- Thấy được các hiện tượng hướng động thường gặp ở thực vật và giải thích được cơ chế của các hiện tượng đó.. HS: Chuẩn bị một số mẩu vật về tính hướng sáng, hướng đất dương, hường đất â
Trang 1BÀI 23: HƯỚNG ĐỘNG
I MỤC TIÊU
1 kiến thức:
- Phát biểu được khái niệm cảm ứng và hướng động
- Thấy được các hiện tượng hướng động thường gặp ở thực vật và giải thích được cơ chế của các hiện tượng đó
- Nêu được vai trò hướng động đối với đời sống của cây
2 Kỹ năng
- Biết cách ứng dụng một số biện pháp kỹ thuật về hướng động
3 Thái độ:
- Yêu thích thiên nhiên, quan tâm đến các hiện tượng của sinh giới
4 Tư duy: Hình thành tư duy logic về các kiến thức đã học và hiện tượng thực tế.
II PHƯƠNG PHÁP
Học sinh tìm tòi, nghiên cứu, quan sát đê rút ra kết luận kết hợp với giảng giải, vấn đáp của GV
III CHUẨN BỊ CỦA THẦY VÀ TRÒ
GV:
- Các hình vẽ trong SGK phóng to
- Một số mẩu vật về tính hướng động ở thực vật
HS:
Chuẩn bị một số mẩu vật về tính hướng sáng, hướng đất dương, hường đất âm
IV.TIẾN TRÌNH LÊN LỚP.
1 Ổn định: kiểm tra nề nếp và sỉ số.
2 Kiểm tra bài cũ:
- Không kiểm tra bài cũ, GV kiểm tra chuẩn bị mẩu vật của học sinh
- KT bài tập về nhà
3 Bài mới
a Đặt vấn đề:
Ở động vật nhờ sự di chuyển vận động tìm, lấy thức ăn, chất dinh dưỡng có thể sử dụng TV sống cố định, có sự vận động nào thích hợp để duy trì hoạt động sống
b Bài dạy
GV nêu một số ví dụ về tính hướng ở thực vật,
yêu cầu học sinh rút ra khái niệm
- Thế nào là tính hướng động dương, tính
hướng động âm?
- GV đưa ra thí nghiệm HS theo dõi giải thích
và gọi tên hướng động (dương hay âm)
- Học sinh quan sát hình 23.1, nêu hiện tượng
và giải thích?
I KHÁI NIỆM
Hướng động là một hình thức phản ứng của một bộ phận của cây trước một tác nhân kích thích theo một hướng xác định
Gồm: Hướng động dương Hướng động âm
II CÁC KIỂU HƯỚNG ĐỘNG
1 Hướng đất
- Vận động hướng đất theo chiều hút trọng lực trái đất là do sự phân bố auxin không đều ở 2
Trang 2- GV yêu cầu học sinh quan sát hình 23.2, nhận
xét và giải thích?
- Trong tính hướng sáng của cây au xin có vai
trò gì?
Sử dụng hình 23.3 -> yêu cầu học sinh nêu
hiện tượng và giải thích?
GV yêu cầu học sinh:
- Nêu lại thí nghiệm trong SGK (T93)
- Quan sát hình 23.4, nêu hiện tượng của rễ?
- Nêu một số ví dụ khác về tính hướng nước
dương của hệ rễ
- HS quan sát hình 23.4 trình bày thí nghiệm
trong SGK -> Rút ra kết luận
- Cho học sinh đọc SGK và phát biểu vai trò
của tính hướng động trong đời sốngcủa thực
vật
mặt rễ
- Mặt trên có lượng auxin thích hợp cho sự phân chia lớn lên và kéo dài tế bào làm rễ cong xuống đất
- Rễ cây hướng đất dương còn chồi ngọn hướng đất âm
2 Hướng sáng
a Thí nghiệm H23.2 SGK: Ở trong hộp kín có
một lỗ tròn, cây mọc trong đó, thấy ngọn cây hướng về phía sáng
b Giải thích
- Ngọn cây luôn quay về hướng ánh sáng, hướng sáng dương là do sự phân bố auxin không đều
- Auxin vận chuyển chủ động về phía ít có ánh sáng - hàm lượng auxin nhiều kích sự kéo dìa
tế bào
3 Hướng nước
Rễ có tính hướng đất dương luôn quay về hướng có nguồn nước
4 Hướng hoá
- Rễ cây hướng các chất khoáng cần thiết cho
sự sống của tế bào (N,P,K và các nguyên tố khoáng vi lượng )
Hướng hoá dương
- Rễ tránh xa các chất độc Hướng hoá âm
III VAI TRÒ CỦA HƯỚNG ĐỘNG TRONG ĐỜI SỐNG THỰC VẬT
- Các kiểu hướng động giúp cây thích nghi với
sự biến động của điều kiện môi trường
- Trong tồng trọt việc tưới nước và bón phân tạo điều kiện cho hệ rễ phát triển theo mong muốn
Trang 34.CỦNG CỐ
Cho học sinh chốt lại kiến thức trong khung và nhấn mạnh:
- Vận động hướng động về phía các yếu tố dinh dưởng là yếu tố cơ bản trong hoạt động sống của thực vật
- Trong trồng trọt cần cung cấp chất dinh dưởng đất cho rễ và dinh dưỡng trên bề mặt đất cho lá cây
5 DẶN DÒ VÀ HƯỚNG DẪN HỌC SINH HỌC TẬP Ở NHÀ
- Học bài theo câu hỏi SGK
- Thử giải thích vì sao khi cây trinh nữ bị va chạm sẽ cụp lá lại?