Giáo án tích hợp sử dụng an toàn tiết kiệm điện

Giáo án tích hợp: Sử dụng an toàn tiết kiệm điện năng các môn vật lí, hóa học, công nghệ ...lớp 9 đã đạt giải nhất tỉnh, giải ba quốc gia năm học 20142015. Đã nhận được sự ủng hộ đồng ý của rất nhiều thầy cô, bạn bè đồng nghiệp trong ngành giáo dục.

PHIẾU MÔ TẢ HỒ SƠ DẠY HỌC DỰ THI CỦA GIÁO VIÊN

I TÊN HỒ SƠ DẠY HỌC:

Chuyên đề:

SỬ DỤNG AN TOÀN VÀ TIẾT KIỆM ĐIỆN NĂNG

( Thời lượng: 2 tiết Từ tiết 19 đến tiết 20 theo phân phối chương trình )

II MỤC TIÊU DẠY HỌC:

1 Kiến thức:

Trong chuyên đề này, học sinh được tìm hiểu về kiến thức liên quan đếncác môn học: Vật lý, công nghệ, toán học, giáo dục công dân, âm nhạc, hoạt độngngoài giờ lên lớp, kỹ năng sống và nội dung giáo dục bảo vệ môi trường

1.1 Môn Vật lý:

- Học sinh nêu và thực hiện được một số quy tắc an toàn khi sử dụng điện

đã học ở bài an toàn khi sử dụng điện lớp 7

- Học sinh giải thích được cơ sở vật lý của các quy tắc an toàn khi sử dụngđiện

- Học sinh nêu và thực hiện được các biện pháp sử dụng tiết kiệm điện năng

1.2 Môn Công nghệ:

- Học sinh vận dụng kiến thức môn công nghệ 8 qua các bài an toàn điện,cứu người bị tai nạn điện và sử dụng hợp lý điện năng

- Học sinh tìm hiểu về những nguyên nhân gây ra tai nạn điện

- Học sinh biết cách lựa chọn thiết bị điện trong gia đình để đảm bảo đúngcông suất và sử dụng các dụng cụ để tiết kiệm điện

- Học sinh biết được một số biện pháp an toàn điện trong sản xuất và đờisống

- Học sinh nêu được giờ cao điểm trong ngày, biết tính toán được điệnnăng tiêu thụ của hộ gia đình từ đó lựa chọn thời điểm thích hợp để sử dụng cácthiết bị điện có công suất hợp lý, có ý thức tiết kiệm điện năng và sử dụng điệnnăng một cách hợp lý

1.3 Môn Toán học:

- Học sinh biết sử dụng công thức tính điện năng tiêu thụ để tính được điệnnăng sử dụng và tiền điện phải trả hàng tháng của gia đình mình

1.4 Môn Giáo dục công dân:

- Giáo dục học sinh phải biết yêu quý, quý trọng, tiết kiệm năng lượng(điện năng), trân trọng những người công nhân và các kĩ sư chế tạo ra các đồdùng điện Hình thành nhân cách người lao động mới, người chủ tương lai củađất nước luôn có thái độ thân thiện với môi trường, phát triển kinh tế kết hợp hàihòa với bảo vệ môi trường

- Giáo dục hoc sinh biết cách tuyên truyền để mọi người nâng cao ý thức

sử dụng điện tiết kiệm và hiệu quả

1.8 Giáo dục môi trường ( lồng ghép ).

- Giáo dục cho học sinh biết được sống gần đường dây cao thế rất nguyhiểm, có thể bị suy giảm trí nhớ, bị nhiễm điện do hưởng ứng Các sự cố chậpđiện, rò điện, nổ sứ, đứt đường dây, cháy nổ trạm biến áp để lại những hậu quảrất nghiêm trọng Do đó những hộ dân sống gần đường dây cao áp cần di dời,tuân thủ các quy tắc an toàn điện

- Giáo dục cho học sinh có ý thức bảo vệ môi trường qua liên hệ thực tếtrong bài học Biết sử dụng hợp lý và hạn chế các thiết bị, đồ dùng tiêu thụ điệnnăng lớn trong giờ cao điểm từ khoảng 18h đến 22h trong ngày, khi điện áp củamạng điện giảm xuống làm ảnh hưởng xấu đến chế độ làm việc của đồ dùngđiện

- Giáo dục cho học sinh tránh lãng phí điện năng khi không sử dụng, vừatiết kiệm được điện năng mà còn tránh được nguy cơ xảy ra hỏa hoạn và các tainạn về điện

- Giáo dục cho học sinh sử dụng tiết kiệm năng thì giảm được một số nhàmáy điện phải xây dựng Giảm nhà máy nhiệt điện làm giảm khí thải do đốtnhiên liệu gây ảnh hưởng đến môi trường Môi trường ô nhiễm từ khí thải lò hơi

do đốt than của các nhà máy nhiệt điện, các khí thải này có chứa nhiều bụi tro vàcác khí độc gây ảnh hưởng đến môi trường sinh thái và sức khỏe con người Mộtlượng lớn khí cácbonic là khí tạo hiệu ứng nhà kính, làm tăng nhiệt độ không khíbán cầu, được sinh ra trong quá trình đốt nhiên liệu Xây dựng nhiều nhà máythủy điện cần xây dựng hồ chứa nước lớn không chỉ làm mất đi những hệ sinhthái quan trọng mà còn mất nguồn sinh kế của nhiều cộng đồng dân cư, mangđến lợi ích cho nhiều ngành nhưng cũng để lại một số hậu quả tiêu cực cho xãhội, mà người gánh chịu thường là người dân sống gần nơi đó, tác động của đậpthủy điện liên quan đến biến đổi khí hậu, góp phần phát thải khí gây hiệu ứng nhàkính và làm tăng ảnh hưởng của bão lụt.

2 Kỹ năng:

- Rèn kĩ năng sử dụng dụng cụ điện an toàn, phương pháp tiết kiệm điện

- Rèn kĩ năng tự nghiên cứu và hoạt động nhóm

- Rèn kĩ năng lắng nghe tích cực, phân tích, so sánh, tổng hợp thông tin

- Rèn kĩ năng hợp tác ứng xử, giao tiếp trong thảo luận

- Rèn luyện kỹ năng vận dụng kiến thức của các môn học khác để hiểu rohơn nội dung của bài học vật lý

- Rèn kĩ năng quan sát, nhận biết, giải thích các hiện tượng thực tế

- Rèn kĩ năng tính toán logic, tính cẩn thận

- Rèn tính yêu lao động, kỷ luật, thực hiện tốt các biện pháp bảo vệ môitrường, sử dụng an toàn và tiết kiệm điện, thực hiện tốt vai trò của một ngườicông dân

- Rèn kỹ năng giải quyết tình huống trong cuộc sống

- Rèn luyện kỹ năng tìm hiểu, nghiên cứu sách giáo khoa, các tài liệu thamkhảo phục vụ nội dung bài học, kỹ năng hoạt động hợp tác nhóm, ở lớp và ở nhà

- Rèn luyện kỹ năng khai thác, sưu tầm tư liệu về môi trường, các biệnpháp tránh ô nhiễm môi trường

- Hát được đoạn nhạc về một trong những bài hát ca ngợi ngành điện lựcViệt Nam

3 Thái độ:

- Học sinh có ý thức sử dụng an toàn và tiết kiệm điện năng, tránh lãnhphí

- Học sinh có ý thức bảo vệ môi trường, yêu quý lao động

- Thấy ro trách nhiệm của bản thân về việc sử dụng hiệu quả và tiết kiệmđiện năng góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống, bảo vệ môi trường

- Học sinh biết tuyên truyền để mọi người nâng cao ý thức sử dụng điện tiết

kiệm và hiệu quả Liên hệ với thực tế để đảm bảo được an toàn khi sử dụng điện.

- Học sinh có ý thức vận dụng các kiến thức liên môn để hiểu ro hơn nộidung các bài học nói chung, bài học vật lý nói riêng.

- Giáo dục học sinh yêu thích môn học, thái độ nghiêm túc, hăng say, sángtạo

4 Phẩm chất và năng lực cần đạt:

4.1 Phẩm chất cần hướng tới:

1 Sống yêu thương:

- Có ý thức tìm hiểu và sẵn sàng tham gia các hoạt động tuyên truyền bảo

vệ môi trường, bảo vệ thiên nhiên, phản đối những hành vi phá hoại thiên nhiên

2 Sống tự chủ:

- Phê phán những hành vi gian dối trong học tập và trong cuộc sống

- Cư xử đúng mực và luôn làm tròn nhiệm vụ của mình

- Chủ động, tích cực học hỏi để thực hiện những công việc hàng ngày củabản thân trong học tập và trong cuộc sống, phê phán những hành vi sống dựadẫm, ỷ lại

- Có ý thức rèn luyện, tự hoàn thiện bản thân theo các giá trị xã hội

3 Sống trách nhiệm:

- Không đổ lỗi cho người khác, có ý thức và tìm cách khắc phục hậu quả

do mình đã gây ra, quan tâm đến công việc chung

- Chấp hành tốt nội quy của lớp, nhà trường

- Tự giải quyết, thực hiện những nhiệm vụ học tập khi được giáo viên haynhóm phân công

- Khi giải quyết vấn đề HS tự tin ở năng lực bản thân mình

- Trung thực trong học tập, khi làm bài kiểm tra

- Tự trọng trong giao tiếp với các bạn cùng lớp, trong nhóm và trong thựchiện nhiệm vụ của bản thân

- Chí công vô tư khi nhận xét câu trả lời, cho điểm bài làm của nhóm khác,bạn khác

4.2 Năng lực cần đạt:

1 Năng lực chung:

- Học sinh có năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo, nănglực thảm mỹ, năng lực thể chất, năng lực giao tiếp, năng lực hợp tác, năng lực sửdụng ngôn ngữ, năng lực tính toán và năng lực công nghệ thông tin và truyềnthông

- Xác định được nhiệm vụ học tập một cách tự giác, chủ động, tự đặt đượccác mục tiêu học tập để phấn đấu thực hiện

- Vận dụng kiến thức các môn vật lý, công nghệ, toán học, giáo dục côngdân, âm nhạc, hoạt động ngoài giờ lên lớp, kỹ năng sống và nội dung giáo dục

bảo vệ môi trường để hiểu nội dung bài học và có biện pháp tránh được tai nạn

về điện, sử dụng điện an toàn và biết cách tiết kiệm điện năng Từ đó thấy đượctrách nhiệm của bản thân về vấn đề môi trường, biến đổi khí hậu mà các nướctrên thế giới đều quan tâm

2 Năng lực chuyên biệt:

K4: Vận dụng (giải thích, dự đoán, tính toán, đề ra giải pháp, đánh giá giải pháp,…) kiến thức vật lí vào các tình huống thực tiễn

- Giải thích và thực hiện được các biện pháp thông thường để sử dụng an toàn điện.

- Giải thích và thực hiện được việc

sử dụng tiết kiệm điện năng

- Đề ra được biện pháp bảo vệ môi trường

P1: Ðặt ra những câu hỏi về một sự kiện vật lí

-Tại sao các tòa nhà cao tầng thường có cột thu lôi?

-Tại sao phải nối đất với các dụng

cụ điện trong gia đình?

- Tại sao phải sử dụng an toàn, tiết kiệm điện năng?

P2: Mô tả được các hiện tượng tự nhiên bằng ngôn ngữ vật lí và chỉ

ra các quy luật vật lí trong hiện tượng đó

- Hiện tượng trời mưa sấm sét và cách tránh sấm sét (dùng cột thu lôi nối đất)

- Hiện tượng bị điện giật và các quy trình sơ cứu nạn nhân.

Năng lực về

phương pháp

P3: Thu thập, đánh giá, lựa chọn và

xử lí thông tin từ các nguồn khác nhau để giải quyết vấn đề trong học tập vật lí

- Các quy tắc an toàn, tiết kiệm điện, mô tả được hiện tượng, giải thích được các ứng dụng trong thực

tế đã có.

P4: Lựa chọn và sử dụng các công

cụ toán học phù hợp trong học tập vật lí.

- Kết hợp kiến thức về A= P.t để tính toán được điện năng tiêu thụ hàng tháng trong gia đình.

- Lựa chọn, sử dụng các dụng cụ hay thiết bị điện có công suất hợp

lí, đủ mức cần thiết.

+ Không sử dụng các dụng cụ hay thiết bị điện trong những lúc không cần thiết.

P6: Xác định mục đích, đề xuất phương án, lắp ráp, tiến hành xử lí kết quả thí nghiệm và rút ra nhận xét

- Đề xuất được phương án sử dụng

an toàn và tiết kiệm điện năng

Năng lực trao

đổi thông tin

X1: Trao đổi kiến thức và ứng dụng vật lí bằng ngôn ngữ vật lí và các cách diễn tả đặc thù của vật lí

- Ứng dụng biện pháp nối đất cho các dụng cụ điện Làm cột thu lôi

để chống sét đánh.

X2: Phân biệt được những mô tả các hiện tượng tự nhiên bằng ngôn ngữ đời sống và ngôn ngữ vật lí (chuyên ngành )

- Trong đời sống dùng khái niệm: giờ cao điểm ( sử dụng hạn chế các thiết bị điện trong gia đình)

X3: Lựa chọn, đánh giá được các nguồn thông tin khác nhau,

- Chọn các biện pháp sử dụng an toàn và tiết kiệm điện năng

X4: Mô tả được cấu tạo và nguyên tắc hoạt động của các thiết bị kĩ thuật, công nghệ

- Các đồ dùng điện: tủ lạnh, máy giặt, máy tính… nên nối đất

- Cấu tạo và hoạt động cột thu lôi X5: Ghi lại được các kết quả từ các

hoạt động học tập vật lí của mình (nghe giảng, tìm kiếm thông tin, thí nghiệm, làm việc nhóm… ).

- Ghi lại kiến thức về các biện pháp

sử dụng an toàn và tiết kiệm điện năng và ứng dụng trong thực tế.

X6: Trình bày các kết quả từ các hoạt động học tập vật lí

- Trình bày các kiến thức trên.

- Tại sao phải sử dụng an toàn và tiết kiệm điện năng

- Thái độ học tập tích cực.

C2: So sánh và đánh giá được - dưới khía cạnh vật lí- các giải pháp

kĩ thuật khác nhau về mặt kinh tế,

xã hội và môi trường

- Các giải pháp trong thực tế đã dùng để sử dụng an toàn và tiết kiệm điện năng.

- Hạn chế xây dựng các nhà máy thủy điện, nhiệt điện gây ô nhiễm môi trường và gây biến đổi khí hậu.

- Các giải pháp bảo vệ môi trường C3: Nhận ra được ảnh hưởng vật lí

lên các mối quan hệ xã hội và lịch sử.

- Hiểu tác hại khi không sử dụng

an toàn và tiết kiệm điện năng.

- Hiểu tác hại của việc sống gần đường dây cao thê.

III ĐỐI TƯỢNG DẠY HỌC CỦA CHUYÊN ĐỀ

* Đối tượng dạy học: là học sinh lớp 9A1-Trường Trung học cơ sở Giấy

Phong Châu - Huyện Phù Ninh - Tỉnh Phú Thọ

- Số lượng: 36 học sinh

- Lớp 9A1 gồm 36 học sinh, trong đó có 10 học sinh nam và 26 học sinh

nữ Phần lớn các em đều ngoan, tích cực, tự giác học tập Vì vậy năng lực nhậnthức, năng lực tự học của các em cơ bản tốt, các em thường xuyên được các thầy

cô hướng dẫn, quan tâm giúp đỡ, được gia đình động viên, tạo điều kiện học tậptốt nhất

- Nhà trường trường có đội ngũ giáo viên đủ về số lượng và cơ cấu bộmôn, có kinh nghiệm giảng dạy và công tác, luôn chỉ đạo sát sao việc thực hiệnnhiệm vụ năm học, thực hiện đổi mới hình thức kiểm tra đánh giá, phương phápdạy học Các tổ chuyên môn đổi mới sinh hoạt tổ, nhóm theo nghiên cứu bàihọc, tăng cường triển khai các chuyên đề dạy học trong năm

- Việc dạy học theo chuyên đề, dạy học tích hợp, gắn liền với thực tiễn,giáo dục địa phương đã được Trường THCS Giấy Phong Châu- Huyện Phù

Ninh- Tỉnh Phú Thọ thực hiện ngay từ khi học sinh mới vào lớp 6 Vì vậy, họcsinh đã được làm quen với phương pháp học tập mới, cách thức kiểm tra, đánhgiá mới

- Năm học 2015-2016 nhà trường tích cực triển khai thực hiện mô hìnhtrường học mới, giáo viên đã biết tổ chức các hoạt động học cho học sinh theophương pháp và kỹ thuật dạy học tích cực thông qua các hoạt động học Học sinhbắt nhịp được với hình thức học tập mới, tích cực và tự lực hơn trong học tập,biết trao đổi thảo luận cặp đôi, thảo luận nhóm, tiến bộ hơn trong giao tiếp, hợptác và hỗ trợ lẫn nhau trong học tập

- Giáo viên chia các nhóm trong lớp và giao nhiệm vụ cụ thể để các emsưu tầm, tìm hiểu, hoàn thiện nội dung Học sinh chủ động phân công các thànhviên trong nhóm chuẩn bị trước nội dung học tập, đảm bảo cho việc học tậpchuyên đề có hiệu quả

IV Ý NGHĨA CỦA CHUYÊN ĐỀ:

1 Ý nghĩa của chuyên đề đối với thực tiễn dạy học:

1.1 Đối với yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học, phương pháp kiểm tra và đánh giá:

- Qua chuyên đề giáo viên thấy được mối liên hệ chặt chẽ giữa các mônhọc Kiến thức của bộ môn vật lý cần có sự hỗ trợ của các môn học khác như::Công nghệ, toán học, giáo dục công dân, âm nhạc, kỹ năng sống và tích hợp nộidung giáo dục bảo vệ môi trường

- Chuyên đề này có vai trò rất lớn với thực tiễn dạy học, giáo viên tìm tòinhững kiến thức liên môn ở các bộ môn khác nhau áp dụng trong giảng dạy làmcho bài giảng trở nên phong phú và sâu sắc, đồng thời có ý nghĩa lớn trong thựctiễn xã hội về việc bảo vệ môi trường giúp học sinh phải biết yêu quý, trân trọngnăng lượng (điện năng), trân trọng những người công nhân và kỹ sư chế tạo racác đồ dùng điện

- Tích hợp liên môn vào giải quyết các vấn đề trong giảng dạy sẽ giúp họcsinh học tập toàn diện hơn, hiểu sâu, hiểu rộng hơn, giúp học sinh phát triển tưduy, phân tích, tổng hợp Giúp các em sáng tạo trong học tập và vận dụng kiếnthức vào đời sống hàng ngày Cụ thể trong dự án này khi thực hiện sẽ giúp các

em nắm được sự nguy hiểm của dòng điện từ đó có ý thức tuân thủ theo “ Quy

tắc an toàn khi sử dụng điện năng ” Đồng thời xây dựng ý thức sử dụng tiết

kiệm điện năng sẽ tránh xảy ra sự cố trong giờ cao điểm , giảm chi tiêu trong gia

đình, giúp bảo vệ môi trường Từ đó tuyên truyền mọi người có ý thức tiết kiệmđiện, tránh lãng phí điện năng.

- Thực hiện chuyên đề này sẽ góp phần vào việc thực hiện đổi mới phươngpháp dạy học, đổi mới kiểm tra - đánh giá học sinh trong giai đoạn hiện nay.Trong chuyên đề này, giáo viên là người tổ chức, hướng dẫn học sinh tìm hiểukiến thức, chuẩn bị nội dung học tập, phát biểu suy nghĩ, nhận thức của mình vềcác vấn đề trong bài học và cuộc sống Học sinh là người chủ động tiếp cận,chiếm lĩnh tri thức dưới sự tổ chức, điều khiển, hướng dẫn của giáo viên Thôngqua học tập dự án học sinh không chỉ chiếm lĩnh kiến thức mà còn được rèn các

kĩ năng cần thiết để giải quyết các vấn đề nảy sinh trong học tập, được nói lênsuy nghĩ, bày tỏ thái độ của mình trước các tình huống học tập

- Thông qua chuyên đề, việc đổi mới kiểm tra đánh giá được thực hiệndưới nhiều hình thức: Kiểm tra vấn đáp, kiểm tra viết bằng các câu hỏi tự luận,câu hỏi trắc nghiệm khách quan ở các mức độ nhận thức khác nhau, kiểm tra việcchuẩn bị nội dung bài học đảm bảo tất cả học sinh đều được kiểm tra Việcđánh giá học sinh thông qua học tập dự án được thực hiện một cách linh hoạt:Đánh giá bằng nhận xét, đánh giá bằng điểm số, học sinh tự đánh giá, học sinhđánh giá lẫn nhau và giáo viên đánh giá, đảm bảo tất cả học sinh trong lớp đượctham gia vào quá trình đánh giá Việc đổi mới cách thức đánh giá trong chuyên

đề góp phần thúc đẩy sự tiến bộ của người học

1.2 Đối với giáo viên:

- Khi soạn bài dạy học tích hợp kiến thức nhiều lĩnh vực, đòi hỏi giáo viênphải nghiên cứu kiến thức, tìm hiểu phương pháp dạy học các lĩnh vực đó Đểthực hiện điều này, giáo viên phải hợp tác với các đồng nghiệp ở nhiều bộ mônnhằm xây dựng thành công kế hoạch lên lớp đảm bảo mục tiêu, yêu cầu giáo dụccủa cấp học; phù hợp với nhận thức, tâm tư, tình cảm của học sinh, đem lại hiệuquả tốt nhất khi thực hiện dự án

- Chuyên đề “Sử dụng an toàn và tiết kiệm điện năng” với những nội

dung kiến thức được tích hợp là kiến thức trọng tâm của các môn học Việc tích

hợp sẽ giúp giáo viên nắm vững kiến thức, làm ro trọng tâm bài học, thực hiệntốt đổi mới phương pháp để nâng cao hứng thú học tập cho học sinh, góp phầnnâng cao hiệu quả bài học Việc tổ chức cho học sinh học tập qua dự án giúp giáoviên nắm bắt được tâm tư, tình cảm, nguyện vọng, khả năng học tập, khả năngnhận thức của từng em để từ đó có thể động viên, giúp đỡ

1.3 Đối với học sinh:

- Học sinh được tham gia vào giờ học, vào hoạt động học một cách tíchcực, chủ động, hứng khởi Thông qua học tập dự án, các em được tìm tòi, khámphá nhiều kiến thức và được suy nghĩ, sáng tạo nhiều hơn Từ đó, học sinh sẽhiểu ro hơn kiến thức cơ bản của bài học và củng cố được kiến thức của các mônhọc khác có liên quan đến bài học này;

- Từ những kiến thức của dự án và cách vận dụng kiến thức của nhiều mônhọc khác nhau để giải quyết vấn đề nảy sinh trong học tập, học sinh có thể vậndụng đối với các tình huống khác nảy sinh trong học tập và trong thực tiễn

1.4 Đối với nhà trường:

- Việc dạy học tích hợp liên môn để giải quyết các vấn đề trong giảng dạy

đã góp phần thực hiện nhiệm vụ đổi mới giáo dục toàn diện, nâng cao chất lượng,hiệu quả dạy học của nhà trường

2 Ý nghĩa của chuyên đề đối với thực tiễn đời sống:

- Qua việc học tập chuyên đề, học sinh biết cách tư duy, vận dụng đượckiến thức của nhiều môn học khác nhau để giải quyết vấn đề nảy sinh trong họctập và cuộc sống

- Phát hiện được các tác nhân gây ô nhiễm môi trường chủ yếu do hoạtđộng của con người gây ra Môi trường ô nhiễm từ khí thải lò hơi do đốt than củacác nhà máy nhiệt điện, xây dựng hồ chứa nước trong nhà máy thủy điện làm mất

đi hệ sinh thái, tác động của đập thủy điện liên quan đến biến đổi khí hậu, gópphần phát thải khí gây hiệu ứng nhà kính và làm tăng ảnh hưởng của bão lụt

- Học sinh có được những kiến thức để vận dụng vào thực tiễn cuộc sống,nâng cao ý thức trách nhiệm của bản thân, gia đình và cộng đồng trong vấn đềbảo vệ môi trường

- Phát hiện mối đe dọa tác động xấu đến môi trường từ việc sản xuất điệnnăng

- Học sinh có được những kiến thức để vận dụng vào cuộc sống hàng ngày

Đó là nâng cao khả năng rèn luyện của bản thân và cộng đồng

- Có kỹ năng sống, có ý thức thực hành sử dụng tiết kiệm điện năng nóiriêng và các dạng năng lượng khác nói chung.

- Nâng cao ý thức bảo vệ môi trường, tích cực bảo vệ và trồng thêm câyxanh

- Học sinh hứng thú học tập sẽ đem lại kết quả học tập tốt, góp phần xâydựng “ Trường học thân thiện, học sinh tích cực”

V THIẾT BỊ DẠY HỌC - HỌC LIỆU:

1 Thiết bị, đồ dùng dạy học, học liệu:

- Máy chiếu projecter, máy tính xách tay

- Tranh ảnh, tư liệu về các tai nạn điện, hậu quả khi tai nạn điện, về ônhiễm môi trường

- Phích cắm điện 3 chân và ổ cắm điện 3 chân

- Hóa đơn thanh toán tiền điện của Sở điện lực

- Sách giáo khoa, Sách giáo viên Vật lý 9 - NXB Giáo dục Việt Nam

- Sách giáo khoa, Sách giáo viên Vật lý 7 - NXB Giáo dục Việt Nam

- Sách giáo khoa Công nghệ 8 - NXB Giáo dục Việt Nam

- Sách giáo khoa giáo dục công dân 7 - NXB Giáo dục Việt Nam

- Tài liệu: Giáo dục ứng phó với biến đổi khí hậu của Bộ Giáo dục và đàotạo năm 2012

- Đĩa nhạc, ca từ của các tác phẩm: “Bản tình ca ngành điện Việt nam” củanhạc sĩ Đào Hữu Thi

- Một số tư liệu về tác động của sản xuất điện năng của các nhà máy nhiệtđiện, thủy điện và khả năng của một số nguồn năng lượng sạch

- Tư liệu về cấu tạo và hoạt động của cột thu lôi chống sét, giờ cao điểm và

thông tin về “ Giờ Trái đất ” tại Việt Nam.

- Chuẩn bị các phiếu học tập nhóm cho học sinh, bài kiểm tra

2 Ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học

- Một số tư liệu, hình ảnh về hậu quả của việc sử dụng điện năng không antoàn và tác động đến môi trường của các nhà máy sản xuất điện năng (nguồnInternet)

- Các tư liệu, thông tin kiến thức về sử dụng an toàn và tiết kiệm điện năng

- Khai thác một số tư liệu có liên quan đến nội dung bài học trên mạngInternet

- Sử dụng phần mềm Microsoft Office PowerPoint 2003, Microsoft OfficeWord 2003 Việc sử dụng máy tính kết hợp với máy chiếu để dạy học sẽ phát huycao tính trực quan của bài dạy Đặc biệt phần tích hợp bảo vệ môi trường đòi hỏikhông chỉ cung cấp kiến thức, kỹ năng mà quan trọng là hình thành ở học sinhthái độ trước các vấn đề về môi trường, điều này sẽ đạt được hiệu quả cao khi các

em được nhìn thấy những hình ảnh về thực trạng cũng như hậu quả của ô nhiễmmôi trường Đây là một điều kiện thuận lợi cho việc đổi mới phương pháp dạyhọc nói chung và tích hợp bảo vệ môi trường nói riêng

VI HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC VÀ TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:

Tiết 19, 20 : CHUYÊN ĐỀ:

SỬ DỤNG AN TOÀN VÀ TIẾT KIỆM ĐIỆN NĂNG

I CÁC NỘI DUNG BÀI HỌC

I AN TOÀN KHI SỬ DỤNG ĐIỆN

1 Nhớ lại các quy tắc an toàn khi sử dụng điện đã học ở lớp 7

2 Một số quy tắc an toàn khác khi sử dụng điện

II SỬ DỤNG TIẾT KIỆM ĐIỆN NĂNG

1 Cần phải sử dụng tiết kiệm điện năng

2 Các biện pháp sử dụng tiết kiệm điện năng

II MỤC TIÊU CHUYÊN ĐỀ:

1 Về kiến thức:

- Học sinh nêu và thực hiện được một số quy tắc an toàn khi sử dụng điện

- Học sinh giải thích được cơ sở vật lý của các quy tắc an toàn khi sử dụngđiện.

- Học sinh nêu và thực hiện được các biện pháp sử dụng tiết kiệm điện năng

- Học sinh nhận biết được một số nguyên nhân gây tai nạn điện Trình bàyđược một số biện pháp an toàn điện và cách sơ cứu người bị tai nạn điện

- Học sinh biết cách lựa chọn thiết bị điện trong gia đình để đảm bảo đúngcông suất và sử dụng các dụng cụ để tiết kiệm điện

- Học sinh biết được một số biện pháp an toàn điện trong sản xuất và đờisống

- Học sinh nêu được giờ cao điểm trong ngày, biết tính toán được điệnnăng tiêu thụ của hộ gia đình từ đó có ý thức tiết kiệm điện năng và sử dụng điệnnăng một cách hợp lý

- Học sinh biết sử dụng công thức tính điện năng tiêu thụ, tính được điệnnăng sử dụng và tiền điện phải trả hàng tháng của gia đình mình

- Học sinh biết được sống gần đường dây cao thế rất nguy hiểm, có thể bịsuy giảm trí nhớ, bị nhiễm điện do hưởng ứng Các sự cố chập điện, rò điện, nổ

sứ, đứt đường dây, cháy nổ trạm biến áp để lại những hậu quả rất nghiêm trọng

- Giáo dục học sinh biết cách tuyên truyền để mọi người nâng cao ý thức

sử dụng điện tiết kiệm và hiệu quả

- Giáo dục cho học sinh ý thức bảo vệ môi trường qua liên hệ thực tế trongbài học Biết sử dụng hợp lý và hạn chế các thiết bị, đồ dùng tiêu thụ điện nănglớn trong giờ cao điểm

- Giáo dục cho học sinh tránh lãng phí điện năng khi không sử dụng, vừatiết kiệm được điện năng mà còn tránh được nguy cơ xảy ra hỏa hoạn

- Giáo dục cho học sinh sử dụng tiết kiệm năng thì giảm được một số nhàmáy điện phải xây dựng

- Học sinh biết được một số bài hát ca ngợi ngành điện lực Việt Nam Tiêubiểu bài hát “Bản tình ca ngành điện Việt nam” của nhạc sĩ Đào Hữu Thi

2 Về kỹ năng:

- Rèn kĩ năng sử dụng dụng cụ điện an toàn, phương pháp tiết kiệm điện

- Rèn kĩ năng tự nghiên cứu và hoạt động nhóm

- Rèn kĩ năng lắng nghe tích cực, phân tích, so sánh, tổng hợp thông tin

- Rèn kĩ năng hợp tác ứng xử, giao tiếp trong thảo luận

- Rèn luyện kỹ năng vận dụng kiến thức của các môn học khác để hiểu rohơn nội dung của bài học vật lý

- Rèn kĩ năng quan sát, nhận biết, giải thích các hiện tượng thực tế

- Rèn kĩ năng tính toán logic, tính cẩn thận

- Rèn tính yêu lao động, kỷ luật, thực hiện tốt các biện pháp bảo vệ môitrường, sử dụng an toàn và tiết kiệm điện, thực hiện tốt vai trò của một ngườicông dân.

- Rèn kỹ năng giải quyết tình huống trong cuộc sống

- Rèn luyện kỹ năng tìm hiểu, nghiên cứu sách giáo khoa, các tài liệu thamkhảo phục vụ nội dung bài học, kỹ năng hoạt động hợp tác nhóm, ở lớp và ở nhà

- Rèn luyện kỹ năng khai thác, sưu tầm tư liệu về môi trường, các biệnpháp tránh ô nhiễm môi trường

- Hát được đoạn nhạc về một trong những bài hát ca ngợi ngành điện lựcViệt Nam

3 Về thái độ:

- Học sinh có ý thức sử dụng an toàn và tiết kiệm điện năng, tránh lãnhphí

- Học sinh có ý thức bảo vệ môi trường, yêu quý lao động

- Học sinh thấy ro trách nhiệm của bản thân về việc sử dụng hiệu quả vàtiết kiệm điện năng góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống, bảo vệ môi trường

- Học sinh biết tuyên truyền để mọi người nâng cao ý thức sử dụng điện tiết

kiệm và hiệu quả Liên hệ với thực tế để đảm bảo được an toàn khi sử dụng điện.

- Học sinh có ý thức vận dụng các kiến thức liên môn để hiểu ro hơn nộidung các bài học nói chung, bài học vật lý nói riêng

- Giáo dục học sinh yêu thích môn học, thái độ nghiêm túc, hăng say, sángtạo

4 Phẩm chất và năng lực cần đạt:

4.1 Phẩm chất cần hướng tới:

1 Sống yêu thương:

- Có ý thức tìm hiểu và sẵn sàng tham gia các hoạt động tuyên truyền bảo

vệ môi trường, bảo vệ thiên nhiên, phản đối những hành vi phá hoại thiên nhiên

2 Sống tự chủ:

- Phê phán những hành vi gian dối trong học tập và trong cuộc sống

- Cư xử đúng mực và luôn làm tròn nhiệm vụ của mình

- Chủ động, tích cực học hỏi để thực hiện những công việc hàng ngày củabản thân trong học tập và trong cuộc sống, phê phán những hành vi sống dựadẫm, ỷ lại

- Có ý thức rèn luyện, tự hoàn thiện bản thân theo các giá trị xã hội

3 Sống trách nhiệm:

- Không đổ lỗi cho người khác, có ý thức và tìm cách khắc phục hậu quả

do mình đã gây ra, quan tâm đến công việc chung

- Chấp hành tốt nội quy của lớp, nhà trường

- Tự giải quyết, thực hiện những nhiệm vụ học tập khi được giáo viên haynhóm phân công.

- Khi giải quyết vấn đề HS tự tin ở năng lực bản thân mình

- Trung thực trong học tập, khi làm bài kiểm tra

- Tự trọng trong giao tiếp với các bạn cùng lớp, trong nhóm và trong thựchiện nhiệm vụ của bản thân

- Chí công vô tư khi nhận xét câu trả lời, cho điểm bài làm của nhóm khác,bạn khác

4.2 Năng lực cần đạt:

1 Năng lực chung:

- Học sinh có năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo, nănglực thảm mỹ, năng lực thể chất, năng lực giao tiếp, năng lực hợp tác, năng lực sửdụng ngôn ngữ, năng lực tính toán và năng lực công nghệ thông tin và truyềnthông

- Xác định được nhiệm vụ học tập một cách tự giác, chủ động, tự đặt đượccác mục tiêu học tập để phấn đấu thực hiện

- Vận dụng kiến thức các môn vật lý, công nghệ, toán học, giáo dục côngdân, âm nhạc, hoạt động ngoài giờ lên lớp, kỹ năng sống và nội dung giáo dụcbảo vệ môi trường để hiểu nội dung bài học và có biện pháp tránh được tai nạn

về điện, sử dụng điện an toàn và biết cách tiết kiệm điện năng Từ đó thấy đượctrách nhiệm của bản thân về vấn đề môi trường, biến đổi khí hậu mà các nướctrên thế giới đều quan tâm

2 Năng lực chuyên biệt:

- Năng lực sử dụng kiến thức: K3, K4

- Năng lực về phương pháp : P1, P2, P3, P4, P6

- Năng lực về trao đổi thông tin: X1, X2, X3, X4, X5, X6

- Năng lực về cá thể : C1, C2, C3

BẢNG MÔ TẢ CÁC NĂNG LỰC CẦN ĐẠT

Năng lực cần đạt Năng lực thành phần Mô tả mức độ yêu cầu cần đạt

K3: Sử dụng được kiến thức vật lí

để thực hiện các nhiệm vụ học tập

- Giải thích, đề ra biện pháp và thực hiện được các biện pháp thông thường để sử dụng an toàn điện, tiết kiệm điện năng

Năng lực sử

dụng kiến thức

K4: Vận dụng (giải thích, dự đoán, tính toán, đề ra giải pháp, đánh giá giải pháp,…) kiến thức vật lí vào các tình huống thực tiễn

- Giải thích và thực hiện được các biện pháp thông thường để sử dụng an toàn điện.

- Giải thích và thực hiện được việc

sử dụng tiết kiệm điện năng

- Đề ra được biện pháp bảo vệ môi trường

Năng lực về

phương pháp

P1: Ðặt ra những câu hỏi về một sự kiện vật lí

-Tại sao các tòa nhà cao tầng thường có cột thu lôi?

-Tại sao phải nối đất với các dụng

cụ điện trong gia đình?

- Tại sao phải sử dụng an toàn, tiết kiệm điện năng?

P2: Mô tả được các hiện tượng tự nhiên bằng ngôn ngữ vật lí và chỉ

ra các quy luật vật lí trong hiện tượng đó

- Hiện tượng trời mưa sấm sét và cách tránh sấm sét (dùng cột thu lôi nối đất)

- Hiện tượng bị điện giật và các quy trình sơ cứu nạn nhân.

P3: Thu thập, đánh giá, lựa chọn và

xử lí thông tin từ các nguồn khác nhau để giải quyết vấn đề trong học tập vật lí

- Các quy tắc an toàn, tiết kiệm điện, mô tả được hiện tượng, giải thích được các ứng dụng trong thực

tế đã có.

P4: Lựa chọn và sử dụng các công

cụ toán học phù hợp trong học tập vật lí.

- Kết hợp kiến thức về A= P.t để tính toán được điện năng tiêu thụ hàng tháng trong gia đình.

- Lựa chọn, sử dụng các dụng cụ hay thiết bị điện có công suất hợp

lí, đủ mức cần thiết.

+ Không sử dụng các dụng cụ hay thiết bị điện trong những lúc không cần thiết.

P6: Xác định mục đích, đề xuất phương án, lắp ráp, tiến hành xử lí kết quả thí nghiệm và rút ra nhận xét

- Đề xuất được phương án sử dụng

an toàn và tiết kiệm điện năng

Năng lực trao

đổi thông tin

X1: Trao đổi kiến thức và ứng dụng vật lí bằng ngôn ngữ vật lí và các cách diễn tả đặc thù của vật lí

- Ứng dụng biện pháp nối đất cho các dụng cụ điện Làm cột thu lôi

để chống sét đánh.

X2: Phân biệt được những mô tả các hiện tượng tự nhiên bằng ngôn ngữ đời sống và ngôn ngữ vật lí (chuyên ngành )

- Trong đời sống dùng khái niệm: giờ cao điểm ( sử dụng hạn chế các thiết bị điện trong gia đình)

X3: Lựa chọn, đánh giá được các nguồn thông tin khác nhau,

- Chọn các biện pháp sử dụng an toàn và tiết kiệm điện năng

X4: Mô tả được cấu tạo và nguyên tắc hoạt động của các thiết bị kĩ thuật, công nghệ

- Các đồ dùng điện: tủ lạnh, máy giặt, máy tính… nên nối đất

- Cấu tạo và hoạt động cột thu lôi X5: Ghi lại được các kết quả từ các

hoạt động học tập vật lí của mình (nghe giảng, tìm kiếm thông tin, thí nghiệm, làm việc nhóm… ).

- Ghi lại kiến thức về các biện pháp

sử dụng an toàn và tiết kiệm điện năng và ứng dụng trong thực tế.

X6: Trình bày các kết quả từ các hoạt động học tập vật lí

- Trình bày các kiến thức trên.

- Tại sao phải sử dụng an toàn và tiết kiệm điện năng

- Thái độ học tập tích cực.

C2: So sánh và đánh giá được - dưới khía cạnh vật lí- các giải pháp

kĩ thuật khác nhau về mặt kinh tế,

xã hội và môi trường

- Các giải pháp trong thực tế đã dùng để sử dụng an toàn và tiết kiệm điện năng.

- Hạn chế xây dựng các nhà máy thủy điện, nhiệt điện gây ô nhiễm môi trường và gây biến đổi khí hậu.

- Các giải pháp bảo vệ môi trường.

C3: Nhận ra được ảnh hưởng vật lí lên các mối quan hệ xã hội và lịch sử.

- Hiểu tác hại khi không sử dụng

an toàn và tiết kiệm điện năng.

- Hiểu tác hại của việc sống gần đường dây cao thê.

5 Hệ thống câu hỏi/ bài tập cụ thể hóa các mức độ yêu cầu cần đạt của

chuyên đề:

BẢNG MÔ TẢ CÁC CẤP ĐỘ TƯ DUY

Nội dung các

-Nêu được các thiết bị có tác dụng bảo vệ mạch điện khi sử dụng.

- Nêu được dây dẫn điện có vỏ bọc như thế nào đảm bảo quy định

về an toàn điện.

- Nhận biết được dây nối đất cho

vỏ kim loại của các dụng cụ điện.

- Nêu được những nguyên nhân nào gây ra tai nạn điện.

- Hiểu và giải thích được hiện tượng đoản mạch.

- Hiểu được tác dụng của dòng điện

đi qua cơ thể người gây ra các tác dụng gì.

- Giải thích được tác dụng của biện pháp nối đất cho các dụng cụ điện.

- Giải thích được vì sao phải thận trọng khi tiếp xúc với mạng điện gia đình.

- Giải thích và thực hiện được các biện pháp thông thường để sử dụng

an toàn điện.

- Giải thích được

- Vận dụng được quy tắc an toàn về điện để thay thế bóng đèn hỏng trong lớp học hay gia đình.

- Vận dụng được quy tắc an toàn về điện và cách sơ cứu để cứu người

bị điện giật.

- Biết được cấu tạo và hoạt động của cột thu lôi đối với các nhà cao tầng.

tác hại của việc khi sống gần đường dây cao thế, các biện pháp khắc phục.

Sử dụng tiết

kiệm điện năng

- Nêu được đèn compac là đèn tiết kiệm điện năng và không gây ô nhiễm môi trường.

- Nhận biết được các thiết bị điện, dụng điện có hiệu suất cao và tiết kiệm điện năng.

- Giải thích được vì sao phải tiết kiệm điện năng.

- Trình bày được tác hại của các nhà máy sản xuất điện.

- Trình bày được công thức tính điện năng tiêu thụ

A =P.t

- Hiểu được các thiết bị nung nóng chỉ sử dụng trong thời gian tối thiểu cần thiết.

-Hiểu được các việc làm tiết kiệm điện năng, gây lãng phí điện năng trong thực tế.

- Vận dụng các

biện pháp sử dụng tiết kiệm điện năng đề ra được các cách để tránh lãng phí điện và đảm bảo an toàn điện.

- Vận dụng công thức A

= P.t để tính được điện năng tiêu thụ của các dụng

cụ điện Từ

đó tính toán được tiền điện chi trả hàng tháng cho các dụng

cụ điện.

CÂU HỎI, BÀI TẬP

1 Câu hỏi, bài tập trắc nghiệm:

1.1 Trắc nghiệm nhận biết.

Hãy khoanh tròn chỉ một chữ cái in hoa trước phương án đúng:

Câu 1 Khi dây chì của cầu chì bị đứt, ta phải:

A thay dây chì khác có tiết diện phù hợp

B thay dây chì khác có tiết diện to hơn

C thay dây chì bằng dây đồng

D thay dây chì bằng dây sắt

Câu 2 Những dụng cụ nào dưới đây có tác dụng bảo vệ mạch điện khi sử dụng ?

Câu 4 Trong các thiết bị điện dưới đây, thiết bị điện nào khi hoạt động có tác

dụng tốt đối với môi trường ?

1.2 Trắc nghiệm thông hiểu:

Câu 1: Điều nào sau đây không nên làm khi sửa chữa bóng điện trong nhà:

A thay bóng đèn, không cần ngắt điện

B ngắt cầu dao điện chính

C đứng trên bục cách điện

D Rút phích cắm ra khỏi ổ cắm điện

Câu 2: Điều nào sau đây không nên làm khi thấy người bị điện giật?

A cúp cầu dao điện khu vực

B dùng tay kéo người bị nạn ra khỏi nơi bị điện giật.

C.dùng vật khô, dài cách ly người bị nạn và dây điện

D gọi người cấp cứu

Câu 3: Điều nào sau đây không phải lợi ích do tiết kiệm điện năng?

A giảm chi tiêu cho gia đình

B để dành điện cho sản xuất

C tăng cường sức khỏe cá nhân

D các dụng cụ và thiết bị điện được sử dụng lâu bền hơn

Câu 4 Hiện tượng đoản mạch xảy ra khi nảo?

A mạch điện có dây dẫn ngắn

B mạch điện dùng pin hay acquy để thắp sáng

C mạch điện không có cầu chì

D mạch điện bị nối tắt bằng dây đồng giữa hai cực của nguồn điện

Câu 5 Nối vỏ kim loại của dụng cụ hay thiết bị điện bằng dây dẫn với đất sẽ

C hiệu điện thế luôn ổn định để dụng cụ hay thiết bị hoạt động bình thường

D nếu có dòng điện chạy qua cơ thể người khi chạm vào vỏ kim loại thì cường

độ dòng điện này rất nhỏ

Câu 6 Sử dụng tiết kiệm điện năng không mang lại lợi ích nào dưới đây?

A góp phần làm giảm ô nhiễm môi trường

C chỉ sử dụng với thời gian rất ít

D sử dụng với thời gian tối thiểu cần thiết

Câu 8: Việc làm nào sau đây được xem là tiết kiệm điện?

A tắt hết đèn quạt trong nhà

B không sử dụng lò sưởi điện

C không sử dụng máy lạnh ở các kho đông lạnh

D tắt hết đèn quạt ở công sở khi hết giờ làm việc

2 Bài tập tự luận:

2.1 Vận dụng thấp.

Câu 1 Giải thích vì sao để đảm bảo an toàn khi sử dụng điện, người ta phải mắc

cầu chì thích hợp cho mỗi thiết bị điện hoặc dụng cụ điện trong mạch ?

Câu 2 Bóng đèn treo bị đứt dây tóc, cần phải thay bóng đèn khác Một học sinh

đã thực hiện các bước sau;

- Rút phích cắm trước khi tháo bóng đèn hỏng

- Đảm bảo cách điện giữa người và nền nhà bằng cách đứng trên ghế nhựa hay gỗtrong khi tháo bóng đèn hỏng và lắp bóng đèn khác.

Theo em thực hiện những động tác đó có tác dụng gì?

Câu 3 Một bạn hay quên tắt điện khi ra khỏi nhà Em hãy nghĩ cách giúp bạn

này để tránh lãng phí điện và đảm bảo an toàn điện

Câu 4 Một học sinh cho rằng khi nhà máy điện đang hoạt động thì dùng bao

nhiêu điện cũng được, không cần thiết phải tiết kiệm điện vì không thể “ cất giữ”

điện được Theo em quan niệm như thế có đúng không? Vì sao?

Câu 5 Tiết kiệm điện năng có lợi ích gì cho gia đình, xã hội và môi trường ? Câu 6 Hãy phân tích các việc làm dưới đây và ghi chữ LP (lãng phí điện năng),

chữ TK (tiết kiệm điện năng) vào các ô trống sau:

1 Sử dụng ti vi mở âm lượng thật lớn

2 Sử dụng tủ lạnh có nhãn tiết kiệm năng lượng

3 Nấu cơm bằng nồi điện trước giờ ăn 4 tiếng

4 Mở cửa liên tục khi bật điều hòa

5 Tan học không tắt đèn phòng học

6 Khi xem ti vi, tắt đèn bàn học tập

7 Bật đèn phòng tắm, phòng vệ sinh suốt ngày đêm

8 Khi ra khỏi nhà, tắt điện các phòng

2.2 Vận dụng cao:

Câu 1: Một bóng đèn dây tóc giá 5000 đồng có công suất 75W, thời gian thắp

sáng tối đa 1000 h Một bóng đèn compac giá 65000 đồng công suất 15W có độsáng bằng đèn dây tóc nói trên , có thời gian thắp sáng tối đa 8000 h

a Tính điện năng sử dụng mỗi loại bóng trên trong 8000 h

b Tính toàn bộ chi phí (tiền mua bóng điện và tiền điện phải trả) cho việc sửdụng mỗi loại bóng đèn này trong 8 000 h, nếu giá 1 kW.h là 1400 đồng

c Sử dụng bóng đèn nào có lợi hơn? Vì sao?

Câu 2: Một gia đình sử dụng các thiết bị điện đúng công suất định mức gồm:

- Hai bóng đèn ống 40W, mỗi ngày sử dụng 5h

- Một nồi cơm điện 1000W, mỗi ngày sử dụng 40 phút

- Một ti vi 25W, mỗi ngày sử dụng 3h

- Một bàn là 1000W, ba ngày sử dụng một lần 10 phút

a Tính điện năng mà gia đình này đã tiêu thụ trong một tháng (30 ngày)?

b Nếu không sử dụng các thiết bị nung nóng thì trong một tháng gia đình nàygiảm chi tiêu bao nhiêu? Biết rằng giá 1 kWh là 1400 đồng

3 Câu hỏi định hướng năng lực:

Ngoài các câu hỏi nhận biết, thông hiểu và vận dụng trên học sinh có thể thực hiện một số câu hỏi sau:

Câu 1 Một người đang đứng dưới đất, tay chạm vào tủ lạnh bị rò điện Em phải

làm gì để tách nạn nhân ra khỏi nguồn điện?

Câu 2 Nhà em sử dụng phương pháp nào để tiết kiệm điện năng ?

Câu 3 Tan học, Nam đi về ngang qua lớp bên cạnh và nhìn thấy quạt đang quay,

đèn đang sáng dù lớp học không còn ai Nếu em là Nam em sẽ làm gì?

Câu 4 Hãy hát một đoạn bài “Bản tình ca ngành điện Việt nam” của nhạc sĩ

Đào Hữu Thi

Câu 5: Hãy đưa ra lời khuyên cho việc lắp đặt mạng điện trong gia đình ?

Câu 6 Hãy đưa ra khẩu hiệu về tiết kiệm điện năng ?

Câu 7 Theo em để đun sôi cùng một lượng nước sử dụng loại ấm 600W hay

1000W sẽ tiết kiệm điện hơn? Tại sao?

III HÌNH THỨC, PHƯƠNG PHÁP, KỸ THUẬT DẠY HỌC:

- Kỹ thuật chia nhóm : Chia lớp thành 6 nhóm

- Kỹ thuật giao nhiệm vụ: Bằng Phiếu học tập, câu hỏi, bài tập cho cả lớp,nhóm (1, 4; 2,5; 3,6), cặp đôi, cá nhân

- Kỹ thuật đặt câu hỏi: Bằng các câu hỏi mở ( hoạt động khởi động), nội dung ro ràng, chính xác

- Kỹ thuật mảnh ghép: 3 cặp nhóm hoàn thành 3 nhiệm vụ riêng cho một nhiệm vụ chung

IV CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH:

1 Chuẩn bị của giáo viên, học sinh:

1.1 Giáo viên:

- Bài soạn, máy tính cá nhân, loa, máy chiếu projecter;

- Hình ảnh, các nguồn tư liệu trên Internet

- Tranh ảnh, tư liệu các môn học liên quan đến bài học

- Phiếu học tập, bút dạ, hóa đơn thanh toán tiền điện của Sở điện lực

- Phích cắm và ổ cắm điện 3 chân

- Đề kiểm tra

- Các nhiệm vụ học tập giao cho học sinh chuẩn bị trước Giáo viên chiacác nhóm trong lớp và giao nhiệm vụ cụ thể trước để các em sưu tầm, tìm hiểu,hoàn thiện nội dung.

1.2 Học sinh:

- Tìm hiểu trước nội dung trong sách giáo khoa vật lý 9 bài sử dụng antoàn và tiết kiệm điện năng, nội dung kiến thức về an toàn điện đã học ở lớp 7.Tìm hiểu được các quy tắc an toàn khi sử dụng điện, từ đó biết được các quytrình khi sữa chữa điện đơn giản trong gia đình Nghiên cứu, tìm hiểu thêm cácbiện pháp tiết kiệm điện năng Từ đó liên hệ thực tế bản thân với việc tiết kiệmđiện năng đối với gia đình, địa phương và xã hội

- Tìm hiểu bài học môn công nghệ 8 qua các bài an toàn điện, cứu người bịtai nạn điện và sử dụng hợp lý điện năng để vận dụng trong bài học chuyên đề

- Sưu tầm tư liệu, tìm hiểu về nguyên nhân gây ra tai nạn điện và cách sơcứu nạn nhân khi bị tại nạn điện

- Tìm hiểu giờ cao điểm trong ngày Sưu tầm tư liệu về chiến dịch giờ Tráiđất tại Việt nam

- Tìm hiểu những ảnh hưởng của con người khi sống gần đường dây caothế, những tác hại của các nhà máy thủy điện, nhiệt điện đối với hệ sinh thái, ônhiễm môi trường và vấn đề biến đổi khí hậu

- Tìm hiểu thêm về biện pháp nối đất cho các dụng cụ điện

- Sưu tầm một số ca khúc nói về ngành Điện lực Việt nam

1.4 Phương pháp kiểm tra, đánh giá:

- Giáo viên sử dụng kết hợp các hình thức, phương pháp kiểm tra, đánhgiá: Kiểm tra vấn đáp, kiểm tra viết (Trắc nghiệm khách quan và tự luận) dưới 1tiết với câu hỏi ở các cấp độ tư duy

- Đánh giá: Kết hợp sự tự đánh giá của học sinh, các nhóm đánh giá lẫnnhau, giáo viên đánh giá học sinh; đánh giá bằng nhận xét và bằng điểm số Đánhgiá ý thức, kết quả sự chuẩn bị của học sinh đối với bài học; đánh giá ý thức hoạtđộng hợp tác trong giờ học và đánh giá học sinh ôn bài ở nhà

2 Tổ chức dạy học theo chuyên đề:

2.1 Ổn định tổ chức, kiểm tra sĩ số:

2.2 Kiểm tra bài cũ: ( lồng ghép trong giờ học )

2.3 Nội dung chuyên đề:

V TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

A HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

* GV đặt vấn đề : Em hãy nhớ lại kiến thức đã học ở môn công nghệ 8 Hãy cho

biết có những nguyên nhân nào dẫn đến tai nạn điện? Tai nạn điện thường mang lại những hậu quả như thế nào?

HS: Vận dụng kiến thức môn công nghệ 8 đã học nêu một số nguyên nhân

và hậu quả khi bị tai nạn điện

GV: Nhận xét, bổ sung Cho học sinh quan sát một số hình ảnh tai nạn điện

và hậu quả của việc sử dụng điện không an toàn trên máy chiếu

HS: Chú ý quan sát các hình ảnh

GV: Vậy làm thế nào để phòng tránh các tai nạn do dòng điện gây ra? Và làm thế nào để sử dụng an toàn và tiết kiệm điện? Chúng ta cùng vào bài học ngày hôm nay

B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Nội dung 1: Tìm hiểu các quy tắc an

toàn khi sử dụng điện

Hoạt động nhóm ( tích hợp môn công nghệ 8, vật lý 7 )

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

cho học sinh

GV: Dựa vào kiến thức vật lý đã học ở lớp

7 và công nghệ lớp 8 Yêu cầu học sinh

I An toàn khi sử dụng điện

1 Nhớ lại các quy tắc an toàn khi

sử dụng điện đã học ở lớp 7

- Chỉ làm thí nghiệm với các nguồnđiện có hiệu điện thế dưới 40V

- Phải sử dụng các dây dẫn có vỏbọc cách điện đúng tiêu chuẩn

- Cần mắc cầu chì có cường độ địnhmức phù hợp cho mỗi dụng cụ điện

thảo luận nhóm trong thời gian 4 phút

hoàn thành phiếu học tập

GV: Phát phiếu học tập cho các nhóm

Khoanh tròn vào phương án đúng trong

các câu sau:

1 Hiệu điện thế nào là an toàn đối với các

dụng cụ thí nghiệm điện trong nhà trường:

A trên 40V B dưới 40V

C dưới 50V D dưới 100V

2 Cần mắc thiết bị gì cho mỗi dụng cụ

điện để ngắt tự động khi đoản mạch:

A cầu dao

B công tắc

C Cầu chì hoặc aptomat tự động

D Vôn kế hay ampe kế

3 Phải sự dụng dây dẫn có vỏ bọc như thế

nào?

A vỏ bọc nhựa dày

B vỏ bọc nhựa mỏng

C vỏ bọc bằng vải

D vỏ bọc cách điện đúng tiêu chuẩn quy

định cho mỗi thiết bị điện

4 Khi tiếp xúc với mạng điện gia đình cần

lưu ý gì?

A ngắt điện khi sửa chữa

B ngắt điện khi sửa chữa và phải thận

trọng khi tiếp xúc vì mạng điện này có

hiệu điện thế 220V có thể gây chết người

C đảm bảo cách điện đúng tiêu chuẩn với

thiết bị điện,

D cả 3 phương án trên đều đúng

Bước 2: Học sinh thảo luận nhóm, nghiên

cứu hoàn thành phiếu học tập

Bước 3: Các nhóm nhận xét cho nhau

Bước 4: GV nhận xét, đánh giá kết quả

Chuẩn kiến thức về một số quy tắc an toàn

điện

để ngắt mạch tự động khi đoảnmạch

- Khi tiếp xúc với mạng điện giađình cần lưu ý:

+ Phải thận trọng khi tiếp xúc vớimạng điện này vì nó có điện thế cao220V nên có thể bị điện giật gâychết người

+ Chỉ sử dụng các thiết bị điện vớimạng điện gia đình khi đảm bảocách điện đúng tiêu chuẩn quy địnhđối với các bộ phận của thiết bị có

sự tiếp xúc với tay và cơ thể ngườinói chung (như tay cầm, dây nối,phích cắm)

Hoạt động cá nhân

( tích hợp môn công nghệ 8)

GV: Chuyển giao nhiệm vụ học tập:

Em hãy cho biết dây dẫn điện như thế nào

thì đảm bảo quy tắc an toàn điện ? Khi sử

dụng cần đảm bảo yêu cầu gì?

HS: Suy nghĩ, vận dụng kiến thức môn

công nghệ 8 trả lời

- Đúng tiêu chuẩn quy định.

- Có vỏ cách điện phù hợp với điện áp.

- Có độ bền cơ học cao.

- Chịu được hiệu điện thế định mức quy

định cho mỗi dụng cụ điện.

HS: Học sinh khác nhận xét

GV: Nhận xét, bổ sung cho HS

Hoạt động cặp đôi

(tích hợp giáo dục môi trường, giáo

dục kỹ năng sống cho HS)

GV: Yêu cầu HS đọc câu hỏi trên máy

chiếu

Câu hỏi: Em hãy cho biết khi sống gần

đường dây cao thế thì con người bị những

ảnh hưởng nào? Từ đó em cần có những

biện pháp nào để khắc phục được sự cố

trên?

HS : đứng tại chỗ đọc

GV: chuyển giao nhiệm vụ cho HS:

Yêu cầu 2 bạn trong 1 nhóm hoạt động cặp

đôi, thảo luận và trả lời câu hỏi trong thời

quả Chiếu phương án trên máy chiếu

- Sống gần đường dây cao thế rất nguy hiểm,

người dân sống gần các đường điện cao thế

có thể bị nhiễm điện do hưởng ứng, thường bị

suy giảm trí nhớ Mặc dù ngày càng được

nâng cấp nhưng đôi khi sự cố lưới điện vẫn

xảy ra Các sự cố có thể xảy ra khi đóng ngắt

mạch điện cao thế kèm theo tia lửa điện gây

nhiễu sóng điện từ ảnh hưởng đến thông tin

liên lạc gây chập điện, dò điện, nổ sứ, đứt

đường dây, cháy nổ trạm biến áp, để lại

những hậu quả nghiêm trọng, hiện tượng

cháy, chập điện không những cướp đi tính

mạng của con người mà nó còn làm thiệt hại

tài sản, làm lãng phí điện năng, ô nhiễm môi

trường một cách trực tiếp và gián tiếp.

Biện pháp :

- Di dời các hộ dân sống gần các đường dây

cao thế và tuân thủ theo các quy tắc khi sử

GV chuyển sang mục 2: Vậy ngoài những

quy tắc an toàn trên chúng ta còn những

quy tắc nào khác?

Hoạt động nhóm ( Tích hợp môn vật lý 7, công nghệ 8 )

GV : chuyển giao nhiệm vụ học tập

Bài toán đặt ra: “ Thử làm thợ điện ” GV

chiếu câu hỏi tình huống trên máy

chiếu.Yêu cầu HS đọc và thảo luận nhóm

hoàn thành câu hỏi trong thời gian 5 phút:

Câu hỏi:Trong lớp học hay gia đình em

khi bóng đèn treo bị đứt dây tóc, ta cần

phải thay bóng đèn khác Em hãy nêu các

bước để thay bóng đèn đảm bảo đúng các

quy tắc an toàn về điện.

2 Một số quy tắc an toàn khác khi

sử dụng điện:

- Nếu bóng đèn treo dùng phích cắmthì phải rút phích cắm ra khỏi ổ lấyđiện trước khi tháo bóng đèn bị hỏng

và lắp bóng đèn khác vì sau khi rútphích cắm điện không có dòng điệnchạy qua cơ thể người nên khônggây nguy hiểm

- Nếu đèn treo không dùng phíchcắm thì khi tháo lắp thì phải tháo cầuchì, ngắt công tắc làm hở mạch điện

HS: thảo luận, vận dụng các quy tắc an

toàn đưa ra các bước

HS: đại diện 2 nhóm báo cáo kết quả trên

bảng Các nhóm còn lại chuyển phiếu

chấm chéo cho nhau

GV: nhận xét bài làm 2 nhóm, bổ sung và

đánh giá kết quả hoạt động Yêu cầu các

nhóm khác chấm theo hướng dẫn và đáp

án của GV

HS: Thực hiện nhiệm vụ, nộp lại kết quả

GV Tháo cầu chì, ngắt công tác có tác

dụng gì ?

HS Nhằm ngắt điện khi sữa chữa

GV Khi sữa chữa điện vì sao phải đứng

trên ghế gỗ ?

HS Để cách điện giữa người và nền nhà

GV Các em phát hiện đảm bảo cách điện

giữa người và nền nhà là đúng nhưng bản

chất vì điện trở của ghế gỗ rất lớn nên nếu

có dòng điện qua thì cường độ nhỏ không

gây nguy hiểm

Cần lưu ý cho HS:

- Khi thay thế các thiết bị khác ta cũng

thực hiện quy tắc đúng như thay bóng đèn

như trên.

- Đó là cách sửa chữa các hư hỏng nhỏ

Đối với những hư hỏng không biết lí do,

không sửa được thì phải ngắt điện và báo

người lớn hoặc thợ điện, không được tự ý

sửa chữa.

Hoạt động cá nhân

GV: Cho học sinh quan sát hình ảnh của

phích cắm điện hai dây và một ổ cắm 3

chân, nhận xét xem chúng có gì khác

nhau?

HS: Quan sát, trả lời câu hỏi

GV: Nhận xét, bổ sung

Đây chính là một biện pháp cách điện

trước khi tháo bóng đèn hỏng và lắpbóng đèn khác

- Đảm bảo cách điện giữa người vànền nhà