Hành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình bị thu hồi đất trên địa bàn xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình, tỉnh Thái NguyênHành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình bị thu hồi đất trên địa bàn xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình, tỉnh Thái NguyênHành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình bị thu hồi đất trên địa bàn xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình, tỉnh Thái NguyênHành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình bị thu hồi đất trên địa bàn xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình, tỉnh Thái NguyênHành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình bị thu hồi đất trên địa bàn xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình, tỉnh Thái NguyênHành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình bị thu hồi đất trên địa bàn xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình, tỉnh Thái NguyênHành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình bị thu hồi đất trên địa bàn xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình, tỉnh Thái NguyênHành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình bị thu hồi đất trên địa bàn xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình, tỉnh Thái NguyênHành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình bị thu hồi đất trên địa bàn xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình, tỉnh Thái NguyênHành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình bị thu hồi đất trên địa bàn xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình, tỉnh Thái NguyênHành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình bị thu hồi đất trên địa bàn xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình, tỉnh Thái NguyênHành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình bị thu hồi đất trên địa bàn xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình, tỉnh Thái NguyênHành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình bị thu hồi đất trên địa bàn xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên
Trang 1VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
H ỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
VŨ THỊ HUYỀN TRANG
HÀNH VI TÌM KI ẾM VIỆC LÀM CỦA HỘ GIA ĐÌNH
B Ị THU HỒI ĐẤT TRÊN ĐỊA BÀN XÃ ĐIỀM THỤY,
Ngành: Xã h ội học
Mã s ố: 8.31.03.01
LU ẬN VĂN THẠC SĨ XÃ HỘI HỌC
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC
Hà N ội, 2018
Trang 2LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan luận văn “Hành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình bị thu hồi đất trên địa bàn xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình, tỉnh
Thái Nguyên” là do chính tôi thực hiện dưới sự hướng dẫn khoa học của PGS.TS Nguyễn Xuân Mai Các số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn
là trung thực và chưa hề được công bố trong bất kỳ công trình nào Các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều đã được chỉ rõ nguồn gốc Nếu sai tôi xin
chịu hoàn toàn trách nhiệm
H ọc viên
Vũ Thị Huyền Trang
Trang 3LỜI CẢM ƠN
Luận văn thạc sĩ ngành xã hội học với đề tài “Hành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình bị thu hồi đất trên địa bàn xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên” là kết quả của quá trình cố gắng không ngừng của bản thân và được sự giúp đỡ, động viên khích lệ của các thầy, bạn bè đồng nghiệp và người thân Qua trang viết này tác giả xin gửi lời cảm ơn tới những người đã giúp đỡ tôi trong thời gian học tập - nghiên cứu khoa học vừa qua
Tôi xin tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc đối với PGS.TS Nguyễn Xuân Maiđã trực tiếp tận tình hướng dẫn cũng như cung cấp tài liệu thông tin khoa học cần thiết cho luận văn này
Xin chân thành cảm ơn các thầy cô giáo Học viện Khoa học Xã hội, khoa Xã hội học đã tạo điều kiện cho tôi hoàn thành tốt công việc nghiên cứu khoa học của mình
Tôi xin chân trọng cảm ơn Lãnh đạo và cán bộ phòng Lao động Thương binh và Xã hội huyện Phú Bình đã giúp đỡ tôi trong quá trình học tập
-và thực hiện luận văn
Cuối cùng tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến gia đình, bạn bè và đồng nghiệp trong cơ quan đã động viên, giúp đỡ và tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong quá trình học tập, làm việc và hoàn thành luận văn
Hà Nội, ngày tháng năm 2018
Tác giả luận văn
Vũ Thị Huyền Trang
Trang 4M ỤC LỤC
PH ẦN MỞ ĐẦU 1
Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ ĐỊA BÀN NGHIÊN CỨU 12
1.1 Các khái niệm liên quan 12
1.2 Lý thuyết áp dụng 16
1.3 Đặc điềm địa bàn nghiên cứu 24
Chương 2 THỰC TRẠNG VIỆC LÀM VÀ HÀNH VI TÌM KIẾM VIỆC LÀM C ỦA HỘ GIA ĐÌNH BỊ THU HỒI ĐẤT 27
2.1 Thực trạng việc làm hiện tại của hộ gia đình bị thu hồi đất 27
2.2 Quá trình tìm kiếm việc làm và sự thay đổi thu nhập sau khi bị thu hồi đất 33
Chương 3 CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN HÀNH VI TÌM KIẾM VI ỆC LÀM CỦA HỘ GIA ĐÌNH 43
3.1 Sự vận dụng và chuyển hóa các nguồn lực sinh kế 43
3.2 Các yếu tố vĩ mô 63
K ẾT LUẬN 72
PH Ụ LỤC
Trang 5DANH M ỤC TỪ VIẾT TẮT
- CNH– HĐH : Công nghiệp hóa - hiện đại hóa
- KCN : Khu công nghiệp
- UBND : Ủy ban nhân dân
- ILO : International Labour Organization
Trang 6DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 2.1 Tình hình dân số và lao động trong khu giải phóng mặt bằng 27
Bảng 2.2 Tình hình việc làm chính của các hộ bị thu hồi đất 28
Bảng 2.3 Tình trạng việc làm phụ * Tình trạng việc làm chính 30
Bảng 2.4 Nơi làm việc chính 31
Bảng 2.5 Tình trạng việc làm phụ 32
Bảng 2.6 : Chi tiêu hàng ngày của các hộ gia đình 33
Bảng 2.7 Thay đổi việc làm của các hộ 34
Bảng: 2.8 Sự thay đổi tình trạng việc làm chính sau khi bị thu hồi đất 34
Bảng 2.9 Lý do thay đổi việc làm 36
Bảng 2.10: Khó khăn khi thay đổi công việc theo giới tính 37
Bảng 2.11: Sự thay đổi việc làm và thu nhập 38
Bảng 2.12: Sự thay đổi nguồn thu nhập chính của hộ gia đình 39
Bảng 2.13: Lý do thay đổi thu nhập 40
Bảng 3.1: Giới tính của thành viên trong hộ 43
Bảng 3.2: Tình trạng việc làm theo giới tính 44
Bảng 3.3 Trình độ học vấn theo việc làm 45
Bảng 3.4: Tình trạng việc làm theo cơ cấu tuổi 46
Bảng 3.5 : Tham gia đào tạo nghề khi thay đổi việc làm 47
Bảng 3.6 Nơi tham gia đào tạo nghề 48
Bảng 3.7: Sự giúp đỡ khi thay đổi việc làm 49
Bảng 3.8 Dự định công việc hiện nay 50
Bảng 3.9: Cần sự hỗ trợ từ các dự án và địa phương 51
Bảng 3.10 Những loại tài sản bị ảnh hưởng khi thu hồi đất 52
Bảng 3.11 Diện tích đất nông nghiệp bị thu hồi 53
Bảng 3.12 Diện tích đất thổ cư bị thu hồi 54
Trang 7Bảng 3.13 Loại hình nhà ở 56
Bảng 3.14 Loại tài sản trong gia đình 57
Bảng 3.15 Mục đích sử dụng số tiền đền bù 58
Bảng 3.16 Tình hình vay vốn của các hộ 61
Bảng 3.17 Nguồn vốn vay của các hộ gia đình 62
Trang 8PHẦN MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
Hiện nay Đảng và Nhà nước ta đang có chủ trương tiếp tục đẩy mạnh
sự nghiệp CNH – HĐH đât nước trogn quá trình này để đáp ứng yêu cầu phát triển, xây dựng cơ sở hạ tầng, xây dựng các KCN, khu đô thị việc thu hồi đất
là một yếu tố khách quan Quá trình xây dựng diễn ra sôi động hơn bao giờ hết kéo theo đó là phần diện tích đất canh tác và đất sinh hoạt bị thu hẹp lại Điều này đã tác động đến toàn bộ hoạt động của người dân khi phải nhường diện đất tư liệu sản xuất quan trọng nhất của gia đình cho các dự án xây dựng phát triển kinh tế xã hội của địa phương Trong khi đó nước ta là nước nông nghiệp hơn 70% dân số là động nông nghiệp, trước thách thức đất sản xuất nông nghiệp ngày càng bị thu hẹp dẫn đến người nông dân rơi vào trạng thái bị động và thiếu các điều kiện cần thiết đảm bảo cuộc sống khi họ bị mất việc làm buộc phải tìm kiếm việc làm khác Vì vậy vấn đề việc làm đối với những hộ gia đình bị thu hồi đất được coi là vấn đề bức xúc đặt ra yêu cầu cần được giải quyết nhanh chóng, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân ổn định cuộc sống
Thái Nguyên là một trong những trung tâm phát triển kinh tế lớn của nước ta Năm 2009 dự án “Xây dựng khu công nghiệp Điềm Thụy” được Thủtrướng Chính phủ phê duyệt tại văn bản số 1854/TTg-KTN về điều chỉnh bổsung các khu công nghiệp tỉnh Thái Nguyên đến năm 2015 tầm nhìn đến năm
2020 trên địa bàn 2 huyện Phú Bình và Phổ Yên với tổng diện tích là 350ha
Dự án xây dựng ngày càng được mở rộng tỷ lệ, diện tích đất bị thu hồi ngày càng lớn đồng nghĩa với những thách thức không nhỏ đối với đời sống, thu nhập và việc làm của người dân sau khi bị thu hồi đất Điềm Thụy là một
xã thuần nông nằm ở phía Tây của huyện Phú Bình, những năm gần đây do ảnh hưởng của quá trình công nghiệp hóa - hiện đại hóa và chương trình mục
Trang 9tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới nhiều diện tích đất bị thu hồi để phục
vụ cho công nghiệp xây dựng, dịch vụ, cơ sở hạ tầng nông thôn, đất đai bị thu
hồi người dân mất toàn bộ hoặc một phần diện tích đất sản xuất không có khảnăng chuyển đổi việc làm rơi vào tình trạng thất nghiệp, không có việc làm làm, không có thu nhập, đời sống gặp nhiều khó khăn
Cũng như các địa phương khác trong tỉnh dự án khu công nghiệp Điềm
Thụy được xây dựng trên địa bàn xã Điềm Thụy với diện tích là 180ha là khu công nghiệp tập trung của tỉnh Thái Nguyên Mặc dù khi thu hồi đất Nhà nước và chính quyền địa phương đã có nhiều chính sách hỗ trợ người dân như
bồi thường đất, hỗ trợ giải quyết việc làm, hỗ trợ học nghề, hỗ trợ tái định cư…tuy nhiên những vấn đề này vẫn chưa được giải quyết một cách hiệu quả, còn bộc lộ nhiều hạn chế như việc đào tạo nghề cho lao động bị thu hồi đất chưa đáp ứng được nhu cầu tuyển dụng lao động của doanh nghiệp, các doanh nghiệp trên địa bàn được giao đất cho đầu tư xây dựng cơ sở sản xuất chưa có trách nhiệm trong việc tuyển dụng lao động bị thu hồi đất
Do nhiều yếu tố khách quan, chủ quan đến nay nhiều lao động bị thu hồi đất vẫn chưa tìm được việc làm, chưa tìm được cho mình công việc ổn định đểđảm bảo cuộc sống Từ đó nảy sinh nhiều vấn đề xã hội phức và tiềm ẩn nhiều nguy cơ gây mật trật tự an toàn xã hội, những khó khăn, bất cập trong đời sống
của hộ gia đình khi bị thu hồi đất hiện nay đã đặt ra cho xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình cần có những giải pháp giúp người dân tìm kiếm được việc làm đem
lại cuộc sống ổn định Xuất phát từ thực tế này tác giả quyết định lựa chọn đềtài“Hành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình bị thu hồi đất trên địa bàn
xã Điềm Thụy, huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên” Nghiên cứu muốn
hướng đến tìm hiểu thực trạng tìm kiếm việc làm và những khó khăn mà hộ gia đình gặp phải trong quá trình tìm kiếm việc làm
Trang 102 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Trên thế giới, kể cả ở Việt Nam đã có không ít công trình, bài báo nghiên cứu về việc làm đối với hộ gia đình bị thu hồi đất Qua các tác phẩm
đã công bố các tác giả không chỉ đưa ra các định nghĩa và còn đi sâu vào tìm
hiểu thực trạng, khó khăn trong quá trình tìm kiếm việc làm…với đối tượng
đa dạng và phong phú, các nhà khoa học đi trước đã đặ được không ít những thành tựu to lớn Tuy nhiên, trong khuôn khổ luận văn này tác giả đi vào tìm
hiểu các nghiên cứu liên quan đến hành vi tìm kiếm việc làm của hộ gia đình
bị thu hồi đất
2.1 Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài
Thế kỷ 21 chứng kiến sự bùng nổ của các đô thị Đây là thế kỷ đô thịđầu tiên mà đến cuối thể kỷ này phần lớn dân cư sẽ sống trong các khu đô thị
Lịch sử văn minh nhân loại mang dấu ấn của đô thị rất rõ nét như từ thời La
Mã đã mang dấu ấn của đô thị Trung tâm của La Mã Hy Lạp cổ đại đã hình thành lên các thành bang sống trong đó là các tăng nữ, chủ nô, và thứdân.Trung Quốc là một quốc gia có điều kiện tự nhiên và phong tục tập quán tương đối giống Việt Nam Là nước đông dân trên thế giới nhưng cũng giống như Việt Nam gần 70% dân số Trung Quốc vẫn sống ở khu vực nông thôn, hàng năm có tới hàng nghìn lao động đến tuổi tham gia vào lực lượng lao động Vì thế nhu cầu giải quyết việc làm ngày càng trở lên gay gắt Sau cải cách và mở cửa nền kinh tế năm 1978, Trung Quốc thực hiện phương châm
“Ly nông bất ly hương” thông qua chính sách khuyến khích phát triển mạnh
mẽ công nghiệp nhằm đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế và phân công lao động xã hội ở nông thôn, từ đó rút ngắn khoảng cách nông thôn và thành thị, Trung Quốc coi trọng việc phát triển công nghiệp nông thôn là con đường giải quyết việc làm vấn đề việc làm và sinh kế của người dân
Trang 11Luận văn đầy đủ ở file: Luận văn Full