Ứng dụng viễn thám và GIS trong xây dựng bản đồ, nông nghiệp, lâm nghiệp

Viễn thám là môn khoa học nghiên cứu việc đo đạc, thu thập thông tin về một đối tượng, sự vật bằng cách sử dụng thiết bị đo qua tác động một cách gián tiếp, ví dụ như qua các bước sóng ánh sáng, với đối tượng nghiên cứu. Viễn thám không chỉ tìm hiểu bề mặt của Trái Đất hay các hành tinh mà nó còn có thể thăm dò được cả trong các lớp sâu bên trong các hành tinh. Trên Trái Đất, người ta có thể sử dụng máy bay dân dụng, chuyên dụng hay các vệ tinh nhân tạo để thu phát các ảnh viễn thám.

TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP HÀ NỘI

VIỆN ĐÀO TẠO SAU ĐẠI HỌC

trong xây dựng bản đồ

Người hướng dẫn: TS ĐỖ NGUYÊN HẢI

Người thực hiện: NGUYỄN TRỌNG TUYỂN

NGUYỄN NGỌC TUÂN

I ĐẶT VẤN ĐỀ

Bản đồ là bản vẽ biểu thị khái quát và thu nhỏ

bề mặt của trái đất, toàn bộ vùng lãnh thổ hay từng vùng riêng rẽ trên mặt phẳng theo một quy luật nhất định, các quy luật này được người ta thể hiện thông qua tỷ lệ, phép chiếu,

bố cục và phân mảnh

Theo dòng lịch sử:

Bản đồ sơ khai(sơ đồ vẽ tay) Bản đồ dựa trên hệ tọa độ ảnh viễn thám và GISBản đồ dựa trên

Vậy ứng dụng viễn thám và GIS trong xây dựng bản đồ

như thế nào?

Trường ĐHNN Hà Nội qua ảnh viễn thám

Hà Nội qua ảnh viễn thám

II NỘI DUNG NGHIÊN CỨU

1 Viễn thám là gì?

Viễn thám là môn khoa học nghiên cứu việc đo đạc, thu thập thông tin về một đối tượng, sự vật bằng cách sử dụng thiết bị đo qua tác động một cách gián tiếp, ví dụ như qua các bước sóng ánh sáng, với đối tượng nghiên cứu Viễn thám không chỉ tìm hiểu bề mặt của Trái Đất hay các hành tinh mà nó còn có thể thăm dò được cả trong các lớp sâu bên trong các hành tinh Trên Trái Đất, người ta có thể sử dụng máy bay dân dụng, chuyên dụng hay các vệ tinh nhân tạo để thu phát các ảnh viễn thám

1.1 Phương pháp viễn thám: Là phương pháp nghiên cứu đối tượng từ xa

mà ko cần tiếp xúc trực tiếp với đối tượng thông qua các không ảnh và các máu cảm biến ghi nhận năng lượng của các sóng phát xạ và bức xạ điện từ độ cao từ máy bay hay các vệ tinh nhân tạo

1.2 Phương pháp viễn thám trong xây dựng bản đồ đó là việc xác định đối tượng một cách gián tiếp qua hình ảnh và các thông tin thu thập được từ các ảnh vệ tinh hoặc ảnh máy bay hay nói một cách khác đây là phương pháp xác định các vật thể từ xa

Ảnh viễn thám

Ảnh radar: là loại ảnh được tạo ra bởi việc thu nhận các bước sóng trong dãi sóng siêu cao tần (bước sóng lớn hơn 2 cm)

Ảnh thu được bằng sóng địa chấn cũng là một loại ảnh viễn thám

Ảnh hồng ngoại : là loại ảnh được tạo ra

bởi việc thu nhận các bước sóng hồng ngoại phát ra từ vật thể (bước sóng 8-14 micromet)

Ảnh quang học : là loại ảnh được tạo ra

bởi việc thu nhận các bước sóng ánh sáng nhìn thấy (bước sóng 0.4-0.76 micromet)

Ảnh viễn thám

Khai thác

Khai thác định lượng: là việc đo đạc, tính toán các yếu tố thay đổi linh hoạt quan sát thấy trên ảnh, những vị trí tương đối giữa các đối tượng

Khai thác định tính: là việc xác định các tính chất của đối tượng thể hiện

ở màu sắc, hình dạng, kích thước, cấu trúc, bóng…

Khóa giải đoán ảnh

Khóa tin tức về vật thể (Item): khóa liên quan đến việc tìm kiếm những thông tin riêng của vật thể hay trạng thái của chúng có trên ảnh

Khóa bổ trợ (Subject): tập hợp các khóa tin tức, các khóa bổ trợ liên quan tới việc tìm thấy các vật thể cơ bản hay các trạng thái của chúng theo mục đích đã chọn

Khóa vùng rộng (Regional): là tập hợp các khóa tin tức hoặc các khóa bổ trợ liên quan tới các vật thể trong tính chất trạng thái riêng của vùng

Khóa vùng hẹp (Area): là các khóa xác định cho một diện tích đã điều tra được chúng cho phép ngoại suy trong việc giải đoán các vệt thể và trạng thái tương tự các vùng khác

Giải thích không ảnh

Kiểm chứng, xác định các chi tiết có trong không ảnh

Xác định giải thích tổng thể các chi tiết của không ảnh hay kết hợp nhiều không ảnh

Quy trình công nghệ thành lập bản đồ bằng công nghệ viễn thám

Mục đích bản đồ thành

lập

Bảng đối tượng nội

Bảng phân lớp

đối tượng, tạo

File *.tbl

- Thư viện Cell

- Thư viện màu

- Thư viện Chữ

Xác định seed File, tạo File*.dgn

- Quét ảnh

- Lên mô hình nắn chỉnh

- Cắt ghép

Vector hoá

Xây dựng bản đồ nền hiện trạng sử dụngXác định nội dung

Chỉnh sửa bổ sung Kiểm tra điều vẽ thực địa

In bản đồ nền trực ảnh Biên tập nội dungbản đồ

trữ

ảnh aster khu vực hà nội độ phân giải 15m

SPOT5 2.5m Natural Color of Capital Hanoi,

Vietnam

SPOT5 2.5m Natural Color of Capital Hanoi,

Vietnam

2 Hệ thống thụng tin địa lý (GIS) là gỡ?

Hệ thống thụng tin địa lý (GIS) là một tập hợp cỏc cụng cụ cho việc thu thập, lưu trữ, thể hiện và chuyển đổi cỏc dữ liệu mang tớnh chất khụng gian từ thế giới thực để giải quyết cỏc bài toỏn ứng dụng phục vụ cho cỏc mục đớch cụ thể.

Ngườiưsửưdụng

GIS Phầnưmềmư+ưCơư

sởưdữưliệu

Thếưgiớiưthực

 Là phương phỏp để hỡnh dung, mụ phỏng,

phõn tớch và thể hiện dữ liệu khụng gian

 Dữ liệu GIS cú sự liờn kết chặt chẽ giữa dữ

liệu thuộc tớnh và bản đồ.

Các thành phần cơ bản của Hệ thống thông tin địa lý

Quản lý các dữ liệu địa thông tin bằng HTTĐL và bản đồ truyền thống

Ví dụ về ảnh cấp độ xám liên tục (trái) và ảnh phân loại -mã mầu

(phải)

Dữ liệu vector (trái) và raster cấp độ xám – DEM (phải)

Các nội dung hoạt động của một GIS

Thu thập dữ liệu

Dữ liệu đ ợc thu thập từ nhiều nguồn khác nhau

Tọa độ Bản đồ giấy

Dữ liệu số

Giới thiệu về GIS

L u tr÷ d÷ liÖu

 D÷ liÖu ® îc l u tr÷ ë nhiÒu d¹ng kh¸c nhau

Giíi thiÖu vÒ GIS

T×m kiÕm d÷ liÖu

hiÖn lªn mµn h×nh b»ng c¸c khoanh mµu hång trªn h×nh d íi ®©y.

Giíi thiÖu vÒ GIS

 Chồng xếp bản đồ

Phân tích dữ liệu

Giới thiệu về GIS

Lîi Ých cña viÖc sö dông GIS

Giíi thiÖu vÒ GIS

Toµn cÇu hãa d÷ liÖu

Thu thập và quản lý dữ liệu trong xây dựng bản đồ của GIS

- Tệp tin Thao tác

- Cập nhật

- Sửa chữa

- Lưu trữ

- Khai thác

PHÂN TÍCH TỔNG HỢP KHÔNG GIAN

III KẾT LUẬN

Việc áp dụng GIS và giải đoán ảnh viễn thám trong việc xây dựng bản đồ là rất cần thiết, qua đó nó giúp cho việc xây dựng bản đồ được tiến hành nhanh chóng và chính xác, giúp cho người xây dựng, quản lý và sử dụng có thể cập nhật những thay đổi ngoài thực tế vào bản đồ một cách chính xác

Xin chân thành cảm ơn!