Đề xuất những giải pháp nhằm hoàn thiện chính sách bồi thường, hỗ trợ GPMB và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn huyện Thanh Miện.... Tác động của việc thực hiện chính sác
Trang 1H C Ọ VI N Ệ NÔNG NGHIỆP VI T Ệ
NAM
NGUYỄN TUẤN MINH
Chuyên ngành: Quản lý đất đai
Mã số: 60.85.01.03
Ngư iờ hướng dẫn khoa h cọ : PGS.TS Nguyễn Khắc Th iờ
NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016
Trang 2LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào.
Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám
ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc.
Hà Nội, ngày tháng năm 2016
Tác giả luận văn
Nguyễn Tuấn Minh
Trang 3LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình điều tra, nghiên cứu để hoàn thành luận văn, ngoài sự nỗ lực của bản thân, tôi đã nhận được sự chỉ bảo, hướng dẫn rất tận tình, chu đáo của Thầy giáo PGS.TS Nguyễn Khắc Thời, sự giúp đỡ, động viên của các thầy cô giáo trong bộ môn Trắc Địa - Bản Đồ, các thầy cô giáo trong Khoa Quản Lý Đất Đai, ban Quản lý đào tạo
- Học Viện Nông nghiệp Việt Nam.
Tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn chân thành và sâu sắc tới Thầy giáo PGS.TS Nguyễn Khắc Thời và những ý kiến đóng góp quý báu của các thầy cô trong Khoa Quản
Lý Đất Đai trong quá trình tôi thực hiện nghiên cứu và hoàn thiện luận văn.
Tôi xin trân trọng cảm ơn tới Ban quản lý dự án giao thông nông thôn tỉnh Hải Dương, Hội đồng bồi thường, hỗ trợi giải phóng mặt bằng huyện Thanh Miện, phòng Tài nguyên và Môi trườ
ng huyện Thanh Miện, các phòng, ban, cán bộ và nhân dân các xã Cao Thắng, Thanh Giang, huyện Thanh Miện đã nhiệt tình giúp đỡ tôi trong quá trình hoàn thành luận văn này.
Tôi xin chân thành cảm ơn tới gia đình, những người thân, cán bộ đồng nghiệp và bạn bè đã tạo điều kiện về mọi mặt cho tôi trong quá trình thực hiện đề tài này./.
Hà Nội, ngày tháng năm 2016
Tác giả luận văn
Nguyễn Tuấn Minh
Trang 4MỤC LỤC
Lời cam đoan
i Lời cảm ơn ii Mục lục iii Danh mục chữ viết tắt vi
Danh mục bảng .
vii Phần 1 Mở đầu 1
1.1 Tính cấp thiết của đề tài
1 1.2 Mục têu của đề tài
2 1.3 Phạm vi nghiên cứu
2 1.4 Những đóng góp mới, ý nghĩa khoa học và thực tiễn 2
Phần 2.Tổng quan tài liệu 4
2.1 Cơ sở lý luận về bồi thường, hỗ trợ GPMB 4
2.1.1 Khái niệm về bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng
4 2.1.2 Đặc điểm của quá trình bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng
5 2.1.3 Sự cần thiết của công tác bồi thường giải phóng mặt bằng
7 2.2 Cơ sở pháp lý về bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng khi Nhà nước thu hồi đất
8 2.2.1 Cơ sở pháp lý về bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng khi Nhà nước thu hồi đất
8 2.2.2 Trình tự, thủ tục các bước tổ chức thực hiện công tác bồi thường giải phóng mặt bằng 8
2.3 Chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng ở một số nước trên thế giới
9 2.3.1 Trung Quốc .
10 2.3.2 Thái Lan 11
Trang 52.3.3 Hàn Quốc 12
2.4 Chính sách bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng ở Việt Nam qua các
giai đoạn 14 2.4.1 Chính sách bồi thường thiệt hại thu hồi đất đai trước năm 1987 14
2.4.2 Chính sách bồi thường thiệt hại thu hồi đất đai từ 1987 - 1993 14
2.4.3 Chính sách bồi thường thiệt hại thu hồi đất đai từ 1993 - 2003 15
2.4.4 Chính sách bồi thường thiệt hại thu hồi đất đai từ 2003 đến Luật đất
đai
năm 2013 16 2.4.5 Chính sách bồi thường thiệt hại thu hồi đất đai từ Luật Đất đai
2013
đến nay 18
Trang 62.5 Thực trạng công tác bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng ở Việt Nam 19
2.5.1 Thực trạng công tác bồi thường giải phóng mặt bằng ở Việt Nam 19
2.5.2 Nguyên nhân tồn tại trong công tác bồi thường giải phóng mặt bằng ở Việt Nam 21
2.6 Những bài học thực tễn từ công tác bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng và tái định cư ở Việt Nam 22
2.7 Đánh giá chung và xác định hướng nghiên cứu của đề tài 24
Phần 3 Nội dung và phương pháp nghiên cứu 26
3.1 Địa điểm nghiên cứu 26
3.2 Thời gian nghiên cứu 26
3.3 Đối tượng nghiên cứu 26
3.4 Nội dung nghiên cứu 26
3.4.1 Đánh giá chung về điều kiện tư nhiên, kinh tế xã hội của huyện Thanh Miện 26
3.4.2 Tình hình quản lý và sử dụng đất đai của huyện Thanh Miện 26
3.4.3 Thực trạng công tác bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng tại hai dự án nghiên cứu
26 3.4.4 Đề xuất những giải pháp nhằm hoàn thiện chính sách bồi thường, hỗ trợ GPMB và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn huyện Thanh Miện 27
3.5 Phương pháp nghiên cứu 27
3.5.1 Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp
27 3.5.2 Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp
27 3.5.3 Phương pháp thống kê và xử lý số liệu thống kê 28
3.5.4 Phương pháp phân tch, so sánh 28
Phần 4 Kết quả và thảo luận 29
4.1 Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của huyện Thanh Miện 29
4.1.1 Điều kiện tự nhiên 29
4.1.2 Các nguồn tài nguyên 32
4.1.3 Điều kiện kinh tế xã hội 34
4.1.4 Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương 39
4.2 Tình hình quản lý và sử dụng đất đai trên địa bàn huyện Thanh Miện 40
4.2.1 Hiện trạng sử dụng đất năm 2015 huyện Thanh Miện 40
Trang 74.2.2 Tình hình quản lý sử dụng đất trên địa bàn huyện Thanh Miện 42 4.3 Đánh giá công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư tại huyện Thanh
Miện 43
Trang 84.3.1 Thực trạng công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư tại huyện Thanh
Miện 43
4.3.2 Những tồn tại chính trong công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư tại huyện Thanh Miện 45
4.4 Thực trạng công tác bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng tại hai dự án nghiên cứu
46 4.4.1 Khái quát chung về 2 dự án 46
4.4.2 Các văn bản pháp lý liên quan đến 02 dự án nghiên cứu 49
4.4.3 Xác định đối tượng, điều kiện được bồi thường, hỗ trợ về đất tại 02 dự án nghiên cứu
51 4.4.4 Đánh giá việc thực hiện chính sách bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng tại 2 dự án nghiên cứu
53 4.4.5 Đánh giá về giá đất tính bồi thường 56
4.4.6 Giá bồi thường và hỗ trợ về cây cối hoa màu, tài sản vật kiến trúc trên đất
60 4.4.7 Đánh giá việc thực hiện các chính sách hỗ trợ khác 63
4.4.8 Tác động của việc thực hiện chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng đến đời sống và việc làm của các hộ dân bị thu hồi đất 67
4.4.9 Phương thức sử dụng tiền bồi thường của các hộ dân thuộc 2 dự án nghiên cứu 69
4.4.10 Đánh giá chung việc thực hiện các chính sách bồi thường, hỗ trợ tại 2 dự án nghiên cứu
71 4.5 Đề xuất những giải pháp nhằm hoàn thiện chính sách bồi thường, hỗ trợ GPMB và tái định cư khi nhà nước thu hồi đất trên địa bàn huyện thanh miện
74 4.5.1 Giải pháp về chính sách 74
4.5.2 Giải pháp về đào tạo nghề, việc làm, tăng thu nhập, ổn định cuộc sống cho người có đất bị thu hồi
75 4.5.3 Giải pháp về tổ chức thực hiện 75
Phần 5 Kết luận và kiến nghị 77
5.1 Kết luận 77
5.2 Kiến nghị 78
Trang 9Tài liệu tham khảo 79
Trang 10DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt
BT - HT Bồi thường, hỗ trợ
BT - TĐC Bồi thường, tái định cư
BT, HT & TĐC Bồi thường, hỗ trợ và tái định cư GPMB Bồi thường giải phóng mặt bằng CHXHCN Cộng hòa xã hội chủ nghĩa
BT-CNH - HĐH Công nghiệp hóa - hiện đại hóa GCN Giấy chứng nhận
GCNQSDĐ Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất GPMB Giải phóng mặt bằng
GTSX Giá trị sản xuất HĐBT
Hội đồng bồi thường HĐBT
Hội đồng bộ trưởng HĐND Hội
đồng nhân dân HTX Hợp tác
xã
NĐ - CP Nghị định Chính phủ
PTNT Phát triển nông thôn
QĐ-UBND Quyết định ủy ban nhân dân
TĐC Tái định cư
TNMT Tài nguyên Môi trường
TT-BTC Thông tư Bộ Tài chính
TT-BTNMT Thông tư Bộ Tài nguyên Môi trường TTg Thủ Tướng UBND
Ủy ban nhân dân WB
Ngân hàng thế giới
Trang 11DANH MỤC BẢNG
Bảng 4.1 Hiện trạng sử dụng đất năm 2015 huyện Thanh Miện 41
Bảng 4.2 Tổng hợp kết quả thực hiện BT, HT & TĐC năm 2015 44
Bảng 4.3 Một số chỉ tiêu cơ bản của dự án nghiên cứu 48
Bảng 4.4 Đối tượng được bồi thường tại 2 dự án 54
Bảng 4.5 Ý kiến của người dân về việc xác định đối tượng được bồi thường, không được bồi thường
55 Bảng 4.6 So sánh mức độ chênh lệch giữa giá bồi thường của dự án với giá thị trường tại thời điểm thu hồi đất
57 Bảng 4.7 Ý kiến người dân về giá đất tính bồi thường 59
Bảng 4.8 Kinh phí bồi thường, hỗ trợ tài sản, cây cối hoa màu tại 2 dự án nghiên cứu
62 Bảng 4.9 Ý kiến của người dân về tiền bồi thường, hỗ trợ tài sản, công trình kiến trúc và cây cối hoa màu trên đất 63
Bảng 4.10 Các khoản hỗ trợ của 02 dự án nghiên cứu 65
Bảng 4.11 Ý kiến của người dân về các khoản hỗ trợ 66
Bảng 4.12 Tình hình việc làm sau khi thu hồi đất 68
Bảng 4.13 Phương thức sử dụng tền bồi thường, hỗ trợ của các hộ dân tại 2 dự án nghiên cứu 69
Trang 12DANH MỤC HÌNH
Hình 2.1 Trình tự, thủ tục các bước tổ chức thực hiện công tác bồi thường giải
phóng mặt bằng 9
Hình 4.1 Sơ đồ hành chính huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương 29
Hình 4.2 Cơ cấu lao động phân theo ngành kinh tế 38
Hình 4.3 Cơ cấu sử dụng đất năm 2015 huyện Thanh Miện 40
Hình 4.4 Hiện trạng đường 392B đoạn từ Km10+478 đến Km11+542 tại xã Thanh Giang đã đưa vào sử dụng 46
Hình 4.5 Công ty TNHH may mặc Quốc tế Phú Nguyên đã đi vào hoạt động 47
Trang 13TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
Tên tác giả: Nguyễn Tuấn Minh
Tên đề tài: “Đánh giá việc thực hiện chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng một số dự án huyện Thanh Miện - Tỉnh Hải Dương”.
Chuyên ngành: Quản lý đất đai Mã số: 60.85.01.03
Khoa: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
1 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI
- Đánh giá tình hình thực hiện chính sách bồi thường, giải phóng mặt bằng khi nhà nước thu hồi đất để thực hiện 02 dự án: Dự án 1: Cải tạo nâng cấp đường tỉnh lộ 392B đoạn từ Km10+478 đến Km11+542 tại xã Thanh Giang, huyện Thanh Miện; Dự
án 2: Đầu tư xây dựng cơ sở 2 của Công ty TNHH may mặc Quốc tế Phú Nguyên tại Cụm công nghiệp Cao Thắng, xã Cao Thắng, huyện Thanh Miện.
- Đề xuất một số giải pháp góp phần giải quyết những tồn tại, khó khăn trong quá trình thực hiện công tác bồi thường giải phóng mặt bằng trên địa bàn huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương.
2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
- Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp: Thu thập các tài liệu, văn bản chính sách có liên quan đến công tác bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng khi Nhà nước thu hồi đất và các tài liệu về điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội trên địa bàn huyện Thanh Miện từ năm 2010-2015 Thu thập tài liệu, số liệu từ các tổ chức thực hiện như Hội đồng bồi thường, hỗ trợ GPMB huyện; Trung tâm phát triển quỹ đất tỉnh Hải Dương; Ban quản lý dự án giao thông nông thôn Hải Dương; Phòng Tài nguyên Môi trường huyện.
- Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp: Các hộ được chọn đại diện cho các xã theo phương pháp điều tra chọn mẫu có hệ thống thứ tự lấy mẫu ngẫu nhiên Tổng số hộ điều tra là: 100 hộ (dự án cải tạo nâng cấp đường tỉnh lộ 392B đoạn từ Km10+478 đến Km11+542 tại xã Thanh Giang điều tra 60 hộ; Dự án đầu tư xây dựng cơ sở 2 của Công
ty TNHH may mặc Quốc tế Phú Nguyên tại Cụm công nghiệp Cao Thắng, xã Cao Thắng điều tra 40 hộ).
- Phương pháp thống kê và xử lý số liệu thống kê: Sử dụng phần mềm hỗ trợ Excel để tổng hợp và xử lý số liệu.
- Phương pháp phân tích, so sánh: So sánh các số liệu thu thập từ phiếu điều tra (đối chiếu với các văn bản có liên quan đến 02 dự án nghiên cứu) để tìm ra các nguyên
Trang 14nhân từ đó có những giải pháp tối ưu nhằm đẩy nhanh tiến độ công tác giải phóng mặt bằng.
Trang 153 KẾT QUẢ CHÍNH VÀ KẾT LUẬN
- Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội của huyện Thanh Miện.
- Tình hình quản lý và sử dụng đất đai của huyện Thanh Miện.
- Thực trạng công tác bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng tại hai dự án nghiên cứu.
- Đề xuất một số giải pháp góp phần giải quyết những tồn tại, khó khăn trong quá trình thực hiện công tác bồi thường giải phóng mặt bằng trên địa bàn huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương.
- Huyện Thanh Miện là huyện đồng bằng của tỉnh Hải Dương phía Nam giáp tỉnh Thái Bình, phía Tây giáp tỉnh Hưng Yên vì vậy có vị trí rất thuận lợi trong giao lưu kinh tế với các tỉnh Toàn huyện có 12.345,49 ha với tổng số dân là 127.181 người Tốc độ tăng trưởng kinh tế hàng năm đạt khoảng 8-10%/năm.
- Tính đến 31/12/2015 toàn huyện đã cấp được 37.659/38.449 hộ với tổng diện tích 1.108,8 ha đạt 97,94% Toàn huyện đã hoàn thành xong công tác dồn ô đổi thửa Trong năm 2015 UBND huyện Thanh Miện đã tiếp 111 lần = 173 người, tăng 130,7% so với năm 2014.
- Tổng diện tích tự nhiên của huyện là 12345,49 ha, trong đó đất nông nghiệp là 8532,26 ha chiếm 69,11% tổng diện tích tự nhiên; đất phi nông nghiệp là 3813,23
ha chiếm 30,89% tổng diện tích tự nhiên.
- Kết quả thực hiện 02 dự án nghiên cứu cho thấy:
+ Về phương pháp tổ chức thực hiện: Quy trình tổ chức thực hiện bồi thường,
hỗ trợ giải phóng mặt bằng đúng, chặt chẽ, đầy đủ, rõ ràng Vì vậy đảm bảo đúng tiến độ đề ra.
+ Về giá bồi thường đất: Đơn giá đấp áp dụng để tính bồi thường thấp chưa đảm bảo quyền lợi của người bị thu hồi đất vì chưa sát với giá thị trường tại thời điểm thu hồi.
+ Về giá bồi thường tài sản, cây cối, hoa màu trên đất: Đơn giá bồi thường vật kiến trúc, các hạng mục công trình, đơn giá cây trồng, vật nuôi theo quy định của tỉnh thấp, chưa phù hợp với thực tế, nhiều loại tài sản, vật kiến trúc, cây, hoa màu không có trong bảng giá của tỉnh.
+ Về chính sách hỗ trợ: Các khoản hỗ trợ mặc dù chưa đáp ứng được 100% nguyện vọng của người dân nhưng cũng phần nào bù đắp được những thiệt hại cho người dân khi Nhà nước thu hồi đất để thực hiện 02 dự án.
- Một số giải pháp: Để thực hiện công tác bồi thường, GPMB hiệu quả thì cần đồng bộ thực hiện các giải pháp: Giải pháp về chính sách, giải pháp về đào tạo
Trang 16nghề, việc làm, tăng thu nhập, ổn định cuộc sống cho người có đất bị thu hồi, giải pháp
về tổ chức thực hiện.
Trang 17THESIS ABSTRACT
Master candidate: Nguyen Tuan Minh
Thesis title: "Assess the implementation of the compensation policy
clearance projects in Thanh Mien District - Hai Duong province".
Major: Land Management Code: 62.85.01.03
Educational organizaton: Vietnam National University of Agriculture (VNUA)
1 RESEARCH OBJECTIVES
- Review the implementation of compensation policies, clearance when the State recovers land for implementing 02 projects: Project 1: Reconstruction of the provincial road 392B from Km10 + 478 section to Km11 + 542 Thanh Giang commune, thanh Mien district; Project 2: Investments for construction of two of the Company International Limited Phu Nguyen Garment Industrial Complex in Cao Thang, Cao Thang commune, Thanh Mien district.
- Propose some solutions contribute to solving these problems, difficultes in the process of implementing the compensation clearance Thanh Mien district, Hai Duong province
- Method secondary data collection: Collection of documents, policy documents relating to the compensaton, support and clearance when the State recovers land and material conditions themselves However, economic, social, Thanh Mien district from
2010-2015 Gathering documents and data from organizations such as the Council implementing compensaton, support the district land acquisition; Land development center in Hai Duong; Management Board rural transport project in Hai Duong; Environment Division of Natural Resources district;
- Methods of collecting primary data: The households were selected to represent the social basis sample surveys systematic random sampling sequence Total number of households surveyed were: 100 households (project upgrading provincial road 392B Km10 + 478 to stretch from Km11 + 542 in Thanh Giang survey 60 households; investment project for construction of two of the Company International garments Limited in industrial clusters Phu Nguyen Cao Thang, Cao Thang survey 40 households).
- Statistcal Methods and Statistical Data Processing: Using Excel software support for synthesis and processing of data.
Trang 18- Methods of analysis, comparisons: comparing the data collected from the questionnaire (referring to documents related to 02 research projects) to find out the cause of which has the best solution advantages to accelerate the clearance work.
Trang 19- An overall assessment of natural conditions, socioeconomic Thanh Mien district.
- The management and use of land in Thanh Mien district.
- Situaton of compensation, support clearance in two research projects.
- Propose some solutions contribute to solving these problems, difficultes in the process of implementing the compensation clearance Thanh Mien district, Hai Duong province.
- Huyen Thanh Mien district, Hai Duong province's plains south Thai Binh, Hung Yen Province on the west so there is a very favorable position in economic exchanges with the provinces The district has 12345.49 hectares with a total population
of 127,181 people is Economic growth rate of 8-10% annual / year.
- As of 12.31.2015 the district has provided for 37 659/38 449 households with a total area of 1108.8 hectares reached 97.94% The district has completed the work
of land exchanges cornered box In 2015 Thanh Mien District People's Commitee received 111 times = 173 persons, an increase of 130.7% compared to 2014.
- Total natural area of the district is 12,345.49 hectares, of which agricultural land is 8532.26 hectares, accounting for 69.11% of the total natural area; non- agricultural land is 3813.23 hectares, accounting for 30.89% of the total natural area.
- Results of the implementaton 02 research projects showed that:
+ About the method implementaton: implementaton process of compensation and support proper clearance, tght, full, clear So make sure the schedule that you set.
+ On land compensation price: The price applies to cover potholes low compensaton calculation does not ensure the rights of people whose land is recovered because not close to the market price at the time of withdrawal.
+ Regarding the compensation price of assets, trees, crops on land: The price compensaton structures, the project item, unit prices of crops and livestock under provincial regulations is low, is not consistent with reality many types of propertes, structures, trees or crops not included in the price list of the province.
+ On policy support: The allowance although not 100% satisfy the aspirations of the people but also partally offset the damage to the people when the State recovers land to carry out 02 projects.
- Some solutions: To implement the compensation and land clearance should efectively implement synchronization solutions: Solutions on policies and measures in vocatonal training, employment, income, stable life life to those whose land is recovered, solutons implementation.
Trang 20PHẦN 1 MỞ ĐẦU
1.1 TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
Đất đai là tài nguyên quốc gia vô cùng quý giá, là tư liệu sản xuất đặc biệt,
là thành phần quan trọng nhất của môi trường sống, là địa bàn phân bố cáckhu dân cư, xây dựng các công trình kinh tế, văn hóa, xã hội và an ninh quốcphòng Đất đai có những tnh chất đặc trưng khiến nó không giống bất kỳ tưliệu sản xuất nào Đất đai là nguồn tài nguyên có giới hạn về số lượng, có vị trí cốđịnh trong không gian, không thể di chuyển được theo ý muốn chủ quancủa con người Đất vừa là đối tượng sản xuất vừa là công cụ sản xuất
Xã hội càng phát triển, nền kinh tế tăng trưởng mạnh làm cho nhu cầu
sử dụng đất tăng lên Hệ thống đường giao thông được cải tạo, nâng cấp, cáckhu, cụm công nghiệp được quy hoạch, mở rộng để thu hút các doanh nghiệpvào đầu tư, quy hoạch các khu dân cư, khu tái định cư tất cả đều cần có quỹđất để thực hiện Chính vì vậy mà công tác bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặtbằng để có mặt bằng sạch giao cho chủ đầu tư là bước đầu tên
Huyện Thanh Miện là huyện đồng bằng nằm ở phía Tây nam tỉnh HảiDương Tổng diện tích tự nhiên toàn huyện là 123.455km2 trải dài từ 10607’50”đến 160016’20” kinh Đông và từ 20040’45” đến 20050’55” vĩ Bắc Phía Tây giáphuyện gia lộc, Phía Đông Nam giáp huyện Ninh Giang, phía Nam giáp tỉnh TháiBình và phía Tây giáp tỉnh Hưng Yên Huyện có vị trí địa lý thuận lợi cho giaothương hàng hóa với các huyện và tỉnh khác Trong thời gian qua trên địabàn
huyện đã triển khai nhiều dự án, việc bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng
để có quỹ đất triển khai xây dựng các dự án về cơ bản đáp ứng được yêu cầu
đề ra, tuy nhiên vẫn còn nhiều bất cập như giá bồi thường, hỗ trợ thấp hơngiá thị trường, các chính sách hỗ trợ và tái định cư chưa được chú trọng làm ảnhhưởng đến chất lượng sống của người dân, việc áp dụng khung chính sáchcũng có những nét đặc thù riêng ở từng dự án khác nhau từ đó đã có không íttrường hợp hộ dân không nhận tền bồi thường, hỗ trợ, không bàn giao mặt bằnggây ảnh hưởng không nhỏ đến tiến độ chung thậm chí khiếu kiện kéo dài
Trang 21Vì vậy để có cái nhìn tổng quan về công tác bồi thường, hỗ trợ giải phóngmặt bằng trên địa bàn huyện Thanh Miện, tìm ra những nguyên nhân gây cản trở,đồng thời đề xuất một số giải pháp nhằm góp phần đẩy nhanh tến độ côngtác
Trang 22bồi thường, hỗ trợ và đáp ứng được yêu cầu cải cách hành chính của Nhà
nước tôi tiến hành thực hiện đề tài: “Đánh giá việc thực hiện chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng một số dự án huyện Thanh Miện - tỉnh Hải Dương”
1.2 MỤC TIÊU CỦA ĐỀ TÀI
- Đánh giá tình hình thực hiện chính sách bồi thường giải phóng mặtbằng một số dự án huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương
- Đề xuất một số giải pháp góp phần giải quyết những tồn tại, khókhăn trong quá trình thực hiện công tác bồi thường giải phóng mặt bằng trên địabàn hyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương
tư xây dựng cơ sở 2 của Công ty TNHH may mặc Quốc tế Phú Nguyên tại Cụmcông nghiệp Cao Thắng, xã Cao Thắng, huyện Thanh Miện
Trên cơ sở phân tích, bổ sung thêm cơ sở thực tiễn cho huyện Thanh Miệntrong việc bồi thường giải phóng mặt bằng khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bànhuyện trong giai đoạn tới
* Về khoa học
Trang 23Kết quả nghiên cứu góp phần vào cơ sở khoa học nghiên cứu về việc bồithường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất ở huyện Thanh Miện nóiriêng và tỉnh Hải Dương nói chung
Trang 24* Về thực tễn
- Giúp cho các nhà quản lý quản lý về công tác bồi thường giải phóng mặtbằng khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn huyện Chỉ ra điểm hợp lý vàchưa hợp lý của hệ thống chính sách bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng
- Kết quả nghiên cứu đã giúp người dân hiểu rõ thêm về quyền lợi và nghĩa
vụ của mình trong việc bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng khi Nhà nước thuhồi đất
Trang 25PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU
2.1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ BỒI THƯỜNG, HỖ TRỢ GPMB
2.1.1 Khái niệm về bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng
2.1.1.1 Bồi thường
Theo Khoản 6, Điều 4 Luật Đất đai năm 2003: “Bồi thường khi Nhà nướcthu hồi đất là việc Nhà nước trả lại giá trị quyền sử dụng đất đối với diện tchđất bị thu hồi cho người bị thu hồi đất” (Quốc hội, 2003)
Theo Khoản 12, Điều 3 Luật Đất đai năm 2013: “Bồi thường về đất là việcNhà nước trả lại giá trị quyền sử dụng đất đối với diện tch đất thu hồi chongười sử dụng đất” (Quốc hội, 2013)
Bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất là việc Nhà nước trả lại giá trị quyền
sử dụng đất đối với diện tích đất bị thu hồi cho người bị thu hồi đất (Quốchội,
Việc bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất phải bảo đảm dân chủ, kháchquan, công bằng, công khai, kịp thời và đúng quy định của pháp luật (Quốc hội,2013)
Trang 26Hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất là việc Nhà nước giúp đỡ người bị thu hồiđất thông qua đào tạo nghề mới, bố trí việc làm mới, cấp kinh phí để di dờiđến địa điểm mới (Quốc hội, 2003)
Trang 272.1.1.3 Giải phóng mặt bằng
GPMB là quá trình tổ chức thực hiện các công việc liên quan đến di dời nhàcửa, cây cối và các công trình xây dựng trên phần đất nhất định được quyđịnh cho việc cải tạo, mở rộng hoặc xây dựng một công trình mới trên đó.Công tác bồi thường GPMB từ khi thành lập hội đồng GPMB quận, huyện cho tớikhi bàn giao mặt bằng cho chủ đầu tư (Nguyễn Đức Minh, 2001)
Công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng là công việc được thực hiện
từ khi thành lập Hội đồng Bồi thường giải phóng mặt bằng hoặc giao công việcbồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho Tổ chức phát triển quỹ đất thực hiện chotới khi bàn giao mặt bằng cho chủ đầu tư (Quốc hội, 2003)
2.1.1.4 Tái định cư
Tái định cư (TĐC) là việc di chuyển đến một nơi khác với nơi ở trước đây
để sinh sống và làm ăn TĐC bắt buộc đó là sự di chuyển không thể tránh khỏikhi Nhà nước thu hồi hoặc trưng thu đất đai để thực hiện các dự án phát triển.TĐC được hiểu là một quá trình từ bồi thường thiệt hại về đất, tài sản; dichuyển đến nơi ở mới và các hoạt động hỗ trợ để xây dựng lại cuộc sống,thu nhập, cơ sở vật chất, tnh thần tại đó Như vậy, TĐC là hoạt động nhằm giảmnhẹ các tác động xấu về kinh tế - xã hội đối với một bộ phận dân cư đã gánhchịu vì sự phát triển chung
Hiện nay ở nước ta, khi Nhà nước thu hồi đất mà phải di chuyển chỗ ở thìngười sử dụng đất được bố trí TĐC bằng một trong các hình thức sau:
- Bồi thường bằng nhà ở
- Bồi thường bằng giao đất ở mới
- Bồi thường bằng tiền để người dân tự lo chỗ ở
TĐC là một bộ phận không thể tách rời và giữ vị trí rất quan trọng trongchính sách giải phóng mặt bằng (GPMB) Các dự án TĐC cũng được coi là các
dự án phát triển và phải được thực hiện như các dự án phát triển khác(Viện nghiên cứu Địa chính, 2008)
2.1.2 Đặc điểm của quá trình bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng
Trang 28Trong công tác giải phóng mặt bằng chính sách bồi thường, hỗ trợ và táiđịnh cư đảm bảo việc bồi hoàn đất đai, tài sản trên đất bị thu hồi đúng đốitượng, đúng
Trang 291 0
chính sách và hơn nữa là đảm bảo ổn định đời sống cho người bị thu hồi đất bằng những chính sách phù hợp để tạo hướng phát triển nghề nghiệp ổn định.Giải phóng mặt bằng là quá trình đa dạng và phức tạp Nó thể hiệnkhác nhau đối với mỗi một dự án, nó liên quan trực tiếp đến lợi ích của cácbên tham gia và lợi ích của toàn xã hội
- Tính đa dạng thể hiện: Mỗi dự án được tiến hành trên một vùng
đất khác nhau với điều kiện tự nhiên kinh tế, xã hội và trình độ dân trí khácnhau Đối với khu vực đô thị, mật độ dân cư cao, ngành nghề đa dạng, giá trịđất và tài sản trên đất lớn dẫn đến quá trình thực hiện công tác bồithường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng có những đặc trưng nhất định Đối vớikhu vực ven đô, mức độ tập trung dân cư khá cao, ngành nghề dân cư phứctạp, hoạt động sản xuất đa dạng: Công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, thươngmại, buôn bán nhỏ quá trình GPMB và giá đất tnh bồi thường, hỗ trợ cũng cóđặc trưng riêng của nó Còn đối với khu vực nông thôn người dân chủ yếu làhoạt động sản xuất nông nghiệp, đời sống phụ thuộc chính vào nông nghiệp
Do đó, GPMB và giá đất tnh bồi thường, hỗ trợ cũng được tiến hành với nhữngđặc điểm riêng biệt (Phan Văn Hoàng, 2006)
- Tính phức tạp thể hiện: Đất đai là tài sản có giá trị cao, có vai trò quan
trọng trong đời sống kinh tế - xã hội đối với mọi người dân Ở khu vực nông thôn,dân cư chủ yếu sống nhờ vào hoạt động sản xuất nông nghiệp mà đất đai lại là tưliệu sản xuất quan trọng trong khi trình độ sản xuất của nông dân thấp, khả năngchuyển đổi nghề nghiệp khó khăn do đó tâm lý người dân là giữ được đất để sảnxuất, thậm chí họ cho thuê đất còn được lợi nhuận cao hơn là sản xuất nhưng
họ vẫn không cho thuê Trước tình hình đó đã dẫn đến công tác tuyên truyền,vận động người dân tham gia di chuyển là rất khó khăn và việc hỗ trợ chuyểnnghề nghiệp là điều cần thiết để đảm bảo đời sống dân cư sau này Mặt khác, câytrồng, vật nuôi trên vùng đó cũng đa dạng, không được tập trung một loại nhấtđịnh nên gây khó khăn cho công tác định giá bồi thường (Phan Văn Hoàng, 2006)
- Đối với đất ở lại càng phức tạp hơn do những nguyên nhân sau:
+ Đất ở là tài sản có giá trị lớn, gắn bó trực tiếp với đời sống sinh hoạt củangười dân mà tâm lý, tập quán là ngại di chuyển chỗ ở, thay đổi môi trườngsống
Trang 301 1
+ Nguồn gốc hình thành đất khác nhau do tồn tại chế độ cũ để lại và do
cơ chế chính sách chưa đồng bộ, chưa đáp ứng được với nhu cầu thực tế sử dụngđất nên chưa giải quyết được các vướng mắc và tồn tại cũ
Trang 311 2
+ Việc quản lý đất đai chưa chặt chẽ dẫn đến các hiện tượng lấn,chiếm, xây dựng công trình trái phép trên đất tập thể nhưng lại chính quyền địaphương chậm hoặc không xử lý dẫn đến việc phân tích hồ sơ đất đai để áp dụngkhung chính sách và áp giá phương án bồi thường gặp rất nhiều khó khăn
+ Thiếu quỹ đất dành cho xây dựng khu tái định cư cũng như chất lượngkhu tái định cư thấp chưa đảm bảo được yêu cầu
+ Dân cư một số vùng sống chủ yếu bằng nghề buôn bán nhỏ và sống bámvào các trục đường giao thông của khu dân cư làm kế sinh nhai nay chuyển đến ởkhu vực mới điều kiện sống thì bị thay đổi nên họ không muốn di chuyển
+ Việc áp dụng giá đất ở để tnh bồi thường giữa thực tế và quy địnhcủa Nhà nước có những khoảng cách khá xa cho nên việc triển khai thực hiệncũng không được sự đồng thuận cao của những người dân
+ Do chính sách pháp luật còn nhiều chỗ chưa phù hợp
Từ các đặc điểm trên cho thấy công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khiNhà nước thu hồi đất tại mỗi địa bàn khác nhau luôn có những đặc điểmkhác nhau Từ đó phải có những phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cưsao cho phù hợp và thỏa đáng đối với chủ sử dụng đất bị thu hồi đất (CARE Quốc
tế tại Việt Nam - Liên hiệp các Hội Khoa học và kỹ thuật Việt Nam, 2005)
2.1.3 Sự cần thiết của công tác bồi thường giải phóng mặt bằng
Trong quá trình phát triển của mỗi quốc gia việc thu hồi những khu đất
để xây dựng cơ sở hạ tầng kinh tế như: Hệ thống đường giao thông, hệ thốngcấp, thoát nước, hệ thống thuỷ điện; Cơ sở hạ tầng xã hội như: Trường học, bệnhviện, trung tâm thể dục thể thao, khu vui chơi giải trí; Cơ sở sản xuất như: Khukinh tế, khu, cụm công nghiệp, khu chế xuất và việc mở rộng các khu đô thị,khu dân cư là quy luật tất yếu của sự phát triển Trong quá trình đầu tư các dự
án có thu hồi đất, công tác giải phóng mặt bằng để tạo địa bàn xây dựng cáccông trình là hết sức cần thiết Tốc độ phát triển càng lớn thì nhu cầu xây dựngcàng cao, giải phóng mặt bằng trở thành một yêu cầu, thách thức ngày càng cấpbách đối với sự thành công không chỉ trong lĩnh vực kinh tế mà trong cả lĩnh vựcchính trị, xã hội trong phạm vi một quốc gia
Trang 321 3
2.2 CƠ SỞ PHÁP LÝ VỀ BỒI THƯỜNG, HỖ TRỢ GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT
2.2.1 Cơ sở pháp lý về bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng khi Nhà nước thu hồi đất
Luật đất đai năm 2013 ra đời Chính phủ ban hành 04 Nghị định hướng dẫnthi hành luật trong đó có đến ba Nghị định liên quan đến công tác bồithường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng, đó là Nghị định số 47/2014/NĐ-CP ngày
15 tháng
5 năm 2014 của Chính phủ Quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhànước thu hồi đất; Nghị định số 44/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 5 năm 2014 củaChính phủ quy đinh về giá đất; Nghị định số 43/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 5năm 2014 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luậtđất đai; Dưới đó là các thông tư của bộ Tài nguyên và Môi trường hướngdẫn thi hành các Nghị định trên như: Thông tư số 37/TT-BTNMT ngày 30 tháng
2.2.2 Trình tự, thủ tục các bước tổ chức thực hiện công tác bồi thường giải phóng mặt bằng
Căn cứ vào Luật Đất đai ngày 29 tháng 11 năm 2013 Chính phủ đã banhành các Nghị định hướng dẫn thi hành luật như: Nghị định số 43/2014/NĐ-CPngày 15 tháng 5 năm 2014 của Chính phủ quy định chi tết thi hành một sốđiều của Luật đất đai; Nghị định số 47/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 5 năm 2014của Chính phủ Quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồiđất; Thông tư số 37/TT-BTNMT ngày 30 tháng 6 năm 2014 của Bộ Tài nguyên
và Môi trường quy định chi tết về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước
Trang 331 4thu hồi đất trong đó nêu cụ thể trình tự các bước tổ chức thực hiện côngtác bồi thường giải phóng mặt bằng.
Trang 341 5
Lập hồ sơ thực hiện bồi thường, hỗ trợ và tái
định cư
Tổ chức thực hiện bồi thường, hỗ trợ và tái
định cư
Điều tra xác lập số liệu về đất đai, tài sản để làm
cơ sở lập phương án bồi thường, hỗ trợ và tái
định cư
Lập, thẩm định và phê duyệt phương án bồi
thường, hỗ trợ và tái định cư
Tổ chức thực hiện phương án bồi thường, hỗ
trợ
và tái định cư đã được phê
duyệt
Bàn giao đất cho chủ đầu tư thực hiện dự án
Hình 2.1 Trình tự, thủ tục các bước tổ chức thực hiện công tác bồi thường giải
phóng mặt bằng 2.3 CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG Ở MỘT SỐ NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI
Đối với bất kỳ quốc gia nào trên thế giới, đất đai là nguồn lực quan trọngnhất, cơ bản của mọi hoạt động đời sống kinh tế - xã hội Khi Nhà nước thu hồiđất phục vụ cho các mục đích của Quốc gia đã làm thay đổi toàn bộ đời sốngkinh tế của hàng triệu hộ dân và người dân, người bị ảnh hưởng không nhữngkhông hạn chế về số lượng mà còn có xu hướng ngày càng tăng Đặc biệt ởnhững nước đang phát triển, người dân chủ yếu sống bằng nông nghiệp thì đó làvấn đề sống còn của họ Dưới đây là một số kinh nghiệm trong công tác bồi
Trang 351 6thường, GPMB của một số nước trên thế giới sẽ phần nào giúp ích cho Việt Namtrong việc hoàn thiện chính sách bồi thường GPMB.
Trang 362.3.1 Trung Quốc
Về pháp luật đất đai, Trung Quốc có nhiều nét tương đồng với phápluật Việt Nam Tuy nhiên nhìn tổng thể, việc chấp hành pháp luật của ngườiTrung Quốc rất cao Việc sử dụng đất tại Trung Quốc thực sự tết kiệm, Nhànước Trung Quốc hoàn toàn cấm việc mua bán chuyển nhượng đất đai Do vậy,thị trường đất đai gần như không tồn tại mà chỉ có thị trường nhà ở
Về bồi thường đất đai: Do đất đai thuộc sở hữu Nhà nước nên không cóchính sách bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất, kể cả đất nôngnghiệp, tuỳ trường hợp cụ thể, Nhà nước sẽ cấp đất mới cho các chủ sửdụng bị thu hồi đất
Về phương thức bồi thường: Nhà nước thông báo cho người sử dụngđất biết trước việc họ sẽ bị thu hồi đất trong thời hạn một năm Ngườidân có quyền lựa chọn các hình thức bồi thường bằng tền hoặc bằng nhàtại khu ở mới Tại thủ đô Bắc Kinh và Thành phố Thượng Hải, người dânthường lựa chọn bồi thường bằng tền và tự tìm chỗ ở mới phù hợp với côngviệc nơi làm việc của mình
Về giá bồi thường, hỗ trợ: Tiêu chuẩn là giá thị trường Mức giá này cũngđược Nhà nước quy định cho từng khu vực và chất lượng nhà, đồng thờiđược điều chỉnh rất linh hoạt cho phù hợp với thực tế, vừa được coi là Nhànước tác động điều chỉnh tài chính thị trường đó Đối với đất nông nghiệp,việc bồi thường, hỗ trợ theo tính chất của đất và loại đất (tốt, xấu)
Về tái định cư: Các khu tái định cư và các khu nhà ở được xây dựng đồng
bộ và kịp thời, thường xuyên đáp ứng nhu cầu nhiều loại căn hộ với các nhucầu sử dụng khác nhau Các chủ sử dụng phải di chuyển đều được chính quyềnchú ý điều kiện về việc làm, đối với các đối tượng chính sách xã hội được Nhànước có chính sách xã hội riêng
Khi di dời thực hiện nguyên tắc chỗ ở mới tốt hơn chỗ ở cũ Khu tái định cưđược quy hoạch tổng thể (nhà ở, trường học, chợ ), cân đối được giaothông động và tĩnh Trong quá trình bồi thường, hỗ trợ, GPMB phải lập cácbiện pháp xử lý đối với việc sắp xếp bồi thường khi không đạt được thống nhất
Trang 3711Khi không đạt được thống nhất sẽ xử lý theo phương thức trước tiên là dựatheo trọng tài, sau theo khiếu tố.
Trang 38Tiêu chuẩn sắp xếp bồi thường di dời nhà cửa hiện nay của Thành phốThượng Hải được thực hiện theo 3 loại:
- Loại 1: Lấy theo giá thị trường của nhà đất đối với nhà bị tháo dời cộng
thêm với “Giá tăng thêm nhân với diện tch xây dựng của ngôi nhà bị tháo dỡ”.
- Loại 2: Đổi nhà theo têu chuẩn giá trị, bố trí nhà lấy theo giá thị trường,
giá tương đương với giá nhà bị tháo dỡ, di dời
- Loại 3: Bố trí nhà theo têu chuẩn diện tch, đây là têu chuẩn mà chính
quyền quận, huyện nơi có di dời lập ra đối với những người có khó khăn vềnhà ở Người bị di dời có thể chọn hình thức bố trí nhà ở cho phù hợp Dựavào khu vực bố trí nhà ở để tăng diện tích, dựa theo phân cấp từng vùng trongthành phố Càng ra ngoại vi càng được hệ số tăng thêm, mức tăng thêm có thể là70%, 80% hay 100% (Nguyễn Ánh Tuyết, 2002)
2.3.2 Thái Lan
Không có chính sách bồi thường, hỗ trợ tái định cư quốc gia, vì đa hìnhthức sở hữu đất đai nhưng Hiến pháp năm 1982 quy định việc trưng dụngđất cho các mục đích xây dựng cơ sở hạ tầng, quốc phòng, phát triểnnguồn tài nguyên cho đất nước, phát triển đô thị, cải tạo đất đai và cácmục đích công cộng khác phải theo thời giá thị trường cho những người hợppháp về tất cả các thiệt hại do việc trưng dụng gây ra và quy định việc bồithường, hỗ trợ phải khách quan cho người chủ mảnh đất và người có quyềnthừa kế tài sản đó Dựa trên các qui định này, các ngành có qui định chi tếtcho việc thực hiện trưng dụng đất của ngành mình
Năm 1987, Thái Lan ban hành Luật về trưng dụng bất động sản áp dụngcho việc trưng dụng đất sử dụng vào các mục đích xây dụng tiện ích công cộng,quốc phòng, phát triển nguồn tài nguyên hoặc các lợi ích khác cho đất nước, pháttriển đô thị, nông nghiệp, công nghiệp, cải tạo đất đai vào các mục đíchcông cộng Luật qui định những nguyên tắc về trưng dụng đất, nguyên tắc tínhgiá trị bồi thường, hỗ trợ các loại tài sản bị thiệt hại Căn cứ vào đó, từng ngànhđưa ra các qui định cụ thể về trình tự tiến hành bồi thường, hỗ trợ TĐC,nguyên tắc cụ thể xác định giá trị bồi thường, hỗ trợ, các bước lập và phêduyệt dự án bồi thường, hỗ trợ, thủ tục thành lập các cơ quan, uỷ ban tính toánbồi thường, hỗ trợ TĐC, trình tự đàm phán, nhận tền bồi thường, hỗ trợ,quyền khiếu nại, quyền khởi kiện đưa ra toà án
Trang 39Trong ngành điện năng thì cơ quan điện lực Thái Lan là nơi có nhiều dự ánbồi thường, hỗ trợ TĐC lớn nhất nước, họ đã xây dựng chính sách riêng với mụctêu: “Đảm bảo cho những người bị ảnh hưởng một mức sống tốt hơn” thông quaviệc cung cấp cơ sở hạ tầng có chất lượng và đạt mức tối đa nhu cầu, đảmbảo cho những người bị ảnh hưởng có thu nhập cao hơn và được tham gia nhiềuhơn vào quá trình phát triển xã hội, vì vậy thực tế đã tỏ ra hiệu quả khi cần thuhồi đất trong nhiều dự án (Nguyễn Thị Dung, 2009)
2.3.3 Hàn Quốc
Hàn Quốc là một nước nhỏ hẹp với 70% diện tích là đất đồi, núi cho nênđất công cộng được xem là một vấn đề hết sức quan trọng Do đó để sử dụngđất một cách hiệu quả hơn thì các quy hoạch và quy chế được coi như một hìnhthức pháp luật
Luật đất đai của Hàn Quốc được xác lập trên cơ sở luật quy hoạch đôthị cho từng đô thị và Luật quản lý sử dụng quốc thổ bao gồm tất cả các đô thị,Nhà nước chỉ định năm khu vực sử dụng để cân bằng sự phát triển đồng bộ.Đặc biệt, khái niệm cơ bản của Luật quản lý sử dụng quốc thổ công khai rõràng về đất đai Đây có ý nghĩa là tách riêng hai phần quyền sở hữu và quyền sửdụng đất để nhấn mạnh tầm quan trọng của đất công cộng trong xã hội Chế
độ này giúp việc sử dụng đất một cách hữu dụng bằng cách thúc đẩy quyền sửdụng đất nhiều hơn quyền sở hữu đất Với khái niệm công khai về đất đai, hạnchế sở hữu đất, hạn chế sử dụng đất, hạn chế lợi ích phát sinh, hạn chế thanh lýcác quy chế công cộng được áp dụng theo luật pháp và cách tính các quy chế nhưthế này được xem là đặc trưng của luật liên quan đến đất đai của Hàn Quốc.Luật bồi thường GPMB của Hàn Quốc được chia ra thành hai thể chế Một
là ”đặc lệ” liên quan đến bồi thường GPMB cho đất công cộng đã đạt đượctheo thủ tục thương lượng của phát luật Hai là luật “sung công đất” theo thủ tụcquy định cưỡng chế của công pháp
Để thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế thì cần rất nhiều đất côngcộng trong một thời gian ngắn với mục đích cưỡng chế đất cho nên luật
“sung công đất” đã được thiết lập trước vào năm 1962 Sau đó theo pháp luậtngoài mục đích thương lượng thu hồi đất công thì còn muốn thống nhất việcnày trên phạm vi toàn quốc và đảm bảo quyền tài sản của công nên luật này
đã được lập vào năm
Trang 401975 và dựa vào hai luật trên Hàn Quốc đã triển khai bồi thường cho đếnnay