Giáo án Sinh học 10 bài 9: Tế bào nhân thực (tiếp theo)

Kiến thức: -Trình bày được cấu trúc và chức năng của các bào quan : không bào, lizôxôm.. -Mô tả được cấu trúc và chức năng của khung xương tế bào, lưới nội chất..  Đáp án * Cấu trúc: -G

GIÁO ÁN SINH HỌC 10

BÀI 9: TẾ BÀO NHÂN THỰC (TT)

I MỤC TIÊU

1 Kiến thức:

-Trình bày được cấu trúc và chức năng của các bào quan : không bào, lizôxôm

-Mô tả được cấu trúc và chức năng của khung xương tế bào, lưới nội chất

2 Kĩ năng

Rèn luyện kĩ năng phân tích hình vẽ , tư duy so sánh, phân tích, tổng hợp để thấy được sự khác nhau về từng chức năng của màng sinh chất

3.Thái độ

Thấy được tính thống nhất của TB nhân chuẩn

II PHƯƠNG PHÁP

Trực quan +giảng giải + hỏi đáp

III PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC

1 Chuẩn bị của GV

Hình vẽ phóng to H 10.1 và 10.2 SGK

2 Chuẩn bị của HS

Chuẩn bị bài trước ở nhà

IV.KIỂM TRA BÀI CŨ

 Câu hỏi:

Trình bày cấu trúc và chức năng của ti thể

 Đáp án

* Cấu trúc:

-Gồm 2 lớp màng bao bọc, màng ngoài không gấp khúc, màng trong gấp khúc tạo thành các mào, trên đó chứa nhiều enzim hô hấp

-Bên trong chứa chất nền gồm AND và ribôxôm

*Chức năng

Cung cấp năng lượng cho TB dưới dạng ATP.

V TIẾN TRÌNH BÀI GIẢNG

A MỞ BÀI

Các bào quan trong TB có được định vị tại những vị trí cố định hay chúng có thể tự do di

chuyển trong TB? Màng TB có cấu trúc và chức như thế nào Các vấn đề này sẽ được giải quyết trong bài học hôm nay

B PHÁT TRIỂN BÀI

 Hoạt động 1: TÌM HIỂU MỘT SỐ BÀO QUAN KHÁC

*Mục tiêu: Trình bày được cấu tạo và chức năng của không bào và lizôxôm.

*Tiến hành:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS NỘI DUNG

GV đặt câu hỏi:

Trình bày cấu tạo và chứa

năng của không bào?

HS dựa vào SGK để trả lời I Một số bào quan khác

1 Không bào

-Có 1 lớp màng bao bọc

-Các tế bào thực vật thường

có các không bào lớn làm nhiệm vụ chứa các chất dự trữ hoặc các chất phế thải cũng như giúp các tế bào hút nước

VD: Không bào tế bào lông hút ở rễ cây: chứa MK và nhiều chất khác nhau đồng thời làm nhiệm vụ hút nước

(?) Chức năng của

lizôxôm?

Yêu cầu học sinh trả lời

phần lệnh SGK

Căn cứ SGK trả lời

Thảo luận nhóm để tìm đáp án

Không bào của tế bào cánh hoa chứa nhiều sắc tố

-Tế bào động vật có các không bào nhỏ không bào tiêu hóa và không bào co bóp

2 Lizôxôm

-Có 1 lớp màng bao bọc

-Chức năng: phân huỷ các

tế bào già, các tế bào bị tổn thương không còn khả năng hồi phục

*Tiểu kết

TB thực vật có không bào lớn chứa chất dự trữ hoặc chất phế thảigiúp TB hút nước

 Hoạt động 2: TÌM HIỂU BỘ KHUNG XƯƠNG TẾ BÀO

*Mục tiêu:

Trình bày được cấu tạo và chức năng của bộ khung xương TB

*Tiến hành

HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS NỘI DUNG

GV hướng dẫn HS đọc nội

dung SGK và xem H.11.1

SGK rồi trả lời câu hỏi:

Bộ khung xương TB cấu

tạo như thế nào? Gồm

HS đọc SGK và xem hình trả lời

III Khung xương

TB.

1/- Cấu trúc:

Là 1 hệ thống gồm các vi

những bộ phận nào?

(?) Chức năng của khung

xương TB là gì?

ống, vi sợi và sợi trung gian

2/- Chức năng:

-Làm giá đỡ cho các bào quan của tế bào tạo hình dạng cho các tế bào động vật ngoài ra còn là nơi neo đậu của các bào quan và giúp tế bào di chuyển

*Tiểu kết:

Khung xương TB là 1 hệ thống ống gồm các vi ống, vi sợi và sợi trung gian Chức năng như 1 giá đỡ cơ học cho TB , giúp Tb có hình dạng xác định

 Hoạt động 3: TÌM HIỂU CẤU TRÚC VÀ CHỨC NĂNG CỦA MÀNG SINH

CHẤT.

*Mục tiêu:

Mô tả được cấu trúc và chức năng của màng sinh chất, màng TB

*Tiến hành:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS NỘI DUNG

Ỵêu cầu HS quan sát hình

10.2 SGK rồi đặt câu hỏi:

(?) Theo mô hình khảm

động màng TB có cấu trúc

như thế nào?

GV kẻ bảng yêu cầu HS

HS quan sát hình và thảo luận nhóm để tìm câu trả lời

II/- Màng sinh chất:

1/- Cấu trúc màng sinh

chất:

-Màng sinh chất được cấu tạo gồm 2 thành phần chính

là photpholipit và prôtêin

-Tế bào động vật và người còn chứa phân tử colesteron làm tăng độ ổn

điền vào:

TP màng

TB

Chức năng

(?) Chức năng chính của

màng TB là gì?

Yêu cầu HS trả lời phần

lệnh

HS đọc SGK và thảo luận tìm đáp án

HS vận dụng kiến thức đã học để trả lời

định của màng sinh chất

-Prôtêin của màng sinh chất gồm 2 loại: prôtêin xuyên màng và prôtêin bề mặt các prôtêin có chức năng vận chuyển các chất, thụ thể thu nhận thông tin các dấu chuẩn để tế bào nhận biết nhau

2/- Chức năng của màng sinh chất.

-TĐC với MT có chọn lọc:

màng chỉ cho 1 số chất nhất định đi qua là màng bán thấm

VD: Màng có lớp photpholipit chỉ cho các phân tử tan trong dầu mỡ đi qua còn có các phân tử tích điện, phân cực thì phải đi qua những kênh prôtêin thích hợp

-Màng có các prôtêin thụ thể làm nhiệm vụ thu nhận thông tin cho tế bào

-Màng có các “dấu chuẩn”

là glicôprôtêin đặc trưng cho từng loại tế bào nên giúp nhận ra nhau và nhận biết tế bào lạ

III Cấu trúc bên ngoài

(?) Thành TB có ở SV nào?

(?) So sánh cấu tạo màng

TB của nấm, TV , và vi

khuẩn?

(?) Chức năng chính của

thành TB là gì?

(?) Chất nền ngoại bào có ở

SV nào?

(?) Cấu tạo và chức năng

của chất nền ngoại bào?

Căn cứ SGK trả lời

Căn cứ SGK trả lời

màng sinh chất.

a Thành TB:

-Có ở thực vật và nấm, bao bọc bên ngoài màng tế bào

-Ở thực vật có thành xenlulo, ở nấm có thành kitin

-Chức năng: Qui định hình dạng tế bào và bảo vệ tế bào

b Chất nền ngoại bào

-Ở bên ngoài màng sinh chất của tế bào người và tế bào động vật

-Cấu tạo chủ yếu là sợi glicô prôtêin (prôtêin liên kết với cacbonhidrat) kết hợp với các chất hữu cơ, vô

cơ khác nhau

-Chức năng: Giúp các tế bào liên kết với nhau tạo nên các mô nhất định và thu nhận các thông tin bên ngoài

* Tiểu kết:

-Màng sinh chất gồm 2 phần chính: photpho lipit và prôtêin

-Chức năng:

+Trao đổi chất với môi trường

+Thu nhận thông tin

C CỦNG CỐ

-Mô tả cấu trúc và chức năng của màng sinh chất

-Phân biệt thành TB TV với thành TB vi khuẩn và nấm.

IV DẶN DÒ

Trả lời câu hỏi SGK Chuẩn bị bài mới

V RÚT KINH NGHIỆM