Ngoài ra không có lo i nào khác... Hình th c th hai là nh thu kèm ch ng t Documentary collection: là s th a thu n mà theo đó bên bán giao hàng cho bên mua... Ba là, ngân hàng m opening b
Trang 3L I C M N
u tiên, em xin g i l i c m n chân thành đ n cô Lê Phan Th Di u
Th o – là gi ng viên h ng d n đ c nhà tr ng phân công h ng d n cho em
và m t s b n hoàn thành đ c bài báo cáo này qu th t không d dàng n u không có s giúp đ và h ng d n t n t n tình c a cô V i nh ng kinh nghi m quý báu c a mình, th c s Lê Phan Th Di u Th o đã giúp cho bài báo c a em
t c bi t em xin g i l i c m n sâu s c đ n ch Tr n Kim Nga – Tr ng
phòng Thanh toán qu c t , đã t o m i đi u ki n giúp đ em trong quá trình th c
t p và ch Tr ng Th Thùy Ngân – nhân viên ph trách h ng d n em, ch đã nhi t tình cung c p cho em các s li u c ng nh các ki n th c chuyên môn c
b n c n thi t
Tuy nhiên trong quá trình th c t p và làm báo cáo, v i s thi u h t nhi u
v kinh nghi m th c t h n n a và v i ngu n s li u còn h n ch , bài báo cáo
c a em không th tránh kh i nh ng sai sót Em r t mong nh n đ c s thông
c m và ý ki n đóng góp c ng nh s giúp đ , h ng d n c a th y cô v bài báo cáo c a em đ bài báo cáo này có th đ t đ c k t qu t t h n n a
Cu i cùng, m t l n n a, em xin chân thành c m n!
Trang 4XÁC NH N C A N V TH C T P
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Thành ph H Chí Minh, ngày tháng n m 2010
Trang 5NH N XÉT C A GI NG VIÊN H NG D N
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Thành ph H Chí Minh, ngày tháng n m 2010
Trang 6NH N XÉT C A GIÁO VIÊN PH N BI N
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Thành ph H Chí Minh, ngày tháng n m 2010
Trang 75 CVTT : Chuyên viên thanh toán
6 HDBank : Ngân hàng th ng m i c ph n phát tri n nhà Tp.HCM
Trang 8M C L C
L i c m n i
Xác nh n c a đ n v th c t p ii
Nh n xét c a gi ng viên h ng d n iii
Danh m c các t vi t t t v
M c l c vi
Danh m c b ng viii
Danh m c hình ix
L i m đ u 1
Ch ng 1 T ng quan v tín d ng ch ng t .4
1.1 Khái quát thanh toán qu c t .4
1.1.1 Khái ni m thanh toán qu c t .4
1.1.2 Vai trò thanh toán qu c t .4
1.1.3 H th ng ngân hàng đ i lý 7
1.1.4 Các ph ng th c thanh toán qu c t .9
1.2 Ph ng th c tín d ng ch ng t .11
1.2.1 Khái ni m và ngu n lu t đi u ch nh 11
1.2.2 c đi m c a th tín d ng ch ng t .13
1.2.3 Quy trình thanh toán tín d ng ch ng t .14
1.2.4 N i dung th tín d ng 18
1.2.5 Phân lo i th tín d ng 21
1.3 Nh n xét ph ng th c tín d ng ch ng t .24
1.3.1 i v i nhà xu t kh u 24
1.3.2 i v i nhà nh p kh u 25
1.3.3 i v i ngân hàng .25
Ch ng 2 Th c tr ng ho t đ ng tín d ng ch ng t t i h i s HDBank 27
2.1 Gi i thi u v h i s HDBank .27
2.1.1 L ch s hình thành .27
2.1.2 C c u t ch c 30
2.1.3 Khái quát ho t đ ng thanh toán qu c t c a h i S HDBank 31
Trang 92.2.1 Ho t đ ng thanh toán hàng nh p kh u b ng tín d ng ch ng t .32
2.2.2 Ho t đ ng thanh toán hàng xu t kh u b ng tín d ng ch ng t .39
2.3 ánh giá ho t đ ng tín d ng ch ng t t i h i s HDBank .46
2.3.1 K t qu đ t đ c 46
2.3.2 Nh ng t n t i và nguyên nhân 50
Ch ng 3 Gi i pháp phát tri n ho t đ ng tín d ng ch ng t t i h i s HDBank 52
3.1 nh h ng chi n l c phát tri n c a h i s HDBank .52
3.1.1 nh h ng phát tri n ho t đ ng kinh doanh 52
3.1.2 nh h ng phát tri n ho t đ ng thanh toán qu c t .53
3.2 Gi i pháp phát tri n ho t đ ng tín d ng ch ng t t i h i s HDBank 55
3.2.1 i v i TDCT hàng nh p 55
3.2.2 i v i TDCT hàng xu t 57
3.2.3 Chính sách khách hàng - Marketing 57
3.2.4 V ngu n nhân l c 59
3.2.5 u t và s d ng hi u qu công ngh hi n đ i vào quy trình thanh toán tín d ng ch ng t .60
3.2.6 M r ng quan h v i các ngân hàng đ i lý trên toàn th gi i 61
K t lu n 62
Danh m c tài li u tham kh o 64
Ph l c
Trang 11DANH M C HÌNH
Hình 1.1 Quy trình thanh toán TDCT 14 Hình 2.1 S đ c c u t ch c c a HDBank .30 Hình 2.2 S l ng L/C m và s l ng b ch ng t hàng nh p sáu tháng đ u
n m 2009 và sáu tháng đ u n m 2010 .37 Hình 2.3 S l ng L/C m và s l ng b ch ng t hàng xu t sáu tháng đ u n m
2009 và sáu tháng đ u n m 2010 .44 Hình 2.4 T ng thu các d ch v thanh toán qu c t giai đo n 2007- 2009 c a
HDBank 47 Hình 3.1 Quy trình phát hành th m đ nh L/C đ xu t d a trên c c u t ch c
TTQT m i c a HDBank 56 Hình 3.2 Quy trình thanh toán L/C đ xu t d a trên c c u t ch c TTQT m i
c a HDBank 56
Trang 12L I M U
TTQT t lâu là m t ho t đ ng không còn m i m xa l đ i v i các ngân
hàng và doanh nghi p c a Vi t Nam T sau khi hòa nh p vào th tr ng th
gi i, m c a giao th ng thì TTQT đã tr thành m t ho t đ ng th ng xuyên và
quan tr ng, nh t là trong quá trình thanh toán giao d ch th ng m i, trong các
ho t đ ng xu t nh p kh u c a Vi t Nam và toàn th gi i nói chung và c a ngân
hàng HDBank nói riêng
Ngân hàng TMCP phát tri n Nhà TP HCM (HDBank) là m t đ nh ch tài
chính c a n n kinh t Vi t Nam, HDBank đ c thành l p t n m 1992 nh ng
ho t đ ng TTQT m i đ c tri n khai t n m 2005 Sau h n n m n m đi vào ho t
đ ng, ho t đ ng TTQT c a HDBank đã đ t đ c nhi u k t qu đáng khích l
nh ng do m i đi vào ho t đ ng nên ngân hàng còn g p ph i m t s khó kh n
Trong th i gian t i, các ngân hàng n c ngoài đ c phép thành l p t i Vi t Nam
do đó s c nh tranh trong ho t đ ng TTQT ngày càng gay g t
Trong các hình th c TTQT, ho t đ ng thanh toán theo ph ng th c tín
d ng ch ng t là m t trong nh ng ph ng th c đ c s d ng ph bi n đ giao
d ch Tuy nhiên không ít thì nhi u ho t đ ng này v n còn nh ng t n t i mang
tính đ c tr ng c a riêng nó n c ta, ph ng th c tín d ng ch ng t thanh toán
trong n c còn r t ít, vì th em ch t p trung nghiên c u ho t đ ng tín d ng
ch ng t ngoài n c hoàn thi n ho t đ ng này ngày càng tr nên t t h n
cho vi c m r ng nh ng giao d ch nh m đ y nhanh và m nh l i ích c a khách
hàng giao d ch và l i nhu n c a ngân hàng HDBank, em đã ch n đ tài cho bài
khóa lu n t t nghi p này đó là: “Phát tri n ho t đ ng tín d ng ch ng t t i h i s
NHTMCP Phát Tri n Nhà Tp.HCM (HDBank)”
♦ M c đích:
Nh m hoàn thi n và m r ng ho t đ ng TTQT c a ngân hàng HDBank
Trang 13c) Làm th nào đ hoàn thi n và m r ng ho t đ ng TTQT c a ngân hàng
HDBank trong th i gian t i?
♦ Ph ng pháp nghiên c u:
tài mang tính th c ti n cao Do v y, đ tài này s d ng k t h p nhi u
ph ng pháp nghiên c u khác nhau nh m t n d ng tính ch t h p lý và tính u
vi t c a t ng lo i ph ng pháp nghiên c u khoa h c
V i nh ng khó kh n không th tránh kh i trong vi c thu th p đ y đ s
li u cho vi c ch y mô hình, bài báo cáo đ c quy t đ nh ch n ph ng pháp
nghiên c u th ng kê mô t , nghiên c u th c nghi m và d a vào nh ng mô hình
lý thuy t đã đ c bi t đ n qua quá trình tìm hi u là ph ng pháp nghiên c u cho
bài nghiên c u này
• Ph ng pháp nghiên c u d li u th c p đ c s d ng đ nghiên c u
c s lý lu n nh m đ t n n t ng c s cho nh ng lý lu n sau này đ
phân tích và đ ra h ng gi i quy t cho vi c đ y m nh ho t đ ng
TTQT theo ph ng th c TDCT t i h i s HD Bank
• Ph ng pháp nghiên c u d li u s c p c ng đ c s d ng nh m thu
th p thêm các thông tin liên quan đ n th c tr ng, nh ng đi m t n t i
Trang 14trong các ho t đ ng TTQT theo ph ng th c TDCT t i h i s
HDBank
• ng th i s d ng s li u th ng kê đ c t h i s HDBank, t báo
chí, báo đi n t đ phân tích tình hình ho t đ ng TTQT theo ph ng
th c TDCT t i h i s HDBank trong nh ng n m qua
♦ Ph m vi nghiên c u:
i t ng và ph m vi nghiên c u c a đ tài này là ho t đ ng TTQT t i
h i s c a ngân hàng HDBank
♦ Ngu n s li u, d li u:
Nh ng nghiên c u tr c đây c ng nh nh ng tài li u và trang web tham
kh o cho vi c nghiên c u s đ c đ c p xuyên su t trong toàn bài và trong ph n
Trang 15CH NG 1
T NG QUAN V TÍN D NG CH NG T 1.1 Khái quát thanh toán qu c t
1.1.1 Khái ni m thanh toán qu c t
TTQT là nghi p v ngân hàng qu c t đ c hình thành và phát tri n trên
c s ho t đ ng ngo i th ng và các quan h trao đ i qu c t Nghi p v này đòi
h i ph i có trình đ chuyên môn cao, ng d ng công ngh tiên ti n, t o s k t
n i hài hòa gi a ngân hàng trong n c v i h th ng ngân hàng th gi i
TTQT nói m t cách d hi u là quá trình th c hi n các kho n thu chi ti n t
qu c t thông qua h th ng ngân hàng trên th gi i nh m ph c v cho các m i
quan h trao đ i qu c t phát sinh gi a các n c v i nhau
S phát tri n và bùng n c a công ngh thông tin cùng v i nh ng công
ngh máy móc hi n đ i trong nh ng n m g n đây đã t o đi u ki n thúc đ y
TTQT ngày càng đ c hoàn thi n cung c p nh ng s n ph m d ch v ti n ích, an
toàn, nhanh chóng, chính xác và hi u qu
1.1.2 Vai trò c a TTQT trong n n kinh t
1.1.2.1 i v i l nh v c ngo i th ng Ngo i th ng có v trí quan tr ng trong n n kinh t c a m i qu c gia, nh
ho t đ ng ngo i th ng mà góp ph n gi i quy t nhu c u trong n c v s n ph m
hàng hóa, d ch v mà s n xu t trong n c ch a đáp ng đ c, đ ng th i cung
c p các s n ph m hàng hóa d ch v mà n c ngoài còn thi u và có nhu c u s
d ng Ngo i th ng s giúp các n c b sung nh ng h n ch khi m khuy t mà
n n kinh t n i đ a còn g p khó kh n và h n ch ho c không có hi u qu cao
TTQT là khâu cu i cùng đ hoàn thành các quan h ngo i th ng Ho t
đ ng xu t – nh p kh u nói riêng và ngo i th ng nói chung ch có th phát tri n
đ c m t cách bình th ng khi khâu thanh toán đ c th c hi n và gi i quy t
N u nh quá trình thanh toán này đ c ti n hành m t cách liên t c nhanh chóng
Trang 16thu n l i s có tác d ng đ y nhanh t c đ thanh toán và nâng cao hi u qu s
d ng v n c a các doanh nghi p xu t nh p kh u
TTQT không nh ng có tác d ng duy trì các m i quan h ngo i th ng, mà
còn có tác d ng thúc đ y ngo i th ng phát tri n m nh m h n Ngo i th ng
đ c c ng c và phát tri n, còn là đi u ki n đ m r ng các quan h gi a các
n c trong các l nh v c v n hóa, xã h i, ngo i giao, h p tác khoa h c k thu t…
Ho t đ ng TTQT còn góp ph n thúc đ y ho t đ ng xu t nh p kh u, t o thêm
vi c làm và t ng thu nh p cho ng i lao đ ng, nhi u ngành xu t kh u đã t o
thêm vi c làm phi nông nghi p cho lao đ ng khu v c nông thôn, góp ph n t ng
thu nh p và gi m b t tình tr ng đói nghèo
ng th i, th c hi n t t TTQT có tác d ng khuy n khích các nhà kinh
doanh xu t nh p kh u m r ng quy mô ho t đ ng kinh doanh, gia t ng kh i
l ng hàng hóa mua bán, m r ng quan h giao d ch gi a các n c v i nhau
Làm cho ngu n ngo i t trong n c đ c t p trung và đ c qu n lý, s d ng m t
cách có m c đích, có hi u qu cho n n kinh t , t đó t o đi u ki n th c hi n t t
ch đ qu n lý ngo i h i và ho t đ ng xu t nh p kh u theo đúng chính sách
ngo i th ng
1.1.2.2 i v i quá trình h i nh p kinh t qu c t TTQT không ch phát sinh trong l nh v c kinh t - th ng m i, l nh v c tài
chính ngân hàng mà TTQT còn tr c ti p góp ph n th c hi n các quan h ngo i
giao xã h i gi a các n c
Trong đi u ki n và xu th h i nh p qu c t , ho t đ ng kinh t , th ng m i,
ho t đ ng tài chính ngân hàng và ho t đ ng ngo i giao, xã h i…trên bình di n
qu c t , không còn là ho t đ ng riêng l , đ c l p mà gi a chúng đ u có m i quan
h v i nhau r t ch t ch Trong quan h kinh t th ng m i có ch a đ ng quan
h ngo i giao, chính tr xã h i, ng c l i trong quan h ngo i giao, chính tr , xã
h i l i đan xen các quan h kinh t th ng m i, TTQT N u gi i quy t các m i
quan h kinh t , th ng m i thì đ ng th i c ng gi i quy t t t các quan h v
ngo i giao xã h i
Trang 17N u lo i b các y u t chính tr c c đoan, thì vi c gi i quy t t t các m i
quan h qu c t , rõ ràng là góp ph n đ y nhanh s phát tri n c a n n kinh t th
gi i, các n c càng hi u bi t nhau nhi u h n, xích l i g n nhau h n và cùng nhau
phát tri n trong th gi i hòa bình và h p tác thân thi n
1.1.2.3 i v i các NHTM TTQT không ch là đ n thu n th c hi n quá trình thanh toán, chuy n ti n
gi a các n c, mà nó còn liên quan đ n l nh v c tài chính – ngân hàng c a m i
n c
TTQT th ng g n li n v i các quan h tài chính tín d ng, do đó liên quan
đ n s luân chuy n c a dòng v n ng n h n t qu c gia này sang qu c gia khác
trên ph m vi toàn th gi i Qua đó giúp gi i quy t các nhu c u v n trong giao
d ch TTQT cho nh ng n c có tình tr ng tài chính ch a n đ nh
TTQT g n li n v i ho t đ ng c a h th ng ngân hàng n i đ a v i các ngân
hàng n c ngoài, v i các t ch c tài chính qu c t Qua đó giúp cho h th ng
ngân hàng c a nh ng n c ch m phát tri n ti p c n đ c v i h th ng giao d ch
thanh toán hi n đ i, đ ng th i c ng c và m r ng quan h h p tác gi a các ngân
hàng n c này v i các ngân hàng c a n c khác, m r ng các ho t đ ng đ u t
tr c ti p và gián ti p
Nh phát tri n các ph ng th c TTQT mà s liên k t gi a các h th ng
ngân hàng v i ngân hàng n c khác càng đ c m r ng h n, hình thành s liên
k t mang tính toàn c u c a h th ng ngân hàng - đây là đi u ki n r t quan tr ng
đ thúc đ y các quan h qu c t ngày càng đ c phát tri n, v a là đi u ki n đ
hình thành h th ng an ninh tài chính qu c t
Trong TTQT, ngân hàng đóng vai trò trung gian thanh toán giúp cho vi c
thanh toán đ c ti n hành an toàn nhanh chóng ti n l i và gi m b t chi phí thay
vì thanh toán b ng ti n m t Ngân hàng không ch b o v quy n l i cho khách
hàng trong giao d ch thanh toán, mà còn t v n cho khách hàng nh m t o s an
tâm tin t ng và h n ch r i ro trong quan h giao d ch mua bán và thanh toán
v i n c ngoài
Trang 18T nh ng ho t đ ng này s n y sinh các kho n phí, hoa h ng không ch
làm t ng thu nh p c a ngân hàng mà còn t o đi u ki n cho ngân hàng t ng thêm
ngu n v n c a mình do nhu c u trao đ i hàng hóa và d ch v phát sinh th ng
xuyên gi a các ch th nên s l ng khách hàng đ n ngân hàng giao d ch ngày
m t t ng, t đó khách hàng s m các tài kho n ho c ký qu t i ngân hàng làm
t ng quy mô ho t đ ng và th ph n c a ngân hàng trên th tr ng ng th i
ngân hàng có th th c hi n các nghi p v khác nh ch p nh n h i phi u, chi t
kh u h i phi u, cung c p tín d ng tài tr , b o lãnh thanh toán cho khách hàng…
Nh v y th c hi n t t TTQT s t o đi u ki n phát tri n các nghi p v và
m r ng quy mô ho t đ ng c a ngân hàng, nâng cao uy tín và danh ti ng c a
Phân ph i s n ph m d ch v thông qua ngân hàng đ i lý th ng áp d ng đ i
v i nh ng ngân hàng ch a có chi nhánh, do ch a đ c phép ho c ch a đ đi u
ki n thành l p ho c n u m thêm chi nhánh hi u qu s không cao Do đó, ngân
hàng th ng thông qua m t ngân hàng có tr s t i đ a đi m kinh doanh làm đ i
lý v m t nghi p v nào đó và ngân hàng đ i lý đ c h ng hoa h ng nh đ i lý
thanh toán, đ i lý chuy n ti n, séc du l ch… ây c ng là m t trong các lo i kênh
phân ph i có xu th phát tri n cùng v i xu th toàn c u hoá th tr ng tài chính
qu c t
Ho t đ ng c a các ngân hàng đ i lý này có u đi m v m t chi phí th p,
t ng c h i ki m l i nhu n c a ngân hàng trong đi u ki n b h n ch ho c ch a
đ c phép m r ng thêm chi nhánh Tuy nhiên bên c nh đó ho t đ ng này c ng
có m t s h n ch đó là không đ c ch đ ng cung c p s n ph m d ch v đ n t n
tay khách hàng, không đ c tr c ti p có quan h v i khách hàng c a ngân hàng,
Trang 19nh h ng đ n vi c t o hình nh và d u n c a ngân hàng trong tâm trí khách
hàng
1.1.3.2 M t s h th ng truy n tin:
H th ng truy n tin c a ngân hàng hi n nay có 3 h th ng: h th ng
truy n tin qua th tín, h th ng truy n tin qua Telex, h th ng truy n tin qua
SWIFT
M t là, h th ng truy n tin qua th tín, là ph ng ti n truy n tin t khi
m i hình thành nghi p v TTQT, đ n nay ph ng ti n này v n còn đang đ c s
d ng c đi m c a ph ng ti n này là ch m vì ph i m t m t kho ng th i gian
luân chuy n trên đ ng m c khác chi phí l i cao, không an toàn
Hai là, h th ng truy n tin qua Telex, vi c th c hi n các giao d ch TTQT
đ c th c hi n thông qua ph ng ti n Telex c đi m c a ph ng ti n Telex là
ch m (th i gian truy n m t b c đi n dài, n u là L/C ph i m t 20-30 phút), chi
phí đi n tín cho m t giao d ch cao Telex là ph ng ti n công c ng nên b n than
nó không an toàn, ch a có m t chu n chung cho các giao d ch TTQT
Ba là, h th ng truy n tin qua SWIFT SWIFT là Hi p h i vi n thông liên
ngân hàng và các t ch c tài chính qu c t ây là m t hi p h i mà thành viên là
các ngân hàng và các t ch c tài chính, m i ngân hàng tham gia là m t c đông
c a SWIFT Ph ng châm ho t đ ng c a hi p h i là ph c v các ngân hàng ch
không ph i l i nhu n
Trong s các lo i ph ng ti n truy n tin này thì SWIFT là lo i ph ng
ti n đang đ c s d ng trong nhi u ho t đ ng giao d ch c a nhi u ngân hàng trên
th gi i Nh ng u đi m c a SWIFT là lý do các ngân hàng trên th gi i s d ng
nó SWIFT là m t m ng truy n thông ch s d ng trong h th ng ngân hàng và
các t ch c tài chính nên tính b o m t cao và an toàn T c đ truy n thông tin
qua SWIFT nhanh cho phép có th x lý đ c s l ng l n giao d ch v i chi phí
cho m t đi n giao d ch th p M t khác s d ng SWIFT s tuân theo tiêu chu n
th ng nh t trên toàn th gi i ây là đi m chung c a b t c ngân hàng nào tham
gia SWIFT có th hòa đ ng v i c ng đ ng ngân hàng trên th gi i
Trang 20Tuy nhiên SWIFT là m t trong các ph ng ti n truy n tin TTQT chính,
bên c nh đó v n ph i s d ng các ph ng ti n truy n tin khác
Ví d : Khi chuy n b ch ng t TTQT v n ph i s d ng th tín mà không
th dùng SWIFT đ chuy n đ c Ho c khi chuy n m t b c đi n t i ngân hàng
Myanma ta không th dùng SWIFT mà ph i s d ng TELEX vì các ngân hàng
Myanma ch a tham gia SWIFT
Nh v y khi tham gia vào h th ng SWIFT, m i ngân hàng c n ph i có
m t đ a ch SWIFT c th hay g i là BIC (Bank identifier Code) Thông qua đ a
ch này mà các ngân hàng có th trao đ i nghi p v thanh toán qu c t và các
d ch v khác do SWIFT cung c p a ch BIC có hai lo i, lo i 8 ký t dùng cho
các ngân hàng đ c l p và lo i 11 ký t dùng cho các chi nhánh Ngoài ra không
có lo i nào khác
1.1.4 Các ph ng th c thanh toán qu c t
1.1.4.1 Ph ng th c thanh toán chuy n ti n (Remittance)
Ph ng th c chuy n ti n là ph ng th c theo s y nhi m c a khách
hàng, yêu c u ngân hàng ph c v chuy n m t s ti n nh t đ nh t qu c gia này
sang qu c gia này sang qu c gia khác cho ng i th h ng trong m t th i gian
nh t đ nh
Có 3 hình th c chuy n th c chuy n ti n:
Chuy n ti n b ng th : Mail tranfers (M/T): Ngân hàng th c hi n nghi p
v chuy n ti n b ng cách g i th cho ngân hàng đ i lý n c ngoài tr ti n cho
ng i th h ng Chuy n ti n b ng th chi phí th p nh ng t ng đ i ch m d b
nh h ng bi n đ ng c a t giá
Chuy n ti n b ng đi n: Telegraphic transfers (T/T): ngân hàng th c hi n
nghi p v chuy n ti n b ng cách ra l nh b ng đi n cho ngân hàng đ i lý c a
mình n c ngoài tr ti n cho ng i th h ng Chuy n ti n b ng đi n chi phí
cao, nhanh chóng k p th i nên ít ch u nh h ng c a bi n đ ng t giá
Chuy n ti n b ng séc ngân hàng, h i phi u ngân hàng: Bank check, Bank
draft: là l nh thanh toán do ngân hàng phát hành theo yêu c u c a khách hàng đ
ngh ngân hàng đ i lý n c ngoài thanh toán m t s ti n nh t đ nh cho ng i th
Trang 21h ng Khách hàng có th n p ti n m t ho c đ ngh ngân hàng trích chuy n ti n
t tài kho n ti n g i đ chuy n ti n sang ngân hàng đ i lý n c ngoài thanh toán cho ng i th h ng
1.1.4.2 Ph ng th c thanh toán nh thu
Là ph ng th c thanh toán mà nhà XK sau khi giao hàng hay cung c p
d ch v , s y thác cho ngân hàng ph c v mình nh thu h ti n nhà NK trên c
s h i phi u (đ c ng i bán ký phát cho ng i mua) và ch ng t hàng hóa liên quan (n u có) Ngân hàng th c hi n đúng theo nh ch th nh n đ c, h i phi u
và b ch ng t đ c g i ra ngân hàng n c ngoài đ chuy n giao cho ng i mua theo nh ng đi u kho n và đi u ki n đ c ghi rõ trong ch th nh thu (do ngân hàng bên bán l p g i cho ngân hàng bên mua) nh m đ t đ c thanh toán ho c
ch p nh n thanh toán h i phi u t phía ng i mua
Ph ng th c nh thu đ c th c hi n d i hai hình th c:
Hình th c th nh t là nh thu tr n (Clean collection): là s tr c ti p th a thu n mà theo đó bên bán giao hàng và g i ch ng t giao hàng tr c ti p cho bên mua đ nh n hàng Sau đó bên bán l p h i phi u (tr ngay hay tr ch m) g i ngân hàng ph c v mình nh thu h ti n bên mua d a trên h i phi u Ph ng
th c này ít đ m b o quy n l i cho bên bán nên ít đ c s d ng, th ng ch đ c
s d ng khi bên mua và bên bán bi t rõ nhau
Hình th c th hai là nh thu kèm ch ng t (Documentary collection): là
s th a thu n mà theo đó bên bán giao hàng cho bên mua Sau đó bên bán l p h i phi u (tr ngay hay tr ch m) và ch ng t giao hàng g i ngân hàng ph c v mình
nh thu h ti n bên mua V i đi u ki n ngân hàng thay m t bên bán kh ng ch
b ch ng t ch khi nào bên mua đ ng ý thanh toán ho c ch p nh n thanh toán
h i phi u, thì ngân hàng m i giao b ch ng t đ làm c s nh n hàng
Nh thu kèm ch ng t có hai lo i: nh thu tr ti n đ i ch ng t (Documentary against payment – D/P) - đ c s d ng trong tr ng h p mua bán
tr ti n ngay, khi ng i mua tr ti n thì ngân hàng giao b ch ng t thanh toán
đ nh n hàng Lo i th hai là nh thu ch p nh n tr ti n đ i ch ng t (Documentary agianst acceptance – D/A) - đ c s d ng trong tr ng h p mua bán có k h n hay mua bán ch u, ch khi nào ng i mua ch p nh n tr ti n trên
Trang 22h i phi u (h i phi u có k h n) thì ngân hàng m i giao b ch ng t đ nh n hàng n h n thanh toán h i phi u, ng i mua có nhi m v thanh toán đúng h n cho ng i c m h i phi u
1.1.4.3 Ph ng th c thanh toán tín d ng ch ng t (Documentary
credit) TDCT là m t s th a thu n, trong đó ngân hàng (ngân hàng m L/C) theo yêu c u c a khách hàng (ng i xin m L/C) cam k t thanh toán m t s ti n nh t
đ nh cho ng i th ba (ng i h ng l i) ho c tr theo l nh c a ng i này, ho c
ch p nh n h i phi u do ng i này ký phát trong ph m vi s ti n đó, v i đi u ki n
ng i này th c hi n đ các yêu c u c a L/C và xu t trình cho ngân hàng b
ch ng t thanh toán phù h p v i các đi u kho n, đi u ki n đã ghi trong L/C
L/C đ c m trên c s c a H NT (nh ng khi L/C đã đ c m thì nó hoàn toàn đ c l p v i H NT), là v n b n pháp lý quan tr ng, là công c c t lõi
c a tín d ng ch ng t Khi h p đ ng ngo i th ng đã ký k t gi a nhà NK th a thu n s d ng ph ng th c TDCT, nh ng n u không m L/C thì ph ng th c TDCT không th nào th c hi n đ c
ng i h ng l i khi nh ng đi u ki n và đi u kho n quy đ nh trong L/C đ c
th c hi n đúng và đ y đ
nh ngh a v TDCT đ c nêu t i i u 2, UCP600, nh sau: “TDCT là
m t s th a thu n b t k , cho dù đ c mô t ho c g i tên nh th nào, th hi n
m t cam k t ch c ch n và không h y ngang c a ngân hàng phát hành v vi c
thanh toán khi xu t trình phù h p”
Trang 23Các bên tham gia ph ng th c tín d ng ch ng t g m có:
M t là, ng i xin m L/C (applicant) thông th ng là ng i mua (buyer) hay ng i NK hàng hóa (importer)
Hai là, ng i h ng l i L/C (beneficiray) có th là m t ho c nhi u ng i
h ng l i s ti n L/C, thông th ng ng i h ng l i là ng i bán (seller), ng i
XK (exporter)
Ba là, ngân hàng m (opening bank) hay NHPH th tín d ng (issuing bank) ây là ngân hàng th c hi n phát hành L/C theo yêu c u c a ng i m , ngh a là nó cung c p tín d ng cho ng i m NHPH th ng đ c hai bên mua bán th a thu n và quy đ nh trong h p đ ng mua bán N u không có s th a thu n
tr c, thì nhà NK đ c phép t ch n NHPH
B n là, NHTB L/C (advising bank) Là ngân hàng th c hi n thông báo L/C cho ng i th h ng theo yêu c u c a NHPH NHTB th ng là ngân hàng đ i lý hay m t chi nhánh c a NHPH n c nhà XK
N m là, ngân hàng xác nh n (confirming bank) : Là ngân hàng b sung s xác nh n c a mình đ i v i L/C theo yêu c u ho c theo s y quy n c a NHPH
Sáu là, ngân hàng thanh toán (paying bank) có th là ngân hàng m L/C
ho c có th là ngân hàng khác đ c ngân hàng m L/C ch đ nh thay mình thanh toán tr ti n hay chi t kh u h i phi u cho ng i XK
1.2.1.2 Ngu n lu t đi u ch nh
N i dung ph ng th c thanh toán TDCT đ c th c hi n theo b n “Quy
t c và th c hành th ng nh t v TDCT (Uniforrm Customs and Practice for Documeneary Credit) do Phòng Th ng M i Qu c T (ICC) ban hành V n b n
đ u tiên đ c xu t b n n m 1993 sau đó đ c s a đ i b sung qua các n m
1951, 1962, 1974, 1983 (th ng đ c g i là UCP400) và n m1993
UCP500 có giá tr hi u l c k t ngày 1/1/1994 G n đây nh t là ngày 25/10/2006 ICC đã công b UCP600 có hi u l c k t ngày 01/07/2007 UCP là
m t v n b n pháp lý không mang tính b t bu c các bên mua bán qu c t ph i áp
d ng Do đó n u áp d ng UCP thì ph i d n chi u đi u y trong L/C c a mình
Trang 241.2.2 c đi m c a th tín d ng ch ng t
Trong các giao d ch b ng TDCT thì ngân hàng và các bên tham gia liên quan ch giao d ch trên c s ch ng t ch không giao d ch b ng hàng hóa, d ch
v Ch ng t đ c coi là không phù h p v i các đi u kho n quy đ nh trong L/C
n u ch ng t mâu thu n v i các đi u kho n quy đ nh c a L/C hay các ch ng t mâu thu n nhau c bi t trong L/C ph i ch rõ là có đ c phép h y ngang hay không đ c h y ngang, n u không có ghi chú nh v y thì L/C s đ c coi là không h y ngang
Theo đi u 14 v tiêu chu n ki m tra ch ng t c a UCP 600: NHPH có
m t kho ng th i gian t i đa không quá 5 ngày làm vi c sau khi nh n đ c ch ng
t đ ki m tra ch ng t và xác đ nh ch ng t phù h p hay không phù h p, n u quá th i gian NHPH không có quy n thông báo sai sót Ngân hàng không ch u trách nhi m ki m tra các ch ng t không quy đ nh trong L/C N u ngân hàng quy t đ nh t ch i ch ng t nó phái thông báo b ng ph ng ti n truy n thông
tr c lúc đóng c a ngày làm vi c th 5 Ngân hàng c ng s không ch u trách nhi m v s ch m tr do truy n tin, v l i chính t phát sinh trong qua trình chuy n giao ho c truy n tin
Trang 251.2.3 Quy trình thanh toán tín d ng ch ng t
Hình 1.1: Quy trình thanh toán TDCT
Quy trình th hi n nh sau:
B c 1: Nhà s n xu t và nhà nh p kh u ký k t h p đ ng ngo i th ng
B c 2: Nhà nh p kh u chu n b h s xin m L/C g i đ n ngân hàng
ph c v mình, yêu c u m L/C cho nhà XK h ng H s xin m L/C g m: đ n xin m L/C, h s pháp lý, tài s n b o đ m (là tài s n hi n có c a doanh nghi p
ho c chính lô hàng NK), ph ng án s n xu t kinh doanh…
Ngân hàng th m đ nh h s m L/C, xác đ nh kh n ng tài chính c a khách hàng, đánh giá ngu n v n thanh toán L/C, ph ng án s n xu t kinh doanh
… đ đ a ra c s quy t đ nh có đ ng ý m L/C hay không, quy đ nh m c ký
qu c th và thông báo cho khách hàng
B c 3: C n c vào yêu c u và n i dung đ n xin m L/C, ngân hàng xem xét th y h p lý s phát hành L/C thông qua ngân hàng đ i lý c a mình n c
XK NHPH in và giao b n g c L/C cho khách hàng, m h s theo dõi và thu phí
m L/C
(8) (7) (3)
Ngân hàng thông
báo L/C
Ngân hàng m L/C
Trang 26B c 4: NHTB ki m tra tính chân th t c a L/C, ti n hành thông báo L/C kèm theo s xác nh n (n u NHTB là ngân hàng xác nh n), đ ng th i chuy n b n
g c L/C cho nhà XK
B c 5: Nhà XK ki m tra n i dung L/C, n u đ ng ý thì ti n hành giao hàng, n u không đ ng ý s đ ngh ngân hàng đi u ch nh s a đ i, b sung cho phù h p h p đ ng
B c 6: Sau khi giao hàng, nhà XK chu n b b ch ng t theo yêu c u
c a L/C, xu t trình vào ngân hàng ph c v mình xin thanh toán
B c 7: Ngân hàng ph c v nhà XK ti n hành ki m tra ch ng t , l p th đòi ti n (Covering Schedule - n u ch ng t h p l ) và chuy n b ch ng t qua ngân hàng m L/C Th i gian đ NHTB ki m tra ch ng t và chuy n b ch ng
t ra n c ngoài cho ngân hàng m L/C là hai ngày làm vi c
B c 8: Ngân hàng m L/C ki m tra b ch ng t , n u phù h p v i nh ng
đi u ki n và đi u kho n đã ghi trong L/C thì ti n hành thanh toán ti n cho nhà
XK n u là L/C tr ngay ho c ch p nh n thanh toán h i phi u ho c cam k t thanh toán và thanh toán vào ngày đáo h n n u là L/C tr ch m
N u không phù h p thì ngân hàng m L/C có quy n t ch i thanh toán
ho c xin ý ki n c a ng i xin m L/C v vi c thanh toán lô hàng NK ng th i
g i thông báo b t h p l cho ngân hàng n c ngoài trong vòng n m ngày làm
vi c sau ngày nh n ch ng t và ch ý ki n tr l i c a ngân hành xu t trình ch ng
t
B c 9: Ngân hàng m L/C g i thông báo v tình hình lô hàng NK và yêu
c u nhà NK thanh toán, ti n hành song song v i giai đo n 8
B c 10: Nhà NK ki m tra b ch ng t , th y phù h p v i nh ng đi u kho n đi u ki n đã ghi trong L/C thì hoàn tr l i ti n cho ngân hàng m L/C ho c vay ngân hàng thanh toán L/C (L/C tr ngay) ho c cam k t thanh toán (L/C tr
ch m) Ngân hàng m L/C ti n hành ký h u v n đ n và giao b ch ng t cho nhà
NK nh n hàng
Trang 271.2.3.1 i v i hình th c thanh toán ngay (Settlement by
B c 7: Ngân hàng ph c v nhà XK ti n hành ki m tra ch ng t , n u phù
h p v i yêu c u c a L/C thì ngân hàng thanh toán ti n cho nhà XK
B c 8: Sau đó ngân hàng l p th đòi ti n chuy n h i phi u và ch ng t giao cho ngân hàng m L/C
B c 9: Ngân hàng m L/C ki m tra ch ng t n u phù h p hoàn tr ti n cho ngân hàng thanh toán
B c 10: Ngân hàng m L/C xu t trình ch ng t đòi n nhà NK
B c 11: Nhà NK ki m tra ch ng t , n u phù h p v i nh ng đi u kho n
đi u ki n đã ghi trong L/C, thì hoàn tr l i ti n cho ngân hàng m L/C, ho c vay ngân hàng thanh toán L/C Ngân hàng m L/C ti n hành ký h u v n đ n và giao
b ch ng t cho nhà NK nh n hàng
1.2.3.2 i v i hình th c thanh toán b ng cách ch p nh n h i
phi u (Settlement by Acceptance):
N u tr ng h p L/C tr ch m (usance L/C), ngân hàng m L/C ch p nh n thanh toán h i phi u, ho c có th ch th cho ngân hàng khác ch p nh n h i phi u sau đó theo dõi h i phi u đ n h n và thanh toán ti n cho ng i h ng th L/C Quy trình th hi n nh sau:
B c 7: Ngân hàng ph c v nhà XK ti n hành ki m tra ch ng t n u phù
h p v i yêu c u c a L/C, thì ngân hàng ti n hành ký ch p nh n h i phi u (n u
h i phi u đ c ký phát cho ngân hàng) thông báo h i phi u đã ch p nh n cho nhà XK
B c 8: Sau đó ngân hàng ch p nh n l p th đòi ti n chuy n h i phi u và
ch ng t giao hàng qua ngân hàng và thông báo ch p nh n h i phi u
Trang 28B c 9: Ngân hàng m L/C ki m tra ch ng t , n u ch ng t phù h p v i yêu c u c a L/C, ngân hàng m L/C thông báo đ n nhà NK v tình hình ch ng
t Nhà NK ki m tra b ch ng t , n u th y phù h p v i nh ng đi u kho n đi u
ki n đã ghi trong L/C, thì cam k t đ ng ý hoàn tr l i ti n cho ngân hàng m L/C khi đ n h n Ngân hàng m L/C ti n hành ký h u v n đ n và giao b ch ng t cho nhà NK ra c ng nh n hàng
B c 10: n ngày đáo h n ngân hàng m L/C s hoàn tr ti n cho ngân hàng ch p nh n
B c 11: n h n nhà NK thanh toán ti n cho ngân hàng m L/C
1.2.3.3 i v i hình th c cam k t thanh toán khi đ n h n
(Settlement by Deferred):
T ng t nh trên tr ng h p đ i v i L/C tr sau (deferred L/C), ngân hàng cam k t thanh toán v i k h n c th và có ngh a v thanh toán tr sau cho nhà XK, mà không c n ph i s d ng h i phi u Vi c thanh toán có th th c hi n nhi u l n theo nh th a thu n mà không c n nh t thi t ph i thanh toán m t l n vào ngày đáo h n
1.2.3.4 i v i hình th c thanh toán b ng cách chi t kh u
(Settlement by Negotiation):
N u trong L/C có ch đ nh c th ngân hàng chi t kh u thì b ch ng t ch
có th chi t kh u t i ngân hàng đó Tr ng h p n u không có ch đ nh c th ngân hàng nào, thì trong L/C có ghi “Any bank by negotiation” thì có ngh a là
đ c chi t kh u t i b t k ngân hàng nào tùy theo ng i h ng l i n p ch ng t vào ngân hàng
Trang 291.2.4 N i dung th tín d ng
L/C đ c l p trên c s đ n xin m L/C nên n i dung c a L/C và đ n xin
m L/C thông th ng gi ng nhau, bao g m các n i dung nh sau:
− S hi u L/C (L/C number): M i L/C đ u có s hi u riêng dùng đ ghi vào các ch ng t thanh toán và là c s đ trao đ i thông tin liên quan L/C c a các đ i t ng tham gia
− a đi m m L/C (issuing place): là đ a đi m c a ngân hàng m L/C t c
là n c ng i mua
− Ngày m L/C (issuing date): là ngày b t đ u th c hi n cam k t thanh toán c a ngân hàng m L/C v i nhà XK, là ngày b t đ u th i h n hi u
l c c a L/C, c s đ nhà XK ki m tra nhà NK có m L/C đúng v i quy
đ nh đã th a thu n hay không
− Tên, đ a ch c a nh ng ng i có liên quan đ n TDCT (the full name and address of parties to a documentary credit) bao g m: ng i xin m L/C,
ng i th h ng L/C, ngân hàng m L/C, NHTB, ngân hàng xác nh n, ngân hàng thanh toán, ngân hàng chi t kh u i v i NHTB ph i có trên
đ a ch đ y đ (ho c SWIFT Code)
− Lo i L/C (the type of documentary credit): có nhi u lo i L/C nên c n
ph i ghi rõ L/C thu c lo i gì, n u không ghi gì, theo đi u 3 UCP 600 coi
nh là L/C không th h y ngang
− S ti n (amount): theo đi u 30 UCP 600 đây là n i dung quan tr ng c n
ph i quy đ nh ch t ch Tr c h t là ph i ghi tên đ n v ti n t rõ ràng c
th vì cùng m t tên g i nh là ôla nh ng có nhi u lo i khác nhau nh ôla M , Úc, Canada,… Th hai là s ti n ghi trên L/C ph i phù h p v i
s ti n ghi trong hóa đ n, s ti n ghi b ng ch và s ph i th ng nh t nhau, tránh tr ng h p s ti n ghi b ng ch và b ng s khác nhau
Thông th ng s ti n có th ghi b ng s tuy t đ i trong tr ng h p hàng hóa d cân, đo, đong, đ m m t cách chính xác tính theo đ n v s n ph m
nh cái, chi c… cách này ít khi đ c s d ng vì giá tr th c t hàng hóa giao nh n ít khi chính xác v i s ti n quy đ nh trong L/C, nên có th gây
Trang 30khó kh n trong thanh toán Ho c ghi m t s gi i h n mà nhà XK có th
đ t đ c khi giao hàng trong tr ng h p hàng hóa khó cân, đo, đong,
đ m m t cách chính xác nh hóa ch t, phân bón, than, qu ng m … nên
th ng dùng t “vào kho ng” (about), “đ ch ng” (circa) v i m c đ
bi n đ ng cho phép không quá 10% so v i s ti n ho c s l ng đ n giá Ngoài ra còn quy đ nh tr khi L/C quy đ nh vi c giao hàng nhi u h n hay ít h n s l ng quy đ nh thì m t dung sai h n ho c kém h n 5% có
th ch p nh n, nh ng mi n là L/C không quy đ nh s l ng tính b ng
đ n v bao ki n ho c chi c
− Th i gian và n i h t hi u l c c a L/C (date and place of expiry): theo
đi u 6 UCP 600 thì th i gian hi u l c c a L/C là kho ng th i gian mà ngân hàng cam k t tr ti n cho nhà XK v i đi u ki n nhà XK trình ch ng
t thanh toán phù h p v i đi u kho n đi u ki n đã ghi trong L/C Th i gian hi u l c c a L/C đ c tính t ngày m L/C cho đ n ngày h t hi u
l c thanh toán a đi m h t hi u l c c a L/C là t i n c ng i bán, t i
n c ng i mua hay có th n c th ba (Thông th ng ng i bán hay
ng i mua đ u mu n đ a đi m h t hi u l c t i n c mình vì có th ch
đ ng v th i gian tr ti n, gi m đ c chi phí chuy n ti n và các chi phí phát sinh có liên quan, đ ng th i ngân hàng n c mình thu đ c th t c phí)
− Các ch ng t yêu c u (required documents): ây là đi u kho n r t quan
tr ng quy t đ nh s thành công đ i v i TDCT, quy đ nh rõ ràng bao g m
ch ng t nào, s l ng c a m i lo i Ngân hàng ch thanh toán cho
ng i XK khi ng i này xu t trình đ c b ch ng t phù h p c a L/C
− Th i h n xu t trình ch ng t (period for presentation): (theo đi u 6 UCP 600) là th i h n quy đ nh xu t trình b ch ng t t i n i th c hi n thanh toán, nh ng ph i n m trong hi u l c L/C
− Th i h n tr ti n c a L/C (date of payment): tùy theo quy đ nh c th c a L/C: đ i v i tr ng h p tr ngay, vi c tr ti n ph i đ c th c hi n ngay sau khi xu t trình h i phi u tr ngay, ph i n m trong th i gian hi u l c
c a L/C Tr ng h p tr ch m b ng h i phi u có k h n, th i h n tr ti n
Trang 31− Th i h n giao hàng (shipment date, date of delivery): c n c vào h p
đ ng mua bán s đ c quy đ nh c th trong L/C (đi u 14, 19, 20 UCP 600), th i h n giao hàng ph i đ c quy đ nh chính xác, rõ ràng N u
ph ng ti n v n t i đ ng bi n thì ngày giao hàng là ngày chính th c
đ c b c lên tàu (shipped on board), n u hàng đ c giao nhi u l n, nhi u chuy n khác nhau thì ngày giao hàng c a chuy n cu i cùng là ngày giao hàng ch m nh t Còn n u s d ng ph ng ti n v n t i đ ng hàng không, đ ng s t, đ ng b u đi n thì ngày giao hàng là ngày phát hành
ch ng t v n t i khi ng i chuyên ch nh n hàng hóa tr khi trên ch ng
t có ghi chú ngày giao hàng th c t k c trong L/C không quy đ nh thì ngày đó là ngày giao hàng
− Giao hàng t ng ph n (partial shipment): tùy theo quy đ nh c th trong L/C n u giao hàng t ng ph n đ c phép ho c không cho phép thì trong L/C ph i ghi: 43P: Partial shipment: not allowed, not permitted, prohibited
− Chuy n t i (transhipment): theo đi u 19 UCP 00 trong L/C quy đ nh chuy n t i nh sau: 43T: Transhipment: allowed, permited / not aloowed, not permited
− Nh ng đi u kho n b sung thêm (additional conditions): ngoài nh ng n i dung nêu trên thì Ngân hàng và ng i m L/C có th thêm nh ng n i dung khác khi c n thi t nh : phí, tr ti n b ng đi n, tr ti n b ng đi n cho phép b i hoàn…
Trang 321.2.5 Phân lo i L/C
1.2.5.1 Các lo i L/C c b n: Có 3 lo i L/C c b n th ng đ c s
d ng khi quy t đ nh m m t L/C:
Th nh t là L/C không th h y ngang: là lo i th tín d ng xác đ nh trách nhi m thanh toán c a Ngân hàng m L/C v i quy đ nh r ng b ch ng t xu t trình vào ngân hàng ch đ nh ho c Ngân hàng m ph i phù h p v i đi u kho n
đi u ki n c a L/C s đ c thanh toán
Th hai là L/C không th h y ngang có xác nh n: là lo i L/C không h y ngang đ c m t Ngân hàng khác xác nh n đ m b o cam k t thanh toán, do ng i bán không tin t ng vào kh n ng thanh toán c a Ngân hàng m L/C đ i v i
nh ng L/C có giá tr t ng đ i l n Ngân hàng xác nh n th ng là Ngân hàng thông báo L/C ho c Ngân hàng khác Khi s d ng L/C xác nh n thì trong L/C
ph i ghi rõ tên Ngân hàng xác nh n và các ch th dành cho Ngân hàng xác nh n
Áp d ng th tín d ng này đ m b o ch c ch n quy n l i c a ng i bán trong thanh toán vì đ c hai Ngân hàng đ ng ra cam k t thanh toán, nên đ c áp d ng
ph bi n r ng rãi trong thanh toán qu c t nh ng chi phí t ng đ i cao
Th ba là L/C không th h y ngang mi n truy đòi: là lo i L/C mà sau khi
ng i h ng l i đã nh n đ c ti n t Ngân hàng thanh toán, sau đó g i ch ng t đòi ti n Ngân hàng m L/C N u Ngân hàng m L/C không thanh toán thì Ngân hàng thanh toán không đ c quy n đòi ti n ng i h ng th trong b t c tr ng
h p nào Trong tr ng h p ch p nh n h i phi u ng i ký phát trên h i phi u
ph i ghi “without recourse to drawer” (mi n truy đòi ng i ký phát) và trên L/C
c ng ph i ghi nh v y Trên th c t lo i L/C này đ c s d ng ph bi n
1.2.3.1 M t s lo i L/C đ c bi t Ngoài m t s lo i L/C c b n trên thì còn có m t s lo i L/C đ c bi t v i
nh ng đ c đi m riêng c a t ng lo i
u tiên là L/C chuy n nh ng: là lo i L/C không h y ngang trong đó cho phép ng i th h ng (nhà nh p kh u là ng i th h ng đ u tiên) yêu c u Ngân hàng thanh toán ho c ch p nh n h i phi u, chi t kh u h i phi u chuy n
Trang 33nh ng m t ph n hay toàn b giá tr L/C cho bên th ba t c là ng i th h ng
th hai ho c nhi u ng i (third party – second beneficiary(ies)) M i L/C ch
đ c quy n chuy n nh ng m t l n và chi phí phát sinh trong vi c chuy n
nh ng s do ng i th h ng đ u tiên chi tr Trên L/C ph i ghi rõ
“transferable” (có th chuy n nh ng) và có giá tr thanh toán toàn b hay t ng
ph n cho ng i th h ng khác Ng i th h ng th hai s ph i xu t trình
ch ng t đ n ngân hàng chuy n nh ng S d ng L/C này đáp ng nhu c u v
v n c a nhà xu t kh u trong t ng th ng v c th mà không c n s d ng v n riêng c a mình hay huy đ ng thêm v n, đi n hình trong mua bán tay ba H n ch
c a th tín d ng lo i này là không đ m b o ch c ch n quy n l i cho nhà cung
c p n u nh ch ng t thanh toán có th không nh t quán vì do bên th ba l p, nên vi c thanh toán có th b ch m tr , th t c t ng đ i r m rà ph c t p
Th hai là L/C tu n hoàn: là lo i L/C trong đó có quy đ nh sau khi s d ng xong L/C ho c h t th i gian hi u l c thì nó t đ ng có giá tr nh v y cho đ n khi hoàn thành giá tr h p đ ng Có hai lo i L/C tu n hoàn là tu n hoàn có tích
l y (là lo i th tín d ng n u trong th i gian hi u l c quy đ nh nhà xu t kh u không giao hàng thì trong th i h n hi u l c k ti p giá tr L/C giai đo n tr c
đ c phép chuy n vào giá tr L/C c a giai đo n sau có ngh a đ c phép c ng
d n) và tu n hoàn không có tích l y (là lo i L/C n u trong th i gian quy đ nh nhà
xu t kh u không giao hàng thì trong giai đo n k ti p không đ c phép c ng d n vào có ngh a là không đ c phép giao hàng v t quá quy đ nh)
K đ n là L/C giáp l ng: là lo i L/C đ c m trên c s L/C mà nhà NK đã
m cho nhà XK h ng Nhà XK mua hàng t nhà cung c p, c n c vào L/C nh n
đ c nhà XK yêu c u ngân hàng ph c v c a mình m L/C giáp l ng, L/C đ u
g i là L/C g c
Th t là L/C đ i ng là lo i L/C ch có hi u l c khi L/C đ i ng v i nó đã
đ c m có ngh a là khi nh n đ c L/C do nhà nh p kh u m thì nhà XK ph i
m L/C t ng ng thì m i có giá tr Trong L/C ban đ u th ng ph i ghi câu:
“L/C này ch có giá tr khi ng i h ng l i đã m m t L/C đ i ng” và trong L/C đ i ng ph i ghi câu “L/C này đ i ng v i L/C s … m ngày … qua ngân
Trang 34hàng” L/C đ i ng đ c s d ng trong quan h mua bán đ i hàng (barter) trong gia công qu c t
Ti p theo là L/C thanh toán d n: là lo i L/C không th h y b đ c ngân hàng m L/C cam k t v i ng i h ng l i thanh toán d n s ti n ghi trong L/C trong th i gian hi u l c quy đ nh L/C lo i này đ c áp d ng trong quan h mua bán ch u cho các kho n tín d ng th ng m i phát sinh gi a các nhà xu t nh p
kh u v i nhau
Cu i cùng đó là L/C ng tr c: là lo i L/C mà trong đó quy đ nh m t kho n ti n đ c ng tr c cho nhà XK vào m t th i đi m tr c khi xu t trình b
ch ng t i v i kho n ng tr c này ng i ta th ng quy đ nh m t đi u kho n
đ c bi t nh m t o đi u ki n thu n l i cho các bên liên quan g i là L/C đi u kho n đ Ng i h ng l i có quy n có th đòi kho n ti n nh t đ nh tr c khi giao hàng Và s ti n ng tr c này s đ c tr vào s ti n thanh toán khi xu t trình b ch ng t v i ngân hàng
Trang 351.3 Nh n xét c a ph ng th c tín d ng ch ng t
1.3.1 i v i nhà xu t kh u:
ây là ph ng th c thanh toán đ m b o quy n l i c a nhà XK nên đ c áp
d ng khá ph bi n trong TTQT, đó là do khi nh n đ c L/C thì nhà XK an tâm
vì có đ c s cam k t thanh toán c a NHPH N u vì nguyên nhân nào đó mà nhà
NK không đ kh n ng thanh toán, th m chí b phá s n thì NHPH L/C v n đ m
b o thanh toán L/C Ngay c khi nhà NK mu n trì hoãn ho c ng n c n vi c thanh toán thì nhà XK v n có th đ c đ m b o thanh toán n u nhà XK th c hi n đúng các đi u kho n và đi u ki n mà L/C quy đ nh N u nhà XK trong tr ng h p nghi ng kh n ng thanh toán c a NHPH L/C thì có th th a thu n v i nhà NK
áp d ng L/C xác nh n N u trong tr ng h p NHPH không thanh toán L/C thì ngân hàng xác nh n s đ m b o thanh toán L/C
c bi t trong tr ng h p s d ng L/C không th h y ngang, nhà NK và NHPH ch có th s a đ i ho c h y b L/C khi có s ch p thu n c a nhà XK
Tr ng h p nhà XK c n đ c tài tr tr c khi g i hàng, thì có th th ng l ng
v i ng i mua phát hành m t L/C có đi u kho n đó
Tuy nhiên ph ng th c này c ng có m t s b t c p cho nhà XK đó là yêu
c u nhà XK khi s d ng ph ng th c TDCT c n ph i am hi u k thu t ngo i
th ng và TTQT N u s hi u bi t không nh t quán ho c không th đáp ng m t
s đi u kho n đi u ki n c a nhà NK đ c quy đ nh trong L/C thì nhà XK có th không đ c đ m b o thanh toán ho c có th b trì hoãn thanh toán c bi t đ i
v i L/C có th h y ngang, nhà XK ph i th t th n tr ng vì nhà NK có th s a đ i
ho c h y b L/C vào b t c lúc nào mà không c n báo tr c hay s ch p nh n
c a nhà XK Còn trong L/C không h y ngang, ch có NHPH cam k t thanh toán
N u NHPH b phá s n ho c lu t pháp c a qu c gia nhà NK có nh ng h n ch thanh toán thì ng i bán ph i ch u nh ng r i ro do không đ c thanh toán ho c
b thanh toán ch m tr
Trang 361.3.2 i v i nhà nh p kh u:
Ph ng th c thanh toán b ng TDCT c ng đ m b o quy n l i cho nhà NK Nhà NK có th ch đ ng m L/C đ mua hàng hóa theo yêu c u c a mình, và
đ c ngân hàng cam k t thanh toán lô hàng nh p kh u Và khi v n d ng ph ng
th c thanh toán b ng L/C thì nhà NK yên tâm vì nhà XK s tuân th nh ng đi u kho n và đi u ki n k c nh ng ch ng t theo quy đ nh trong L/C Ngân hàng
m L/C s thay m t nhà NK ki m tra b ch ng t hoàn h o thì Ngân hàng m i thanh toán
H n n a v i nhi u lo i L/C, thông qua vi c m và đi u ch nh L/C cho phép các nhà NK có th b sung và đi u ch nh m t s đi u kho n trong h p đ ng ngo i th ng phù h p v i th c ti n th ng m i
Tuy nhiên ph ng th c này th t c r m rà ph c t p, tr i qua nhi u giai
đo n, phí cao Bên c nh đó nhà NK c ng g p nh ng b t l i nh : h không th
s a đ i ho c h y b tr khi có s ch p nh n c a nhà XK và NHPH, nhà NK ph i
ch u phí t n m L/C và các chi phí khác M t v n đ n a là n u nh nhà XK
mu n gian l n thì h s g i hàng kém ch t l ng m c dù các ch ng t hoàn toàn phù h p v i nh ng đi u kho n và đi u ki n c a L/C đ đ c thanh toán, đ n khi nhà NK phát hi n thì đã thanh toán r i
1.3.3 i v i ngân hàng
Thông qua ph ng th c tín d ng ch ng t các doanh nghi p xu t nh p
kh u có th nh n đ c s tài tr c a ngân hàng khi thi u v n, nh v y các ngân hàng có th thu phí và hoa h ng t các ho t đ ng, d ch v cho vay v n phát sinh
t nh ng giao d ch m tài kho n hay ký qu c a khách hàng, t đó t ng quy mô
ho t đ ng c a ngân hàng đ ng th i t ng uy tín c a ngân hàng trên thi tr ng ti n
Trang 37N u NHPH không ki m tra k l ng các n i dung trong đ n xin m L/C s
d n đ n vi c ch p nh n m t s đi u kho n có th mang tính ch t không h p lý gây b t l i cho NHPH v sau này Ho c n u NHPH phát hi n ra l i mà không k p
th i thông báo trong th i gian 5 ngày làm vi c thì c ng ph i ch u trách nhi m
tr c các v n đ s n y sinh Không chí NHPH g p b t l i, mà NHTB c ng s
g p nh ng v n đ n u không đ m b o đ c tính chân th t c a L/C hay xác minh
rõ ràng v ch ký, mã khóa (test key)…, hay ngân hàng xác nh n s v n ph i thanh toán L/C m t khi b ch ng t là hoàn h o b t ch p NHPH có b i hoàn l i
ti n hay không