Trả lời: - HM – TV phitôhoocmon là các chất hữu cơ có mặt trong cây với môt lượng rất nhỏ, được vận chuyển đến các bộ phận khác nhau của cây, điêu tiết và đảm bảo sự hài hòa các hoạt đôn
Trang 1Bài 36 Phát triển ở thực vật có hoa
I Mục tiêu của bài học.
Sau khi học xong bài này học sinh cần phải
1 Nêu được khái niệm về sự phát triển của thực vật
2 Trình bày được các nhân tố chi phối sự ra hoa
3 Nêu được vai trò của quang chu kỳ trong sự ra hoa của thực vật
4 Ứng dụng vào sản xuất nông nghiệp
II Phương tiện dạy học
Tranh vẽ: các hình của bài 36
III Phương pháp dạy học
1 Nhóm phương pháp thuyết trình
2 Nhóm phương pháp vấn đáp
3 Phương pháp biểu diễn tranh tìm tòi bộ phận
IV Tổ chức các hoạt động dạy học
1 Ổn định lớp: Kiểm tra sĩ số
2 Kiểm tra bài cũ: (1-2 HS)
Câu 1: Hóoc môn thực vật(HM – TV) là gì?có mấy nhóm HM - TV?
Trả lời:
- HM – TV (phitôhoocmon) là các chất hữu cơ có mặt trong cây với môt lượng rất
nhỏ, được vận chuyển đến các bộ phận khác nhau của cây, điêu tiết và đảm bảo sự
hài hòa các hoạt đông sinh trưởng (ST)
- HM-TV có hai nhóm
+ Nhóm chất kích thích ST
Auxin, gibirelin tác động => kéo dài, lớn lên của TB
Xitokinin: vai trò trong phân chia TB
+ Nhóm các chất ức chế ST
Axit abxixic: tác động đến sự rụng lá
Etilen tác động đến sự chín của quả
Chất làm chậm ST và chất diệt cỏ
3 Nội dung bài mới
* Đặt vấn đề:
Bài trước các em đã được tìm hiểu về HM – TV và vai trò của HM – TV đối với quá trình ST ở TV cùng với quá trình ST ở thực vật có quá trình khác có
vai trò quan trọng là quá ttrình PT bài hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu về “ PT ở
TV có hoa”
Hoạt động 1: Tìm hiểu các nhân tố chi phối sư ra hoa.
- GV: Thực tế chúng ta vẫn thấy một số hiện tượng:
1 Sự ra hoa
2 Sau 5 ngày cây cao thêm 3 cm
3 Vòng thân cây to thêm
=> Yêu cầu: Trong các hiện tương trên hiên tượng
nào là ST hiên tượng nào là PT?
- GV:
I Các nhân tố chi phối sự ra hoa
1 Tuổi của cây
- Tuổi của cây ra hoa được tính bằng số lá xác định hay đến độ tuổi xác định thì cây ra hoa
VD: cà chua được 14 lá => bắt
Trang 21 Ở giai đoạn nào trong đời sống thì cây ra hoa? Vi
sao?
- Giai đoan cây sinh trưởng tối đa Vì cây tích lũy đủ
các yếu tố cần thiết cho sự ra hoa => liên quan đến
tuổi của cây
2 Tuổi của cây là gì?
3 Tại sao tuổi của cây được xác định bằng số lá cây?
- Liên quan đến sự cân bằng hoocmon => ảnh hưởng
tới sự phân hóa tỷ lệ hoa đưc cái
+ Xitokilin hình thành ở rễ kích thích tạo thành cây
cái
+ Giberenin:hình thành ở lá non kích thích tạo thành
cây đực
đầu ra hoa
- GV: Một số cây đến tuổi ra hoa nhưng không ra
hoa do sự ra hoa còn phụ thuộc vào điều kiện ngoại
cảnh đăc biệt là nhiệt độ thấp (hiện tượng xuân hóa)
1 Những cây nào có hiện tượng xuân hóa?
2 Các yếu tố ngoại cảnh khác ảnh hưởng đến sự ra
hoa như thế nào?
3 Yếu tố môi trương tác động đến sự ra hoa ntn?
2 Vai trò ngoại cảnh.
- Sự ra hoa ở một số loài cây
phụ thuộc vào nhiệt độ thấp: là hiện tượng cây chỉ ra hoa khi trải qua 1 thời gian có nhiệt độ thấp( cây ra hoa vào mùa xuân khi trải qua mua đông lạnh)
- VD: cây mùa đông, cây 2 năm, cây lưu niên
- Cơ chế tác động:
Môi trường => hoocmon TV =>
ADN => sự ra hoa (phân hóa tỉ lệ đực, cái )
- GV: 1 nhân tố nữa có vai trò quan trọng đối với sự
ra hoa: hoocmon ra hoa – Florigen
- GV: Nghiên cứu SGK cho biết:
1 Bản chất của Florigen?
2 Quan sát hình 36.1
+ Mô tả thí nghiệm?
+ Nhận xét hiện tượng xảy ra?
=> Cơ chế tác động của Florigen?
* Nhận xét:
+ Cây ngày ngắn: ra hoa sớm
+ Cây ngày dài: ra hoa muộn
=> Sự ra hoa của cây ngày ngắn kích thích sự ra hoa
cây ngay dài qua mùa ghép
3 Hoocmon ra hoa – Florigen
a Bản chất
- Là hoocmon kích thích ra hoa gồm:
+ Giberelin ( kích thích ST đế hoa )
+ Antezin ( kích thích sự ra mầm hoa – chất giả thiết )
b Tác động:
- Nơi sản sinh: lá
- Cơ chế tác động: Florigen truyền qua chỗ ghép => xử lý ra hoa ở cây này, cây kia cũng ra hoa
- GV: Hỏi
1 Tại sao có cây ra hoa mùa đông, có cây ra hoa
mùa hè?
+ Liên qua đến thời gian chiếu sáng (quang chu kỳ)
4 Quang chu kỳ.
- Là thời gian chiếu sáng xen kẽ bóng tối (độ dài ngày đêm)
- Chia 3 loại cây:
Trang 32 Quang chu kỳ là gì?
GV: Mỗi cây thích nghi với một chế độ ánh sáng
khác nhau:
1 Căn cứ vào quang chu kỳ chia mấy loại cây?
2 Quan sát hình 36.2 + SGK, cho biết đặc điểm
khác nhau từng loại cây, cho ví dụ?
-GV: Dựa vào thời gian chiếu sáng, điều chỉnh sự ra
hoa theo ý muốn:
+ Điều chỉnh sự ra hoa của hoa cúc( cây ngay ngắn)
vào mùa hè = cách che kín tạo màn đêm dài
Cây ngày ngắn
Cây ngày dài
Cây trung tính
- Ra hoa trong đk chiếu sáng <
12h (ra hoa mua đông)
-Ra hoa trong đk chiếu sáng >
12h (ra hoa mùa hè)
- Ra hoa quanh năm
-VD:
đậu tương, mía, vừng…
-VD:
hành, cà rốt, rau diếp, lúa mỳ…
-VD: cà chua, lạc, đậu, ngô…
- GV: Ở các cây ngày ngắn, trong đêm tối chiếu sáng
với I thấp => ức chế sự ra hoa nhưng không ảnh
hưởng tới sự ra hoa của cây ngày dài => phản ứng
quang chu kỳ không phải do diệp lục mà do yếu tố
khác: phitocrom Vậy:
1 Phitocrom là gì?
2 Vai trò của Phitocrom?
3 Các dạng tồn tại?
4 Vai trò của mỗi dạng ?
5 Tác dụng của ánh sáng đỏ, ánh sáng đỏ xa?
5 Phitocrom.
- Là sắc tố enzym có ở chồi mầm
và chóp của lá mầm
- Vai trò: cảm nhận quang chu kỳ
- Tồn tại: 2 dạng:
P660<========>P730 + AS đỏ: kích thích sự ra hoa cây ngày dài, ức chế cây ngày ngắn
+ AS đỏ xa: kích thích ra hoa cây ngày ngắn, ức chế cây ngày dài
Hoạt động 2: Nghiên cứu ứng dụng cua các nhân tố chi phối sự ra hoa.
- GV: Nghiên cứu các nhân tố chi phối sư
ra hoa có ý nghĩa quan trọng trong thưc
tiễn đặc biệt là trong trồng trọt
1 Những ứng dụng trong nông nghiệp?
II Ứng dụng.
- Mục đích: thúc đẩy sự ra hoa + Dùng Giberelin
+ Dinh dưỡng hợp lý (tỷ lệ C/N ) + Dùng tia laze => chuyển đổi giữa các dạng phitocrom( hướng đi của “sinh học ánh sáng”)
1 Nắm được các nhân tố chi phối sự ra hoa và các ứng dụng
2 Hãy chọn phương án trả lời đúng loại chất nào của cây có liên quan tới sự ra hoa?
A Giberelin C Xitocrom
B Xitokinin D Phitocrom
Đáp án: D
VI Hướng dẫn về nhà:
- Về nhà học bài và đọc bài mới
AS đỏ
AS đỏ xa