Chúng ta không thể phủ nhận rằng công tác giáo dục đội viên học sinh là một quá trình lâu dài, khó khăn và nhiều thử thách. Đối với các em, việc tiếp nhận tri thức rất dễ trở nên nhàm chán nếu chúng ta không biết cách thay đổi phương pháp giáo dục. Tâm lý các em thích vừa học vừa chơi, học mà chơi, chơi mà học. Nếu thực hiện được như vậy việc tiếp thu tri thức trở nên nhẹ nhàng và không đặt nặng áp lực lên các em. Mặt khác, các em còn tự giác tìm tòi kiến thức để thể hiện khả năng của mình trước đám đông. Chương trình rung chuông vàng đã làm được điều đó. Thông qua chương trình tạo điều kiện cho các em được giao lưu, học hỏi thông qua một sân chơi tri thức. Từ đó, thay vì thể hiện mình ở các hoạt động không tốt khác như khả năng chơi game (gêm), ở sức mạnh cơ bắp như những người đàn anh, đàn chị… thì các em được thể hiện mình bằng sự hiểu biết, bằng kiến thức. Trong mỗi con người chúng ta, ai cũng mong ước được vinh danh, được mọi người trân trọng, chú ý và nể phục. Ở lứa tuổi của các em học sinh thì mong muốn này lại càng mãnh liệt hơn rất nhiều. Chính vì thế sân chơi rung chuông vàng thực sự thu hút các em học sinh, đội viên. Mặt khác, với lượng kiến thức trong chương trình về hiểu biết chung, về kiến thức các môn học mà chính các em đang học như Toán, Lý, Hóa, Sinh, Văn, Sử, Địa, Tiếng Anh… đã giúp các em học sinh củng cố được kiến thức cơ bản mà mình đang học, ghi nhớ sâu sắc hơn. Quan trọng hơn, trong quá trình ôn tập để tham gia cuộc thi các em tự tìm tòi và ghi nhớ chủ động hệ thống các kiến thức liên quan chứ không chỉ có 15 câu hỏi trong cuộc thi. Và càng ý nghĩa hơn khi mà lực lượng được tham gia cuộc thi đó chính là các em đội viên học sinh khối 9. Các em đang trong năm cuối cùng của khối THCS, chuẩn bị tham gia thi tuyển sinh lớp 10. Thông qua chương trình đã giúp cho các em củng cố được rất nhiều kiến thức để chuẩn bị cho kì thi.
Trang 1MỤC LỤC
PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ 4
Lý do chọn đề tài 4
1.1 Cơ sở lý luận 4
1.2 Cơ sở thực tiễn 5
PHẦN II: NỘI DUNG 6
1 Mục đích xây dựng chương trình Rung chuông vàng 6
2 Biện pháp tổ chức chương trình Rung chuông vàng hiệu quả 7
2.1 Xây dựng kế hoạch tổ chức cuộc thi Rung chuông vàng 7
2.2 Chuẩn bị cơ sở vật chất 7
2.3 Xây dựng đội ngũ cộng tác viên 8
2.4 Xây dựng nội dung chương trình 9
2.5 Công tác tổng kết, đánh giá sau mỗi chương trình 11
3 Phối hợp với các tổ chức, cá nhân trong nhà trường để chương trình đạt hiệu quả 12
4 Kết quả đạt được 14
5 Hiệu quả của chương trình rung chuông vàng 15
PHẦN III RÚT KINH NGHIỆM 16
PHẦN IV PHỤ LỤC 18
PHỤ LỤC 1: KẾ HOẠCH THỰC HIỆN CHƯƠNG TRÌNH RUNG CHUÔNG VÀNG 18
PHỤ LỤC 2: THỂ LỆ CUỘC THI “RUNG CHUÔNG VÀNG” 20
PHỤ LỤC 3: MẪU CHƯƠNG TRÌNH RUNG CHUÔNG VÀNG LIÊN ĐỘI ĐÃ THỰC HIỆN 22
PHỤ LỤC 4: MỘT SỐ HÌNH ẢNH TỔ CHỨC CHƯƠNG TRÌNH RUNG CHUÔNG VÀNG 30
Trang 2GIỚI THIỆU CỦA ĐƠN VỊ:
TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ PHẠM VĂN HAI
Trong những năm đầu làm công tác Tổng phụ trách Đội TNTP Hồ Chí Minh
tôi nhận thấy chương trình Rung chuông vàng là một biện pháp giáo dục mang
lại hiệu quả cao và tạo hứng thú cho học sinh
Từ đó đề tài: “Thực hiện hiệu quả chương trình Rung Chuông Vàng” xin
phép được thông qua trong đơn vị, nhằm học hỏi kinh nghiệm lẫn nhau
Rất mong sự đóng góp ý kiến của Ban giám hiệu và Lãnh đạo cấp trên, để
việc thực hiện đề tài mang lại hiệu quả cao hơn nữa
Xác nhận giá trị của Thủ trưởng đơn vị:
Nhận xét của cấp trên trực thuộc:
Trang 3
UBND HUYỆN BÌNH CHÁNH TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ PHẠM VĂN HAI
THỰC HIỆN HIỆU QUẢ
CHƯƠNG TRÌNH RUNG CHUÔNG VÀNG
Tác giả: Phạm Hữu Sơn
Đơn vị: THCS Phạm Văn Hai
Thời gian thực hiện: năm học 2016 – 2017; 2017 - 2018
Không gian, thời gian áp dụng:
Đây là sáng kiến kinh nghiệm trong áp dụng thực hiện từ năm học 2016- 2017 cho
đến nay Rất mong nhận được sự góp ý của tập thể để sáng kiến trên được thực hiện có hiệu quả!
Trang 4PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ
Lý do chọn đề tài 1.1 Cơ sở lý luận
Điều lệ Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh ban hành ngày 10 tháng 03
năm 2013 của Ban chấp hành Trung ương Đoàn khóa X đã nêu: “Đội Thiếu niên
Tiền phong Hồ Chí Minh là tổ chức của thiếu nhi Việt Nam do Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh phụ trách Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh là trường học giáo dục thiếu nhi Việt Nam trong và ngoài nhà trường, là đội dự bị của Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh; lực lượng nòng cốt trong các phong trào thiếu nhi”
Tại mục 1, điều 3, chương I, Điều lệ Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí
Minh cũng nêu rõ về Quyền của đội viên: “được Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí
Minh và Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh giúp đỡ để phát huy năng lực trong học tập, hoạt động, vui chơi, công tác xã hội”
Tại quyết định số 43, ban hành ngày 04 tháng 12 năm 2018 của UBND thành phố Hồ Chí Minh đã nêu rõ về chức năng và nhiệm vụ của Tổng phụ trách đội: “
Tham mưu cho Hiệu trưởng và phối hợp với tổ chức Đoàn Thanh niên Cộng sản
Hồ Chí Minh của trường (nếu có) tổ chức các hoạt động giáo dục học sinh, đội viên” “Thiết kế, tổ chức chương trình hoạt động cho đội viên, học sinh trong nhà trường theo kế hoạch của Ngành Giáo dục và Đào tạo và theo chương trình công tác Đội và phong trào thiếu nhi của Hội đồng Đội các cấp.”
Chính vì vậy, đội viên sinh hoạt trong nhà trường có quyền được tham gia các hoạt động giáo dục để được phát triển một cách toàn diện Và người phụ trách đội có nhiệm vụ thiết kế, đa dạng hóa các hoạt động nhằm thu hút và giáo dục đội viên
Việc tạo ra một sân chơi mới lạ, thu hút được các bạn đội viên tham gia tìm hiểu là một hoạt động thiết thực của tổ chức Đội thiếu niên tiền phong Hồ Chí
Trang 5Minh Thông qua hoạt động không chỉ giáo dục về tri thức mà còn giáo dục nhân cách và kỹ năng cho trẻ, giúp các em phát triển toàn diện
Trong rất nhiều hình thức và phương pháp giáo dục các em đội viên thông
qua hoạt động đội, ở phạm vi đề tài tôi xin đề cập đến chủ đề “Thực hiện hiệu quả
chương trình Rung chuông vàng” Đây là một trong những hoạt động liên đội đã
thực hiện kể từ năm học 2016 – 2017, thông qua tiết sinh hoạt ngoài giờ lên lớp ở
các bạn đội viên khối 9
1.2 Cơ sở thực tiễn
Sau khi nhận ra giá trị của phương pháp giáo dục đội viên thông qua chương trình Rung chuông vàng Từ năm học 2016 – 2017, liên đội THCS Phạm Văn Hai bắt đầu triển khai chương trình dưới sự chỉ đạo của ban giám hiệu nhà trường và thông qua sự tìm hiểu học hỏi một số liên đội bạn trong huyện
Năm học 2016 – 2017 liên đội cũng đã được trang bị hệ thống âm thanh, loa máy và sân khấu phục vụ các hoạt động đội Đây là một điều kiện thuận lợi để liên đội có thể tổ chức chương trình Rung chuông vàng
Chính vì vậy, ngay từ đầu năm học thì Tổng phụ trách đội và ban chỉ huy liên đội đã mạnh dạn đưa nội dung tổ chức cuộc thi Rung chuông vàng thông qua
các tiết sinh hoạt ngoài giờ lên lớp vào chương trình hoạt động đội của năm
Xuất phát từ thực tế đó, liên đội đã bắt đầu thực hiện chương trình Rung chuông vàng từ năm học 2016 – 2017 và dần hoàn thiện chương trình vào năm học
2017 – 2018
Trang 6
PHẦN II: NỘI DUNG
1 Mục đích xây dựng chương trình Rung chuông vàng
Chúng ta không thể phủ nhận rằng công tác giáo dục đội viên học sinh là một quá trình lâu dài, khó khăn và nhiều thử thách Đối với các em, việc tiếp nhận tri thức rất dễ trở nên nhàm chán nếu chúng ta không biết cách thay đổi phương pháp giáo dục Tâm lý các em thích vừa học vừa chơi, học mà chơi, chơi mà học Nếu thực hiện được như vậy việc tiếp thu tri thức trở nên nhẹ nhàng và không đặt nặng
áp lực lên các em Mặt khác, các em còn tự giác tìm tòi kiến thức để thể hiện khả năng của mình trước đám đông Chương trình rung chuông vàng đã làm được điều
đó Thông qua chương trình tạo điều kiện cho các em được giao lưu, học hỏi thông qua một sân chơi tri thức Từ đó, thay vì thể hiện mình ở các hoạt động không tốt khác như khả năng chơi game (gêm), ở sức mạnh cơ bắp như những người đàn anh, đàn chị… thì các em được thể hiện mình bằng sự hiểu biết, bằng kiến thức Trong mỗi con người chúng ta, ai cũng mong ước được vinh danh, được mọi người trân trọng, chú ý và nể phục Ở lứa tuổi của các em học sinh thì mong muốn này lại càng mãnh liệt hơn rất nhiều Chính vì thế sân chơi rung chuông vàng thực sự thu hút các em học sinh, đội viên
Mặt khác, với lượng kiến thức trong chương trình về hiểu biết chung, về kiến thức các môn học mà chính các em đang học như Toán, Lý, Hóa, Sinh, Văn, Sử, Địa, Tiếng Anh… đã giúp các em học sinh củng cố được kiến thức cơ bản mà mình đang học, ghi nhớ sâu sắc hơn Quan trọng hơn, trong quá trình ôn tập để tham gia cuộc thi các em tự tìm tòi và ghi nhớ chủ động hệ thống các kiến thức liên quan chứ không chỉ có 15 câu hỏi trong cuộc thi
Và càng ý nghĩa hơn khi mà lực lượng được tham gia cuộc thi đó chính là các em đội viên học sinh khối 9 Các em đang trong năm cuối cùng của khối THCS, chuẩn bị tham gia thi tuyển sinh lớp 10 Thông qua chương trình đã giúp cho các em củng cố được rất nhiều kiến thức để chuẩn bị cho kì thi
Trang 7Cùng với đó, chính là thông qua chương trình giúp các em học sinh đội viên
có thể rèn luyện được các kỹ năng như bình tĩnh, tự tin, khả năng tư duy nhanh chóng, khả năng đứng trước đám đông… Tất cả những kỹ năng này các em được rèn luyện thường xuyên thông qua mỗi lần tham gia chương trình Không những vậy, chính việc tham gia sân chơi rung chuông vàng còn tạo điều kiện cho các lớp, chi đội có thể củng cố tinh thần đoàn kết, sẻ chia thông qua hoạt động cố vũ cho bạn chơi của mình Tạo điều kiện cho thầy cô và học sinh gần gũi, thân thiết hơn thông qua hoạt động cứu trợ của thầy cô
2 Biện pháp tổ chức chương trình Rung chuông vàng hiệu quả
- Bước 1: tham mưu ban giám hiệu nhà trường, xây dựng kế hoạch
- Bước 2: chuẩn bị cơ sở vật chất
- Bước 3: xây dựng đội ngũ cộng tác viên
- Bước 4: xây dựng nội dung chương trình
2.1 Xây dựng kế hoạch tổ chức cuộc thi Rung chuông vàng
Từ đầu năm học, thông qua Đại hội Liên đội thì Tổng phụ trách và ban chỉ huy liên đội phải đưa nội dung tổ chức cuộc thi rung chuông vàng vào chương trình công tác Đội Từ đó, tham mưu với ban giám hiệu nhà trường thông qua kế hoạch
từ cuối tháng 8 đầu tháng 9
[đính kèm: kế hoạch số 04/KH/LĐ ngày 29/08/2016 của liên đội THCS Phạm Văn Hai; kế hoạch số 04/KH/LĐ ngày 04/09/2017 của liên đội THCS Phạm Văn Hai ]
2.2 Chuẩn bị cơ sở vật chất
Cơ sở vật chất là một trong những yếu tố rất lớn quyết định đến sự thành công của chương rung chuông vàng Trước khi thực hiện chương trình chúng ta cần trang bị đầy đủ:
Trang 8Máy vi tính: phát các bài nhạc tạo không khí sôi nổi và khí thế thi đua trong
chương trình Các bản nhạc bao gồm: “Đường lên đỉnh vinh quang”, “Rung chuông vàng” của nhóm Bức Tường Đồng hồ đếm ngược 20 giây, 30 giây…
Bảng đáp án, phấn, giẻ lau: trước khi thực hiện chương trình cần chuẩn bị
các bảng đáp án để thí sinh tham gia cuộc thi có thể viết câu trả lời của mình lên bảng Đồng thời với đó là phấn viết và giẻ lau
Bảng phụ: dùng để ghi câu hỏi, người dẫn chương trình vừa đọc câu hỏi vừa
ghi lên bảng phụ để thí sinh thấy rõ
2.3 Xây dựng đội ngũ cộng tác viên
- Triển khai kế hoạch, tuyển chọn các cộng tác viên:
+ Cộng tác viên làm nhiệm vụ trực âm thanh: đây là một trong số cộng tác viên quan trọng nhất Để chương trình diễn ra một cách thành công thì đòi hỏi người trực âm thanh phải có kỹ năng về máy tính, nắm được các thời điểm mở nhạc
và tắt nhạc để tạo điểm nhấn và không khí cho chương trình
+ Cộng tác viên cầm bảng phụ: là người có nhiệm vụ viết các câu hỏi lên bảng phụ và đưa bảng phụ ra cho các thí sinh có thể thấy rõ câu hỏi
+ Cộng tác viên phụ trách biên tập câu hỏi: là người có nhiệm vụ sắp xếp các câu hỏi có trình tự từ dễ đến khó, đảm bảo các câu hỏi đầy đủ các môn học
+ Cộng tác viên đọc câu hỏi tiếng anh và dẫn chương trình: là người có khả năng nói lưu loát, giỏi tiếng anh, đọc rõ ràng và rành mạch các câu hỏi Là người có khả năng xử lí các tình huống xảy ra một cách nhanh nhạy, tính tình vui vẻ và dí dỏm
- Tập huấn cho đội ngũ cộng tác viên:
Tổng phụ trách đội tổ chức tập huấn cho tất cả cộng tác viên bao gồm cả cộng tác viên về âm thanh, dẫn chương trình, biên tập câu hỏi và cầm bảng phụ Hướng dẫn rõ ràng cụ thể nhiệm vụ của từng cộng tác viên Từ đó, đảm bảo các bạn hiểu được nội dung công việc của mình và thực hiện tốt
Trang 9Sau quá trình tập huấn, cần cho đội ngũ cộng tác viên cùng phối hợp và làm thử chương trình trước khi tổ chức chương trình chính thức
2.4 Xây dựng nội dung chương trình
Xác định thời gian, đối tượng tham gia chương trình
Chương trình rung chuông vàng được tổ chức cho tất cả các bạn học sinh khối 9 tham gia Thời gian tổ chức đó là vào tiết sinh hoạt ngoài giờ lên lớp ngày thứ 5 của tuần 1 và tuần 3 hàng tháng
Triển khai đến các lớp
Triển khai kế hoạch đến giáo viên chủ nhiệm và trực tiếp các lớp tham gia chương trình Mặt khác, thông qua sinh hoạt dưới cờ Tổng phụ trách đội giới thiệu chương trình đến toàn thể các bạn đội viên
Xây dựng thể lệ cuộc thi
- Vòng thi tháng: tất cả đội viên đều tham gia
- Vòng thi chung kết: 30 đội viên (mỗi vòng thi tháng sẽ lựa chọn 10 thí sinh xuất sắc nhất tham gia vòng thi chung kết )
- Nội dung câu hỏi:
Các câu hỏi dưới dạng trắc nghiệm lựa chọn đáp án đúng (có 4 đáp án để đội viên lựa chọn) thuộc tất cả các bộ môn (trọng tâm là ba môn Toán, Văn, Tiếng Anh) Ngoài ra, một số câu hỏi liên quan đến tổ chức Đội TNTP Hồ Chí Minh, các vấn đề về xã hội, môi trường, giao thông…
Trang 10trở lại sân thi đấu Số thí sinh được quay trở lại sàn thi đấu phụ thuộc vào kết quả của thầy cô thông qua trò chơi (trò chơi vận động, lựa chọn đáp án đúng sai…)
Thí sinh còn lại duy nhất cũng sẽ được hưởng một lần trợ giúp Nếu thí sinh cảm thấy không trả lời được câu hỏi do chương trình đưa ra thì có thể giơ “phao cứu trợ” (do chương trình chuẩn bị) để xin trợ giúp từ phía thầy cô, những bạn cùng chơi Thí sinh được tham khảo ý kiến của 3 thầy cô hoặc của những thí sinh khác
về câu hỏi của mình và lựa chọn đáp án cuối cùng
Trường hợp hết 15 câu hỏi mà số thí sinh còn lại quá 2 thí sinh, ban tổ chức
sẽ dùng câu hỏi phụ phân loại
- Cơ cấu giải thưởng:
Trang 11ngày mồng 5 hàng tháng Với các bộ môn trọng tâm như Toán, Văn, Tiếng Anh sẽ gửi 10 câu hỏi/ tháng Các bộ môn còn lại 5 câu hỏi/ tháng Đối với các câu hỏi kiến thức chung thì trực tiếp Tổng phụ trách đội sẽ ra câu hỏi
Yêu cầu về câu hỏi cần đảm bảo dạng trắc nghiệm, có 4 đáp án trong đó chọn 1 đáp án đúng (trong câu hỏi gửi về ban tổ chức cần gửi luôn đáp án và lời giải thích cho đáp án đúng Nội dung câu hỏi là các kiến thức đã học ở lớp 9 (những kiến thức học sinh đã học tính đến thời điểm thi)
Sau khi nhận được câu hỏi, chúng ta cần sắp xếp thứ tự các câu hỏi sao cho phù hợp
2.5 Công tác tổng kết, đánh giá sau mỗi chương trình
Chương trình rung chuông vàng là một sân chơi về trí tuệ Do đó, chúng ta cần đặc biệt chú ý về phần tổng kết trao giải Sau mỗi chương trình, ban tổ chức cần lập danh sách các thí sinh đạt giải cao và tổ chức tuyên dương trao giải dưới sân cờ, trước tất cả các bạn học sinh Tổ chức được một lễ trao giải ấn tượng và long trọng sẽ giúp cho các thí sinh có động lực hơn trong thi đấu, giúp cho các em đội viên học sinh khác noi gương và cố gắng Từ đó, thúc đẩy phong trào thi đua trong liên đội Có thể nói, công tác tổng kết là một khâu then chốt không thể thiếu trong chương trình rung chuông vàng
Ngoài ra, sau mỗi chương trình, trong buổi lễ tổng kết thì ban tổ chức cũng cần đánh giá, nhìn nhận về tinh thần tham gia của các thí sinh Đánh giá lại quá trình chuẩn bị, công tác tổ chức thực hiện Để từ đó rút kinh nghiệm về những ưu
và nhược điểm cho lần tổ chức sau
Trang 123 Phối hợp với các tổ chức, cá nhân trong nhà trường để chương trình đạt hiệu quả
Sơ đồ các mối quan hệ phối hợp để thực hiện hiệu quả chương trình Rung chuông vàng:
Trang 13- Ban giám hiệu nhà trường: trực tiếp chỉ đạo cho thầy cô giáo viên là tổ trưởng tổ chuyên môn, giáo viên chủ nhiệm khối 9 và chi đoàn giáo viên phối hợp với ban tổ chức để thực hiện chương trình rung chuông vàng Đồng thời, ban giám hiệu giám sát các bộ phận trong suốt quá trình thực hiện, phát hiện kịp thời những thiếu sót và chỉnh đốn kịp thời để chương trình đạt hiệu quả
- Tổ trưởng tổ chuyên môn: có nhiệm vụ hỗ trợ ban tổ chức về việc ra đề Đảm bảo số lượng câu hỏi đầy đủ, đúng quy định và đúng thời gian Tùy vào tình hình từng tổ mà tổ trưởng có thể phân công tổ viên ra câu hỏi Nhưng tổ trưởng là người trực tiếp duyệt câu hỏi và chịu trách nhiệm về mặt chuyên môn Cùng với đó, đội ngũ thầy cô tổ trưởng là ban cố vấn về kiến thức của chương trình khi có thắc mắc cần giải đáp
- Chi đoàn giáo viên: chịu trách nhiệm tham gia trong khâu tổ chức, là lực lượng ban giám khảo của chương trình cũng như hỗ trợ các vấn đề liên quan Bí thư chi đoàn có nhiệm vụ phân công các đồng chí đoàn viên thực hiện tốt nhiệm vụ theo từng tháng
- Giáo viên chủ nhiệm khối 9: chịu trách nhiệm quản lí học sinh lớp chủ nhiệm trong suốt quá trình diễn ra cuộc thi Đồng thời, giáo viên chủ nhiệm cũng là đội cứu trợ của học sinh trong trường hợp không còn thí sinh nào trên sân thi đấu
- Đội ngũ cộng tác viên: bao gồm các cộng tác viên chịu trách nhiệm về âm thanh, loa máy, cầm bảng, dẫn chương trình., đọc câu hỏi… Lực lượng này có thể
là các đồng chí đoàn viên trong chi đoàn giáo viên, các em đội viên thuộc ban chỉ huy liên đội
- Học sinh khối 9: là lực lượng trực tiếp tham gia hội thi Các em đội viên học sinh khối 9 có nhiệm vụ ôn tập các câu hỏi liên quan trong chương trình học tại thời điểm diễn ra cuộc thi Có tinh thần và trách nhiệm cao để thể hiện bản lĩnh, kiến thức và tài năng của mình trên sân chơi rung chuông vàng