LUẬN văn THẠC sĩ nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên trường cao đẳng công nghiệp dệt may nam định hiện nay

Chất lượng chính trị của sinh viên là tổng hòa các giá trị chính trị đảm bảo đáp ứng tiêu chuẩn, yêu cầu về chính trị đối với họ, bao gồm những tiêu chuẩn về phẩm chất chính trị, năng lực chính trị và quan hệ chính trị. Chất lượng chính trị của sinh viên là bộ phận cấu thành chất lượng tổng hợp của một cơ sở đào tạo; là yếu tố có vai trò quan trọng không chỉ đối với chính bản thân người sinh viên mà còn góp phần xây dựng môi trường văn hóa sư phạm của các nhà trường và hoàn thành mục tiêu, yêu cầu đào tạo.

MỤC LỤC

Chương 1: THỰC CHẤT VÀ NHỮNG NHÂN TỐ QUY

ĐỊNH NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CHÍNH TRỊ CỦA SINH VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG CÔNG

1.1 Quan niệm chất lượng chính trị và thực chất nâng cao

chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng

1.2 Những nhân tố quy định nâng cao chất lượng chính trị

của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may

Chương 2: THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP CƠ BẢN NÂNG

CAO CHẤT LƯỢNG CHÍNH TRỊ CỦA SINH VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG CÔNG NGHIỆP

2.1 Thực trạng nâng cao chất lượng chính trị của sinh

viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam

2.2 Giải pháp cơ bản nâng cao chất lượng chính trị của

sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may

PHỤ LỤC

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Chất lượng chính trị của sinh viên là tổng hòa các giá trị chính trị đảmbảo đáp ứng tiêu chuẩn, yêu cầu về chính trị đối với họ, bao gồm những tiêuchuẩn về phẩm chất chính trị, năng lực chính trị và quan hệ chính trị Chấtlượng chính trị của sinh viên là bộ phận cấu thành chất lượng tổng hợp củamột cơ sở đào tạo; là yếu tố có vai trò quan trọng không chỉ đối với chính bảnthân người sinh viên mà còn góp phần xây dựng môi trường văn hóa sư phạmcủa các nhà trường và hoàn thành mục tiêu, yêu cầu đào tạo

Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định luôn đảm bảo

chất lượng chính trị của sinh viên hằng năm, năm sau thường cao hơn nămtrước Sinh viên của Trường, mỗi khóa sau khi tốt nghiệp đều được các đơn vịtuyển dụng đánh giá cao cả về trình độ tay nghề lẫn phẩm chất chính trị, đạođức Tuyệt đại đa số sinh viên có nhận thức đúng đắn về mục tiêu yêu cầu đàotạo, tích cực phấn đấu, tu dưỡng để trở thành người công dân tốt, người thợ cótay nghề bậc cao đáp ứng nhu cầu lao động của địa phương và xã hội

Có được kết quả trên là do Nhà trường đã chú trọng đến công tác xâydựng, bồi dưỡng chất lượng chính trị cho sinh viên Tuy nhiên, trong nhữngthời gian nhất định vẫn còn một bộ phận sinh viên chưa thực sự nhận thứcđúng đắn về mục tiêu, yêu cầu đào tạo, chất lượng chính trị còn hạn chế, phầnnào tác động tiêu cực đến chất lượng đào tạo của nhà trường nói riêng, chấtlượng bồi dưỡng thế hệ thanh niên - tương lai của đất nước nói chung Đặcbiệt, trong giai đoạn hiện nay, chủ nghĩa đế quốc và các thế lực thù địch đẩymạnh chống phá cách mạng nước ta thông qua chiến lược “diễn biến hòabình” Trong đó, chúng triệt để lợi dụng đặc điểm tâm lý nhạy cảm, ham tiếpcận cái mới, thích tự do, tự khẳng định mình… của thanh niên, trong khi vốnsống và nhận thức chính trị - xã hội của họ còn hạn chế, để dụ dỗ, lôi kéo,tiêm nhiễm bằng cả vật chất và văn hóa, lối sống thực dụng, ngoại lai Đồng

thời, họ cũng lợi dụng những sơ hở, buông lỏng trong công tác quản lý, hoặcmột bộ phận thanh niên đua đòi theo trào lưu, lối sống thực dụng, đòi xét lạiquá khứ…, để lôi kéo, kích động, tập hợp thanh niên tham gia, hòng gây mất

an ninh trật tự, chống đối chính quyền Cùng với đó, do yêu cầu xây dựng vàbảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới đặt ra cho sự nghiệp giáo dục và đào tạophát triển nguồn nhân lực chất lượng cao những yêu cầu mới, nổi bật là sựphát triển toàn diện của người học Trước tình hình đó, việc nâng cao chấtlượng chính trị cho sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may NamĐịnh không chỉ là một yêu cầu khách quan, phải được tiến hành thườngxuyên, mà còn là vấn đề mang tính cấp bách hiện nay

Với những lý do trên đây, tác giả chọn vấn đề “Nâng cao chất lượng

chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định hiện nay” làm đề tài nghiên cứu

2 Tình hình nghiên cứu có liên quan đến đề tài

Đã có nhiều công trình nghiên cứu bàn về các vấn đề liên quan đến chấtlượng chính trị và nâng cao chất lượng chính trị, có thể kể đến:

Tác giả Trần Xuân Sắc trong luận văn thạc sĩ Triết học “Quá trình phát triển phẩm chất chính trị của học viên sĩ quan Lục quân trong tình hình hiện nay” [42] đã chỉ ra sự phát triển phẩm chất chính trị của học viên sĩ quan Lục

quân là một quá trình - tổ chức các hoạt động huấn luyện, giáo dục nhằm biếncác nhu cầu khách quan của cách mạng thành nhu cầu phẩm chất chính trị, ýchí và hành động tích cực cải tạo hiện thực theo định hướng của Đảng ta

Công trình “Phát triển phẩm chất chính trị của sĩ quan chỉ huy cấp phân đội Quân đội nhân dân Việt Nam hiện nay” của Ngô Ngọc Hà [12] đã

làm rõ vai trò của phẩm chất chính trị trong chi phối và thâm nhập vào việchình thành, củng cố, phát triển, hoàn thiện phẩm chất đạo đức, lối sống,phẩm chất nghề nghiệp của nhân cách sĩ quan chỉ huy cấp phân đội Luậnvăn cũng chỉ ra rằng: phẩm chất chính trị là sự phản ánh bản chất giai cấp

công nhân của Quân đội nhân dân Việt Nam và sự thống nhất biện chứnggiữa các yếu tố cấu thành phẩm chất chính trị như ý thức chính trị, hành vichính trị và năng lực hoạt động thực tiễn chính trị - xã hội.

Tác giả Phan Trọng Hào trong luận án tiến sĩ “Tác động của những biến đổi kinh tế xã hội ở nước ta hiện nay đến chất lượng chính trị đơn vị cơ

sở của Quân đội nhân dân Việt Nam” [16] đã làm rõ những vấn đề liên quan

đến chất lượng chính trị; khẳng định mọi sự thay đổi của điều kiện kinh tế

-xã hội đều ảnh hưởng to lớn đến chất lượng chính trị Tác giả nêu lên vấn đềthực tiễn sự biến đổi kinh tế - xã hội của nước ta trong điều kiện mở của, hộinhập quốc tế tác động chất lượng chính trị và xu hướng tác động của nhữngbiến đổi đó đến chất lượng chính trị ở đơn vị cơ sở Từ đó, đề xuất những biệnpháp để thực hiện giáo dục, quán triệt, định hướng tư tưởng kịp thời, bảo đảmchất lượng chính trị ở đơn vị cơ sở luôn đúng đắn, đáp ứng yêu cầu bảo vệ tổquốc trong tình hình mới

Tác giả Nguyễn Đăng Tuyên trong luận văn thạc sĩ Triết học “Phát triển phẩm chất chính trị của học viên sĩ quan ngoại ngữ ở Học viện Khoa học Quân sự hiện nay” [55] đã nêu lên quan niệm và đặc điểm phát triển

phẩm chất chính trị của học viên sĩ quan ngoại ngữ; làm rõ sự thống nhất vàkhác biệt giữa phẩm chất chính trị của người học viên sĩ quan ngoại ngữ vớiphẩm chất chính trị của người cán bộ quân đội nói chung

Tác giả Thái Văn Tính trong luận văn thạc sĩ triết học “Nâng cao nhận thức chính trị của học viên Trường Quân sự tỉnh An Giang hiện nay” [48] đã

đề cập đến quá trình của nhận thức, nhận thức chính trị, đó là sự hiểu biết,nắm bắt những vấn đề chính trị, sự phản ánh các quan hệ kinh tế - xã hội,phản ánh những lợi ích căn bản và địa vị của các giai cấp của mối quan hệgiữa các giai cấp đó trong việc giành, giữ và củng cố quyền lực nhà nước, làyếu tố cơ bản để hình thành phẩm chất, năng lực chính trị của con người

Tác giả Trần Thị Thu Hằng trong bài báo “Tăng cường giáo dục nâng

cao bản lĩnh chính trị cho sinh viên hiện nay” [17] đã chỉ rõ thực trạng về bản

lĩnh chính trị của sinh viên hiện nay cũng như tính cấp thiết phải nâng cao bảnlĩnh chính trị cho họ Từ đó tác giả đề xuất một số nội dung giải pháp nhằmtăng cường giáo dục nâng cao bản lĩnh chính trị cho sinh viên hiện nay

Trong Tạp chí Tâm lý học tác giả Đỗ Ngọc Khanh với bài “Thái độ chính trị của thanh niên nông thôn” [25] đã tiến hành khảo sát và đi đến kết

luận các vấn đề về thái độ chính trị của thanh niên nông thôn hiện nay thôngqua mức độ quan tâm, nhận thức (suy nghĩ) và hành động chính trị của họ

Tác giả Lư Thị Ngọc Anh trong luận văn thạc sĩ chuyên ngành Chính

trị học “Nâng cao bản lĩnh chính trị cho thanh niên thành phố Cần Thơ trong giai đoạn hiện nay” [2] đã làm rõ những vấn đề lý luận về bản lĩnh chính trị

và bản lĩnh chính trị của thanh niên Việt Nam trong giai đoạn hiện nay

Luận văn thạc sĩ Chính trị học “Giáo dục ý thức chính trị cho sinh viên từ thực tiễn Học viện Hành chính quốc gia” của Trần Toàn

Trung [53] đã luận giải dưới góc độ chính trị học các vấn đề như: kháiniệm ý thức chính trị, vai trò và đặc trưng của giáo dục ý thức chính trị;nội dung và phương thức giáo dục ý thức chính trị cho sinh viên

Nghiên cứu sinh Phạm Đình Khuê trong luận án tiến sĩ triết học “Ý thức chính trị của sinh viên ở nước ta hiện nay - thực trạng và những vấn đề đặt ra” [26] đã đưa ra quan niệm về ý chức chính trị của sinh viên, sự cần thiết

phải nâng cao ý thức chính trị cho sinh viên Tác giả cũng đánh giá thực trạng

và chỉ ra những vấn đề đối với việc nâng cao ý thức chính trị cho sinh viên ViệtNam hiện nay cùng những giải pháp nâng cao ý thức chính trị cho họ

Những công trình nghiên cứu này có ý nghĩa quan trọng cả về lý luận

và thực tiễn đối với đề tài luận văn của tác giả Tuy nhiên, chưa có công trình

nghiên cứu nào viết về nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên trường Cao

đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định hiện nay Vì vậy, đề tài: “Nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may

Nam Định hiện nay” là một công trình nghiên cứu khoa học độc lập, không

trùng lặp với các công trình nghiên cứu đã công bố

3 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu

* Mục đích nghiên cứu

Luận giải làm rõ những vấn đề lý luận, thực tiễn và đề xuất những giảipháp cơ bản nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳngCông nghiệp Dệt - may Nam Định hiện nay

* Nhiệm vụ nghiên cứu

- Làm rõ thực chất quan niệm về nâng cao chất lượng chính trị của sinhviên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định

- Chỉ ra các nhân tố cơ bản quy định đến nâng cao chất lượng chính trị củasinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định

- Đánh giá thực trạng nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên TrườngCao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định hiện nay

- Đề xuất những pháp cơ bản nâng cao chất lượng chính trị của sinh viênTrường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định hiện nay

4 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu

* Đối tượng nghiên cứu

Bản chất quá trình nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Caođẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định

* Phạm vi nghiên cứu

Luận văn nghiên cứu những vấn đề liên quan đến quá trình nâng cao chấtlượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may NamĐịnh Phạm vi khảo sát thực tế được tiến hành ở Trường Cao đẳng Côngnghiệp Dệt - may Nam Định từ năm 2015 đến nay

5 Cơ sở lí luận, thực tiễn và phương pháp nghiên cứu

* Cơ sở lí luận

Luận văn dựa trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng

Hồ Chí Minh, những quan điểm của Đảng cộng sản Việt Nam về con người,

văn hóa, về nhân tố chính trị tinh thần, về chất lượng chính trị và xây dựng lốisống mới cho thanh niên trong quá trình giáo dục - đào tạo nguồn nhân lựctrong thời kỳ đổi mới đất nước.

* Phương pháp nghiên cứu

Luận văn vận dụng phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng

và duy vật lịch sử kết hợp với các phương pháp nhận thức khoa học như: hệthống - cấu trúc, lịch sử - lôgíc, phân tích, tổng hợp Ngoài ra còn sử dụng cácphương pháp khoa học liên ngành như điều tra xã hội học, thống kê, so sánh

và xin ý kiến có tính chuyên gia

6 Ý nghĩa của luận văn

Kết quả nghiên cứu của luận văn góp phần cung cấp cơ sở lý luận và thựctiễn cho các cấp lãnh đạo, chỉ đạo ở Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - mayNam Định trong nâng cao chất lượng giáo dục - đào tạo nói chung và chấtlượng chính trị cho sinh viên của Nhà trường nói riêng

Luận văn có thể được dùng làm tài liệu tham khảo cho các nhà trường,đơn vị giáo dục trên địa bàn tỉnh Nam Định trong nâng cao chất lượng chínhtrị của sinh viên góp phần đáp ứng mục tiêu, yêu cầu giáo dục - đào tạo tronggiai đoạn hiện nay

7 Kết cấu của luận văn

Luận văn gồm: mở đầu, 2 chương (4 tiết), kết luận, danh mục tài liệutham khảo và phụ lục

Chương 1

THỰC CHẤT VÀ NHỮNG NHÂN TỐ QUY ĐỊNH NÂNG CAO

CHẤT LƯỢNG CHÍNH TRỊ CỦA SINH VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG

CÔNG NGHIỆP DỆT - MAY NAM ĐỊNH

1.1 Quan niệm chất lượng chính trị và thực chất nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định

1.1.1 Chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định

* Quan niệm về chất lượng chính trị:

Chính trị, theo nghĩa gốc tiếng Hy Lạp: “Politica” - là những côngviệc liên quan đến nhà nước, là nghệ thuật cai trị đất nước, tức là phươngpháp nhất định để thực hiện các mục đích của quốc gia theo quan điểmgiai cấp Hiện nay, đa số các nhà nghiên cứu hiểu chính trị theo hai cấp

độ Theo nghĩa rộng, chính trị là toàn bộ các hoạt động có liên quan, thậmchí chi phối đến quyền lợi trong các quan hệ kinh tế, văn hoá, xã hội giữacác giai cấp, dân tộc và các quốc gia, cũng như thái độ của các giai cấpđối với quyền lực của nhà nước, là sự biểu hiện trực tiếp, tập trung nhấtlợi ích giai cấp Theo nghĩa hẹp, nó là các mối quan hệ về lĩnh vực chínhtrị của đời sống xã hội, là quan điểm, thế giới quan, phương pháp luận củabản thân con người với những vấn đề liên quan đến lợi ích xã hội mà họđược hưởng, nó thường được biểu hiện ở tình cảm chính trị, ý thức, bảnlĩnh, văn hoá chính trị của mỗi cá nhân Căn cứ vào mục đích, nhiệm vụban đầu đặt ra, luận văn nghiên cứu vấn đề chính trị theo nghĩa hẹp

Theo quan điểm của triết học Mác - Lênin, chất là một phạm trù triếthọc, biểu thị những thuộc tính bản chất của sự vật và tính ổn định tương đốicủa sự vật; chỉ rõ nó là cái gì, phân biệt nó với các sự vật khác Lượng biểu thị

số lượng, quy mô, trình độ, nhịp điệu của sự vận động và phát triển của sự vật

cũng như của các thuộc tính của nó Mọi sự vật, hiện tượng đều là một thểthống nhất biện chứng của hai mặt chất và lượng Tuy nhiên, theo cách hiểuphổ thông nhất, chất lượng là cái tạo nên phẩm chất, giá trị của một sự vật,hiện tượng, làm thỏa mãn (phù hợp) các yêu cầu, nhu cầu nhất định Thí dụ,chất lượng giáo dục, chất lượng hàng hóa… Chất lượng được biểu thị thôngqua sự đánh giá cao - thấp, tốt - xấu Để đánh giá chất lượng của một sự vật,hiện tượng cần có những thang quy chuẩn nhất định

Từ các khái niệm trên, tác giả quan niệm: Chất lượng chính trị là tổng hoà các phẩm chất, giá trị, chuẩn mực chính trị chi phối hoạt động của con người, trên cơ sở quan điểm, lập trường giai cấp của mỗi chủ thể trong hoạt động thực tiễn chính trị - xã hội theo cương vị, chức trách mà xã hội phân công.

Trước hết, chất lượng chính trị là sản phẩm của một chế độ kinh tế,chính trị - xã hội, nó hình thành và phát triển trong quá trình con người sống

và tham gia vào các hoạt động xã hội, trở thành giá trị xã hội của công dân chiphối hoạt động thực tiễn của họ Trong một chế độ xã hội nhất định, conngười (công dân) luôn có các mối quan hệ xã hội, tham gia vào các hoạt động

xã hội, trong đó có hoạt động chính trị - xã hội với địa vị, chức trách được xãhội phân công Mỗi một chủ thể tham gia vào các hoạt động đó với quanđiểm, lập trường giai cấp khác nhau hợp thành những giá trị chính trị chi phốihoạt động của con người Do đó, chất lượng chính trị luôn luôn biến độngtheo các thang giá trị chính trị và phù hợp với quan điểm, lập trường giai cấpcủa mỗi chủ thể khác nhau Cho nên, chất lượng chính trị của mỗi chủ thể có

sự khác nhau là khách quan

Thứ hai, chất lượng chính trị biểu hiện ở nhận thức chính trị và sự giácngộ về chính trị của bản thân Hay nói cách khác, chất lượng chính trị là mộtquá trình biện chứng thống nhất đi từ nhận thức chính trị, trải qua các hìnhthức cảm xúc, tình cảm chính trị, niềm tin chính trị, ý thức chính trị, bản lĩnhchính trị đến hoạt động thực tiễn chính trị (năng lực chính trị) Từ đây, toàn

bộ những tri thức chính trị mà họ tiếp nhận được thông qua thực tiễn hoạtđộng trong xã hội và trở thành những phẩm chất nhân cách định hướng toàn

bộ hoạt động của họ

Nhận thức chính trị được biểu hiện ở những hiểu biết của con người vềmối quan hệ giai cấp, dân tộc nói chung, về quyền lợi và nghĩa vụ của họtrong việc giải quyết các mối quan hệ đó nói riêng Nhận thức chính trị có haicấp độ: nhận thức chính trị kinh nghiệm và nhận thức chính trị lý luận

Nhận thức chính trị kinh nghiệm được nảy sinh trực tiếp từ những hoạtđộng chính trị xã hội hàng ngày trong thực tiễn đấu tranh giai cấp, đấu tranhdân tộc và trong hoạt động sống hằng ngày của con người Thông qua nhữnghoạt động đó mà con người rút ra được những tri thức kinh nghiệm về quan

hệ chính trị giữa các giai cấp, hình thành những phẩm chất chính trị cho bảnthân Tri thức kinh nghiệm mới chỉ phản ánh bề ngoài các mối quan hệ riêng

lẻ của các sự kiện chính trị xã hội Thực chất, tri thức chính trị kinh nghiệmchưa nói lên được bản chất của các sự kiện, hiện tượng, vấn đề chính trị trongđời sống xã hội của con người Chỉ có nhận thức chính trị lý luận mới phảnánh được bản chất của các vấn đề chính trị - xã hội

Nhận thức chính trị lý luận là nhận thức đạt được thông qua sự chủđộng tìm tòi chân lý lý luận chính trị và được củng cố thông qua thực tiễnhoạt động của con người, trở thành thế giới quan, phương pháp luận của bảnthân họ Nhận thức chính trị lý luận, mà hạt nhân của nó là hệ tư tưởng phảnánh lợi ích cơ bản của các giai cấp, dân tộc thể hiện thông qua các học thuyếtchính trị - xã hội Muốn nhận thức được các hiện tượng chính trị phải dựa trên

cơ sở “những vật liệu” của tri thức kinh nghiệm, đi sâu vào nghiên cứu bảnchất đạt đến trình độ lý luận khoa học, từ đó có thái độ, lập trường, quan điểmchính trị, nhận thức, đánh giá các sự kiện, các diễn biến chính trị sát đúng

Cảm xúc, tình cảm và niềm tin chính trị của con người (chủ thể) trướcnhững vấn đề đặt ra của đời sống chính trị - xã hội Cảm xúc, tình cảm chính

trị là một trạng thái tâm lý biểu hiện thái độ yêu, ghét, vui mừng, buồn tẻ, ủng

hộ, phản đối, háo hức, thờ ơ, v.v trước các vấn đề, sự kiện chính trị - xã hội.Thí dụ: nhân dân đang háo hức trông ngóng, hi vọng vào sự quyết liệt củacông cuộc phòng chống tham nhũng mà Đảng ta đang quyết tâm thực hiện.Hay như, đội ngũ công nhân ở các khu công nghiệp vô cùng vui mừng, xucđộng trước sự quan tâm của người đứng đầu Chính phủ khi trực tiếp Thủtướng đến thăm và động viên họ yên tâm công tác Tình cảm, cảm xúc chínhtrị cũng được biểu hiện trong văn hoá giao tiếp, ứng xử, trong giải quyết cácmối quan hệ giữa cá nhân - cộng đồng - xã hội trên các vấn đề chính trị - xãhội Nó được biểu hiện cụ thể ở tình yêu quê hương, đất nước, tình yêu giaicấp, kính trọng lãnh tụ, tình cảm tha thiết đối với chế độ xã hội mà họ đangsống Trên cơ sở của những cảm xúc, tình cảm chính trị mà hình thành ở chủthể niềm tin chính trị

Niềm tin chính trị được hình thành và củng cố trên cơ sở tri thức khoahọc Nhận thức khoa học càng sâu sắc thì niềm tin chính trị càng vững chắc,

từ đó biến thành tình cảm, đạo đức và lý tưởng chính trị, rồi tiếp tục chuyểnthành hành động chính trị trong thực tiễn để đạt tới mục đích chính trị.Đây là

sự hoà quyện giữa nhận thức, tình cảm và ý chí chính trị cá nhân Nó là hệthống những quan niệm vững chắc, quyện chặt với tình cảm sâu sắc và ý chímãnh liệt của con người Nó biểu hiện ở sự tin tưởng vào tương lai tốt đẹpcủa xã hội mà họ đang xây dựng, tin tưởng vào thắng lợi của những mục tiêucách mạng mà họ theo đuổi Niềm tin chính trị trực tiếp thôi thúc hoạt độngthực tiễn chính trị của con người, là cơ sở để con người vượt qua những khókhăn thử thách trong cuộc sống hàng ngày mà con người phải đối mặt

Ý thức chính trị là nhận thức thái độ của chủ thể với các vấn đề chínhtrị của đất nước, là biểu hiện quan điểm đối với hệ tư tưởng và những chủtrương, chính sách, đường lối của Đảng và Nhà nước Ý thức chính trị được

tạo thành trong sự thống nhất bởi những thành tố cơ bản như tri thức chínhtrị, tình cảm, niềm tin chính trị và lý tưởng chính trị (lý lưởng xã hội).

Bản lĩnh chính trị là tổng hợp các phẩm chất đạt đến trình độ có thể tựquyết định một cách độc lập, sáng tạo, làm chủ hành vi chính trị của bản thântrước những bước ngoặt và tình huống phức tạp về chính trị, thực hiện tốtnhất nhiệm vụ được giao Bản lĩnh chính trị được biểu hiện ở các phương diệnsau: sự vững vàng, kiên định và nhạy cảm trước những biến động chính trị -

xã hội; tích cực tham gia vào các quá trình chính trị - xã hội trên cương vị,chức trách được giao; giải quyết chính xác, nhanh chóng và có hiệu quảnhững vấn đề nảy sinh ở môi trường công tác theo chức trách, nhiệm vụ đượcgiao Bản lĩnh chính trị đảm bảo cho con người kiên định, vững vàng trước mọitác động, mọi khó khăn thử thách của hoàn cảnh, luôn làm chủ đời sống và các hoạtđộng chính trị để thực hiện mục tiêu chính trị đã xác định

Năng lực chính trị là khả năng huy động các phẩm chất chính trị cần thiếtvào giải quyết các vấn đề chính trị, bảo đảm nhanh chóng, chính xác, đạt hiệu quảcao Nó bao gồm: năng lực nhận thức chính trị và năng lực hoạt động chính trị.Năng lực chính trị thể hiện ở năng lực nhận thức hệ tri thức chính trị ; năng lực bảo

vệ những tư tưởng, quan điểm chính trị chính thống; năng lực giải quyết những tìnhhuống, nhiệm vụ chính trị; năng lực ứng xử các quan hệ giao tiếp chính trị; năng lựcđấu tranh chính trị giữ vững lập trường giai cấp, lý tưởng cách mạng; năng lực tìmtòi nghiên cứu, nâng cao trình độ hiểu biết, tự giác tu dưỡng rèn luyện theo địnhhướng chính trị và quyết tâm hoàn thành chức trách nhiệm vụ do xã hội phân công

Tóm lại, chất lượng chính trị của một chủ thể là tổng hòa các giá trị và phẩmchất chính trị, bao gồm các yếu tố: nhận thức chính trị, tình cảm, ý thức chính trị,bản lĩnh chính trị và năng lực hoạt động thực tiễn chính trị Chất lượng chính trị caohay thấp phụ thuộc vào kết quả hoàn thành nhiệm vụ theo chức trách, địa vị xã hội

mà chủ thể được phân công theo thang giá trị chính trị được xác định bởi từng giaicấp thống trị trong xã hội cụ thể

* Chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định:

Sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định lànhững thanh niên có tuổi đời phổ biến từ 18 đến 25, có trình độ học vấntốt nghiệp trung học phổ thông và tương đương, đến từ nhiều vùng quêvới các nét văn hóa khác nhau và truyền thống của địa phương khácnhau Họ là một bộ phận của sinh viên và thanh niên Việt Nam Chính vìvậy, ở họ cũng có những đặc tính chung của thế hệ trẻ như: Tuổi đời còntrẻ; chưa định hình rõ rệt về nhân cách; ưa các hoạt động giao tiếp; có sựbiến đổi mạnh mẽ về động cơ và thang giá trị xã hội có liên quan đếnnghề nghiệp; khả năng hoạt động trí tuệ mạnh; dễ tiếp thu cái mới, thíchcái mới, thích sự tìm tòi và sáng tạo Thành phần xuất thân của sinh viênchủ yếu là nông dân, tính tình hiền lành, chất phác, quanh năm gắn bóvới ruộng đồng, cho nên ít tham gia vào các hoạt động chính trị - xã hội

Do đặc điểm nhạy cảm, ham thích những điều mới lạ kết hợp với sựbồng bột, thiếu kinh nghiệm, do đó, sinh viên dễ dàng tiếp nhận cảnhững nét văn hoá không phù hợp với chuẩn mực xã hội, với truyềnthống tốt đẹp … Đây cũng là tầng lớp xưa nay vẫn khá nhạy cảm với cácvấn đề chính trị - xã hội, đôi khi cực đoan nếu không được định hướngtốt Ngoài những nét chung nêu trên, Sinh viên Trường Cao đẳng Côngnghiệp Dệt - may Nam Định có những đặc điểm riêng như: họ là nhữngsinh viên có xu hướng nghề nghiệp thiên về lĩnh vực dệt - may; được đàotạo cơ bản ở một trung tâm dạy nghề dệt - may có uy tín, chất lượnghàng đầu cả nước; khi ra trường, họ chủ yếu trở thành những công nhânhoạt động trong lĩnh vực dệt - may…

Các đặc điểm trên tác động không nhỏ đến việc đánh giá chất lượngchính trị của sinh viên và bảo đảm mục tiêu, yêu cầu đào tạo của Nhà trường

Do đó, cần đưa ra quan niệm khoa học về chất lượng chính trị của sinh viên

Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định để làm cơ sở cho quátrình nâng cao chất lượng chính trị về sau Căn cứ vào các khái niệm, quanniệm chất lượng, chất lượng chính trị và đặc điểm của sinh viên nhà trường,

tác giả quan niệm: Chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định là tổng hoà các phẩm chất, giá trị chuẩn mực chính trị, gồm nhận thức, tình cảm, ý thức, bản lĩnh và năng lực chính trị của sinh viên, trở thành một trong những động lực thúc đẩy họ trong quá trình học tập, tu dưỡng và rèn luyện trở thành những người công dân tốt, những người thợ lành nghề đáp ứng yêu cầu sử dụng nhân lực của xã hội và địa phương sau khi tốt nghiệp ra trường

Từ quan niệm, tiếp cận ở phương diện cấu trúc chất lượng chính trị của sinh

viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định gồm các yếu tố sau:

Một là, nhận thức chính trị của sinh viên: Nhận thức chính trị của sinh

được thể hiện ở hệ thống tri thức lý luận mà họ tiếp nhận được, cốt lõi lànhững tri thức lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đườnglối, quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước Đồng thời,nhận thức chính trị của người sinh viên còn là toàn bộ sự hiểu biết của họ vềnhững giá trị chính trị, những tư tưởng chính trị của nhân loại cùng với nhữngquy luật hình thành, vận động và phát triển của các vấn đề chính trị - xã hộiđang diễn ra trên thực tiễn

Nhận thức chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt may Nam Định là nền tảng cơ bản để xác lập lên những phẩm chất chính trịnhư: tình cảm, đạo đức, ý thức, bản lĩnh chính trị Đó là toàn bộ những tri thứcchính trị mà họ lĩnh hội được trong quá trình đào tạo thông qua hoạt động thựctiễn ở cả trước và trong quá trình học tập, rèn luyện tại trường Đồng thời, nókhông ngừng được củng cố và phát triển sau khi họ ra trường

-Hai là, tình cảm chính trị của sinh viên: Tình cảm chính trị của người sinh

viên là một biểu hiện trạng thái tâm lý của người sinh viên, là cấp độ biểu hiện kếtiếp của nhận thức chính trị Nó thể hiện ở sự thừa nhận, mến mộ, tôn trọng nhữnggiá trị chính trị của xã hội Tuy được hình thành trên cơ sở của nhận thức chính trị,song tình cảm chính trị cũng chỉ là biểu hiện chất lượng chính trị ở cấp độ thấp sovới ý thức, năng lực và bản lĩnh chính trị; và đương nhiên, nó cũng là cơ sở trựctiếp hình thành ý thức, năng lực và bản lĩnh chính trị của người sinh viên.

Tình cảm chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt

-may Nam Định hiện nay được biểu hiện ở tình yêu với Đảng, với chế độ xãhội chủ nghĩa, yêu quê hương, đất nước và tôn trọng những giá trị chính trị

xã hội như độc lập, tự do, công bằng, dân chủ… cùng các giá trị văn hóa,đạo đức truyền thống của dân tộc

Ba là, ý thức chính trị của sinh viên: Ý thức chính trị của sinh viên là

toàn bộ thái độ, trách nhiệm của người sinh viên đối với sự nghiệp xây dựng

và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa Nó được biểu hiện cụ thể ở ýthức về vai trò, trách trách nhiệm của mình đối với Tổ quốc, với Đảng, vớinhân dân, với địa phương và nhà trường nơi mình học tập Người sinh viên có

ý thức chính trị đúng đắn là người xác định đúng mục tiêu phấn đấu của mình.Xác định việc học tập, rèn luyện trở thành người công dân tốt, người thợ lànhnghề là nhằm phục vụ nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Trên cơ sở đó

mà gương mẫu chấp hành mọi đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách vàluật pháp của nhà nước và những quy định của nhà trường

Ý thức chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt

-may Nam Định được thể hiện ở việc xác định thái độ, động cơ học tập đúngđắn; luôn tích cực, tự giác học tập và rèn luyện để đáp ứng yêu cầu giáo dục

- đào tạo của nhà trường; chủ động biến quá trình giáo dục - đào tạo thànhquá trình tự giáo dục, tự rèn luyện bản thân Có tư tưởng cầu tiến bộ, hamhọc hỏi, ham hiểu biết; có ý thức tập thể cao, tích cực tham gia các hoạt

động xây dựng nhà trường vững mạnh toàn diện và có thái độ kiên quyếttrong đấu tranh chống những hiện tượng tiêu cực, những tệ nạn xã hội đangtồn tại nơi mình học tập.

Bốn là, bản lĩnh chính trị của sinh viên: Bản lĩnh chính trị của sinh viên

Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định là sự vững vàng vềchính trị, không dao động trước những biến động chính trị phức tạp trên thếgiới cũng như trong nước; luôn trung thành tuyệt đối với lý luận chủ nghĩaMác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; kiên định mục tiêu lý tưởng, con đườngđộc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội mà Đảng, Bác Hồ và nhân dân ta đã lựachọn; tin tưởng tuyệt đối vào sự lãnh đạo của Đảng, thắng lợi của sự nghiệpđổi mới, sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước; kiên trì hiện thựchóa mục tiêu học tập và rèn luyện của Nhà trường và bản thân…

Năm là, năng lực chính trị của sinh viên: Năng lực chính trị của sinh

viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định bao gồm cả nănglực nhận thức chính trị và năng lực hoạt động chính trị Trong quá trình họctập, rèn luyện tại nhà trường, người sinh viên có năng lực chính trị tốt làngười có khả năng nhanh chóng nắm bắt được hệ thống tri thức lý luận cáchmạng, khoa học của hệ thống lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ ChíMinh Có khả năng vận dụng sáng tạo lý luận khoa học vào thực tiễn hoạtđộng, học tập ở nhà trường; có cách nhìn nhận, xem xét, phân tích tổng hợp

và đánh giá nhanh chóng, chính xác cục diện quan hệ quốc tế cũng như nhữngbiến động chính trị trên thế giới, khu vực và trong nước Năng lực chính trịcủa sinh viên còn là khả năng lập luận, lý giải những vấn đề chính trị - xã hộimột cách khoa học; khả năng tuyên truyền, vận động quần chúng nhân dânthực hiện đường lối, chủ trương của Đảng, pháp luật nhà nước; nhận thứcđúng đắn âm mưu, thủ đoạn chống phá của kẻ thù và đấu tranh có hiệu quảtrên lĩnh vực chính trị - tư tưởng văn hoá trong thực tiễn hoạt động ở địaphương và nhà trường

Tuy nhiên, chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công

nghiệp Dệt - may Nam Định không phải là phép cộng giản đơn của các phẩm

chất chính trị mà là sự tổng hòa của các phẩm chất ấy Nghĩa là các phẩm chất

đó phải được đặt trong một thể thống nhất, có mối quan hệ biện chứng, chiphối, ràng buộc nhau và cùng tham gia vào cấu thành chất lượng chính trị củasinh viên Chất lượng chính trị của người sinh viên không tồn tại biệt lập màgắn môi trường chính trị, văn hóa của địa phương, nhà trường; gắn với quátrình học tập, rèn luyện của sinh viên; gắn với chuẩn mực văn hóa, giá trịtruyền thống trong môi trường sư phạm của Nhà trường Quan trọng hơn, chấtlượng chính trị của sinh viên cần được thể hiện thông qua chất lượng, kết quảthực hiện nhiệm vụ học tập và rèn luyện trong thời gian xác định

Để đánh giá chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Côngnghiệp Dệt - may Nam Định cần dựa trên một số tiêu chí sau: có trình độđịnh hướng giá trị sống đúng đắn biểu hiện ở lý tưởng, hoài bão sống cốnghiến vì mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, hoàn thành mục tiêu,yêu cầu giáo dục - đào tạo, góp phần phát triển mọi mặt địa phương và đấtnước; luôn thể hiện tinh thần cách mạng, cầu tiến, tích cực hăng say họctập, rèn luyện và xây dựng ý chí quyết tâm vượt qua mọi khó khăn, thửthách trong học tập cũng như cuộc sống; chấp hành nghiêm mọi đường lốichủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và kỷ luật, nộiquy, quy định của Nhà trường, địa phương; tích cực tham gia các hoạt độngchính trị - xã hội, các tổ chức, đoàn thể ở Nhà trường và địa phương; giảiquyết hài hòa, chuẩn mực các mối quan hệ xã hội, tập thể và cá nhân; có lốisống lành mạnh, đạo đức trong sáng

1.1.2 Thực chất nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định

Trước khi vào học tập ở Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may NamĐịnh, đội ngũ sinh viên hầu hết được đào tạo, giáo dục ở những trình độ nhất

định Trong họ, về cơ bản đã hình thành các phẩm chất của chất lượng chínhtrị nhưng chỉ ở mức độ nhất định Do vậy, sau khi được tuyển chọn trở thànhsinh viên của Nhà trường nhất thiết cần có quá trình nâng cao chất lượngchính trị để đáp ứng mục tiêu, yêu cầu đào tạo của nhà trường và xã hội.

Theo từ điển bách khoa Việt Nam, nâng cao là “làm cho cao hơn trước, làm cho ở mức tốt hơn” [57]

Từ thuật ngữ này, tác giả quan niệm: Nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định là quá trình tác động mang tính chủ đích của các chủ thể, các lực lượng trong thời gian học tập tại trường, thông qua các phương thức giáo dục, rèn luyện nhằm biến đổi theo hướng gia tăng các phẩm chất trong cấu trúc, nội dung chất lượng chính trị của người sinh viên, đáp ứng mục tiêu, yêu cầu giáo dục

- đào tạo của Nhà trường trong thời kỳ mới.

Từ quan niệm, tiếp cận nội hàm thực chất nâng cao chất lượng chính trịcủa sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định trên nhữngnội dung chủ yếu sau:

Một là, nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng

Công nghiệp Dệt - may Nam Định là quá trình tác động có tính chủ đích củacác chủ thể, các lực lượng

Chủ thể của quá trình nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên là tất

cả các tổ chức, các lực lượng trong Nhà trường Trong đó, chủ thể lãnh đạoquá trình này là hệ thống tổ chức đảng các cấp đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếpcủa Đảng uỷ nhà trường Chủ thể lãnh đạo có vai trò hoạch định đường lối,chủ trương mang tính định hướng tới toàn bộ quá trình nâng cao chất lượngchính trị của sinh viên Chủ thể quản lý là Phòng Đào tạo, Phòng Quản lý sinhviên, các tổ chức đoàn thể và đội ngũ quản lý, giảng viên Chủ thể này bámsát định hướng của chủ thể lãnh đạo, phối hợp chặt chẽ giữa các tổ chức, lựclượng trong nhà trường, gia đình và địa phương để tiến hành xây dựng và tổ

chức thực hiện chương trình, kế hoạch nâng cao chất lượng chính trị Sinhviên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định vừa là khách thểvừa là chủ thể của quá trình nâng cao Với tư cách là khách thể họ chịu sựtác động của các chủ thể khác trong tiếp nhận, định hình các giá trị,chuẩn mực chính trị Với tư cách là chủ thể họ chủ động, tích cực họctập và rèn luyện, tích cực chiếm lĩnh hệ giá trị chính trị để “tự nâng cao”chất lượng chính trị cho bản thân.

Lực lượng của quá trình này là toàn bộ các tổ chức, tập thể, cá nhântrong nhà trường cùng gia đình và địa phương với chức năng, nhiệm vụ khácnhau được huy động tối đa nhằm phát huy những ưu điểm, khắc phục nhữnghạn chế của thực trạng chất lượng chính trị của đội ngũ sinh viên, tạo ra môitrường hoạt động tích cực và các điều kiện bảo đảm tác động vào quá trìnhvận động, phát triển những phẩm chất chính trị của sinh viên Một khi các lựclượng này đều được huy động vào quá trình nâng cao chất lượng chính trị củasinh viên, nghĩa là có sự đồng thuận cao của các chủ thể, khi đó sẽ tạo ranhững điều kiện vật chất và tinh thần to lớn cho quá trình xây dựng

Quá trình nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳngCông nghiệp Dệt - may Nam Định mang tính chủ đích của các chủ thể, cáclực lượng được biểu hiện trong việc xác định mục tiêu và xây dựng chươngtrình, kế hoạch nâng cao Tính chủ đích hoàn toàn đối lập với tính tự phát vàthụ động Trong nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên, tính chủ đích củacác chủ thể biểu hiện trước hết ở nhận thức đúng đắn về vị trí, vai trò của chấtlượng chính trị cũng như của hoạt động nâng cao chất lượng chính trị Từnhận thức đúng đắn, trên cương vị, chức trách của mình, các chủ thể xác định

rõ mục tiêu, tiến hành xây dựng chương trình, kế hoạch tổng thể nâng caochất lượng chính trị của sinh viên Tính chủ đích của các chủ thể là cơ sở bảođảm cho quá trình nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên diễn ra theo

đúng trình tự, huy động và phát huy cao nhất các lực lượng tham gia hoạtđộng nâng cao với các hình thức, biện pháp tối ưu nhất.

Hai là, nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng

Công nghiệp Dệt - may Nam Định là hoạt động có mục đích, giữ vai trò quantrọng đối với bản thân sinh viên và Nhà trường

Trong tình hình mới với sự phát triển của mục tiêu, yêu cầu giáo dục đào tạo, mục đích nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên là làm chuyểnbiến một bước căn bản theo hướng gia tăng, tích cực những phẩm chất chínhtrị cần thiết của họ, đáp ứng mục tiêu, yêu cầu giáo dục - đào tạo của Nhàtrường và mô hình nhân cách thanh niên - người chủ tương lai của đất nước,làm cho đội ngũ sinh viên có thể đảm đương nhiệm vụ, chức trách ban đầusau khi ra trường và phát triển lên cao hơn Nâng cao chất lượng chính trị củasinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định có vai trò quantrọng không chỉ đối với bản thân sinh viên mà còn đối với Nhà trường và địa

-phương Biểu hiện: Thứ nhất, trực tiếp góp phần hoàn thiện nhân cách của

người sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định; Thứ

hai, góp phần phát triển năng lực hoạt động thực tiễn của người sinh viên,

đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ học tập và xây dựng thế hệ thanh niên trong tình

hình mới; Thứ ba, góp phần xây dựng môi trường văn hóa sư phạm lành

mạnh ở nhà trường, xây dựng các tập thể sinh viên vững mạnh, luôn luôn

hoàn thành tốt nhiệm vụ học tập và rèn luyện được giao; Thứ tư, góp phần

nâng cao chất lượng giáo dục - đào tạo của nhà trường

Mục đích và vai trò đó, một mặt phù hợp với mục tiêu, yêu cầu giáodục - đào tạo của Nhà trường; mặt khác, khẳng định chất lượng chính trị củasinh viên là một bộ phận hợp thành, một tiêu chí đánh giá chất lượng, hiệuquả trong thực hiện nhiệm vụ trung tâm của nhà trường Chất lượng chính trịcủa sinh viên yếu kém, đồng nghĩa với kết quả thực hiện nhiệm vụ trung tâmcủa Nhà trường không cao, thiếu tính toàn diện

Ba là, nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng

Công nghiệp Dệt - may Nam Định có nội dung và hình thức, biện pháp hếtsức đa dạng và phong phú

Nội dung nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên là toàn bộ nhữngvấn đề liên quan đến chất lượng chính trị của người sinh viên như: nângcao năng lực nhận thức hệ thống tri thức lý luận chính trị là chủ nghĩa Mác

- Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh ; đường lối, quan điểm của Đảng, pháp luậtcủa nhà nước; đường lối phát triển kinh tế - xã hội của địa phương; mụctiêu, yêu cầu giáo dục - đào tạo, ; các phẩm chất trong cấu trúc của chấtlượng chính trị như tình cảm chính trị, ý thức chính trị, quan hệ chính trị vàbản lĩnh chính trị Đặc biệt, cần chú trọng nâng cao các giá trị chính trị phổbiến và năng lực hoạt động thực tiễn chính trị xã hội của người sinh viêntrong quá trình học tập, rèn luyện tại trường

Hình thức, biện pháp nâng cao chính trị của sinh viên là sử dụng tổnghợp các biện pháp, với những hình thức phong phú tác động vào ý thức vànăng lực hoạt động của đội ngũ sinh viên, đặc biệt là phát huy tính tự học,

tự rèn, tự nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Cụ thể là: thông quatuyển chọn, quản lý, rèn luyện sinh viên; thông qua giáo dục chính trị - tưtưởng của Nhà trường; thông qua hoạt động Đoàn và phong trào sinh viên,thông qua xây dựng môi trường chính trị và môi trường văn hóa của Nhàtrường và địa phương… đặc biệt là thông qua hoạt động tự học, tự rèn, tựnâng cao chất lượng chính trị của sinh viên

Bốn là, nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng

Công nghiệp Dệt - may Nam Định là một quá trình với các khâu, các bướctiến hành và được diễn ra trong thời gian sinh viên học tập, rèn luyện tạinhà trường Khởi điểm của quá trình là sự trang bị tri thức lý luận và giá trịchính trị xã hội cho sinh viên để tạo cơ sở, nền tảng nâng cao nhận thức

chính trị, hình thành trong họ tình cảm chính trị và tạo dựng động cơ, ý chíquyết tâm trong nâng cao chất lượng chính trị Kết quả của quá trình nângcao là tạo ra sự khác biệt căn bản theo hướng phát triển các phẩm chấttrong chất lượng chính trị của người sinh viên.

Năm là, nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao

đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định là một quá trình giải quyết cácmâu thuẫn nảy sinh trong quá trình học tập và rèn luyện của người sinhviên: mâu thuẫn giữa lý tưởng, khát khao, đam mê rèn luyện, cống hiến với

sự ham mê, bồng bột, thiếu kìm chế của tuổi trẻ; mâu thuẫn giữa sự địnhhướng các giá trị tốt đẹp với tác động của những yếu tố phản giá trị, phảnvăn hóa… giải quyết tốt các mâu thuẫn sẽ tạo ra động lực to lớn của quátrình nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên

1.2 Những nhân tố quy định nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định

1.2.1 Nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định được quy định bởi chất lượng công tác tuyển chọn, quản lý và rèn luyện sinh viên của Nhà trường

Tuyển chọn sinh viên (tuyển sinh) là quá trình tác động có hướngđích, có kế hoạch… của chủ thể quản lý đến hoạt động tuyển chọn sinhviên vào một loại trường, cơ sở đào tạo nào đó… nhằm đảm bảo số lượng,chất lượng sinh viên theo học một chương trình đào tạo nhất định Quản

lý rèn luyện sinh viên là quá trình tác động có mục đích, có kế hoạch của

hệ thống tổ chức quản lý thông qua các quy định, quy chế, các chính sách

và bằng các phương pháp, biện pháp cụ thể, với những nội dung cụ thểnhằm đạt được các mục đích, yêu cầu của công tác học sinh, sinh viên

Chất lượng công tác tuyển chọn, quản lý và rèn luyện sinh viên là

sự bảo đảm, đáp ứng các yêu cầu, tiêu chuẩn của Nhà trường trong tuyểnchọn, quản lý và rèn luyện sinh viên Biểu hiện:

Thứ nhất, chất lượng công tác tuyển chọn sinh viên: đây thực chất là

phản ánh qua kết quả tuyển sinh lựa chọn nguồn sinh viên đầu vào của quátrình giáo dục - đào tạo ở Nhà trường, phù hợp với tôn chỉ, mục tiêu, yêu cầuđào tạo đã được xác định Nó bao gồm các hoạt động lựa chọn về trình độhọc vấn, sức khỏe, lý lịch chính trị của bản thân và gia đình… Chất lượngcông tác tuyển chọn sinh viên được biểu hiện ở những tiêu chí như tuyểnchọn rõ ràng, đặc biệt là tiêu chí về chính trị; quy trình tuyển chọn kháchquan, đúng đối tượng, bảo đảm dân chủ, không chạy theo số lượng… Chấtlượng tuyển chọn sinh viên của nhà trường là tốt khi sinh viên theo học có

đủ điều kiện về sức khỏe; thành phần lý lịch trong sáng, rõ ràng; trình độhọc vấn đảm bảo theo yêu cầu đào tạo Đặc biệt không có dư luận tiêu cựcsau các mùa tuyển sinh liên quan đến chất lượng đầu vào của sinh viên

Thứ hai, chất lượng công tác quản lý sinh viên: là toàn bộ các hoạt

động của nhà trường, đặc biệt là cơ quan chuyên môn nhằm bảo đảm nắmchắc tình hình mọi mặt của sinh viên trong mọi hoàn cảnh Bao gồm: quản

lý thời gian, quản lý sức khỏe, quản lý kết quả học tập, quản lý các mốiquan hệ trong nhà trường và ngoài xã hội… Chất lượng quản lý sinh viênđược biểu hiện thông qua hiệu quả thực hiện các chương trình, kế hoạch

tổ chức hoạt động cho sinh viên và quy chế quản lý sinh viên của nhàtrường Chất lượng quản lý sinh viên tốt đồng nghĩa với việc sinh viêntham gia đầy đủ các hoạt động của nhà trường từ học tập đến các hoạtđộng đoàn thể và sinh hoạt ngoại khóa; không vi phạm quy chế quản lýsinh viên như bỏ tiết, không tham gia các hoạt động do trường tổ chức màkhông có lý do chính đáng; có các mối quan hệ giao lưu với các đối tượng

có hành vi vi phạm pháp luật; tham gia vào các tệ nạn xã hội… đó đều làbiểu hiện của chất lượng quản lý không tốt.

Thứ ba, chất lượng công tác rèn luyện sinh viên: là hoạt động của

các chủ thể trong Nhà trường bảo đảm cho sinh viên luyện tập một cáchthường xuyên nhằm đạt tới những phẩm chất, trình độ nhất định Baogồm: rèn luyện sức khỏe, kỹ năng, đạo đức, lối sống, các phẩm chất chínhtrị; rèn luyện ý thức chấp hành kỷ luật Đặc biệt, cần chú ý hoạt động tựrèn của sinh viên Chất lượng công tác rèn luyện sinh viên của nhà trường

được biểu hiện thông qua đánh giá kết quả rèn luyện hằng năm theo Quyết

định số 26/2007/QĐBLĐTBXH ngày 24/12/2007 của Bộ Lao động Thương binh và Xã hội ban hành Quy chế công tác học sinh, sinh viêntrong các cơ sở dạy nghề hệ chính quy và Quy chế học sinh, sinh viên củaNhà trường Chất lượng công tác rèn luyện là tốt khi sinh viên có sự pháttriển cả thể lực lẫn trí lực và các phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống.Ngược lại, khi sinh viên học hành giảm sút, ham chơi, vi phạm đạo đức,lối sống, phẩm chất chính trị thấp kém… thể hiện chất lượng công tác rènluyện sinh viên của Nhà trường là không tốt

-Chất lượng công tác tuyển chọn, quản lý và rèn luyện sinh viên cóvai trò quan trọng, quy định đến nâng cao chất lượng chính trị của sinh

viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định Tính quy định

được thể hiện ở những nội dung sau:

Một là, công tác tuyển chọn sinh viên của nhà trường tốt, có những

tiêu chí rõ ràng, đặc biệt là tiêu chuẩn về chính trị; quy trình tuyển chọnkhách quan, rõ ràng, trung thực sẽ tuyển chọn được những sinh viên cóchất lượng chính trị ban đầu tốt sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho quá trìnhnâng cao chất lượng chính trị trong thời gian sinh viên ở Nhà trường.Ngược lại, chất lượng công tác tuyển chọn sinh viên không tốt, chạy theochỉ tiêu mà hạ thấp các tiêu chuẩn, quy trình tuyển chọn không rõ ràng,

thiếu khách quan, minh bạch hoặc có tư lợi trong công tác tuyển chọn…sẽ

dễ để lọt các thành phần có chất lượng chính trị thấp vào học tập tại nhàtrường và cũng gây nhiều khó khăn, trở ngại cho quá trình nâng cao chấtlượng chính trị sinh viên của nhà trường

Hai là, công tác quản lý, rèn luyện sinh viên của Nhà trường được tiến

hành có chất lượng, quản lý, rèn luyện sinh viên một cách toàn diện, đạt kết quả,hiệu quả cao; các chương trình, kế hoạch quản lý, rèn luyện sinh viên được tiếnhành đồng bộ, thường xuyên; không có các biểu hiện vi phạm kỷ luật, pháp luật,tha hóa về mặt đạo đức, lối sống và giảm sút học lực… tạo tiền đề thuận lợi, nềntảng vững chắc để nhà trường triển khai các hoạt động nâng cao chất lượngchính trị của sinh viên Bởi vì, khi công tác quản lý, rèn luyện sinh viên có chấtlượng tốt thì Nhà trường sẽ có đội ngũ sinh viên có nhận thức tốt, phẩm chất tốt,năng lực tốt Đây là những tiền đề vô cùng thuận lợi để Nhà trường tiến hànhcông tác giáo dục, bồi dưỡng, đặc biệt là công tác giáo dục chính trị - tư tưởng -

lý luận và các giá trị chính trị xã hội; tổ chức các kế hoạch học tập, rèn luyện chosinh viên và xây dựng môi trường văn hóa sư phạm của Nhà trường…

Tóm lại, nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Caođẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định chịu sự quy định bởi chất lượngcông tác tuyển chọn, quản lý, rèn luyện sinh viên Tính quy định này đòihỏi nhà trường phải chú trọng cả ba khâu: tuyển chọn, quản lý và rènluyện sinh viên Các khâu này có mối quan hệ biện chứng, ràng buộc, chiphối nhau: tuyển chọn tốt là tiền đề cho quản lý và rèn luyện tốt Chấtlượng công tác tuyển chọn, quản lý, rèn luyện tốt lại tạo tiền đề thuận lợicho các tính quy định khác trong quá trình nâng cao chất lượng chính trịcủa sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định

1.2.2 Nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định được quy định bởi chất lượng giáo dục

chính trị - tư tưởng của Nhà trường

Giáo dục chính trị, tư tưởng cho sinh viên Trường Cao đẳng Công

nghiệp Dệt may Nam Định là hoạt động nhằm truyền bá chủ nghĩa Mác Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách,pháp luật của Nhà nước cho sinh viên trong thời gian theo học tại trường.Công tác giáo dục chính trị, tư tưởng cho sinh viên là bộ phận cấu thành củaquá trình tổ chức dạy và học của Nhà trường, có mục tiêu là trang bị tri thức

-lý luận chính trị góp phần hình thành những phẩm chất chính trị để sinh viênsống có lý tưởng và trung thành với lý tưởng cách mạng

Chất lượng giáo dục chính trị, tư tưởng của Trường Cao đẳng Công

nghiệp Dệt - may Nam Định là sự đáp ứng các tiêu chí trong công tác giáodục chính trị, tư tưởng theo mục tiêu xác định, phù hợp với đặc điểm, điềukiện thực tế của Nhà trường Chất lượng giáo dục chính trị, tư tưởng của Nhà

trường là tốt, hiệu quả được biểu hiện ở các tiêu chí cụ thể như: Xây dựng và

thực hiện hiệu quả công tác giáo dục chính trị, tư tưởng hằng năm; các chủthể trong nhà trường nhận thức đúng đắn, đầy đủ về vai trò của công tác giáodục chính trị, tư tưởng; mục tiêu, chương trình, nội dung giáo dục chính trị, tưtưởng được xác định rõ ràng, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốctrong tình hình mới; hình thức, phương pháp giáo dục chính trị, tư tưởng đadạng, phù hợp với đặc điểm hoạt động của từng đối tượng và điều kiện thực tếcủa nhà trường; năng lực đội ngũ làm công tác giáo dục chính trị, tư tưởngngang tầm nhiệm vụ trong tình hình mới; cơ sở vật chất, trang thiết bị giáodục chính trị, tư tưởng thường xuyên được quan tâm đầu tư, nâng cấp và hiệnđại hoá… Đặc biệt, kết quả của công tác giáo dục chính trị, tư tưởng phải bảođảm cho các đối tượng được giáo dục có tư tưởng chính trị ổn định, có lậptrường tư tưởng vững vàng, có trình độ lí luận nhất định, có phẩm chất đạođức tốt, có lối sống trong sáng, lành mạnh, có lòng yêu nước, yêu chủ nghĩa

xã hội, có lòng yêu thương con người, vị tha, nhân ái, ứng xử có văn hóa,

đúng mực với mọi người… đáp ứng sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốcViệt Nam Xã hội chủ nghĩa ngày càng giàu đẹp

Công tác giáo dục chính trị, tư tưởng tác động trực tiếp vào hình thànhnhững phẩm chất chính trị và nhân cách của sinh viên Chính vì vậy, chấtlượng của hoạt động này cũng mang tính quy định trực tiếp đến nâng cao chấtlượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may NamĐịnh Tính quy định đó được biểu hiện cụ thể ở những nội dung sau:

Một là, chất lượng giáo dục chính trị, tư tưởng của Nhà trường quy

định trực tiếp đến kết quả hoạt động truyền thụ, trang bị hệ thống tri thức lýluận chính trị - cơ sở nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên

Tri thức lý luận chính trị là hệ thống tri thức về lĩnh vực chính trị thểhiện thái độ và lợi ích giai cấp đối với quyền lực nhà nước trong xã hội cógiai cấp, là kết quả của hoạt động nghiên cứu khoa học và thực tiễn chính trịcủa nhiều người, qua nhiều thế hệ Hệ thống tri thức lý luận chính trị ở ViệtNam hiện nay là hệ thống những nguyên lý của chủ ngĩa Mác - Lênin, tưtưởng Hồ Chí Minh, đường lối, quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luậtcủa Nhà nước cùng những tinh hoa tư tưởng chính trị của dân tộc và nhânloại Nó phản ánh tính quy luật của các quan hệ kinh tế - chính trị - xã hội, thểhiện lợi ích và thái độ của giai cấp công nhân và nhân dân lao động đối vớiviệc xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, là công cụ quan trọngcho việc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa Như vậy,

hệ thống tri thức lý luận vừa là cơ sở của quá trình nâng cao chất lượng chínhtrị của sinh viên, vừa là nội dung giáo dục chính trị, tư tưởng của nhà trường

Hệ thống tri thức lý luận chính trị là biểu hiện trực tiếp của nhận thứcchính trị và là cơ sở, tiền đề cho sự hình thành, phát triển của các phẩm chấtchính trị khác trong cấu trúc chất lượng chính trị của sinh viên Hiệu quả tiếpthu tri thức lý luận chính trị của sinh viên phụ thuộc vào nhiều yếu tố như:

năng lực nhận thức, tiếp thu và tính tích cực, tự giác học tập của sinh viên;khả năng bảo đảm những điều kiện, phương tiện, lực lượng cho quá trình giáodục - đào tạo; môi trường chính trị, môi trường văn hóa của Nhà trường và địaphương và trực tiếp nhất chính là chất lượng giáo dục - đào tạo nói chung,chất lượng công tác giáo dục chính trị, tư tưởng của Nhà trường nói riêng Bởi

vì: Thứ nhất, chất lượng giáo dục chính trị, tư tưởng của Nhà trường tốt đồng

nghĩa với việc bảo đảm, đáp ứng các tiêu chí về chương trình, nội dung, hìnhthức, phương pháp, phương tiện giáo dục… tất nhiên sẽ tạo ra những tiền đềthuận lợi nhất cho hiệu quả tiếp thu tri thức lý luận chính trị của sinh viên.Thực tế cũng đã chứng minh, cơ sở giáo dục - đào tạo nào bảo đảm chấtlượng công tác giáo dục chính trị, tư tưởng thì ở đó học viên, sinh viên cónhận thức chính trị tốt Ngược lại, ở những đơn vị, nhà trường không chútrọng công tác giáo dục chính trị, tư tưởng thì ở đó kể cả đội ngũ giảng viênlẫn học viên, sinh viên tỏ ra thờ ơ với các vấn đề chính trị, sự kiện chính trị và

thiếu hiểu biết về các quan điểm chính trị Thứ hai, như trên đã đề cập, hệ

thống tri thức lý luận vừa là cơ sở của quá trình nâng cao chất lượng chính trịcủa sinh viên, vừa là nội dung giáo dục chính trị, tư tưởng của nhà trường.Cho nên, nội dung giáo dục chính trị, tư tưởng tốt (một tiêu chí của chấtlượng công tác giáo dục chính trị, tư tưởng) sẽ quyết định đến chất lượng củacác hình thức, phương pháp giáo dục chính trị, tư tưởng Từ đây, như trên đãphân tích, tất nhiên sẽ tạo ra những tiền đề thuận lợi nhất cho hiệu quả tiếpthu tri thức lý luận chính trị của sinh viên và cũng tạo tiền đề, cơ sở cho quátrình nâng cao chất lượng chính trị

Hai là, chất lượng giáo dục chính trị, tư tưởng của Nhà trường quy định

chất lượng các phẩm chất chính trị cấu thành chất lượng chính trị của sinh viên

Các phẩm chất chính trị cấu thành chất lượng chính trị của sinh viênnhư luận giải ban đầu, bao gồm các yếu tố nhận thức chính trị, tình cảm chính

trị, ý thức chính trị, bản lĩnh chính trị và năng lực chính trị của người sinhviên gắn với nhiệm vụ học tập và rèn luyện trong thời gian theo học tạiTrường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định Chất lượng của cácphẩm chất chính trị cấu thành chất lượng chính trị của sinh viên suy cho cùng

là sự bảo đảm cho mọi sinh viên của Nhà trường có tư tưởng chính trị ổnđịnh, có lập trường tư tưởng vững vàng, có trình độ lí luận nhất định, có phẩmchất đạo đức tốt, có lối sống trong sáng, lành mạnh, có lòng yêu nước, yêuchủ nghĩa xã hội; có bản lĩnh vững vàng vượt qua mọi khó khăn, thử thách đểhoàn thành nhiệm vụ học tập… đáp ứng mục tiêu, yêu cầu giáo dục - đào tạocủa Nhà trường và sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hộichủ nghĩa trong tình hình mới Về thực chất, đây cũng chính là biểu hiện củachất lượng giáo dục chính trị, tư tưởng của Nhà trường Hay nói cách khác,chất lượng giáo dục chính trị, tư tưởng của Nhà trường góp phần hình thànhcác phẩm chất chính trị tốt của sinh viên

Ba là, chất lượng giáo dục chính trị, tư tưởng của Nhà trường góp phần

bồi dưỡng, phát triển nhân cách người sinh viên - phát huy nhân tố chủ quantrong nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên

Nhân cách của người sinh viên là tổng hòa của hai yếu tố: phẩm chất vànăng lực (đức và tài) Chất lượng giáo dục chính trị, tư tưởng của Nhà trườngtốt là thành quả của công tác giáo dục chính trị, tư tưởng mà mục tiêu của nókhông gì khác là trang bị tri thức lý luận chính trị góp phần hình thành nhữngphẩm chất chính trị để sinh viên sống có lý tưởng và trung thành với lý tưởngcách mạng - bồi dưỡng và phát triển nhân cách của người sinh viên Thôngqua quá trình này, sinh viên trực tiếp được trang bị, bồi dưỡng tri thức, nângcao nhận thức, phát triển các giá trị và phẩm chất chính trị - xã hội Đó là nềntảng, cơ sở cho người sinh viên xác định mục tiêu, lý tưởng sống cao cả; xâydựng động cơ, ý thức học tập, rèn luyện đúng đắn; nâng cao bản lĩnh vượt qua

mọi khó khăn để hoàn thành nhiệm vụ… Nó cũng góp phần trực tiếp xâydựng trận địa chính trị - tư tưởng vững chắc cho sinh viên trong cuộc đấutranh chống lại những biểu hiện chính trị, tư tưởng trái với lý tưởng sống caođẹp như: Tư tưởng tư sản, chủ nghĩa cơ hội, chủ nghĩa xét lại, lối sống thựcdụng ; chống lại những hành vi phi đạo đức, phản văn hóa, thiếu tráchnhiệm, “nhạt Đảng, phai Đoàn, thờ ơ chính trị”… và nâng cao tinh thần cảnhgiác cách mạng nhận rõ âm mưu, thủ đoạn chống phá của chủ nghĩa đế quốc

và các thế lực thù địch, phản động trong chiến lược ''diễn biến hoà bình'', nhất

là trên mặt trận chính trị - tư tưởng

1.2.3 Nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định được quy định bởi môi trường văn hóa - chính trị của Nhà trường và địa phương

Con người luôn sống và hoạt động trong một môi trường cụ thể, nhấtđịnh Môi trường sống và hoạt động của con người là toàn bộ các yếu tố, cácđiều kiện tự nhiên, xã hội, hợp thành một hoàn cảnh cụ thể, hiện thực, thườngxuyên chi phối, tác động đến cuộc sống và hoạt động của con người trongtừng giai đoạn lịch sử nhất định Trong tác phẩm “Hệ tư tưởng Đức”, C.Mác

và Ph.Ăngghen khẳng định: “Những cá nhân nhất định, hoạt động sản xuấttheo một phương thức nhất định, đều nằm trong những mối quan hệ xã hội

và chính trị nhất định… họ hành động trong những giới hạn, tiền đề và điềukiện vật chất nhất định, không phụ thuộc vào ý chí của họ” [4, tr.36]

Con người vừa là chủ thể vừa là sản phẩm của môi trường do chính họ tạo

ra Chính hoạt động của con người tạo ra môi trường sống của họ, đồng thời đếnlượt nó, môi trường tác động trở lại quy định sự phát triển của con người C.Mác và Ph Ăngghen đã chỉ rõ: “Con người tạo ra hoàn cảnh như thế nào thìhoàn cảnh cũng tạo ra con người như thế ấy” [4, tr 55] Nâng cao chất lượngchính trị của sinh viên trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Địnhkhông nằm ngoài vấn đề có tính quy luật nêu trên, nó chịu sự quy định bởi môi

trường chính trị, môi trường văn hóa của Nhà trường và địa phương.

Môi trường văn hóa - chính trị của Nhà trường và địa phương là một bộphận của môi trường xã hội, là tổng hòa các yếu tố, các điều kiện vật chất, tinhthần, kinh tế, chính trị, văn hoá, xã hội, đạo đức, lối sống… hợp thành hoàn cảnh

cụ thể, hiện thực, thường xuyên tác động, trực tiếp quy định mọi hoạt động giáodục - đào tạo của Nhà trường nói chung và quá trình nâng cao chất lượng chínhtrị của sinh viên trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định nói riêng

Đó là tổng thể các yếu tố: con người chính trị, con người văn hóa; các giá trịchính trị xã hội, giá trị văn hóa; các thiết chế chính trị, thiết chế văn hóa; cácquan hệ chính trị, quan hệ văn hóa; các hình thức hoạt động văn hóa, chínhtrị; cơ sở vật chất và cảnh quan môi trường của Nhà trường và địa phương

Tính quy định của môi trường văn hóa - chính trị của Nhà trường vàđịa phương đến quá trình trình nâng cao chất lượng chính trị của sinh viênTrường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định được biểu hiện ởnhững nội dung sau:

Một là, môi trường văn hóa - chính trị của Nhà trường và địa phương

góp phần bồi dưỡng, xây dựng, phát triển những giá trị chính trị, giá trị vănhóa chuẩn mực và các khuôn mẫu ứng xử làm định hướng cho nâng cao chấtlượng chính trị của sinh viên

Trước khi tham gia học tập ở Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - mayNam Định mọi sinh viên đều được giáo dục ở gia đình, địa phương và các cấphọc trước đó Họ cũng đã được trang bị ở mức nhất định các giá trị văn hóa,đạo đức, giá trị chính trị xã hội để từng bước hình thành nhân cách bản thân.Khi vào học tập, rèn luyện ở môi trường chính trị, môi trường văn hóa củaNhà trường và địa phương thì nhân cách của người sinh viên càng được hoànthiện, phát triển; các phẩm chất chính trị cũng theo đó được nâng lên Bởi vì,cùng với xác lập một môi trường học tập, rèn luyện, môi trường chính trị, môitrường văn hóa của Nhà trường và địa phương còn xác lập các hệ giá trị chínhtrị, văn hóa chuẩn mực và các khuôn mẫu ứng xử định hướng quá trình giáo

dục, rèn luyện nhân cách và quá trình nâng cao chất lượng chính trị của ngườisinh viên theo các tiêu chí xác định Đó là các hệ giá trị chính trị của xã hộinhư độc lập, tự do, công bằng, dân chủ…; hệ giá trị văn hóa trong truyềnthống yêu nước, truyền thống nhân văn của dân tộc Việt Nam; các giá trị đặcthù của truyền thống địa phương, nhà trường và các khuôn mẫu ứng xử trongmôi trường văn hóa sư phạm được biểu hiện thông qua các quan hệ thầy - trò;thầy cô - thầy cô; sinh viên - sinh viên… Từ các hệ giá trị và khuôn mẫu ứng

xử ấy sẽ định hướng cho toàn bộ hoạt động của sinh viên, trong đó có nângcao chất lượng chính trị Hệ giá trị chính là thước đo hành vi, hoạt động củamỗi con người, cộng đồng trong xã hội, của từng thời kỳ lịch sử cụ thể, là

“khuôn mẫu” để mỗi người và cả cộng đồng định hướng cho các hành vi vàhoạt động của mình

Các phẩm chất chính trị hợp thành chất lượng chính trị của sinh viênkhông phải là cái có sẵn, mà là kết quả của quá trình phấn đấu, rèn luyện bền

bỉ không ngừng của mỗi sinh viên Thông qua sự tiếp nhận các hệ giá trịchính trị của xã hội; hệ giá trị văn hóa; khuôn mẫu ứng xử một cách tựnguyện đã từng bước hình thành, phát triển ở họ những phẩm chất chính trịcần thiết góp phần thực hiện hiệu quả hoạt động nâng cao chất lượng chính trịcủa chính họ Nói cách khác, chính trong môi trường văn hóa - chính trị củanhà trường và địa phương mà mỗi sinh viên tự xác định được tọa độ chính trị

và tọa độ văn hóa của mình, từ đó lựa chọn cho mình con đường, phươngpháp phấn đấu, rèn luyện phù hợp với khả năng, năng lực của mình và nhữngnguyên tắc, chuẩn mực chung của môi trường chính trị, môi trường văn hóa,qua đó làm lớn lên các phẩm chất chính trị xã hội, nâng cao chất lượng chínhtrị của bản thân

Hai là, môi trường văn hóa - chính trị của Nhà trường và địa phương

góp phần củng cố trận địa chính trị - tư tưởng, đẩy lùi những tác động tiêucực, phản giá trị thâm nhập vào đời sống sinh viên

Chính trị tư tưởng là thành tố cơ bản không thể thiếu trong toàn bộ các

hệ giá trị hợp thành của môi trường văn hóa - chính trị của nhà trường và địaphương Trong môi trường chính trị, môi trường văn hóa các hệ giá trị chính trị

và giá trị văn hóa chủ đạo ngày càng được thấm sâu vào các thành tố khác củamôi trường văn hóa, môi trường chính trị và thực sự giữ vai trò là nền tảng địnhhướng toàn bộ việc xây dựng, tiếp nhận các hệ giá trị khác trong môi trườngchính trị, môi trường văn hóa, từng bước ngăn chặn và đẩy lùi hiệu quả mọibiểu hiện tiêu cực bằng cách vừa tiếp nhận vừa đấu tranh lọc bỏ những phảngiá trị, phản văn hóa xâm nhập hoặc nảy sinh trong đời sống sinh viên

Hiện nay, sự phát triển của khoa học - công nghệ hiện đại và xu thế hộinhập quốc tế đang tạo ra những điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của đấtnước, địa phương và nhà trường Tuy nhiên, đây cũng là cơ hội cho sự xâmnhập, thẩm thấu những phản giá trị, phản văn hóa, lối sống thực dụng phươngTây vào môi trường chính trị xã hội, đe dọa làm mất đi bản sắc của dân tộc,của chế độ chính trị và nền văn hóa Cùng với đó là sự đẩy mạnh chống phácủa các thế lực thù địch, phản động trên lĩnh vực chính trị tư tưởng nhằm xóa

bỏ Chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, phủ nhận vai trò lãnh đạocủa Đảng đối với xã hội Cho nên, xây dựng môi trường văn hóa - chính trị

là một trong những giải pháp quan trọng nhằm ngăn ngừa các tác động tiêucực làm ảnh hưởng đến sự hoàn thiện nhân cách người sinh viên Môi trườngvăn hóa - chính trị của nhà trường và địa phương tốt đẹp, lành mạnh, phongphú là cái nôi để giáo dục, rèn luyện cho mọi sinh viên hướng tới các chuẩnmực về chính trị, văn hóa; hình thành trong họ hệ giá trị chính trị xã hội tốtđẹp, có ý thức chấp hành pháp luật, sống có nghĩa, có tình, đoàn kết, yêuthương giúp đỡ nhau; tạo ra những điều kiện thuận lợi để biến quá trình giáodục, rèn luyện thành quá trình tự giáo dục, tự rèn luyện và tự hoàn thiện cácgiá trị chính trị và văn hóa tinh thần Môi trường văn hóa - chính trị của nhàtrường và địa phương thiết lập một trận địa chính trị tư tưởng vững chắc, an

toàn, đủ khả năng thanh lọc và tiếp nhận các giá trị chính trị và văn hóa củanhân loại; đồng thời đủ sức đề kháng và đẩy sự xâm nhập của các biểu hiệntiêu cực, phản giá trị, phản văn hóa xâm nhập vào nhà trường, địa phương vàđời sống tinh thần mỗi quân nhân.

Ba là, môi trường văn hóa - chính trị của Nhà trường và địa phương góp

phần nâng cao hiệu quả tiếp thu hệ thống tri thức khoa học, đặc biệt là tri thức

lý luận chính trị

Nếu như, chất lượng công tác giáo dục chính trị, tư tưởng của Nhà

trường là yếu tố đóng vai trò quy định trực tiếp, thì môi trường chính trị, môi

trường văn hóa của Nhà trường và địa phương góp phần nâng cao hiệu quảtiếp thu hệ thống tri thức khoa học, đặc biệt là tri thức lý luận chính trị Môitrường văn hóa - chính trị của Nhà trường và địa phương với các yếu tố cấuthành của mình đã góp phần tối ưu hoá hoạt động của tất cả mọi lực lượng,phương tiện tham gia quá trình giáo dục - đào tạo, trang bị tri thức lý luận

chính trị và xây dựng các phẩm chất chính trị của sinh viên Thứ nhất, đó là

các điều kiện vật chất bảo đảm cho quá trình dạy học và giáo dục nhân cách ởNhà trường Với tính cách là một yếu tố của môi trường văn hóa sư phạm, hệthống giảng đường, thư viện; giáo trình, sách báo, tài liệu tham khảo, hệthống máy tính, đèn chiếu có vai trò quan trọng giúp học viên đào sâu hiểubiết, mở rộng tri thức khoa học nói chung và tri thức lý luận chính trị nóiriêng Bởi vì, cơ sở vật chất kĩ thuật, phương tiện dạy học cho phép phát huytối đa tác dụng của việc cung cấp thông tin nhanh chóng, chính xác, gây hứngthú trong việc truyền thụ của giảng viên và sự lĩnh hội tri thức của sinh viên

Thứ hai, đó là bầu không khí tập thể của môi trường chính trị, môi trường văn

hóa Nếu như trong môi trường có bầu không khí tâm lí tích cực, lành mạnh

sẽ có tác dụng kích thích, phát triển động cơ hoạt động của cả người dạy vàngười học, nâng cao ý thức trách nhiệm trong quá trình giáo dục - đào tạo, vàđương nhiên, hiệu quả của việc tiếp thu tri thức lý luận chính trị được nâng

cao Thứ ba, đó là các điều kiện thuộc về cảnh quan môi trường tự nhiên của nhà

trường và địa phương Nếu sinh viên được học tập, rèn luyện trong cảnh quan môitrường tự nhiên đẹp, hài hòa, thoải mái… sẽ có ảnh hưởng không nhỏ đến tính tíchcực hoạt động sư phạm của người học, góp phần vào hiệu quả hoạt động tiếp thu trithức lý luận chính trị của sinh viên

1.2.4 Nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định được quy định bởi tính tích cực, chủ động, tự học, tự rèn của sinh viên

Tính tích cực, chủ động là một phẩm chất xã hội của cá nhân, đượcbiểu hiện ở tinh thần tự chủ, tự giác, có hứng thú, say mê, ra sức hoạt độngxuất phát từ sự thôi thúc bên trong, từ nhu cầu và lợi ích tất yếu của chủ thểchứ không phải do tính tất yếu bên ngoài quy định

Tự học, tự rèn là một bộ phận của học tập và rèn luyện nhưng đượcxuất phát từ khi một chủ thể tự ý thức về vai trò, trách nhiệm của mình tronghọc tập, công tác Tự học, tự rèn phản ánh rõ nhất nhu cầu tự thân về học tập,rèn luyện của chủ thể, phản ánh tính tự giác và sự nỗ lực, phản ánh năng lực

tổ chức và tự điều khiển của họ nhằm đạt được kết quả trong hoàn cảnh nhấtđịnh với cường độ học tập, rèn luyện nhất định Tự học, tự rèn được xem nhưmột quy luật của sự tồn tại, sự khẳng định và phát triển cá nhân; là điều kiệntiên quyết để hình thành, phát triển phẩm chất và năng lực toàn diện của mỗi

con người V.I.Lênin cho rằng: Không tự mình chịu bỏ ra một công phu nào

đó thì không thể tìm ra chân lý được

Tính tích cực, chủ động, tự học, tự rèn của sinh viên Trường Cao đẳngCông nghiệp Dệt - may Nam Định là sự tự nhận thức, phát huy tính tích cực,chủ động và nỗ lực quyết tâm cao của sinh viên trong thực hiện nhiệm vụ họctập, rèn luyện ở nhà trường Nó biểu hiện ở sự nhận thức rõ mục đích, yêu cầucủa quá trình học tập, rèn luyện; có tình cảm, động cơ học tập, rèn luyện đúngđắn; có ý chí quyết tâm cao, có đủ năng lực đề ra kế hoạch và thực hiện kế

hoạch học tập, rèn luyện một cách khoa học.

Tính tích cực, chủ động, tự học, tự rèn của sinh viên là yếu tố có vai tròquyết định đến kết quả quá trình nâng cao chất lượng chính trị của họ Nếu nhưcác yếu tố năng lực của đội ngũ lãnh đạo, chỉ huy; chất lượng công tác tuyểnchọn, quản lý, rèn luyện sinh viên; chất lượng giáo dục chính trị, tư tưởng vàmôi trường chính trị, môi trường văn hóa của nhà trường, địa phương… chỉ làcác yếu tố tác động bên ngoài, có vai trò thúc đẩy hoặc cản trở tới quá trình nângcao chất lượng chính trị của sinh viên thì tự tính tích cực, chủ động, tự học, tựrèn là những phẩm chất tự thân, phát huy sức mạnh nội lực của người sinh viên

Nó không chỉ quyết định đến các yếu tố khác trong hệ thống yếu tố quy định đếnnâng cao chất lượng chính trị mà suy đến cùng quyết định đến cả quá trình nângcao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - mayNam Định Khi sức mạnh nội lực của sinh viên được phát huy sẽ tạo ra động lực

to lớn để chuyển hóa các yếu tố bên ngoài vào bên trong, định hình và nâng caocác phẩm chất chính trị, giá trị chính trị của xã hội… Tính quyết định đó đượcbiểu hiện cụ thể ở những nội dung sau:

Một là, tính tích cực, chủ động, tự học, tự rèn của sinh viên góp phần

hình thành trong họ thế giới quan, nhân sinh quan khoa học, cách mạng - cơ

sở bảo đảm cho quá trình nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên đúngđịnh hướng

Thế giới quan, nhân sinh quan của người sinh viên được hình thànhthông qua chính quá trình học tập và rèn luyện của sinh viên trong môitrường sư phạm; là kết quả của quá trình tích lũy kiến thức và kinh nghiệmsống của người sinh viên mà quan trọng nhất là thông qua tích cực, chủđộng, tự học, tự rèn Thế giới quan, nhân sinh quan của sinh viên TrườngCao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định là thế giới quan duy vật vànhân sinh quan cách mạng - nhân sinh quan cộng sản Nó có vai trò địnhhướng cuộc sống và toàn bộ hoạt động của người sinh viên, trong đó có

hoạt động nâng cao chất lượng chính trị Thế giới quan, nhân sinh quankhoa học, cách mạng góp phần hình thành ở người sinh viên, trước hết là

hệ thống tri thức to lớn về thế giới, về con người làm cơ sở cho nhận thức

và hoạt động của người sinh viên Nó cũng giúp người sinh viên thấy đượcvai trò của bản thân trong xem xét, đánh giá chính xác về các hiện tượngchính trị - xã hội, các quan hệ chính trị và các giá trị chính trị của xã hội

Từ đó hình thành trong họ niềm tin, tình cảm, động cơ, xác định đúng đắnmục tiêu, phương hướng trong hoạt động nói chung và trong nâng cao chấtlượng chính trị nói riêng Ngược lại, nếu không xây dựng được thế giớiquan, nhân sinh quan khoa học, cách mạng, sinh viên sẽ không có đủ trithức, tình cảm và nghị lực; không xác định được mục tiêu và phươnghướng đúng đắn trong hoạt động nâng cao chất lượng chính trị của bảnthân Với ý nghĩa đó, tính tích cực, chủ động, tự học, tự rèn của sinh viênđóng vai trò nền tảng, tác động sâu sắc tới tính định hướng trong quá trìnhnâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệpDệt - may Nam Định

Hai là, tính tích cực, chủ động, tự học, tự rèn của sinh viên giữ vai

trò then chốt góp phần giải quyết các mâu thuẫn, chuyển hóa các phẩmchất, giá trị chính trị trong quá trình nâng cao chất lượng chính trị của sinhviên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định

Quá trình nâng cao chất lượng chính trị nói riêng và quá trình họctập, rèn luyện của sinh viên ở Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - mayNam Định nói chung chứa đựng nhiều mâu thuẫn Đó là mâu thuẫn giữamục tiêu, yêu cầu giáo dục - đào tạo của Nhà trường đòi hỏi truyền tảikhối lượng kiến thức lớn với thời gian không nhiều; mâu thuẫn giữa lýtưởng, khát khao, đam mê rèn luyện, cống hiến với sự ham mê, bồng bột

và sự thiếu kiên trì trong rèn luyện của tuổi trẻ; mâu thuẫn giữa sự địnhhướng các giá trị tốt đẹp với tác động của những yếu tố phản giá trị,

phản văn hóa; mâu thuẫn trong sự lựa chọn giữa tiếp nhận các giá trịchính trị của xã hội với sự tác động mạnh mẽ của các giá trị chính trịphương Tây trong thời kỳ hội nhập, toàn cầu hóa quốc tế… Các mâuthuẫn này không thể giải quyết triệt để nếu sinh viên không có tính tíchcực, chủ động, tự học, tự rèn Do đó, tích cực, chủ động, tự học, tự rèntrở thành một giải pháp khoa học giúp giải quyết các mâu thuẫn đó Khisinh viên có tính tích cực, chủ động, biết cách tự học, tự rèn họ sẽ có ýthức và trách nhiệm trong xây dựng thời gian tự học, tự nghiên cứu giáotrình, tài liệu, gắn lý thuyết với thực hành, biến quá trình đào tạo thànhquá trình tự đào tạo và quá trình nâng cao chất lượng chính trị thành quátrình tự nâng cao Hay nói cách khác, tính tích cực, tự học, tự rèn củangười sinh viên tạo thành động lực to lớn của quá trình giáo dục - đàotạo và nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên ở Trường Cao đẳngCông nghiệp Dệt - may Nam Định.

Giải quyết tốt các mâu thuẫn thông qua tính tích cực, chủ động, tựhọc, tự rèn của sinh viên còn góp phần chuyển hóa các giá trị chính trị xãhội và các phẩm chất chính trị cấu thành chất lượng chính trị Sự chuyểnhóa được diễn ra theo chiều hướng từ ngoài vào trong, từ chất lượng thấpđến chất lượng cao hơn Khởi điểm của sự chuyển hóa hay của quá trìnhnâng cao chất lượng chính trị là hoạt động trang bị hệ thống tri thức Ngườisinh viên trước khi theo học tại nhà trường tuy đã có sự trang bị tri thức ởcác cấp học trước đó nhưng đa phần là các tri thức khoa học phổ thông còntri thức lý luận chính trị có sự hạn chế nhất định Sự hạn chế về tri thức lýluận chính trị tất yếu dẫn đến các phẩm chất chính trị của người sinh viêntrước khi theo học tại nhà trường là chưa ổn định, kém phát triển, đặc biệt

là sự yếu kém trong tham gia các quan hệ và các hoạt động chính trị - xãhội Hay nói cách khác, chất lượng chính trị chưa tốt Chính thông qua tínhtích cực, chủ động, tự học, tự rèn của người sinh viên mà sự tiếp nhận hệ

thống tri thức lý luận được diễn ra nhanh chóng và hiệu quả bởi họ đã xâydựng được mục đích và động cơ học tập đúng đắn Khi tri thức lý luận chính trịđược trang bị đầy đủ sẽ tạo tiền đề, cơ sở cho sự chuyển biến theo hướng tíchcực của các phẩm chất chính trị khác Cùng với sự tác động mang tích chủ đíchcủa các chủ thể khác và sự bảo đảm của các yếu tố quy định, quá trình nângcao chất lượng chính trị của sinh viên sẽ diễn ra thuận lợi và đạt hiệu quả cao.Ngược lại, khi sinh viên không có tính tích cực, chủ động, tự học, tự rèn thìngay từ khâu xuất phát là trang bị tri thức lý luận chính trị cũng sẽ diễn ra khókhăn, kết quả không cao, không thâm nhập, chuyển hóa vào bên trong ngườisinh viên và tất nhiên, rất khó hình thành các phẩm chất cấu thành chất lượngchính trị khác Cùng với đó, thiếu tính tích cực, chủ động, tự học, tự rèn củangười sinh viên sẽ làm cho sự tác động của các yếu tố quy định khác mang tínhhời hợt, không thể tạo ra sức mạnh thúc đẩy quá trình nâng cao chất lượngchính trị của sinh viên ở Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định.Nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệpDệt - may Nam Định hiện nay chịu sự quy định của các yếu tố: chất lượngtuyển chọn, quản lý, rèn luyện sinh viên; chất lượng giáo dục chính trị,

tư tưởng; tính tích cực, chủ động, tự học, tự rèn của sinh viên và môitrường chính trị, môi trường văn hóa của Nhà trường, địa phương Cácyếu tố này là một thể thống nhất, tác động lẫn nhau và có vai trò quyđịnh đến nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳngCông nghiệp Dệt - may Nam Định theo phạm vi, góc độ và mức độ khácnhau Do đó, trong hoạt động nâng cao chất lượng chính trị của sinh viênTrường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định hiện nay, các chủthể cần nhận thức đầy đủ các yếu tố quy định và định hướng nó để tạođộng lực cho quá trình này

*

* *

Chất lượng chính trị của sinh viên trường Cao đẳng Công nghiệpDệt - may Nam Định là tổng hòa các phẩm chất chính trị cần thiết, bảođảm cho họ đáp ứng các yêu cầu về chính trị - yếu tố cơ bản để hìnhthành phẩm chất và năng lực của sinh viên Nâng cao chất lượng chínhtrị có ý nghĩa và vai trò quan trọng không chỉ đối với người sinh viên màcòn có ý nghĩa và vai trò quan trọng trong xây dựng trường Cao đẳngCông nghiệp Dệt - may Nam Định giai đoạn mới, góp phần bồi dưỡng,phát triển truyền thống của Nhà trường, xây dựng Nhà trường đủ sức đápứng yêu cầu nhiệm vụ giai đoạn hiện nay Đây là quá trình mang tínhchủ đích của các chủ thể, các lực lượng trong Nhà trường, gia đình, địaphương và xã hội nhằm hướng đến gia tăng các giá trị chính trị, cácphẩm chất trong cấu trúc chất lượng chính trị của người sinh viên, đápứng theo yêu cầu nhiệm vụ giáo dục - đào tạo trong tình hình mới.

Quá trình nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên trường Caođẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định chịu sự quy định của nhiều nhân

tố mang tính khách quan lẫn chủ quan, trong đó chủ quan là chủ yếu.Mỗi một nhân tố quy định tới quá trình này theo những góc độ và tínhchất khác nhau Song chúng có mối liên hệ qua lại, chi phối nhau, vì vậy,các chủ thể cần nhận thức đầy đủ các nhân tố này, đặc biệt là tính tíchcực, chủ động, sáng tạo của người sinh viên

Chương 2

THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP CƠ BẢN NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CHÍNH TRỊ CỦA SINH VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG CÔNG NGHIỆP

DỆT - MAY NAM ĐỊNH HIỆN NAY

2.1 Thực trạng nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định hiện nay

2.1.1 Ưu điểm về nâng cao chất lượng chính trị của sinh viên trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định hiện nay

* Ưu điểm về chất lượng công tác tuyển chọn, quản lý và rèn luyện sinh viên của Trường Cao đẳng Công nghiệp Dệt - may Nam Định hiện nay