1. Trang chủ
  2. » Giáo án - Bài giảng

MỘT SỐ BÀI TOÁN VỀ ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN, TỈ LỆ NGHỊCH TRONG CHƯƠNG TRÌNH TOÁN LỚP 7 GẮN VỚI THỰC TIỄN CUỘC SỐNG

34 699 2

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Định dạng
Số trang 34
Dung lượng 6,65 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Trong những năm gần đây, dạy học các môn theo phương pháp tích hợp kiến thức liên môn các môn học như Hóa Lý, Ngữ văn – Địa lý.....giúp học sinh có kiến thức bao quát rộng hơn về nội dung được học trong bài. Đặc biệt hơn Toán học lại là một bộ môn khoa học và cũng là nền tảng cho các bộ môn khoa học khác. Nó có ứng dụng hầu hết trong các lĩnh vực của cuộc sống.Vậy vận dụng phương pháp dạy học theo hướng tích hợp kiến thức liên môn như thế nào để học sinh học được toán, say mê hứng thú với môn học được coi khô khan này? Đó là điều trăn trở đối với giáo viên dạy bộ môn Toán nói chung và GV trường THCS Lý Tự Trọng nói riêng. Cũng chính vì lí do đó, chúng tôi cố gắng tìm hiểu và trao đổi về chuyên đề với nội dung “Một số bài toán về đại lượng tỉ lệ thuận, tỉ lệ nghịch trong chương tình toàn lớp 7 gắn với thực tiễn cuộc sống.” để áp dụng trong quá trình dạy học của tổ KHTN và để các đồng nghiệp cùng quan tâm tham khảo, đóng góp ý kiến.

Trang 1

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BÌNH XUYÊN

Trang 2

- Tác giả: Đỗ Đức Anh, chức vụ Tổ phó Tổ KHTN

- Đơn vị công tác: Trường THCS Lý Tự Trọng – Bình Xuyên – Vĩnh Phúc

- Tên chủ đề: Một số bài toán về đại lượng tỉ lệ thuận, tỉ lệ nghịch trong chương trình toán lớp 7 gắn với thực tiễn cuộc sống.

- Đối tượng áp dụng: Học sinh lớp 7, số tiết dạy dự kiến 03

PHẦN I ĐẶT VẤN ĐỀ

Trong những năm gần đây, dạy học các môn theo phương pháp tích hợpkiến thức liên môn các môn học như Hóa - Lý, Ngữ văn – Địa lý giúp họcsinh có kiến thức bao quát rộng hơn về nội dung được học trong bài Đặc biệthơn Toán học lại là một bộ môn khoa học và cũng là nền tảng cho các bộ mônkhoa học khác Nó có ứng dụng hầu hết trong các lĩnh vực của cuộc sống.Vậyvận dụng phương pháp dạy học theo hướng tích hợp kiến thức liên môn như thếnào để học sinh học được toán, say mê hứng thú với môn học được coi khô khannày? Đó là điều trăn trở đối với giáo viên dạy bộ môn Toán nói chung và GVtrường THCS Lý Tự Trọng nói riêng Cũng chính vì lí do đó, chúng tôi cố gắng

tìm hiểu và trao đổi về chuyên đề với nội dung “Một số bài toán về đại lượng tỉ

lệ thuận, tỉ lệ nghịch trong chương tình toàn lớp 7 gắn với thực tiễn cuộc sống.” để áp dụng trong quá trình dạy học của tổ KHTN và để các đồng nghiệp

cùng quan tâm tham khảo, đóng góp ý kiến

PHẦN II NỘI DUNG

I Cơ sở lý luận và thực tiễn của dạy học tích hợp liên môn

1 Cơ sở lý luận

Trong dạy học, tích hợp liên môn được hiểu là sự kết hợp, tổ hợp các nộidung từ các môn học trong các lĩnh vực học tập khác nhau thành một môn tổnghợp mới hoặc lồng ghép các nội dung cần thiết vào những nội dung vốn có củamôn học ví như lồng ghép nội dung giáo dục môi trường môn Sinh học, mônCông dân,… Như vậy thông qua dạy học tích hợp liên môn thì những kiến thức,

kỹ năng học được ở môn này có thể sử dụng như những công cụ để nghiên cứu,học tập các môn học khác: chẳng hạn sử dụng Toán học như những công cụ đắclực để nghiên cứu Sinh học, vật lý, hóa học hay Tin học; được sử dụng như mộtcông cụ để mô hình hóa các quá trình sinh học, các thí nghiệm sinh học, hóahọc, vật lý…

Mục tiêu của dạy học tích hợp liên môn

Làm cho quá trình học tập có ý nghĩa hơn: Hình thành ở người học, nhữngnăng lực rõ ràng

Trang 3

Giúp học sinh phân biệt cái cốt yếu với cái ít quan trọng hơn: do dự tínhđược những điều cần thiết cho học sinh.

Quan tâm đến việc sử dụng kiến thức trong tình huống cụ thể: Giúp họcsinh hòa nhập vào thực tiễn cuộc sống

Giúp người học xác lập mối quan hệ giữa các khái niệm đã học

Đặc điểm của dạy học tích hợp liên môn

− Lấy người học làm trung tâm

− Định hướng, phân hóa năng lực người học

− Dạy và học các năng lực thực tiễn

Dạy học tích hợp liên môn giúp học sinh trở thành người học tích cực,người công dân có năng lực giải quyết tốt các tình huống có vấn đề mang tínhtích hợp trong thực tiễn cuộc sống Dạy học tích hợp liên môn cho phép rút ngắnđược thời gian dạy học đồng thời vẫn tăng được khối lượng và chất lượng thôngtin

Các quan điểm tích hợp trong dạy học hiện nay

− Tích hợp “đơn môn”: Xây dựng chương trình học tập theo hệ thống củamột môn học riêng biệt Các môn học được tiếp cận một cách riêng rẽ

− Tích hợp “đa môn”: Một chủ đề trong nội dung học tập có liên quan vớinhững kiến thức, kỹ năng thuộc một số môn học khác nhau Các môn tiếp tụcđược tiếp cận riêng, chỉ phối hợp với nhau ở một số đề tài nội dung

− Tích hợp “liên môn”: Nội dung học tập được thiết kế thành một chuỗi vấn

đề, tình huống đòi hỏi muốn giải quyết phải huy động tổng hợp kiến thức, kỹnăng của những môn học khác nhau

− Tích hợp “xuyên môn”: Nội dung học tập hướng vào phát triển những kỹnăng, năng lực cơ bản mà học sinh có thể sử dụng vào tất cả các môn học trongviệc giải quyết các tình huống khác nhau

2 Cơ sở thực tiễn

− Thực tế giáo dục Việt Nam: quan điểm tích hợp đã được thể hiện trongmột số môn học ở bậc tiểu học từ thời Pháp thuộc và ngày nay vẫn được địnhhướng ở nhiều cấp học

− Chương trình Toán học trong nhà trường phổ thông có nhiều tiềm năng,

cơ hội để xác định, xây dựng các nội dung, chủ đề tích hợp trong môn học hoặcvới các môn khoa học liên quan như Lý, Hóa

II Tìm hiểu về phương pháp và xu hướng dạy học tích hợp liên môn.

Trang 4

1 Thế nào là dạy học tích hợp liên môn?

Theo tôi hiểu thì “Dạy học tích hợp liên môn là dạy cho học sinh biết tổng hợp kiến thức, kĩ năng ở nhiều môn học để giải quyết các nhiệm vụ học tập và hình thành năng lực giải quyết các tình huống thực tiễn”, trong đó:

Dạy học tích hợp có nghĩa là đưa những nội dung giáo dục có liên quanvào quá trình dạy học các môn học như: tích hợp giáo dục đạo đức lối sống, giáodục pháp luật, giáo dục chủ quyền quốc gia về biên giới biển đảo, giáo dục sửdụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, giáo dục bảo vệ môi trường, an toàn giaothông…

Dạy học liên môn là phải xác định được các nội dung kiến thức liên quanđến các môn học khác để dạy học, tránh việc học sinh phải học lại nhiều lầncùng một nội dung kiến thức ở các môn học khác nhau Đối với những kiến thứcliên môn nhưng có một môn học chiếm ưu thế thì có thể bố trí dạy trong chươngtrình môn học đó và không phải dạy ở các môn khác Trường hợp nội dung kiếnthức có tính liên môn cao hơn thì sẽ tách ra thành các chủ đề liên môn để tổchức dạy học riêng vào một thời điểm phù hợp, song song với quá trình dạy họccác môn liên quan

2 Ưu điểm của dạy học tích hợp liên môn.

So với dạy học đơn môn hiện nay thì dạy học tích hợp liên môn không cónhiều khác biệt về phương pháp tổ chức và hình thức dạy học bởi: Cho dù dạyhọc liên môn hay đơn môn thì đều đòi hỏi chúng ta phải tổ chức các hoạt độngdạy học một cách tích cực, tự lực, sáng tạo, tăng khả năng vận dụng kiến thứcvào giải quyết các vấn đề thực tiễn Đối với việc dạy học một chủ đề thì liênmôn hay đơn môn đều cần phải chú trọng việc ứng dụng kiến thức của chủ đề ấy

nó bao gồm cả ứng dụng vào thực tiễn cũng như ứng dụng trong các môn họckhác Sự khác biệt chủ yếu là chỉ ở nội dung của chủ đề: Dạy học đơn môn, đềcập đến kiến thức thuộc một môn học, dạy học liên môn đề cập đến kiến thứcthuộc nhiều môn học “liên quan”, do vậy nếu ở các nội dung có tiềm năng dạyhọc tích hợp liên môn mà chúng ta tổ chức dạy học tích hợp liờn mụn hợp lí thì

cả học sinh và giáo viên đều có thể dễ dàng tiếp cận và thực hiện có hiệu quả,đáp ứng được mục tiêu của đổi mới giáo dục theo xu thế giáo dục hiện đại

Khi tiến hành dạy học tích hợp liên môn là chúng ta đã xây dựng được cácchủ đề có tính thực tiễn nên sinh động, hấp dẫn đối với học sinh, do đó tạo đượcđộng cơ, hứng thú học tập cho học sinh Hơn nữa học sinh được tăng cường khảnăng vận dụng kiến thức tổng hợp vào giải quyết các tình huống thực tiễn, ítphải ghi nhớ kiến thức một cách máy móc, thụ động Đồng thời học sinh khôngphải học lại nhiều lần một nội dung kiến thức ở các môn học khác nhau, tránhđược việc học quá tải hay nhàm chán do học sinh đã được học ở môn khác, nhờ

Trang 5

đó cho phép chúng ta vừa rút ngắn được thời gian trong dạy học bộ môn vừatăng cường khối lượng và chất lượng thông tin.

3 Xu hướng của dạy học tích hợp liên môn

Xuất phát từ những ưu điểm của dạy học tích hợp liên môn, tôi nhận thấy,dạy học tích hợp liên môn là cần thiết, nó là xu hướng của lý luận dạy học và đãđược nhiều nước trên thế giới thực hiện

Trên thế giới, hiện nay có hai xu hướng dạy học tích hợp

− Tích hợp trong một môn học gồm có tích hợp đơn môn, tích hợp đa môn,tích hợp liên môn hoặc tích hợp xuyên môn

− Tích hợp nhiều môn học, nhiều lĩnh vực thành một môn tổng hợp mới gồm

có tích hợp liên môn và tích hợp xuyên môn

Ở Việt Nam, trước những yêu cầu có tính pháp lý về đổi mới căn bản, toàndiện giáo dục giáo dục phổ thông sau năm 2015 đã được thể hiện trong các vănbản, nghị quyết của đại hội Đảng Đặc biệt mới nhất là trong Nghị quyết 29/NQ-

TW với mục tiêu thay đổi “phương pháp dạy học từ truyền thụ kiến thức sang tổchức hướng dẫn định hướng phát triển năng lực nhận thức học sinh”, đang đặt rathách thức lớn đối với đội ngũ giáo viên ở trường phổ thông Theo đề án đổi mớicăn bản, toàn diện giáo dục, dạy học tích hợp là định hướng về nội dung vàphương pháp dạy học, trong đó giáo viên tổ chức hướng dẫn để học sinh biếthuy động tổng hợp kiến thức, kỹ năng thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau nhằm giảiquyết các nhiệm vụ học tập, thông qua đó hình thành những kiến thức, kỹ năngmới, phát triển được những năng lực cần thiết, nhất là năng lực giải quyết vấn đềtrong học tập và thực tiễn cuộc sống, nhằm đào tạo những con người có năng lựcphát triển và giải quyết các vấn đề đáp ứng yêu cầu của nền kinh tế - xã hội thời

kỳ hội nhập Nhưng giáo dục phổ thông Việt Nam hiện nay cho thấy đặc điểm

cơ bản là định hướng nội dung, chú trọng truyền thụ trí thức khoa học theo cácmôn học đã được quy định trong chương trình dạy học, những nội dung của từngmôn học đều dựa trên khoa học chuyên ngành tương ứng Do vậy người dạy chỉchú trọng việc trang bị cho học sinh hệ thống tri thức khoa học khách quan vềnhiều lĩnh vực khác nhau, chưa chú trọng đầy đủ đến chủ thể người học cũngnhư đến khả năng ứng dụng tri thức đã học trong những tình huống thực tiễn

Từ ưu điểm của dạy học tích hợp liên môn, yêu cầu thực tiễn của giáo dụchiện đại và thực trạng của giáo dục Việt Nam hiện nay, tôi nhận thấy dạy họctích hợp liên môn là xu thế tất yếu và có tính khả thi

III Thực tế của dạy học tích hợp liên môn trong dạy học Toán tại trường THCS Lý Tự trọnghiện nay.

Trang 6

Trong trường THCS, môn Toán giữ vai trò quan trọng, là “chìa khoá” giúp

HS mở những “cánh cửa” đi vào các môn học khác Nhưng ngược lại chỉ có mộtvài môn hỗ trợ cho việc nắm kiến thức ở môn Toán Vì thế trong quá trình tìmhiểu, nghiên cứu và dạy học thử nghiệm tích hợp liên môn cho môn Toán họcchúng tôi nhận thấy có những thuận lợi và khó khăn nhất định

Vận dụng phương pháp dạy học tích hợp, liên môn hình thành và thúc đẩy

tư duy trong quá trình làm việc nhóm của giáo viên và học sinh

− Việc sưu tầm, chọn lọc tài liệu gặp phải nhiều khó khăn

− Bản thân mỗi giáo viên để soạn giáo án liên môn phải xây dựng bài giảngđiện tử phải tốn nhiều thời gian nghiên cứu, đầu tư công sức cho bài dạy, và gặpkhông ít khó khăn khi tìm hình ảnh minh hoạ, tư liệu dẫn chứng phù hợp

IV.Giải pháp cho dạy học tích hợp liên môn trong dạy học Toán

1 Lên kế hoạch, chọn bài giảng phù hợp

− Mỗi giáo viên phải tìm hiểu, nghiên cứu cơ sở lý luận của dạy học tíchhợp liên môn, nghiên cứu kỹ nội dung chương trình môn Toán ở từng khối lớp

để xác định được các nội dung, bài dạy dễ tích hợp liên môn như: dạng toánthống kê, toán giải bài toán bằng cách lập phương trình, dạng toán đại lượng tỉ lệthuận, đại lượng tỉ lệ nghịch

2 Soạn giáo án chuẩn bị đồ dụng dạy học

−Tiến hành soạn giáo án, lồng ghép vào các tiết học cụ thể Xác định trọngtâm và xác định nội dung tích hợp sao cho vừa đảm bảo trọng tâm bài học vừa

tự nhiên gần gũi

−Chuẩn bị các đồ dùng dạy học cần thiết như: Tranh ảnh, bảng phụ…

−Các tư liệu về rác thải, ô nhiễm môi trường, nhiệt độ địa phương…

Trang 7

3 Kết hợp với các giáo viên bộ môn có liên quan

− Tự tìm kiếm tư liệu trong sách vở, trên mạng hoặc kết hợp với đồngnghiệp

4 Tiến hành lồng ghép, phù hợp, hiệu quả

− Giáo viên chọn nội dung tích hợp phù hợp với tiết dạy Tích hợp với thờilượng, dung lượng phù hợp, không tham lam, làm mờ nhạt trọng tâm

− Tích hợp nhẹ nhàng, phù hợp trong các bước lên lớp, phù hợp với tiến trìnhbài giảng

− Nội dung tích hợp phải ngắn gọn, súc tích làm cho bài học sinh động vàlàm nổi bật trọng tâm

5 Khuyến khích học sinh vận dụng kiến thức liên môn để tìm hiểu bài học

− Giáo viên giao việc cho học sinh, hướng dẫn học sinh tìm hiểu bài họcbằng cách sưu tầm tư liệu có liên quan

− Yêu cầu học sinh tìm hiểu về các tác hại của việc ô nhiễm môi trường: rácthải, tiếng ồn, khí thải công nghiệp, chặt phá rừng…

Sau đây là bài dạy tích hợp đã được giáo viên trong tổ xây dựng đề minh họa cho chuyên đề.

* Môn lịch sử:

Biết về bối cảnh lịch sử ngày

“Toàn quốc kháng chiến – 19/12/”

* Môn vật lí:

Thông qua bài toán 2 học sinh được tiếp nhận một số thông tin về:

Một số tính chất vật lí, khối lượng riêng, nhiệt độ nóng chảy, nhiệt độ sôicủa chì, của sắt.Vai trò trong đời sống của sắt, của chì.Tác hại và cách giải độcchì khi bị nhiễm, cách phòng ngừa nhiễm độc chì

* Môn công nghệ:

Trang 8

Biết chia tỉ lệ, bột, đường, trứng, một số các gia vị khác khi làm bánh bằngbột mỳ đa dụng.

* Môn Giáo dục công dân:

Biết được một số điều luật quy định giao thông đường bộ, những điều họcsinh cần biết khi sử dụng xe máy điện, xe đạp điện

b, Kĩ năng

* Môn toán:

Rèn và củng cố khả năng vận dụng kiến thức về đại lượng tỉ lệ thuận, tỉ lệnghịch để phân tích bài toán, khả năng giải toán, lập luận, trình bày học sinh cầnphải giải quyết được

* Môn Giáo dục công dân:

Hiểu luật và thực hiện nghiêm các quy định khi tham gia giao thông

* Định hướng năng lực hình thành:

Trang 9

+ Năng lực giải toán.

+ Năng lực phân tích, tìm tòi, chủ động khai thác các vấn đề liên quan.+ Năng lực hợp tác hoạt động nhóm

+ Năng lực tự giác học tập tìm kiến thức

c, Thái độ

Giúp học sinh có hứng thú, tìm tòi, nghiên cứu, khám phá những vấn đề màhọc sinh mong muốn chiếm lĩnh nó

Giáo dục cho học sinh niềm tin, trân trọng cuộc sống, biết yêu thương, chia

sẻ với cộng đồng và luôn có tinh thần cầu thị tiến bộ trở thành công dân có íchcho xã hội

Giáo dục cho học sinh sự yêu thích các môn học khác

B Chuẩn bị

- Giáo viên: Giáo án, SGK, SBT, máy tính, máy chiếu

- Học sinh: Bút, vở ghi, SGK, SBT, giấy tô ki hoạt động nhóm

Gv cho 1 hs đứng tại chỗ nhắc lại định

nghĩa, về đại lượng tỉ lệ thuận, đại lượng

Trang 10

thuận, tỉ lệ nghịch? (1 hs đứng tại chỗ)

Gv chốt vấn đề bằng công thức

Gv: em hãy lấy một ví dụ trong thực tế

về đại lượng tỉ lệ thuận, đại lượng tỉ lệ

3 2

3 3

2 1

2 2

1

y

y x

x y

y x

x y

y x

HS lấy ví dụ

3 Bài mới:

Hoạt động 1: Giải bài toán 1

Điền các số thích hợp vào bảng sau sẽ

tìm ra một ngày đáng ghi nhớ Ngày

đó ghi dấu một sự kiện lịch sử nào?

Biết y tỉ lệ nghịch với x theo hệ số tỉ lệ

là -5 (Quy ước giá trị 0 của y ở kết

quả thay bằng dấu /).

6

y

Giáo viên: Chia ba nhóm hoạt động

trong thời gian 3 phút (nhóm 1 làm 4 câu

đầu, nhóm 2 làm 3 câu tiếp theo, nhóm 3

làm 3 câu cuối )

Học sinh: thảo luận hết thời gian đại

diện nhóm lên điền vào bảng, sau đócho các nhóm nhận xét chéo và kếtquả:

Ngày 19/12/1946

Trang 11

Là ngày toàn quốc kháng chiến

Giáo viên: Tích hợp với môn lịch sử

Em có biết bối cảnh lịch sử về ngày toàn quốc kháng chiến?

Hs nêu hiểu biết của mình

Trang 12

Gv chốt vấn đề: Sau khi giành được độc lập từ tay Nhật, Chính phủ Việt

Nam Dân Chủ Cộng Hoà gặp khó khăn với những đoàn quân giải giáp phát xítcủa Đồng Minh Đặc biệt là đằng sau đó là quân đội Pháp, được coi là "ông chủcũ" của xứ Đông Dương Chính phủ Việt Nam Dân Chủ Cộng Hoà tìm mọi cáchcứu vãn hòa bình, chí ít cũng làm chậm lại chiến tranh để chuẩn bị đối phó, đồngthời khéo léo tìm được thế bắt đầu chiến tranh tốt nhất có thể (hay là ít xấunhất) Hiệp định sơ bộ Việt-Pháp (6/3/1946) rồi Tạm ước Việt–Pháp (14/9/1946)lần lượt được ký kết, Chủ tịch Hồ Chí Minh sang Pháp đàm phán Quân TưởngGiới Thạch phải theo các điều ước rút về nước

Phía Pháp đã gây ra nhiều vụ xung đột về cả chính trị lẫn quân sự vàkhông chỉ ở phía nam vĩ tuyến 16 Các vụ xung đột liên tiếp xảy ra ngay ở cảbắc vĩ tuyến 16 do quân Pháp gây hấn: Lai Châu, Bắc Ninh, Hải Phòng, LạngSơn, Hồng Gai, Hải Dương và ngay cả tại Thủ đô Hà Nội Đặc biệt quân Phápgây ra nhiều vụ thảm sát ở khu vực Hải Phòng, và các khu Hàng Bún, Yên Ninh,

Hà Nội

Sau đó, ngày 19 tháng 12, tướng Pháp Molière gửi hai tối tối hậu thư liêntiếp đòi tước vũ khí của bộ đội và tự vệ Việt Nam, nắm quyền kiểm soát thànhphố

Trước sự lấn lướt của thực dân Pháp, ngày 19/12/1946, Chủ tịch Hồ ChíMinh đã ra lời kêu gọi "Toàn quốc Kháng chiến" Đồng thời, Bộ trưởng Quốcphòng, Tổng chỉ huy quân đội và dân quân Việt Nam cũng ra mệnh lệnh toànquốc kháng chiến (Gv trình chiếu lời kêu gọi "Toàn quốc Kháng chiến" củabác)

GV: là một người Việt Nam tại thời điểm đó em Hưởng ứng lời kêu gọi của Bác như thế nào? Hiện nay em sẽ làm gì để góp phần xây dựng và bảo vệ tổ quốc?

Hoạt động 2: Giải bài toán 2.

Gv: Nêu đề bài trên bảng (máy chiếu)

Hai thanh chì và sắt có khối lượng

bằng nhau Tính tỉ lệ thể tích của

sắt và chì (làm tròn đến chữ số thập

phân thứ nhất) nếu biết rằng khối

lượng riêng của chì là 11,3g/cm 3 và

Trang 13

Hướng dẫn học sinh phân tích đề bài

- Ta đã biết công thức tính khối lượng

theo thể tích và khối lượng riêng như

thế nào?

- Vì hai thanh chì và sắt có khối lượng

bằng nhau nên theo em thì D và V là

hai đại lượng tỉ lệ thuận hay tỉ lệ

Gv gọi 1 học sinh nên bảng trình bày

trên bảng (thời gian 3 phút), các học

sinh còn lại trình bày vào vở

Gv đưa ra câu hỏi phát vấn

-Vậy thanh nào có thể tích lớn hơn?

Trong cuộc sống em đã hiểu biết gì về

V

V = ≈

Hs Trình bày được các nội dung sau:Gọi thể tích thanh sắt và thanh chìtương ứng là V1 ( 3

cm ) và V2( 3

cm ), khốilượng riêng của thanh sắt và thanh chìtương ứng là D1(g/cm3)và D2 (g/cm3)

Vì hai thanh chì và sắt có khối lượngbằng nhau nên D và V là hai đại lượng

tỉ lệ nghịch Theo tính chất về hai đại lượng tỉ lệnghịch ta có: 1 2

Trang 14

cách phòng ngừa?

Giáo viên: bổ xung thông tin (tích hợp với môn vật lý)

Màu sắc, khối lượng riêng, nhiệt độ nóng chảy, nhiệt độ sôi của chì, của sắt

Khối lượng riêng 11300kg/m3 7874 kg/m3

Nhiệt độ nóng chảy 327,460C; 621,430F 15380C;28000F

Nhiệt độ sôi 17490C; 31800F 28620C; 51820F

Ứng dụng trong cuộc sống?

Sắt là kim loại giòn, cứng được ứng dụng rất nhiều trong mọi lĩnh vực

như: Sản xuất xe ô tô tàu thủy, bộ khung trong xây dựng, khung bánh xe, đườngday xe lửa, dụng cụ hàng ngày (dao, thìa, nồi, bàn ghế, két sắt…)

Chì là một kim loại nặng, nó được ứng dụng trong ngành chế tạo sơn, chếtạo vecni, làm đồ thủy tinh, làm gốm, tráng men Những màu gần như đặc quyềncủa chì vì sắc thái tạo ra đặc trưng là màu vàng crôm, màu đỏ, màu da cam Vìthế mà những đồ gia dụng có những màu này thì có khả năng cao chứa các hợpchất của chì.Chì là kim loại mềm, dễ uốn, dễ kéo dài, nhưng nó lại có khả năngchịu được mài mòn, chống ăn mòn Nó còn có tác dụng ngăn cản sự xuyên quacủa những tia bức xạ, tia phóng xạ vì vậy chì có vai trò trong một số lính vực

như: chế tạo ắc quy ôtô, xe máy, chế tạo các thiết bị điện phân, sử dụng rộng rãi trong ngành công nghiệp điện phân chế tạo nước tẩy rửa công nghiệp và ngành

công nghiệp đóng tàu Vì chì là một kim loại mềm, dễ dát mỏng, dễ nóng chảynên chì được dùng nhiều trong công nghiệp hàn, công nghiệp chế tạo bán dẫnnhư hàn thiếc, chế tạo vi mạch máy tính điện tử, màn hình tivi Chì có khảnăng chống mài mòn nên nó được dùng trong ngành công nghiệp xây dựng, chếtạo các loại thép có khả năng uốn cong và không bị phá huỷ bởi môi trường.Người ta còn thêm vào hợp chất chì vào trong xăng để chống nổ khi động cơ

hoạt động Làm tường chống phóng xạ trong các phòng chụp Xquang Chì còn

được dùng để đúc đầu đạn

Mặc dù chì có rất nhiều ứng dụng trong một số ngành nghề xong cũngkhông tránh khỏi sự ảnh hưởng tới cơ thể con người khi bị nhiễm độc chì

Trang 15

Hiện nay trên các thông tin đại chúng đưa tin rất nhiều về tác hại khi conngười bị nhiễm độc chì

Vậy chì có những tác hại như thế nào trong cuộc sống?

Chì rất rễ tích tụ vào đất và nước gây ảnh hưởng đến con người và sinhvật trong khu vực Ngộ độc chì ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khoẻ và hệthần kinh, ở mức nặng, nạn nhân có thể tử vong

+ Về máu: gây rối loạn tổng hợp heme, ảnh hưởng đến hình thái tế bào,tuổi thọ hồng cầu dẫn đến thiếu máu

+ Về hệ thần kinh: gây nhức đầu, co giật, hôn mê, dẫn đến ngu độn…+ Về thận: gây viêm thận

+ Về tiêu hóa: gây đau bụng

+ Về tim mạch: mao mạch tăng, động mạch biến đổi sơ hóa, huyết áptăng…

+ Về sinh sản: sinh con non, hoặc khi sinh ra sẽ bị chết

Theo các chuyên gia, người lớn hấp thụ chì thấp hơn trẻ nhỏ Khi nhiễmđộc chì, người lớn có thể chữa khỏi hoàn toàn, trẻ em lại dễ phải chịu ảnh hưởngxấu hơn.Với ngộ độc nhẹ, trẻ bỏ ăn, hay quấy khóc, không nghe lời Người lớn

ăn không ngon, trí nhớ kém, khó ngủ, khả năng làm việc giảm Với các trườnghợp nhiễm độc nặng trẻ có thể bị liệt, co giật và hôn mê, người lớn bị suy thận

Những con đường nhiễm độc chì

Khi sinh sống ở những khu vực ô nhiễm chì, bạn có thể tích tụ lượng chìlớn trong cơ thể bằng nhiều con đường khác nhau

Trước hết là qua đường hô hấp, việc hít thở nguồn không khí nhiễm chì sẽđưa kim loại này vào cơ thể, chủ yếu ở phổi và máu

Việc ăn các thực phẩm nhiễm chì hoặc mút chì dính trên tay sẽ khiến cơthể tích tụ độc tố

Một số thuốc không rõ nguồn gốc có chứa chì như thuốc cam, người dùngtrực tiếp đưa chất độc vào trong Khi đói, lượng chì chuyển vào máu đến 60%,với người no thì chỉ 6%

Ngoài ra chì có thể xâm nhập qua các vết thương hở Độc tố rẽ lây lansang các cơ quan trong cơ thể, tích tụ lâu trong răng và xương, thậm chí lên đếnhàng chục năm

Một số hình ảnh người lao động làm việc trong môi trường có hàm lượngchì tồn dư gây ảnh hưởng đến sức khỏe:

Trang 16

Việc tái chế chì từ pin ắc quy cũ có

nguy cơ gây nhiễm độc chì cho bản

thân và những người xung quanh

Cách nhận biết son môi chứa chì

Để kiểm tra độ chì ở son là cho một chút son lên tay rồi dùng nữ trangbằng vàng chà xát Nếu mỹ phẩm chỉ hơi chuyển sang màu sẫm thì lượng chì ít,

có thể chấp nhận được Nhưng nếu vệt son sau khi cọ xát với vàng chuyển sang

Trang 17

màu đen, sẫm tức là hàm lượng chì trong son quá cao, sẽ rất có hại cho làn dacủa bạn Đây là cách chọn son môi an toàn cho chị em phụ nữ.

Dùng vàng chà xát lên son để kiểm tra độ chì.

Thực tế, nhiều loại son hồng nhạt vẫn có hàm lượng chì cao hơn cả son đỏthẫm Do đó, bên cạnh cách thử son như trên, bạn hãy cẩn thận tô một lớp sondưỡng trước khi thoa son màu

Phòng ngừa nhiễm độc chì như thế nào?

Trong lao động, chúng ta cần giữ vệ sinh lao động, không được tiếp xúctrực tiếp với chì Trong nhà máy, xí nghiệp có sử dụng chì, bắt buộc chúng taphải thực hiện chế độ thông hơi tốt, sử dụng các máy hút hơi, hút mùi, lấy khôngkhí từ bên ngoài vào đề làm loãng nồng độ chì trong khí thở

Trong công nghiệp nấu chì, người lao động bắt buộc phải đeo khẩu trang

vì lúc này chì đã nóng chảy và có thể bay hơi Nếu không đeo khẩu trang, ngườibệnh sẽ hít phải hơi chì và có thể xảy ra các nhiễm độc cấp tính

Trong đời sống chúng ta cần nâng cao ý thức bảo vệ môi trường, khôngcho trẻ dùng thuốc lạ, chọn các sản phẩm, thiết bị không chứa chì Gia đình làmcác nghề liên quan đến chì cần có biện pháp bảo hộ, tránh xa khu dân cư, bảo vệtrẻ nhỏ không nên lạm dụng những đồ gốm sứ gia công có màu sặc sỡ, sơn,

vecni, chế tác đơn giản vì không thể loại bỏ tạp chất Không nên sử dụng những đồ gốm sứ chứa nhiều chì trong tráng men như gốm sứ Trung Quốc.

Đặc biệt những màu sặc sỡ như đỏ, vàng, da cam có khả năng cao chứa chì.Không sử dụng các loại bát ăn cơm có viền men ở miệng bát vì như vậy có nguy

cơ ăn phải chì Với nhà có trẻ em, không cho trẻ mút mát các đồ chơi có màu,các đồ chơi Trung Quốc vì dễ làm trẻ “mút” phải chì mà bố mẹ không biết

Trong quá trình lao động, tuyệt đối không ăn uống ở nơi lao động vì sẽ cónguy cơ ăn phải thực phẩm nhiễm chì, hít phải hơi chì Cần thiết phải sử dụng

Ngày đăng: 21/01/2019, 15:59

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w