CHỨNG MINH: DẤU VẾT HÌNH SỰ CÓ VAI TRÒ QUAN TRỌNG TRONG HOẠT ĐỘNG CHỨNG MINH TỘI PHẠM CỦA CƠ QUAN ĐIỀU TRA Khi một vụ việc có tính chất hình sự xảy ra, sau khi tiến hành các hoạt động điều tra cần thiết việc làm đặt ra đối với cơ quan điều tra là tổng hợp các kết quả điều tra, chứng minh tội phạm. Chứng minh tội phạm chính là kết quả cuối cùng của hoạt động điều tra của cơ quan điều tra, nó là việc đưa ra các phân tích dựa trên các kết quả đã thu được từ việc nghiên cứu, khám nghiệm, điều tra để có thể xác định rõ vụ việc mình điều tra có phải là một vụ phạm tội hay không, việc phạm tội được tiến hành như thế nào, và xác định được ai là người thực hiện hành vi phạm tội ấy…. Để có được những kết luận này, là cả một quá trình điều tra đầy vất vả của cơ quan điều tra. Việc tìm hiểu vụ việc, kết quả khai thác lời khai của nhân chứng, người bị hại, kết quả khám nghiệm hiện trường…. đều đóng góp những vai trò quan trọng vào việc chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra. Tuy nhiên, trong hoạt động chứng mình tội phạm của cơ quan điều tra không thể không kể đến vai trò của “dấu vết hình sự” – nhân chứng câm của mỗi vụ án. Bất kỳ một tên tội phạm khi thực hiện hành vi phạm tội cũng đều để lại dấu vết hình sự .Các dấu vết này để lại không nhiều, không dễ phát hiện nhưng không thể thiếu để chứng minh tội phạm. Nắm được tầm quan trọng của các dấu vết hình sự nhóm em đã chọn đề tài: “Chứng minh: Dấu vết hình sự có ý nghiã quan trọng đối với hoạt động chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra”. Mong rằng bài viết của chúng em có thể đem đến cái nhìn sâu sắc hơn về vấn đề này. I. Ý NGHĨA CỦA DẤU VẾT HÌNH SỰ ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG CHỨNG MINH TỘI PHẠM CỦA CƠ QUAN ĐIỀU TRA. 1. Khái niệm, phân loại. 1.1 . Khái niệm Trước khi có thể nêu được ý nghĩa của dấu về hình sự đối với hoạt động chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra ta cần nắm được khái niệm dấu vết hình sự là gì : “Dấu vết hình sự là những phản ánh vật chất của các vụ phạm tội hoặc các vụ việc có tính hình sự”. 1.2. Phân loại. Có nhiều cách phân loại dấu vết hình sự, sau đây nhóm em xin đưa ra 2 cách phân loại phổ biến nhất (Theo Giáo trình Điều tra tội phạm học của Trường Đại học Luật Hà Nội). a. Phân loại theo các lĩnh vực kỹ thuật hình sự. Theo cách phân loại này dấu vết hình sự được chia ra thành nhiều loại: dấu vết đường vân, dấu vết đường cơ học, dấu vết súng đạn, dấu vết sinh vật, dấu vết hơi, dấu vết hóa hình sự, chữ viết tay, chữ ký, tài liệu in, hình dấu, chữ đánh máy. b. Phân loại dấu vết căn cứ vào cấu trúc bề mặt của dấu vết và cơ chế hình thành dấu vết. Theo cách phân loại này dấu vết hình sự được chia ra thành nhiều loại: dấu vết in, dấu vết lõm, dấu vết cắt, dấu vết trượt, dấu vết khớp. c. Dựa vào trọng lượng và độ lớn của dấu vết : Theo cách phân loại này dấu vết hình sự được chia ra thành hai loại: vi vết và vĩ vết. d. Căn cứ vào tên của vật gây vết để gọi tên dấu vết. Theo cách phân loại này dấu vết hình sự được chia ra thành nhiều loại: dấu vết do sung, đạn gây ra gọi là dấu vết sung đạn…. 2. Ý nghĩa của dấu vết hình sự 2.1 Ý nghĩa chung của dấu vết hình sự. Mỗi dấu vết hình sự la 1 phần của sự thật về các vụ phạm tội hoặc vu việc có tính hình sự. Chúng chính là những nhân chứng câm của các vụ việc đó. Việc phát hiện đầy đủ các loại dấu vết và khai thác triệt để mọi thông tin về chúng sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho công tác điều tra, xử lý các vụ án hình sự. Qua việc nghiên cứu dấu vết hình sự, có thể làm rõ được 1 số vấn dể sau: Nội dung tính chất của vụ việc, quá trình diễn biến của vụ việc đó. Phương thức thủ đoạn và công cụ, phương tiện phạm tội, thời gian địa điểm sảy ra vụ việc. Truy nguyên đối tượng để lại dấu vết. Nhận định về điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện tội phạm trên cơ sở đó đề xuất các biện pháp phòng ngừa. Những thông tin từ các loại dấu vết được phát hiện, thu lượm còn là cơ sở để dựng lại hiện trường phục vụ cho việc điều tra vụ án sau này. 2.2. Ý nghĩa của dấu vết hình sự đối với hoạt động chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra. Ý nghĩa của dấu vết hình sự đối với hoạt động chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra mang một số ý nghĩa chung của dấu vết hình sự là. Nội dung tính chất của vụ việc, quá trình diễn biến của vụ việc đó. Với ý nghĩa này, dấu vết hình sự đã thể hiện vai trò quan trọng của mình đối với hoạt động chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra. Bởi lẽ chứng minh tội phạm chính là xác định tính chất của vụ việc, xác định xem vụ việc sảy ra có mang tính chất hình sự hay không, có hành vi phạm tội hay không. Thông qua dấu vết hình sự không chỉ xác định được tính chất của vụ việc mà còn làm rõ được quá trình diễn biến của vụ án. Bất cứ một vụ án nào, để có thể chứng minh một cách hoàn thiện nhất hành vi phạm tội do tội phạm gây ra cũng đều phải làm rõ được quá trình diễn biến của vụ việc đó để kẻ phạm tội không còn cơ hội chối cãi. Phương thức thủ đoạn và công cụ, phương tiện phạm tội, thời gian địa điểm sảy ra vụ việc. Truy nguyên đối tượng để lại dấu vết. Để chứng minh được hành vi phạm tội cơ quan điều tra không thể không chỉ ra được phương thức, thủ đoạn, công cụ phạm tội của tội phạm, không thể không xác định được thời gian địa điểm sảy ra vụ việc. Để có thể làm rõ được những vấn đề này, cần có sự hỗ trợ đắc lực của các dấu vết hình sự để lại. Đồnh thời từ những dấu vết hình sự, cơ quan điều tra truy nguyên đối tượng để lại dấu vết. Từ đó có thể xác định được ai là người thực hiện hành vi phạm tội, chứng minh tội phạm một cách chính xác. Những thông tin từ các loại dấu vết được phát hiện, thu lượm còn là cơ sở để dựng lại hiện trường phục vụ cho việc điều tra vụ án sau này. Chính những dấu vết hình sự là cơ sở cho việc dựng lại hiện trường. Việc dựng lại hiện trường đóng một vai trò quan trọng trong hoạt động chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra. Việc dựng lại hiện trường một cách chính xác không chỉ giúp choc ơ quan điều tra nắm bắt được tình tiết của vụ án, hoàn thiện hồ sơ ngoài ra còn hỗ trợ xác định được người thực hiện hành vi phạm tội. Qua những phân tích nêu trên, ta có thể nhận thấy rằng, tuy mang ý nghĩa chung, song đối với hoạt động chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra dấu vết hình sự đã thể hiện được những vai trò của mình. Dấu vết hình sự đóng một vai trò quan trọng trong việc chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra. Nếu thiếu đi những dấu vết này, việc chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra sẽ trở nên vô cùng khó khăn, thậm chí nhiều vụ án sẽ lâm vào tình trạng bế tắc, không có lời giải đáp, nhiều hành vi phạm tội bị che giấu, nhiều kẻ phạm tội vẫn được nhởn nhơ ngoài vòng pháp luật. II: CHỨNG MINH: DẤU VẾT HÌNH SỰ CÓ VAI TR
Trang 1CHỨNG MINH DẤU VẾT HÌNH SỰ CÓ
VAI TRÒ QUAN TRỌNG TRONG
HOẠT ĐỘNG CHỨNG MINH TỘI
PHẠM CỦA CƠ QUAN ĐIỀU TRA
Khi một vụ việc có tính chất hình sự xảy ra, sau khi tiến hành các hoạt động điều tra cần thiết việc làm đặt ra đối với cơ quan điều tra là tổng hợp các kết quả điều tra, chứng minh tội phạm Chứng minh tội phạm chính là kết quả cuối cùng của hoạt động điều tra của cơ quan điều tra, nó là việc đưa ra các phân tích dựa trên các kết quả đã thu được từ việc nghiên cứu, khám nghiệm, điều tra để có thể xác định rõ vụ việc mình điều tra có phải là một vụ phạm tội hay không, việc phạm tội được tiến hành như thế nào, và xác định được ai là người thực hiện hành vi phạm tội ấy…
Để có được những kết luận này, là cả một quá trình điều tra đầy vất vả của cơ quan điều tra Việc tìm hiểu vụ việc, kết quả khai thác lời khai của nhân chứng, người bị hại, kết quả khám nghiệm hiện trường… đều đóng góp những vai trò quan trọng vào việc chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra Tuy nhiên, trong hoạt động chứng mình tội phạm của cơ quan điều tra không thể
không kể đến vai trò của “dấu vết hình sự” – nhân chứng câm
của mỗi vụ án
Bất kỳ một tên tội phạm khi thực hiện hành vi phạm tội cũng đều để lại dấu vết hình sự Các dấu vết này để lại không nhiều, không dễ phát hiện nhưng không thể thiếu để chứng minh tội phạm Nắm được tầm quan trọng của các dấu vết hình sự nhóm em đã chọn đề tài: “Chứng minh: Dấu vết hình sự có ý nghiã quan trọng đối với hoạt động chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra” Mong rằng bài viết của chúng em có thể đem đến cái nhìn sâu sắc hơn về vấn đề này
I Ý NGHĨA CỦA DẤU VẾT HÌNH SỰ ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG CHỨNG MINH TỘI PHẠM CỦA CƠ QUAN ĐIỀU TRA.
1 Khái niệm, phân loại.
Trang 21.1 Khái niệm
Trước khi có thể nêu được ý nghĩa của dấu về hình sự đối
với hoạt động chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra ta cần nắm được khái niệm dấu vết hình sự là gì :
“Dấu vết hình sự là những phản ánh vật chất của các vụ
phạm tội hoặc các vụ việc có tính hình sự”.
1.2 Phân loại.
Có nhiều cách phân loại dấu vết hình sự, sau đây nhóm em xin đưa ra 2 cách phân loại phổ biến nhất (Theo Giáo trình Điều tra tội phạm học của Trường Đại học Luật Hà Nội)
a Phân loại theo các lĩnh vực kỹ thuật hình sự
Theo cách phân loại này dấu vết hình sự được chia ra thành nhiều loại: dấu vết đường vân, dấu vết đường cơ học, dấu vết súng đạn, dấu vết sinh vật, dấu vết hơi, dấu vết hóa hình sự, chữ viết tay, chữ ký, tài liệu in, hình dấu, chữ đánh máy
b Phân loại dấu vết căn cứ vào cấu trúc bề mặt của dấu vết
và cơ chế hình thành dấu vết
Theo cách phân loại này dấu vết hình sự được chia ra thành nhiều loại: dấu vết in, dấu vết lõm, dấu vết cắt, dấu vết trượt, dấu vết khớp
c Dựa vào trọng lượng và độ lớn của dấu vết : Theo cách phân loại này dấu vết hình sự được chia ra thành hai loại: vi vết
và vĩ vết
d Căn cứ vào tên của vật gây vết để gọi tên dấu vết
Theo cách phân loại này dấu vết hình sự được chia ra thành nhiều loại: dấu vết do sung, đạn gây ra gọi là dấu vết sung đạn…
2 Ý nghĩa của dấu vết hình sự
2.1 Ý nghĩa chung của dấu vết hình sự.
Mỗi dấu vết hình sự la 1 phần của sự thật về các vụ phạm tội hoặc vu việc có tính hình sự Chúng chính là những nhân chứng câm của các vụ việc đó Việc phát hiện đầy đủ các loại dấu vết và khai thác triệt để mọi thông tin về chúng sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho công tác điều tra, xử lý các vụ án hình sự Qua việc nghiên cứu dấu vết hình sự, có thể làm rõ được 1 số vấn dể sau:
- Nội dung tính chất của vụ việc, quá trình diễn biến của vụ việc đó
Trang 3- Phương thức thủ đoạn và công cụ, phương tiện phạm tội, thời gian địa điểm sảy ra vụ việc Truy nguyên đối tượng để lại dấu vết
- Nhận định về điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện tội phạm trên cơ sở đó đề xuất các biện pháp phòng ngừa
- Những thông tin từ các loại dấu vết được phát hiện, thu lượm còn là cơ sở để dựng lại hiện trường phục vụ cho việc điều tra vụ án sau này
2.2 Ý nghĩa của dấu vết hình sự đối với hoạt động chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra.
Ý nghĩa của dấu vết hình sự đối với hoạt động chứng minh
tội phạm của cơ quan điều tra mang một số ý nghĩa chung của dấu vết hình sự là
- Nội dung tính chất của vụ việc, quá trình diễn biến của vụ việc đó
Với ý nghĩa này, dấu vết hình sự đã thể hiện vai trò quan trọng của mình đối với hoạt động chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra Bởi lẽ chứng minh tội phạm chính là xác định tính chất của vụ việc, xác định xem vụ việc sảy ra có mang tính chất hình sự hay không, có hành vi phạm tội hay không Thông qua dấu vết hình sự không chỉ xác định được tính chất của vụ việc mà còn làm rõ được quá trình diễn biến của vụ án Bất cứ một vụ án nào, để có thể chứng minh một cách hoàn thiện nhất hành vi phạm tội do tội phạm gây ra cũng đều phải làm rõ được quá trình diễn biến của vụ việc đó để kẻ phạm tội không còn cơ hội chối cãi
- Phương thức thủ đoạn và công cụ, phương tiện phạm tội, thời gian địa điểm sảy ra vụ việc Truy nguyên đối tượng để lại dấu vết
Để chứng minh được hành vi phạm tội cơ quan điều tra không thể không chỉ ra được phương thức, thủ đoạn, công cụ phạm tội của tội phạm, không thể không xác định được thời gian địa điểm sảy ra vụ việc Để có thể làm rõ được những vấn đề này, cần có sự hỗ trợ đắc lực của các dấu vết hình sự để lại Đồnh thời
từ những dấu vết hình sự, cơ quan điều tra truy nguyên đối tượng
để lại dấu vết Từ đó có thể xác định được ai là người thực hiện hành vi phạm tội, chứng minh tội phạm một cách chính xác
- Những thông tin từ các loại dấu vết được phát hiện, thu lượm còn là cơ sở để dựng lại hiện trường phục vụ cho việc điều tra vụ án sau này
Trang 4Chính những dấu vết hình sự là cơ sở cho việc dựng lại hiện trường Việc dựng lại hiện trường đóng một vai trò quan trọng trong hoạt động chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra Việc dựng lại hiện trường một cách chính xác không chỉ giúp choc ơ quan điều tra nắm bắt được tình tiết của vụ án, hoàn thiện hồ sơ ngoài ra còn hỗ trợ xác định được người thực hiện hành vi phạm tội
Qua những phân tích nêu trên, ta có thể nhận thấy rằng, tuy mang ý nghĩa chung, song đối với hoạt động chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra dấu vết hình sự đã thể hiện được những vai trò của mình Dấu vết hình sự đóng một vai trò quan trọng trong việc chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra Nếu thiếu đi những dấu vết này, việc chứng minh tội phạm của cơ quan điều tra sẽ trở nên vô cùng khó khăn, thậm chí nhiều vụ án sẽ lâm vào tình trạng bế tắc, không có lời giải đáp, nhiều hành vi phạm tội bị che giấu, nhiều kẻ phạm tội vẫn được nhởn nhơ ngoài vòng pháp luật
II: CHỨNG MINH: DẤU VẾT HÌNH SỰ CÓ VAI TR