Phân tích mục đích của hỏi chuyện lâm sàng, động cơ của thân chủ và các nguyên tắc cơ bản trong hỏi chuyện lâm sàng

khái niệm về hỏi chuyện lâm sàng? Phân tích mục đích của hỏi chuyện lâm sàng, động cơ của thân chủ và các nguyên tắc cơ bản trong hỏi chuyện lâm sàng(thi) 1. Khái niệm: Là một phương pháp chủ đạo, Mang tính đặc thù của TLHLS Có nhiều định nghĩa:  Là cuộc hội thoại bằng ngôn ngữ, phi ngôn ngữ của hai người tham gia, tạo ra phong cách giao tiếp đặc thù (Shea, 1998)  Sự tương tác qua lại giữa ít nhất hai người, mỗi người đều đóng góp vào quá trình này và có ảnh hưởng đối với người kia; là một hình thức đối thoại vượt ra ngoài khuôn khổ một cuộc đối thoại thông thường (Trull Phares, 2001)  Phương pháp thu thập thông tin dựa trên cơ sở mối tương tác nghề nghiệp đặc biệt giữa nhà tâm lý lâm sàng và thân chủ, nhằm làm rõ các đặc điểm nhân cách, các biểu hiện nhận thức, cảm xúc, hành vi; các triệu chứng, các cơ chế tâm lý và cấu trúc rối loạnvấn đề của thân chủ để hỗ trợ việc lập kế hoạch và đưa ra quyết định can thiệp phù hợp. Bao hàm các yếu tố (Flanagan Flanagan, 2006): 1. Xây dựng mối quan hệ nghề nghiệp nhà tâm lý – thân chủ 2. Thể hiện động cơ của thân chủ khi đến gặp nhà tâm lý 3. Sự tương tác thân chủ nhà tâm lý đều nhằm đạt được mục tiêu cụ thể 4. Sự tương tác dựa trên các kỹ thuật cho phép chẩn đoán, đánh giá, hiểu và trợ giúp thân chủ đạt mục tiêu 5. Số lượng, chất lượng tương tác giữa nhà tâm lý – thân chủ phụ thuộc vào kiểu nhân cách, định hướng và sự thống nhất mục tiêu. 2. Mục đích: 1. Đánh giá nhận thức, cảm xúc, hành vi, đặc điểm cá nhân; phân tích và sắp xếp chúng vào một hiện tượng tâm lýtâm bệnh lý với các tiêu chí như loại hình, mức độ … 2. Lắng nghe than phiền => làm rõ động cơ tiềm ẩn, các cơ chếquá trình tâm lý => trợ giúp khẩn cấp trong những trường hợp cần thiết 3. Vừa có chức năng chẩn đoán, vừa có chức năng trị liệu ban đầu Các chức năng này được song song thực hiện trong quá trình hỏi chuyện thân chủ. Nhà lâm sàng vừa thu được những thông tin cần thiết, đánh giá, đồng thời có thể trợ giúp bước đầu cho thân chủ. 3. Động cơ của thân chủ: 1. Cảm thấy không thỏa mãn, không hài lòng, đau khổ, khó khăn ở phương diện cá nhân hoặc xã hội 2. Do ai đó yêu cầu 3. Vì muốn phát triển và hoàn thiện bản thân 4. Nguyên tắc cơ bản: 1. Câu hỏi của nhà tâm lý phải đơn nghĩa, cụ thể, chính xác; tránh đa nghĩa, trừu tượng, khái quát 2. Ngôn ngữ phù hợp với lứa tuổi, trình độ học vấn, văn hóa, dân tộc, tín ngưỡng.. 3. Cần kiểm tra độ chính xác của việc hiểu lời nóicâu hỏi của thân chủ 4. Các câu hỏi không được mang tính dẫn dắt, gợi ý 5. Nhà tâm lý cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy điều đạo đức chung của nhà tâm lý và cụ thể trong hỏi chuyện lâm sàng

khái niệm về hỏi chuyện lâm sàng? Phân tích mục đích của hỏi chuyện lâm sàng, động cơ của thân chủ và các nguyên tắc cơ bản trong hỏi chuyện lâm sàng(thi)

1 Khái niệm:

- Là một phương pháp chủ đạo, Mang tính đặc thù của TLHLS

- Có nhiều định nghĩa:

 Là cuộc hội thoại bằng ngôn ngữ, phi ngôn ngữ của hai người tham gia, tạo ra phong cách giao tiếp đặc thù (Shea, 1998)

 Sự tương tác qua lại giữa ít nhất hai người, mỗi người đều đóng góp vào quá trình này và có ảnh hưởng đối với người kia; là một hình thức đối thoại vượt ra ngoài khuôn khổ một cuộc đối thoại thông thường (Trull & Phares, 2001)

 Phương pháp thu thập thông tin dựa trên cơ sở mối tương tác nghề nghiệp đặc biệt giữa nhà tâm lý lâm sàng và thân chủ, nhằm làm rõ các đặc điểm nhân cách, các biểu hiện nhận thức, cảm xúc, hành vi; các triệu chứng, các cơ chế tâm lý và cấu trúc rối loạn/vấn đề của thân chủ để hỗ trợ việc lập kế hoạch và đưa ra quyết định can thiệp phù hợp.

- Bao hàm các yếu tố (Flanagan& Flanagan, 2006):

1 Xây dựng mối quan hệ nghề nghiệp nhà tâm lý – thân chủ

2 Thể hiện động cơ của thân chủ khi đến gặp nhà tâm lý

3 Sự tương tác thân chủ - nhà tâm lý đều nhằm đạt được mục tiêu cụ thể

4 Sự tương tác dựa trên các kỹ thuật cho phép chẩn đoán, đánh giá, hiểu và trợ giúp thân chủ đạt mục tiêu

5 Số lượng, chất lượng tương tác giữa nhà tâm lý – thân chủ phụ thuộc vào kiểu nhân cách, định hướng và sự thống nhất mục tiêu

2 Mục đích:

1 Đánh giá nhận thức, cảm xúc, hành vi, đặc điểm cá nhân; phân tích và sắp xếp chúng vào một hiện tượng tâm lý/tâm bệnh lý với các tiêu chí như loại hình, mức độ …

2 Lắng nghe than phiền => làm rõ động cơ tiềm ẩn, các cơ chế/quá trình tâm lý => trợ giúp khẩn cấp trong những trường hợp cần thiết

3 Vừa có chức năng chẩn đoán, vừa có chức năng trị liệu ban đầu

Các chức năng này được song song thực hiện trong quá trình hỏi chuyện thân chủ Nhà lâm sàng vừa thu được những thông tin cần thiết, đánh giá, đồng thời có thể trợ giúp bước đầu cho thân chủ

3 Động cơ của thân chủ:

1 Cảm thấy không thỏa mãn, không hài lòng, đau khổ, khó khăn ở phương diện cá nhân hoặc xã hội

2 Do ai đó yêu cầu

3 Vì muốn phát triển và hoàn thiện bản thân

4 Nguyên tắc cơ bản:

1 Câu hỏi của nhà tâm lý phải đơn nghĩa, cụ thể, chính xác; tránh đa nghĩa, trừu tượng, khái quát

2 Ngôn ngữ phù hợp với lứa tuổi, trình độ học vấn, văn hóa, dân tộc, tín ngưỡng

3 Cần kiểm tra độ chính xác của việc hiểu lời nói/câu hỏi của thân chủ

4 Các câu hỏi không được mang tính dẫn dắt, gợi ý

5 Nhà tâm lý cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy điều đạo đức chung của nhà tâm lý và

cụ thể trong hỏi chuyện lâm sàng