TÀI LIỆU HỘI NGHỊ TỔNG KẾT DỰ ÁN “THÍ ĐIỂM THIẾT LẬP HỆ THỐNG THÔNG TIN ĐĂNG KÝ VÀ QUẢN LÝ HỘ TỊCH”

Chính vì vậy, để đảm bảo tính khả thi của Đề án, cũng như để có kinh nghiệm thực tiễn làm cơ sở xây dựng Dự án khả thi Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử toàn quốc, Cục Công nghệ thông tin và

MỤC LỤC

thống kê hộ tịch – Cục Hộ tịch, quốc tịch, chứng thực – Bộ Tư pháp 13

3 Tham luận: Công tác phối hợp cấp Số định danh cá nhân cho trẻ em đăng ký

khai sinh – Cục Cảnh sát đăng ký, quản lý cư trú và dữ liệu quốc gia – Tổng cục Cảnh sát – Bộ Công an 19

4 Tham luận: Nhu cầu kết nối liên thông giải quyết thủ tục hành chính đăng ký

khai sinh kết hợp đăng ký cấp bảo hiểm y tế cho trẻ dưới 6 tuổi – Trung tâm Công nghệ thông tin – Bảo hiểm Xã hội Việt Nam 22

5 Tham luận: Triển khai kết nối các hệ thống thông tin ở Trung ương và địa

phương tuân thủ Khung kiến trúc Chính phủ điện tử ở Việt Nam – Cục Tin học hóa – Bộ Thông tin và Truyền thông 24

CHƯƠNG TRÌNH HỘI NGHỊ Tổng kết Dự án “Thí điểm thiết lập Hệ thống thông tin

đăng ký và quản lý hộ tịch”

Thời gian: 8 giờ ngày 26/4/2018 (thứ 5)

Địa điểm: Hội trường Đa Năng và điểm cầu các tỉnh

Chủ trì: Thứ trưởng Nguyễn Khánh Ngọc

8h-8h15 Đăng ký, đón tiếp đại biểu Các điểm cầu

8h15-8h20 Tuyên bố lý do, giới thiệu đại

8h20-8h40 Trình chiếu video Tổng kết triển

Cục Hộ tịch, quốc tịch, chứng thực

9h00-9h10

Tham luận: “Nhu cầu kết nối liên thông giải quyết thủ tục hành chính đăng ký khai sinh kết hợp đăng ký cấp bảo hiểm y tế cho trẻ dưới 6 tuổi”

Trung tâm Công nghệ thông tin - Bảo hiểm Xã hội Việt Nam

9h10-9h20

Tham luận: “Triển khai kết nối các hệ thống thông tin ở Trung ương và địa phương tuân thủ Khung kiến trúc Chính phủ điện

tử ở Việt Nam”

Cục Tin học hóa - Bộ Thông tin và Truyền thông

9h20 -10h40 Trao đổi, thảo luận

Cục Công nghệ thông tin; Cục Hộ tịch, quốc tịch, chứng thực

10h40 -11h10

Công bố Quyết định và Trao Bằng khen của Bộ trưởng Bộ Tư pháp

Vụ Thi đua - Khen thưởng, Thứ trưởng Nguyễn Khánh Ngọc, các tập thể, cá nhân được tặng Bằng khen của Bộ trưởng Bộ Tư pháp tại điểm cầu chính

11h10 -11h30 Phát biểu chỉ đạo, bế mạc Hội

nghị

Thứ trưởng Nguyễn Khánh Ngọc

1 Bối cảnh triển khai Dự án

Ngày 20/11/2014 đánh dấu sự kiện Luật Hộ tịch được thông qua tại Kỳ họp thứ 8 Quốc hội Việt Nam khóa XIII, đây là lần đầu tiên ở Việt Nam có văn bản ở tầm Luật để điều chỉnh riêng lĩnh vực hộ tịch sau nhiều năm điều chỉnh bằng các Nghị định của Chính phủ Bên cạnh việc quy định rất nhiều nội dung mang tính đột phá, cải cách hành chính một cách mạnh mẽ, tạo thuận lợi lớn cho người dân và các cơ quan nhà nước có thẩm quyền trong công tác đăng ký, quản

lý hộ tịch, Luật Hộ tịch đã đưa ra nhiều quy định đòi hỏi phải ứng dụng công nghệ thông tin một cách mạnh mẽ, đồng bộ và thống nhất, trong đó đặc biệt là quy định phải tập trung xây dựng một Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử thống nhất trên toàn quốc Đây được xác định là nguồn cung cấp thông tin nhân thân cơ bản của cá nhân cho Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, đảm bảo đồng bộ với các quy định của Luật Căn cước công dân

Nhằm hiện thực hóa các quy định đòi hỏi phải tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong Luật Hộ tịch, ngày 11/12/2015, Bộ trưởng Bộ Tư pháp đã ban hành Quyết định số 2173/QĐ-BTP phê duyệt Đề án “Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử toàn quốc” với mục tiêu xây dựng Cơ sở dữ liệu hộ tịch toàn quốc để triển khai áp dụng tại tất cả các Cơ quan tham gia đăng ký, quản lý hộ tịch trên toàn quốc cũng như tại tất cả các Cơ quan đại diện ngoại giao của Việt Nam ở nước ngoài

Tuy nhiên, trong bối cảnh Ngân sách Nhà nước tại Trung ương và các địa phương còn rất nhiểu khó khăn, việc triển khai một Dự án lớn mang tầm cỡ quốc gia, cần sự phối hợp tham gia một cách đồng bộ của rất nhiều cơ quan từ trung ương đến địa phương là rất phức tạp Đồng thời, theo số liệu thống kê của Cục Hộ tịch, quốc tịch, chứng thực, tỉnh đến hết năm 2015 trên toàn quốc đã có

DỰ THẢO

40/63 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đã phần nào đưa ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác đăng ký hộ tịch với các mức độ, phạm vi, nhà cung cấp hoàn toàn khác nhau Chính vì vậy, để đảm bảo tính khả thi của Đề án, cũng như để có kinh nghiệm thực tiễn làm cơ sở xây dựng Dự án khả thi Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử toàn quốc, Cục Công nghệ thông tin và Cục Hộ tịch, quốc tịch, chứng thực đã đề xuất xây dựng và triển khai Dự án “Thí điểm thiết lập Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch” (đã được Bộ trưởng Bộ Tư pháp phê duyệt ngày 30/10/2015 tại Quyết định số 1897/QĐ-BTP với thời gian thực hiện

là 02 năm, 2016 và 2017) trong đó đặt ra 04 nhiệm vụ chính như sau:

(i) Xây dựng Phần mềm đăng ký, quản lý hộ tịch dùng chung tại các cơ quan đăng ký, quản lý hộ tịch;

(ii) Triển khai thí điểm Phần mềm đăng ký, quản lý hộ tịch dùng chung và

Hệ thống thông tin quản lý hộ tịch (gọi chung là Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch) tại 04 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương bao gồm TP Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Đà Nẵng và Nghệ An;

(iii) Từng bước thiết lập Hệ thống thông tin quản lý dữ liệu hộ tịch điện tử thống nhất từ Trung ương đến địa phương;

(iv) Bước đầu hình thành Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử tại các địa phương được lựa chọn tham gia triển khai thí điểm, bảo đảm kết nối, chia sẻ và cung cấp dữ liệu công dân cho Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư

2 Quá trình thực hiện Dự án

Thực hiện Dự án Thí điểm thiết lập Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý

hộ tịch, Cục Công nghệ thông tin đã phối hợp với Cục Hộ tịch, quốc tịch, chứng thực triển khai các phần mềm, ứng dụng thuộc Hệ thống thông tin đăng ký và

quản lý hộ tịch cho TP Hà Nội và 04 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương

thuộc phạm vi triển khai của Dự án gồm Hải Phòng, Đà Nẵng, Nghệ An và TP

Hồ Chí Minh, cụ thể:

* Từ 01/01/2016 đến tháng 9/2016: Triển khai thí điểm Phần mềm đăng

ký khai sinh điện tử và cấp Số định danh cá nhân tại TP Hà Nội và 04 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương được lựa chọn tham gia triển Dự án; thí điểm triển khai đầy đủ Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch tại TP Hồ Chí Minh (Quận 1)

Trên cơ sở đánh giá sự thành công của việc triển khai thí điểm Phần mềm đăng ký khai sinh điện tử và cấp Số định danh cá nhân tại TP Hà Nội và 04 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và thí điểm Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch tại Quận 1 TP Hồ Chí Minh, đồng thời, nhận thức rõ những lợi ích của việc áp dụng một cách đồng bộ các phần mềm thuộc Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch của Bộ Tư pháp trong công tác đăng ký, quản lý hộ tịch, cũng như với mong muốn thúc đẩy việc sớm hình thành Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử trên phạm vi toàn quốc, Bộ đã quyết định mở rộng phạm triển khai

Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch ra phạm vi toàn quốc, tại các tỉnh không thuộc diện được lựa chọn triển khai thí điểm

Chính vì vậy, ngày 27/6/2016 Cục Công nghệ thông tin đã phát hành Công văn số 345/CNTT-HTTT&CSDL về việc Hướng dẫn triển khai phần mềm

hộ tịch tại các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương mở đường cho việc triển khai mở rộng phạm vi áp dụng Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch cho các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương không thuộc phạm vi được lựa chọn triển khai thí điểm nhưng đáp ứng đủ các điều kiện (về nhân lực, hạ tấng

kỹ thuật, kinh phí tổ chức tập huấn) và có nhu cầu đăng ký triển khai, giúp tiết kiện cho tổng Ngân sách nhà nước tại Trung ương và các địa phương lên đến hàng trăm tỷ đồng

* Từ tháng 9/2016 đến nay: Cục Công nghệ thông tin phối hợp với Cục

Hộ tịch, quốc tịch, chứng thực đã triển khai chính thức Hệ thống thông tin đăng

ký và quản lý hộ tịch (trong đó có Phần mềm đăng ký khai sinh điện tử và cấp

Số định danh cá nhân) tại các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương thuộc diện được lựa chọn triển khai thí điểm và các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đáp ứng đủ điều kiện, có nhu cầu triển khai

Trên cơ sở Công văn số 345/CNTT-HTTT&CSDL ngày 27/6/2016 của Cục Công nghệ thông tin về việc Hướng dẫn triển khai phần mềm hộ tịch tại các

tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, bên cạnh TP Hà Nội và 04 tỉnh, thành

phố trực thuộc Trung ương thuộc phạm vi triển khai thí điểm của Dự án, với sự

tích cực, chủ động của các địa phương, tính đến hết tháng 4/2018, Bộ Tư pháp

đã hỗ trợ đào tạo và triển khai Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch

thêm cho 29 tỉnh, nâng tổng số địa phương trên toàn quốc đã và dự kiến triển khai các phần mềm thuộc Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch là 34

tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, trong đó:

- 19 tỉnh gồm: An Giang, Đồng Tháp, Hà Nam, Hà Tĩnh, Quảng Ninh,

Sóc Trăng, Vĩnh Long, Khánh Hòa, Lạng Sơn, Bình Dương, Lào Cai, Bà Rịa – Vũng Tàu, Ninh Thuận, Tây Ninh, Thừa Thiên Huế, Cao Bằng, Nam Định, Kon Tum và Lai Châu đã chính thức triển khai, đưa vào sử dụng thống nhất trên toàn tỉnh Phần mềm đăng ký khai sinh điện tử, Phần mềm đăng ký, quản lý hộ tịch dùng chung, Hệ thống thông tin quản lý hộ tịch (bên cạnh TP Hồ Chí Minh,

trong số này, có 03 tỉnh gồm Lào Cai, Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu đã

tham gia triển khai sử dụng Trang thông tin đăng ký hộ tịch trực tuyến), nâng tổng số tỉnh, thành phố đã tham gia triển khai sử dụng các phần mềm về hộ tịch

của Bộ lên tổng số 24 tỉnh, thành phố1;

- 10 tỉnh khác gồm Bắc Ninh, Hà Giang, Bắc Kạn, Yên Bái, Vĩnh Phúc,

Đắk Lắk, Bình Thuận, Bình Định, Gia Lai và Cà Mau đã được Cục Công nghệ

1 Riêng TP Hà Nội và TP Đà Nẵng mới tham gia sử dụng Phần mềm đăng ký khai sinh điện tử và một phần

của Hệ thống thông tin quản lý hộ tịch để phục vụ theo dõi dữ liệu và thực hiện báo cáo thống kê trên dữ liệu đăng ký khai sinh trên địa bàn mình quản lý

thông tin hỗ trợ đào tạo giảng viên (cán bộ đầu mối phối hợp triển khai Hệ thống của Sở Tư pháp), hiện tại các tỉnh này đang chủ động triển khai tổ chức đào tạo cho người dùng trên địa bàn tỉnh để sớm đưa phần mềm vào sử dụng tại tỉnh trong thời gian tới

Trong quá trình triển khai Dự án, Cục Công nghệ thông tin luôn phối hợp chặt chẽ với Bộ Công an (Cục Cảnh sát đăng ký, quản lý cư trú và dữ liệu quốc gia về dân cư – Tổng cục Cảnh sát) và UBND các tỉnh, thành phố để đảm bảo

Hệ thống luôn hoạt động thông suốt và ổn định; thống nhất với các đơn vị thuộc các Bộ Công an và Thông tin và Truyền thông về các bộ mã danh mục chuẩn (gồm các danh mục dân tộc, quốc tịch, quốc gia, đơn vị hành chính…), bảo đảm đồng bộ, kết nối trao đổi thống nhất dữ liệu với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư; đồng thời, kết nối, trao đổi dữ liệu thành công giữa Phần mềm đăng ký khai sinh điện tử với Hệ thống phần mềm một cửa dùng chung của TP Hà Nội (đã chính thức áp dụng trên toàn địa bàn thành phố) cũng như với Hệ thống kết nối, liên thông các hệ thống thông tin ở Trung ương và địa phương (NGSP) của Bộ Thông tin và Truyền thông

Ngày 05/01/2018, Cục Công nghệ thông tin cũng đã phát hành Công văn

số 15/CNTT-HTTT&CSDL về việc chuyển giao quyền quản lý tài khoản người dùng Phần mềm đăng ký khai sinh điện tử và Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch tại địa phương cho các Sở Tư pháp, đánh dấu bước chuyển giao quan trọng, cho phép Sở Tư pháp các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có thể trực tiếp theo dõi, quản lý hầu hết mọi dữ liệu không chỉ dữ liệu đăng ký hộ tịch mà còn dữ liệu người dùng tại địa phương trong phạm vi thẩm quyền quản

lý của Sở

3 Đánh giá kết quả đạt được

Sau 2 năm tích cực xây dựng và triển khai Dự án Thí điểm Thiết lập Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch, đến nay Dự án đã được Cục Công nghệ thông tin phối hợp cùng Cục Hộ tịch, quốc tịch, chứng thực triển khai thành công, đảm bảo đúng tiến độ, vượt tất cả các chỉ tiêu đề ra và đạt được những kết quả được xã hội ghi nhận, trong đó:

(i) Đã hoàn thành việc triển khai và hướng dẫn triển khai các phần mềm,

ứng dụng thuộc Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch tại 34 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, vượt kế hoạch 30 địa phương so với mục tiêu đề ra

ban đầu của Dự án;

(ii) Phần mềm đăng ký khai sinh điện tử và Phần mềm đăng ký, quản lý

hộ tịch dùng chung đã được xây dựng với đầy đủ các chức năng cho phép tác nghiệp trên tất cả các nghiệp vụ về đăng ký và quản lý hộ tịch một cách thuận tiện, đảm bảo đáp ứng phần lớn các yêu cầu của Pháp luật về hộ tịch, góp phần tăng cường cải cách hành chính, nâng cao chất lượng, rút ngắn thời gian trong việc giải quyết các thủ tục hành chính về hộ tịch cho người dân tại các cơ quan đăng ký, quản lý hộ tịch;

(iii) Hệ thống thông tin quản lý hộ tịch được triển khai một cách đồng bộ, xuyên suốt từ Trung ương (Bộ Tư pháp) tới tất cả các địa phương tham gia triển khai sử dụng, tạo thuận lợi tối đa cho các đơn vị tham gia sử dụng Hệ thống có thể phối hợp kiểm tra, kiểm soát dữ liệu hộ tịch một cách kịp thời (cơ quan quản

lý cấp trên có thể thống kê, theo dõi, kiểm tra trực tiếp dữ liệu của các cơ quan đăng ký, quản lý hộ tịch cấp dưới thuộc phạm vi đơn vị mình quản lý);

(iv) Trang thông tin đăng ký hộ tịch trực tuyến đã từng bước được đưa vào sử dụng tại các địa phương, góp phần cung cấp thêm một kênh thông tin hỗ trợ người dân tiến hành gửi yêu cầu đăng ký hộ tịch một cách thuận tiện;

(v) Thông tin nhân thân về công dân đã được tích hợp, chia sẻ giữa tất cả các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tham gia sử dụng Hệ thống, đảm bảo thông tin đăng ký các việc về hộ tịch của công dân được xuyên suốt trên toàn hệ thống cũng như góp phần tránh thực hiện trùng lặp các sự kiện đăng ký hộ tịch;

(vi) Tính đến ngày 20/4/2018, trên toàn Hệ thống đã ghi nhận:

 7.682 công chức tư pháp hộ tịch tại 4.122 UBND cấp xã, 240 Phòng Tư pháp cấp huyện và 24 Sở Tư pháp cấp tỉnh đã và đang

tham gia sử dụng các phần mềm, hệ thống thuộc Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch Đây là Hệ thống thông tin có phạm vi đơn vị và số lượng người dùng tham gia sử dụng lớn nhất từng được Bộ triển khai từ trước đến nay;

 Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử đã dần được hình thành và đồng bộ tại

24 / 63 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương trên toàn quốc với 1.547.881 trường hợp đăng ký khai sinh, trong đó có 1.070.292

trường hợp trẻ em là công dân Việt Nam dưới 14 tuổi (tính đến thời điểm cập nhật dữ liệu vào phần mềm) đăng ký khai sinh lần đầu

được cấp Số định danh cá nhân; 281.643 hồ sơ được đăng ký kết hôn; 573.482 lượt cấp giấy xác nhận tình trạng hôn nhân; 219.041 trường hợp được đăng ký khai tử; 1.164 trường hợp được đăng ký giám hộ; 1000 trường hợp đăng ký nhận nuôi con nuôi và hơn

5.523.500 công dân được thiết lập thông tin nhân thân, mối quan hệ

công dân trên toàn Hệ thống

4 Một số định hướng triển khai trong thời gian tới

Theo mục tiêu của Đề án Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử toàn quốc, trong giai đoạn tới Cục Công nghệ thông tin sẽ tiếp tục phối hợp với các cơ quan, đơn

vị có liên quan phát triển các kết quả của Dự án cũng như hoàn thiện các vấn đề còn tồn tại như đã nêu ở trên, cụ thể:

- Thứ nhất, tiếp tục mở rộng phạm vi triển khai Hệ thống thông tin đăng

ký và quản lý hộ tịch cho các địa phương đã đáp ứng được các điều kiện triển khai (theo Công văn số 345/CNTT-HTTT&CSDL ngày 27/6/2016 của Cục

Công nghệ thông tin Hướng dẫn triển khai phần mềm hộ tịch tại các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương) và đã có văn bản chính thức đăng ký triển khai

- Thứ hai, nghiên cứu đề xuất các cấp có thẩm quyền ban hành mới hoặc

sửa đổi các văn bản pháp lý có liên quan nhằm tháo gỡ các khó khăn còn tồn tại

về cơ chế, pháp lý để triển khai Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch cũng như xây dựng Cơ sở dữ liệu hộ tịch toàn quốc được hiệu quả; hướng dẫn các địa phương việc triển khai cung cấp dịch vụ công trực tuyến trong lĩnh vực

hộ tịch

- Thứ ba, nghiên cứu triển khai thí điểm việc đăng ký cải chính, thay đổi,

bổ sung hộ tịch, xác định lại dân tộc không phụ thuộc nơi đăng ký ban đầu; cấp bản sao trích lục hộ tịch không phụ thuộc nơi cư trú trong phạm vi các địa phương đã tham gia sử dụng Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch

- Thứ tư, triển khai kết nối toàn bộ các phân hệ nghiệp vụ đăng ký hộ tịch

vào Hệ thống NGSP của Bộ Thông tin và Truyền thông, từ đó, cho phép các địa phương đã tham gia triển khai phần mềm hộ tịch của Bộ kết nối chia sẻ dữ liệu

từ Hệ thống phần mềm một cửa dùng chung của địa phương với Phần mềm hộ tịch của Bộ, từ đó giảm thiểu tối đa các thông tin mà công chức tư pháp hộ tịch phải cập nhật

- Thứ năm, kết nối Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử toàn quốc với Cơ sở dữ

liệu quốc gia về Bảo hiểm để từ đó triển khai thực hiện liên thông các thủ tục hành chính đăng ký khai sinh và cấp thẻ bảo hiểm y tế cho trẻ em dưới 6 tuổi một cách thuận tiện, nhanh chóng

- Thứ sáu, thí điểm triển khai chia sẻ dữ liệu về thông tin nhân thân, mối

quan hệ giữa các công dân trên Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử với một số Cơ sở

dữ liệu chuyên ngành của Ngành Tư pháp trong các lĩnh vực như quốc tịch, lý lịch tư pháp, con nuôi, thi hành án dân sự… nhằm thống nhất, đồng bộ thông tin công dân giữa các Cơ sở dữ liệu và không phải nhập lại thông tin khi cần

- Thứ bảy, xây dựng và triển khai công cụ hỗ trợ cho phép các địa phương

có thể cập nhật trực tiếp hoặc cập nhật các dữ liệu điện tử đã được bóc tách thông tin từ các Sổ hộ tịch cũ, trước mắt là các Sổ hộ tịch đã được đăng ký theo quy định của Nghị định số 158/2005/NĐ-CP ngày 27/12/2005 của Chính phủ về đăng ký và quản lý hộ tịch một cách thuận tiện, trong đó cho phép giải quyết nhu cầu thuê nhân lực cập nhật, rà soát dữ liệu trước khi chính thức đưa dữ liệu vào Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử (vì quy định của Nghị định số 158 có nhiều quy định khác về cơ bản từ thẩm quyền đến cách thức và nội dung đăng ký, quản lý hộ tịch so với các quy định tại Luật Hộ tịch năm 2014)

- Thứ tám, nghiên cứu triển khai mở rộng Hệ thống thông tin đăng ký và

quản lý hộ tịch ra các Cơ quan đại diện ngoại giao của Việt Nam ở nước ngoài

5 Đề xuất, kiến nghị

Trong bối cảnh hiện nay khi Dự án khả thi Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử

toàn quốc không được đưa vào Kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2016 –

2020, vì vậy, ở Trung ương gần như hoàn toàn không có kinh phí để trển khai

Dự án khả thi Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử toàn quốc, do đó, việc triển khai Dự

án Thí điểm thiết lập Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch đã đạt được những kết quả như trên đã là một thành công rất đáng khích lệ và đã vượt xa tất

cả các mục tiêu đã đề ra Để đảm bảo việc duy trì và mở rộng triển khai Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch ra toàn quốc, cũng như ra các Cơ quan đại diện ngoại giao của Việt Nam ở nước ngoài, Cục Công nghệ thông tin

đề xuất Lãnh đạo Bộ quan tâm, chỉ đạo một số nội dung cụ thể sau đây:

- Một là, bố trí ngân sách hàng năm cho việc bổ sung nâng cao năng lực

xử lý cho Trung tâm Dữ liệu điện tử của Bộ, đảm bảo việc duy trì hoạt động và lưu trữ dữ liệu cũng như đáp ứng yêu cầu tiếp tục mở rộng phạm vi triển khai Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch (do đây là Hệ thống có phạm vi người dùng và có mức độ gia tăng dữ liệu là lớn nhất của Bộ hiện nay)

- Hai là, bố trí ngân sách hàng năm cho việc bổ sung, hoàn thiện các chức năng trên các Phần mềm, Hệ thống hiện có của Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch, đảm bảo việc triển khai một cách thuận lợi nhất cho các địa phương trong công tác đăng ký, quản lý hộ tịch

- Ba là, chỉ đạo các đơn vị có liên quan tích cực phối hợp với Cục Công nghệ thông tin kịp thời tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc về thể chế, pháp lý để tiếp tục thực hiện các hạng mục dự kiến triển khai của Hệ thống

- Bốn là, quan tâm chỉ đạo các địa phương tích cực tham gia áp dụng Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch trong công tác đăng ký, quản lý hộ tịch; chủ động rà soát số lượng hồ sơ hộ tịch để xin kinh phí tại địa phương phục

vụ nhập dữ liệu lịch sử và Số hóa các Sổ hộ tịch hiện có

Trên đây là báo cáo Tổng kết Dự án “Thí điểm thiết lập Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch”, Cục Công nghệ thông tin kính trình Bộ trưởng

và Thứ trưởng Nguyễn Khánh Ngọc để xem xét, chỉ đạo./

TRIỂN KHAI HỆ THỐNG THÔNG TIN HỘ TỊCH ĐIỆN TỬ GÓP PHẦN THỰC HIỆN LUẬT HỘ TỊCH, TĂNG CƯỜNG HIỆU QUẢ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC TRONG CÔNG TÁC ĐĂNG KÝ VÀ THỐNG KÊ HỘ TỊCH

- Cục Hộ tịch, quốc tịch, chứng thực – Bộ Tư pháp -

Đặt vấn đề

Ngày 20/11/2014, tại kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XIII đã thông qua Luật

hộ tịch (có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2016) Đây là văn bản ở tầm Luật đầu tiên điều chỉnh lĩnh vực hộ tịch, tạo cơ sở pháp lý quan trọng cho việc bảo đảm các quyền con người, quyền nhân thân theo quy định của Hiến pháp 2013 Đây cũng là văn bản đầu tiên quy định trách nhiệm của Chính phủ, Bộ Tư pháp, các Bộ, ngành liên quan và Ủy ban nhân dân các cấp trong việc ứng dụng công nghệ thông tin vào hoạt động đăng ký, quản lý hộ tịch, cụ thể là các quy định về xây dựng CSDLHT điện tử (từ Điều 57 đến Điều 61, từ Điều 65 đến Điều 71, Luật hộ tịch)

Theo đó, Luật đã giao trách nhiệm cho Chính phủ thống nhất quản lý nhà

nước về hộ tịch và giao cho Bộ Tư pháp: Xây dựng và quản lý thống nhất Cơ sở

dữ liệu hộ tịch điện tử; hướng dẫn, chỉ đạo địa phương trong việc quản lý, sử dụng phần mềm đăng ký và quản lý hộ tịch, Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử, cung cấp thông tin hộ tịch cơ bản của cá nhân cho Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư; Hàng năm tổng hợp tình hình, phân tích, đánh giá, thống kê hộ tịch báo cáo Chính phủ; Ủy ban nhân dân các cấp có trách nhiệm quản lý, cập nhật, khai thác

Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử theo quy định Đồng thời với Luật căn cước công dân, Quốc hội đã giao trách nhiệm Chính phủ phải triển khai thực hiện thống nhất CSDLQG về dân cư và CSDLHT điện tử trên toàn quốc chậm nhất từ ngày 01/01/2020

Trên cơ sở nhiệm vụ được giao, mặc dù còn nhiều khó khăn, hạn chế về nguồn lực nhưng Bộ Tư pháp đã tích cực đẩy mạnh việc ứng dụng công nghệ thông tin (CNTT), bước đầu triển khai Đề án CSDLHT điện tử toàn quốc thông qua việc thí điểm xây dựng Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch, trong phạm vi tham luận này, chúng tôi mong muốn đánh giá được thực trạng và khẳng định kết quả bước đầu của việc xây dựng Đề án CSDLHT điện tử toàn quốc đã góp phấn thực hiện tốt Luật hộ tịch, tăng cường hiệu quả công tác quản

lý nhà nước trong công tác đăng ký và thống kê hộ tịch, cụ thể như sau:

1 Việc triển khai thí điểm Hệ thống thông tin hộ tịch điện tử góp phần thực hiện nhiệm vụ Luật hộ tịch, Luật căn cước công dân giao về việc xây dựng

“Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử toàn quốc”, cấp số định danh cá nhân cho trẻ

em khi đăng ký khai sinh và kết nối trao đổi dữ liệu với CSDL quốc gia về dân cư

Liên quan đến việc ứng dụng CNTT trong công tác đăng ký, quản lý hộ tịch, trước khi Luật hộ tịch, có thể nói vẫn còn theo “manh mún, tự phát”, thiếu tính chiến lược, các văn bản QPPL trong lĩnh vực hộ tịch chỉ mới dừng ở mức

đưa ra nhiệm vụ có tính nguyên tắc: “Nghiên cứu việc áp dụng công nghệ tin học trong đăng ký, quản lý hộ tịch”2 Chỉ đến khi Luật hộ tịch được Quốc hội thông qua, có được cơ sở pháp lý vững chắc thì Bộ Tư pháp đã xây dựng Đề án

“Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử toàn quốc”, Đề án này đã được Thủ tướng Chính phủ ủy quyền cho Bộ trưởng Bộ Tư pháp phê duyệt từ năm 20153 Tuy nhiên mức độ quan tâm triển khai thực hiện Đề án, cũng như đánh giá vai trò, hiệu quả của ứng dụng CNTT trong đăng ký, quản lý hộ tịch (sử dụng phần mềm điện tử) của nhiều cơ quan, ban, ngành, địa phương chưa cao, nên việc việc triển khai thực hiện còn hạn chế, thiếu quan tâm đầu tư về nguồn lực

Nhằm triển khai Đề án, rút kinh nghiệm thực tiễn, làm cơ sở xây dựng Dự

án khả thi CSDLHTĐT toàn quốc, trong bối cảnh gặp nhiều khó khăn về nguồn lực, việc Bộ Tư pháp chủ động xây dựng và triển khai Dự án thí điểm thiết lập

Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch, theo đó tập trung vào việc xây dựng phần mềm đăng ký, quản lý hộ tịch dùng chung tại các cơ quan đăng ký hộ tịch; thiết lập hệ thống thông tin quản lý hộ tịch điện tử từ Trung ương đến địa phương; bước đầu hình thành CSDLHTĐT; các phần mềm đăng ký khai sinh điện tử, phần mềm đăng ký và quản lý hộ tịch dùng chung trong khuôn khổ Dự

án bảo đảm kết nối, lấy số định danh cá nhân, đồng thời chia sẻ dữ liệu với Cơ

sở dữ liệu quốc gia về dân cư (CSDLQGVDC) là một nỗ lực đáng ghi nhận Kết quả quan trọng bước đầu: đã thực hiện được nhiệm vụ do Luật hộ tịch và Luật căn cước công dân giao là cấp số định danh cá nhân cho trẻ em khi được đăng

ký khai sinh từ ngày 01/01/2016

Các phần mềm đăng ký, quản lý hộ tịch đã phát huy hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng công tác đăng ký, thống kê hộ tịch, thuận lợi cho người dân

và cả công chức làm công tác hộ tịch khi đăng ký hộ tịch, đáp ứng tốt nhu cầu quản lý của cơ quan đăng ký hộ tịch, được các cơ quan đăng ký hộ tịch thực hiện thí điểm đánh giá cao, chính vì vậy, sau đó, nhiều địa phương khác đều phản ánh có nhu cầu được áp dụng, triển khai

Chính vì vậy, trên cơ sở đánh giá về hiệu quả của các phần mềm, nhu cầu triển khai sử dụng phần mềm hộ tịch của các Sở Tư pháp, khả năng đáp ứng về

2 Khoản 7 Điều 75 Nghị định số 158/2005/NĐ-CP

3 Quyết định số 2173/QĐ-BTP ngày 11/12/2015 của Bộ trưởng Bộ Tư pháp

hạ tầng kỹ thuật của Bộ Tư pháp (Trung tâm dữ liệu điện tử), khả năng đáp ứng của các địa phương (về cơ sở hạ tầng CNTT, về đội ngũ công chức làm công tác

hộ tịch, kinh phí tổ chức tập huấn), Bộ Tư pháp đã quyết định mở rộng phạm vi triển khai Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch cho các tỉnh, thành phố đáp ứng được các điều kiện4

Trong quá trình triển khai Dự án, Bộ Tư pháp cũng đã thống nhất với các

Bộ, ngành có liên quan về các bộ mã danh mục chuẩn (Danh mục dân tộc, quốc tịch, quốc gia, đơn vị hành chính…) để bảo đảm sự đồng bộ, thực hiện nhiệm vụ kết nối trao đổi các trường dữ liệu cần thiết của các công dân được đăng ký khai sinh thông qua phần mềm đăng ký hộ tịch điện tử với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư Đồng thời, bước đầu đã tạo được CSDLHT điện tử tại các địa phương đã triển khai sử dụng phần mềm đăng ký, quản lý hộ tịch5 (dữ liệu là các thông tin về nhân thân của chính người được đăng ký hộ tịch, sự kiện hộ tịch và thông tin về nhân thân của cha, mẹ trẻ em được đăng ký khai sinh), tạo nguồn dữ liệu thường xuyên, quan trọng, có tính cập nhật cung cấp cho CSDL quốc gia về dân cư

2 Triển khai Hệ thống thông tin hộ tịch điện tử góp phần tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước trong công tác đăng ký, thống kê hộ tịch và thực hiện Chương trình hành động quốc gia của Việt Nam về đăng ký và thống kê hộ tịch giai đoạn 2017-2024 (CTHĐQG)

2.1 Trước đây, tình trạng ứng dụng CNTT còn hạn chế, chưa đồng bộ nên việc thực hiện các quy định của Luật hộ tịch liên quan đến thủ tục đăng ký hộ tịch còn nhiều vướng mắc Tại địa bàn các tỉnh do chưa sử dụng phần mềm đăng

ký hộ tịch điện tử, chưa có phần mềm kết nối với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân

cư nên chưa cấp được số định danh cá nhân khi đăng ký khai sinh cho trẻ em6, việc thống kê số liệu hộ tịch còn có sai sót, chậm trễ do phải làm thủ công

Phần mềm đăng ký, quản lý hộ tịch dùng chung (trong đó có phân hệ đăng

ký khai sinh điện tử) là phần mềm trên nền tảng web, triển khai đồng thời tại tất

cả các cơ quan đăng ký hộ tịch trên địa bàn tỉnh/thành phố trực thuộc Trung

4 Tính đến tháng 03/2018, Hệ thống thông tin đăng ký và quản lý hộ tịch đã được mở rộng phạm vi thêm tại 29 tỉnh, trong đó:18 tỉnh đã triển khai sử dụng phần mềm đăng ký, quản lý hộ tịchdùng chung (gồm An Giang, Đồng Tháp, Hà Nam, Hà Tĩnh, Quảng Ninh, Sóc Trăng, Vĩnh Long, Khánh Hòa, Lạng Sơn, Bình Dương, Lào Cai, Bà Rịa - Vũng Tàu, Tây Ninh, Thừa Thiên Huế, Cao Bằng, Nam Định, Kon Tum, Ninh Thuận (mới chỉ triển khai thí điểm tại huyện Bác Ái)); 06 tỉnh đã được tập huấn, hiện đang triển khai tổ chức đào tạo cho người dùng, chuẩn bị đưa phần mềm vào sử dụng trên địa bàn toàn tỉnh (gồm: Bắc Ninh, Hà Giang, Bắc Kạn, Yên Bái, Vĩnh Phúc, Đắk Lắk);05 tỉnh sẽ được hỗ trợ tổ chức đào tạo và hướng dẫn triển khai phần mềm trong tháng 3/2018 (gồm: Lai Châu, Bình Thuận, Bình Định, Gia Lai, Cà Mau)

5Tính đến ngày 13/03/2018, trên toàn hệ thống đã ghi nhận: 1.382.514 trường hợp đăng ký khai sinh, trong đó có

995.086 trường hợp trẻ em là công dân Việt Nam dưới 14 tuổi (tính đến thời điểm cập nhật dữ liệu vào phần

mềm) đăng ký khai sinh lần đầu được cấp Số định danh cá nhân; 247.010trường hợp đăng ký kết hôn;

500.430trường hợp cấp Giấy xác nhận tình trạng hôn nhân; 193.355 trường hợp đăng ký khai tử và 991 trường

hợp đăng ký giám hộ (tại 23 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương)

6 Tại địa bàn các tỉnh này, khi đăng ký khai sinh, trường thông tin về số định danh cá nhân vẫn được để trống, sau khi có phần mềm kết nối với CSDLQG về dân cư, lấy được số định danh cá nhân sẽ thực hiện bổ sung vào