i ĐẠI HỌC HUẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM LÊ THỊ THÚY VÂN QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG MẦM NON ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA Ở THỊ XÃ QUẢNG TRỊ, TỈNH QUẢNG TRỊ Chuyên ngành: Quản lý giáo dục Mã số: 814
Trang 1i
ĐẠI HỌC HUẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
LÊ THỊ THÚY VÂN
QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG MẦM NON ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA Ở THỊ XÃ QUẢNG TRỊ,
TỈNH QUẢNG TRỊ
Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
Mã số: 8140114
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
THEO ĐỊNH HƯỚNG NGHIÊN CỨU
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
PGS.TS ĐẬU MINH LONG
Thừa Thiên Huế, năm 2018
Demo Version - Select.Pdf SDK
Trang 2LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các số liệu và kết quả nghiên cứu ghi trong luận văn là trung thực, được các đồng tác giả cho phép
sử dụng và chưa từng được công bố trong bất kỳ một công trình nào khác
Họ tên tác giả
Lê Thị Thúy Vân
Demo Version - Select.Pdf SDK
Trang 3iii
LỜI CẢM ƠN
Với lòng biết ơn sâu sắc và tình cảm chân thành cho phép em gửi lời cảm ơn
chân thành đến:
Trường Đại học sư phạm, phòng đào tạo sau đại học cùng các giảng viên đã tận tình chỉ dạy và tạo điều kiện giúp đỡ em trong quá trình học tập, nghiên cứu và
hoàn thành đề tài nghiên cứu khoa học
Đặc biệt em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến PGS.TS Đậu Minh Long,
Thầy là người đã luôn tận tình hướng dẫn, chỉ bảo, giúp đỡ và động viên em trong suốt
quá trình nghiên cứu và hoàn thành đề tài nghiên cứu này
Cảm ơn gia đình, bạn bè và đồng nghiệp đã luôn khích lệ, động viên và giúp
đỡ tôi trong quá trình học tập và nghiên cứu khoa học
Mặc dù đã cố gắng rất nhiều, nhưng bài luận không tránh khỏi những thiếu sót,em rất mong nhận được sự thông cảm, chỉ dẫn, giúp đỡ và đóng góp ý kiến của
các nhà khoa học, của quý thầy cô, các cán bộ quản lý và các bạn đồng nghiệp Xin chân thành cảm ơn!
Huế, ngày 20 tháng 10 năm 2018
Tác giả
iii
Demo Version - Select.Pdf SDK
Trang 4MỤC LỤC
Trang
Trang phụ bìa i
Lời cam đoan ii
Lời cảm ơn iii
MỤC LỤC 1
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT 5
DANH MỤC CÁC BẢNG 6
MỞ ĐẦU 7
1 Lý do chọn đề tài 7
2 Mục đích nghiên cứu 8
3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu 8
4 Giả thuyết khoa học 8
5 Nhiệm vụ nghiên cứu 9
6 Phương pháp nghiên cứu 9
7 Phạm vi nghiên cứu đề tài 10
8 Cấu trúc luận văn 10
NỘI DUNG 11
Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ XÂY DỰNGTRƯỜNG MẦM NON ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA 11
1.1 Khái quát lịch sử nghiên cứu vấn đề 11
1.2 Các khái niệm cơ bản của đề tài 13
1.2.1 Khái niệm trường chuẩn quốc gia 13
1.2.2 Khái niệm trường mầm non đạt chuẩn quốc gia 13
1.2.3 Khái niệm về quản lý giáo dục 14
1.2.4 Khái niệm quản lý trường mầm non 15
1.2.5 Khái niệm quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia 15
1.3 Lý luận về xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia 16
1.3.1 Tầm quan trọng, ý nghĩa và mục tiêu xây dựng trường mầm non đạt chuẩn Quốc gia 16
Demo Version - Select.Pdf SDK
Trang 52
1.3.2 Hệ thống các tiêu chuẩn của trường mầm non đạt chuẩn Quốc gia 17
1.3.3 Những đặc trưng của giáo dục mầm non 25
1.3.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động xây dựng trường mầm non đạt chuẩn Quốc gia 28
1.4 Lý luận về quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia 29
1.4.1 Nội dung quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia 29
1.4.2 Chức năng quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia 32
1.4.3 Phương pháp quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia 34
Tiểu kết chương 1 37
Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG TRƯỜNG MẦM NON ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA Ở THỊ XÃ QUẢNG TRỊ, TỈNH QUẢNG TRỊ 38
2.1 Khái quát về điều kiện tự nhiên,kinh tế - xã hội ở thị xã Quảng Trị 38
2.1.1 Vị trí địa lý và điều kiện tự nhiên 38
2.1.2 Tình hình về kinh tế - xã hội ở thị xã Quảng Trị 39
2.2 Tình hình phát triển giáo dục ở thị xã Quảng Trị, tỉnh Quảng Trị 40
2.3 Khái quát quá trình khảo sát thực trạng 41
2.3.1 Mục đích khảo sát 41
2.3.2 Đối tượng khảo sát 41
2.3.3 Nội dung khảo sát 41
2.3.4 Phương pháp khảo sát 41
2.4 Thực trạng xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia ở thị xã Quảng Trị, tỉnh Quảng Trị 42
2.4.1 Thực trạng Giáo dục mầm non ở thị xã Quảng Trị 42
2.4.2 Thực trạng các trường mầm non theo 5 tiêu chuẩn trường mầm non đạt chuẩn quốc gia 45
2.5 Thực trạng quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia ở thị xã Quảng Trị, tỉnh Quảng Trị 53
2.5.1 Thực trạng thực hiện các nội dung quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia 53
Demo Version - Select.Pdf SDK
Trang 62.5.2 Thực trạng thực hiện các chức năng quản lý xây dựng trường mầm non đạt
chuẩn quốc gia 57
2.5.3 Thực trạng sử dụng các phương pháp quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia 61
2.6 Đánh giá tổng quan về thực trạng quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia ở thị xã Quảng Trị, tỉnh Quảng Trị 64
2.6.1 Thành tựu đã đạt được 64
2.6.2 Hạn chế, yếu kém và nguyên nhân 65
Tiểu kết chương 2 67
Chương 3 BIỆN PHÁP QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG MẦM NON ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA Ở THỊ XÃ QUẢNG TRỊ, TỈNH QUẢNG TRỊ 68
3.1 Các nguyên tắc đề xuất biện pháp 68
3.1.1 Bảo đảm tính pháp lý và tính khoa học 68
3.1.2 Bảo đảm tính thực tiễn 68
3.1.3 Bảo đảm tính hệ thống và đồng bộ 69
3.1.4 Bảo đảm tính khả thi 69
3.2 Cơ sở đề xuất các biện pháp 70
3.3 Các biện pháp quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia 70
3.3.1 Nâng cao nhận thức của các cấp chính quyền, cán bộ quản lý giáo dục, giáo viên, nhân viên và phụ huynh học sinh về sự cần thiết xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia 70
3.3.2 Tăng cường công tác tổ chức và quản lý nhà trường đáp ứng tiêu chuẩn trường mầm non đạt chuẩn quốc gia 73
3.3.3 Đào tạo bồi dưỡng đội ngũ giáo viên đáp ứng yêu cầu của trường mầm non đạt chuẩn quốc gia 79
3.3.4 Tăng cường quản lý, đảm bảo chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ 81
3.3.5 Đảm bảo quy mô trường lớp, cơ sở vật chất và trang thiết bị phục vụ hoạt động dạy và học của trường mầm non đạt chuẩn quốc gia 83
3.3.6 Đẩy mạnh công tác xã hội hóa giáo dục trong việc xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia 84
Demo Version - Select.Pdf SDK
Trang 74
3.4 Mối quan hệ giữa các biện pháp quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn
quốc gia 86
3.5 Khảo nghiệm nhận thức về tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất 87
3.5.1 Quá trình khảo nghiệm về tính cần thiết của các biện pháp đề xuất 87
3.5.2 Khảo nghiệm về tính khả thi của các biện pháp đề xuất 89
Tiểu kết chương 3 91
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 92
1 Kết luận 92
2 Khuyến nghị 93
TÀI LIỆU THAM KHẢO 96 PHỤ LỤC
Demo Version - Select.Pdf SDK
Trang 8DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
Chữ viết tắt Chữ viết đầy đủ
Demo Version - Select.Pdf SDK
Trang 96
DANH MỤC CÁC BẢNG
Trang
Bảng 2.1.Phân loại đánh giá và số điểm trung bình thang đo 4 mức 42
Bảng 2.2 Thống kê số lượng nhóm/ lớp mầm non ở thị xã Quảng Trị 42
Bảng 2.3 Chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ 43
Bảng 2.4 Số lượng GVMN thị xã Quảng Trị từ năm 2013-2018 44
Bảng 2.5 Trình độ đào tạo của đội ngũ giáo viên mầm non 44
Bảng 2.6 Kết quả khảo sát đánh giá tiêu chuẩn 1 của cán bộ QLGD 45
Bảng 2.7 Kết quả khảo sát đánh giá về tiêu chuẩn 2của cán bộ QLGD 47
Bảng 2.8 Kết quả khảo sát, đánh giá tiêu chuẩn 3 của cán bộ QLGD 48
Bảng 2.9 Kết quả khảo sát đánh giá về tiêu chuẩn 4 của cán bộ QLG 49
Bảng 2.10 Kết quả khảo sát việc chỉ đạo thực hiện 5 tiêu chuẩn của CBQL 51
Bảng 2.11 Kết quả khảo sát việc thực hiện nội dung quản lý của CBQL 53
Bảng 2.12 Kết quả khảo sát việc thực hiện các chức năng quản lý của CBQL 57
Bảng 2.13 Kết quả khảo sát phương pháp quản lý được sử dụng của CBQL 61
Bảng 3.1 Kết quả khảo nghiệm về tính cần thiết của các biện pháp đề xuất 87 Bảng 3.2 Kết quả khảo nghiệm về tính khả thi của các biện pháp đề xuất 89 Demo Version - Select.Pdf SDK
Trang 10MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Giáo dục mầm non là một bộ phận của hệ thống giáo dục quốc dân Giáo dục mầm non thực hiện việc chăm sóc, giáo dục trẻ em từ ba tháng đến sáu tuổi Mục tiêu GDMN là giúp trẻ em phát triển về thể chất, trí tuệ, tình cảm, thẩm mỹ, hình thành những yếu tố đầu tiên của nhân cách, chuẩn bị cho trẻ vào lớp một [14] Do
đó, phát triển vững chắc giáo dục mầm non là tạo nền tảng cho sự phát triển giáo dục phổ thông, phát triển nguồn nhân lực cho tương lai
Với tầm quan trọng của GDMN như vậy, trong những năm gần đây, Đảng và nhà nước có nhiều chủ trương, chính sách nhấn mạnh vai trò “ Giáo dục là quốc sách hàng đầu” trong đó đặc biệt quan tâm GDMN Việc xây dựng hệ thống trường đạt chuẩn quốc gia ở các cấp học, bậc học là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của ngành giáo dục và đào tạo;việc xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia là điều kiện tốt để nâng cao chất lượng toàn diện cho học sinh, góp phần nâng cao dân trí và bồi dưỡng nhân tài cho địa phương và cho đất nước; đây là định hướng lớn của Đảng và nhà nước trong chiến lược phát triển giáo dục và đào tạo giai đoạn 2011-2015, định hướng đến năm 2020 nhằm phát triển giáo dục và đào tạo theo hướng “chuẩn hóa, hiện đại hóa, xã hội hóa”[6]
Từ năm 2008, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành Quyết định số 36/2008/QĐ- BGD&ĐT ngày 16/7/2008 kèm theo Quy chế công nhận trường mầm non đạt chuẩn quốc gia; Quyết định này thay thế cho Quyết định số 45/2001/QĐ-BGD&ĐT ngày 26/12/2001 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT về việc ban hành quy chế công nhận trường mầm non đạt chuẩn quốc gia giai đoạn từ năm 2002 -2005 Đến năm 2014, Bộ GD&ĐT đã ban hành Thông tư số 02/2014/TT-BGDĐT về việc ban hành Quy chế công nhận trường mầm non đạt chuẩn quốc gia thay thế Quyết định
số 36/2008/QĐ- BGD&ĐT Theo quy định chung, trường mầm non đạt chuẩn quốc gia phải đạt 5 tiêu chuẩn: Tổ chức và quản lý; Đội ngũ giáo viên và nhân viên; Chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ; Quy mô trường lớp, cơ sở vật chất và thiết bị; Thực hiện xã hội hóa giáo dục Như vậy, việc xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc
Demo Version - Select.Pdf SDK
Trang 118
gia là quá trình xuất phát từ thực tế của vấn đề thực hiện chuẩn hóa, hiện đại hóa, xã hội hóa, đây là nhiệm vụ chính trị đã được các cấp, các ngành quan tâm, góp phần tích cực trong việc nâng cao chất lượng và hiệu quả đào tạo
Địa bàn thị xã Quảng Trị nhỏ chỉ có 5 phường xã, điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, nhưng trong thời gian qua, sự nghiệp GD&ĐT của thị xã nói chung và của bậc học mầm non nói riêng luôn được các cấp lãnh đạo Đảng, chính quyền quan tâm, đầu tư thích đáng Bằng nhiều nguồn vốn đầu tư, nên mạng lưới trường lớp mầm non trên địa bàn thị xã đã có bước tiến đáng kể, đáp ứng một phần nhu cầu chăm sóc, giáo dục trẻ Năm học 2017-2018tỷ lệ trường mầm non đạt chuẩn quốc gia toàn thị xã đạt 42,9% Bên cạnh những kết quả đã đạt được, việc xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia ở thị xãcòn chậm, thiếu vững chắc nên tỷ lệ trường đạt chuẩn quốc gia còn thấp Vì vậy, cần tìm những biện pháp quản lý khả thi, phù hợp tình hình thực tiễn nhằm góp phần thực hiện việc xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia ở thị xã Quảng Trị tốt hơn, hiệu quả hơn
Xuất phát từ những lý do trên, tôi chọn đề tài nghiên cứu “Quản lý xây dựng
trường mầm non đạt chuẩn quốc gia ở thị xã Quảng Trị, tỉnh Quảng Trị” làm đề
tài nghiên cứu khoa học của mình vì nó có ý nghĩa quan trọng và cấp thiết
2 Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và khảo sát, đánh giá thực trạng của vấn đề nghiên cứu, đề xuất luận văn các biện pháp quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia ở thị xã Quảng Trị, tỉnh Quảng Trị Nhằm góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục mầm non hiện nay
3 Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu
3.1 Khách thể nghiên cứu: Hoạt động quản lý của các trường mầm non 3.2 Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia ở thị xã Quảng Trị, tỉnh Quảng Trị
4 Giả thuyết khoa học
Công tác quản lý xây dựng trường mầm non ĐCQG gia hiện nay vẫn còn nhiều khó khăn, bất cập như: nhận thức của một bộ phận CBQL trường mầm noncòn hạn chế; kinh phí đầu tư CSVC, trang thiết bị, đồ dùngđồ chơi còn thiếu và
Demo Version - Select.Pdf SDK
Trang 12không đồng bộ; công tác XHH còn nhiều khó khăn Nếu chúng ta đánh giá đúng thực trạng, đề xuất và thực hiện đồng bộ các biện pháp quản lý theo từng nội dung tiêu chuẩn trường mầm non đạt chuẩn quốc gia phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh thực tiễn của giáo dục mầm non thị xã Quảng Trị, tỉnh Quảng Trị thì việc xây dựng
trường mầm non đạt chuẩn quốc gia sẽ đạt hiệu quả cao
5 Nhiệm vụ nghiên cứu
5.1 Khái quát cơ sở lý luận về quản lý xây dựng trường mầm non đạt CQG 5.2 Khảo sát, đánh giá thực trạng quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia ở thị xã Quảng Trị, tỉnh Quảng Trị
5.3 Đề xuất các biện pháp quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia ở thị xã Quảng Trị, tỉnh Quảng Trị
6 Phương pháp nghiên cứu
6.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
Phân tích, tổng hợp, hệ thống các nguồn tài liệu nhằm nghiên cứu cơ sở lý luận của việc quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia, cụ thể:
Nghiên cứu các Văn kiện, Chỉ thị, Nghị quyết của Đảng, chế độ chính sách của Nhà nước về công tác GD&ĐT; Luật Giáo dục; Điều lệ trường mầm non; Chiến lược phát triển giáo dục 2011-2020 của Chính phủ; Quyết định ban hành quy chế công nhận trường mầm non đạt chuẩn quốc gia của Bộ GD&ĐT…
Nghiên cứu tài liệu học tập, lý luận về khoa học quản lý giáo dục, tâm lý học, giáo dục học …
6.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn, bao gồm
6.2.1 Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi
6.2.2 Phương pháp quan sát
6.2.3 Phương pháp phỏng vấn trao đổi
6.2.4 Phương pháp hỏi ý kiến chuyên gia
Nhằm khảo sát, đánh giá thực trạng quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia ở thị xã Quảng Trị và thu thập thêm các thông tin có liên quan đến vấn đề nghiên cứu
6.3 Phương pháp thống kê toán học để xử lý các kết quả nghiên cứu
Demo Version - Select.Pdf SDK
Trang 1310
7 Phạm vi nghiên cứu đề tài
Trong phạm vi đề tài này, tác giả chỉ tập trung nghiên cứu thực trạng quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia ở thị xã Quảng Trị, tỉnh Quảng Trị
8 Cấu trúc luận văn
Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn
quốc gia
Chương 2: Thực trạng quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc
gia ở thị xã Quảng Trị, tỉnh Quảng Trị
Chương 3:Biện pháp quản lý xây dựng trường mầm non đạt chuẩn quốc gia
ở thị xã Quảng Trị, tỉnh Quảng Trị
Kết luận và khuyến nghị
Tài liệu tham khảo
Phụ lục
Demo Version - Select.Pdf SDK