skkn một số biện pháp dạy tốt phân môn tập làm văn lớp 4

Môn tiếng việt nói chung, phân môn tập làmvăn nói riêng có nhiệm vụ cung cấp vốn từ, kỹ năng cơ bản về: nghe, nói,viết’ quan sát mà trong môn học này lại có các phân môn như: Tập đọc,Chí

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH OAI

KIẾN KINH NGHIỆM

TÊN SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:

Một số biện pháp dạy tốt phân môn

Tập làm văn lớp 4

Họ và tên: Hoàng Thị Chung

Trường : Tiểu học Kim An

Môn :Tiếng việt

2 Lý do chọn đề tài:

Đất nước ta đang thời kỳ phát triển công nghiệp hóa,hiện đại hóa để

sánh kịp với các nước phát triển mạnh thì đòi hỏi chúng ta phải có vốn trithức Bởi vậy ngay từ cấp tiểu học các em phải xây dựng vốn tri thức cơbản nó là nền móng phát triển Môn tiếng việt nói chung, phân môn tập làmvăn nói riêng có nhiệm vụ cung cấp vốn từ, kỹ năng cơ bản về: nghe, nói,viết’ quan sát mà trong môn học này lại có các phân môn như: Tập đọc,Chính tả, Luyện từ và câu trong đó phân môn tập làm văn là phân môn cótính tổng hợp của phân môn khác

Dậy môn tập làm văn lớp 4 nhằm trang bị kiến thức và rèn luyện kỹnăng làm văn, góp phần vào cùng các môn học khác, mở rộng vốn sống,vốn từ và rèn kỹ năng tư duy logic, tư duy hình tượng, bồi dưỡng tâm hồn,cảm xúc thẩm mỹ và hình thành nhân cách cho học sinh

Phân môn tập làm văn là phân có tính tổng hợp cao trong tất cả cácphân môn Mục tiêu của phân môn này đòi hỏi cả người dạy lân người họcphải “có cảm xúc” trong mỗi tiết văn Người dạy giúp cho học sinh cảmnhận được cái hay, cái đẹp trong mỗi bài văn, bài thơ và cuộc sống xungquanh mình qua đó các em biết thể hiện “cái đẹp” bằng ngôn ngữ giầu hìnhảnh Song trong thực tế chúng ta đều biết các em ở bậc tiểu học còn nhỏ tưduy đơn giản nên việc viết văn còn khô khan, hạn chế

Qua thực tế học tập, giảng dậy tôi thấy phân môn tập làm văn lớp 4 làmột phân môn khó so với phân môn khác của tiếng việt Bởi vậy nên bàiviết của các em chỉ diễn đạt cân văn, nội dung mang tính chất liệt kê, thôngbáo, chứ chưa có hình ảnh, chưa có cảm xúc đây cũng là điều dễ hiểu vì ởlứa tuổi này vốn sống, vốn kiến thức còn đơn giản

Đứng trước thực trạng đó tôi rất băn khoăn và trăn trở “làm thế nào đểgiúp các em yêu thích môn văn? Giúp các em tiếp cận được ‘cái đẹp’ củacon người, thiên nhiên đất nước? Giúp các em có cơ hội bộc lộ cảm xúc của

cá nhân mình và thêm cơ hội mở rộng tâm hồn, phát triển nhân cách.”

Trước những băn khoăn trăn trở này tôi cố gắng đem hết khả năng vàkinh nghiệm của mình để khơi dậy, thúc đẩy những tiềm năng văn học đang

ẩn dấu trong các em Xuất phát từ thực tế trong giảng dạy như vậy tôimạnh dạn tiến hành nghiên cứu đề tài: “ Dạy tập làm văn lớp 4 như thế nào

để có hiểu quả” để các em phát triển được tư duy nói – viết trong cuộcsống

3 Mục đích nghiên cứu:

* Bản chất:

Dạy môn Tiếng việt nói chung phôn môn tập làm văn lớp 4 nói riêng

nhằm giúp học sinh trau rồi những kỹ năng cơ bản và đơn giản nhưng nó vôcùng thiết thực như kỹ năng nghe –quan sát- đọc – viết Học sinh có khảnăng nghe được, hiểu được vấn đề sau đó các em nói được theo hành văncủa mình một cách trôi chảy, mạch lạc có hình ảnh, có cảm xúc khiếnngười nghe hiểu được vấn đề

Kỹ năng đọc: nó là kỹ năng quan trọng trong phân môn tập làm văn,

nếu không có kỹ năng đọc thì các em không hiểu được, tâm tư, nguyệnvọng, tinh cảm của người viết đối với cuộc sống con người

Kỹ năng viết: là kỹ năng quan trọng không kém so với các kỹ năng

trên, nó đòi hỏi người học sinh phải song song phát triển với kỹ năng trênbởi vậy bản chất của phân môn tập làm văn lớp 4 là phải hình thành và pháttriển cả bốn kỹ năng: nghe - đọc – quan sát - viết

Rèn kỹ năng chăm học, tự tin, cẩn thận ham hiểu biết và luôn luôn

có hứng thú về phân môn tập làm văn

Là một người giáo viên dạy phân môn tập làm văn lớp 4, tôi luôntrăn trở và băn khoăn làm thế nào để cho học sinh lớp 4B trường tôi có kỹnăng, kỹ sảo nghe, đọc, quan sát, viết thành thạo, biết diễn đạt trong vănbản nói (giao tiếp), văn bản viết một cách trôi chảy có hiệu quả bởi vậy tôimạnh dạn nghiên cứu đề tài: “Một số biện pháp dạy tốt phân môn tập làmvăn lớp 4”

* Phạm vi, đối tượng, thời gian thực hiện đề tài:

- Thời gian:Tôi thực hiện đề tài này từ tháng 9- 2015 đến tháng 2016

5 Đối tượng: Học sinh lớp 4B

- Nội dung: “Một số biện pháp dạy tốt phân môn tập làm văn lớp

4”.

* Khảo sát thực tế khi chưa thực hiện đề tài:

Bắt đầu bước vào năm học 2015-2016 tôi khảo sát chất lượng lớp 4Btôi thấy hầu hết bố mẹ các em làm nghề nông, cuộc sống khó khăn, thiếuthốn, trình độ dân chí thấp, cuộc sống còn quá thiếu thốn chiếm khoảng90%, một số khác bố mẹ đi làm xa nên việc giúp đỡ và bảo ban các em cònhạn chế rất nhiều Bởi vậy việc học phân môn tập làm văn nói riêng, việcdạy ngôn ngữ nói chưa được gia đình các em quan tâm Hơn nữa với đặcđiểm tâm lý lứa tuổi tiểu học các em còn bé nói trước quên sau, suy nghĩnon nớt, hiếu động thích tò mò cái mới lạ, cái có hình ảnh Nhiều gia đìnhlại không biết hướng dẫn khi các em trao đổi,hay hỏi về một vấn đề nào

Gia đình có hướng dẫn cũng chỉ qua loa thôi Bởi vậy kết quả khảo sát thực

Chương trình gồm 35 tuần (2 tiết / 1 tuần x 35 =70 tiết)

Trong đó:

Kỳ 1: 32 tiết + 4 tiết ôn tập

Kỳ 2: 30 tiết + 4 tiết ôn tập

Phân môn tập làm văn trang bị cho học sinh một số kiến thức – kỹnăng phục vụ cho các em học tập và đời sống hàng ngày như: Điền vàogiấy tời in sẵn, Viết thư, Làm đơn, Tổ chức cuộc họp, Phát biểu trong cuộchọp,Hay đứng trước đám đông Các em mạnh dạn hơn, tự tin hơn, ngônngữ trong sáng, giàu hình ảnh đặc biệt là ngôn từ trôi chảy dễ hiểu

Biện pháp 2: Tìm hiểu những đặc điểm tâm lý của học sinh lớp 4 Ngày nay, đa số các bậc cha mẹ quan tâm đến việc chuẩn bị những điềukiện cần thiết để con đi học Việc chuẩn bị này có hiệu quả hơn nếu các bậcphụ huynh biết rõ một số đặc điểm tâm lý chi phối hoạt động học tập Khảnăng kiểm soát, sự tập trung chú ý của trẻ đã bắt đầu khiểm soát được songtrẻ dễ bị phân tán bởi những âm thanh, sự kiện khác ngoài nội dung họctập Trẻ thường quan tâm chú ý đến những môn học, giờ học có đồ dùngtrực quan sinh động, hấp dẫn có nhiều tranh ảnh, trò chơi,……

Thời gian chú ý học của trẻ thường không dài quá chỉ 30 – 35 phút

Tưởng tượng của học sinh lớp 4 đã phát triển phong phú và đa dạnghơn so với lớp 1, 2, 3 Tuy nhiên, tưởng tượng của các em vẫn còn đơn

Như vậy cần phát triển tư duy và trí tưởng tượng của các em bằng

cách biến các kiến thức “khô khan” thành những hình ảnh có cảm xúc và

đặt ra câu hỏi mang tính gợi mở, thu hút các em vào các hoạt động nhóm,hoạt động tập thể để đẩy quá trình nhận thức phát triển Trong giai đoạn lớp

4, các em đã biết ghi nhớ có ý nghĩa và rút ra công thức chiếm ưu thế, songkhi gặp khó khăn thì mục đích đề ra lại không được thực hiện

Đối với học sinh lớp 4B trường tôi là học sinh yếu kém nên tôi đã tiếpcận và làm quen ngay từ hè Với phương pháp dạy học tích cực, thành lậpđược tổ, nhóm tự quản, phân công nhiệm vụ tới từng tổ, cá nhân Các tổ,

cá nhân đều nắm bắt được khá tốt việc hướng dẫn, điều hành, xử lý tìnhhuống trong nhóm

Trong hoạt động này các em mạnh dạn hơn, tự tin hơn hướng dẫn bạnvới nhiều hình thức khác nhau như: đọc câu, đọc đoạn, đọc diễn cảm, tìmcâu, tìm từ, tìm các hình ảnh, nghệ thuật Mặt khác hoạt động nhóm cònkiểm tra đôn đốc các em chậm tiến, lười học hay ỷ lại Nên giờ học sôi nổihẳn, chính vì vậy mà tôi thấy cần pháp huy tính tích cực chủ động, sáng tạocủa học sinh

Biện pháp 3: Tăng cường đánh giá, nhận xét theo Thông tư

30/2014/BGD ĐT về Quy định đánh giá học sinh tiểu học.

*Một số biện phápg đánh giá thường xuyên của học sinh tiểu học

Quan sát: Mục đích quan sát: để thu thập thông tin một cách có hệ

thống nhằm giúp giáo viên và học sinh cải thiện kết quả giáo dục, dạy học;

có những thông tin đánh giá về học sinh đã thực sự hoàn thành nhiệm vụđúng tiến độ hay chưa và biết được những ưu điểm cần phát huy, nhượcđiểm cần giúp đỡ khắc phục; các hoạt động của học sinh/nhóm học sinhtrong tương tác với bạn/nhóm bạn để tăng cường và cải thiện mối quan hệhợp tác giữa các thành viên

Nội dung quan sát : Hành vi của học sinh: Quan sát về sắc thái, nétmặt, lời nói, hành động, cử chỉ, tương tác… để đưa ra những những nhậnđịnh về việc học sinh như: đã hiểu nhiệm vụ chưa? Có chú tâm vào việcthực hiện nhiệm vụ không? Hoàn thành hoặc chưa hoàn thành nhiệm vụhọc tập? Có chăm chú lắng nghe khi thảo luận không? Phản ứng khi nghe ýkiến nhận xét đánh giá của cô giáo, của các bạn, sự hợp tác với các bạntrong nhóm…

Sản phẩm của học sinh: Mức độ hoàn thành theo yêu cầu của bài họctheo chuẩn kiến thức kỹ năng

Thời điểm quan sát: Quan sát nhóm học sinh hoặc cá nhân học sinh cóthể thực hiện trong mọi thời điểm ở những địa điểm khác nhau, trong mọihoạt động của học sinh

Vị trí quan sát: Vị trí quan sát thích hợp, kiểm soát được toàn bộ hoạtđộng , không ảnh hưởng đến học tập của học sinh

Ví dụ: Quan sát thấy nét mặt biểu lộ hoài nghi, ngơ ngác hoặc tư thế

không bình thường, người lắc lư bất ổn, có thể là dấu hiệu học sinh chưathực sự hiểu bài, hoặc không làm được bài

Khi học sinh nhìn thẳng, dõi theo giáo viên, có cử chỉ muốn nói điều gì

đó thì tùy từng tình huống có thể suy đoán là học sinh đã thực hiện xongnhiệm vụ và muốn được chuyển hoạt động tiếp theo hoặc muốn hỏi giáoviên

Học sinh nào chưa sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ, chưa hợp tác với nhóm Học sinh đã thực hiện xong, thực hiện đúng nhiệm vụ hoặc những điềuhọc sinh còn cảm thấy chưa rõ, chưa yên tâm…

Ví dụ: Để theo dõi một/nhóm học sinh thường bị chậm tiến độ khi thực

hiện một hoạt động Tôi quan sát như sau:

- Khi giao bài tập làm văn cho cả lớp, tôi quan sát xem học sinh đã sẵnsàng chuẩn bị cho việc thực hiện nhiệm vụ học tập (tài liệu, dụng cụ họctập, ) chưa?

- Đứng gần quan sát xem học sinh này đang tập trung vào việc học haychưa? Có thể em đang làm việc riêng, hoặc còn chưa hiểu nhiệm vụ đượcgiao

- Đến tận nhóm học sinh đang học để quan sát chung cả nhóm, xem họcsinh nào đang gặp khó khăn hoặc cần sự giúp đỡ gì?

-Thông qua việc quan sát là cơ sở để giáo viên đưa ra các quyết định tácđộng, động viên, giúp đỡ kịp thời học sinh trong học tập Sự can thiệp cóthể tiến hành ngay sau khi thu được thông tin quan sát, hoặc đưa ra quyếtgiúp đỡ, can thiệp sau

-Sau khi đã khẳng định được nhận xét đánh giá ban đầu qua quan sát vềmức độ đạt được tiến độ bài học của học sinh Nếu học sinh chậm tiến độhơn thì cần có ngay biện pháp giúp đỡ, hỗ trợ trực tiếp nhờ nhóm bạn hỗtrợ để đẩy nhanh tiến độ bài học

-Tham khảo kết quả tự đánh giá và đánh giá của nhóm học sinh

- Dựa vào những nhận xét, đánh giá việc thực hiện nhiệm vụ của chínhhọc sinh hoặc nhóm bạn học để xác định mức độ hoàn thành nhiệm vụ củahọc sinh Tùy từng trường hợp mà tôi có thể đánh giá để đưa ra giải phápthích hợp

Ví dụ: Khi dậy dạng bài: Thế nào là văn miêu tả.

Đây là dạng bài khá khó trong phân môn tập làm văn lớp 4, dậy dạng bàinày tôi sử dụng các phương án sau

Phương án 1:Phân tích theo mẫu.

Phân tích theo mẫu để giúp học sinh hiểu thấu đáo mẫu đã nêu ra và làmtheo mẫu Để làm được điều này tôi phải sử dụng linh hoạt các phươngpháp dạy học kết hợp với nhiều hình thức dạy học Trong biệp pháp này tôi

sử dụng phương pháp quan sát để học sinh quan sát mẫu, đọc thầm mẫu sau

đó sử dụng phương pháp vấn đáp, gợi mở để học sinh hiểu mẫu hơn giúpcho việc định hướng bài học tốt hơn

Với bài này yêu cầu học sinh đọc thầm mẫu – quan sát mẫu

- Hướng dẫn học sinh quan sát và trả lời

STT Câu hỏi Câu trả lời

1 Tên sự vật đầu tiên được miêu tả là

Phương án 2: Hình thành lý thuyết – tìm đặc điểm nổi bật.

Trong quá trình hình thành lý thuyết miêu tả cho học sinh lớp 4 Tôi sửdụng phương pháp đặc trưng như: phương pháp quan sát, trực quan, vấnđáp gợi mở, phân tích ngôn ngữ kết hợp với hình thức dạy phù hợp nhằmphát huy tính tích cực của học sinh trong giờ học

Ở dạng bài hình thành lý thuyết văn miêu tả Tôi tiến hành hướng dẫn họcsinh nhận dạng đặc điểm loại văn miêu tả thông qua gợi ý, nhận xét trongsách giáo khoa và thao tác làm theo trình tự sau:

- Yêu cầu học sinh đọc mục nhận xét sách giáo khoa.

- Tham khảo văn bản để trả lời gợi ý

- Hướng dẫn học sinh trao đổi thảo luận nhằm rút ra nhận xét về đặcđiểm văn miêu tả

Ví dụ: Dạy bài: “Cấu tạo bài văn miêu tả cây cối” tiếng việt lớp 4 tập 2,

trang 31

Dùng phương pháp trực quan tôi đưa ra tranh “bãi ngô” sau đó mỗi cá nhân

sẽ xác định, đoạn văn, nội dung từng đoạn

- Tôi cho học sinh đọc yêu cầu 2,3 phần nhận xét thảo luận nhóm đôi 2yêu cầu đó

- Học sinh trình bày kết quả thảo luận chính là các em đã thực hànhgiao tiếp

- Học sinh sẽ được so sánh, đối chiếu, phân tích được trình tự miêu tảtrong bài “bãi ngô” là theo thời kỳ phát triển của cây sau đó tôi dùngphương pháp vân đáp gợi mở, phân tích ngôn từ

+ Bài văn miêu tả những thời kỳ phát triển nào của cây ngô?

 Học sinh dễ dàng nhận thấy được bài văn miêu tả cây ngô từ lúc

còn lấm tấm như mạ non cây ngô trưởng thành lá dài rộng

hoa ngô bắp ngô nom hoa ngô sơ xác, bắp ngô chắc mập

- Còn trình tự miêu tả trong bài: “cây mai tứ quý” theo từng bộ phậncủa cây

STT Câu hỏi Câu trả lời

1 Bài văn miêu tả bộ phận nào của cây? Tán, gốc, cành, cánh hoa.

2 Bài văn sử dụng từ loại nào để miểu tả? Tính từ

3 Biện pháp nghệ thuật nào để miêu tả bộ

 Mở bài: giới thiệu bao quát về cây

 Thân bài:

-Tả từng bộ phận của cây.

-Hoặc tả từng thời kỳ phát triển của cây

 Kết bài: có thể nêu lợi ích của cây, hoặc ấn tượng đặc biệt, tìnhcảm của người tả với cây

Phương án 3: So sánh với nhận diện.

Để giúp học sinh nhận ra một văn bản thuộc văn miêu tả Tôi đặt bên nómột văn tả khác chẳng hạn như kể chuyện Tôi yêu cầu học sinh đưa rađược văn bản này thuộc văn miêu tả và học sinh lý giải được vì sao? Đểlàm được điều này tôi sử dụng phương pháp trực quan, đối chiếu, phân tíchtổng hợp và rút ra kết luận cần thiết cho văn miêu tả

Sau khi học sinh nắm được cấu tạo bài văn miêu tả lúc này tôi mới đưa cáckiến thức để phục vụ cho học sinh viết đúng, hay, lo gich trôi chảy nhưcung cấp kiến thức văn học, chọn từ, viết câu, các biện pháp nghệ thuật đểphục vụ cho các em

Từ ngữ là nhân tố cơ bản để xây dựng câu văn, đoạn văn, bài văn nó có vị

trí, ý nghĩa quan trọng Hiểu, sử dụng đúng, sử dụng hay mới có thể diễnđạt và diễn đạt tốt nội dung, ý kiến của mình Vậy mà vốn từ của các em lại

có ít, kiến thức lơ mơ, thiếu vốn từ làm thế nào để viết được văn hay Bằngmọi cách phải bổ sung vào vốn từ ít ỏi của các em Bằng sự phong phú củatiếng việt cách làn đó phải thông qua giờ tập đọc Tôi cho các em tập giảinghĩa các từ chưa hiểu rồi chốt lại từ yêu cầu ghi vào “sổ từ”, tập đặt câu đểhiểu chắc chắn biến từ đó thành từ của mình

Ví dụ: Ở bài “Đường đi Sa Pa” tiếng việt lớp 4 tập 2 trang 102 Yêu cầu

các em bổ sung vào vốn từ của mình các từ ngữ và hình ảnh

- Trắng xóa tựa mây trời

- Lướt thướt liễu rủ

- Trời xuân trải sắc xanh trên biển lúa mênh mông.

Vậy qua mỗi giờ tập đọc học sinh tích lũy được “vốn liếng” từ không hềnhỏ, ngoài ra cuối mỗi tiết tập đọc tôi thường cho học sinh tìm câu văn haytrong bài Những câu văn mang tính nghệ thuật cao để các em đưa vào bàivăn của mình

Ví dụ:

Cá thu biển đông như đoàn thoi

Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng

+Nắng ban mai “hồng tươi” nhuộm chan hòa trên sắc lá

+Bầu trời xanh “thăm thẳm” mây tráng “bồng bềnh” trôi

+Hoa hồng đẹp “lộng lẫy” cách hoa đỏ “thắm” mịn như “nhung”

+Những quả cam “vàng óng” da “căng mọng” như mời gọi người đếnthưởng thức

+Đoi mắt “long lanh như thủy tinh” lúc nào cũng “liến láu” nhìn quanh.Việc chọn từ vào câu văn tôi luôn để học sinh thoải mái không ép hay ápđặt Sau mỗi lần chọn điền tôi cũng cho học sinh khác nhận xét, bình luậnxem câu văn nào hay hơn Vậy các em học chưa tốt môn văn có thể họchỏi được nhiều từ, câu văn của bạn giỏi Ở bài tập này đa dạng dễ cho ví

dụ Giáo viên nên khuyến khích, động viên việc làm tốt Nếu câu quá khótôi có thể gợi ý

Ở dạng bài này các em luyện tập ở tiết “luyện tập xây dựng đoạn văn”giúp các em lựa chọn câu văn hay để viết đoạn văn, khiến các em thoảimái trong giờ học và nhớ lâu

 Dạy viết câu văn có kết cấu đơn giản.

Lâu đài nào cũng phải xây từ mặt đất Để viết được câu văn mang tínhnghệ thuật trong kết cấu câu Trước tiên học sinh phải nắm được câu trongdạng đơn giản nhất, đó là những dạng câu đã được học: Ai làm gì? Ai thếnào? Ai là gì?, câu khiến, câu cảm

Dạy những loại câu này đối với học sinh không quá khó ta chỉ cần hướngdẫn ở tiết học luyện từ và câu Xác định yêu cầu cơ bản học sinh cần nắmđược và thường xuyên củng cố thật nhiểu

Câu có 2 bộ phận chính: Chủ ngữ - vị ngữ Đi đôi với việc dạy lý thuyếthọc sinh phải được luyện viết câu nhiều, phân tích thật nhiều lấy ngay vốn

từ tích tũy được trong tiết tập đọc để đặt câu

Ví dụ: Sau khi học xong bài tập đọc: “ Sầu riêng” tiếng việt 4 tập 2.

Học sinh cần tích lũy từ: ngọt ngào, quyến rũ, quyện

Đặt câu:

- Hương cau/ngọt ngào lan tỏa khắp khu vườn

- Vườn hoa/quyến rũ lũ ong bướm rập rờn bay đến

- Mít chín/thơm nồng ngọt sắc như vị của trứng gà quyện với mật ong

Cứ như vậy, luyện tập nhiều sẽ giúp học sinh có một kiến thức vững chắc

về câu

Nếu bài văn chỉ có một dạng câu thì sẽ đơn điệu, không hấp dẫn người

đọc Bởi vậy cần trang bị kiến thức nâng cao về câu cho các “mầm non vănhọc” tuy nhiên không ép học sinh tiếp thu những gì quá phức tạp, khôngphù hợp với tâm lý lứa tuổi Một số dạng câu có thể là: Câu có trạng ngữ,câu có nhiều chủ,nhiều vị

Đầu tiên cho học sinh tiếp xúc với các loại câu này, tập tìm chủ - vị

Ví dụ:

- Trên vòm cây, chim hót líu lo

Câu trên học sinh rất dễ nhầm “ trên vòm cây” là chủ ngữ, nếu chưa tiếpxúc với loại câu này Bởi vậy tôi cho học sinh đặt câu hỏi:

- Con gì hót líu lo? (con chim) Vậy (chim) là chủ ngữ

- Con chim làm gì ? ( hót líu lo) Vậy (hót líu lo) là vị ngữ

Vậy « Trên vòm cây là bộ phận gì ? » từ đó học sinh rút ra là thành phầnphụ nói rõ chim hót ở đâu.

Tương tự như vậy tôi hướng dẫn học sinh hiểu về trạng ngữ chỉ thời gian,nguyên nhân, mục đích… Để học sinh có thể đặt câu

Ví dụ :

- Trước cửa nhà, khóm hồng tỏa hương thơm ngào ngạt

- Để chăm sóc con, chị gà cần mẫn bới đất tìm thức ăn

Muốn bài văn hay thì trong bài không thể thiếu tính nghệ thuật Học sinhlớp 4 về lĩnh vực này còn lơ mơ, hời hợt Nếu giáo viên không dạy kỹhọc sinh khó mà nắm bắt được Để đưa vào trong bài có rất nhiều biệnpháp nhưng theo tôi ở lứa tuổi này hai biệp pháp nghệ thuật phù hợp nhất

- Từ xa nhìn lại, cây gạo sừng sững như một tháp đèn khổng lồ

- Cáng hoa nhỏ như vảy cá, hao hao giống cánh sen con

Với những câu văn này tôi giới thiệu để các em nắm chắc biện pháp sosánh bằng cách sau :

Tôi phân tích cách sử dụng biện pháp so sánh Tác giả lấy hình ảnh mặttrời để tả hoa hướng dương, để thấy được tính ưu việt của biệp pháp nghệthuật này Tôi lấy một ví dụ khác để tả hoa hướng dương :

« Bông hướng dương rất to, màu vàng, có nhiều cánh nhỏ » và yêu cầuhọc sinh nhận xét so sánh câu nào hay hơn ,Vì sao ? Dĩ nhiên là câu thứnhất 100% học sinh đồng tình như vậy vì có sử dụng biệp pháp nghệ thuật

so sánh Muốn để các em vững vàng hơn cách so sánh tôi đưa ra một câuvăn khác:

« Bông hướng dương như chiếc đĩa màu vàng » yêu cầu học sinh nhận xét

so sánh với câu thứ nhất Khi các em khẳng định câu thử ba không haybằng câu thứ nhất Tôi đặt câu hỏi « tại sao cả hai câu đều dùng biệp pháp

so sánh mà câu đầu lại hay hơn thì nhận được câu trả lời : Tác giả dùng