- Các biện pháp quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường Tiểu học trên địa bàn quận Long Biên, thành phố Hà Nội - Tổ chức các hoạt động giáo dục nhận thức về
Trang 1BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH TẠI CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC QUẬN LONG BIÊN THÀNH PHỐ
HÀ NỘI THEO YÊU CẦU ĐỔI MỚI
GIÁO DỤC TIỂU HỌC
Trang 2- Những nguyên tắc xây dựng các biện pháp
- Nguyên tắc đảm bảo tính khoa học và tính thực tiễn
Các biện pháp quản lý được đưa ra phải xuất phát từthực tiễn hoạt động kiểm tra - đánh giá KQHT của HS cáctrường Tiểu học quận Long Biên Trên cơ sở phân tích những
ưu điểm, nhược điểm của quản lý hoạt động kiểm tra - đánhgiá đánh giá KQHT của HS để đưa ra những biện pháp quản
lý nhằm phát huy những ưu điểm, khắc phục những nhượcđiểm
Các biện pháp quản lý được đề xuất phải phù hợp vớicác điều kiện thực tiễn và có khả năng thực hiện Đó là: hoàncảnh, môi trường (khách quan, chủ quan), thời điểm áp dụngcác biện pháp đó trong thực tiễn Các biện pháp phải thể hiện
và cụ thể hóa đường lối, phương châm giáo dục của Đảng vàNhà nước, phù hợp với chế định giáo dục của ngành trong quátrình quản lý Để làm được điều đó, phải định hướng chiếnlược phát triển giáo dục trong giai đoạn hiện nay, các biệnpháp cụ thể để thực hiện chiến lược giáo dục Mà việc nângcao hiệu quả KTĐG KQHT của HS là một trong những yếu tố
Trang 3cấp bách cần được tập trung giải quyết Các biện pháp phảiphù hợp với điều kiện về trình độ, chất lượng của GV, và HS
- Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống và tính toàn diện
Sự thành công của một lĩnh vực, một đơn vị tạo nên sứcmạnh tổng hợp của hệ thống, cần đảm bảo các biện phápkhông mâu thuẫn nhau, không được tách rời, riêng rẽ mà phảitạo điều kiện hỗ trợ lẫn nhau trong mối quan hệ biện chứngchặt chẽ để tạo thành một hệ thống chỉnh thể nhằm tác độngtới nhiều mặt khác nhau của vấn đề đang được quản lý Cácbiện pháp quản lý đảm bảo tính hệ thống, đồng bộ sẽ đem lạitính khả thi và tính hiệu quả Đảm bảo tính hệ thống, đồng bộcủa các biện pháp cần chú ý đến các yếu tố tác động tham giavào các biện pháp của đội ngũ giáo viên, HS, cơ sở vật chất -thiết bị dạy học Việc quản lý KTĐG KQHT của HS cáctrường Tiểu học quận Long Biên cần được làm tốt từ giáoviên đến học sinh Việc làm này nhất thiết phải có sự quản lý,giám sát chặt chẽ của lãnh đạo nhà trường Chỉ khi nào thựchiện hệ thống, đồng bộ các biện pháp mới phát huy thế mạnhcủa từng biện pháp trong việc nâng cao chất lượng động kiểmtra đánh giá trong dạy học tại trường Tiểu học
Trang 4- Nguyên tắc đảm bảo tính kế thừa và tính khả thi
Các giải pháp được đề xuất phải phù hợp với cơ sở lýluận và thực tiễn của vấn đề nghiên cứu đã trình bày ở chương
1 và chương 2 Giải pháp đưa ra phải được tổ chức hợp lý saocho tác động có hệ thống và bổ trợ cho nhau Tính công khai,công bằng, khách quan và toàn diện cho thấy các nội dungcủa giải pháp có mối quan hệ biện chứng, các giải pháp nàyphối hợp thành một hệ thống trong mối liên hệ chặt chẽ, tổnghợp lại nhằm đạt mục đích cuối cùng là nâng cao hiệu quảhoạt động KTĐG KQHT của HS các trường Tiểu học quậnLong Biên
Các biện pháp quản lý được đưa ra phải xuất phát từthực tiễn hoạt động KTĐG KQHT của HS các trường Tiểuhọc quận Long Biên Trên cơ sở phân tích những ưu điểm,nhược điểm của hoạt động KTĐG KQHT của HS các trườngTiểu học quận Long Biên để đưa ra những biện pháp quản lýnhằm phát huy những ưu điểm, khắc phục những nhược điểm
Nguyên tắc đảm bảo tính toàn diện của biện pháp tức làcác biện pháp được đưa ra phải phù hợp với tình hình thực tếcủa các trường TH quận Long Biên và có khả năng vận dụng
Trang 5trong quá trình quản lý Các biện pháp quản lý phải đi đếnđích cuối cùng là nâng cao hiệu quả KTĐG KQHT của HScác trường Tiểu học quận Long Biên
- Các biện pháp quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường Tiểu học trên địa bàn quận Long Biên, thành phố Hà Nội
- Tổ chức các hoạt động giáo dục nhận thức về đánh giá kết quả học tập của học sinh theo Thông tư 22
Mục tiêu, ý nghĩa biện pháp
Công tác quản lý giáo dục và đào tạo đóng một vai tròcực kỳ quan trọng, đảm bảo cho sự hoạt động của hệ thốnggiáo dục theo những mục tiêu và phương hướng đã định Đổimới công tác quản lý hoạt động KTĐG KQHT của HS là đổimới cơ bản về tư duy và phương thức quản lý theo hướngnâng cao hiệu lực quản lý Nhà nước, phân cấp một cách mạnh
mẽ nhằm phát huy tính chủ động và tự chịu trách nhiệm củacác cá nhân và tổ chức trong nhà trường
Đổi mới công tác quản lý KTĐG KQHT của HS cáctrường Tiểu học nhằm chống lại những biểu hiện tiêu cực,
Trang 6thiếu trật tự kỷ cương trong giáo dục hiện nay; thực hiện côngbằng xã hội trong giáo dục, nâng cao chất lượng giảng dạy,chất lượng giáo dục đối với thế hệ trẻ - chủ nhân tương lai củađất nước.
Nâng cao nhận thức về ý nghĩa và tầm quan trọng củaviệc KTĐG KQHT của HS các trường Tiểu học quận LongBiên đến toàn bộ GV và HS trong Nhà trường Khơi dậy tinhthần ý thức tự giác, tự chịu trách nhiệm với cấp trên, với đồngnghiệp và với cộng đồng xã hội về chất lượng giáo dục
Đối với HS hoạt động KTĐG KQHT của HS cáctrường Tiểu học trong nhà trường hiện nay không chỉ nhằmmục đích đổi mới phương thức quản lý, điều chỉnh quá trìnhgiảng dạy của giáo viên mà còn mục đích giúp học sinh tựđánh giá và điều chỉnh hoạt động học tập của mình
Nội dung và cách thức thực hiện
Nâng cao nhận thức, trọng tâm là nhận thức của đội ngũcán bộ quản lý nhà trường, tổ trưởng tổ chuyên môn và giáoviên để không một thành viên nào trong hội đồng sư phạmcòn chưa hiểu, hay hiểu một cách mơ hồ về các tiêu chí, tiêuchuẩn, cách đánh giá, xếp loại kết quả học tập của HS Từ đó
Trang 7giúp cho nhà trường tự đánh giá, tự giải quyết vấn đề, tự điềuchỉnh mục tiêu đánh giá cho phù hợp với điều kiện và hoàncảnh cụ thể của từng trường mà không tách rời các văn bảnpháp quy của ngành đối với lĩnh vực nêu trên Trên nền tảng
ấy, để mỗi giáo viên có ý thức phấn đấu trở thành nhà giáo,nhà sư phạm không vụ lợi, không vì bệnh thành tích mà làmảnh hưởng đến đổi mới sự nghiệp giáo dục
Mục đích của kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của HSkhông chỉ đảm bảo cho nhà trường có trách nhiệm với chấtlượng đào tạo mà còn mang lại động lực cải tiến và nâng caochất lượng toàn diện của nhà trường Hơn nữa, kiểm định chấtlượng mang lại cho cộng đồng, đặc biệt là người học sự đảmbảo chắc chắn rằng nhà trường đã chứng minh được đáp ứngcác yêu cầu và tiêu chí đáng tin cậy và có đủ cơ sở để tin rằng
cơ sở giáo dục này sẽ tiếp tục đạt yêu cầu và tiêu chí đặt ra
Để đạt được mục đích đó cần nâng cao nhận thức cho GV và
HS trong nhà trường với các nội dung sau:
Kết thúc mỗi kỳ học Nhà trường cần tổ chức thu thậpthông tin phản hồi từ phía học sinh về công tác kiểm tra đánhgiá, giáo viên phải có trách nhiệm với công tác của mình, chịutrách nhiệm về chất lượng giảng dạy của mình, giáo viên
Trang 8không được dùng hoạt động kiểm tra đánh giá để tạo áp lựcđối với học sinh
Mỗi giáo viên phải là tấm gương mẫu mực để học sinhnoi theo, luôn công bằng trong việc đánh giá học sinh,khuyến khích tạo điều kiện để học sinh tự điều chỉnh học tậpcủa mình nâng cao trình độ kiến thức thông qua kết quả kiểmtra đánh giá
Nhà trường có chính sách động viên khuyến khích giáoviên thực hiện tốt công tác kiểm tra đánh giá và điều chỉnhhoạt động của mình theo hướng tích cực chủ động nhằm nângcao chất lượng dạy và học
Thông qua các buổi tập huấn, thông báo cặn kẽ tới toànthể cán bộ quản lý, giáo viên về các văn bản liên quan tới hoạtđộng KTĐG và quản lý hoạt động KTĐG Trong các buổi tậphuấn, hội thảo cần làm cho cán bộ quản lý và GV nhận thứcđược đòi hỏi cấp bách của xã hội đối với GD & ĐT trong giaiđoạn mới, đổi mới nội dung hình thức phương pháp dạy học
và KTĐG theo Thông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT là yêu cầusống còn của ngành để đáp ứng được yêu cầu xã hội trongthời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế
Trang 9Bên cạnh việc tổ chức các buổi tập huấn, hội thảo,chuyên đề tại chỗ, Hiệu trưởng cần tổ chức cho GV tích cựctham gia các diễn đàn trực tuyến của Bộ GD & ĐT như:trường học kết nối (truonghocketnoi.edu.vn), diễn đàn đổimới kiểm tra đánh giá trên Internet Thông qua việc tham giacác diễn đàn GV có cơ hội tiếp cận các quản điểm mới vềKTĐG, trao đổi chia sẻ các kinh nghiệm KTĐG KQHT của
HS Tiểu học theo Thông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT
Cùng với việc tuyên truyền đến cán bộ GV về đổi mớiKTĐG theo theo Thông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT, Hiệutrưởng cần tích cực tuyên truyền đến các bậc phụ huynh và
HS về xu hướng đổi mới KTĐG KQHT của HS theo địnhhướng phát triển năng lực HS thông qua các buổi họp phụhuynh Qua đó tạo sự đồng thuận trong phụ huynh và HS,khắc phục dần tâm lý học để thi trong nhân dân HS hìnhthành được năng lực tự đánh giá và đánh giá các bạn
Thường xuyên kết hợp với Phòng GD&ĐT và các trườngTiểu học để tổ chức các buổi hội thảo (đối với giáo viên) thảoluận về vị trí, vai trò và chức năng của hoạt động kiểm tra đánhgiá kết quả quả học tập của học sinh trong giai đoạn hiện nay
Trang 10Đối tượng của kiểm tra đánh giá là học sinh vì thế các emphải nắm được kế hoạch kiểm tra đánh giá ngay từ đầu nămhọc để các em chủ động kế hoạch học tập và phấn đấu để kếtquả học tập của mình tốt hơn.
Để nâng cao nhận thức cho HS về công tác kiểm tra, đánhgiá trong dạy học cần:
- Thứ nhất: Hướng dẫn học sinh tự đọc tài liệu liên quanđến môn học giúp các em tự học, tự kiểm tra đánh giá để các
em phát triển khả năng tự học theo mục tiêu môn học, tiêu chíđánh giá và khả năng tự học tập suốt đời ngay từ khi ở bậcTiểu học
- Thứ hai: Để nâng cao nhận thức cho học sinh về côngtác kiểm tra đánh nhà trường nên phổ biến đến phụ huynh,học sinh đầy đủ các quy định, quy chế kiểm tra đánh giá vàmục đích của kiểm tra đánh giá hiện nay để PHHS, HS đượccập nhật về văn bản mới nhất của công tác kiểm tra, đánh giá
Nhà trường cần thường xuyên tổ chức các buổi hoạtđộng ngoài giờ lên lớp hoặc tổ chức các cuộc thi hiểu biết vềhoạt động kiểm tra đánh giá hiện nay để học sinh thấy đượctầm quan trọng của kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học
Trang 11sinh Qua đó, HS thấy được tầm quan trọng, nâng cao tầmhiểu biết, có được kiến thức đầy đủ, sâu sắc về tầm quantrọng, chức năng của kiểm tra đánh giá KQHT Đặc biệt, khihọc sinh nhận thức được tầm quan trọng của các thông tinphản hồi từ hoạt động này lúc đó các em sẽ có thái độ nghiêmtúc đối với công tác này Các em sẽ coi kiểm tra đánh giá làhoạt động bổ ích giúp các em đạt được mục tiêu học tập, từ đó
HS sẽ chủ động không còn cảm giác lảnh tránh, e ngại nhưtrước Từ đó sẽ nâng cao nhận thức và trách nhiệm của họcsinh về kiểm tra đánh giá
Lãnh đạo nhà trường cần có sự nhận thức đẩy đủ, chínhxác về vai trò, ý nghĩa của công tác quản lý việc kiểm tra,đánh giá theo Thông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT đối với việcnâng cao chất lượng dạy học nói riêng và chất lượng giáo dụctoàn diện nói chung
Điều kiện thực hiện biện pháp
Cần được sự ủng hộ mạnh mẽ của các cấp lãnh đạo, đặcbiệt là lãnh đạo Phòng Giáo dục & Đào tạo, đứng ra tổ chứccác chương trình, kế hoạch và nội dung trong các buổi tọađàm, trao đổi kinh nghiệm và các chuyên đề nhằm nâng cao
Trang 12nhận thức về tầm quan trọng của việc kiểm tra, đánh giá theoThông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT.
Lãnh đạo Phòng Giáo dục & Đào tạo quận Long Biênphải thường xuyên kiểm tra tính hiệu quả, tính lý luận và tínhthực tiễn, tính khả thi để có những giải pháp thiết thực hơn
Lãnh đạo Nhà trường phải triển khai cụ thể hoá nội dung
kế hoạch công tác kiểm tra đánh giá trong dạy học ngay từđầu năm học tới toàn bộ giáo viên trong nhà trường Đảm bảo
cơ sở vật chất, trang thiết bị cho hoạt động kiểm tra đánh giá
- Lập kế hoạch và tổ chức thực hiện đánh giá kết quả học tập của học sinh theo 5 nội dung của Thông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT
Mục tiêu và ý nghĩa biện pháp
KTĐG là một khâu quan trọng không thể thiếu trong quátrình giáo dục Trong đó, kế hoạch là hoạt động thu thậpthông tin về mức độ thực hiện mục tiêu, từ đó đánh giá hiệuquả hoạt động dạy học và giáo dục Căn cứ mục tiêu dạy học
để quyết định nội dung, hình thức KTĐG
Trang 13Kế hoạch rất quan trọng trong quản lý Nó nêu ra nhữngviệc cần làm một cách cẩn thận, tỉ mỉ và chi tiết Nếu không
có kế hoạch thì các công việc sẽ được thực hiện một cách tùytiện, không theo một nguyên tắc nào và kết quả không thể đạtđược như mong muốn Trong KTĐG cũng vậy, đối tượngtham gia rất đa dạng và kết quả của nó ảnh hưởng rất lớn đến
xã hội và mỗi cá nhân người học Một kế hoạch KTĐGKQHT của học sinh theo định hướng phát triển năng lực dựatrên cơ sở khoa học, xây dựng theo phân phối chương trìnhcủa các bộ môn, đồng thời có sự điều tiết, sắp xếp của Bangiám hiệu trên cơ sở phối hợp giữa các bộ môn thành một kếhoạch thống nhất và các tiêu chí minh bạch sẽ có tác dụng rấtlớn đảm bảo cho KTĐG đạt được các nguyên tắc đề ra và hạnchế những tiêu cực Ngoài ra kế hoạch sẽ tạo điều kiện thuậnlợi cả về mặt tinh thần và vật chất cho các đối tượng liên quantrong công tác KTĐG Trong kế hoạch cũng có quy địnhnghĩa vụ, trách nhiệm của từng đối tượng tham gia, đây sẽ là
cơ sở để khuyến khích, ràng buộc các đối tượng liên quanphát huy tính tự chủ, sáng tạo và nỗ lực, tạo môi trường thuậnlợi hơn cho việc triển khai hoạt động KTĐG KQHT của họcsinh theo Thông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT đạt kết quả cao
Trang 14Nội dung và cách thức thực hiện
Việc lập kế hoạch quản lý hoạt động KTĐG KQHT của
HS theo theo Thông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT là để thiết kếmột chương trình hành động tối ưu có thể quản lý được vàhuy động được mọi tiềm năng để thực hiện có hiệu quả caonhất những mục tiêu cụ thể trong từng giai đoạn phát triểnnhất định của nhà trường Vì vậy khi lập kế hoạch quản lýKTĐG KQHT của HS tại các trường Tiểu học quận LongBiên phải dựa trên những cơ sở lý luận và thực tế thật vữngchắc, đồng thời phải sử dụng những phương pháp khoa họcthì kế hoạch mới khả thi và đạt được mục tiêu đề ra
Trước hết cần rà soát, điều chỉnh và ban hành các văn bảnphù hợp với tình hình thực tế của trường dựa trên các văn bảnpháp quy của Sở và Phòng GD&ĐT để tạo hành lang pháp lýtrong công tác quản lý đánh giá KQHT của học sinh theoThông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT Trên cơ sở đó, lãnh đạoNhà trường xây dựng kế hoạch kiểm tra đánh giá một cáchtổng thể đến chi tiết, cụ thể: Kế hoạch tổ chức kiểm tra định
kỳ (trong đó chú trọng việc phối hợp giữa kiểm tra thườngxuyên với kiểm tra định kỳ); Kế hoạch xây dựng quỹ đề kiểmtra; Kế hoạch tổ chức thực hiện; Kế hoạch xử lý bài thi; Kế
Trang 15hoạch chấm kiểm tra giám sát Trong đó, có kế hoạch KTĐGđối với từng khối lớp trong trường dựa trên quy định của BộGD&ĐT (Khối lớp 2,3,4,5 khác khối lớp 1) Nội dung của kếhoạch triển khai cụ thể tới tất cả giáo viên dựa vào kế hoạchchi tiết đó giáo viên chủ động khi giảng dạy nâng cao chấtlượng khi kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh.
- Phân tích kỹ hoạt động kiểm tra, đánh giá trong dạyhọc và khả năng để xác định đúng phương hướng hoạt động
và triển khai các tiêu chí cho hoạt động kiểm tra, đánh giá
- Lập kế hoạch tổng thể đối với hoạt động kiểm tra, đánhgiá
- Đưa công tác nội dung của hoạt động kiểm tra, đánhgiá vào các nội dung các cuộc họp, hoạt động của Nhà trường
Khi xây dựng kế hoạch và thực hiện kế hoạch hoạt độngkiểm tra đánh giá cần lưu ý đến các yếu tố cấu thành kế hoạchquản lý bao gồm :
+ Nội dung kế hoạch bao gồm: Các dự kiến về mục tiêu,chỉ tiêu, kết quả đạt tới; Tiến độ về thời gian; Nội dung côngviệc gắn liền với đánh giá KQHT của học sinh ở theo Thông
Trang 16tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT; Người thực hiện và các điều kiệnkhả thi; Công tác tổ chức, chỉ đạo và điều hành từng nội dungcông việc; Xây dựng kế hoạch quản lý hoạt động KTĐG trongdạy học phải dựa vào kế hoạch tổng thể của năm học
+ Chỉ đạo TTCM hướng dẫn GV xây dựng kế hoạchkiểm tra đánh giá khoa học hợp lý Định hướng cho giáoviên xây dựng kế hoạch kiểm tra đánh giá chi tiết phù hợpvới đối tượng, chương trình và thực tiễn tình hình giáo dụccủa nhà trường Giáo viên thực hiện theo kế hoạch kiểm trađánh giá kết quả học tập của học sinh sẽ giúp Ban giám hiệuquản lý hiệu quả Đồng thời xác định mục tiêu cần đạt củamỗi môn học ứng với từng đơn vị nội dung kiến thức đượcdạy trong cùng một đơn vị thời gian và tổng hợp mục tiêucần đạt cho cả các môn học ứng với các đơn vị thời gian
+ Yêu cầu mỗi GV cần xây dựng kế hoạch công táckiểm tra đánh giá theo hướng đổi mới về hình thức cũng nhưphương pháp kiểm tra đánh giá cho môn, lớp dạy của mình
Điều kiện thực hiện biện pháp
Trang 17Lãnh đạo Nhà trường cần phổ biến quy định về địnhhướng đổi mới về công tác kiểm tra đánh giá từ đầu năm họcđến toàn thể hội đồng giáo viên
Nhà trường phải có hệ thống văn bản quy định, đổi mớiđánh giá KQHT của học sinh ở các trường Tiểu học theoThông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT
Các nội dung về đổi mới kế hoạch KTĐG, hướng dẫn, bồidưỡng GV về KTĐG phải cụ thể từ các chủ trương, chínhsách của Đảng, Nhà nước về hoạt động KTĐG theo Thông tư22/2016/TT-Bộ GDĐT
- Bồi dưỡng phương pháp và kỹ thuật đánh giá kết quả học tập của học sinh cho giáo viên Tiểu học trên địa bàn quận.
Mục tiêu và ý nghĩa
Trong nhà trường là người thực hiện và chịu trách nhiệmchính trong công tác KTĐG nhưng không phải là Ban giámhiệu mà chính là của GV và HS Xác định trách nhiệm caocủa người GV trong công tác KTĐG, do đó, cần thườngxuyên bồi dưỡng nâng cao trình độ lý luận và phương pháp
Trang 18đánh giá KQHT của HS theo Thông tư 22/2016/TT-BộGDĐT cho đội ngũ GV và cán bộ quản lý giáo dục.
Tổ chức bồi dưỡng cho đội ngũ GV trong trường vềphương pháp đánh giá KQHT của HS là cơ sở để nâng caochất lượng quá trình dạy học Trên cơ sở đó công tác quản lýquy trình kiểm tra đánh giá dễ dàng, khoa học
Thông qua bồi dưỡng quy trình đánh giá KQHT của họcsinh theo Thông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT của học sinh giúpgiáo viên liệt kê được các khái niệm cơ bản về kiểm tra đánhgiá, nguyên tắc loại hình và các bước trong quy trình đánh giákết quả học tập của học sinh Giúp GV hiểu biết sâu sắc vàtiếp cận các văn bản của Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định vềviệc kiểm tra đánh giá đối với bậc Tiểu học
Hình thành những kỹ năng cơ bản trong kiểm tra đánhgiá KQHT của học sinh Vận dụng quy trình đánh giá KQHTcủa học sinh lập hồ sơ, tính điểm tổng hợp ghi nhận xét vềhọc lực và hạnh kiểm của học sinh Từ đó trân trọng nhữngkết quả học tập của học sinh, theo dõi các hoạt động kiểm trađánh giá một cách khoa học Khách quan, công bằng, đúngmực trong việc đánh giá KQHT của học sinh
Trang 19Tổ chức bồi dưỡng cho đội ngũ GV cách viết câu hỏikiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh đảm bảo việc
đo được những kiến thức, kỹ năng theo đúng mô tả trong mụctiêu môn học, liệt kê những kiến thức kỹ năng cụ thể mà cóthể đo lường được
Nội dung và cách thức thực hiện
Thứ nhất: Tổ chức bồi dưỡng về quy trình kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh
Quy trình là hệ thống các chuẩn được xây dựng để đạt
được mục đích đề ra Quy trình là hệ thống chặt chẽ bao gồmcác bước phải tuân theo và cứ mỗi bước đều có tiêu chí đánhgiá, khi đạt được tiêu chí của bước đó mới chuyển sang bướctiếp theo Do vậy, việc tập huấn đến giáo viên quy trình kiểmtra đánh giá chuẩn và thực hiện đánh giá đánh giá KQHT củahọc sinh theo Thông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT
Thực hiện đúng quy trình đánh giá KQHT của học sinhtheo Thông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT chính là thực hiện mụctiêu của việc đổi mới kiểm tra, đánh giá tạo động lực thúc đẩyđổi mới phương pháp dạy học, góp phần nâng cao chất lượnggiáo dục, đảm bảo thực hiện mục tiêu giáo dục
Trang 20Đổi mới kiểm tra, đánh giá cùng với các thành tố khác(mục tiêu; nội dung; phương pháp dạy học; phương tiện dạyhọc; quản lí, tổ chức thực hiện) tạo nên một chỉnh thể của đổimới giáo dục, trong đó đổi mới kiểm tra, đánh giá là một khâuthen chốt của quá trình đổi mới giáo dục phổ thông Từ vănbản của Sở GD&ĐT Hà Nội và dựa trên điều kiện của nhàtrường Quy trình thực hiện KTĐG học sinh trường Tiểu họcquận Long Biên như sau:
Bước 1 Xác định mục đích đánh giá
Ở bậc Tiểu học , các kì kiểm tra đánh giá dưới dạng viết
có các bài kiểm tra định kì Việc xác định mục đích của các kìkiểm tra đánh giá là hết sức quan trọng, bởi lẽ nó định hướngxây dựng các bài kiểm tra phải đạt được các mục đích này.Khi tổ chức một kì kiểm tra phải trả lời được câu hỏi: Cho ai?
Để làm gì?
Đối với học sinh và phụ huynh:
+ Kiểm tra đánh giá phải đạt được mục đích động viên,khuyến khích, tạo động lực cho học sinh học tập và tiến bộkhông ngừng
Trang 21+ Kiểm tra đánh giá phải giúp được học sinh tự đánh giáđược sự tiến bộ (hay thụt lùi) của bản thân.
+ Kiểm tra đánh giá phải giúp học sinh rút được kinhnghiệm, điều chỉnh quá trình học của bản thân
Đối với giáo viên:
+ Theo dõi được sự tiến bộ của từng học sinh để có kếhoạch hỗ trợ
+ Thu thập các thông tin từ các bài kiểm tra đánh giá đểđiều chỉnh quá trình dạy học của bản thân (phương pháp dạyhọc, hình thức tổ chức dạy học, tổ chức nội dung dạy học)
+ Rút kinh nghiệm sau mỗi kỳ kiểm tra đánh giá để có tổchức lần sau tốt
hơn
Đối với nhà quản lý:
+ Giám sát quá trình dạy - học của thầy - trò
+ Có các biện pháp hỗ trợ, giúp đỡ thầy trò dạy - học tốthơn
Trang 22Bước 2 Tổ chức bồi dưỡng giáo viên cách thức lựa chọn
hình thức và phương pháp kiểm tra đánh giá
Hình thức kiểm tra đánh giá phải phù hợp với hình thức
tổ chức dạy học của từng bộ môn Các hình thức kiểm trađánh giá cần được sử dụng linh hoạt, phối hợp các hình thứckiểm tra đánh giá với nhau để đạt được mục tiêu đề ra
Đối với trường Tiểu học hình thức kiểm tra đánh giá cụthể các môn học như sau:
Kiểm tra KQHT của HS cần sử dụng nhiều phương phápđánh giá khác nhau (thi viết, vấn đáp, trắc nghiệm, quan sát,làm thí nghiệm, trình bày dự án, chấm hồ sơ…) Đặc biệt làchuyển từ đánh giá chú trọng đến kiến thức HS nắm đượcsang đánh giá quá trình, cách thức HS nắm được kiến thức đónhư thế nào, chú trọng đến kỹ năng cơ bản, năng lực cá nhân.Đánh giá KQHT của học sinh theo Thông tư 22/2016/TT-BộGDĐT nhằm hướng đến 4 yếu tố: (1) Phát triển toàn diện họcsinh: KTĐG phải thể hiện ở các mặt đức, trí, thể, mỹ, tìnhcảm và xã hội; (2) Cá biệt hóa giáo dục: KTĐG chú trọng đến
sự phân hóa học sinh, đến việc phát hiện năng lực của từng cánhân; (3) Dân chủ hóa giáo dục: KTĐG phải đảm bảo công
Trang 23khai, công bằng, dựa vào mục tiêu đặt ra từ đầu, tôn trọng sự
tự đánh giá của HS; (4) Thực dụng hóa giáo dục: KTĐGnhằm hướng đến năng lực thực tiễn của HS, đề kiểm trakhông chú trọng đến kiến thức lý thuyết, hàn lâm mà chútrọng đến việc vận dụng các kiến thức đã học vào đời sống,những kiến thức hữu ích cho cuộc sống và việc học tập củacác em
* Đối với những môn đánh giá bằng điểm số: Hình thứckiểm tra đánh giá viết được tổ chức vào kiểm tra định kì cókết hợp trắc nghiệm khách quan và tự luận Kiểm tra đánh giáthường xuyên đối với môn học được đánh giá bằng điểm sửdụng các câu hỏi kiểm tra vấn đáp
* Đối với môn đánh giá bằng nhận xét: Hình thức kiểmtra đánh giá sử dụng chủ yếu là vấn đáp và thực hành
Phương pháp đánh giá KQHT của học sinh ở các trườngTiểu học theo Thông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT phải có tácdụng khuyến khích học sinh phát huy tính chủ động sáng tạođồng thời thông qua kiểm tra đánh giá giúp học sinh thể hiệnnăng lực của mình
Trang 24Như vậy khi lựa chọn áp dụng hình thức và phươngpháp đánh giá KQHT của học sinh ở các trường Tiểu học theoThông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT cần kiểm chứng hiệu quảsau đó rút kinh nghiệm thay đổi nhằm đạt là xác định chínhxác kết quả của học sinh.
Bước 3 Xác định nội dung cần đánh giá và bậc nhận
thức tương ứng với các nội dung đó, tỷ lệ các bậc nhận thứcphù hợp, đáp ứng mục đích đánh giá
a) Liệt kê những nội dung cần đánh giá (cho kỳ kiểm tratương ứng): đánh giá KQHT của học sinh ở các trường Tiểuhọc theo Thông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT của học sinh trên
cơ sở chuẩn kiến thức kĩ năng của các môn học Các khối lớpcần thảo luận các nội dung kiểm tra đánh giá cho các kì kiểmtra phải tổng quát được mục tiêu cần đạt theo chuẩn kiến thức
kĩ năng Khi xây dựng nội dung kiểm tra cần chú trọng:
+ Chương trình học đối với từng khối lớp
+ Đối tượng học sinh
Trang 25b) Xác định bậc nhận thức tương ứng với các nội dung
đó với tỷ lệ giữa các bậc nhận thức phù hợp, đáp ứng mụcđích của kỳ kiểm tra
Bước 4 Viết câu hỏi kiểm tra ứng với nội dung và bậc
nhận thức của nội dung đó
Các bài thi trên giấy được thực hiện vào giữa và cuốimỗi học kì Lựa chọn câu hỏi và tiêu chí đánh giá được nêu rõ
từ trước (công khai, rõ ràng, đòi hỏi HS phải hiểu sâu vấn đề,sáng tạo, biết vận dụng)
Các mục tiêu bậc 1 có thể viết câu hỏi kiểm tra dướidạng trắc nghiệm khách quan (nhiều lựa chọn, ghép đôi), mỗicâu 2 điểm (hoặc 0.25 điểm)
Những câu hỏi ứng với các mục tiêu bậc 1 nhằm gợi ý
để học sinh làm được các câu khó hơn, và cũng nhằm độngviên, khuyến khích các học sinh có trình độ nhận thức yếu
Các mục tiêu bậc 2 có thể viết câu hỏi kiểm tra dướidạng trắc nghiệm tự luận ngắn (câu trả lời không quá 20 từ)
Trang 26Các mục tiêu bậc 3 có thể viết câu hỏi kiểm tra dướidạng tự luận tự do (hạn chế độ dài không quá 50 - 70 từ đốivới các môn khoa học xã hội)
Người phụ trách có thể phân công giáo viên viết câu hỏitheo bậc mục tiêu chứ không viết tất cả các nội dung kiểm tra(nhằm hạn chế việc lộ đề và mỗi người chỉ biết một phần nhỏcủa đề)
Bước 5 Tổ chức xây dựng đề kiểm tra
Sau khi các tổ chuyên môn thực hiện việc xây dựng hệthống các câu hỏi theo nội dung và các mức với số lượng yêucầu của Ban giám hiệu, phó hiệu trưởng phụ trách chuyênmôn lựa chọn, sắp xếp các câu hỏi thành đề kiểm tra đúng với
tỉ lệ đã quy định trong ma trận nội dung - bậc nhận thức vàtrình Hiệu trưởng phê duyệt
Bước 6 Phân tích đề: Trước khi in ấn, người phụ trách
cần kiểm tra, phân tích đề bằng cách làm bài với tư cách làhọc sinh Trong quá trình làm bài sẽ phát hiện những sai sót
có thể và độ dài của bài kiểm tra (thông thường, giáo viên cần2/5 đến 1/2 thời gian so với thời lượng làm bài của học sinh làphù hợp)
Trang 27Thứ hai: Bồi dưỡng cho GV về kĩ thuật viết câu hỏi trong kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh Tiểu học
Kết quả khảo sát thực trạng chương 2 cho thấy việcKTĐG ở các trường Tiểu học chủ yếu yêu cầu học sinh họcthuộc lòng, kiểm tra trí nhớ một cách đơn thuần Số lượng câuhỏi ở mức độ nhận biết, tái hiện còn nhiều, ít các câu hỏi, bàitập yêu cầu học sinh thông hiểu vận dụng Cách KTĐG đógây nên cho HS tình trạng học tủ, học vẹt, ghi nhớ máy mócnhưng không nắm vững bản chất vấn đề, thiếu kỹ năng vậndụng kiến thức vào thực tiễn
Việc KTĐG hiện tại của các trường Tiểu học quận LongBiên chưa có tác dụng khuyến khích, tạo động lực cho HS nỗlực học tập GV chấm bài còn nhận xét chung chung, ít khaithác lỗi để rèn kỹ năng tư duy cho HS
Giáo viên còn có tư tưởng ngại ra đề phức tạp cho việcchấm nên thường bó gọn trong một giai đoạn học, một phầnmôn học, GV chưa hiểu rõ vai trò của việc thực hiện đúng quitrình ra đề KTĐG sẽ mang lại hiệu quả trong KTĐG nên cònlàm tắt bước hoặc đảo ngược bước Vì vậy, khó đánh giá được
Trang 28mức độ hiểu, nắm vững toàn mạch kiến thức cả cấp học vàphân loại học sinh.
Khi viết câu hỏi đánh giá KQHT của học sinh ở cáctrường Tiểu học theo Thông tư 22/2016/TT-Bộ GDĐT phảiđảm bảo đo được những kiến thức kĩ năng theo chuẩn đã được
mô tả trong mục tiêu môn học Trước hết phải xác định đượckiến thức kĩ năng cần đo bằng cách: Xác định mục tiêu mônhọc; Diễn tả rõ ràng bằng những kiến thức và kĩ năng
Dưới mục tiêu môn học, liệt kê những kiến thức kĩ năng
cụ thể mà có thể đo lường được Sau đó sẽ tiến hành viết câuhỏi kiểm tra theo đúng các mục tiêu
Đề kiểm tra đánh giá KQHT của học sinh phải bao gồmnhững dạng thức câu hỏi phù hợp nhất để đo lường kiến thức
kĩ năng đã xác định Kết quả đo lường kiểm tra phải đạt độgiá trị và độ tin cậy cao, cần thận trọng khi phân tích, giảithích kết quả thi Câu hỏi trong đề kiểm tra phải tạo tác độngtích cực giúp người học cải tiến phương pháp học tập
Khi viết câu hỏi kiểm tra giáo viên cần chú ý đến yêucầu chung khi viết câu hỏi kiểm tra câu hỏi kiểm tra đánh giáphải phù hợp với kết quả học tập xác định thể hiện mục tiêu
Trang 29môn học Mỗi câu hỏi kiểm tra phải cung cấp chính xác khảnăng thực hiện của người học thông qua đó có giá trị đo lườngnăng lực người học Các câu hỏi của đề kiểm tra cần phải đảmbảo tính khoa học, chính xác, chặt chẽ Lời văn câu chữ phải
rõ ràng không sai sót không gây hiểu lầm, ngôn từ trong sáng,thống nhất các kí hiệu thuật ngữ theo quy định hiện hành Khiviết câu hỏi kiểm tra cần tránh sử dụng từ ngữ khó, cấu trúcphức tạp, cách diễn đạt tối nghĩa, dài dòng không rõ ràng nhất
là đối với học sinh Tiểu học Độ khó của đề kiểm tra phảiphù hợp với nhiệm vụ học tập sẽ được kiểm tra đánh giá Sốlượng câu hỏi cuả bài kiểm tra phải phù hợp với mục đích bàikiểm tra, hình thức bài kiểm tra và thời gian làm bài kiểm tra
Thường trong trường Tiểu học có kiểm tra thường xuyên
và định kì, kiểm tra thường xuyên sử dụng kiểm tra vấn đáp,kiểm tra định kì sử dụng kiểm tra viết Hình thức kiểm tra viết
có hai dạng là trắc nghiệm khách quan và trắc nghiệm chủquan (gọi tắt là tự luận) Thông thường trong trắc nghiệmkhách quan có bốn dạng thức câu hỏi: Đúng, sai; Nhiều lựachọn; lắp ghép và điền khuyết Tự luận có hai dạng cơ bản làtrả lời câu hỏi và lý giải vấn đề
* Các yêu cầu đối với câu hỏi trắc nghiệm khách quan:
Trang 30+ Đánh giá tổng hợp nội dung của chương trình.
+ Đáp ứng ma trận đề về hình thức câu hỏi và số điểm
+ Câu dẫn phải đặt ra câu hỏi trực tiếp hoặc một vấn đề
+ Đáp án đúng của các câu trong đề độc lập nhau
+ Phần lựa chọn thống nhất và phù hợp với nội dung củacâu dẫn
* Các yêu cầu đối với câu hỏi trắc nghiệm chủ quan (tựluận):
+ Đánh giá được nội dung trọng tâm của chương trình
+ Đáp ứng ma trận đề về hình thức câu hỏi và số điểm