TÍNH KHOA HỌC CÁCH MẠNG VÀ TÍNH NHÂN VĂN TRONG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH

- Về đối tượng nghiên cứu: Đó là tính khoa học cách mạng và tư tưởng nhân văn nhân đạo mà Người hướng đến xuyên suốt trong cuộc đời chính trị và nghệ thuật của mình. - Về phương pháp luận, Hồ Chí Minh sử dụng phương pháp biện chứng duy vật hành động khoa học, không giáo điều, rập khuôn, máy móc hoặc xét lại, bảo thủ trì trệ. Hồ Chí Minh luôn nhắc chúng ta học đi đôi với hành, lý luận gắn liền với thực tiễn, bất cứ ai làm việc gì, ở cấp bậc nào đều phải đi sâu nghiên cứu lý luận, không ngừng học tập nâng cao trình độ, đồng thời phải coi trọng tổng kết thực tiễn, bổ sung để làm sáng rõ cho lý luận. - Nhiệm vụ trong tư tưởng Hồ Chí Minh là: Đề ra các sách lược và chiến lược cho công cuộc giải phóng và xây dựng đất nước, giáo dục toàn diện về mặt đạo đức giác ngộ Xã hội Chủ nghĩa, văn hóa, kỹ thuật, lao động và sản xuất nhằm tẩy sạch ảnh hưởng chế độ giáo dục nô dịch thực dân còn sót lại như: thái độ thờ ơ với xã hội, xa với đời sống lao động và đấu tranh của nhân dân, học để lấy bằng cấp, dạy theo lối nhồi nhét... Cần xây dựng tư tưởng: dạy và học để phục vụ Tổ quốc, giáo dục phải toàn diện, phải nhằm mục tiêu đào tạo con người lao động mới.

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

MÔN: Tư tưởng Hồ Chí Minh

A MỞ ĐẦU

I Lý do chọn đề tài:

Hồ Chí Minh là nhà lý luận thiên tài, người thầy của cách mạng Việt Nam.Người đã nêu một tấm gương sáng trong việc tiếp thu và vận dụng chủ nghĩaMác- Lênin trên tinh thần độc lập, tự chủ và sáng tạo Giữa lúc cách mạng ViệtNam lâm vào tình trạng bế tắc về đường lối, Nguyễn Tất Thành (Nguyễn ÁiQuốc) là người Việt Nam yêu nước đầu tiên tìm ra con đường cứu dân, cứu nước.Sau gần 10 năm tìm đường cứu nước, đặt chân lên nhiều châu lục, tiến hành khảosát chủ nghĩa thực dân, đế quốc ở các nước tư bản chủ yếu và nhiều nước thuộcđịa của chúng, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã sớm nhận thức được xu hướng pháttriển của thời đại; từ một người yêu nước nồng nhiệt, Người đã bắt gặp chủ nghĩaMác-Lênin và trở thành người Cộng sản Từ đó Người đã rút ra kết luận: Muốncứu nước và giải phóng dân tộc không có con đường nào khác con đường cáchmạng vô sản Đó là con đường cách mạng dân chủ tư sản kiểu mới do Đảng tiênphong của giai cấp công nhân lãnh đạo nhằm đánh đổ đế quốc và phong kiến taysai, giành độc lập dân tộc, thực hiện người cày có ruộng, sau đó tiến lên làm cáchmạng xã hội chủ nghĩa, thực hiện chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa Cộng sản ở ViệtNam Đó là đường lối giương cao ngọn cờ độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội,kết hợp chủ nghĩa yêu nước và chủ nghĩa quốc tế của giai cấp công nhân, kết hợpsức mạnh dân tộc và sức mạnh thời đại nhằm đi tới mục tiêu cao cả là giải phóngdân tộc, giải phóng xã hội và giải phóng con người

Dân tộc Việt Nam là một dân tộc anh hùng với bao trang sử chói lọi Trảiqua hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước, tinh thần đoàn kết, tương thântương ái đã trở thành sức mạnh của dân tộc ta, giúp chúng ta chiến thắng bao kẻthù Không những thế, tình cảm thiêng liêng cao quý đó còn trở thành niềm tựhào bao đời của những người con đất Việt Từ những tháng ngày lao khổ đếngiây phút vinh quang, từ ngày bị áp bức đến ngày giành lại nền độc lập, dân tộc

ta đã phải trải qua bao thăng trầm, đã chịu quá nhiều nỗi đau và nước mắt Vàcũng chính từ trong quá trình dựng nước và giữ nước oanh liệt ấy, những truyềnthống quý báu và phẩm chất tốt đẹp của nhân dân ta đã nở hoa, trong đó nổi bật

là tư tưởng nhân văn nhân đạo, tinh thần đoàn kết, đùm bọc lẫn nhau: “Bầu ơithương lấy bí cùng”, “Thương người như thể thương thân” Đó là nét đẹp nổi bậtđáng tự hào của con người Việt Nam, nhất là trong cơn hoạn nạn, rủi ro Lòngnhân ái của từng người con đất Việt đã gắn chặt vận mệnh của họ với sự sốngcòn, tồn vong của dân tộc, với sự hùng cường, thịnh trị của Tổ quốc Càng yêucon người, càng thương con người, họ càng có thêm ý chí kiên cường, tinh thầnbất khuất, dám xả thân, hy sinh vì độc lập tự do của Tổ quốc, dám vươn lên đểtìm con đường giải thoát cho dân tộc khỏi đói nghèo và xây dựng đất nước cườngthịnh Giống như bao người con đất Việt, Chủ tịch Hồ Chí Minh sinh ra và lớnlên trong lòng một dân tộc giàu truyền thống nhân ái Tư tưởng nhân văn Hồ ChíMinh lúc đầu thể hiện ở những yêu cầu nhân bản bao quát nhất Đó là tư tưởngđòi lại cho con người những gì mà con người có quyền được hưởng, trước hết làquyền được sống, theo nghĩa "người ta sinh ra ai cũng có quyền được sống, được

tự do, quyền mưu cầu hạnh phúc" Tư tưởng nhân văn Hồ Chí Minh được nânglên tầm cao hơn khi ở Người hội tụ những tư tưởng tiến bộ của toàn nhân loại,trong đó có các hệ tư tưởng nhân văn Phục Hưng, Khai Sáng Đặc biệt, tư tưởngnhân văn Hồ Chí Minh chỉ thật sự trở thành lý luận khoa học, học thuyết vữngchắc khi Người thấm nhuần tư tưởng Cộng sản Chủ nghĩa của các lãnh tụ thiêntài: C.Mác, Ph.Ăngghen và V.I Lênin

Vì vậy, em chọn đề tài này nhằm làm rõ tính khoa học cách mạng và giá trịnhân văn trong tư tưởng của Người

II Đối tượng, nhiệm vụ, phương pháp nghiên cứu:

- Về đối tượng nghiên cứu: Đó là tính khoa học cách mạng và tư tưởng nhânvăn nhân đạo mà Người hướng đến xuyên suốt trong cuộc đời chính trị và nghệthuật của mình

- Về phương pháp luận, Hồ Chí Minh sử dụng phương pháp biện chứng duyvật hành động khoa học, không giáo điều, rập khuôn, máy móc hoặc xét lại, bảothủ trì trệ Hồ Chí Minh luôn nhắc chúng ta học đi đôi với hành, lý luận gắn liềnvới thực tiễn, bất cứ ai làm việc gì, ở cấp bậc nào đều phải đi sâu nghiên cứu lýluận, không ngừng học tập nâng cao trình độ, đồng thời phải coi trọng tổng kếtthực tiễn, bổ sung để làm sáng rõ cho lý luận

- Nhiệm vụ trong tư tưởng Hồ Chí Minh là: Đề ra các sách lược và chiếnlược cho công cuộc giải phóng và xây dựng đất nước, giáo dục toàn diện về mặtđạo đức giác ngộ Xã hội Chủ nghĩa, văn hóa, kỹ thuật, lao động và sản xuất nhằmtẩy sạch ảnh hưởng chế độ giáo dục nô dịch thực dân còn sót lại như: thái độ thờ

ơ với xã hội, xa với đời sống lao động và đấu tranh của nhân dân, học để lấy bằngcấp, dạy theo lối nhồi nhét Cần xây dựng tư tưởng: dạy và học để phục vụ Tổquốc, giáo dục phải toàn diện, phải nhằm mục tiêu đào tạo con người lao độngmới

III Ý nghĩa đề tài:

Ý nghĩa của đề tài soi đường cho Đảng và nhân dân trên con đường xâydựng đất nước, nâng cao tư duy lí luận, rèn luyện bản lĩnh chính trị, nâng cao đạođức cách mạng năng lực công tác, thực hiện tốt các nhiệm vụ trọng đại của Đảng

và nhà nước ta

B NỘI DUNG

I Tính khoa học cách mạng trong tư tưởng Hồ Chí Minh:

1 Tư tưởng Hồ Chí Minh kế thừa và phát triển bản chất khoa học

cách mạng của chủ nghĩa Mác- Lênin

Chủ nghĩa Mác-Lênin là nhân tố ảnh hưởng và tác động quyết định đếnquá trình hình thành và phát triển của tư tưởng Hồ Chí Minh: Đó là cơ sở hìnhthành thế giới quan và phương pháp luận khoa học của Hồ Chí Minh, nhờ đó màNguyễn ái Quốc - Hồ Chí Minh đã có bước phát triển về chất từ một người yêunước trở thành một chiến sĩ cộng sản lỗi lạc, tìm ra con đường cứu nước đúngđắn Chính trên cơ sở của lý luận Mác-Lênin đã giúp Người tiếp thu và chuyểnhoá những nhân tố tích cực, những giá trị và tinh hoa văn hoá của dân tộc và củanhân loại để tạo nên tư tưởng của mình phù hợp với xu thế vận động của lịch sử

Vì vậy, trong quá trình hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh thì chủ nghĩa Lênin có vai trò to lớn, là cơ sở, nguồn gốc chủ yếu nhất

Mối quan hệ giữa tư tưởng Hồ Chí Minh và chủ nghĩa Mác Lênin

a- Chủ nghĩa Mác- Lênin là đỉnh cao của tư duy nhân loại; là thế giới quan,phương pháp luận khoa học và cách mạng, hệ tư tưởng của giai cấp công nhân vànhân dân lao động, của các đảng cộng sản và công nhân trong đấu tranh xóa bỏmọi áp bức, bóc lột, xây dựng xã hội xã hội chủ nghĩa và xã hội cộng sản chủnghĩa

Hồ Chí Minh đi từ chủ nghĩa yêu nước đến chủ nghĩa Mác - Lê-nin Đốivới Người, đến với chủ nghĩa Mác - Lê-nin cũng có nghĩa là đến với con đườngcách mạng vô sản Từ đây, Người thực sự tìm thấy con đường cứu nước chânchính, triệt để: "Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc, không có con đường nàokhác con đường cách mạng vô sản" và "chỉ có giải phóng giai cấp vô sản thì mớigiải phóng được dân tộc; cả hai cuộc giải phóng này chỉ có thể là sự nghiệp củachủ nghĩa cộng sản và của cách mạng thế giới"

Đến với chủ nghĩa Mác - Lê-nin, tư tưởng, quan điểm của Hồ Chí Minh cóbước nhảy vọt lớn: kết hợp chủ nghĩa yêu nước với chủ nghĩa quốc tế vô sản, kếthợp dân tộc với giai cấp, độc lập dân tộc với chủ nghĩa xã hội; nâng chủ nghĩayêu nước lên một trình độ mới trên lập trường của chủ nghĩa Mác - Lê-nin.

Trong suốt cuộc đời hoạt động của mình, Hồ Chí Minh luôn khẳng định:Chủ nghĩa Mác- Lênin là chủ nghĩa chân chính nhất, khoa học nhất, cách mạngnhất, "muốn cách mạng thành công, phải đi theo chủ nghĩa Mã Khắc Tư và chủnghĩa Lê-nin" Đối với Người, chủ nghĩa Mác- Lênin là cơ sở thế giới quan,phương pháp luận khoa học để giải quyết những vấn đề do thực tiễn đặt ra.Người không bao giờ xa rời chủ nghĩa Mác- Lênin, đồng thời kiên quyết chốngchủ nghĩa giáo điều và chủ nghĩa xét lại

Như vậy, chủ nghĩa Mác- Lênin là một nguồn gốc - nguồn gốc chủ yếu nhất,của tư tưởng Hồ Chí Minh, là một bộ phận hữu cơ - bộ phận cơ sở, nền tảng của

tư tưởng Hồ Chí Minh Không thể đặt tư tưởng Hồ Chí Minh ra ngoài hệ tư tưởngMác- Lênin, hay nói cách khác, không thể tách tư tưởng Hồ Chí Minh khỏi nềntảng của nó là chủ nghĩa Mác- Lênin Cho nên, có thể nói, ở Việt Nam, giươngcao tư tưởng Hồ Chí Minh cũng là giương cao chủ nghĩa Mác- Lênin Muốn bảo

vệ và quán triệt chủ nghĩa Mác- Lênin một cách có hiệu quả, phải bảo vệ, quántriệt và giương cao tư tưởng Hồ Chí Minh Đó là lịch sử mà cũng là lô-gíc củavấn đề Nó giúp chỉ ra sai lầm của quan niệm đối lập tư tưởng Hồ Chí Minh vớichủ nghĩa Mác- Lênin

b- Tư tưởng Hồ Chí Minh là "kết quả sự vận dụng và phát triển sáng tạochủ nghĩa Mác- Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa và phát triển cácgiá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại"

Ở luận điểm này, có hai vấn đề cần làm rõ:

Thứ nhất, tư tưởng Hồ Chí Minh bắt nguồn từ chủ nghĩa Mác - Lê-nin,

lấy chủ nghĩa Mác- Lê-nin làm nền tảng, nhưng tư tưởng Hồ Chí Minh cũng là sự

kế thừa, phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, nổi bật là chủnghĩa yêu nước, tinh thần đoàn kết dân tộc, và tiếp thu tinh hoa văn hóa nhânloại, cả phương Đông và phương Tây Hồ Chí Minh đã từng tỏ rõ thái độ củamình đối với việc học tập, tiếp thu những học thuyết của các lãnh tụ chính trị, xãhội, tôn giáo trong lịch sử Người nói: "Học thuyết Khổng Tử có ưu điểm là sự tudưỡng đạo đức cá nhân Tôn giáo Giê-su có ưu điểm là lòng nhân ái cao cả Chủnghĩa Mác có ưu điểm là phương pháp làm việc biện chứng Chủ nghĩa Tôn DậtTiên có ưu điểm là chính sách của nó phù hợp với điều kiện nước ta Khổng Tử,Giê-su, C Mác, Tôn Dật Tiên chẳng phải đã có những điểm chung đó sao? Họđều muốn "mưu hạnh phúc cho loài người, mưu hạnh phúc cho xã hội " Tôi cốgắng làm người học trò nhỏ của các vị ấy"

Như vậy, tư tưởng Hồ Chí Minh nằm trong hệ tư tưởng Mác- Lênin, bắtnguồn chủ yếu từ chủ nghĩa Mác- Lênin, nhưng không hoàn toàn đồng nhất vớichủ nghĩa Mác- Lênin, mà là sự tổng hòa, sự kết hợp giữa tinh hoa văn hóatruyền thống Việt Nam, tinh hoa văn hóa nhân loại với chủ nghĩa Mác- Lênin,trên nền tảng chủ nghĩa Mác- Lênin

Thứ hai, tư tưởng Hồ Chí Minh là kết quả của sự vận dụng và phát triển

sáng tạo chủ nghĩa Mác- Lênin Vậy sự vận dụng và phát triển sáng tạo đó nhưthế nào?

Ngay từ năm 1924, sau khi đến với chủ nghĩa Mác- Lênin, trở thành mộtcán bộ của Đảng Cộng sản Pháp và của Quốc tế Cộng sản, Hồ Chí Minh đã vạch

rõ sự khác nhau giữa thực tiễn của các nước tư bản phát triển ở châu Âu mà C.Mác, Ph Ăng-ghen và V.I Lê-nin đã chỉ ra với thực tiễn Việt Nam - một nướcthuộc địa, nửa phong kiến, nông nghiệp, lạc hậu ở phương Đông Do đó, cần bổsung, phát triển chủ nghĩa Mác về cơ sở lịch sử phương Đông Trong Báo cáo về

Bắc Kỳ, Trung Kỳ và Nam Kỳ gửi Quốc tế Cộng sản, Người viết: "Cuộc đấutranh giai cấp không diễn ra giống như ở phương Tây Dù sao thì cũng khôngthể cấm bổ sung "cơ sở lịch sử" của chủ nghĩa Mác bằng cách đưa thêm vào đónhững tư liệu mà Mác ở thời mình không thể có được Mác đã xây dựng họcthuyết của mình trên một triết lý nhất định của lịch sử, nhưng lịch sử nào? Lịch

sử châu Âu Mà châu Âu là gì? Đó chưa phải là toàn thể nhân loại Xem xét lạichủ nghĩa Mác về cơ sở lịch sử của nó, củng cố nó bằng dân tộc học phươngĐông Đó chính là nhiệm vụ mà các Xô viết đảm nhiệm"

Việc tiếp thu, vận dụng, phát triển chủ nghĩa Mác - Lê-nin của Hồ ChíMinh là cả quá trình gắn với hoạt động thực tiễn, kết hợp lý luận với thực tiễn,xuất phát từ những yêu cầu của thực tiễn Người nhấn mạnh rằng, việc học tập,vận dụng chủ nghĩa Mác- Lênin, trước hết phải nắm vững "cái cốt lõi", "linh hồnsống" của nó là phương pháp biện chứng; học tập "tinh thần, lập trường, quanđiểm và phương pháp của chủ nghĩa Mác - Lê-nin để áp dụng lập trường, quanđiểm và phương pháp ấy mà giải quyết cho tốt những vấn đề thực tế trong côngtác cách mạng của chúng ta" Người còn chỉ rõ: "Hiểu chủ nghĩa Mác - Lê-nin làphải sống với nhau có tình có nghĩa Nếu thuộc bao nhiêu sách mà sống không cótình có nghĩa thì sao gọi là hiểu chủ nghĩa Mác - Lê-nin"

2 Tính khoa học cách mạng trong hệ thống luận điểm của Hồ

Chí Minh

Từ những vấn đề có ý nghĩa phương pháp luận thể hiện tư duy độc lập,sáng tạo, Hồ Chí Minh trong suốt cuộc đời cách mạng của mình đã vận dụngsáng tạo chủ nghĩa Mác- Lênin vào thực tiễn Việt Nam và tạo ra một hệ thốngluận điểm mới, sáng tạo, hình thành nên tư tưởng Hồ Chí Minh:

1- Luận điểm sáng tạo lớn đầu tiên của Hồ Chí Minh là luận điểm vềchủ nghĩa thực dân và vấn đề giải phóng dân tộc Những tác phẩm của Người là

"Bản án chế độ thực dân Pháp" (xuất bản năm 1925) và "Đây công lý của thực

dân Pháp ở Đông Dương" đã vạch trần bản chất và những thủ đoạn bóc lột, đàn

áp, tàn sát dã man của chủ nghĩa thực dân Pháp đối với các dân tộc thuộc địa; nêu

rõ nỗi đau khổ của kiếp nô lệ, nguyện vọng khát khao được giải phóng và nhữngcuộc đấu tranh của các dân tộc thuộc địa Đây là những tài liệu “có một khônghai” về chủ nghĩa thực dân; ở đó, sự phân tích về chủ nghĩa thực dân của Hồ ChíMinh đã vượt hẳn những gì mà những nhà lý luận mác-xít đề cập đến Nhữngluận điểm của Hồ Chí Minh về chủ nghĩa thực dân, đặc biệt là hình ảnh về "conđỉa hai vòi", "con chim hai cánh", đã không chỉ có tác dụng thức tỉnh các dân tộcthuộc địa, mà còn cảnh tỉnh các đảng cộng sản ở chính quốc

Hồ Chí Minh là người chiến sĩ tiên phong trong phê phán chủ nghĩa thựcdân, đồng thời cũng là người lãnh đạo dân tộc mình thi hành bản án chôn vùi chủnghĩa thực dân ở Việt Nam, mở đầu cho thời kỳ sụp đổ của chủ nghĩa thực dântrên toàn thế giới

Đề cương “Về vấn đề dân tộc và thuộc địa của V.I Lê-nin”, viết năm 1920,

đã thức tỉnh Nguyễn Ái Quốc, đưa Người đến với chủ nghĩa Mác- Lênin, vì đây

là chủ nghĩa duy nhất quan tâm đến vấn đề thuộc địa Nhưng vượt trên những hạnchế lúc bấy giờ trong nhận thức và đánh giá về phong trào cách mạng thuộc địa:Cách mạng thuộc địa phụ thuộc vào cách mạng chính quốc, là "hậu bị quân" củacách mạng vô sản chính quốc; cách mạng chính quốc thắng lợi thì các thuộc địamới được giải phóng, Hồ Chí Minh vốn là người dân thuộc địa, hiểu sâu sắc khátvọng và tiềm năng, sức mạnh to lớn của các dân tộc thuộc địa, nên đã nêu lênluận điểm: Cách mạng giải phóng dân tộc ở các nước thuộc địa quan hệ chặt chẽvới cách mạng chính quốc, nhưng không hoàn toàn phụ thuộc vào cách mạngchính quốc Nhân dân các dân tộc thuộc địa và phụ thuộc có thể "chủ động đứnglên, đem sức ta mà giải phóng cho ta", giành thắng lợi trước cách mạng chínhquốc và qua đó, thúc đẩy cách mạng chính quốc

2- Khi phân tích xã hội của các nước thuộc địa, Hồ Chí Minh tiếp thu,vận dụng quan điểm giai cấp và đấu tranh giai cấp của chủ nghĩa Mác- Lê-ninmột cách sáng tạo, chủ yếu xuất phát từ mâu thuẫn cơ bản của các nước thuộcđịa, đó là mâu thuẫn giữa chủ nghĩa đế quốc, thực dân thống trị và bè lũ tay saivới toàn thể nhân dân, dân tộc, không phân biệt giai cấp, tôn giáo Theo Người,

ở Việt Nam cũng như ở các nước phương Đông, do trình độ sản xuất kém pháttriển nên sự phân hóa giai cấp và đấu tranh giai cấp không giống như ở các nướcphương Tây Từ đó, Người có quan điểm hết sức sáng tạo là gắn chủ nghĩa dântộc chân chính với chủ nghĩa quốc tế, và nêu lên luận điểm: "Chủ nghĩa dân tộc làđộng lực lớn của đất nước" Người còn cho rằng, chủ nghĩa dân tộc nhân danhQuốc tế Cộng sản là "một chính sách mang tính hiện thực tuyệt vời"

3- Trong suốt quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam, Hồ Chí Minhluôn giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa dân tộc và giai cấp Người khẳngđịnh, phải đi từ giải phóng dân tộc đến giải phóng giai cấp; dân tộc không thoátkhỏi kiếp ngựa trâu thì ngàn năm giai cấp cũng không được giải phóng Đườnglối của cách mạng Việt Nam là đi từ giải phóng dân tộc, xây dựng chế độ dân chủnhân dân, từng bước tiến lên chủ nghĩa xã hội; kết hợp độc lập dân tộc với chủnghĩa xã hội Động lực cơ bản của toàn bộ sự nghiệp cách mạng đó là đại đoànkết toàn dân trên nền tảng liên minh công nhân, nông dân, trí thức dưới sự lãnhđạo của Đảng Cộng sản

4- Cũng từ luận điểm cơ bản đó, Hồ Chí Minh đã có những phát hiệnsáng tạo về Đảng Cộng sản ở một nước thuộc địa nửa phong kiến, nông dânchiếm đa số dân cư; xác định quy luật hình thành của Đảng là kết hợp chủ nghĩaMác- Lênin với phong trào công nhân và phong trào yêu nước" Đảng vừa đạidiện cho lợi ích của giai cấp, vừa đại diện cho lợi ích của dân tộc

5- Xuất phát từ nhiệm vụ cơ bản, hàng đầu của Cách mạng Việt Nam làđánh đổ đế quốc, phong kiến, giành chính quyền về tay nhân dân, ngay từ đầu,

Hồ Chí Minh đã xác định: phải giành chính quyền bằng bạo lực, bằng khởi nghĩa

vũ trang và chiến tranh cách mạng nếu kẻ thù ngoan cố, không chịu hạ vũ khí 6-Trên cơ sở kế thừa truyền thống quân sự của dân tộc, học tập kinhnghiệm hoạt động quân sự của thế giới và của các Đảng anh em, tổng kết thựctiễn đấu tranh vũ trang, chiến tranh cách mạng của nhân dân ta dưới sự lãnh đạocủa Đảng Cộng sản, Hồ Chí Minh đã sáng tạo ra học thuyết quân sự hiện đại củaViệt Nam Trong đó, nổi bật là quan điểm về chiến tranh nhân dân, chiến tranhtoàn dân, toàn diện, trường kỳ; về xây dựng lực lượng vũ trang toàn dân với bathứ quân chủ lực, địa phương, dân quân tự vệ; về nền quốc phòng toàn dân, toàndiện, hiện đại

7- Theo quan điểm của chủ nghĩa Mác- Lênin, sau khi cách mạng vôsản thắng lợi, giai cấp vô sản sẽ thiết lập nên nền chuyên chính vô sản Vận dụngsáng tạo quan điểm đó vào thực tiễn cách mạng Việt Nam, một cuộc cách mạng

từ giải phóng dân tộc mà phát triển lên, Hồ Chí Minh cho rằng, "mục đích củaQuốc tế Cộng sản là làm thế giới vô sản cách mạng, thiết lập vô sản chuyênchính", nhưng chúng ta phải căn cứ vào trình độ chính trị, kinh tế, xã hội của đấtnước mà đề ra đường lối, chiến lược cách mạng phù hợp, "chứ không phải nướcnào cũng phải làm cách mạng vô sản, lập chuyên chính như nhau" Vì vậy, ngay

từ Chánh cương vắn tắt (1930), Người đã nêu: Thiết lập Chính phủ công nôngbinh; tổ chức ra quân đội công nông Tại Hội nghị Trung ương 8 (tháng 5-1941),Người đề ra chủ trương thành lập "một nước Việt Nam dân chủ mới theo tinhthần Tân dân chủ "Chính quyền cách mạng của nước dân chủ mới ấy không phảithuộc quyền riêng một giai cấp nào, mà của chung toàn thể dân tộc"

8- Về vấn đề chủ nghĩa xã hội và con đường quá độ lên chủ nghĩa xã hội ởViệt Nam, trước hết, Người khẳng định: Sau khi cơ bản hoàn thành cách mạngdân tộc dân chủ, chúng ta nhất định phải quá độ lên chủ nghĩa xã hội Chỉ có xâydựng chủ nghĩa xã hội, chúng ta mới thực sự giải phóng được dân tộc, xã hội và

con người Vì vậy, chủ trương tiến hành đồng thời hai nhiệm vụ chiến lược (miềnBắc quá độ lên chủ nghĩa xã hội, miền Nam tiếp tục hoàn thành cách mạng giảiphóng dân tộc và cách mạng dân tộc dân chủ) là một sáng tạo lớn, có tính cáchmạng cao và phù hợp với thực tiễn đất nước Người chỉ rõ bản chất của cuộc cáchmạng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam là "đánh thắng lạc hậu và bần cùng, để xâydựng hạnh phúc muôn đời cho nhân dân ta, cho con cháu ta" Đặc điểm lớn nhấtcủa thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam là "từ một nước nông nghiệplạc hậu tiến thẳng lên chủ nghĩa xã hội không phải kinh qua giai đoạn phát triển

tư bản chủ nghĩa Vì vậy, nhiệm vụ quan trọng nhất của chúng ta là phải xâydựng nền tảng vật chất và kỹ thuật của chủ nghĩa xã hội, đưa miền Bắc tiến dầnlên chủ nghĩa xã hội, có công nghiệp hiện đại và nông nghiệp hiện đại, có vănhóa và khoa học tiên tiến"

Tóm lại, tư tưởng Hồ Chí Minh là hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc

về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, là kết quả của sự vận dụng vàphát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác- Lênin vào điều kiện cụ thể của Việt Nam, kếthừa và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoavăn hóa nhân loại Tư tưởng Hồ Chí Minh và chủ nghĩa Mác- Lênin nằm trong sựthống nhất hữu cơ; cả hai đều là nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành độngcủa Đảng ta, nhân dân ta Chúng ta không thể lấy chủ nghĩa Mác- Lênin thay cho

tư tưởng Hồ Chí Minh, cũng như không thể hiểu và quán triệt, vận dụng sâu sắc

tư tưởng Hồ Chí Minh nếu không nắm vững chủ nghĩa Mác- Lênin

II Giá trị nhân văn trong tư tưởng Hồ Chí Minh

1 Con người là vốn quý nhất - nhân tố quyết định thắng lợi của cách

mạng

Chủ tịch Hồ Chí Minh dành tất cả tình thương yêu cho dân tộc Việt Nam.Khi trở thành lãnh tụ của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, Người không màngdanh lợi cá nhân, suốt đời chăm lo cho hạnh phúc của nhân dân, cho sự trường