SKKN công tác chủ nhiệm lớp 1

1. Mục tiêu của giải pháp Giáo dục tiểu học nhằm giúp học sinh hình thành những cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và các kĩ năng cơ bản, góp phần hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa, bước đầu xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân, chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học trung học cơ sở. Công tác chủ nhiệm ở trường tiểu học nhằm giúp học sinh : Có hiểu biết về một số chuẩn mực hành vi đạo dức và pháp luật phù hợp với lứa tuổi trong các mối quan hệ của các em với bản thân, gia đình, nhà trường, cộng đồng , môi trường tự nhiên và ý nghĩa của việc thực hiện theo chuẩn mực đạo đức đó. Từng bước hình thành kỹ năng nhận xét , đánh giá hành vi của bản thân và những người xung quanh theo chuẩn mực đã học ; kỹ năng lựa chọn và thực hiện các hành vi ứng xử phù hợp với chuẩn mực trong các quan hệ và tình huống đơn giản, cụ thể của cuộc sống , biết nhắc nhở bạn bè cùng thực hiện . Từng bước hình thành thái độ tự trọng, tự tin, yêu thương, tôn trọng con người, yêu cái thiện, cái đúng, cái tốt, không đồng tình với cái ác, cái sai, cái xấu. Từng bước giúp học sinh khám phá và tìm hiểu kiến thức và kỹ năng cơ bản phù hợp với trình độ , lứa tuổi của học sinh

Trang 1

Phần 1: LÍ LỊCH

- Họ và tên tác giả: Nguyễn Thị Ngọc Ánh

- Ngày tháng năm sinh: 02/10/1989

- Chức vụ, chức danh: Giáo viên

- Năm vào ngành: 2011

- Trình độ chuyên môn: Đại học Sư phạm Tiểu học

- Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Lạc Đạo A – Văn Lâm – Hưng Yên

- Tên đề tài nghiên cứu : Một số kinh nghiệm trong công tác chủ nhiệm lớp

Trang 2

Phần 2: TRÌNH BÀY NỘI DUNG ĐỀ TÀI A- PHẦN MỞ ĐẦU

I ĐẶT VẤN ĐỀ

Mục tiêu giáo dục là đào tạo con người Việt Nam phát triển toàn diện, cóđạo đức, tri thức, sức khoẻ, thẩm mĩ; hình thành và bồi dưỡng nhân cách, phẩmchất và năng lực của công dân, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng côngnghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước

Giáo dục là quá trình toàn vẹn hình thành nhân cách, được tổ chức có mụcđích, có kế hoạch, thông qua hoạt động và quan hệ giữa nhà giáo dục và ngườiđược giáo dục nhằm chiếm lĩnh kinh nghiệm xã hội của loài người Giáo dục làquá trình tác động tới thế hệ trẻ về đạo đức, tư tưởng, hành vi nhằm hình thànhniềm tin, lý tưởng, động cơ, thái độ, hành vi, thói quen ứng xử đúng đắn trong xãhội Khi bàn về vai trò yếu tố giáo dục trong sự phát triển nhân cách con người,Bác Hồ đã viết trong bài thơ “Nửa đêm” (trích “Nhật ký trong tù”):

“Hiền dữ đâu phải là tính sẵn

Phần nhiều do giáo dục mà nên.”

Theo quan niệm của Hồ Chí Minh con người ta khi mới sinh ra vốn bảnchất là tốt, nhưng chỉ sau do ảnh hưởng của giáo dục và môi trường sống cùng sựphấn đấu, rèn luyện của mỗi cá nhân mà hình thành những con người thiện, áckhác nhau Câu nói của người xưa trong Tam Tự Kinh: “Nhân chi sơ, tính bảnthiện” đã từng được Người nhắc lại nhiều lần trong các bài viết, bài nói chuyện.Theo Người con người sinh ra bản chất là tốt, song trong xã hội luôn có thiện và

có ác nên trong bản thân mỗi con người cũng có thiện và ác Cái ác có là do ảnhhưởng của xã hội và sự biến đổi của mỗi người Do đó, giáo dục làm một nhiệm

vụ vô cùng cần thiết là rèn luyện, biến đổi dần dần tính cách con người, hướngngười ta đến sự hoàn thiện của một nhân cách tốt đẹp, xây dựng một xã hội vớinhững con người có ích và hướng thiện

Trang 3

Chính vì lẽ đó, Đảng và Nhà nước ta đã xác định sự nghiệp trồng ngườikhông chỉ là sự nghiệp của toàn nhân loại nói chung mà còn của toàn Đảng, toàndân ta nói riêng Đối với nước ta, giáo dục được xác định là “quốc sách hàng đầu”,

là vô cùng quan trọng và cấp thiết bởi sự thành đạt của một con người, sự pháttriển của một thế hệ, sự hưng thịnh của đất nước đều phụ thuộc vào kết quả củahoạt động giáo dục “Vì lợi ích mười năm trồng cây, vì lợi ích trăm năm trồngngười” Hơn thế, trong một thời đại hội nhập kinh tế, thời đại công nghệ thông tinphát triển như vũ bão hiện nay thì giáo dục lại vô cùng cần thiết Làm thế nào đểnhững người chủ tương lai của đất nước có đủ đức lẫn tài? Làm thế nào để sựnghiệp giáo dục mang lại hiệu quả tốt? Đây chính là trách nhiệm chung của toàn

xã hội, của tất cả những người làm công tác giáo dục, đặc biệt là của người giáoviên chủ nhiệm lớp – người trực tiếp và thường xuyên nhất tiếp xúc với các emhọc sinh Bởi vậy, người gần gũi nhiều nhất với các em học sinh, người luôn ở bêncạnh giải đáp mọi khó khăn thắc mắc của các em, người mà các em kính trọng vàyêu quý nhất, người mà được các em xem như là cha là mẹ không ai khác chính làngười giáo viên chủ nhiệm lớp

Là một giáo viên chủ nhiệm lớp tôi rất mong muốn học trò của mình lànhững con ngoan, trò giỏi, tài đức vẹn toàn để sau này lớn lên các em tự tin, năngđộng, bản lĩnh bước vào đời, trở thành những người công dân có ích cho xã hội

Về bản thân, tôi rất mong muốn mình là người đồng nghiệp được tin yêu,được phụ huynh tin tưởng khi gửi gắm con em mình đến để giáo dục, dạy dỗ, gópphần nâng cao chất lượng giáo dục của trường Tiểu học Lạc Đạo A nói riêng củahuyện Văn Lâm nói chung

* Chính vì điều đó mà tôi nghiên cứu và viết đề tài “Một số kinh nghiệm trong công tác chủ nhiệm lớp” tại trường Tiểu học Lạc Đạo A

Trang 4

- Ý NGHĨA VÀ TÁC DỤNG CỦA : “Một số kinh nghiệm trong công tác

chủ nhiệm lớp”

1 Giáo viên chủ nhiệm ở Tiểu học có một vị trí vô cùng quan trọng trongviệc hình thành cho học sinh những cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn vàlâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và các kĩ năng sống cơ bản để họcsinh tiếp tục học Trung học cơ sở

Ngoài việc tổ chức, hướng dẫn các hoạt động học tập của học sinh xuyênsuốt 5 buổi/ tuần, giáo viên chủ nhiệm lớp còn phải thường xuyên theo dõi cáchoạt động trong giờ chơi, trong các buổi sinh hoạt, giao lưu tập thể,…và cả hoạtđộng học tập ở nhà của học sinh Vì vậy công việc của một giáo viên chủ nhiệmlớp ở Tiểu học là rất nặng nề, rất vất vả và vô cùng phức tạp

2 Ở đầu mỗi năm học, ở cùng một trường học, cùng một khối lớp, chấtlượng học tập của học sinh cũng tương đương nhau Nhưng tại sao đến cuối năm,chất lượng học tập và hạnh kiểm của học sinh lớp này lại vượt trội hẳn so với cáclớp khác; sĩ số của lớp này duy trì 100% nhưng ở những lớp khác lại có tới 2, 3học sinh bỏ học, thậm chí có em đang ở nhà nhưng vẫn không thể vận động đi họctrở lại được Tất cả những điểm khác biệt đó đều do giáo viên chủ nhiệm lớp tạo

ra Giáo viên chủ nhiệm nào có tinh thần trách nhiệm cao, tận tâm với học sinhcủa mình thì chắc chắn sẽ tìm ra được các biện pháp để thu hút học sinh đến lớp,làm cho học sinh trở nên chăm ngoan, thích đi học và luôn cảm thấy “mỗi ngàyđến trường là một niềm vui”

Mặt khác, tuy giáo viên chủ nhiệm lớp ở Tiểu học dạy được tất cả các lớp (từlớp 1 đến lớp 5) nhưng trong thực tế, không phải giáo viên nào cũng theo học sinhcủa mình từ lớp này lên lớp khác Vì vậy, mỗi năm lên lớp, các em lại được họcvới một thầy (cô) khác nhau Nếu giáo viên lớp dưới làm tốt công tác chủ nhiệm,xây dựng tốt nề nếp lớp học, rèn luyện cho học sinh phương pháp tự học và nhiềukĩ năng sống cơ bản khác; nhưng lên lớp trên, giáo viên chủ nhiệm lớp không duytrì, không phát huy thì rồi nề nếp lớp học và chất lượng học tập của học sinh sẽ ra

Trang 5

sao? Do vậy, công tác chủ nhiệm lớp phải được thực hiện đồng bộ từ lớp Một đếnlớp Năm Nền nếp lớp học, phương pháp học tập, đạo đức, nhân cách và các kĩnăng sống của học sinh phải được giáo viên chủ nhiệm chú ý xây dựng, rèn rũangay từ lớp 1 và phải được duy trì, phát huy xuyên suốt ở các lớp trên.

3 Bản thân tôi đã liên tục nhiều năm làm công tác chủ nhiệm lớp Có nămcông tác chủ nhiệm của tôi rất nhẹ nhàng vì giáo viên lớp 4 đã làm tốt công tácchủ nhiệm lớp Tôi chỉ việc phát huy và sáng tạo thêm theo mục tiêu phấn đấu củamình Nhưng cũng có năm, tôi rất vất vả với công tác chủ nhiệm đầu năm Tôiphải xây dựng lại từ đầu nền nếp lớp học, hướng dẫn học sinh cách bao bìa dánnhãn, cách trình bày trong vở, cách làm vệ sinh lớp, đề ra các nội quy của lớp,…

và phải thường xuyên nhắc nhở, uốn nắn những sai sót của học sinh nên có lúc rấtcăng thẳng, mệt mỏi

Để hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình, người giáo viên chủ nhiệm lớp ở tiểuhọc phải trải qua biết bao nhiêu khó khăn, bao nhiêu vất vả Vì vậy, tôi khẳng địnhrằng công tác của giáo viên chủ nhiệm lớp ở Tiểu học là cực kì quan trọng, là nhân

tố số một quyết định chất lượng giáo dục học sinh góp phần cùng nhà trường nângcao chất lượng giáo dục toàn diện

- PHẠM VI NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI :

Nội dung đề tài đề cập đến là kinh nghiệm giáo viên cần có để đạt hiệu quảcao trong công tác chủ nhiệm lớp

II PHƯƠNG PHÁP TIẾN HÀNH :

II.I CƠ SỞ KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN

1 Cơ sở lí luận:

1.1.1 Mục tiêu của Giáo dục Tiểu học:

Mục tiêu giáo dục là đào tạo con người Việt Nam phát triển toàn diện, có đạođức, tri thức, sức khoẻ, thẩm mỹ và nghề nghiệp, trung thành với lý tưởng độc lậpdân tộc và chủ nghĩa xã hội; hình thành và bồi dưỡng nhân cách, phẩm chất và

Trang 6

năng lực của công dân, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổquốc.

1.1.2.Nhiệm vụ năm học 2016- 2017 trường Tiểu học Lạc Đạo A

Năm học 2016 – 2017 là năm học đầu tiên thực hiện Nghị quyết Đại hội XIIcủa Đảng về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục Việt Nam theo hướng chuẩn hóa,hiện đại hóa, xã hội hóa, dân chủ hóa và hội nhập quốc tế, giáo dục tiểu học tậptrung thực hiện những nhiệm vụ trọng tâm sau:

Tiếp tục thực hiện các cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạođức Hồ Chí Minh”, “Mỗi thầy giáo, cô giáo là một tấm gương đạo đức, tự học vàsáng tạo” và phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tíchcực”

Tập trung chỉ đạo việc quản lí, tổ chức dạy học theo chuẩn kiến thức, kĩnăng; điều chỉnh nội dung dạy học và đánh giá, xếp loại phù hợp đặc điểm tâm lí,sinh lí học sinh tiểu học; tăng cường giáo dục đạo đức, giáo dục kĩ năng sống; đổimới phương pháp dạy học

Tuy nhiên ta không thể không bàn tới mặt trái của nền kinh tế thị trường.Những cái xấu đã và đang len lỏi vào thế hệ trẻ chúng ta Nó làm lu mờ lí trí, bôiđen nhân cách khiến những người làm công tác giáo dục, các bậc phụ huynh phải

Trang 7

băn khoăn, lo lắng Qua thực tế, ta nhận thấy đạo đức học sinh đang trên đà đixuống, đạo hiếu, truyền thống “Tôn sư trọng đạo” dường như bị xem nhẹ, quan hệgiữa người với người dần theo kiểu: “Tiền, tiền và tiền” Rồi các tệ nạn xã hội nhưlưu truyền, tiếp xúc văn hóa phẩm đồi trụy, cờ bạc, ma túy …có thể nói là đầy rẫytrước mắt Đau lòng hơn nữa là có những học sinh xem thường, vô lễ, thậm chíchống đối lại thầy cô giáo đang dạy mình ….mà đằng sau đó là một sự bao chedung túng của gia đình Thực trạng này luôn là rào cản, gây khó khăn cho nhữngngười làm công tác chủ nhiệm lớp Bởi vì người giáo viên chủ nhiệm đâu chỉ làquản lí các em mà còn phải dạy dỗ, phải chịu trách nhiệm về mặt học tập, đạo đứccủa các em Tôi thường nói với các em rằng: Các em là những cái cây còn non,còn người giáo viên chủ nhiệm – thay mặt nhà trường (cùng với cha mẹ các em) làngười uốn nắn, định hướng cái cây ấy để cây được lớn lên thẳng thớm, đủ độ cứngcáp, vững chãi, bản lĩnh để chống chọi lại vô vàn thử thách, bão táp của cuộc đời.

Do đó, chủ nhiệm lớp là một công việc khó khăn nhưng vô cùng nghiêm túc

II.II THỰC TRẠNG CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM TẠI TRƯỜNG TIỂU HỌC LẠC ĐẠO A

1- Thuận lợi – khó khăn

* Thuận lợi :

Trường Tiểu học Lạc Đạo A đóng trên địa bàn xã Lạc Đạo huyện Văn Lâmtỉnh Hưng Yên, hiện có 792 học sinh với 20 lớp học Đội ngũ cán bộ, giáo viêncủa Nhà trường có 34 người đều đạt trình độ chuẩn và trên chuẩn Chất lượng giáodục của Nhà trường luôn đạt mức cao và không ngừng được nâng lên: 5 năm họcgần đây, tỷ lệ học sinh khá giỏi đều đạt trên 80% ; có nhiều học sinh đoạt giảitrong các kỳ thi; các hoạt động phong trào do các cấp, ngành tổ chức, Nhà trườngcũng đoạt nhiều giải cao…Với những thành tích đã đạt được, Trường Tiểu họcLạc Đạo A được nhận bằng khen của các cấp Trường đã đạt được nhiều thànhtích trong công tác dạy và học

Trang 8

- Ban giám hiệu và các tổ chức đoàn thể trong nhà trường luôn quan tâm tạođiệu kiện thuận lợi cho giáo viên trong công tác giáo dục học sinh Nhà trường tổchức tốt các đợt bồi dưỡng cho giáo viên về chuyên môn nghiệp vụ để từ đó giáoviên vận dụng có hiệu quả những vấn đề đổi mới phương pháp vào dạy học vàgiáo dục học sinh Liên đội đã tổ chức tập huấn công tác đội và sao nhi đồng chocác anh chị phụ trách đồng thời thường xuyên tổ chức các hoạt động ngoại khoácho học sinh.

- Giáo viên có phẩm chất đạo đức tốt, có kiến thức đầy đủ về chính trị, xãhội, có trình độ chuyên môn và năng lực sư phạm vững vàng để giáo dục học sinh

về kiến thức cũng như các vấn đề xã hội khác

- Đa số cha mẹ học sinh ngày càng quan tâm đến các em không chỉ về họctập mà cả các vấn đề khác như: Tạo điều kiện các em tham gia vào các buổi sinhhoạt ngoại khóa, các buổi văn nghệ do nhà trường tổ chức, khuyến khích các emtham gia các trò chơi dân gian, các hoạt động nhân đạo, từ thiện

* Khó khăn:

- Một số giáo viên mới ra trường, khi xử lí các tình huống sư phạm cònlúng túng, bối rối, hay than phiền về học sinh, về phụ huynh mà chưa tìm đượcbiện pháp giáo dục học sinh nên nề nếp lớp học và chất lượng học tập của học sinhchưa cao

- Chưa tìm hiểu và khám phá được điểm mạnh và điểm yếu , điểm còn hạnchế của từng học sinh Đặc biệt là chưa tìm được giải pháp để phát huy hết khảnăng sáng tạo và phát triển tư duy cho học sinh, chưa tìm được giải pháp khắcphục những nhược điểm về ý thức và nhận thức của trẻ

- Có giáo viên chưa thật sự coi trọng tiết sinh hoạt lớp, sinh hoạt theo chủ đề.Nội dung trong giờ sinh hoạt lớp khô cứng, lặp đi lặp lại, không thực sự gắn với

Trang 9

nhu cầu của học sinh Hình thức tổ chức giờ sinh hoạt đơn điệu, nhàm chán, khônghứng thú, nặng nề với học sinh nhất là với các học sinh chưa ngoan

2- Mặt mạnh – Mặt yếu

* Mặt mạnh :

Giáo viên chủ nhiệm nhận được sự chỉ đạo, quan tâm sâu sát của chi bộĐảng, của Ban Giám Hiệu, của Công đoàn giáo dục cơ sở cùng sự giúp đỡ của tất

cả các ban ngành trong HĐSP nhà trường

Giáo viên chủ nhiệm năng nổ, thích học hỏi, tìm tòi sáng tạo là người

trực tiếp giảng dạy các môn Văn hóa nên thời gian tiếp xúc với học sinh

rất nhiều (28 tiết/ 1 tuần)

Đội ngũ các thầy cô giáo bộ môn nhiệt tình, yêu nghề và trách nhiệm cao,chuyên môn vững vàng

Hầu hêt các phụ huynh học sinh đều rất quan tâm đến việc học của các em.Đội ngũ cán sự lớp tập trung những thành viên khá tích cực, ham hoạt động

- Một số học sinh chưa có ý thức trong học tập còn trông chờ, ỉ lại Và chưa

kể đến bản thân những học sinh do gia đình lo làm ăn mà quên đi sự quan tâm đếncon cái phó thác việc giáo dục các em cho nhà trường nên vai trò của người giáoviên chủ nhiệm càng nặng nề hơn

- Một số học sinh chưa xác định động cơ học tập đúng đắn nên chưa chămhọc

Đã có một vài năm làm giáo viên chủ nhiệm lớp, phần nào tôi đã có chút ítkinh nghiệm nhưng tôi vẫn thấy công việc của một giáo viên chủ nhiệm lớp ở tiểu

Trang 10

học là rất nặng nhọc, rất phức tạp Mỗi giáo viên muốn làm tốt công tác chủ nhiệmthì phải vừa là một giáo viên giỏi về chuyên môn, vừa phải là một nhà tâm lí giỏi

để hiểu học sinh, để xử lí các tình huống rắc rối sao cho khéo léo, tế nhị và đạthiệu quả giáo dục cao Nếu giáo viên không tâm huyết với nghề, không có tinh

thần trách nhiệm cao thì khó mà hoàn thành nhiệm vụ

II III BIỆN PHÁP, PHƯƠNG PHÁP THỰC HIỆN :

1 Các biện pháp tiến hành nghiên cứu

1.1 Các biện pháp tiến hành nghiên cứu

1.1.1 Phương pháp nghiên cứu lí luận:

- Đọc các tài liệu có liên quan đến đề tài:

- Tìm hiểu nội dung các văn bản, chỉ thị, hướng dẫn của ngành

1.1.2 Phương pháp điều tra quan sát:

- Phóng vấn học sinh ngoài giờ lên lớp

- Quan sát khi học sinh hoạt động có nội dung liên quan đến đề tài

1.1.3.Phương pháp tổng kết kinh nghiệm

1.1.4 Phương pháp thực nghiệm sư phạm

2 Thời gian nghiên cứu :

-Tháng 6, tháng 7/ 2015 : Nghiên cứu đề tài, lập đề cương

-Tháng 8, tháng 9/ 2015 : Đăng ký đề tài, điều tra thực trạng việc “công tác

chủ nhiệm lớp” ở lớp 1 Trường tiểu học Lạc Đạo A

- Tháng10, 11, 12/ 2015, tháng 1 năm 2016: Thu thập và xử lý các số liệuđiều tra, thống kê phân tích các số liệu

- Tháng 2, tháng 3,4,5/2016: Viết đề tài Chỉnh sửa và hoàn thiện đề tài

- Tháng 8, tháng 9/ 2016 : Đăng ký tiếp tục nghiên cứu, bổ sung đề tài, điều

tra thực trạng “công tác chủ nhiệm lớp” ở lớp 1 Trường tiểu học Lạc Đạo A

- Tháng 10, 11, 12/ 2016, tháng 1, 2/2017: Tiếp tục nghiên cứu, bổ sung,hoàn thiện đề tài

Trang 11

B - PHẦN NỘI DUNG

I- MỤC TIÊU CỦA ĐỀ TÀI

a) Mục tiêu: Nhằm đề xuất các giải pháp giúp nâng cao

hiệu quả chủ nhiệm lớp ở trường tiểu học qua đó phát triển cácnăng lực, phẩm chất, kiến thức cho học sinh, đáp ứng yêu cầuhọc tập hiện nay trong thời kỳ hội nhập

b) Nhiệm vụ: Với thực trạng trên và để đáp ứng yêu cầu về

đổi mới giáo dục toàn diện cũng như vấn đề nâng cao chất lượnggiáo dục học sinh Theo tôi, công việc của giáo viên chủ nhiệm lớp là vôvàn, không thể thống kê hết được Trong sáng kiến kinh nghiệm này, tôi chỉ đi sâuvào 3 nội dung chính sau đây:

1 Xây dựng nền nếp lớp học

2 Xây dựng “lớp học thân thiện, học sinh tích cực”

3 Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà

II GIẢI PHÁP CỦA ĐỀ TÀI

1 Mục tiêu của giải pháp

- Giáo dục tiểu học nhằm giúp học sinh hình thành những cơ sở ban đầu cho

sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và các kĩnăng cơ bản, góp phần hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủnghĩa, bước đầu xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân, chuẩn bị cho học sinhtiếp tục học trung học cơ sở Công tác chủ nhiệm ở trường tiểu học nhằm giúp họcsinh :

- Có hiểu biết về một số chuẩn mực hành vi đạo dức và pháp luật phù hợp vớilứa tuổi trong các mối quan hệ của các em với bản thân, gia đình, nhà trường, cộngđồng , môi trường tự nhiên và ý nghĩa của việc thực hiện theo chuẩn mực đạo đức

đó

Trang 12

- Từng bước hình thành kỹ năng nhận xét , đánh giá hành vi của bản thân vànhững người xung quanh theo chuẩn mực đã học ; kỹ năng lựa chọn và thực hiệncác hành vi ứng xử phù hợp với chuẩn mực trong các quan hệ và tình huống đơngiản, cụ thể của cuộc sống , biết nhắc nhở bạn bè cùng thực hiện

- Từng bước hình thành thái độ tự trọng, tự tin, yêu thương, tôn trọng conngười, yêu cái thiện, cái đúng, cái tốt, không đồng tình với cái ác, cái sai, cái xấu

- Từng bước giúp học sinh khám phá và tìm hiểu kiến thức và kỹ năng cơ bản phùhợp với trình độ , lứa tuổi của học sinh

2 Sau đây là các biện pháp tôi đã tiến hành:

Bản thân tôi đã áp dụng vào lớp 1A (năm học 2015- 2016) và lớp 1A (nămhọc 2016- 2017) ở Trường Tiểu học Lạc Đạo A và chia sẻ kinh nghiệm của mìnhtới đồng nghiệp

2.1) Xây dựng nền nếp lớp học:

2.1.1 Xếp chỗ ngồi:

GVCN phải xem trước học bạ của từng học sinh trong năm học trước để nắmđược học lực, hạnh kiểm của từng học sinh Khi sắp chỗ ngồi nên chia đều nhữnghọc sinh có học lực khá, giỏi ngồi xen lẫn với những học sinh có học lực trungbình Nếu thấy trong lớp có những học sinh bị ghi trong học bạ là hạnh kiểm chưatốt hoặc học sinh lưu ban nên xếp chỗ ngồi cho các em ở những dãy bàn đầu đểtiện quan sát, theo dõi Sau khi xếp chỗ ngồi xong GVCN lập sơ đồ lớp và dán tạibàn giáo viên để giáo viên bộ môn tiện theo dõi

Lưu ý: Nếu trong lớp đã có học sinh cá biệt thì không nên cho các em ngồi gần nhau Không nên cho các em tùy tiện chọn chỗ ngồi, vì những học sinh ham

chơi, hay đùa giỡn thường thích ngồi gần nhau

2.1.2 Nắm thông tin về học sinh

Trang 13

Mỗi giáo viên chủ nhiệm lớp, muốn hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình, muốn

đề ra các biện pháp giáo dục học sinh phù hợp, đạt hiệu quả thì trước hết giáo viên phải hiểu học sinh, phải nắm được đầy đủ các thông tin cần thiết về từng học sinh

Do vậy, ngay từ ngày đầu nhận lớp, tôi thực hiện ngay công tác điều tra thông qua

phiếu sau đây Tôi phát cho mỗi em một phiếu điều tra sau đây và yêu cầu các em

nhờ bố mẹ điền đầy đủ thông tin trong phiếu Các thông tin trong giúp tôi biết được hoàn cảnh từng đối tượng học sinh, trong số đó dễ dàng nhận ra được những học sinh sẽ rơi vào trường hợp học sinh cá biệt để kịp thời ngăn chặn, uốn nắn, biết được những học sinh nào có hoàn cảnh khó khăn dẫn đến nguy cơ bỏ học cao

để báo lên Hội khuyến học nhà trường kịp thời giúp đỡ

PHIẾU KHẢO SÁT

1 Họ và tên học sinh: ………

2 Chổ ở hiện nay: ………

3 Họ tên cha: ……… , tuổi…………., nghề nghiệp: …………

4 Họ tên mẹ: ……… , tuổi…………., nghề nghiệp: …………

5 Gia đình có bao nhiêu anh, chị em; nghề nghiệp của anh, chị ………

………

6 Hoàn cảnh sống hiện tại của gia đình em thế nào? ………

………

Trang 14

7 Ước mơ của em sau này làm gì? ………

8 Ngoài giờ học em thường làm gì để giúp đỡ gia đình: ………

………

9 Trong học tập và trong cuộc sống em gặp phải khó khăn gì: ………

……… …

10 Những người bạn thân của em tên gì?……… …

……… …

Qua phiếu điều tra này, tôi nắm được đầy đủ các thông tin cần thiết về từng học sinh để ghi vào Sổ Chủ nhiệm Và quan trọng hơn cả là tôi đã hiểu một phần về học sinh của mình, điều đó rất có lợi cho tôi trong công tác giảng dạy và giáo dục học sinh

Tôi cung cấp số điện thoại của bản thân, của nhà trường đến từng em và liên hệ với gia đình học sinh qua điện thoại, sổ liên lạc điện tử Bằng các hình thức liên hệ tôi nắm được những diễn biến về đạo đức, về học tập của các em từ đó có thể đánh giá hiệu quả những tác động sư phạm đồng thời điều chỉnh phương pháp giáo dục 2.1.3 Tổ chức bầu Hội đồng tự quản Học sinh:

Việc bầu chọn và xây dựng đội ngũ ban cán sự lớp là một công việc rất quan trọng mà người giáo viên chủ nhiệm nào cũng cần phải làm ngay sau khi nhận lớp mới Những thực hiện tinh thần chỉ đạo của ngành, của nhà trường, thực hiện đổi mới giáo dục, lấy học sinh làm trung tâm, tôi muốn tạo dựng và rèn luyện cho các

em thể hiện tinh thần dân chủ và ý thức trách nhiệm đối với tập thể, nên tôi tổ chức cho các em ứng cử và bầu cử vào Hội đồng tự quản Học sinh lớp 1A theo

Trang 15

đúng tinh thần VNEN Tiến trình bầu chọn Hội đồng tự quản Học sinh được diễn

ra như sau:

- Trước tiên tôi thông báo đến các em và các bậc phụ huynh về thời gian, cáchthức tổ chức bầu Hội đồng tự quản Học sinh

- Đến ngày Bầu cử:

+ Tôi mời ban đại diện hội PPHS của lớp cùng tham gia

+Tôi cho các em tự nêu nhiệm vụ, tiêu chí để tham gia vào Hội đồng tự quản + Tôi phân tích để các em hiểu rõ về vai trò và trách nhiệm của HĐTQ lớp + Tôi khuyến khích các em xung phong ứng cử Sau đó niêm yết danh sáchứng cử trên bảng lớn

+ Các nhóm giúp bạn trong nhóm vận động tranh cử, có sự hỗ trợ từ phíaPHHS

+ Các ứng cử viên lần lượt tranh cử trước lớp

+ Tổ chức cho học sinh bỏ phiếu: Học sinh trong lớp đưa ra hình thức bỏphiếu Cuối cùng thống nhất cách bỏ phiếu với lớp

+ Học sinh bầu chọn: Vì các em là HS lớp 1 nên các em chưa biết ghi tên bạnnên tôi dùng hình thức bỏ phiếu bằng việc dán tem lên phía sau lưng của các bạntham gia tranh cử

- 3 học sinh đạt số tem dán cao nhất sẽ trúng cử vào Hội đồng tự quản

+ Hội đồng tự quản cùng giáo viên chủ nhiệm thống nhất “chức vụ” trongHĐTQ lớp: 1 bạn Chủ tịch HĐTQ, 2 bạn phó Chủ tịch HĐTQ

Lần đầu tiên các em được bỏ phiếu, được thể hiện quyền “dân chủ’ của mình,tôi thấy các em rất vui, rất hào hứng, và 3 em được bầu chọn cũng cảm thấy “oai”,thấy tự hào

* Tổ chức bộ máy tự quản của lớp và các ban: 1 Chủ tịch Hội đồng , 2 phóChủ tịch Hội đồng và các ban chuyên trách Quy định chức năng, nhiệm vụ quyềnhạn cho từng loại cán bộ lớp, các nhóm, các ban

- Nhiệm vụ:

Trang 16

+ Chủ tịch Hội đồng: Phụ trách chung về học tập, kỉ luật, văn thể.

+ Phó Chủ tịch Hội đồng: Phụ trách về học tập

+ Phó Chủ tịch Hội đồng: Phụ trách về kỉ luật, văn thể

+ Ban Học tập: Phụ trách chung các mặt học tập của lớp, giúp đỡ các bạn họcyếu

+ Ban Thư viện: Xây dựng bảo quản góc thư viện, xây dựng nội quy đọcsách

+ Ban Quyền lợi : Tổ chức các buổi sinh nhật, Tết 1- 6, Tết Trung thu, độngviên chia sẻ khi các bạn có chuyện buồn…

+ Ban Đối ngoại: Đón khách đến thăm lớp, xây dựng đề xuất ý kiến đi thămquan các lớp trong trường…

+ Ban Sức khỏe và vệ sinh: Nhắc nhở các bạn giữ vệ sinh cá nhân, vệ sinhmôi trường, giúp đỡ bạn khi bạn ốm

+ Ban Văn nghệ và Thể dục Thể thao: Phụ trách văn nghệ, trò chơi, nhắc nhởđôn đốc các bạn tác phong nhanh khi xếp hàng

Trang 17

Để giúp các em làm tốt nhiệm vụ của mình, khi nhận được thông tin mới liênquan đến cá nhân hoặc tập thể lớp, tôi đều mang ra tập thể bàn bạc, phân tích cùngcác em rút ra kết luận để rồi các em tự đề ra quy định cho mình, cho lớp Từ đócác em bảo nhau cùng thực hiện những điều mình đã đề ra rất tốt Và mỗi khi đề rahoạt động gì, tôi đều theo dõi sát, kiên quyết ngay từ ban đầu để từ đó xây dựngtính tự giác cho các em Tuy nhiên, không phải tất cả học sinh đều răm rắp thựchiện tốt quy định đã đề ra Với những học sinh này, tôi tìm hiểu nguyên nhân vàdùng phương pháp “dạy” đi đôi với “dỗ” vì những em này thường là những họcsinh hiếu động nhưng cũng rất nhanh nhạy và tình cảm Mặt khác, tôi có thể phâncông cho các em một công việc cụ thể của lớp (của ban), động viên em, tạo cho

em thấy thầy cô giáo tin em Đồng thời, tôi phải chú ý đến công việc giao cho các

em đó xem em thực hiện thế nào, động viên kèm theo kiểm tra, nhắc nhở Vì vậycác em có tiến bộ rõ rệt

Với học sinh nhút nhát hoặc tác phong, tính nết chậm chạp, tôi thường độngviên, khuyến khích, hạn chế thấp nhất sự răn đe, giúp các em tự tin hơn vào bảnthân

Hướng dẫn ghi chép sổ công tác cho từng loại cán bộ lớp, nhóm, ban: Có kếhoạch bồi dưỡng đội ngũ cán bộ tự quản lớp: Hướng dẫn cách làm việc cho từngloại cán bộ: Chủ tịch Hội đồng tự quản lớp (thay mặt giáo viên chủ nhiệm) theodõi các tổ, các ban Các bạn tổ trưởng tự quản các thành viên trong tổ của mình.Các loại sổ của từng tuần:

+ Sổ Chủ tịch Hội đồng tự quản:

Trang 18

KT hoạtđộng ứngdụng

Ghi chú1

Trang 19

Cuối mỗi tuần tôi họp với Hội đồng tự quản lớp để rút kinh nghiệm các hoạtđộng trong tuần và phương hướng hoạt động của tuần sau Trong buổi sinh hoạtlớp cuối tháng bình xét thi đua các nhóm, trao cờ cho các bạn xuất sắc và gắn bảngthi đua của lớp Từ đó khích lệ các em thi đua nhau, phấn đấu để được ghi tênmình lên bảng thành tích của lớp.

Mỗi tuần tôi nhận xét về tình hình thực hiện các hành vi đạo đức trước lớp.Qua đó tôi đã kịp thời động viên bằng lời khen và có những phần thưởng cụ thểtạo sự phấn khởi và không khí thi đua lành mạnh giữa các em học sinh trong lớp

* Xây dựng nền nếp chung của lớp (nền nếp học tập, vui chơi, vệ sinh cánhân ) theo nội dung và yêu cầu cao dần, gắn liền với nội dung và yêu cầu củachương trình giáo dục - dạy học: Đầu năm giáo viên chủ nhiệm cùng học sinh rèncác nếp: xếp hàng đi ra, vào lớp; tập trung dưới sân; nếp ngồi học; cách giơ tayphát biểu; xin phép ra, vào lớp; tham gia các cuộc họp Sau đó, dần dần rèn chohọc sinh có thói quen tự quản giờ xếp hàng, giờ trống tiết, tự tổ chức các cuộchọp

Trang 20

2.1.4 Xây dựng nội quy lớp

Ngoài việc GVCN phổ biến cho học sinh biết về Nội quy nhà trường bắt buộchọc sinh phải thực hiện GVCN cùng cả lớp cần xây dựng Nội quy riêng cho lớp

để các em thực hiện Có thể ở mỗi lớp xây dựng nội quy lớp khác nhau tùy thuộcvào đặc điểm, tình hình của lớp

VD:

TRƯỜNG TH LẠC ĐẠO A CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM LỚP 1A Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

NỘI QUY LỚP

1 Đến lớp phải đúng giờ quy định

2 Phải học bài, làm bài đầy đủ trước khi đến lớp

3 Tổ trực phải vệ sinh phòng học sạch sẽ trước khi vào học

4.Tác phong: quần …, áo …., đầu tóc …, giày dép …., phù hiệu

5 Không mang thức ăn đóng hộp, thức uống bằng chai, lon, bọc ni-lon vào phònghọc

6 Giữ gìn vệ sinh phòng học Không được ăn quà trong lớp

7 Không được viết, vẽ trên tường, bàn ghế

8 Không được đùa giỡn, chọc ghẹo, làm mất trật tự trong giờ học

9 Nếu nghỉ học, ngày sau đi học phải báo cáo với GVCN (bất cứ lý do gì)

Trang 21

10 Đi học phải mang theo nội quy lớp.

GIÁO VIÊN CHỦ NHIỆM CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG TỰ QUẢN Nguyễn Thị Ngọc Ánh Nguyễn Tiến Cường

- Sau khi xây dựng xong nội quy lớp, GVCN phổ biến trước lớp cho tất cả họcsinh đều biết và thống nhất thực hiện Sau đó GVCN phát cho mỗi học sinh mộtbảng Nội quy và bắt buộc các em phải giữ bảng Nội quy này và thường xuyênmang theo trong suốt năm học để làm cơ sở xử lý học sinh vi phạm, nếu học sinh

vi phạm nhẹ có thể bắt học sinh đọc lại bảng Nội quy trước lớp hoặc học thuộcbảng Nội quy

- Giáo viên cùng ban đại diện PHHS thiết kế và thi công bảng Nội quy lớp 1A treotại lớp

- Nội quy lớp là một công cụ hỗ trợ GVCN xử lý học sinh vi phạm Bên cạnhGVCN phải xây dựng thang điểm thi đua của lớp hàng tuần ứng với nội quy củalớp, trong đó có hình thức biểu dương, khen thưởng và kỹ luật cụ thể từng trườnghợp và được công khai vào buổi sinh hoạt chủ nhiệm cuối tuần

Lưu ý: GVCN đóng vai trò hết sức quan trong trọng việc rèn luyện, giáo dục học sinh, nên trong các buổi 15 phút đầu giờ GVCN phải thường xuyên đến lớp để theo dõi tình hình Bên cạnh tác phong của GVCN cũng rất cần thiết như: đầu tóc, trang phục, lên lớp đúng giờ, những gì nói với học sinh thì phải thực hiện bằng được tránh tình trạng dễ dãi qua loa, phải xử lý học sinh đúng quy định đã đặt ra

dù cho học sinh đó vô tình hay cố ý vi phạm Từ đó giúp học sinh học hỏi được phong cách, tác phong trước tiên từ người GVCN lớp, làm các em càng kính trọng hơn.

2.1.5 Sinh hoạt chủ nhiệm hàng tuần

Trang 22

Hàng tuần giáo viên chủ nhiệm tiến hành tiết sinh hoạt chủ nhiệm vào tiết 4sáng thứ 6 (HKI) và tiết 4 chiều thứ 6 (HKII) Tiết sinh hoạt rất quan trọng vì đây

là thời gian giáo viên chủ nhiệm tiếp xúc, gần gũi nhất, nhiều hơn với lớp Theotôi, Giáo viên chủ nhiệm là chỗ dựa tin cậy nhất cho các em khi gặp các khó khăntrong quá trình học tập cũng như trong cuộc sống, vì vậy buổi sinh hoạt lớp phảiđạt được các mục tiêu sau:

- Tạo cho học sinh một tâm lý thoải mái gần gũi sẵn sàng chia sẻ với giáoviên những vướng mắc khó khăn của mình trong quá trình học tập và cuộc sống

- Khích lệ động viên học sinh và chuẩn bị một tâm thế sẵn sàng học tập sẵnsàng tiến bộ

- Hướng dẫn thêm kỹ năng sống, kỹ năng học tập

- Tự nhận ra các lý do nguyên nhân yếu kém của mình và sẵn sàng khắc phụcsửa chữa

Vì vậy, ở tiết sinh hoạt chủ nhiệm tôi thực hiện đổi mới nội dung sinh hoạt

lớp: tổng kết ưu điểm khuyết điểm đánh giá việc học tập của lớp cũng như đề ra

những biện pháp khắc phục khuyết điểm, phát huy ưu điểm, từ đó xây dựngphương hướng cho tuần tới Tiết sinh hoạt chủ nhiệm không nặng nề mà rất cần sựgóp ý phê bình góp ý chân tình trên tinh thần xây dựng làm cho tập thể lớp tốthơn, điều cần nhất là làm cho các em cảm nhận được sự thân thiện, gần gũi Chonên tôi thực hiện nghiêm túc các hoạt động sau:

 Hoạt động 1: Tự kiểm điểm (5 phút) Hoạt động này nhằm thể hiện tính

tự giác, tự phê bình của học sinh vì có ý thức được cái sai, cái xấu, cái hại cũng cónghĩa là học sinh biết được cái lỗi vi phạm từ đó có hướng khắc phục sửa chữa

 Hoạt động 2: Chủ tịch Hội đồng tự quản tổng hợp đánh giá từng mặtmạnh yếu của các tổ Tuyên dương những bạn có điểm tốt, làm việc tốt, phê bìnhnhững học sinh vi phạm nội qui, mắc điểm xấu và nêu rõ hình thức kỉ luật (5phút)

 Hoạt động 3: Nhận xét của giáo viên chủ nhiệm (5 phút)

Trang 23

 Nêu ưu điểm.

 Nêu khuyết điểm

 Nhắc nhở học sinh vi phạm khuyết điểm, thi hành kỉ luật đối với từnghọc sinh vi phạm tùy theo mức độ năng nhẹ mà nhắc nhở, khiển trách, cảnh cáo,…

 Hoạt động 4: Xây dựng kế hoạch cho tuần tới (10 phút)

 Nhắc lại nội quy, nêu kế hoạch của nhà trường, của Đội

 Phân công cụ thể nhiệm vụ cho từng thành viên, từng ban, từng tổ

 Hoạt động 5: Giải đáp thắc mắc của học sinh (5 phút)

Giáo viên chủ nhiệm giải đáp những thắc mắc, xem xét những yêu cầu củahọc sinh và có thể giải quyết nhu cầu cho các em nếu nhu cầu đó là chính đáng

 Hoạt động 6: Mỗi tuần nói theo một chủ đề (15 phút):

+ Chia sẻ với học sinh: Tôi hỏi thăm trong gia đình em nào có sự kiện đặc biệt như

ốm đau, tai nạn, hiếu hỉ, mùa màng,

+ Trao đổi, tâm tình về tâm lí lứa tuổi, định hướng nghề nghiệp, ước mơ, kể

chuyện từ sách Hạt giống tâm hồn,… nhằm định hướng tâm lí, tình cảm, tình bạn

trong sáng, đúng đắn, đẹp đẽ cho các em

+ Hoặc chỉ vẽ cho các em về phương pháp học: khi làm bài tập: đọc kỹ đầu bài

dành một vài phút hồi tưởng lại các kiến thức kỹ năng đã được nghe giảng rồi mớitiến hành làm bài => xem lại lý thuyết nếu không thể nhớ ra => đọc bài mới, tìmhiểu bài mới, học tập cần kết hợp với nghỉ ngơi tích cực, cách ghi nhớ những bàihọc gắn liền với hình ảnh,

+ Giáo dục kĩ năng sống cho các em theo từng chủ đề:

KẾ HOẠCH THỰC HIỆN NỘI DUNG DẠY KĨ NĂNG SỐNG

Định dạng
Số trang	46
Dung lượng	1,99 MB