TÀI LIỆU THAM KHẢO sự LÃNH đạo của ĐẢNG CỘNG sản VIỆT NAM đối với sự NGHIỆP QUỐC PHÒNG AN NINH và xây DỰNG nền QUỐC PHÒNG TOÀN dân

Trong lịch sử dựng nước và giữ nước, dân tộc Việt Nam đã nhiều lần đứng lên chiến đấu chống giặc ngoại xâm và đã viết nên những trang sử vẻ vang, oanh liệt với những Bạch Đằng, Chi Lăng, Đống Đa... Trước các thế lực xâm lược lớn mạnh hơn gấp nhiều lần, dân tộc ta đã biết “lấy đại nghĩa để thắng hung tàn”, “đem chí nhân để thay cường bạo”; biết “lấy ít địch nhiều”, “lấy nhỏ thắng lớn”, xây dựng nên truyền thống chống ngoại xâm kiên cường, bất khuất. Tổng kết truyền thống quý báu ấy, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Dân tộc ta có lòng nồng nàn yêu nước. Đó là một truyền thống quý báu của ta. Từ xưa đến nay, mỗi khi Tổ quốc bị xâm lăng, thì tinh thần ấy lại sôi nổi, nó kết thành một làn sóng vô cùng mạnh mẽ, to lớn, nó lướt qua mọi sự nguy hiểm, khó khăn, nó nhấn chìm tất cả lũ bán nước và lũ cướp nước”1.

SỰ LÃNH ĐẠO CỦA ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM ĐỐI VỚI SỰ NGHIỆP QUỐC PHÒNG AN NINH VÀ XÂY DỰNG NỀN QUỐC PHÒNG TOÀN DÂN.

I Vai trò của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc, Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời, lãnh đạo cách mạng thành công

Trong lịch sử dựng nước và giữ nước, dân tộc Việt Nam đã nhiều lần đứng lênchiến đấu chống giặc ngoại xâm và đã viết nên những trang sử vẻ vang, oanh liệt vớinhững Bạch Đằng, Chi Lăng, Đống Đa Trước các thế lực xâm lược lớn mạnh hơngấp nhiều lần, dân tộc ta đã biết “lấy đại nghĩa để thắng hung tàn”, “đem chí nhân đểthay cường bạo”; biết “lấy ít địch nhiều”, “lấy nhỏ thắng lớn”, xây dựng nên truyềnthống chống ngoại xâm kiên cường, bất khuất Tổng kết truyền thống quý báu ấy, Chủtịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Dân tộc ta có lòng nồng nàn yêu nước Đó là mộttruyền thống quý báu của ta Từ xưa đến nay, mỗi khi Tổ quốc bị xâm lăng, thì tinhthần ấy lại sôi nổi, nó kết thành một làn sóng vô cùng mạnh mẽ, to lớn, nó lướt quamọi sự nguy hiểm, khó khăn, nó nhấn chìm tất cả lũ bán nước và lũ cướp nước”1

Từ giữa thế kỷ XIX, thực dân Pháp xâm lược và thống trị nước ta, làm chotính chất xã hội Việt Nam biến đổi sâu sắc, từ xã hội phong kiến trở thành xã hội thuộcđịa nửa phong kiến Tính chất xã hội Việt Nam biến đổi phức tạp với đặc trưng cơ bản

là sự cấu kết chặt chẽ giữa đế quốc và phong kiến để thống trị, bóc lột nhân dân ViệtNam

Đứng trước yêu cầu khách quan của lịch sử, trên con đường phát triển củacách mạng Việt Nam đã xuất hiện nhiều trào lưu cứu nước mang quan điểm ý thức hệgiai cấp khác nhau Một bộ phận quan lại và trí thức phong kiến có tinh thần yêu nước,với tư tưởng “Trung quân ái quốc" vẫn tiếp tục duy trì đấu tranh vũ trang nhằm giảiphóng dân tộc, nổi bật là phong trào “Cần vương” (1883-1896) Đồng thời cũng cónhiều cuộc nổi dậy của nông dân yêu nước, tiêu biểu là phong trào khởi nghĩa nôngdân chống Pháp ở Yên Thế (1887-1913) Tuy nhiên sự thất bại của các phong trào đó

vừa chứng tỏ sự hạn chế về lập trường giai cấp, vừa phản ánh sự bế tắc, sự cáo chungcủa một đường lối cứu nước lỗi thời không còn phù hợp với yêu cầu phát triển kháchquan của dân tộc và xu thế thời đại.

Sự bế tắc của trào lưu cứu nước theo ý thức hệ phong kiến, về mặt khách quanlại là tiền đề cho việc tìm tòi một xu hướng mới trong hàng ngũ những người yêu nướcViệt Nam vào đầu thế kỷ XX Đó là xu hướng cứu nước theo khuynh hướng dân chủ

tư sản của tầng lớp thân sĩ, tiêu biểu là các nhà yêu nước Phan Bội Châu, Phan ChuTrinh Họ bắt đầu hướng ra nước ngoài mong tìm con đường cứu nước mới Tuy nhiên

đó là nét mới trong nhận thức tư tưởng chính trị ở Việt Nam, nhưng lại là nhận thức tưtưởng lỗi thời và lạc hậu đối với xu thế phát triển tất yếu của lịch sử, của cách mạngViệt Nam Vì vậy, đường lối cứu nước đó tuy có khơi dậy được phong trào yêu nước

và mặc dù những người lãnh đạo rất tâm huyết, năng động, nhưng kết cục vẫn là:

“Trăm thất bại mà không một thành công”

Đầu thế kỷ XX, sản phẩm của nền công nghiệp tư bản chủ nghĩa do quá trìnhkhai thác thuộc địa của thực dân Pháp đã tạo nên một lực lượng xã hội mới – giai cấpcông nhân Việt Nam Đại diện cho phương thức sản xuất mới, giai cấp công nhân ViệtNam tuy số lượng còn nhỏ bé (khoảng 22 vạn người), chiếm tỷ lệ thấp trong dân cư,nhưng đã sớm có những đặc điểm chung của giai cấp công nhân quốc tế Đồng thờigiai cấp công nhân Việt Nam còn có những đặc điểm riêng hết sức thuận lợi là: ra đờiphần lớn xuất thân từ nông dân nên giữ được mối quan hệ khăng khít mật thiết vớinông dân trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc; giai cấp công nhân Việt Nam

ra đời trước giai cấp tư sản dân tộc và chưa hề đi theo, chịu ảnh hưởng tư tưởng cảilương của tư sản dân tộc; giai cấp công nhân Việt Nam trong xã hội thuộc địa nửaphong kiến, bị đè nặng bởi ách áp bức dân tộc và áp bức giai cấp (kẻ thù dân tộc cũng

là kẻ thù giai cấp) Bởi vậy giai cấp công nhân Việt Nam đại diện cho lợi ích chungcủa dân tộc; vừa có nguyện vọng giải phóng dân tộc, vừa có nguyện vọng dân chủ vànguyện vọng giải phóng giai cấp

Có thể nói, giai cấp công nhân Việt Nam là giai cấp duy nhất có sứ mệnh lịch

sử và có khả năng đề ra đường lối cứu nước đúng đắn, thực hiện triệt để yêu cầu giảiphóng dân tộc và giải phóng giai cấp Tuy vậy, giai cấp công nhân Việt Nam vẫn chưathể đảm đương sứ mệnh lịch sử bởi lẽ nó chưa được trang bị lý luận cách mạng tiênphong, chưa tổ chức được chính đảng của mình Phong trào đấu tranh của giai cấpcông nhân Việt Nam phát triển sôi nổi mạnh mẽ, nhưng vẫn còn ở giai đoạn tự phát.Những năm đầu thế kỷ XX, cách mạng Việt Nam vẫn trong tình trạng khủng hoảngsâu sắc về đường lối, thực chất là khủng hoảng về giai cấp lãnh đạo cách mạng

Vào thời điểm lịch sử đó, đồng chí Nguyễn Ái Quốc, người Việt Nam giàulòng yêu nước, tuy rất khâm phục tinh thần yêu nước của những người lãnh đạo phongtrào “Cần Vương”, tinh thần dân tộc của các sĩ phu yêu nước như Phan Bội Châu vàPhan Chu Trinh, nhưng không đi theo con đường mà các nhà yêu nước đó đã đi.Người quyết tâm đi tìm con đường cứu nước mới

Sau gần 20 năm (1911-1930) hoạt động, tìm tòi, nghiên cứu, khảo nghiệm,tổng kết, nâng cao nhận thức lý luận, đồng chí Nguyễn Ái Quốc với trách nhiệm thaymặt Quốc tế cộng sản đã tích cực chuẩn bị kế hoạch và tổ chức Hội nghị hợp nhất các

tổ chức cộng sản Việt Nam Từ ngày 3 đến ngày 7-2-1930, Hội nghị hợp nhất đã đượctiến hành ở Cửu Long, Hương Cảng, Trung Quốc, do đồng chí Nguyễn Ái Quốc chủtrì Hội nghị này chính là Hội nghị thành lập Đảng, có ý nghĩa như một Đại hội củaĐảng

Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời là bước ngoặt vĩ đại trong lịch sử cách mạngnước ta, chấm dứt thời kỳ bế tắc, khủng hoảng về đường lối kể từ khi đế quốc Phápxâm lược nước ta

Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời là sự xác lập vai trò lãnh đạo của giai cấpcông nhân Việt Nam đối với cách mạng nước ta, quy tụ toàn bộ phong trào công nhân

và phong trào yêu nước dưới sự lãnh đạo của đội tiền phong duy nhất Từ đây, lịch sử

dân tộc Việt Nam bước sang một giai đoạn mới, giai đoạn cách mạng Việt Nam dogiai cấp công nhân Việt Nam lãnh đạo.

Với đường lối và phương pháp cách mạng đúng đắn, với tinh thần cách mạngtriệt để của giai cấp công nhân, Đảng ta, đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại, đãđưa nhân dân ta từ thắng lợi này đến thắng lợi khác, mở ra một kỷ nguyên mới tronglịch sử nước nhà, kỷ nguyên độc lập, tự do và chủ nghĩa xã hội

Hơn 70 năm qua, với một chặng đường dài đấu tranh oanh liệt dưới sự lãnhđạo của Đảng, bằng những cuộc vận động cách mạng những cuộc khởi nghĩa và chiếntranh cách mạng, bằng công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, nhân dân ta đã chiếnthắng vẻ vang cả chủ nghĩa thực dân cũ và chủ nghĩa thực dân mới, xây dựng và bảo

vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa, vững vàng bước vào thế kỷ XXI

Mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam hơn 70 năm qua đều bắt nguồn từ sựlãnh đạo với đường lối cách mạng đúng đắn, sáng suốt của Đảng Đường lối đó trảiqua thực tiễn đấu tranh cách mạng và xây dựng đất nước, được Đảng ta không ngừngtổng kết, bổ sung, phát triển hoàn chỉnh Thực tiễn đó có thể khẳng định rõ ràng rằng:

Sự lãnh đạo của Đảng là nhân tố quyết định mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam

II Sự lãnh đạo của Đảng là nhân tố quyết định mọi thắng lợi của cách mạng Đảng lãnh đạo toàn diện, trong đó có sự nghiệp QP-AN (QP-AN) và xây dựng nền QPTD

Trong quá trình cách mạng, Đảng lãnh đạo mọi mặt toàn bộ xã hội, trong đó,

sự lãnh đạo của Đảng đối với sự nghiệp QP-AN và xây dựng nền QPTD là một trongnhững vấn đề hết sức quan trọng và cần thiết để bảo vệ thành qủa cách mạng, bảo vệđất nước

Để bảo vệ vững chắc Tổ quốc và chế độ xã hội chủ nghĩa trong mọi tìnhhuống, yêu cầu khách quan là Đảng phải trực tiếp lãnh đạo đối với sự nghiệp QP-AN

và xây dựng nền QPTD vững mạnh, trong đó: “Quốc phòng, công cuộc giữ nước củamột quốc gia, gồm tổng thể các hoạt động đối nội và đối ngoại về quân sự, chính trị,kinh tế, văn hoá, khoa học của Nhà nước và nhân dân để phòng thủ đất nước, tạo nênsức mạnh toàn diện, cân đối, trong đó sức mạnh quân sự là đặc trưng nhằm giữ đượchoà bình, đẩy lùi, ngăn chặn các hoạt động gây chiến của kẻ thù và sẵn sàng đánhthắng chiến tranh xâm lược dưới mọi hình thức và quy mô Quốc phòng là hoạt độngcủa cả nước, trong đó lực lượng vũ trang là lực lượng nòng cốt Kẻ thù xâm lược từbên ngoài thường cấu kết với lực lượng phản động bên trong, do đó quốc phòng phảiluôn luôn kết hợp chặt chẽ với an ninh để bảo vệ đất nước, bảo vệ chế độ”(1).

“An ninh quốc gia, trạng thái của quốc gia có sự ổn định về mọi mặt, các lợiích quốc gia được toàn vẹn, không bị xâm phạm hoặc bị đe doạ xâm phạm Bảo vệ anninh quốc gia là một nhiệm vụ trọng yếu của tất cả các quốc gia Ở Việt Nam, bảo vệ

an ninh quốc gia là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên của toàn dân và của cả hệ thốngchính trị, trong đó lực lượng an ninh là nòng cốt; bảo vệ an ninh luôn kết hợp chặt chẽvới củng cố quốc phòng(2)

“QPTD, quan điểm cơ bản chỉ đạo việc xây dựng nền quốc phòng của nướcCộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam Đó là nền quốc phòng mang tính chất “Vì dân,

do dân, của dân”, phát triển theo hướng: Toàn dân, toàn diện, độc lập, tự chủ, tự lực, tựcường và ngày càng hiện đại, dưới sự lãnh đạo của Đảng và sự quản lý, điều hành củaNhà nước, nhằm giữ vững hoà bình, ổn định của đất nước, sẵn sàng đánh bại mọi loạihình xâm lược và bạo loạn lật đổ của các thế lực đế quốc và phản động, bảo vệ vữngchắc Tổ quốc Việt Nam và chế độ xã hội chủ nghĩa”1

Như vậy, quan niệm, quan điểm của Đảng ta về QP-AN, xây dựng nền QPTD

là một thể thống nhất biện chứng, có mối quan hệ khăng khít, luôn luôn gắn bó và phảiđược kết hợp chặt chẽ với nhau, là một điều kiện cơ bản đảm bảo hoà bình, ổn định đấtnước, phục vụ đắc lực cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Sức mạnh QP-AN, của nền QPTD của chúng ta là sức mạnh tổng hợp, mà nềntảng của nền QPTD và an ninh nhân dân nước ta là sự phát triển và ổn định mọi mặtcủa đời sống xã hội Sức mạnh QP-AN của nền QPTD Việt Nam xây dựng bằng nguồnlực của đất nước và con người Việt Nam, đi đôi với việc tranh thủ quan hệ hữu nghị vàhợp tác với các nước cùng đấu tranh cho hoà bình, an ninh chung trong khu vực vàtrên thế giới Sức mạnh đó biểu hiện ở tiềm lực quốc phòng (bao gồm tiềm lực quân

sự, tiềm lực chính trị - tinh thần - văn hoá, tiềm lực kinh tế, tiềm lực khoa học - côngnghệ), ở thế trận quốc phòng kết hợp với thế trận an ninh nhân dân, ở nền công nghiệpquốc phòng của đất nước…

Nhìn lại lịch sử lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, chúng ta thấy quanđiểm QPTD, chiến tranh nhân dân là quan điểm, tư tưởng xuyên suốt mọi thời kỳ cáchmạng, đặc biệt là sau khi Đảng ta lãnh đạo nhân dân ta tiến hành vũ trang khởi nghĩagiành chính quyền vào tháng 8-1945 Các sự kiện lịch sử, những chủ trương, biệnpháp, những quan điểm, tư tưởng và thực tiễn hoạt động lãnh đạo, chỉ đạo giải quyếtcác nhiệm vụ được đặt ra để bảo vệ chính quyền non trẻ trước sự uy hiếp của thực dân,

đế quốc và các thế lực phản động đủ loại Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng ta đã đề rahàng loạt chủ trương sáng suốt, kiên quyết, thận trọng xây dựng, củng cố Nhà nước,chống nạn đói, chống giặc dốt, phát triển kinh tế, phát triển sản xuất, tạo tiềm lực đểđất nước chuẩn bị cho kháng chiến chống Pháp thắng lợi

Những quan điểm, tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, đường lối quan điểmcủa Đảng ta trong xây dựng và bảo vệ vững chắc miền Bắc xã hội chủ nghĩa, tạo điềukiện để giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước giai đoạn 1954-1975 đã một lầnnữa chứng minh sự lãnh đạo đúng đắn, sáng suốt của Đảng trong sự nghiệp QPTD,chiến tranh nhân dân giành thắng lợi trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước

Dưới sự lãnh đạo của Đảng, toàn dân, toàn quân ta đã nêu cao tinh thần cảnhgiác cách mạng, đánh giá đúng đắn kẻ thù của cách mạng, đánh giá đúng tương quan

so sánh lực lượng địch, ta, những điều kiện trong nước và quốc tế có liên quan, tranh

thủ thời gian hoà bình, khẩn trương xây dựng các tiềm lực của đất nước cả về chính trị,quân sự, kinh tế, văn hoá, khoa học… từng bước biến các tiềm lực thành sức mạnhhiện thực của nền quốc phòng, để đất nước luôn luôn có thể sẵn sàng đáp ứng yêu cầuchiến tranh Đảng ta cũng hết sức quan tâm chăm lo xây dựng quân đội nhân dân hùngmạnh trên cơ sở vũ trang toàn dân để đủ khả năng đánh thắng kẻ thù Đảng có đườnglối đối ngoại đúng đắn, kiên định về nguyên tắc, linh hoạt về sách lược, có chính sáchngoại giao thận trọng, khôn khéo, triệt để lợi dụng mâu thuẫn trong nội bộ kẻ thù đểtranh thủ thời gian chuẩn bị, tận dụng mọi biện pháp có thể và sử dụng mọi lực lượngcần sử dụng để góp phần xây dựng nền QPTD, tiến hành chiến tranh nhân dân với tinhthần “tất cả cho tiền tuyến, tất cả cho chiến thắng”, tập trung toàn bộ lực lượng của đấtnước để đánh thắng kẻ thù xâm lược.

Sau nhiều thập kỷ tiến hành chiến tranh giải phóng dân tộc và bảo vệ Tổ quốc,quân và dân ta đã giành được hoà bình, độc lập tự do và thống nhất đất nước Từ cuốinhững năm 1980, nhân dân ta tập trung sức vào nhiệm vụ xây dựng đất nước, chiếnthắng lạc hậu và nghèo nàn, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩatheo đường lối đổi mới đúng đắn và sáng tạo mà Đảng ta đã chỉ ra từ Đại hội VI Sựnghiệp QP-AN, củng cố nền QPTD trong những năm qua luôn luôn quán triệt đườnglối đổi mới của Đảng, dựa trên những thành tựu quan trọng của công cuộc đổi mới,theo một tư duy mới về nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc trong những điều kiện và hoàn cảnhmới ở nước ta, trong khu vực và trên thế giới sau “Chiến tranh lạnh” Trong công cuộcđổi mới của đất nước, sự nghiệp QP-AN và củng cố nền QPTD đã có những bước đổimới và phát triển Kết quả của sự nghiệp QP-AN và xây dựng nền QPTD, với sự thamgia của toàn dân, toàn quân, của các ngành, các cấp, của cả hệ thống chính trị ở nước

ta đã đưa đến thành quả lớn nhất là chúng ta đã bảo vệ có hiệu quả độc lập dân tộc, chủquyền quốc gia, lãnh thổ của Tổ quốc (cả vùng đất, vùng trời và vùng biển), giữ vững

ổn định chính trị, đẩy lùi nguy cơ chiến tranh, củng cố hoà bình, sẵn sàng ứng phó vớimọi tình huống bất trắc Kết hợp chặt chẽ xây dựng đất nước với bảo vệ Tổ quốc, kết

hợp QP-AN và kinh tế với đối ngoại, quân và dân ta đã tăng cường thêm một bướctiềm lực quốc phòng, tạo thêm điều kiện về vật chất, tinh thần và môi trường thuận lợi

để đưa đất nước phát triển vào một thời kỳ mới - đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đạihoá, vì sự nghiệp dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh theo địnhhướng xã hội chủ nghĩa

Toàn bộ sự nghiệp đó đều dựa chắc vào nhân dân, dựa vào chế độ xã hội chủnghĩa ưu việt, đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng vô sản và sự tổ chức, quản lý của Nhànước xã hội chủ nghĩa

Sự lãnh đạo của Đảng đối với sự nghiệp QP-AN và xây dựng nền QPTD trong thời kỳ mới

3.1 Bối cảnh quốc tế, khu vực, âm mưu thủ đoạn của kẻ thù và đặc điểm tình hình đất nước

Trong thời kỳ cách mạng mới ngày nay, sau khi chế độ xã hội chủ nghĩa ởĐông Âu và Liên Xô sụp đổ, phong trào cách mạng thế giới tạm thời lâm vào thoáitrào, mặc dù cán cân chiến lược thế giới xét trên tổng thể đang tạm thời nghiêng vềphía có lợi cho chủ nghĩa đế quốc, nhưng tính chất cơ bản của thời đại vẫn là quá độ từchủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội Các mâu thuẫn cơ bản của thời đại vần tồn tại

và phát triển, có mặt còn sâu sắc hơn, nội dung và hình thức biểu hiện có nhiều nétmới Cuộc đấu tranh dân tộc và giai cấp trên thế giới cũng như ở mỗi nước tiếp tụcdiễn ra quyết liệt, phức tạp trong bối cảnh mới, nhưng đặc trưng cơ bản vẫn là cuộcđấu tranh giai cấp và vấn đề “ai thắng ai” giữa chủ nghĩa tư bản và chủ nghĩa xã hội.Những khả năng về hoà bình và chiến tranh đan xen nhau rất phức tạp, nhưng hoàbình, ổn định và hợp tác để phát triển vẫn là xu thế cơ bản không thể đảo ngược Bêncạnh đó, các cuộc xung đột vũ trang, nội chiến, chiến tranh cục bộ do những mâuthuẫn về dân tộc, sắc tộc, tôn giáo ở mỗi nước và do các tranh chấp về lãnh thổ, lợi íchkinh tế, tài nguyên giữa các nước, đặc biệt là do chính sách can thiệp mới của chủ

nghĩa đế quốc và các nước lớn vẫn xảy ra… Do đó, mặc dù chiến tranh lớn, chiếntranh thế giới, chiến tranh huỷ diệt có khả năng bị đẩy lùi, nhưng sự đe doạ của vũ khíhuỷ diệt (vũ khí hạt nhân, sinh học…), của chính sách sức mạnh và của các nhân tốdân tộc, sắc tộc, tôn giáo rất tiềm tàng Chạy đua vũ trang, khủng bố, nội chiến vàchiến tranh cục bộ dưới những hình thức và quy mô khác nhau vẫn xảy ra.

Trong bối cảnh quốc tế đó, vai trò của các nước lớn và mối quan hệ giữa cácnước lớn sẽ tác động không nhỏ đến cục diện chung của thế giới và ảnh hưởng nhấtđịnh đến sự điều chỉnh chiến lược của các nước khác Các nước, các dân tộc, các quốcgia có chế độ chính trị - xã hội khác nhau có sự điều chỉnh chiến lược phục vụ cho lợiích phát triển, khẳng định độc lập tự chủ, cố gắng thoát ra khỏi vùng ảnh hưởng và ápđặt của nước ngoài Mối quan hệ quốc tế trở nên rộng rãi hơn, các nhu cầu về pháttriển kinh tế gắn liền với các nhu cầu mới về an ninh An ninh chính trị và phát triểnkinh tế đều là những nhân tố tác động mạnh mẽ đến QP-AN của mỗi nước

Cuộc cách mạng khoa học và công nghệ trong quá trình phát triển sẽ tiếp tụctác động mạnh mẽ đến quốc phòng, quân sự và chiến tranh, chi phối trực tiếp chínhsách quốc phòng của mỗi nước Đặc biệt, khoa học - công nghệ quân sự và vũ khítrang bị kỹ thuật hiện đại đã và sẽ làm nảy sinh cả thời cơ và thách thức mới đối vớinhững nước kém phát triển, nhất là những nước phải tự mình chăm lo củng cố QP-ANnhư Việt Nam Một mặt, QP-AN của Việt Nam phải tìm cách đa dạng hoá các nguồnlực và thu hút các thành tựu khoa học, phát huy nội lực, giữ độc lập tự chủ không để bị

lệ thuộc quá sâu vào một hay một số đối tác cụ thể; mặt khác, phải có chính sách hợp

lý để có thể tận dụng tối đa mọi nguồn lực từ bên ngoài, đi tắt, đón đầu công nghệ mớitrên cơ sở một định hướng quy hoạch tổng hợp về khoa học - công nghệ quân sự

Khu vực Đông Nam Á đã cơ bản ra khỏi khủng hoảng tài chính - tiền tệ, nềnkinh tế một số nước đã có tăng trưởng, từng bước đi vào ổn định Tuy nhiên, trong khuvực vẫn còn tồn tại nhiều nhân tố có thể dẫn tới sự mất ổn định về chính trị, quân sự.Song, xu thế chung là mong muốn giải quyết các tranh chấp, các mâu thuẫn thông qua

thương lượng, đàm phán nhằm duy trì hoà bình, ổn định trong khu vực và hợp tác cùngxây dựng và phát triển.

Hiện nay, chủ nghĩa đế quốc và các thế lực chống phá cách mạng Việt Namtiếp tục điều chỉnh chiến lược và phương thức chống phá cách mạng nước ta trên tất cảcác lĩnh vực: kinh tế, chính trị, tư tưởng, văn hoá, QP-AN Âm mưu của chúng lànhanh chóng chiếm lĩnh thị trường, khống chế về kinh tế, thúc đẩy nhanh quá trình “tưnhân hoá”, “tư bản hoá” nền kinh tế đất nước, kết hợp với tăng cường chống phá vềchính trị, văn hoá, lối sống, tình báo, gián điệp… đồng thời tạo dựng lực lượng chốngđối và sử dụng lực lượng phản động người Việt Nam sống ở trong nước và lưu vong ởnước ngoài xâm nhập về hòng gây bạo loạn lật đổ chính quyền Không những thế,chúng còn tiếp tục chuẩn bị lực lượng quân sự, khôi phục và tăng cường các khối liênminh quân sự giữa Mỹ và một số thế lực chống cộng ở khu vực Đông Nam Á Mưu đồcủa chủ nghĩa đế quốc và các thế lực thù địch là xoá bỏ sự lãnh đạo của Đảng, lật đổchế độ xã hội chủ nghĩa Việt Nam

Mặt khác, cần nêu cao cảnh giác bảo vệ độc lập chủ quyền và toàn vẹn lãnhthổ của Tổ quốc

Trong những năm tới, nhân dân ta vẫn đứng trước nhiệm vụ phải sẵn sàng đốiphó với các tình huống do các thế lực thù địch gây ra, như: “diễn biến hoà bình”; “diễnbiến hoà bình” kết hợp với bạo loạn lật đổ; bạo loạn lật đổ bên trong kết hợp với canthiệp bằng lực lượng vũ trang từ bên ngoài vào; bao vây phong toả, tập kích hoả lực;chiến tranh xâm lược ở các quy mô Đồng thời cần đề phòng có thể xảy ra các tìnhhuống xung đột vũ trang ở vùng biển, hải đảo, vùng biên giới của Tổ quốc và sẵn sàngứng phó với các tình huống phức tạp khác có thể xảy ra

Toàn bộ tình hình trên đặt ra những thách thức mới đối với độc lập, chủ quyền

và an ninh nhân dân của đất nước Dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng Cộng sản ViệtNam, chúng ta phải chủ động về chiến lược và sách lược khôn khéo nhằm khai thác vàtận dụng các mối quan hệ thống nhất cũng như mâu thuẫn về lợi ích giữa các nước để

củng cố vị thế và tăng cường sức mạnh chính trị, kinh tế cũng như QP-AN của mình.Một mặt, phải tận dụng xu thế hoà bình, liên kết và hợp tác để đảm bảo điều kiện quốc

tế thuận lợi phục vụ cho công cuộc công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước (trong đó

có công nghiệp quốc phòng); mặt khác, phải hết sức quan tâm bảo vệ chủ quyền, toànvẹn lãnh thổ và an ninh chính trị trước những diễn biến hết sức phức tạp của tình hìnhquốc tế và khu vực

Lịch sử và truyền thống xây dựng và bảo vệ Tổ quốc của dân tộc ta là một disản vô giá cần được kế thừa và phát triển trong quá trình xây dựng, củng cố QP-AN

Sự kế thừa và phát huy truyền thống phải được thể hiện trong việc xây dựng và củng

cố nền QPTD, cả tiềm lực và thế trận quốc phòng, thế trận an ninh nhân dân, là cơ sở

để chuyển thành sức mạnh của chiến tranh nhân dân bảo vệ Tổ quốc, xây dựng lựclượng vũ trang nhân dân vững mạnh toàn diện, bảo đảm cho nền QP-AN luôn đủ sứcmạnh đối phó thắng lợi với những đối tượng có tiềm lực kinh tế và quân sự to lớn

Trong thời kỳ mới, nhân dân Việt Nam dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sảnViệt Nam đang xây dựng đất nước và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa trong nhữngđiều kiện thuận lợi và thời cơ mới, đồng thời cũng xuất hiện những khó khăn và tháchthức mới cùng với những thách thức vốn có

Thuận lợi là, công cuộc đổi mới đạt được những thành tựu to lớn và rất quantrọng, đất nước ta đã đạt tới một vị thế được cả loài người biết đến: một quốc gia cótinh thần tự lực, tự cường, đoàn kết keo sơn, không chịu phụ thuộc vào bất cứ thế lựcnào; có truyền thống và khả năng đánh bại mọi thế lực thống trị và xâm lược của kẻthù trong mọi hoàn cảnh, đang tự tìm lấy con đường để phát triển, hướng tới tương lai

và tinh thần Việt Nam sẵn sàng là bạn, là đối tác tin cậy của các nước trong cộng đồngquốc tế; phấn đấu vì hoà bình, độc lập và phát triển

Tiềm lực mọi mặt của đất nước trong quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá

sẽ là cơ sở nền tảng của sự nghiệp QP-AN, tác động trực tiếp đến khả năng về quy môchiều sâu và phạm vi bề rộng của quá trình hiện đại hoá QP-AN của Việt Nam Quá

trình phát triển QP-AN, một mặt phải bám sát sự phát triển của tình hình kinh tế -xãhội đất nước, nhất là khả năng bảo đảm ngân sách cho QP-AN, trình độ công nghiệpcủa quốc gia, trình độ dân trí và các yếu tố văn hoá-xã hội khác, mặt khác, cần thấy hết

cả mặt tích cực và mặt tiêu cực của kinh tế thị trường Chúng ta chủ trương phát triểnnền kinh tế thị trường, định hướng xã hội chủ nghĩa, nhưng phải thấy rõ mặt trái của

nó để định ra chính sách đúng đắn, vừa hạn chế mặt tiêu cực trong xây dựng hoà bình,vừa có thể động viên cho QP-AN khi cần thiết

Khó khăn là, nền kinh tế tiếp tục phát triển và tăng trưởng khá nhưng cònnhiều mặt yếu và chưa vững chắc; cuộc khủng hoảng tài chính-tiền tệ ở khu vực đã và

sẽ tiếp tục tác động đến nền kinh tế đất nước Trong khi đó, một bộ phận không nhỏcán bộ, đảng viên suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức lối sống, tiêm nhiễm tưtưởng lệch lạc, giảm sút ý chí chiến đấu, tham nhũng, quan liêu, tiêu cực, mơ hồ mấtcảnh giác… công tác quản lý cán bộ, đảng viên, bảo vệ chính trị nội bộ còn nhiều sơ

hở, thiếu sót Một số mâu thuẫn trong nội bộ nhân dân xảy ra ở nhiều địa phương tácđộng đến an ninh trật tự và ổn định xã hội Tình hình tranh chấp, khiếu kiện tập thểxảy ra ở nhiều nơi gây hậu quả nghiêm trọng Bọn phản động, bất mãn đội lốt tôn giáo

đã lén lút hoặc công khai truyền đạo trái phép, kích động giáo dân ở một số địaphương gây rối, có trường hợp kẻ địch lợi dụng gây bạo loạn chính trị Các đối tượng

cơ hội chính trị, bất mãn, ngụy quân, ngụy quyền, đảng phái phản động cũ chưa chịucải tạo tìm cách móc nối với nhau để phối hợp kích động chống phá chúng ta từ bêntrong Về mặt xã hội, tình trạng không có việc làm gia tăng; sự phân hoá giàu nghèongày càng lớn; công bằng xã hội chưa được đảm bảo, đặc biệt là các vùng núi, vùngđồng bào dân tộc; tình hình tội phạm và các tệ nạn xã hội khác chưa được ngăn chặn,

xử lý một cách kiên quyết và có hiệu quả… nếu không kịp thời được khắc phục thì sẽtạo điều kiện thuận lợi cho các thế lực thù địch lợi dụng chống phá Đó là những nhân

tố tác động không nhỏ đến sự ổn định chính trị-xã hội và sức mạnh QP-AN của đấtnước

“Tình hình chính trị - xã hội cơ bản ổn định; quốc phòng và an ninh được tăng cường Các lực lượng vũ trang nhân dân làm tốt nhiệm vụ bảo vệ độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ, bảo đảm an ninh quốc gia Sức mạnh tổng hợp của nền QPTD và an ninh nhân dân, nhất là trên các địa bàn chiến lược, biên giới, biển, đảo và hải đảo được phát huy Tổ chức quân đội và công an được điều chỉnh theo yêu cầu mới Việc kết hợp quốc phòng và an ninh với phát triển kinh tế và công tác đối ngoại có tiến bộ” 1

Về xây dựng nền QPTD, đã coi trọng xây dựng các khu vực phòng thủ tỉnh(thành phố) và xây dựng lực lượng vũ trang địa phương, xây dựng lực lượng dự bịđộng viên vững mạnh Các cuộc diễn tập khu vực phòng thủ ở các cấp được tiến hànhthường xuyên và đạt kết quả thiết thực, nâng cao một bước chất lượng dân quân tự vệ

và lực lượng dự bị động viên Chất lượng tổng hợp và sức mạnh chiến đấu của Quânđội nhân dân cũng được nâng lên một bước toàn diện hơn Các xí nghiệp quốc phòng

đã được chấn chỉnh lại, hoạt động có hiệu quả và đứng vững trong cơ chế thị trường

Sự quản lý nhà nước về quốc phòng được đặt ra với nội dung và cơ chế toàn diện, phùhợp hơn Sự lãnh đạo của Đảng đối với sự nghiệp quốc phòng và quân đội được tăngcường Ở các địa phương, cơ chế cấp ủy lãnh đạo, chính quyền quản lý điều hành, các

cơ quan, ban ngành đoàn thể (mà nòng cốt là cơ quan quân sự) làm tham mưu theochức năng đã đi dần vào nề nếp và hoạt động có hiệu quả Công tác giáo dục quốcphòng đã được triển khai toàn diện hơn…

Tuy nhiên, so với yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới đangcòn một số tồn tại cần khắc phục, nổi lên là: sức mạnh QP-AN trên cả nước chưa pháttriển đồng đều; nền QPTD, thế trận QPTD tuy được củng cố nhưng chưa toàn diện,chưa vững chắc; chất lượng xây dựng khu vực phòng thủ có địa phương còn hạn chế.Nhận thức về âm mưu và hành động chống phá của các thế lực thù địch chưa sâu sắc

và còn những biểu hiện mơ hồ, ảo tưởng dẫn đến mất cảnh giác trong quản lý kinh tế,quản lý xã hội, trong hoạt động đối ngoại và trong giao tiếp với nước ngoài, tạo kẽ hở

về mặt bảo vệ an ninh và gây tổn hại đến lợi ích quốc gia Chức năng quản lý nhà nước

về quốc phòng mới ở bước đầu, nhiều nơi chưa chấp hành tốt theo đúng chức năng và

yêu cầu của tình hình, nhiệm vụ; chất lượng tổng hợp của các lực lượng vũ trang cómặt chưa đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình phức tạp, còn lúng túng, bịđộng Bên cạnh đó, những mặt tiêu cực của kinh tế thị trường, sự tha hoá của một bộphận cán bộ Đảng và Nhà nước song chưa có biện pháp thật sự hữu hiệu để xử lý vàngăn chặn… đã gây ảnh hưởng lớn đến ổn định chính trị và phát triển kinh tế - xã hội,đến xây dựng, củng cố QP-AN, làm tổn hại đến công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổquốc

3.3 Tư duy mới, quan điểm, mục tiêu, yêu cầu đối với sự nghiệp QP-AN

Căn cứ vào đặc điểm tình hình và thực trạng nền QP-AN, Đảng ta chỉ ra phảiđổi mới tư duy trên mọi lĩnh vực, trong đó có sự nghiệp QP-AN đất nước

Tư duy mới của Đảng ta về QP-AN được hình thành và phát triển qua các kỳĐại hội VI, VII, VIII, tập trung vào những vấn đề cơ bản là: Độc lập dân tộc, chủ

quyền quốc gia, bảo vệ Tổ quốc gắn chặt với bảo vệ chế độ, đẩy mạnh công nghiệphoá, hiện đại hoá đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa, củng cố quốc phòng và

an ninh, xây dựng lực lượng vũ trang

Kế thừa tư duy mới và quan điểm xây dựng, củng cố QP-AN của các đại hộitrước và từ yêu cầu của thực tiễn, Đại hội Đảng lần thứ IX đã phân tích và chỉ ra rằng,

để bảo vệ vững chắc Tổ quốc xã hội chủ nghĩa, nếu chỉ củng cố QP-AN thì chưa đủ,

mà phải tăng cường QP-AN – đòi hỏi khách quan trong tình hình mới Những quanđiểm cơ bản của Đảng về tăng cường QP-AN trong thời kỳ mới thể hiện:

- Trước hết, về bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa, Đảng khẳng định: “Bảo vệ

Tổ quốc xã hội chủ nghĩa là bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹnlãnh thổ, bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội và nền văn hoá; bảo vệ Đảng,Nhà nước, nhân dân và chế độ xã hội chủ nghĩa; bảo vệ sự nghiệp đổi mới và lợi íchquốc gia dân tộc”1

Như vậy, tư duy bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa của Đảng ta từng bước có sựphát triển mới

Bảo vệ độc lập dân tộc ngày nay không chỉ có vấn đề sẵn sàng chống quânxâm lược mà quan trọng là phải bảo vệ độc lập cả về chính trị, kinh tế và văn hoá,chống lại mọi hình thức áp đặt, thao túng, mua chuộc của các thế lực bên ngoài Việc

đó không thể chỉ tiến hành bằng các giải pháp bạo lực, mặc dù sức mạnh bạo lực baogiờ cũng là sức mạnh nòng cốt để bảo vệ Tổ quốc

Bảo vệ chủ quyền quốc gia Việt Nam ngày nay cũng có một nội dung rộng lớnhơn, toàn diện hơn Đó không chỉ là chủ quyền toàn vẹn về lãnh thổ của quốc gia trênđất liền, trên biển và trên không; chủ quyền về các tài nguyên trong lòng đất và dướiđáy đại dương… mà còn là chủ quyền trong việc định đoạt vận mệnh đất nước và vậnmệnh dân tộc; quyền lựa chọn thể chế chính trị, con đường phát triển; chủ quyền quản

lý người nước ngoài sống và làm việc tại Việt Nam; chủ quyền trong các cơ quan đạidiện của Việt Nam được thiết lập trên thế giới…

Bảo vệ an ninh quốc gia là phải bảo vệ một hệ thống an ninh hoàn chỉnh cả vềchính trị, quân sự, kinh tế, văn hoá - xã hội, lấy bảo vệ an ninh chính trị, bảo vệ vữngchắc an ninh quốc phòng, trật tự an toàn xã hội làm trọng yếu, đồng thời không xemnhẹ bảo vệ an ninh kinh tế và văn hoá, không để kẻ thù phá hoại, giữ vững và phát huybản sắc văn hoá dân tộc Bảo vệ an ninh chính trị lại phải đặt lên hàng đầu nhiệm vụbảo vệ định hướng xã hội chủ nghĩa và bảo vệ an ninh trong Đảng, trong hệ thốngchính trị, bảo đảm sự vững vàng, đúng đắn của cơ chế lãnh đạo, quản lý, kịp thời pháthiện và loại bỏ các dạng của chủ nghĩa cơ hội…

Đặc biệt, phải hết sức chú ý “bảo vệ lợi ích quốc gia dân tộc” Phải phản đốiđấu tranh chống lại bất cứ hành động nào đe doạ đến an ninh và lợi ích quốc gia dântộc Việt Nam, dù hành động đó diễn ra bên trong hay bên ngoài lãnh thổ của chúng ta.Vấn đề này đòi hỏi mọi hoạt động quan hệ quốc tế như ngoại giao, ngoại thương, hợptác kinh tế đối ngoại… đều phải coi trọng việc bảo vệ lợi ích quốc gia, dân tộc, khôngđược hy sinh lợi ích quốc gia, thậm chí không được để thiệt thòi cho lợi ích quốc gia,dân tộc

Đối với nước ta, Tổ quốc gắn chặt với Đảng Cộng sản và chế độ xã hội chủnghĩa Tổ quốc ta là Tổ quốc xã hội chủ nghĩa, Tổ quốc của nhân dân, chỉ có ĐảngCộng sản và Nhà nước xã hội chủ nghĩa mới đem lại tự do, ấm no và hạnh phúc chonhân dân Do đó, bảo vệ Tổ quốc là phải bảo vệ Đảng, Nhà nước, nhân dân và chế độ

xã hội chủ nghĩa

- Về sức mạnh bảo vệ Tổ quốc:

Quan điểm về sức mạnh bảo vệ Tổ quốc ngày nay của đất nước được Đảng takhẳng định: “Sức mạnh bảo vệ Tổ quốc là sức mạnh tổng hợp của khối đại đoàn kếttoàn dân, của cả hệ thống chính trị dưới sự lãnh đạo của Đảng, kết hợp sức mạnh dântộc với sức mạnh thời đại, sức mạnh của lực lượng và thế trận QPTD với sức mạnh củalực lượng và thế trận an ninh nhân dân”1

Việc xây dựng và phát huy sức mạnh tổng hợp đã trở thành một trong nhữngquy luật cơ bản giành thắng lợi của cách mạng, cả trong giải phóng dân tộc, bảo vệ Tổquốc và xây dựng chủ nghĩa xã hội Quy luật đó được hình thành từ trong lịch sử xaxưa mấy nghìn năm dựng nước và giữ nước của dân tộc ta, đến thời đại Hồ Chí Minhđược khẳng định rõ ràng Sự hình thành và khẳng định của quy luật này trên một cơ sởthực tế là từ xưa đến nay, để bảo vệ độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và an ninhquốc gia (cả an ninh sinh tồn và an ninh phát triển), dân tộc ta thường phải chống lạinhững kẻ thù mạnh hơn mình, thậm chí mạnh hơn gấp nhiều lần, cả về tiềm lực kinh

tế, khoa học – kỹ thuật và quân sự, do đó, nếu không xây dựng, phát huy sức mạnhtổng hợp thì không thể giành thắng lợi được

Sức mạnh tổng hợp bảo vệ Tổ quốc của chúng ta do nhiều yếu tố tạo thànhnhư: chính trị, kinh tế, quân sự, văn hoá, khoa học – kỹ thuật và công nghệ; sức mạnhcủa sự kết hợp giữa con người với vũ khí trang bị; giữa sức mạnh trong nước và sứcmạnh quốc tế… Nhưng, yếu tố quyết định bao giờ cũng vẫn là sức mạnh trong nước,sức mạnh dân tộc, sức mạnh con người, sức mạnh chính trị – tinh thần, mà biểu hiệntập trung trước hết là sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân, của cả hệ thống chínhtrị, dưới sự lãnh đạo của Đảng Bởi vì, như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dạy “Khi cả mộtdân tộc đoàn kết lại quyết tâm chiến đấu vì quyền sống trong độc lập tự do của mình,thì không quân đội nào, súng bom nào có thể chống lại được”, và “Đoàn kết, đoàn kết,đại đoàn kết; Thành công, thành công, đại thành công”

Thực tế lịch sử 4.000 năm dựng nước và giữ nước của dân tộc ta, nhất là từ khi

có Đảng lãnh đạo đến nay, đã chứng minh hùng hồn chân lý đó Rõ ràng, sức mạnhtổng hợp của khối đại đoàn kết toàn dân, của cả hệ thống chính trị, dưới sự lãnh đạocủa Đảng là nhân tố cơ bản, là nền tảng vững chắc nhất để tạo ra các nhân tố khác củasức mạnh dân tộc

Sức mạnh dân tộc bao giờ cũng giữ vai trò quyết định nhất trong sự nghiệpxây dựng và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa, song nếu chúng ta không tranh thủ được

sức mạnh thời đại thì sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc sẽ gặp nhiều khó khăn.Trong thời đại ngày nay, cuộc cách mạng khoa học và công nghệ đang tiếp tục pháttriển như vũ bão, nền kinh tế tri thức không ngừng mở rộng; đang diễn ra với xu thếtoàn cầu hoá, quốc tế hoá, xã hội hoá các mặt của đời sống loài người; hợp tác đaphương giữa các quốc gia, dân tộc trên nhiều lĩnh vực ngày càng gia tăng… Muốn đấtnước phát triển, có đủ sức mạnh bảo vệ Tổ quốc, trong mỗi bước của quá trình xâydựng, chúng ta không thể không khai thác và tận dụng sức mạnh thời đại.

Sức mạnh bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa của chúng ta ngày nay còn phảikết hợp sức mạnh của lực lượng và thế trận QPTD với sức mạnh của lực lượng và thếtrận an ninh nhân dân

Lực lượng QPTD và lực lượng an ninh nhân dân bao gồm cả con người,phương tiện vật chất và các khả năng được xây dựng để sử dụng vào việc răn đe, ngănchặn, đập tan mọi âm mưu chống phá của các thế lực thù địch, kể cả khi chúng liềulĩnh gây ra chiến tranh xâm lược với mọi quy mô, mọi hình thức; giữ vững độc lập,chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và an ninh đất nước, trật tự an toàn xã hội và nền vănhoá, bảo đảm cho đất nước có hoà bình ổn định lâu dài, mọi quyền lợi của nhân dân,của quốc gia, dân tộc được toàn vẹn, không bị xâm phạm hoặc bị đe doạ xâm phạm

Thế trận QPTD và thế trận an ninh nhân dân là tổ chức, bố trí lực lượng toàndiện của toàn dân trên từng vùng lãnh thổ và trên cả đất nước, để bảo vệ Tổ quốc, giữgìn độc lập, chủ quyền an ninh quốc gia Ở nước ta, thế trận ấy trong thời bình là đểchống mọi âm mưu, hành động “diễn biễn hoà bình”, bạo loạn lật đổ của chủ nghĩa đếquốc và các thế lực thù địch; đồng thời làm nền tảng để chuyển thành thế trận chiếntranh nhân dân, đánh bại chiến tranh xâm lược của kẻ thù, bảo vệ vững chắc Tổ quốc

và chế độ xã hội chủ nghĩa

Tựu trung lại, nếu không xây dựng được khối đại đoàn kết của toàn dân, của

cả hệ thống chính trị, dưới sự lãnh đạo của Đảng, không có lực lượng QPTD và lựclượng an ninh nhân dân mạnh, không có thế trận QPTD và thế trận an ninh nhân dân

vững chắc, thì sẽ không có nội lực mạnh Không có nội lực mạnh sẽ không có cơ sở

để khai thác, phát huy sức mạnh thời đại và kết hợp sức mạnh thời đại với sức mạnhdân tộc để tạo nên sức mạnh tổng hợp to lớn nhất, đầy đủ nhất cho sự nghiệp QP-AN,bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa

Quan điểm kết hợp chặt chẽ kinh tế với quốc phòng và an ninh được Đảng takhẳng định: “Kết hợp chặt chẽ kinh tế với quốc phòng và an ninh, quốc phòng và anninh với kinh tế trong các chiến lược, quy hoạch và kế hoạch phát triển kinh tế -xãhội”1

Trong khi xác định xây dựng và phát triển kinh tế là nhiệm vụ trung tâm,chúng ta không được xem nhẹ nhiệm vụ QP-AN, bởi lẽ kết hợp chặt chẽ giữa kinh tếvới quốc phòng và an ninh, quốc phòng và an ninh với kinh tế là một tất yếu kháchquan Trong mối quan hệ giữa QP-AN với kinh tế thì kinh tế bao giờ cũng giữ vai tròquyết định, đến lượt mình, QP-AN lại có tác động trở lại kinh tế Kinh tế là điều kiệncủa QP-AN; QP-AN là nhu cầu của kinh tế -xã hội Phát triển kinh tế -xã hội làm giàucho đất nước và nhân dân cả về vật chất và tinh thần đồng thời cũng là tạo nền tảngvững chắc cho sự nghiệp xây dựng và củng cố, tăng cường QP-AN Trái lại, xây dựng củng cố tăng cường QP-AN càng vững chắc thì càng tạo ra môi trường hoà bình, ổnđịnh lâu dài để cả nước yên tâm xây dựng, phát triển kinh tế

Lịch sử dân tộc ta từ thuở Vua Hùng dựng nước đến nay đã chứng minh điều

đó Những chủ trương “Khoan thư sức dân làm kế sâu rễ bền gốc”, “Ngụ binh ưnông…” của ông cha ta xưa mãi mãi là bài học cực kỳ quý giá cho chúng ta hôm nay

và muôn đời con cháu sau này

Sự kết hợp giữa kinh tế với quốc phòng và an ninh, quốc phòng và an ninhvới kinh tế phải được thể hiện trong các chiến lược, quy hoạch và kế hoạch phát triểnkinh tế -xã hội cũng như trong chiến lược, quy hoạch và kế hoạch củng cố tăng cườngquốc phòng và an ninh, sao cho mỗi bước phát triển kinh tế là một bước tăng thêmtiềm lực QP-AN và ngược lại, QP-AN ngày càng vững chắc lại tạo thêm điều kiện

thuận lợi cho phát triển kinh tế -xã hội Đây là một đòi hỏi rất nghiêm túc đối với cáccấp, các ngành, các địa phương, đơn vị, từ Trung ương đến cơ sở, làm sao để đến khi

tổ chức thực hiện những chiến lược, quy hoạch, kế hoạch ấy không gây khó khăn, cảntrở mà tạo được thuận lợi lớn nhất cho nhau phát triển theo đúng mục tiêu chung là:

“Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”, chống lại có hiệu quảmọi âm mưu và hoạt động phá hoại của các thế lực thù địch

Mọi hoạt động kinh tế phải được đánh giá bằng hiệu quả tổng hợp kinh tế, tàichính, xã hội, môi trường, quốc phòng và an ninh; mọi hoạt động về QP-AN phải đượcđánh giá bằng hiệu quả răn đe, ngăn chặn, đẩy lùi và đập tan các âm mưu, hành độngchống phá của các thế lực thù địch, bất kể trong điều kiện thời bình hay chiến tranhdưới mọi quy mô, mọi hình thức, đảm bảo cho đất nước giữ vững được độc lập, chủquyền, toàn vẹn lãnh thổ, có hoà bình ổn định lâu dài để xây dựng, phát triển theođúng định hướng xã hội chủ nghĩa

Củng cố, tăng cường QP-AN hiện nay phải gắn chặt với quá trình công nghiệphoá, hiện đại hoá đất nước Các chương trình, đề án kinh tế được lựa chọn phải đápứng yêu cầu của việc thực hiện nhiệm vụ QP-AN Sự kết hợp đó phải được triển khaitrên cả nước, trong từng địa phương, từng vùng, từng ngành, đặc biệt chú trọng nhữngđịa bàn chiến lược trọng điểm (vùng núi, vùng biển, biên giới, hải đảo, khu côngnghiệp, thành phố, thị xã…) Các kế hoạch, quy hoạch các công trình, các doanhnghiệp phải đảm bảo khả năng tự bảo vệ và góp phần xây dựng thế trận QP-AN chung.Mặt khác, mỗi công trình quốc phòng phải bảo đảm an toàn cho hoạt động kinh tế, anninh cho khu vực và toàn cục Có như thế, khi cần thiết mới có thể huy động đượcnhanh nhất, nhiều nhất, tốt nhất cả nhân tài, vật lực tại chỗ vào việc xử lý các tìnhhuống bảo vệ Tổ quốc, cả trong thời bình cũng như khi có chiến tranh xâm lược của kẻthù từ bên ngoài dưới mọi quy mô, hình thức

Cần tổ chức tốt việc quân đội tham gia lao động sản xuất, làm kinh tế, nhất lànhững đơn vị làm nhiệm vụ ở vùng kinh tế -quốc phòng trọng điểm, làm nòng cốt

trong việc xây dựng địa bàn vững mạnh toàn diện và giải quyết các vấn đề kinh tế -xãhội ở đó, nhất là những nơi có vị trí chiến lược nhưng còn nhiều khó khăn như vùngsâu, vùng xung yếu, biên giới, cửa khẩu, biển, đảo…

- Quan điểm gắn nhiệm vụ quốc phòng và an ninh với hoạt động đối ngoạiđược Đảng ta chỉ rõ: “Phối hợp hoạt động quốc phòng và an ninh với hoạt động đốingoại”1, bởi lẽ, sự phát triển của xu thế toàn cầu hoá và bùng nổ thông tin toàn cầu đãlàm cho chiến lược đối ngoại của mỗi quốc gia trong quan hệ quốc tế có tầm quantrọng to lớn hơn, gắn với nhu cầu phát triển và bảo vệ độc lập, chủ quyền và toàn vẹnlãnh thổ, lợi ích quốc gia, dân tộc và tham gia vào công việc chung của thế giới

Sự phối hợp hài hoà giữa quốc phòng và an ninh với đối ngoại là một trongnhững nhân tố quyết định thắng lợi, một bài học thành công của cách mạng Việt Nam

và hiện nay đã góp phần tạo nên những thành tựu quan trọng của đất nước

Quốc phòng, an ninh và đối ngoại tuy là những lĩnh vực khác nhau nhưng đều

có chung mục đích là bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ an ninh quốc gia, tạo môi trường hoàbình, ổn định để phát triển đất nước Không giữ được độc lập chủ quyền thì không cóđược an ninh và ngược lại, không giữ được an ninh thì chủ quyền bị vi phạm Hoạtđộng đối ngoại cũng phải luôn dựa vào thế và lực của đất nước, trên cơ sở đó làm tăngthêm thế và lực cho đất nước, QP-AN làm hậu thuẫn đắc lực cho các hoạt động đốingoại Việc phát huy thế mạnh của từng lĩnh vực trong sự liên hệ mật thiết và tác độnghữu cơ với nhau và thế mạnh của mối quan hệ tổng hợp giữa chúng với nhau lại càngcần thiết trước yêu cầu nhiệm vụ đối với đất nước ta trong bối cảnh tình hình mới ởtrong nước, khu vực và trên thế giới Vì vậy, sự phối hợp giữa công tác QP-AN vớihoạt động đối ngoại là một yêu cầu khách quan và nghiêm túc

Sự “phối hợp” này không phải ngày nay mới được đặt ra, mà trong lịch sử dântộc ta, ông cha ta luôn coi ngoại giao như một phương thức để xây dựng và bảo vệ đấtnước Trong lịch sử hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, hoạt động quân

sự, quốc phòng, an ninh thắng lợi đã hỗ trợ rất nhiều cho thắng lợi trên bàn ngoại giao;

ngược lại, thắng lợi về ngoại giao là nguồn cổ vũ lớn, tạo thêm điều kiện cho thắng lợilớn hơn trên lĩnh vực quân sự QP-AN.

Trong cuộc đấu tranh dân tộc và giai cấp ngày nay, bảo vệ Tổ quốc trước hết

là phải đánh thắng chiến lược “diễn biến hoà bình”, bạo loạn lật đổ của chủ nghĩa đếquốc và các thế lực thù địch hòng xoá bỏ, lật đổ chủ nghĩa xã hội, gắn chặt bảo vệ chủquyền toàn vẹn lãnh thổ với bảo vệ nền độc lập và chế độ xã hội chủ nghĩa Bảo vệ Tổquốc là phải chống cả thù trong và giặc ngoài, vừa chống xâm lược từ bên ngoài vừachống sự phá hoại, lật đổ từ bên trong, quốc phòng và an ninh phải kết hợp chặt chẽvới nhau trong nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc Đó là sự kết hợp trong tiềm lực xây dựngmọi mặt cho quốc phòng và an ninh; kết hợp trong xây dựng nền QPTD và thế trậnQPTD với xây dựng nền an ninh nhân dân và thế trận an ninh nhân dân Mặt khác,trong tình hình mới, chủ trương về đối ngoại của Đảng, Nhà nước ta là mở rộng hợptác, giao lưu, hội nhập quốc tế nhưng phải giữ vững độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnhthổ, không để các thế lực thù địch lợi dụng quan hệ đối ngoại để tiến hành “diễn biếnhoà bình”, bạo loạn lật đổ; cũng không vì yêu cầu của nhiệm vụ quốc phòng, an ninh

mà hạn chế đến quan hệ đối ngoại Phải gắn chặt hoạt động quốc phòng, an ninh vớihoạt động đối ngoại nhằm tạo nên sức mạnh tổng hợp và môi trường thuận lợi, giữvững ổn định chính trị và phát triển kinh tế của đất nước, kết hợp chặt chẽ bảo vệ Tổquốc với bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa Việc phối hợp giữa hoạt động đối ngoại vàquốc phòng, an ninh phải được thực hiện trong mối liên hệ giữa hội nhập quốc tế vàgiữ vững độc lập tự chủ, bản sắc dân tộc Làm tốt sự phối hợp này cũng là góp phầnquan trọng thực hiện quan điểm tăng cường sự nghiệp QP-AN của Đảng

Tăng cường quốc phòng, giữ vững an ninh quốc gia và toàn vẹn lãnh thổ của

Tổ quốc là nhiệm vụ hết sức lớn lao và nặng nề vì nó liên quan trực tiếp đến an nguycủa quốc gia Do đó, đây là nhiệm vụ chủ đạo, mang tính thường trực của Đảng, Nhànước và của toàn dân, mà lực lượng nòng cốt là quân đội nhân dân và công an nhândân