Lao động 18
3.2.2 Mặt bằng hoạt động SXKD của cơ sở Kiên Đoàn 19
3.2.3 Tiền vốn đầu tư cho hoạt động SXKD tại cơ sở Kiên Đoàn 20
3.2.4 Các trang thiết bị phục vụ hoạt động SXKD tại cơ sở Kiên Đoàn 20
3.2.5 Mối quan hệ và hợp tác, liên kết trong SXKD của của cơ sở Kiên Đoàn 21
3.3 Đánh giá hiệu quả hoạt động SXKD của cơ sở giết mổ GSGC Kiên Đoàn
22 3.3.1 Phân tích về những chi phí trong SXKD của của cơ sở 22
3.3.3 Khấu hao và Chi phí phân bổ hàng năm 24
3.3.3.1 Khấu hao chuồng trại nuôi gà trước giết mổ và nhà xưởng chế biến 25 3.3.4 Lợi nhuận của cơ sở giết mổ GSGC Kiên Đoàn năm 2017 26
3.4 Những nội dung thực tập cụ thể tại cơ sở giết mổ Kiên Đoàn 28
3.5 Những bài học kinh nghiệm rút ra từ thực tế
30 3.5.1 Những điều kiện cần có để có thể phát triển của cơ sở giết mổ 30
3.5.2 Yêu cầu cần có của một chủ cơ sở kinh doanh giết mổ 31
3.5.3 Kỹ năng cần chú ý khi phát triển cơ sở kinh doanh giết mổ 31
3.5.4 Hợp tác, liên kết đầu vào – đầu ra trong kinh doanh giết mổ
31 3.6 Đề xuất một số giải pháp đối với cơ sở giết mổ GSGC Kiên Đoàn
32 PHẦN 4 KẾT LUẬN 35
4.1 Kết luận 35
4.2.1 Đối với cơ sở 36
4.2.2 Đối với chính quyền và các cơ quan chuyên môn 37
TÀI LIỆU THAM KHẢO 38
Trang 81
Trang 91.1 Tính cấp thiết của đề tài
PHẦN I
MỞ ĐẦU
Phát triển nông nghiệp hàng hóa, ngoài việc chú ý mở rộng quy mô vànâng cao năng xuất, chất lượng sản phẩm thì cần phải đặc biệt quan tâm đếnkhâu bảo quản, chế biến và tiêu thụ Bởi lẽ, chế biến và tiêu thụ các nông sảnđầu ra được đẩy mạnh sẽ kéo theo sản xuất thuận lợi và hiệu quả, giảm thuathiệt, rủi ro cho người nông dân Hoạt động chế biến các sản phẩm đầu ratrong sản xuất nông nghiệp sẽ tăng cường khả năng cạnh tranh và đem lạithêm giá trị gia tăng
Thực tế hiện nay, các đơn vị chế biến và tiêu thụ nông sản hàng hóa nóichung và các sản phẩm chăn nuôi nói riêng chưa được quan tâm phát triển.Hầu hết các đơn vị này đều phát triển tự phát, tự hạch toán kinh doanh trongđiều kiện tự chủ về nguồn lực, thiếu những kiến thức về tổ chức quản lý nênchi phí sản xuất và rủi ro thường lớn
Đối với ngành chăn nuôi, hoạt động giết mổ gia súc, gia cầm là khâuquan trọng trong việc bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm, bảo vệ sức khỏengười tiêu dùng cũng như trong công tác phòng, chống dịch bệnh cho đàn vậtnuôi Tuy nhiên, hiện nay chưa có nhiều các lò giết mổ tập trung với quy môlớn mà đa phần đều là cơ sở nhỏ lẻ, không bảo đảm tiêu chuẩn vệ sinh thú y,gây tâm lý lo ngại cho người tiêu dùng
Tại Thái Nguyên, với dân số trên 1,2 triệu người và khoảng 70 nghìn họcsinh, sinh viên đang theo học tại các trường cao đẳng, đại học như hiện naycho thấy, nhu cầu sử dụng thịt gia súc, gia cầm phục vụ cho các bữa ăn hàngngày của người dân trên địa bàn tỉnh là rất lớn Tuy nhiên trước nguy cơ mất
vệ sinh an toàn thực phẩm tràn lan như hiện nay, người tiêu dùng Thái Nguyễnvẫn phải vừa ăn vừa sợ bởi chưa tìm được nguồn cung cấp thịt gia súc, gia cầmđáng tin cậy
Trang 10Để có sản phẩm thịt “sạch”, bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm, từ khâuchăn nuôi, giết mổ đến bảo quản, kinh doanh đều phải thực hiện theo quy địnhcủa Nhà nước Tuy nhiên, tại Thái Nguyên, việc chăn nuôi, giết mổ, kinhdoanh thịt động vật phần lớn vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu của các cơ quanquản lý Nhà nước về lĩnh vực này.
Để có những thông tin chính xác và hiểu rõ về tổ chức, hoạt động vàdoanh thu của các đơn vị được cấp phép tham gia giết mổ gia súc, gia cầm tạiThái Nguyên, cần thiết phải tiến hành nghiên cứu trải nghiệm thực tế tại đơn
vị Đối với mỗi sinh viên, quá trình nghiên cứu học tập tại các đơn vị chế biến
và tiêu thụ nông sản hàng hóa nói chung và tại các cơ sở giết mổ gia súc, giacầm nói riêng sẽ giúp sinh viên củng cố thêm những kiến thức lý luận, học hỏithêm những kiến thức, kỹ năng và kinh nghiệm sản xuất thực tế Xuất phát từ
những yêu cầu thực tiễn trên, tôi chọn đề tài: “Tìm hiểu mô hình tổ chức và hoạt động sản xuất kinh doanh tại cơ sở giết mổ gia súc gia cầm Kiên Đoàn, thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên”
1.2.Mục tiêu nghiên cứu của đề tài
1.2.1 Mục tiêu chung
Thông qua thực tế nghiên cứu, học tập và trải nghiện tại cơ sở giết mổgia cầm Nguyễn Văn Kiên, giúp người học tăng cường hiểu biết về thực tế,hiệu quả kinh tế của cơ sở giết mổ, phân tích những thuận lợi khó khăn,những vấn đề đặt ra với cơ sở giết mổ Trên cơ sở đó đề ra những giải phápnhằm hoàn thiện về cơ sở vật chất, đảm bảo yêu cầu về kỹ thuật và nâng caohiệu quả kinh tế cho cơ sở giết mổ gia súc gia cầm Kiên Đoàn đáp ứng nhucầu về thực phẩm thịt an toàn trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên
1.2.2 Mục tiêu cụ thể
* Về chuyên môn
- Vận dụng được những kiến thức lý luận đã được học vào việc đánh giá, phân
Trang 11tích mô hình tổ chức và hoạt động SXKD của cơ sở nghiên cứu.
- Học hỏi được những kiến thức, kỹ năng và kinh nghiệm trong quátrình xây dựng, tổ chức quản lý, hoạt động SXKD của cơ sở giết mổ gia súcgia cầm Kiên Đoàn
- Đánh giá và xác định được những điều kiện cần thiết cho phát triển và hoạt
động của một cơ sở giết mổ gia súc gia cầm hiệu quả, bền vững
- Học hỏi được phương pháp nhận diện những vấn đề tồn tại trong tổchức quản lý và SXKD của cơ sở giết mổ gia súc gia cầm Kiên Đoàn, tìm hiểunguyên nhân và cách giải quyết của chủ cơ sở giết mổ gia súc gia cầm, từ đórút ra những bài học kinh nghiệm cho bản thân mình
* Về kỹ năng sống, kỹ năng làm việc
- Phải có tinh thần và thái độ làm việc nghiêm túc, phải làm việc theo
kế hoạch đã được quy định trong thời gian thực tập
- Chấp hành nghiêm túc nội quy và kỷ luật tại đơn vị thực tập
- Có tinh thần trách nhiệm cao khi nhận công việc được giao, làm đếnnơi đến chốn, chính xác, kịp thời các công việc được phân công
- Chủ động ghi chép về những nội dung đã thực tập tại đơn vị và chuẩn
bị số liệu để viết báo cáo thực tập
- Tham gia đầy đủ, tích cực các hoạt động và phong trào tại đơn vị thựctập
1.3 Nội dung và phương pháp thực hiện
Trang 12Kiên Đoàn.
- Đánh giá hiệu quả hoạt động SXKD của cơ sở giết mổ qua các năm
- Đánh giá mô hình tổ chức của cơ sở giết mổ gia súc gia cầm KiênĐoàn để làm rõ được những ưu điểm và hạn chế ảnh hưởng đến hiệu quảSXKD của cơ sở
- Nghiên cứu học tập các kiến thức, kỹ năng và kinh nghiệm từ thực tếtrải nghiệm các hoạt động tại cơ sở giết mổ gia súc gia cầm Kiên Đoàn
- Đề xuất một số các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả SXKD cho cơ
sở giết mổ gia súc gia cầm Kiên Đoàn
1.3.2 Phương pháp thực hiện
1.3.2.1 Phương pháp thu thập thông tin
- Thu thập số liệu thứ cấp: Thu thập những số liệu, thông tin liên quantrực tiếp và gián tiếp đến vấn đề nghiên cứu của đề tài đã được công bố chínhthức của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, như lấy số liệu từ các ban ngànhcủa huyện, xã, các báo cáo tổng kết liên quan đến cơ sở
- Thu thập số liệu sơ cấp: Số liệu sơ cấp được thu thập trực tiếp từ cơ sởgiết mổ gia súc gia cầm Kiên Đoàn trên địa bàn nghiên cứu thông qua phỏngvấn trực tiếp chủ cơ sở Để thu thập số liệu sơ cấp, tôi sử dụng các phươngpháp chủ yếu sau:
+ Phương pháp điều tra trực tiếp chủ cơ sở
+ Phương pháp tiếp cận có sự tham gia:
Tham gia thực tế các hoạt động tại cơ sở giết mổ như người lao độngthực thụ để có thể nắm bắt những kiến thức, kinh nghiệm thực tiễn quý báu
+ Phương pháp quan sát:
Tiến hành quan sát trực tiếp khi tham gia các hoạt động sản xuất của
cơ sở, phỏng vấn, điều tra cơ sở, nhằm có cái nhìn tổng quát về cơ sở, đồngthời cũng là những tư liệu để đánh giá độ chính xác các thông tin mà chủ cơ sởcung cấp
Trang 13+ Phương pháp thảo luận:
Cùng với chủ cơ sở thảo luận về những vấn đề khó khăn, tồn tại cơ sởđang gặp phải như: Vốn, lao động, thị trường, chính sách của nhà nước từ đó
đề xuất một số giải pháp nhằm phát triển hiệu quả cơ sở trong những năm tới
+ Phương pháp học tập thông qua trải nghiệm những hoạt động thực tế.+ Trao đổi, thảo luận về công việc cùng với chủ cơ sở giết mổ gia súcgia cầm Kiên Đoàn, người lao động trong cơ sở về các vấn đề quan tâm
+ Quan sát thực tế, ghi chép cẩn thận những thông tin quan trọng,những vấn đề chưa rõ, những bí quyết kinh nghiệm thu lượm được
+ Phỏng vấn về quá trình phát triển cơ sở giết mổ, các nguồn lực cầnthiết cho phát triển cơ sở qua tìm hiểu từ các lao động trong cơ sở
1.4 Thời gian và địa điểm thực tập
- Thời gian: Từ ngày 15/1/2018 – 15/5/2018
- Địa điểm: Tại cơ sở giết mổ GSGC Kiên Đoàn, thành phố TháiNguyên
Trang 14PHẦN II TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
2.1 Cơ sở lý luận về hoạt động giết mổ gia súc, gia cầm
2.1.1 Khái niện hoạt động giết mổ gia súc, gia cầm
Theo Điều 3 Thông tư số 60/2010/TT-BNNPTNT về quy định điều kiện
vệ sinh thú y đối với cơ sở giết mổ, pháp luật về bảo vệ môi trường trong hoạtđộng giết mổ gia súc - gia cầm thì việc giết mổ gia súc, gia cầm theo phápluật được thực hiện tại cơ sở giết mổ cố định, được cơ quan có thẩm quyềncấp phép hoạt động và phải đảm bảo các điều kiện, tiêu chuẩn theo quy địnhcủa pháp luật Trong các cơ sở giết mổ phải phân chia thành từng khu riêngnhư khu nuôi nhốt động vật trước khi giết mổ, khu giết mổ, khu bẩn, khusạch Khu sạch là nơi diễn ra hoạt động rửa, kiểm tra thân thịt, đóng dấu kiểmsoát giết mổ, làm lạnh, pha lóc, đóng gói Khu bẩn là nơi nuôi nhốt động vậtchờ giết mổ, tắm, gây choáng, nhúng nước nóng, cạo lông, lấy và làm sạchphủ tạng Tất cả quy trình này đều phải tuân thủ các tiêu chuẩn về giết mổ giasúc, gia cầm do pháp luật quy định (Bộ NN và PTNT, 2010)
- Hoạt động giết mổ gia súc, gia cầm là một quy trình khép kín, trongquy trình đó con người sử dụng những dụng cụ chuyên dùng cho hoạt độnggiết mổ gia súc, gia cầm, tác động đến động vật được giết mổ Kết quả củaquy trình trên tạo ra sản phẩm thịt gia súc, gia cầm an toàn phục vụ cho nhucầu của con người Trong quá trình tạo ra sản phẩm thịt động vật, cơ sở giết
mổ gia súc, gia cầm phải tuân thủ đúng các quy định của pháp luật về an toànthực phẩm và vệ sinh môi trường (Bộ NN và PTNT, 2010)
- Cơ sở giết mổ, sơ chế động vật, sản phẩm động vật: Là địa điểm cốđịnh, được cơ quan có thẩm quyền cấp đăng ký kinh doanh giết mổ, sơ chếđộng vật, sản phẩm động vật
Trang 15- Tiêu chuẩn vệ sinh thú y cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm: Là những quyđịnh về điều kiện vệ sinh mà những điều kiện đó phù hợp với yêu cầu, đảm bảo
an toàn vệ sinh thực phẩm, ngăn ngừa sự lan truyền bệnh từ động vật sangđộng vật, từ động vật sang người, bảo vệ sức khỏe con người, không gây ônhiễm môi trường
- Gia cầm là tên gọi chỉ chung cho các loài động vật có hai chân, có lông
vũ, thuộc nhóm động vật có cánh được con người nuôi giữ, nhân giống nhằmmục đích sản xuất trứng, lấy thịt hay lông vũ Những loài gia cầm điển hìnhgồm gà, vịt, ngan, ngỗng Các loài gia cầm có khả năng bơi, ưa thích sốngtrong môi trường nước thường được gọi là thủy cầm Gia cầm cũng bao gồmcác loài chim khác bị giết để lấy thịt, chẳng hạn như chim bồ câu, chim cúthoặc dùng là vật cảnh, giải trí như gà lôi hay gà chọi Các loại gia cầm chủyếu gồm: Gà, vịt, ngan, ngỗng, đà điểu, chim câu, chim cút và một số loàichim khác sử dụng làm thực phẩm
- Gia súc là tên dùng để chỉ một hoặc nhiều loài động vật có vú đượcthuần hóa và nuôi vì mục đích để sản xuất hàng hóa như lấy thực phẩm, chất
xơ hoặc sức lao động Các loại gia súc chủ yếu gồm: Trâu, bò, dê, cừu, lợn,ngựa và một số loài gia súc khác sử dụng làm thực phẩm
2.1.2 Quy định điều kiện về cơ sở hạ tầng cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm
1 Địa điểm: Đảm bảo theo quy hoạch; khoảng cách từ cơ sở giết mổđến trường học, bệnh viện, khu dân cư, nơi thường xuyên tập trung đôngngười, đường giao thông chính, nguồn nước mặt tối thiểu 100m; cách trạichăn nuôi, chợ buôn bán gia súc, gia cầm tối thiểu 1.000m
2 Cơ sở phải có tường rào bao quanh, thiết kế đảm bảo yêu cầu giết mổtreo hoặc mổ trên bệ xi măng
3 Quy mô xây dựng cơ sở giết mổ tập trung phải đảm bảo công suấtgiết mổ tối thiểu 30 con gia súc hoặc 500 con gia cầm/ngày đêm; riêng đối
Trang 16với những xã vùng sâu, vùng xa có thể xây dựng cơ sở giết mổ tập trung cócông suất nhỏ hơn nhưng tối thiểu từ 5 con gia súc/ngày đêm trở lên và phảiđảm bảo các điều kiện về vệ sinh môi trường, vệ sinh thú y.
4 Yêu cầu về diện tích cơ sở giết mổ tập trung:
a) Cơ sở giết mổ công suất 30 con gia súc/ngày đêm, phải có tổng diệntích tối thiểu 500m2, trong đó phần đất xây dựng nhà xưởng tối thiểu là170m2; phần còn lại bố trí hạ tầng kỹ thuật (thoát nước thải, xử lý chất thải,chôn lấp, cấp điện, cấp nước ) và sân, vườn, đường đi, phục vụ
b) Cơ sở giết mổ công suất 70 con gia súc/ngày đêm, phải có tổng diệntích tối thiểu 1.000m2, trong đó phần đất xây dựng nhà xưởng tối thiểu là300m2; phần còn lại bố trí hạ tầng kỹ thuật (thoát nước thải, xử lý chất thải,chôn lấp, cấp điện, cấp nước ) và sân, vườn, đường đi, phục vụ
c) Cơ sở giết mổ gia cầm công suất 500 con/ngày đêm, phải có tổngdiện tích tối thiểu 250m2, trong đó phần đất xây dựng nhà xưởng tối thiểu là110m2; phần diện tích còn lại để bố trí hạ tầng kỹ thuật (thoát nước thải, xử lýchất thải, chôn lấp, cấp điện, cấp nước ) và sân, vườn, đường đi, phục vụ
5 Bố trí các khu vực tại cơ sở giết mổ:
a) Khu vực nhốt gia súc, gia cầm:
Chuồng nhốt gia súc, gia cầm trước khi giết mổ phải đủ chứa ít nhấtbằng 02 lần số lượng giết mổ bình quân/lần giết mổ; chuồng phải có mái che,nền bê tông không trơn trượt, dễ thoát nước và vệ sinh tiêu độc, khử trùng;b) Khu vực giết mổ và chế biến: Phải xây dựng các khu riêng biệt, gồm:
- Khu bẩn: Gây mê, chọc tiết, cạo lông, làm lòng, xử lý phụ phẩm;
- Khu sạch: Mổ lấy lòng, chẻ đôi thân thịt, kiểm tra vệ sinh thú y, phalóc sản phẩm;
Trang 17c) Khu cách ly, khu giết mổ khẩn cấp, nơi tiêu hủy gia súc, gia cầmbệnh, sản phẩm gia súc, gia cầm kém chất lượng Các khu vực này phải bố trí
ở cuối hướng gió, đảm bảo không gây ô nhiễm cho khu vực xung quanh;
d) Phòng vệ sinh, thay quần áo của công nhân hoạt động trong cơ sở,phòng làm việc của nhân viên Thú y, có diện tích đảm bảo để làm việc vànghỉ ngơi sau mỗi ca trực;
e) Khu vực bố trí hạ tầng kỹ thuật (thoát nước thải, xử lý chất thải, cấpđiện, cấp nước )
f) Khu vực sân, vườn, đường đi, phục vụ
6 Yêu cầu về nguồn điện và ánh sáng:
a) Cường độ ánh sáng trắng phải đạt tối thiểu tại nơi giết mổ và pha lócthịt là 300Lux, nơi lấy nội tạng, nơi khám thịt của cán bộ thú y và kiểm tra lầncuối là 500Lux, nơi đóng gói và đông lạnh là 200Lux Bóng đèn phải có lướihoặc chụp bảo vệ;
b) Cơ sở phải trang bị máy phát điện dự phòng với công suất đủ chotoàn bộ hoạt động của cơ sở;
c) Gây bất tỉnh gia súc bằng dòng điện một chiều và phải tuân thủ cácquy định về an toàn lao động trong quá trình sử dụng Nghiêm cấm việc sửdụng trực tiếp điện nhà để gây bất tỉnh gia súc
2.1.3 Trách nhiệm của chủ cơ sở giết mổ và những người trực tiếp tham gia hoạt động giết mổ gia súc, gia cầm:
1 Đối với chủ cơ sở giết mổ:
a) Phải có giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh;
b) Phải đăng ký thẩm định điều kiện vệ sinh thú y với cơ quan thú y cóthẩm quyền theo quy định;
Trang 18c) Xây dựng cơ sở giết mổ đảm bảo điều kiện về cơ sở vật chất, đảmbảo về bảo vệ môi trường trong hoạt động giết mổ và đảm bảo điều kiện vệsinh thú y theo quy định.
d) Chấp hành sự kiểm tra và xử lý kỹ thuật đối với gia súc, gia cầm mắcbệnh và sản phẩm gia súc, gia cầm kém chất lượng; thực hiện nghiêm cácbiện pháp phòng, chống dịch bệnh theo yêu cầu của chính quyền và cơ quanThú y;
e) Đối với cơ sở xây dựng mới thuộc đối tượng phải lập bản cam kếtbảo vệ môi trường thì được Phòng Tài nguyên và Môi trường cấp huyện hoặcphải lập báo cáo đánh giá tác động môi trường thì được Sở Tài nguyên vàMôi trường kiểm tra, cấp giấy xác nhận việc đã thực hiện các công trình, biệnpháp bảo vệ môi trường phục vụ giai đoạn vận hành của dự án trước khi đưa
cơ sở vào vận hành chính thức
f) Điều hành hoạt động giết mổ gia súc, gia cầm theo đúng quy định vàchấp hành sự hướng dẫn của nhân viên thú y làm nhiệm vụ kiểm soát giết mổtại cơ sở;
g) Chủ cơ sở phải chịu trách nhiệm về hoạt động của các cá nhân làmviệc tại cơ sở giết mổ; phải bố trí một người chịu trách nhiệm về vệ sinh thú ybảo đảm an toàn thực phẩm trong hoạt động giết mổ;
h) Mọi thủ tục và hoạt động liên quan đến sản xuất phải được ghi chép
và lưu tại cơ sở giết mổ;
k) Thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ liên quan đến đóng thuế, nộp phí, lệphí đối với hoạt động giết mổ tại cơ sở, phí kiểm tra vệ sinh thú y định kỳ vàcác loại phí phát sinh khác theo quy định của pháp luật hiện hành
2 Đối với những người trực tiếp tham gia hoạt động giết mổ tại cơ sở(gồm công nhân, người phụ giúp công việc):
a) Phải có đủ sức khỏe và có giấy khám sức khỏe của cơ quan Y tế cấphuyện trở lên, định kỳ khám sức khỏe 06 tháng/lần;
Trang 19b) Phải vệ sinh cá nhân và mặc trang phục bảo hộ lao động (quần áo,ủng, khẩu trang, mũ) trước khi vào ca sản xuất;
c) Phải có chứng nhận tham gia lớp tập huấn về vệ sinh an toàn thựcphẩm;
d) Tuân thủ nghiêm túc các quy định về bảo vệ môi trường, vệ sinh antoàn thực phẩm và các quy định khác của pháp luật liên quan trong hoạt độnggiết mổ gia súc, gia cầm
2.2 Cơ sở thực tiễn về hoạt động giết mổ gia súc, gia cầm
2.2.1 Thực trạng các cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm tại Việt Nam
Trong những năm gần đây, Việt Nam rất quan tâm đến an toàn vệ sinhthực phẩm (ATVSTP), trong đó có việc chỉ đạo các cấp, ngành, địa phươngtập trung quy hoạch, đầu tư xây dựng hệ thống giết mổ gia súc, gia cầm(GSGC) tập trung nhằm đảm bảo ATVSTP, phòng chống dịch bệnh động vật
và bảo vệ môi trường Theo báo cáo của Cục thú y, hiện nay trên toàn quốc
có 29.281 cơ sở, điểm giết mổ gia súc, gia cầm trong đó có 28.285 điểm giết
mổ (chiếm 96,6%), 996 cơ sở giết mổ (chiếm 3,4%), trong đó số cơ sở, điểmgiết mổ được kiểm soát giết mổ là 8.831 (chiếm 30,16%)
Theo báo cáo tổng hợp của Cục thú y năm 2010, trên cả nước mới có
32 tỉnh, thành phố (9 tỉnh phía Bắc và 23 tỉnh phía Nam) đã được phê duyệt
đề án quy hoạch hệ thống giết mổ tập trung, trong đó có 24 tỉnh đã và đangtriển khai thực hiện; 20 tỉnh, thành phố đang xây dựng đề án quy hoạch hệthống giết mổ tập trung; 11 tỉnh phía Bắc chưa xây dựng đề án Việc thựchiện giết mổ gia súc, gia cầm tập trung bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm(VSATTP) các tỉnh phía Nam làm tốt hơn các tỉnh phía Bắc, các cơ sở giết
mổ ở phía Nam được các cơ quan thú y kiểm soát chiếm tới 67,59%, trongkhi đó ở phía Bắc chỉ đạt 17,77%
Trang 202.2.2 Thực trạng các cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm tại Thái Nguyên
Trước những tồn tại, hạn chế trong hoạt động giết mổ gia súc, gia cầm(GSGC) hiện nay, tại Kỳ họp thứ 6, HĐND tỉnh Thái Nguyên đã thông qua
Đề án Quản lý và xây dựng hệ thống giết mổ GSGC giai đoạn 2018 - 2020,định hướng đến năm 2030 trên địa bàn tỉnh Mục tiêu của Thái Nguyên đếnnăm 2020 giảm 30% số hộ kinh doanh theo loại hình giết mổ GSGC tại hộkhông bảo đảm điều kiện vệ sinh thú y, ATTP; giảm 80% số hộ kinh doanhGSGC, sản phẩm GSGC trên lề đường, hè phố, các tụ điểm dân cư Đồngthời, hình thành 6 cơ sở giết mổ GSGC tập trung tại TP Thái Nguyên, TPSông Công, TX Phổ Yên, huyện Phú Bình và huyện Đại Từ; 21 cơ sở giết mổGSGC nhỏ lẻ trên địa bàn; 10 - 12 chuỗi liên kết chăn nuôi, giết mổ, tiêu thụsản phẩm động vật
Theo thống kê của Sở NN - PTNT, toàn tỉnh Thái Nguyên hiện cókhoảng 1.167 hộ kinh doanh giết mổ GSGC, hầu hết thực hiện tại hộ chănnuôi (527 hộ) và tại hộ kinh doanh giết mổ (640 hộ); có 698 điểm buôn bánthịt GSGC trên lòng đường, hè phố, tụ điểm dân cư Qua tìm hiểu, đa sốđiểm giết mổ GSGC trên địa bàn tỉnh có quy mô nhỏ lẻ, phân tán; phần lớnsản phẩm giết mổ không có sự kiểm soát của cơ quan thú y Mặt khác, chínhsách và công tác QLNN về giết mổ, tiêu thụ sản phẩm GSGC còn thiếu chặtchẽ, chưa hiệu quả
Thực trạng giết mổ kinh doanh thịt GSGC như hiện nay tiềm ẩn nhiềunguy cơ mất ATTP, phát sinh dịch bệnh, ảnh hưởng sức khỏe con người; kìmhãm phát triển chăn nuôi theo hướng nâng cao giá trị gia tăng và phát triểnbền vững Để giảm thiểu tình trạng ô nhiễm môi trường, góp phần ngăn chặnlây lan dịch bệnh… thì việc quản lý và xây dựng hệ thống cơ sở giết mổđộng vật là rất cần thiết
Trang 21Thực tế, những năm qua, Thái Nguyên đã có nhiều chủ trương, chínhsách hỗ trợ xây dựng cơ sở giết mổ động vật nhưng vẫn chưa tạo điều kiệnthuận lợi nhất cho tổ chức, cá nhân đầu tư Năm 2013, tỉnh đã ban hành Đề ángiết mổ GSGC tập trung trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2013 - 2015 với nhiều cơchế chính sách ưu đãi đặc biệt Tuy nhiên, một trong những mục tiêu quantrọng của Đề án là hỗ trợ xây dựng 4 cơ sở giết mổ tập trung quy mô côngnghiệp tại TP Thái Nguyên, TP Sông Công, TX Phổ Yên và huyện Phú Bìnhđến nay vẫn chưa thực hiện được…
Theo đánh giá của Sở NN – PTNT, hiệu quả Đề án giai đoạn 2013
-2015 còn hạn chế, số lượng cơ sở được xây dựng chưa đạt mục tiêu đề ra.Toàn tỉnh mới xây dựng được 3 cơ sở giết mổ tập trung theo quy mô côngnghiệp; trong đó, chỉ có cơ sở giết mổ tập trung tại TX Phổ Yên là đang hoạtđộng; cơ sở giết mổ tại huyện Phú Bình sau một thời gian ngắn đã phải tạmdừng do không cạnh tranh được với các điểm giết mổ nhỏ lẻ vì chi phí caohơn; còn cơ sở giết mổ của Công ty CP Hưng Nguyên Thịnh (TP TháiNguyên) vừa khánh thành bà bắt đầu đưa vào sử dụng
Trước những tồn tại, hạn chế trong quản lý và xây dựng hệ thống giết
mổ GSGC hiện nay, tại kỳ họp cuối năm vừa qua, HĐND tỉnh đã thông qua
Đề án Quản lý và xây dựng hệ thống giết mổ GSGC giai đoạn 2018 - 2020,định hướng đến năm 2030 trên địa tỉnh Theo đó, mục tiêu của Đề án là từngbước giảm dần và tiến tới xóa bỏ hoàn toàn hình thức giết mổ GSGC tại hộ,kiểm soát được hoạt động giết mổ động vật; cung cấp sản phẩm bảo đảmATTP, bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng, góp phần thúc đẩy ngành chăn nuôiphát triển bền vững Đặc biệt, sẽ thực hiện quy hoạch, bố trí đất đai cho 17 cơ
sở giết mổ tập trung và 70 cơ sở giết mổ động vật nhỏ lẻ Ngoài ra, sẽ hỗ trợchi phí vận chuyển GSGC đến cơ sở giết mổ tập trung; 50% chi phí bồithường GPMB theo đơn giá bồi thường GPMB do UBND tỉnh ban hành tại
Trang 22thời điểm triển khai dự án, tối đa không quá 500 triệu đồng/cơ sở; hỗ trợ 50%chi phí xây dựng cơ sở hạ tầng nhưng không quá 400 triệu đồng/cơ sở; hỗ trợ100% phí kiểm soát giết mổ theo quy định…
Theo Sở NN - PTNT, để hoàn thành các mục tiêu Đề án, trước mắtchính quyền địa phương cần rà soát, thống kê, quản lý đối với cơ sở, chủ hộgiết mổ và các điểm buôn bán thịt GSGC trên địa bàn quản lý Đồng thời,ngành nông nghiệp cùng với các địa phương phát triển HTX chăn nuôi, giết mổvới nòng cốt là trang trại, gia trại tập trung; xây dựng mô hình liên kết chuỗitại các địa phương chăn nuôi trọng điểm như: Phú Bình, Đồng Hỷ, Phú Lương,
TX Phổ Yên…
Có thể thấy, mục tiêu quản lý và xây dựng hệ thống giết mổ GSGC tậptrung là phù hợp với nhu cầu phát triển của Thái Nguyên trong giai đoạn hiệnnay Tuy nhiên, để bảo đảm tính hiệu quả của Đề án, động viên được các tổchức, cá nhân xây dựng và kinh doanh cơ sở giết mổ, tỉnh cần nghiên cứu,xây dựng giải pháp cụ thể nhằm thay đổi từ nhận thức đến hành vi của ngườidân trong sử dụng thực phẩm an toàn, đồng thời bảo đảm nguyên liệu đầu vào
và thị trường tiêu thụ của các cơ sở giết mổ
Thực tế, Đề án Quản lý và xây dựng hệ thống giết mổ GSGC giai đoạn
2018 - 2020, định hướng đến năm 2030 trên địa bàn tỉnh được coi là “cú hích”
về chính sách, thể hiện quyết tâm của Thái Nguyên trong kiểm soát tốt ATTPcác cơ sở giết mổ GSGC, ngăn ngừa dịch bệnh và bảo vệ môi trường Tuynhiên, để chính sách đi vào cuộc sống và phát huy hiệu quả, cần sự vào cuộcquyết liệt, trách nhiệm hơn nữa của chính quyền địa phương
Trang 23PHẦN 3 KẾT QUẢ THỰC TẬP 3.1 Khái quát về cơ sở giết mổ gia súc gia cầm Kiên Đoàn
3.1.1 Quá trình hình thành và phát triển cơ sở giết mổ GSGC Kiên Đoàn
Cơ sở giết mổ gia súc gia cầm Kiên Đoàn có địa chỉ tại Tổ 15, phườngTúc Duyên, thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên
- Mã số thuế 4601122401 Đăng ký & quản lý bởi Cục Thuế TỉnhThái Nguyên
- Ngành nghề kinh doanh chính: Chế biến, bảo quản thịt và các sảnphẩm từ thịt
- Giấy phép kinh doanh số: 4601122401 do tỉnh Thái Nguyên cấp ngày
04 tháng 12 năm 2012
- Chủ cơ sở: Ông Nguyễn Văn Kiên
Trước khi chính thức đăng ký kinh doanh năm 2012, ông Nguyên VănKiên đã có những hoạt động kinh doanh giết mổ gia súc giam cầm từ năm
1993 Khởi đầu là kinh doanh nhỏ lẻ chưa có địa chỉ ổn định, hoạt độngkhông thường xuyên Với sự cố gắng trong kinh doanh của hai vợ chồng, năm
2006 hộ kinh doanh giết mổ gia súc gia cầm của ông Kiên được UBND TPThái Nguyên khen thưởng là hộ kinh doanh làm kinh tế giỏi Quá trình tíchlũy tài chính, thuê và mua đất để phát triển kinh doanh, đến năm 2012 hộ kinhdoanh giết mổ gia súc gia cầm của ông Kiên đã lớn mạnh và phát triển thành
cơ sở giết mổ gia súc gia cầm Kiên Đoàn Từ khi chính thức đăng ký hoạtđộng sản xuất kinh doanh đến nay, trong bối cảnh có rất nhiều các hộ và các
cơ sở giết mổ gia súc gia cầm cạnh tranh, nhưng cơ sở giết mổ gia súc giacầm Kiên Đoàn vẫn hoạt động có hiệu quả, số lượng khách hàng ổn định Hầuhết sản phẩm của cơ sở Kiên Đoàn được các nhà hàng, khách sạn trên địa bàn
Trang 24thành phố Thái Nguyên tiêu thụ theo hợp đồng đảm bảo về số lượng, chấtlượng và giá cả.
3.1.2 Kết quả hoạt động SXKD của cơ sở Kiên Đoàn qua các năm
Từ khi đăng ký hoạt động kinh doanh vào tháng 12 năm 2012, cơ sởKiên Đoàn chỉ kinh doanh giết mổ gà cung cấp cho thị trường thành phố TháiNguyên Sản phẩm thịt gà của cơ sở Kiên Đoàn đảm bảo chất lượng, cónguồn gốc truy xuất rõ ràng, cách thức phục vụ chu đáo đáp ứng đúng nhucầu và làm hài lòng khách hàng Với sự nỗ lực của cơ sở, mặc dù quy môkhông lớn nhưng lợi nhuận thu được hàng năm của cơ sở Kiên Đoàn làkhông nhỏ trong bối cảnh kinh doanh khó khăn, cạnh tranh khốc liệt Lợinhuận thu được của cơ sở giết mổ GSGC Kiên Đoàn qua các năm đượcthể hiện tại bảng sau:
Bảng 3.1: Lợi nhuận của cơ sở giết mổ GSGC Kiên Đoàn qua các năm
(Nguồn: Số liệu nghiên cứu năm 2018)
Qua bảng số liệu trên ta thấy lợi nhuận của cơ sở được tăng dần qua các năm
3.1.3 Những thuận lợi, khó khăn trong SXKD của cơ sở Kiên Đoàn
Thuận lợi:
- Thái Nguyên là một tỉnh với dân số trên 1,2 triệu người và khoảng 70nghìn học sinh, sinh viên đang theo học tại các trường cao đẳng, đại học như