Đề Tài Đặc Điểm Sinh Trưởng Và Kỹ Thuật Sản Xuất Cà Phê.pdf

Đề Tài Đặc Điểm Sinh Trưởng Và Kỹ Thuật Sản Xuất Cà Phê

Đ I H C HU Ạ Ọ Ế

TR ƯỜ NG Đ I H C KINH T Ạ Ọ Ế

Môn: K Thu t Tr ng Tr t ỹ ậ ồ ọ

Đ I H C HU Ạ Ọ Ế

TR ƯỜ NG Đ I H C KINH T Ạ Ọ Ế

Môn: K Thu t Tr ng Tr t ỹ ậ ồ ọ

3.Nguy n Th Di m H ngễ ị ễ ồ4.Doãn Th H ngị ồ

5.Ngô Quang H ngư6.Nguy n Th Hễ ị ương

NH NG N I DUNG CHÍNH Ữ Ộ

I Đ T V N Đ Ặ Ấ Ề II.GI I THI U S L Ớ Ệ Ơ ƯỢ C V CÂY CÀ PHÊ Ề 1.Ngu n g c,xu t s và l ch s phát tri n cây cà phê Vi t nam ồ ố ấ ứ ị ử ể ở ệ

2.M t s gi ng cà phê ph bi n Vi t Nam ộ ố ố ổ ế ở ệ

III NGUYÊN LÝ VÀ CÁC Đ C ĐI M SINH Ặ Ể

TR ƯỞ NG C A CÂY CÀ PHÊ Ủ 1.C u t o chung c a cây cà phê ấ ạ ủ

2.Đ c đi m v sinh lý và th c v t c a cây cà phê ặ ể ề ự ậ ủ

3.Các y u t tác đ ng đ n s sinh tr ế ố ộ ế ự ưở ng và phát tri n c a cây cà phê ể ủ

IV K THU T S N XU T CÂY CÀ PHÊ Ỹ Ậ Ả Ấ

I.Đ T V N Đ Ặ Ấ Ề

Nước ta là m t nộ ước thu c vùng nhi t đ i r t thu n l i đ phátộ ệ ớ ấ ậ ợ ểtri n cây cà phê, v l i giá cà phê liên t c tăng trong nh ng năm qua nênể ả ạ ụ ữnhi u di n tích đ t đề ệ ấ ược chuy n đ i đ tr ng cây cà phê làm s n lể ổ ể ồ ả ượ ng

cà phê nở ước ta tăng lên r t l n ấ ớ

Trong nh ng năm v a qua, s n xu t cà phê c a Vi t Nam đữ ừ ả ấ ủ ệ ược coi

là nước thu c nhóm các nộ ước s n xu t cà phê hàng đ u th gi i Đ nả ấ ầ ế ớ ế nay, s n ph m cà phê nhân đã xu t sang 71 qu c gia và vùng lãnh th ;ả ẩ ấ ố ổ trong đó, đ c bi t nh t là vi c m t s nặ ệ ấ ệ ộ ố ước s n xu t cà phê tả ấ ương đ iố

l n M Latinh nh Ecuador, Mexico, Pêru, Nicaragua , cũng đã muaớ ở ỹ ư

s n ph m c a Vi t Nam [20] Theo th ng kê c a Hi p h i Cà phê - Caả ẩ ủ ệ ố ủ ệ ộcao Vi t Nam (Vicofa) : Kim ng ch xu t kh u cà phê nệ ạ ấ ẩ ước ta g n 1 tầ ỷ USD/niên v và s vụ ẽ ượt ngưỡng 1 t USD.ỷ

Đi uề đó kh ng đ nh r ng n u cây càẳ ị ằ ế phê được quan tâm, phát

tri nể đúng hướng thì sẽ t o ra m t ngu n thu l n cho ngân sách nhàạ ộ ồ ớ nướ c

Nh n th y t m quan tr ng này chúng tôi đã ch n nghiên c u đ tài:ậ ấ ầ ọ ọ ứ ề

II.GI I THI U S L Ớ Ệ Ơ ƯỢ C V CÂY CÀ PHÊ Ề

1.Ngu n g c,xu t s và l ch s phát tri n cây cà phê Vi t nam ồ ố ấ ứ ị ử ể ở ệ :

Cà phê - loài cây b t ngu n t Ethiopiaắ ồ ừ

Cây cà phê được đ a vào tr ng Vi t Nam t năm 1870, trư ồ ở ệ ừ ước h t làế

m t s nhà th t i Hà Nam, Qu ng Bình, Kontum Song mãi t i đ u

phê mi n B c đở ề ắ ược phát tri nể

thêm t i m t s nông trạ ộ ố ườ ng

qu c doanh và th i kỳ có di nố ờ ệ

tích cao nh t là trên 10.000 HAấ

VÀO N M 1963 - 1964 mi n Nam trẮ ở ề ước ngày gi i phóng, vào nămả

1975 di n tích cà phê có kho ng 10.000 ha T i Đ c L c có kho ng 7.000ệ ả ạ ắ ắ ả

ha, Lâm Đ ng 1.700 ha và Đ ng Nai 1.100 ha Cà phê tr ng mi n B cồ ồ ồ ở ề ắ trong nh ng năm trữ ước đây ch y u là cà phê chè (Coffea arabica), năngủ ế

su t thấ ường đ t t 400 - 600 kg/ha, có m t s đi n hình thâm canh t t đãạ ừ ộ ố ể ố

đ t trên 1 t n/ha H n ch l n nh t đ i v i vi c tr ng cà phê chè mi nạ ấ ạ ế ớ ấ ố ớ ệ ồ ở ề

B c là tác h i c a sâu b nh Sâu đ c thân (Xylotrechus quadripes) và b nhắ ạ ủ ệ ụ ệ

g s t cà phê (Hemileia vastatrix), là hai đ i tỉ ắ ố ượng sâu b nh h i nguy hi mệ ạ ể

nh t Do đi u ki n sinh thái không phù h p, đ c bi t là có m t mùa đôngấ ề ệ ợ ặ ệ ộgiá l nh kéo dài, vì v y cây cà phê v i khó có kh năng phát tri n mi nạ ậ ố ả ể ở ề

B c, nhi u vùng đã tr ng cà phê v i sau ph i h y b vì kém hi u qu ắ ề ồ ố ả ủ ỏ ệ ả

2.M t s gi ng cà phê ph bi n Vi t Nam ộ ố ố ổ ế ở ệ

Có ba lo i g ng cà phê: ạ ố

Cà phê chè: Coffea arabica L

Cà phê v i: Coffea canephora ố

Cà phê mít: Coffea excelsa

M i gi ng có nhi u ch ng lo i khác nhau nh trong cà phê chè có cácỗ ố ề ủ ạ ư

ch ng: Typica, Bourbon, Moka, Mundonovo, Caturra, Catuai, Catimor.v.v ủTrong cà phê v i có r t nhi u ch ng lo i khác nhau v kích thố ấ ề ủ ạ ề ước lá, độ

g n sóng c a phi n lá, màu s c lá và qu , hình d ng qu , song ch ng lo iợ ủ ế ắ ả ạ ả ủ ạ

được tr ng r t ph bi n nhi u nồ ấ ổ ế ở ề ước là Robusta Đ c tr ng c a cà phêặ ư ủTypica là đ t non có màu nâu tím, còn các ch ng khác nh Bourbon,ọ ủ ư

Mundonovo thì đ t non có màu xanh Tùy theo t ng gi ng mà chúng đòiọ ừ ố

h i các đi u ki n ngo i c nh khác nhau, cho nên vi c b trí c c u gi ngỏ ề ệ ạ ả ệ ố ơ ấ ố vào tr ng trong m t vùng ph i d a trên các yêu c u riêng c a chúng Cóồ ộ ả ự ầ ủ

nh v y m i phát huy đư ậ ớ ược hi u qu c a t ng gi ng ệ ả ủ ừ ố

III.NGUYÊN LÝ VÀ CÁC Đ C ĐI M SINH TR Ặ Ể ƯỞ NG C A CÂY Ủ

CÀ PHÊ

1.C u t o chung c a cây cà phê ấ ạ ủ

Cà phê là tên m t chi th c v t thu c hộ ự ậ ộ ọ Thi n th o (Rubiaceae) H nàyế ả ọbao g m kho ng 500 chi khác nhau v i trên 6.000 loài cây nhi t đ i.ồ ả ớ ệ ớ

Chi cà phê bao g m nhi u loài cây lâu năm khác nhau Tuy nhiên, khôngồ ề

ph i loài nào cũng ch a caffein trong h t, m t sả ứ ạ ộ ố loài khác xa v i nh ngớ ữ cây cà phê ta thường th y.ấ

Trái c a cây hình oval, dài kh ang 1.5 cm, và có màu xanh lá khi ch a chínủ ỏ ư

mu i, nh ng chín d n thành màu vàng, sau đó đ th m và tr thành đenồ ư ầ ỏ ắ ở

l i ạ

M i trái thỗ ường có 2 h t nh ng đ n 5-10% trái ch có 1; nó đạ ư ế ỉ ược g i làọpeaberry Trái n t 7-9 tháng.ở ừ

 Thân

Cây cà phê chè có th cao t i 6 ể ớ m, cà

phê v i t i 10 m Tuy nhiên các ố ớ ở trang

tr iạ cà phê người ta thường ph i c t t aả ắ ỉ

đ gi để ữ ược đ cao t 2-4 m, thu n l iộ ừ ậ ợ

cho vi c thu ho ch Cây cà phê có cànhệ ạ

thon dài, lá cu ng ng n, ố ắ xanh đ m, hìnhậ

oval M t trên lá có màu xanh th m, m tặ ẫ ặ

dưới xanh nh t h n Chi u dài c a láạ ơ ề ủ

kho ng 8-15 ả cm, r ng 4-6 cm R cây càộ ễ

phê là lo i r c c, c m sâu vào lòng đ tạ ễ ọ ắ ấ

t 1 đ n 2,5 m v i r t nhi u r ph t a ra xung quanh làm nhi m v hútừ ế ớ ấ ề ễ ụ ỏ ệ ụ

ch t dinh dấ ưỡng nuôi cây

 Hoa

Hoa cà phê

Hoa cà phê màu tr ngắ , có năm

cánh, thường n thành chùm đôiở

ho c chùm ba Màu hoa và hặ ươ ng

hoa d làm ta liên tễ ưởng t i ớ hoa

nhài Hoa ch n trong vòng 3 đ nỉ ở ế

giá đ u tiên v v mùa cà phê ầ ề ụ Ởcác nướ ảc s n xu t cà phê l nấ ớ đi u nàyề

đ c bi t quan tr ng trong vi c đ a ra nh ng nh n đ nh v ặ ệ ọ ệ ư ữ ậ ị ềgiá cả và thị

Qu có màu ả đen khi đã chín

n u Do th i gian đâm hoaẫ ờ

k t trái lâu nh v y mà m t v cà phê kéo dài g n m t năm tr i và có thế ư ậ ộ ụ ầ ộ ờ ể

x y ra trả ường h p trên m t cây v a có hoa, v a có qu ợ ộ ừ ừ ả

Thông thường m t qu cà phê ch a hai h t Chúng độ ả ứ ạ ược bao b cọ

b i l p ở ớ th t quị ả bên ngoài Hai h t cà phê n m ép sát vào nhau M tạ ằ ặ

ti p xúc gi a chúng là m t ph ng, m t hế ữ ặ ẳ ặ ướng ra bên ngoài có hình vòngcung M i h t còn đỗ ạ ược b o v b i hai l p màng m ng: m t l p màuả ệ ở ớ ỏ ộ ớ

tr ng, bám ch t l y v h t; m t l p màu vàng r i r c h n b c bênắ ặ ấ ỏ ạ ộ ớ ờ ạ ơ ọ ởngoài H t có th có hình tròn ho c dài, lúc còn tạ ể ặ ươi có màu xám vàng,xám xanh ho c xanh Th nh tho ng cũng g p nh ng qu ch có m t h tặ ỉ ả ặ ư ả ỉ ộ ạ (do ch có m t nhân ho c do hai h t b dính l i thành m t).ỉ ộ ặ ạ ị ạ ộ

- C u t o c a qu : ấ ạ ủ ả c u t o c a m t qu cà phê bao g m các bấ ạ ủ ộ ả ồ ộ

ph n sau đây: (hình 1)ậ

Hình 1: C u t o qu cà phê.ấ ạ ả

Th i gian mang qu trên cây t lúc b t đ u hình thành qu non đ nờ ả ừ ắ ầ ả ế khi qu chín:ả

+ Cà phê chè: t 7 - 8 tháng.ừ

+ Cà phê v i: t 9 - 10 tháng.ố ừ

2.Đ c đi m v sinh lý và th c v t c a cây cà phê ặ ể ề ự ậ ủ

Yêu c u sinh tháiầ

- Ph m vi nhi t đ bi n đ ng t 15 - 30oC, nh ng lý tạ ệ ộ ế ộ ừ ư ưởng nh t có nhi tấ ệ

M t s đ c đi m sinh thái c a cây cà phêộ ố ặ ể ủ

- N hoa: ở Thường cu i v thu ho ch cây đã có quá trình phân hóaố ụ ạ

m m non M m hoa ti p t c phát tri n vào sau v thu ho ch N uầ ầ ế ụ ể ụ ạ ế

m m hoa phát tri n đã hoàn ch nh (d ng m s ) khi đầ ể ỉ ạ ỏ ẻ ượ ướ ướ c t i n chay có lượng m a trên dư ưới 15 mm thì sau đó 5 - 7 ngày hoa s n , th iẽ ở ờ gian này có th dài h n n u trể ơ ế ước đó hoa ch a phát tri n đ y đ Càư ể ầ ủphê chè t th ph n (trên dự ụ ấ ưới 90%) còn cà phê v i thì th ph n chéoố ụ ấ(d hoa th ph n) Do đ c đi m th ph n chéo c a cà phê v i vì v yị ụ ấ ặ ể ụ ấ ủ ố ậ khi chúng ta s d ng h t cà phê v i đ làm gi ng thì khó t o ra m tử ụ ạ ố ể ố ạ ộ

vườn cà phê thu n ch ng Ngày nay m t s nầ ủ ộ ố ước đã tr ng cà phê v iồ ố

b ng các cành giâm thông qua bi n pháp nhân gi ng vô tính u đi mằ ệ ố Ư ể

c a nhân gi ng vô tính là t o ra các vủ ố ạ ườn cà phê v i thu n ch ng,ố ầ ủ

mang các đ c đi m t t c a các cây m đã đặ ể ố ủ ẹ ược ch n l c nh : năngọ ọ ư

su t cao, ph m ch t t t, c h t to, ch u h n, ch ng ch u sâu b nh ấ ẩ ấ ố ỡ ạ ị ạ ố ị ệ Ở

nước ta bi n pháp này đang đệ ược th nghi m trên di n tích r ng trongử ệ ệ ộ

s n xu t.ả ấ

- N y m m c a h t: ả ầ ủ ạ H t gi ng sau khi ch bi n n u đạ ố ế ế ế ược ngâmcho bão hòa nước (t 20 - 24 gi ) sau đem gi nhi t đ t 30 - 32ừ ờ ủ ữ ệ ộ ừ oC

thì sau đó t 3 - 5 ngày đã nhú m m khi đ c v tr u ho c bóc vừ ầ ể ả ỏ ấ ặ ỏ

tr u N u bóc v tr u thì th i gian n y m m nhanh h n so v i khôngấ ế ỏ ấ ờ ả ầ ơ ớbóc v ỏ

- Đ m cây héo c a cây cà phê: ộ ẩ ủ

Đ m cây héo c a cây cà phê là gi i h n đ m trong đ t, câyộ ẩ ủ ớ ạ ộ ẩ ấkhông còn kh năng hút đả ược nước đ a đ n hi n tư ế ệ ượng làm cho cây càphê b héo.ị

* Đ m cây héo đ i v i cây cà phê con trong vộ ẩ ố ớ ườ ươn ng 26 - 27%

* Đ m cây héo đ i v i cây cà phê tu i kinh doanh: 28 - 30%.ộ ẩ ố ớ ổ

* Gi i h n đ m trong đ t c n ph i tớ ạ ộ ẩ ấ ầ ả ướ ưới n c cho cà phê tu iổ kinh doanh: 30 - 34%

- S phát tri n cành lá: ự ể

Trong đi u ki n thích h p đ phát tri n đề ệ ợ ể ể ược thêm m t c p cànhộ ặhay m t đôi lá ph i c n m t th i gian t 25 - 30 ngày Cây con sau khiộ ả ầ ộ ờ ừ

tr ng đồ ược m t năm có kh năng phát tri n t 12 - 14 c p cành, sau khiộ ả ể ừ ặ

tr ng 18 tháng cây đã đ chi u cao đ hãm ng n (nh ng n i chăm sócồ ủ ề ể ọ ữ ơ

t t kh năng sinh trố ả ưởng này còn l n h n) S ra cành c a cà phê trênớ ơ ự ủthân theo quy lu t đ i x ng (m i m t đ t có m t c p cành đ i x ng )ậ ố ứ ỗ ộ ố ộ ặ ố ứ

cá bi t có nh ng ch ng cà phê chè t i m t đ t trên thân cho ba cànhệ ữ ủ ạ ộ ốphân b đ u quanh thân.ố ề

Hình 2: S phân b các lo i cành c a cây cà phêự ố ạ ủ

T các ch i vừ ồ ượt có th gi l i đ t o thành các thân m i trong kể ữ ạ ể ạ ớ ỹ thu t nuôi nhi u thân trên m t g c hay m t thân b sung thay th cácậ ề ộ ố ộ ổ ế

ch i cũ già c i vi c n m ch c quy lu t ra cành c a cà phê có m t ýồ ỗ ệ ắ ắ ậ ủ ộ nghĩa đ c bi t đ đi u khi n chúng ph c v cho k thu t t o hình.ặ ệ ể ề ể ụ ụ ỹ ậ ạTrong th c t Vi t Nam, cà phê v i có kh năng phát tri n t i cànhự ế ở ệ ố ả ể ớ

c p 8 (hình 3).ấ

C n chú ý t i quy lu t ra qu c a cà phê v i khác v i cà phê chè.ầ ớ ậ ả ủ ố ớCác đ t c a cà phê v i sau khi đã ra qu thì năm sau các đ t đó khôngố ủ ố ả ở ốcòn có hoa, qu n a ngả ữ ượ ạ ởc l i cà phê chè t i nh ng đ t đã cho quạ ữ ố ả năm trước thì năm sau l i ti p t c cho hoa qu (hi n tạ ế ụ ả ệ ượng l i hoa trênạ

đ t cũ) N m đố ắ ược quy lu t này đ có bi n pháp c t t a, đi u khi n sậ ể ệ ắ ỉ ề ể ự phát tri n cành qu th c p c a cà phê v i t trên nh ng cành đã choể ả ứ ấ ủ ố ừ ữ

qu t nh ng năm trả ừ ữ ước

3.Các y u t tác đ ng đ n s sinh tr ế ố ộ ế ự ưở ng và phát tri n c a cây cà ể ủ phê.

 Đ t đai ấ

Cà phê có th tr ng trên nhi u lo i đ t khác nhau, trong đó đ t ba-ể ồ ề ạ ấ ấzan là m t trong nh ng lo i đ t lý tộ ữ ạ ấ ưởng đ tr ng cà phê, vì các đ cể ồ ặ

đi m lý hóa tính t t, và t ng dày c a lo i đ t này Yêu c u c b nể ố ầ ủ ạ ấ ầ ơ ả

c a đ t tr ng cà phê là có t ng sâu t 70 cm tr lên, có đ thoátủ ấ ồ ầ ừ ở ộ

nướ ốc t t (không b úng, l y) Các lo i đ t thị ầ ạ ấ ường th y Vi t Namấ ở ệ trên các vùng cao nh granit, sa phi n th ch, phù sa c , g nai, đá

vôi, d c t đ u tr ng đố ụ ề ồ ược cà phê cà phê vỞ ườn có kh năngả

tr ng đồ ượ ả ở ơc c n i có đá l đ u, nh ng n i đ t d c v n tr ngộ ầ ở ữ ơ ấ ố ẫ ồ

được cà phê n u làm t t công trình ch ng xói mòn Dù tr ng trênế ố ố ồ ở

lo i đ t nào nh ng vai trò c a con ngạ ấ ư ủ ười có tính quy t đ nh trongế ị

vi c duy trì, b o v nâng cao đ phì nhiêu c a đ t Ngay c trên đ tệ ả ệ ộ ủ ấ ả ấ ba-zan, n u cà phê không đế ược chăm sóc t t v n d n t i hi n tố ẫ ẫ ớ ệ ượ ngcây m c còi c c, năng su t th p Ngọ ọ ấ ấ ượ ạ ởc l i nh ng n i khôngữ ơ

ph i là đ t ba-zan n u đ m b o đả ấ ế ả ả ược đ lủ ượng phân h u c , vôữ ơ

c , gi i quy t t t cây đ u đ , phân xanh tr ng xen, t g c t t cùngơ ả ế ố ậ ỗ ồ ủ ố ốcác bi n pháp thâm canh t ng h p khác nh tệ ổ ợ ư ướ ưới n c v n có khẫ ả năng t o nên các vạ ườn cà phê có năng su t cao ấ

Khí h u ậ

Không ph i vùng nào trên trái đ t cũng tr ng đả ở ấ ồ ược cà phê Ngoài

y u t đ t đai, cây cà phê còn đòi h i m t s yêu c u v nhi t đ ,ế ố ấ ỏ ộ ố ầ ề ệ ộ

m đ , l ng m a, ánh sáng, gió Vì v y, khi ch n vùng tr ng cà

phê ph i chú ý t i các y u t r t quan tr ng này ả ớ ế ố ấ ọ

- Nhi t đ : ệ ộ Nói chung trong ph m vi nhi t đ tạ ệ ộ ương đ i r ng tố ộ ừ 50C đ n 320C cây cà phê v n có kh năng t n t i, sinh trế ẫ ả ồ ạ ưởng vàphát tri n Song ph m vi nhi t đ phù h p đ i v i t ng gi ng càể ạ ệ ộ ợ ố ớ ừ ốphê có khác nhau

- Cà phê a n i mát và h i l nh Ph m vi thích h p t 180C - 250C,ư ơ ơ ạ ạ ợ ừthích h p nh t t 20 - 220C Do yêu c u v nhi t đ nh v y nênợ ấ ừ ầ ề ệ ộ ư ậ

cà phê chè thường được tr ng mi n núi có đ cao t 600 - 2.500ồ ở ề ộ ừ

m (nguyên quán cà phê chè là Ethiopie n i có đ cao trên dở ơ ộ ướ i2.000 m) Các nước tr ng cà phê chè có ph m v th m ngon nh :ồ ẩ ị ơ ư Kenya, Tanzania, Ethiopie, Côlombia thường được tr ng n i cóồ ở ơ

đ cao t 800 m tr lên Ngộ ừ ở ượ ạc l i cà phê v i thích n i nóng m.ố ở ơ ẩ

Ph m vi nhi t đ thích h p t 22 - 260C, song gi i h n nhi t đạ ệ ộ ợ ừ ớ ạ ệ ộ

thích h p nh t t 24 - 260C Nhi t đ gi m xu ng t i 00C làm thuiợ ấ ừ ệ ộ ả ố ớcháy các đ t non, n u kéo dài làm cháy c lá già đ c bi t là vùngọ ế ả ặ ệhay xu t hi n sấ ệ ương mu i Gió rét và gió nóng đ u b t l i đ i v iố ề ấ ợ ố ớ sinh trưởng c a cây cà phê ủ

- L ượ ng m a: ư

Lượng m a c n thi t đ i v i cây cà phê chè thư ầ ế ố ớ ường 1.300 mm - 1.900

mm, còn đ i v i cà phê v i c n t 1.300 - 2.500 mm N u lố ớ ố ầ ừ ế ượng m aư

được phân b tổ ương đ i đ u trong năm có m t mùa khô h n ng n vàoố ề ộ ạ ắ

cu i và sau v thu ho ch, nhi t đ th p thì thu n l i cho quá trình phânố ụ ạ ệ ộ ấ ậ ợhóa m m hoa c a cây cà phê Đ i v i cà phê mít có yêu c u v nhi t đầ ủ ố ớ ầ ề ệ ộ

và lượng m a tư ương t nh cà phê v i Song cây cà phê mít có b r ănự ư ố ộ ễsâu, vì v y có th tr ng nh ng n i có lậ ể ồ ở ữ ơ ượng m a ít h n ư ơ

Nhìn chung, nở ước ta lượng m a phân b không đ u Lư ố ề ượng m a t pư ậ trung kho ng 70 - 80% vào trong mùa m a gây ra hi n tả ư ệ ượng th a nừ ướ c.Mùa khô thường kéo dài t 3 - 5 tháng, nh ng lừ ư ượng nước m a ch chi mư ỉ ế

t 20 - 30%, do v y có nhi u n i cây cà phê thi u nừ ậ ề ơ ế ước nghiêm tr ng đ cọ ặ

bi t là các t nh Tây Nguyên và mi n Đông Nam B Đ kh c ph c hi nệ ỉ ở ề ộ ể ắ ụ ệ

tượng này, v n đ t g c gi m, đai r ng phòng h , cây che bóng vàấ ề ủ ố ữ ẩ ừ ộ

tướ ưới n c có m t ý nghĩa quan tr ng ộ ọ

Cà phê chè là lo i cây thích ánh sáng tán x (ngu n g c m c trong r ngạ ạ ồ ố ọ ừ

th a t i châu Phi), ánh sáng tr c x làm cho cây b kích thích ra hoa quá đư ạ ự ạ ị ộ

d n t i hi n tẫ ớ ệ ượng khô cành, khô qu , vả ườn cây xu ng d c nhanh, ánhố ốsáng tán x có tác d ng đi u hòa s ra hoa, phù h p v i c ch quang h pạ ụ ề ự ợ ớ ơ ế ợ

t o thành và tích lũy ch t h u c có l i cho cây cà phê, gi cho vạ ấ ữ ơ ợ ữ ườn câylâu b n, năng su t n đ nh Cà phê v i là cây thích ánh sáng tr c x y uề ấ ổ ị ố ự ạ ế (nguyên quán cà phê v i m c r i rác ven bìa R NG CH U PHI) ố ọ ả Ừ Ở Ấ Ở

nh ng n i có ánh sáng tr c x v i cữ ơ ự ạ ớ ường đ m nh thì cây cà phê v i c nộ ạ ố ầ

lượng cây che bóng đ đi u hòa ánh sáng, đi u hòa quá trình quang h pể ề ề ợ