Dạy học dự án liên kết hóa học hóa học 10

Tài liệu này bao gồm: PHẦN I: Dạy học dự án chủ đề Liên kết hóa học 1. Giáo án dạy học dự án 2. Sản phẩm của các nhóm PHẦN II: Nội dung kiến thức chuyên đề Liên kết hóa học Công thức hóa học PHẦN III: Ngân hàng bài tập chuyên đề Liên kết hóa học Công thức hóa học

Trang 1

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC KHOA CÁC KHOA HỌC GIÁO DỤC

GIÁO ÁN DẠY HỌC DỰ ÁN

CHUYÊN ĐỀ: LIÊN KẾT HÓA HỌC

Học phần: Dạy học Hóa học phổ thông theo chuyên đề

Mã học phần: TMT 2035

Giảng viên hướng dẫn: TS Vũ Minh Trang

Nhóm sinh viên (nhóm 3): Nguyễn Chu Minh Ánh (15010304)

Trương Thị Ngân Hà (15010309) Nguyễn Thị Thanh Hằng (15010311)

Nguyễn Xuân Thu (15010336)

Chuyên ngành: Sư phạm Hóa học

Trang 2

MỤC LỤC

Lời cảm ơn 2

DANH MỤC VIẾT TẮT 3

PHẦN I: Dạy học dự án chủ đề Liên kết hóa học 4

1 Giáo án dạy học dự án 4

2 Sản phẩm của các nhóm 32

PHẦN II: Nội dung kiến thức chuyên đề Liên kết hóa học - Công thức hóa học 47

PHẦN III: Ngân hàng bài tập chuyên đề Liên kết hóa học - Công thức hóa học 91

Trang 3

LỜI CẢM ƠN

Thực tế luôn cho thấy sự trưởng thành của mỗi người đều cần có những sự hỗ trợ từ những người xung quanh Trong suốt quá trình học tập đến khi hoàn thành bài tiểu luận, chúng em đã nhận được sự hướng dẫn tận tình của cô và cảm thấy mình hiểu biết và trưởng thành hơn rất nhiều Những bài giảng của cô không chỉ sâu sắc và đa dạng kiến thức mà còn rèn luyện cho chúng em nhiều kĩ năng, hiểu biết và những kinh nghiêm cho việc học tập và làm việc sau này

Với tấm lòng biết ơn vô cùng sâu sắc, chúng em xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất đến cô Vũ Minh Trang đã dùng tri thức và tâm huyết của mình để có thể trao cho chúng em những kiến thức và bài học quý báu suốt quãng thời gian học tập

Bài tiểu luận còn nhiều thiếu sót, chúng em rất mong nhận được ý kiến đóng góp của thầy cô để bài luận được hoàn thiện hơn

Chúng em xin chân thành cảm ơn!

Nhóm sinh viên

Trang 5

PHẦN I DẠY HỌC DỰ ÁN PHẦN LIÊN KẾT HÓA HỌC

1 Giáo án dạy học dự án

CHỦ ĐỀ: LIÊN KẾT HÓA HỌC

*Bối cảnh xây dựng chủ đề

Ngày nay cùng với sự phát triển không ngừng của các ngành khoa học, hoá học cũng

đã bước sang một trang mới và đạt được rất nhiều các thành tựu Do đó việc nhận thức một cách đúng đắn và đầy đủ các thành tựu khoa học hoá học là một điều rất quan trọng Đối tượng nghiên cứu của hóa học là các nguyên tố, hợp chất, nguyên tử, phân tử, và các phản ứng hóa học xảy ra giữa những thành phần đó Trong tự nhiên, nguyên tử của các nguyên tố tồn tại dưới dạng phân tử hoặc tinh thể do giữa chúng xuất hiện các liên kết Liên kết hóa học là sự kết hợp giữa các nguyên tử tạo thành phân tử hay tinh thể bền vững hơn Em hãy đóng vai là nhà nghiên cứu khoa học tìm hiểu về đặc điểm, bản chất của các loại liên kết hóa học và vai trò của chúng đối với các chất

*Đối tượng: Học sinh lớp 10A4 trường THPT Khoa học Giáo dục

*Thời gian: 2 tuần

*Phương pháp: Làm việc theo nhóm, thu thập và xử lí thông tin, trình bày sản phẩm bằng 1

tiểu phẩm ngắn 5-7 phút

* Công tác chuẩn bị của giáo viên

- GV soạn kế hoạch dự án, các hướng dẫn nghiên cứu, thang đánh giá, tài liệu hỗ trợ GV và

HS

- In các tài liệu trên để phát cho mỗi nhóm HS

- Chuẩn bị trang thiết bị và cơ sở vật chất tốt để thực hiện dự án

*Thực hiện dự án:

- Chia nhóm: Chia 4 nhóm (mỗi nhóm 8 HS)

- Nhiệm vụ của giáo viên:

 Tổ chức cho từng nhóm thảo luận để xây dựng kế hoạch thực hiện dự án, theo dõi, hướng dẫn các nhóm thực hiện

 Phân công nhiệm vụ cho mỗi nhóm

 Thường xuyên kiểm tra, nhắc nhở các nhóm trong quá trình làm việc của các nhóm

Trang 6

Trình bày được bản chất của liên kết ion qua tìm hiểu:

- Định nghĩa liên kết ion

- Sự tạo thành ion, cation, anion, ion đơn nguyên tử và ion đa nguyên tử

- Sự tạo thành liên kết ion trong phân tử 2 nguyên tử và trong phân tử nhiều nguyên tử

- Điều kiện hình thành liên kết ion

* Lưu ý: Đầy đủ minh họa bằng hình ảnh hoặc mô hình trực quan

4 bạn:

- Tập hợp thông tin tìm kiếm được hoàn thành sản phẩm bản word của nhóm

- Lên ý tưởng xây dựng kế hoạch tổ chức buổi báo cáo sản phẩm của nhóm

Cả nhóm:

- Cùng họp và thống nhất ý tưởng và xây dựng bài báo cáo: Hình thức báo cáo là một tiểu phẩm ngắn (tình huống trong đời sống, chương trình truyền hình,…) Sau đó nhóm thực hiện sản phẩm sẽ cung cấp thêm các thông tin liên quan đến từ khóa, từ đó truyền đạt nội dung kiến thức cần trình bày Phải xây dựng bộ câu hỏi, các từ khóa trả lời, các thông tin bổ sung thêm để đưa kiến thức tới các bạn trong lớp

- Chọn 1 bạn điều chỉnh âm thanh, 1 bạn MC

- Chọn 6 bạn tham gia trình bày tiểu phẩm của nhóm

Trang 7

Nhóm 2 4 bạn:

Trình bày được bản chất của liên kết cộng hóa trị qua tìm hiểu:

- Định nghĩa liên kết cộng hóa trị

- Sự tạo thành liên kết cộng hóa trị theo thuyết Lewis + Sự tạo thành liên kết cộng hóa trị trong phân tử đơn chất + Sự tạo thành liên kết cộng hóa trị trong phân tử đơn chất + Phân loại liên kết cộng hóa trị

- Sự tạo thành liên kết cộng hóa trị theo thuyết VB – sự xen phủ obitan + Sự tạo thành liên kết σ, liên kết π

+ Sự tạo thành liên kết đơn, liên kết đôi, liên kết ba + Sự lai hóa các obitan nguyên tử

4 bạn:

Cả nhóm:

- Cùng họp và thống nhất ý tưởng và xây dựng bài báo cáo: Hình thức báo cáo là một tiểu phẩm ngắn (tình huống trong đời sống, chương trình truyền hình…), Sau đó nhóm thực hiện sản phẩm sẽ cung cấp thêm các thông tin liên quan đến từ khóa, từ đó truyền đạt nội dung kiến thức cần trình bày Phải xây dựng bộ câu hỏi, các từ khóa trả lời, các thông tin bổ sung thêm để đưa kiến thức tới các bạn trong lớp

- Chọn 6 bạn tham gia trình bày tiểu phẩm của nhóm Nhóm 3 4 bạn:

Trình bày được bản chất của liên kết kim loại qua tìm hiểu:

- Định nghĩa liên kết kim loại

- Mạng tinh thể kim loại

- Ảnh hưởng của liên kết kim loại lên tính chất của các kim loại

Trang 8

4 bạn:

Cả nhóm:

- Cùng họp và thống nhất ý tưởng và xây dựng bài báo cáo: Hình thức báo cáo là một tiểu phẩm ngắn (tình huống trong đời sống, chương trình truyền hình…), Sau đó nhóm thực hiện sản phẩm sẽ cung cấp thêm các thông tin liên quan đến từ khóa, từ đó truyền đạt nội dung kiến thức cần trình bày Phải xây dựng bộ câu hỏi, các từ khóa trả lời, các thông tin bổ sung thêm để đưa kiến thức tới các bạn trong lớp

- Chọn 6 bạn tham gia trình bày tiểu phẩm của nhóm Nhóm 4 4 bạn:

Trình bày được bản chất của liên kết Hidro qua tìm hiểu:

- Định nghĩa liên kết Hidro

- Điều kiện hình thành liên kết Hidro

- Phân loại liên kết Hidro

- Đánh giá độ mạnh yếu của liên kết Hidro

- Ảnh hưởng của liên kết Hidro đến độ sôi và độ tan

4 bạn:

Cả nhóm:

- Cùng họp và thống nhất ý tưởng và xây dựng bài báo cáo: Hình thức báo cáo là một tiểu phẩm ngắn (tình huống trong đời sống, chương trình truyền hình…), Sau đó nhóm thực hiện sản phẩm sẽ cung cấp thêm các thông tin liên quan đến từ khóa, từ đó truyền đạt nội dung kiến thức cần trình bày Phải

Trang 9

xây dựng bộ câu hỏi, các từ khóa trả lời, các thông tin bổ sung thêm để đưa kiến thức tới các bạn trong lớp

- Chọn 6 bạn tham gia trình bày tiểu phẩm của nhóm

KẾ HOẠCH THỰC HIỆN

Kế hoạch thực hiện nhóm 1:

Tuần 1 1.Tìm hiểu:

- Sự tạo thành ion, cation, anion, ion đơn nguyên tử và ion đa nguyên tử

- Sự tạo thành liên kết ion trong phân tử 2 nguyên tử và trong phân tử nhiều nguyên tử

2 Sưu tầm tài liệu: hình ảnh, mô hình trực quan

3 Xây dựng ý tưởng kịch bản

Bản word đầy đủ nội dung tìm hiểu

Các hình ảnh, mô hình trực quan Dàn ý, ý tưởng của nhóm

Sách giáo khoa hoá học lớp 10 và hoá học nâng cao lớp

10, tạp chí hoá học

và ứng dụng, các bài viết về liên kết ion trên mạng internet

Các hình ảnh, mô hình trên youtube, internet

Tuần 2 1.Xây dựng kịch bản hoàn chỉnh,

chuẩn bị thiết bị kĩ thuật, âm thanh theo kịch bản

2 Trình bày sản phẩm của nhóm trước giáo viên và tập thể lớp

Kịch bản hoàn chỉnh

Phông nền, âm thanh, thiết bị kĩ thuật … (nếu có) Buổi báo cáo thành công

Trang 10

- Sự tạo thành liên kết cộng hóa trị theo thuyết Lewis

+ Sự tạo thành liên kết cộng hóa trị trong phân tử đơn chất

+ Phân loại liên kết cộng hóa trị

- Sự tạo thành liên kết cộng hóa trị theo thuyết VB – sự xen phủ obitan

+ Sự tạo thành liên kết σ, liên kết

π + Sự tạo thành liên kết đơn, liên kết đôi, liên kết ba

+ Sự lai hóa các obitan nguyên tử

và ứng dụng, các bài viết về liên kết cộng hóa trị trên mạng internet

Trang 11

và ứng dụng, các bài viết về liên kết kim loại trên internet

Tuần 2 1 Xây dựng kịch bản hoàn chỉnh,

Sách giáo khoa hoá học lớp 10 và hoá học nâ

Trang 12

ng cao lớp 10, tạp chí hoá học và ứng dụng, các bài viết

về liên kết kim loại trên internet

TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ SẢN PHẨM VÀ PHIẾU ĐÁNH GIÁ

Trang 13

+ Phần biểu diễn vở kịch trước lớp được đánh giá qua các tiêu chí:

Sự tham gia của các thành viên

Diễn xuất của học sinh

Thời lượng vở kịch

+ Đánh giá sự hoạt động nhóm được đánh giá qua các tiêu chí:

Tham gia đầy đủ các buổi họp nhóm

Tham gia đóng góp ý tưởng và ý kiến

Hoàn thành phần công việc được giao đúng thời hạn

Chất lượng hoàn thành phần công việc được giao

Hợp tác tốt với các thành viên trong nhóm

* Rubric đánh giá sản phẩm

- Rubric đánh giá kịch bản (50% số điểm):

PHIẾU 1: ĐÁNH GIÁ KỊCH BẢN

Nhóm thực hiện đánh giá: ………

Nhóm được đánh giá: ………

Tên vở kịch: ………

Lớp: ……… Ngày đánh giá: ………

Nội

dung

(8

điểm)

Tên vở

kịch

(1 điểm)

- Tên vở kịch hay, phù hợp , giàu biểu hiện cho tác phẩm , gây ấn tượng với người xem và đúng với trọng tâm vấn đề của vở kịch

- Chỉ ra được vấn

đề chính hoặc vấn

- Tên vở kịch hay, phù hợp và đúng với trọng tâm của

vở kịch

- Chỉ ra được vấn

đề chính hoặc vấn

đề nổi bật của vở kịch của vở kịch

- Tên vở kịch hay tuy nhiên chưa đúng trọng tâm vấn đề của vở kịch

- Chưa chỉ ra được vấn đề chính hoặc vấn đề nổi bật của vở kịch

- Tên vở kịch dài dòng , lủng củng, không đúng trọng tâm vấn đề của vở kịch

- Chưa chỉ ra được vấn đề chính hoặc vấn

đề nổi bật của vở kịch

Trang 14

đề nổi bật của vở kịch

+ Khái niệm + Điều kiện hình thành liên kết + Dấu hiện nhận biết

+ Phân loại (nếu có)

+ Vai trò của liên kết

- Vở kịch giới thiệu được loại liên kết:

Nhưng thiếu 1 trong các phần sau:

+ Vai trò của liên kết

- Vở kịch giới thiệu được loại liên kết:

Thiếu 2 trong các phần sau:

+ Vai trò của liên kết)

-Vở kịch giới thiệu được loại liên kết, tuy nhiên các nội dung sau còn thiếu hoặc chưa chính xác

dễ dàng theo dõi

Các phân cảnh có liên kết chặt chẽ với nhau

- Mạch truyện logic và hợp lý

Các phân cảnh có liên kết tương đối chặt chẽ với nhau

- Mạch truyện tương đối logic và hợp lý Các phân cảnh có liên kết tương đối chặt chẽ với nhau

- Mạch truyện chưa logic và hợp lý Các phân cảnh không có sự liên kết với nhau

- Có tính sáng tạo nhưng lồng ghép

- Chưa có tính sáng tạo, gây

Trang 15

(1 điểm) sáng tạo một cách

hợp lý vào vở kịch

sự sáng tạo vào vở kịch chưa được hợp lí

sự sáng tạo vào vở kịch làm sai kiến thức

cảm giác nhàm chán cho người xem

- Sử dụng phông chữ Time News Roman, cỡ chữ

13, giãn dòng 1,5 , căn chỉnh lề và đoạn văn bản

- Trình bày tương đối rõ ràng, không

có lỗi chính tả

- Sử dụng phông chữ Time News Roman, cỡ chữ

13, giãn dòng 1,5 , căn chỉnh lề và đoạn văn bản

- Trình bày tương đối rõ ràng, tuy nhiên còn mắc lỗi chính tả

- Sử dụng phông chữ Time News Roman và cỡ chữ

13, tuy nhiên chưa giãn dòng , căn chỉnh lề và đoạn văn bản

- Trình bày cẩu thả, sai chính tả nhiều

- Phông chữ và

cỡ chữ toàn văn bản không đồng

bộ Chưa giãn dòng, căn chỉnh

lề và đoạn văn bản

Trang 16

- Rubric đánh giá phần biểu diễn (30% số điểm)

PHIẾU 2: ĐÁNH GIÁ DIỄN KỊCH

Nhóm thực hiện đánh giá: ………

Nhóm được đánh giá: ………

Tên vở kịch: ………

Lớp: ……… Ngày đánh giá: ………

Tham gia

(2 điểm)

- Trên 80% số thành viên của nhóm tham gia đảm nhiệm một vai trò trong vở kịch biểu diễn trước lớp

-Từ 60-80% số thành viên tham gia đảm nhiệm một vai trò nào trong vở kịch biểu diễn trước lớp

- Chỉ có 40-60%

số thành viên tham gia đảm nhiệm một vai trò nào trong vở kịch biểu diễn trước lớp

- Dưới 40% số thành viên tham gia đảm nhiệm một vai trò nào trong vở kịch biểu diễn trước lớp

Diễn xuất

(6 điểm)

- Các diễn viên thuộc lời thoại,

có diễn xuất, biểu cảm tự nhiên, giọng nói truyền cảm, ngôn ngữ

cơ thể tốt

- Các diễn viên

có sự tương tác , kết hợp với nhau tốt

- Các diễn viên thuộc lời thoại,

có diễn xuất tự nhiên, giọng nói truyền cảm, ngôn ngữ cơ thể còn gượng gạo

- Các diễn viên

có sự tương tác , kết hợp với nhau

- Các diễn viên đôi lúc còn chưa nhớ lời thoại, có diễn xuất tương đối tự nhiên, ngôn ngữ cơ thể còn gượng gạo

- Các diễn viên

có sự tương tác , kết hợp với nhau

- Các diễn viên chưa thuộc lời thoại, diễn xuất chưa tự nhiên, giọng nói còn run và lắp bắp

- Các diễn viên chưa có sự tương tác và kết hợp với nhau

Thời - Vở kịch có thời - Vở kịch có thời - Vở kịch có thời - Vở kịch có thời

Trang 17

lượng vở

kịch

(2 điểm)

lượng đúng với yêu cầu

(10 phút)

lượng gần đúng với yêu cầu (nhiều hoặc ít hơn yêu cầu<1 phút)

lượng gần đúng với yêu cầu (nhiều hoặc ít hơn yêu cầu < 3 phút)

lượng không đúng với yêu cầu (nhiều hoặc

ít hơn yêu cầu <

- Rubric đánh giá hoạt động nhóm (20% số điểm)

PHIẾU 3: ĐÁNH GIÁ HOẠT ĐỘNG NHÓM

Nhóm thực hiện đánh giá: ……… Thành viên được đánh giá: ……… Lớp: ……… Ngày đánh giá: ………

Trang 18

2 1,5 1 0,5 Hoàn thành phần công việc

được giao đúng thời hạn

(2 điểm)

Hoàn thành đúng hạn

Trễ hạn 1 ngày

Trễ hạn 2 ngày

Không hoàn thành (trễ hạn

Khá

Trung bình Không

Dựa vào điểm thành phần của 3 phiếu đánh giá trên,

Tổng điểm của thành viên được tính theo công thức:

*Ý nghĩa của sản phẩm

- Học sinh phát huy được tối đa năng lực tìm hiểu, năng lực thu thập thông tin qua các kênh

khác nhau như đời sống thực tiễn, internet, sách báo, truyền hình,… liên quan các loại liên kết hóa học

- Nâng cao tinh thần hợp tác giữa các thành viên trong nhóm, giúp HS thêm yêu thích môn hóa học

- Thông qua dạy học dự án hình thành cho HS khả năng vận dụng linh hoạt các kiến thức liên môn, sáng tạo trong việc vận dụng kiến thức vào thực tiễn

TỔNG ĐIỂM =

Trang 19

KẾ HOẠCH BÀI DẠY Người soạn

Họ và tên

Quận

Trường THPT Khoa học Giáo dục

Tổng quan về bài dạy

Tiêu đề bài dạy: Liên kết hóa học

Tóm tắt bài dạy

Bài học cung cấp cho HS các kiến thức liên quan đến 4 loại liên kết hóa học quan trọng: liên kết ion, liên kết cộng hóa trị, liên kết kim loại và liên kết Hidro, giúp HS trình bày và giải thích được bản chất và sự hình thành của các loại liên đó trong các hợp chất

Chuẩn kiến thức cơ bản

Chuẩn nội dung và quy chuẩn

 Bản chất, sự hình thành và vai trò của 4 loại liên kết hóa học:

+ Liên kết ion

+ Liên kết cộng hóa trị

+ Liên kết kim loại

+ Liên kết Hidro

Trang 20

Mục tiêu đối với học sinh / kết quả học tập

Kiến thức:

Các kiến thức về Hóa học:

 Nêu được định nghĩa: liên kết ion, liên kết cộng hóa trị, liên kết kim loại, liên kết Hidro

 Mô tả được sự hình thành ion, cation, anion, ion đơn nguyên tử và ion đa nguyên tử,

sự tạo thành liên kết ion trong phân tử 2 nguyên tử và trong phân tử nhiều nguyên tử

 Giải thích được điều kiện hình thành liên kết ion

 Mô tả được sự hình thành liên kết cộng hóa trị theo thuyết Lewis

 Phân loại được liên kết cộng hóa trị dựa trên đặc điểm của liên kết

 Giải thích được sự tạo thành liên kết đơn, liên kết đôi, liên kết ba dựa trên sự xen phủ obitan

 Trình bày được khả năng lai hóa của các obitan nguyên tử

 Giải thích được ảnh hưởng của liên kết kim loại lên tính chất của các kim loại

 Giải thích được điều kiện hình thành liên kết Hidro

 Phân loại được liên kết Hidro dựa trên đặc điểm của liên kết

 Đánh giá được độ mạnh yếu của liên kết Hidro

 Giải thích được ảnh hưởng của liên kết Hidro đến độ sôi và độ tan

 Hệ thống hóa toàn bộ kiến thức về 4 loại liên kết hóa học

Các kiến thức về Văn học:

 Xây dựng vở kịch có nội dung liên quan đến bài học tạo hứng thú học tập

Kỹ năng:

 Nâng cao khả năng giải quyết vấn đề, hợp tác và làm việc nhóm

 Hệ thống hóa, thiết lập mối liên hệ giữa các mảng kiến thức với nhau

 Viết được công thức electron, công thức cấu tạo và công thức phân tử của một số hợp chất cụ thể

Trang 21

Bộ câu hỏi định hướng

Câu hỏi khái

Trang 22

Câu hỏi nội

 Có bao nhiêu cách để phân loại liên kết cộng hóa trị

 Ưu, nhược điểm của thuyết Lewis và thuyết VB là gì?

Nhóm 3:

 Liên kết kim loại là gì?

 Mạng tinh thể kim loại là gì?

 Liên kết kim loại có ảnh hưởng như thế nào lên tính chất của các kim loại?

Nhóm 4:

 Liên kết Hidro là gì?

 Liên kết Hidro hình thành trong điều kiện nào?

 Có mấy loại liên kết Hidro và độ mạnh yếu của chúng như thế nào?

 Liên kết Hidro có ảnh hưởng gì đến độ sôi và độ tan?

Trang 23

Chi tiết bài dạy Các bước tiến hành dạy học dự án

đó Trong tự nhiên, nguyên tử của các nguyên tố tồn tại dưới dạng phân tử hoặc tinh thể do giữa chúng xuất hiện các liên kết Liên kết hóa học là sự kết hợp giữa các nguyên tử tạo thành phân tử hay tinh thể bền vững hơn Để giúp các em hiểu sâu hơn về các loại liên kết hóa học và đặc điểm cũng như vai trò của chúng thì

Trang 24

Liên kết hóa học là sự kết hợp giữa các nguyên tử để tạo thành phân tử hay tinh thể bền vững Các nguyên tử của các nguyên tố có khuynh hướng liên kết với nguyên tố khác để tạo thành cấu hình electron bền vững giống như khí hiếm (có 2 hoặc 8 electron lớp ngoài cùng)

- Em hãy kể tên một số liên kết hóa học

mà e biết hoặc e đã được học

Có những dạng liên kết hóa học sau:

nhau trong các phân tử hay các tinh thể

Liên kết cộng hóa trị, liên kết ion, liên kết hidro

10 phút Xây dựng

ý tưởng

Tổ chức cho HS phát triển ý tưởng: Cả lớp cùng suy nghĩ và đưa cho cô các ý tưởng nghiên cứu liên quan chủ đề học tập ngày hôm nay

Cô sẽ thống nhất lớp chúng ta sẽ tìm hiểu

về 4 loại liên kết hóa học bao gồm: Liên kết ion, liên kết cộng hóa trị, liên kết Hidro và liên kết kim loại

Trao đổi, xây dựng các ý tưởng thực hiện sản phẩm

-GV chia lớp thành 4 nhóm ( mỗi nhóm 8 học sinh)

- Nhóm trưởng phân công nhiệm vụ cho từng cá nhân bám sát yêu cầu, nhiệm vụ của nhóm mình

- Thảo luận, xây dựng kế

Trang 25

để liên lạc trao đổi)

- GV hướng dẫn tìm tài liệu: Sử dụng internet, tìm trên sách Hóa 10, báo, …

- GV thống nhất với HS thời gian thực hiện dự án 1 tuần

- GV khuyến khích các em làm việc độc lập, song tính hợp tác làm việc nhóm cũng cần đặt lên cao đặc biệt là khi tổng hợp, phân tích xử lí thông tin

- Giáo viên cung cấp bộ câu hỏi định hướng

- Đưa ra mẫu sổ theo dõi dự án, hướng dẫn cách ghi chép sổ theo dõi để các nhóm ghi chép hoạt động của nhóm khi thực hiện dự án

- Giáo viên đưa ra các tiêu chí đánh giá sản phẩm của dự án để HS định hướng làm

hoạch thực hiện nhiệm vụ của từng nhóm

- Lập kế hoạch cho quá trình thực hiện dự án, bảng phân công công việc nêu rõ nhiệm vụ của từng thành viên

- Trao đổi với GV về các vấn đề liên quan đến nội dung, tìm tài liệu

Trang 26

- Các nhóm nộp sản phẩm dự án bản word bao gồm kịch bản và kiến thức về loại liên kết phụ trách vào buổi báo cáo sản phẩm, kịch bản gửi vào mail vào trước 1 ngày báo cáo sản phẩm

20 phút Thảo luận Đưa các sách, tạp chí, trang web hóa học

học sinh có thể tìm hiểu: sách hóa học 10, hóa học nâng cao 10, tạp chí hóa học và ứng dụng, tạp chí hóa học và đời sống, , Giải đáp các thắc mắc của HS về dự án

- Thảo luận và nêu câu hỏi

- Phân công nhiệm vụ cho các bạn trong nhóm: Những bạn nào tìm hiểu về kiến thức hóa học, bạn nào sưu tầm hình ảnh minh họa, video, bạn nào làm slide, bạn nào thuyết trình sản phẩm nhóm

- Lên thời gian thực hiện và lịch họp nhóm để tổng hợp kiến thức, xây dựng sản phẩm

1 tuần: Thực hiện kế hoạch dự án

Gợi ý về ý tưởng cho kịch bản trình diễn

- Các thành viên tìm hiểu nội dung do nhóm trưởng phân công

- Liên hệ với GV để được

tư vấn, hỗ trợ về kiến thức nếu cần

Trang 27

- Hoàn thành sản phẩm

- Nhóm trưởng gửi danh sách thành viên và bản báo cáo tóm tắt cho GV trước ngày báo cáo

Tiết 2: Báo cáo bài thu hoạch của các nhóm

Hoạt động 1: Giới thiệu mục tiêu, lí do, nội dung tiết học (5 phút)

- Nêu thứ tự trình bày sản phẩm của các

nhóm và yêu cầu các nhóm còn lại lắng

Hoạt động 2: Giới thiệu đại diện các nhóm lên thuyết trình

- GV dẫn dắt: Sau một tuần làm việc nghiêm

túc, khẩn trương của cả cô và và trò chúng

ta, hôm nay tại lớp 10A4 chúng ta cùng đến

với buổi báo cáo sản phẩm thu được của các

nhóm Đầu tiên chúng ta hãy đến phần trình

bày sản phẩm dự án về Liên kết ion của

nhóm 1 Chúng ta hãy cùng nhau theo dõi

trên bục giảng phần trình bày sản phẩm của

nhóm 1

- GV: Cô cảm ơn phần trình bày sản phẩm

Nhóm 1 với dự án về liên kết ion (5-7 phút )

Trình bày vở kịch qua đó truyền đạt được các nội dung:

- Sự tạo thành ion, cation, anion, ion đơn nguyên

tử và ion đa nguyên tử

- Sự tạo thành liên kết ion trong phân tử 2 nguyên

tử và trong phân tử nhiều nguyên tử

+ Học sinh trình bày bằng hình thức diễn kịch, có

Trang 28

của nhóm 1 Qua sản phẩm trình bày của

nhóm 1, các em đã thấy hiểu hơn về đặc

điểm, sự hình thành và vai trò của liên kết

ion Các nhóm khác cần hiểu thêm các vấn

đề liên quan đến Liên kết ion mời đặt thêm

câu hỏi để nhóm 1 trả lời

- GV tổ chức cho nhóm khác đặt câu hỏi

(nếu có) cho nhóm 1 trả lời

GV: Chốt kiến thức nhóm 1 đã ghi lên trên

bảng, và yêu cầu các bạn ngồi dưới hoàn

thành phiếu học tập phần Liên kết ion

sự mình họa bằng hình ảnh hoặc mô hình trực quan

+ Các học sinh khác lắng nghe, nhận xét và bổ sung

+ Học sinh nhóm khác đặt câu hỏi phỏng vấn + Đại diện nhóm 1 trả lời câu hỏi, các học sinh còn lại lắng nghe, chỉnh sửa và bổ sung

+ Các nhóm khác theo dõi và chấm điểm cho nhóm bạn theo bảng tiêu chí được phát

- GV: Tiếp theo đây cũng là một loại liên kết

rất phổ biến, đó là liên kết cộng hóa trị

Chúng ta sẽ cùng đến với phần trình bày sản

phẩm của nhóm 2 ngay bây giờ Cả lớp hãy

cùng tập trung theo dõi phần trình bày sản

phẩm của nhóm 2

Nhóm 2 với dự án về Liên kết cộng hóa trị (5-7 phút )

Sản phẩm của nhóm gồm các nội dung:

- Sự tạo thành liên kết cộng hóa trị theo thuyết Lewis

+ Sự tạo thành liên kết cộng hóa trị trong phân tử đơn chất

+ Phân loại liên kết cộng hóa trị

- Sự tạo thành liên kết cộng hóa trị theo thuyết VB – sự xen phủ obitan

+ Sự tạo thành liên kết σ, liên kết π

Trang 29

- GV: Yêu cầu các nhóm khác nhận xét, bổ

sung và đặt câu hỏi phỏng vấn

- GV chốt lại kiến thức nhóm 2 đã trình bày

trên bảng và yêu cầu các bạn dưới lớp hoàn

thành phiếu học tập phần Liên kết cộng hóa

trị

+ Sự tạo thành liên kết đơn, liên kết đôi, liên kết ba + Sự lai hóa các obitan nguyên tử

- GV: Cô cảm ơn phần trình bày sản phẩm

của nhóm 2 Qua tiểu phẩm của nhóm 2, các

em đã thấy hiểu hơn về định nghĩa, sự tạo

thành liên kết cộng hóa trị và phân loại liên

kết cộng hóa trị phải không nào Tiếp theo

đây, chúng ta cùng nhiệt liệt chào đón sự

xuất hiện trên sân khấu nhóm số 3 sẽ trình

bày sản phẩm về Liên kết kim loại Xin mời

nhóm 3

- GV chốt lại kiến thức nhóm 3 đã trình bày

thành phiếu học tập phần Liên kết kim loại

Nhóm 3 với dự án về Liên kết kim loại (5-7 phút)

+ Các nhóm khác theo dõi và chấm điểm cho

nhóm bạn theo bảng tiêu chí được phát

Trang 30

-GV: Vậy là chúng ta vừa được xem những

phần trình diễn vô cùng đặc sắc mà vô cùng

bổ ích của 3 nhóm Và không để các em phải

chờ lâu hơn nữa, chúng ta sẽ cùng đến với

phần trình diễn của nhóm số 4 – cũng là

nhóm cuối cùng trong buồi ngày hôm nay,

cô xin mời nhóm 4 – nhóm liên kết Hidro

-GV chốt lại kiến thức nhóm 3 đã trình bày

thành phiếu học tập phần Liên kết Hidro

Nhóm 4 với dự án về Liên kết Hidro (5-7 phút)

Hoạt động 3: Nhận xét và củng cố (10 phút)

-GV cùng học sinh nhận xét về phần chuẩn bị và trình bày của các nhóm Đánh giá sản phẩm của các nhóm dựa vào phiếu đánh đánh giá sản phẩm dự án Giáo viên góp ý, chỉnh sửa cho các nhóm Giáo viên cùng HS trao đổi thống nhất ý kiến về sản phẩm của nhóm mình

- GV tuyên dương khen thưởng những nhóm hoàn thành tốt dự án đồng thời rút kinh nghiệm với các nhóm chưa hoàn thành dự án đúng yêu cầu

- Thu sổ theo dõi dự án để đánh giá hoạt động của nhóm và các thành viên trong nhóm Giáo viên cho điểm các thành viên trong nhóm

-GV nhắc lại nội dung của buổi báo cáo sản phẩm dự án

-GV thu lại các phiếu học tập từ học sinh

Trang 33

2 Sản phẩm của các nhóm

Nhóm 1: Liên kết ion TIỂU HÀNH TINH HÒA HỢP Các nhân vật:

STT Nhân vật

1 Nhà vua kim lọai

2 Nhà vua phi kim

3 Nhà khoa học

4 Quan kim loại Na

5 Quan phi kim Cl2

6 Lính kim loại

Dẫn chuyện: Tại một tiểu hành tinh có kim loại và phi kim sinh sống, tuy nhiên các kim loại sống ở một bên và các phi kim sống ở một của tiểu hành tinh Chúng được ngăn cách với nhau bằng một con sông Một ngày nọ các kim loại làm cây cầu bằng đá để đi sang bên các phi kim Vài ngày sau, ở vương quốc kim loại…

Quan: (Đến gặp nhà vua): Bẩm nhà vua, các kim loại sau khi sang bên các phi kim đều không thấy trở về

Nhà vua: Đó là những ai?

Quan: Đó là Ca, Mg

Dẫn chuyện: Trong khi nhà vua đang đau đầu suy nghĩ không biết phải đưa ra quyết định tìm người thế nào vì vốn dĩ 2 bên chưa từng gặp nhau thì một tên lính chạy hớt hải chạy vào:

- Bẩm nhà vua, có thư của vua phi kim gửi cho ngài

Nhà vua: Cầm lên đây ngay!

(Nhà vua cầm lấy lá thư, đọc rất nhanh sau đó truyền lệnh.)

Nhà vua: Lập tức chuẩn bị xe sang bên phi kim

Nhà vua kim loại, quan kim loại đến được vua phi kim đón tiếp cùng một nhà khoa học và một vị quan Bốn người cùng ngồi vào bàn

Vua phi kim: Chắc hẳn ngài cũng không ngạc nhiên khi tôi mời ngài đến đây, bởi vì có một

Trang 34

quốc chúng tôi, các ngài nhận được thông báo họ mất tích Thì tại vương quốc chúng tôi cũng có khá nhiều các phi kim mất tích Bởi lẽ trước giờ chúng ta chưa từng qua lại nên sẽ lý giải hiện tượng này, nên hôm nay tôi đã mời đến một nhà khoa học đến từ trái đất Nhà khoa học sẽ giúp chúng ta lý giải hiện tượng này

Nhà khoa học: Cảm ơn ngài Trước hết để lý giải cho hiện tương kì lạ này tôi xin mời mọi người theo dõi video sau (video phản ứng Na + Cl2)

(Hai vị quan lo lắng : Kia là bạn của chúng tôi đúng không

Nhà khoa học: Các ngài yên tâm, chỉ là họ đã liên kết với nhau thôi Họ đã liên kết với nhau trở thành tinh thể NaCl Như các ngài thấy ở trái đất kim loại và phi kim không chỉ tồn tại độc lập mà còn phản ứng với nhau tạo thành các hợp chất (Quay ra nói với 2 vị quan) Hai vị

có thể viết cho tôi cấu hình electron cảu hai vị không?

Quan Na: 1s22s22p63s1

Quan Cl2: 1s22s22p63s33p5

(Sau khi 2 quan viết lên bảng, nhà khoa học tiến lại): Như mọi người thấy, quan kim loại đang có 1e ở lớp ngoài cùng, còn pki kim đang thiếu 1e để có cấu hình bền vững Vì vậy khi giữa hai người xảy ra phản ứng hóa học, kim loại sẽ có khuynh hướng nhường electron trở thành ion dương và phi kim có khuynh hướng nhận electron trở thành ion âm Cụ thể ở đây chính là ion dương Na+ và ion âm Cl- Ngoài ra còn có ion đa nguyên tử như NH4+, OH- ,

Có lẽ các kim loại Ca và Mg sang đây đã tìm thấy tìm thấy phi kim nào đó và liên kết với họ rồi

Vua kim loại: Vậy là các kim loại đó đã cho bớt electron của mình để tạo liên kết ion với phi kim đúng không?

Vua phi kim: Bởi vì 2 ion mang điện tích ngược dấu hút nhau đã tạo nên phân tử NaCl đúng không?

Nhà khoa học: Vâng thưa đứa vua Tuy nhiên phân tử thường chỉ được hình thành từ kim loại điển hình và các phi kim điển hình VD như MgSO4, AgNO3,…

Nhà vua ion kim loại: Vậy từ nay hai vương quốc hãy giao lưu gặp mặt nhiều hơn để tiểu hành tinh ngày càng phong phú và đa dạng

Trang 35

Nhóm 2: Liên kết cộng hóa trị TRIỂN LÃM CỘNG HÓA TRỊ Dẫn chương trình: Chào mừng quý vị và các bạn đến với “Triển lãm cộng hóa trị” của

chúng tôi ngày hôm nay Trước mặt quý vị là những hình ảnh đẹp nhất được sưu tầm cho chủ đề liên kết Cộng hóa trị

Trước khi đến với các hình ảnh, chúng ta hãy cùng có một cái nhìn tổng quát: Vậy Liên kết cộng hóa trị là gì? Qua slide của ban tổ chức

Đến với buổi triển lãm của chúng ta, ban tổ chức mời đến Gilbert Newton Lewis là một nhà hóa học vật lý người Mỹ, và là Thành viên Hiệp hội Hoàng gia có một vài chia sẻ về Liên kết cộng hóa trị này Một đứa con tinh thần của ông

Gilbert Newton Lewis: Chào các bạn, thật vinh dự cho tôi ngày hôm nay được mời tới triển

lãm Tôi đã có vài phát hiện về mối liên kết cộng hóa trị và khái nièm cặp electron; các cấu trúc dấu chấm Lewis và vài đóng góp đối với lý thuyết liên kết hóa trị đã hình thành các lý thuyết hiện đại về liên kết hóa học

Có thể tóm tắt sự hình thành liên kết cộng hóa trị như sau: Khi tạo thành liên kết, các nguyên

tử tham gia liên kết có 8 electron ở lớp ngoài cùng tương tự nguyên tử khí hiếm

(Các electron không tham gia tạo thành liên kết cộng hoá trị được gọi là các electron không

liên kết Khi hai nguyên tử liên kết với nhau bằng 1 cặp electron chung là có liên kết đơn, 2 cặp e chung là liên kết đôi, 3 cặp e là liên kết 3)

Dẫn chương trình: Vâng rất cảm ơn những chia sẻ hết sức hữu ích từ ông

Sau đây mời mọi người đến với từng bức tranh mà chúng tôi đã rất vất vả để tìm kiếm được Chúng ta cũng sẽ được lắng nghe phần trình bày của các tác giả của các bức tranh đó

Trang 36

BỨC TRANH ĐƠN CHẤT Tác giả : Đơn Chung E

Tác giả Đơn Chung E: Sau khi quan sát sự hình thành liên kết công hóa trị giữa các đơn

chất, tôi đã vẽ ra bức tranh này như một ví dụ cho thấy sự góp chung 1 electron nên trong phân tử H2, mỗi nguyên tử H trở nên có 2 electron, đạt cấu hình electron của khí hiếm He.Tương tự, Cl2 góp electron để tạo 1 cặp e chung N2 là 3 cặp e chung

Dẫn chương trình: Quả là một bức tranh đẹp và dễ hiểu.Cảm ơn tác giả Đơn Chung E với

bức tranh đầy tính nghệ thuật này

Thưa quý vị, chúng ta hãy cùng đến với bức tranh thứ 2

BỨC TRANH HỢP CHẤT_ Tác giả: Hợp Chung E

Hợp Chung E: Tôi là anh em xa của Đơn Chung E Tôi cũng quan sát và bị đặc biệt ấn

tượng về sự góp chung e của các nguyên tử khác nhau Mỗi nguyên tử H và mỗi nguyên tử

Cl góp 1e để tạo thành 1 cặp e chung Trong phân tử HCl, mỗi nguyên tử đều có cấu hình

Trang 37

electron của khí hiếm Đây là một sự góp chung mà tôi thấy rất ý nghĩa và có giá trị hỗ trợ, hợp tác rất cao

Dẫn chương trình: Rất cảm ơn anh Hợp Chung E Bức tranh của anh để lại ấn tượng sâu

sắc trong lòng mỗi người xem Chúc anh có nhiều tác phẩm đệp hơn nữa trong tương lai

Dẫn chương trình: Ngày hôm nay, chúng tôi còn mời đến triển lãm một học sinh đã học về

liên kết cộng hóa trị và em Nguyễn Thị Phân Loại học sinh lớp 11 trường THPT Khoa học Giáo dục cùng phân loại các loại liên kết cộng hóa trị cho quý vị khan giả cùng hiểu rõ hơn vấn đề này

Nguyễn Thị Phân Loại: Theo như em đã được học và tìm hiểu thì liên kết cộng hóa trị được chia làm 3 loại ạ

Loại 1: Liên kết cộng hóa trị không phân cực (cặp e chung phân bố đồng đều giữa 2 nguyên

tử tham gia liên kết: độ âm điện 0 ≤ ΔX ≤ 0,4)

Loại 2: Liên kết cộng hóa trị phân cực (cặp e chung bị lệch về phía nguyên tử có độ âm điện

cao hơn, độ âm điện 0,4 ≤ ΔX ≤ 1,)

Loại 3: Liên kết cho - nhận: là liên kết giữa 2 nguyên tử bằng 1 hoặc nhiều cặp e chung do 1 nguyên tử đóng góp

Đây là bức tranh em vẽ để mọi người hiểu rõ hơn ạ

Dẫn chương trình: Cảm ơn sự phân loại của em Rất cảm ơn quý vụ và các bạn đã tới buổi

triển lãm Mời quý vị cùng tham quan các tác phẩm nghệ thuật đã được sưu tầm

Giữa (1) và (2) góp chung e hình thành cặp e chung, ứng với 2 liên kết cộng hóa trị Một trong 2 nguyên tử O này đưa 1 cặp 2 cho (3) dùng chung, ứng với sự hình thành liên kết cho nhận (còn gọi là liên kết phối tử) được biểu diễn bởi

1 mũi tên

Trang 39

Nhóm 3: liên kết kim loại CUỘC THI “VUA KIM LOẠI”

sẽ cùng chờ xem ai sẽ là người chiến thắng

Vòng thi đầu tiên chúng ta sẽ cùng được tìm hiểu về giá trị của các kim loại đối với cuộc sống con người

Trang 40

Vòng 1: Kim loại trong cuộc sống

MC: Ở đây chúng tôi có 5 tấm bảng, trong thời gian 1 phút mời các kim loại ghi lại các ứng

dụng của mình trong cuộc sống của con người Các ứng dụng phải rõ ràng và cụ thể Ai ghi được nhiều ứng dụng đúng nhất sẽ là người chiến thắng (phát bảng cho mọi người)

+ sắt đúc sản xuất ấm, lọ, xoong, khay,

- Làm oxit sắt (III) để sản xuất bộ lưu từ tính trong máy tính

- Cần thiết cho sự sống và mang oxy trong hemoglobin của tế bào hồng cầu

Vàng:

- Trao đổi tiền tệ

- Làm đồ trang sức

- Làm thực phẩm và đồ uống

- Nguyên liệu trong các thiết bị điện tử như điện thoại, máy tính

- Hợp kim của vàng dùng trong y học: nha khoa,

- Trang trí các công trình kiến trúc: các nhà thờ, tòa tháp chọc trời,

- Phủ lên các phương tiện chuyên trở trong không gian để phản xạ bức xạ hồng ngoại, bảo vệ các phi hành gia

Bạc:

- Sản xuất bạc nitrat để tráng gương

- Sử dụng trong các thiết bị điện tử cần tính dẫn cao: điện thoại, máy tính,

- Làm đồ trang sức

- Sử dụng trong nha khoa

-

Nhôm:

Định dạng
Số trang	107
Dung lượng	2,28 MB