aVề chủ thể tội phạm: A có đủ điều kiện trở thành chủ thể của tội này, bởi chỉ cần là chủ thể thường thì đều có khả năng trở thành chủ thể tội trộm cắp tài sản bKhách thể: hành vi phạm t
Trang 1MỤC LỤC
ĐỀ BÀI……… 1 BÀI LÀM……… 2
1.Định tội danh và định khung hình phạt cho A……… 2
2 Giả sử sau khi A bỏ ví vào túi xách của mình, chưa kịp ra khỏi cửa hàng của chị
B thì bị phát hiện Hãy xác định giai đoạn phạm tội của A? 3 3.Giả sử khi A đang thò tay lấy chiếc ví thì chị B bất thình lình quay ra nhìn thấy nói to: “này, cô định làm gì đấy?” A nhanh chóng cầm chiếc ví và bỏ chạy thì tội danh của A có thay đổi không? Tại sao? 4
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO……… 6
Trang 2ĐỀ BÀI
A vào cửa hàng quần áo của chị B Sau khi chọn và thử một chiếc quần jean nhưng không vừa, A đề nghị chị B lấy chiếc quần cỡ to hơn Trong khi chị B đang lấy quần, thấy trên võng nơi chị B vừa nằm có một chiếc ví, A lại gần và lén bỏ chiếc ví đó vào trong túi xách của mình rồi bỏ đi Sau đó A bị phát hiện và bị bắt giữ Trong chiếc ví của chị B có 15 triệu đồng
Hỏi:
1 Hãy định tội danh và định khung hình phạt cho A (2 điểm)
2 Giả sử sau khi A bỏ ví vào túi xách của mình, chưa kịp ra khỏi cửa hàng của chị B thì bị phát hiện Hãy xác định giai đoạn phạm tội của A? (2 điểm)
3 Giả sử khi A đang thò tay lấy chiếc ví thì chị B bất thình lình quay ra nhìn
thấy nói to: “này, cô định làm gì đấy?” A nhanh chóng cầm chiếc ví và bỏ
chạy thì tội danh của A có thay đổi không? Tại sao? (3 điểm)
Trang 3BÀI LÀM
1.Định tội danh và định khung hình phạt cho A:
Trước hết, để định tội danh được đối với hành vi phạm tội của A, ta cần làm
rõ các yếu tố cấu thành tội phạm và dấu hiệu đặc trưng của tội phạm Với những hành vi như trên của A, có thể thấy đó là dấu hiệu của tội “trộm cắp tài sản” được qui định tại Điều 138 BLHS
a)Về chủ thể tội phạm: A có đủ điều kiện trở thành chủ thể của tội này, bởi chỉ cần là chủ thể thường thì đều có khả năng trở thành chủ thể tội trộm cắp tài sản
b)Khách thể: hành vi phạm tội của A xâm phạm quan hệ sở hữu, không xâm phạm đến quan hệ nhân thân
c)Mặt khách quan:
Hành vi khách quan: Điều luật không mô tả hành vi trộm cắp tài sản được
thực hiện như thế nào, nhưng căn cứ vào lý luận và thực tiễn xét xử thì trộm cắp tài sản là hành vi lén lút lấy tài sản của người khác mà không dùng vũ lực hoặc đe dọa dùng vũ lực hay bất cứ một thủ đoạn nào nhằm uy hiếp tinh thần của họ Thông thường người phạm tội lợi dụng sự mất cảnh giác của người quản lý tài sản để lấy tài sản mà người quản lý tài sản không hề biết Hành vi chiếm đoạt của tội trộm cắp tài sản có 2 dấu hiệu phân biệt với hành vi chiếm đoạt của những tội khác đó là: dấu hiệu lén lút và dấu hiệu tài sản đang có chủ Ở đây, hành vi của A đã thỏa mãn
2 dấu hiệu trên Dấu hiệu lén lút: A lợi dụng lúc chị B mải tìm chiếc quần cỡ to hơn
để đổi cho mình, lén bỏ chiếc ví trên võng của chị B vào túi xách của mình rồi bỏ
đi Dấu hiệu tài sản đang có chủ: chiếc ví nằm trên võng nơi chị B vừa nằm vẫn ở trong sự chiếm hữu của chị B Còn về hậu quả: hành vi của A chỉ gây thiệt hại về
Trang 4d) Mặt chủ quan: Lỗi của người phạm tội là lỗi cố ý Mục đích của người phạm tội là chiếm đoạt được tài sản Nếu lén lút thực hiện hành vi mà không nhằm chiếm đoạt tài sản thì không phải là tội trộm cắp tài sản Khi thực hiện hành vi của mình, A hoàn toàn biết chiếc ví đang nằm trong sự quản lý của chị B, vì chiếc ví đặt trên võng nơi chị B vừa nằm Mục đích của A là chiếm đoạt số tiền trong ví, chính mục đích này dẫn đến việc thực hiện hành vi phạm tội
Với những phân tích trên, khẳng định A phạm tội trộm cắp tài sản theo
Điều 138 BLHS Hành vi phạm tội của A không thuộc các tình tiết tăng nặng qui định tại khoản 2,3,4 Điều 138 BLHS, tài sản mà A chiếm đoạt được là 15 triệu đồng (thuộc trường hợp từ hai triệu đồng đến dưới năm mươi triệu đồng), nên A bị
truy cứu TNHS theo khoản 1 Điều 138 với khung hình phạt là phạt cải tạo
không giam giữ đến ba năm hoặc phạt tù từ sáu tháng đến ba năm.
2 Giả sử sau khi A bỏ ví vào túi xách của mình, chưa kịp ra khỏi cửa hàng của chị B thì bị phát hiện Giai đoạn thực hiện tội phạm của A ở đây là tội
phạm hoàn thành Bởi: Tội phạm hoàn thành là trường hợp hành vi phạm tội đã
thỏa mãn hết các dấu hiệu trong CTTP Với tội trộm cắp tài sản, dấu hiệu chiếm đoạt là dấu hiệu bắt buộc Tội trộm cắp tài sản chỉ coi là hoàn thành khi người
phạm tội đã chiếm đoạt được tài sản Để xác định người phạm tội đã chiếm đoạt
được tài sản hay chưa thì cần dựa vào đặc điểm, vị trí tài sản bị chiếm đoạt Thực tiễn xét xử chấp nhận hướng giải quyết cụ thể về những trường hợp chiếm đoạt được ở tội trộm cắp tài sản như sau:
-Nếu vật chiếm đoạt nhỏ gọn thì coi là đã chiếm đoạt được khi người phạm tội đã giấu được tài sản trong người
-Nếu vật chiếm đoạt không thuộc loại nói trên thì coi chiếm đoạt được khi đã mang được tài sản ra khỏi khu vực bảo quản
Trang 5-Nếu vật chiếm đoạt là tài sản để ở những nơi không hình thành khu vực bảo quản riêng thì coi là đã chiếm đoạt được khi đã dịch chuyển tài sản khỏi vị trí ban đầu
Trường hợp phạm tội của A là trường hợp tài sản nhỏ gọn (chiếc ví), nên khi
A bỏ giấu chiếc ví vào túi xách của mình, dù chưa kịp ra khỏi cửa hàng thì bị phát
hiện thì giai đoạn thực hiện tội phạm của A vẫn là tội phạm hoàn thành
3.Giả sử khi A đang thò tay lấy chiếc ví thì chị B bất thình lình quay ra nhìn thấy nói to: “này, cô định làm gì đấy?” A nhanh chóng cầm chiếc ví và bỏ chạy Khi đó, tội danh của A sẽ có sự thay đổi Bởi: lúc này, A phạm tội cướp giật
tài sản theo qui định tại Điều 136 BLHS
Cướp giật tài sản theo luật hình sự Việt Nam được hiểu là nhanh chóng chiếm đoạt tài sản một cách công khai rồi tìm cách tẩu thoát Hành vi chiếm đoạt tài sản của tội cướp giật tài sản có 2 dấu hiệu để phân biệt với những hành vi chiếm đoạt của tội phạm khác: đó là dấu hiệu công khai và dấu hiệu nhanh chóng Hành vi phạm tội của A thỏa mãn cả 2 dấu hiệu đặc trưng trên
Trong trường hợp này, lúc đầu A chỉ có ý định trộm cắp tài sản của chị B Nhưng trong quá trình thực hiện hành vi trộm cắp (lúc A thò tay định lấy chiếc ví) thì đã bị chị B phát hiện, tức là hành vi lén lút để chiếm đoạt tài sản chưa thực hiện được, A chưa chiếm đoạt được tài sản của chị B Nhưng sau đó A đã có sự thay đổi
về phương thức thực hiện hành vi phạm tội của mình Từ dấu hiệu “lén lút” trong hành vi, A đã chuyển sang thực hiện hành vi chiếm đoạt một cách công khai và nhanh chóng tẩu thoát, thể hiện ở chi tiết: A nhanh chóng cầm chiếc ví và bỏ chạy Dấu hiệu công khai vừa chỉ tính chất khách quan của hành vi chiếm đoạt, vừa thể hiện ý chí chủ quan của người phạm tội Tính chất công khai thể hiện ở chỗ, hình thức thực hiện cho phép chị B là chủ tài sản biết ngay khi hành vi chiếm đoạt của A
Trang 6của người phạm tội, thể hiện ở việc A nhanh chóng cầm chiếc ví, sau đó bỏ chạy Việc A chọn cách bỏ chạy sau khi bị phát hiện càng cho thấy rõ hành vi phạm tội của A là cướp giật tài sản, A sợ rằng nếu không bỏ chạy thì sẽ bị bắt, A cũng không chọn cách dùng vũ lực hay đe dọa dùng vũ lực với chị B, nên hành vi phạm tội của
A chỉ có thể là cướp giật tài sản chứ không thể thuộc các trường hợp khác là cướp hay cưỡng đoạt tài sản Khoa học pháp lí coi đây là trường hợp có sự chuyển hóa từ tội trộm cắp tài sản sang tội cướp giật tài sản
Như vậy, với trường hợp này A phạm tội cướp giật tài sản theo qui định tại
Điều 136 BLHS, cụ thể là tại khoản 1 Điều 136
Trang 7DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
-Bộ Luật Hình sự Việt Nam năm 1999, sửa đổi bổ sung năm 2009, Nxb.CTQG
-Trường Đại học Luật Hà Nội, Giáo trình Luật Hình sự Việt Nam, tập I, II Nxb.CAND, Hà Nội-2007
-Đinh Văn Quế, Bình luận khoa học Bộ luật Hình sự Việt Nam, tập II, Nxb TP.Hồ Chí Minh
-Bình luận khoa học Bộ Luật Hình sự Việt Nam, NXB CTQG, Hà Nội-2000