Đảng bộ tỉnh tuyên quang lãnh đạo công tác thanh niên từ năm 2005 đến năm 2015 (luận văn thạc sỹ)

6 Thực hiện chủ trương của Đảng về công tác thanh niên, những năm vừa qua Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang đã có nhiều cố gắng trong lãnh đạo công tác thanh niên, động viên, thu hút đông đảo tha

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

-

DƯƠNG HỒNG NHUNG

ĐẢNG BỘ TỈNH TUYÊN QUANG LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC THANH NIÊN

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

-

DƯƠNG HỒNG NHUNG

ĐẢNG BỘ TỈNH TUYÊN QUANG LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC THANH NIÊN

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan luận văn tốt nghiệp với đề tài: “Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang lãnh đạo công tác thanh niên từ năm 2005 đến năm 2015” là công trình nghiên cứu của cá nhân dưới sự hướng dẫn của TS Nguyễn Quang Liệu Các tài liệu tham khảo trong luận văn là hoàn toàn trung thực, có nguồn gốc rõ ràng

Tôi hoàn toàn chịu trách nhiệm về nội dung của đề tài này!

Tác giả

Dương Hồng Nhung

LỜI CẢM ƠN

Để hoàn thành chương trình cao học và hoàn thành luận văn này, tôi xin gửi lời biết ơn sâu sắc đến TS Nguyễn Quang Liệu đã dành nhiều thời gian và tâm huyết hướng dẫn, giúp đỡ tôi hoàn thành luận văn này

Tôi xin chân thành cảm ơn quý thầy cô khoa Lịch sử, Trường Đại học Khoa học Xã hội & Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội đã nhiệt tình giảng dạy

và giúp đỡ tôi trong thời gian học tập

Hà Nội, ngày tháng năm 2017

Tác giả luận văn

Dương Hồng Nhung

1

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 5

1 Lý do chọn đề tài 5

2 Lịch sử nghiên cứu 6

3 Mục đích và nhiệm vụ của luận văn 8

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 9

5 Phương pháp nghiên cứu và nguồn tư liệu 10

6 Đóng góp của luận văn 10

7 Kết cấu luận văn 11

Chương 1 SỰ LÃNH ĐẠO CỦA ĐẢNG BỘ TỈNH TUYÊN QUANG ĐỐI VỚI CÔNG TÁC THANH NIÊN TỪ NĂM 2005 ĐẾN NĂM 2010 12

1.1 Chủ trương của Đảng và Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang về công tác thanh niên từ năm 2005 đến năm 2010 12

1.1.1 Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về công tác thanh niên 12

1.1.2 Chủ trương của Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang về công tác thanh niên từ năm 2005 đến năm 2010 19

1.2 Quá trình Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang chỉ đạo công tác thanh niên từ năm 2005 đến năm 2010 25

1.2.1 Quá trình chỉ đạo của Đảng bộ 25

1.2.2 Những kết quả đạt được 30

Tiểu kết chương 1 33

Chương 2 ĐẢNG BỘ TỈNH TUYÊN QUANG LÃNH ĐẠO ĐẨY MẠNH CÔNG TÁC THANH NIÊN TỪ NĂM 2011 ĐẾN NĂM 2015 35

2.1 Chủ trương của Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang về công tác thanh niên từ năm 2011 đến năm 2015 35

2.1.1 Tình hình và yêu cầu mới về công tác thanh niên ở tỉnh Tuyên Quang 35

2.1.2 Chủ trương của Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang 39

2.2 Quá trình chỉ đạo thực hiện của Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang 46

2.2.1.Quá trình chỉ đạo thực hiện 46

2

2.2.2 Những kết quả đạt được 51

Tiểu kết chương 2 58

Chương 3 NHẬN XÉT VÀ KINH NGHIỆM 59

3.1 Nhận xét 59

3.1.1 Thành tựu 59

3.1.2 Hạn chế 63

3.2 Kinh nghiệm 67

3.2.1 Kinh nghiệm trong xác định chủ trương 67

3.2.2 Kinh nghiệm trong chỉ đạo thực hiện 73

Tiểu kết chương 3 78

KẾT LUẬN 79

PHỤ LỤC 91

4 Bản đồ hành chính tỉnh Tuyên Quang

(Nguồn: http://old.tuyenquang.gov.vn)

có thành công hay không, đất nước bước vào thế kỷ XXI có vị trí xứng đáng trong cộng đồng thế giới hay không, cách mạng Việt Nam có vững bước theo con đường xã hội chủ nghĩa hay không phần lớn tùy thuộc vào lực lượng thanh niên, vào việc bồi dưỡng, rèn luyện thế hệ thanh niên; công tác thanh niên là vấn đề sống còn của dân tộc, là một trong những nhân tố quyết định sự thành bại của cách mạng” [33, tr.538-539]

Đảng đặt niềm tin sâu sắc vào thanh niên, phát huy vai trò làm chủ và tiềm năng to lớn của thanh niên để thanh niên thực hiện được sứ mệnh lịch sử,

đi đầu trong cuộc đấu tranh chiến thắng nghèo nàn, lạc hậu, xây dựng và bảo

vệ đất nước giàu mạnh, xã hội văn minh, nhân dân có cuộc sống ấm no, tự do, hạnh phúc Để phát huy tiềm năng to lớn đó, Đảng ta luôn luôn chú trọng việc giáo dục, bồi dưỡng và rèn luyện thế hệ thanh niên

Trong giai đoạn cách mạng hiện nay, tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa không chỉ là yêu cầu khách quan của tình hình thanh niên và yêu cầu phát triển của đất nước, mà còn là yêu cầu chủ quan tự thân của Đảng với vai trò là lực lượng lãnh đạo xã hội; góp phần quan trọng bảo đảm phát huy tốt nhất mọi nguồn lực và trí tuệ cho việc bồi dưỡng, đào tạo, hình thành thế hệ thanh niên cách mạng “vừa hồng, vừa chuyên” của Đảng, phục vụ tốt nhất sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa

6

Thực hiện chủ trương của Đảng về công tác thanh niên, những năm vừa qua Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang đã có nhiều cố gắng trong lãnh đạo công tác thanh niên, động viên, thu hút đông đảo thanh niên tham gia sự nghiệp cách mạng, tạo môi trường kinh tế - xã hội, văn hóa lành mạnh cho thanh niên rèn luyện, cống hiến và trưởng thành, góp phần xây dựng quê hương ngày càng phát triển Tuy nhiên, điều kiện mới cũng đặt ra cho thế hệ thanh niên của tỉnh không ít những khó khăn, thách thức về hoàn thiện nhân cách, thực hiện lý tưởng, nhất là những tác động của mặt trái nền kinh tế thị trường; những âm mưu thủ đoạn “diễn biến hòa bình” của các thế lực thù địch đang tìm mọi cách tấn công mạnh mẽ vào thế hệ trẻ, nhằm phá hoại lực lượng hùng hậu của cách mạng

Với những lý do trên, tôi chọn đề tài "Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang

lãnh đạo công tác thanh niên từ năm 2005 đến năm 2015" làm luận văn

thạc sĩ chuyên ngành Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam

2 Lịch sử nghiên cứu

Trong bất cứ thời kỳ nào của lịch sử, thanh niên luôn được xem là rường cột của nước nhà, là lực lượng xung kích của các cuộc đấu tranh cách mạng Trong sự nghiệp đổi mới, lực lượng thanh niên và công tác thanh niên càng trở lên quan trọng, mang ý nghĩa chiến lược Tìm hiểu, nghiên cứu về phong trào thanh niên cũng như vai trò và sức mạnh của thế hệ trẻ cho tới nay

đã có nhiều tác phẩm sách, báo, tạp chí đề cập tới tiêu biểu như: “Thanh niên học tập và cải tạo tư tưởng” (1951) và “Đảng – người tổ chức và lãnh đạo Đoàn thanh niên chúng ta” (1957) do Trung ương Đoàn thanh niên cứu quốc xuất bản; “Vấn đề rèn luyện tư tưởng của thanh niên” (1961) của tác giả

Hoàng Tùng do Nxb Thanh niên ấn hành… Nội dung của các tác phẩm đều tập trung vạch rõ thế mạnh và nhiệm vụ của thanh niên có tích chất hoạch định chiến lược chính trị song chưa đi sâu vào chủ trương, nghị quyết của Đảng một cách có hệ thống theo tiến trình lịch sử

7

Bên cạnh đó những tác phẩm như: “Đổi mới sự lãnh đạo của Đảng về công tác thanh niên trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước” (2005) và “Lãnh đạo và quản lý về công tác thanh niên trong thời kỳ đổi mới”

(2005) của đồng tác giả Dương Tự Đam, Nxb Thanh niên, cung cấp cơ sở lý luận và phương pháp luận, hệ thống các quan điểm của Đảng, tư tưởng Hồ Chí Minh, và chính sách của Nhà nước về công tác thanh niên

Liên quan đến đề tài còn có các công trình nghiên cứu về thanh niên

như: “Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh với việc tham gia phát triển tài năng trẻ trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước” (2004) của tác giả Nguyễn Văn Thanh, Nxb Thanh niên; “Công tác phát triển đảng viên trong thanh niên giai đoạn 2005 – 2010” (2005), của Ban Tổ chức Trung ương Đảng – Ban Bí Thư Trung ương Đoàn, Nxb Thanh niên; “Hoạt động đoàn tham gia phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn hiện nay” (2008) của Ban Thanh niên Nông thôn, Nxb Thanh niên; “Thanh niên và lối sống của thanh niên Việt Nam trong quá trình đổi mới và hội nhập quốc tế” (2011)

của Phạm Hồng Tung, Nxb Chính trị Quốc gia…

Các tác phẩm, bài viết được xuất bản nêu lên những vấn đề lý luận khi nghiên cứu về thanh niên, chỉ ra những đặc trưng cơ bản của thanh niên, thực trang hoạt động công tác thanh niên, đồng thời nhấn mạnh vai trò của tổ chức Đoàn trong việc tập hợp, đoàn kết thanh niên,… để thanh niên tham gia vào các hoạt động phát triển kinh tế, xã hội, đóng góp sức mình vào sự nghiệp xây dựng và phát triển quê hương, đất nước

Trong nhiều tạp chí cũng khai thác nội dung phát triển Đảng trong công

tác thanh niên như: "Phấn đấu vào Đảng thực hiện dân giàu nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh là lý tưởng cao đẹp của thanh niên" (Số ra ngày 20/3/1995) của tác giả Đỗ Mười trên Báo Quân đội nhân dân; "Vấn đề phát triển Đảng trong thanh niên sinh viên hiện nay" (Số 5 tháng 5/1999) của tác giả Hoàng Bình Quân, báo Thông tin khoa học tự nhiên; "Đẩy mạnh công

8

tác phát triển Đảng trong thanh niên" (Số 3 năm 1995) tác giả Hồ Đức Việt trên

Tạp chí Cộng sản… Hầu hết các tác giả đều đề cập tới vấn đề phát triển Đảng nói chung và phát triển Đảng với đối tượng là thanh niên, sinh viên nói riêng

Các công trình nghiên cứu liên quan trực tiếp đến công tác thanh niên ở

tỉnh Tuyên Quang: "Lịch sử Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tỉnh Tuyên Quang (1938-2007)" (2009) của BCH tỉnh đoàn Tuyên Quang; Đề án Đào tạo nghề cho lao động nông thôn của tỉnh đến năm 2020; Đề án Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tỉnh Tuyên Quang tham gia giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc ; Đề tài nghiên cứu khoa học cấp tỉnh "Nâng cao chất lượng hoạt động của tổ chức cơ sở Đoàn khối xã, phường, thị trấn"; Đề án Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tỉnh Tuyên Quang tham gia phát triển du lịch do BCH tỉnh đoàn Tuyên Quang thực hiện (Nhiệm kỳ 2012-2017) Hầu hết các Chỉ

thị, Chương trình hành động, Báo cáo của Tỉnh ủy và BCH Đoàn TNCS HCM tỉnh Tuyên Quang đưa ra nhằm phát động phong trào thanh niên trong địa phương cũng như báo cáo tổng kết những kết quả của phong trào trong từng giai đoạn

Có thể thấy các công trình, đề tài nghiên cứu về vấn đề thanh niên rất phong phú, theo từng khía cạnh nghiên cứu khác nhau, nhưng chưa có công trình khoa học nào được công bố nghiên cứu chuyên sâu và hệ thống về sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang đối với phong trào thanh niên từ năm

2005 đến năm 2015 Tuy nhiên, kết quả nghiên cứu của những công trình trên

là nguồn tư liệu quý và đáng tin cậy để tác giả kế thừa, có sự so sánh, đối chiếu và tổng kết trong quá trình thực hiện đề tài luận văn

3 Mục đích và nhiệm vụ của luận văn

3.1 Mục đích

- Trên cơ sở nghiên cứu thực tế cũng như tìm hiểu các tài liệu có liên quan làm sáng tỏ quá trình lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang với công

9

tác thanh niên từ năm 2005 đến năm 2015 Từ đó, rút ra những kinh nghiệm

về lãnh đạo công tác thanh niên trên địa bàn Tỉnh

3.2 Nhiệm vụ

- Khai thác thông tin trong các tài liệu liên quan trực tiếp hoặc gián tiếp

về công tác thanh niên tỉnh Tuyên Quang (từ năm 2005 đến năm 2015) nhằm phục vụ cho đề tài nghiên cứu, làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn của vấn đề phong trào thanh niên và lãnh đạo phong trào thanh niên

- Phân tích chủ trương và sự chỉ đạo của Đảng bộ tỉnh đối với phong trào thanh niên từ năm 2005 đến năm 2015

- Làm rõ những hoạt động của phong trào thanh niên Tuyên Quang dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh từ năm 2005 đến năm 2015

- Phân tích những kết quả và hạn chế của quá trình trên, đồng thời rút ra những kinh nghiệm trong công tác lãnh đạo phong trào thanh niên của Đảng

bộ tỉnh trong thời gian qua

4 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

- Chủ trương của Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang về chỉ đạo công tác thanh niên từ năm 2005 đến năm 2015

- Thực tiễn hoạt động của thanh niên trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang từ

năm 2005 đến năm 2015

4.2 Phạm vi nghiên cứu

- Về nội dung: Chủ yếu nghiên cứu quan điểm, chủ trương của Đảng, Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang và quá trình Đảng bộ tỉnh quán triệt chủ trương của Đảng trong chỉ đạo công tác thanh niên

- Về không gian: Nghiên cứu trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang

10

- Về thời gian: Nghiên cứu các vấn đề trên từ năm 2005 đến năm 2015

5 Phương pháp nghiên cứu và nguồn tư liệu

5.1 Phương pháp nghiên cứu

Luận văn được thực hiện chủ yếu bằng hai phương pháp: phương pháp lịch sử và phương pháp logic Ngoài ra, còn sử dụng các phương pháp cụ thể khác như: phương pháp phân tích, tổng hợp, so sánh, thống kê…nhằm làm nổi bật quá trình lãnh đạo, chỉ đạo công tác thanh niên của Đảng bộ tỉnh

5.2 Nguồn tư liệu

Luận văn khai thác chủ yếu từ các nguồn tư liệu như:

- Các văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc của Đảng Cộng sản Việt Nam; các chỉ thị, nghị quyết của Đảng, Nhà nước về thanh niên và công tác thanh niên;

- Các văn kiện Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang giai đoạn 2000-2005, giai đoạn 2005-2010, và giai đoạn 2010-2015;

- Các chương trình hành động, các báo cáo về thực hiện công tác Đoàn

và phong trào thanh niên của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh; Các báo cáo tổng kết năm, nhiệm kỳ của Tỉnh đoàn Tuyên Quang về công tác thanh niên;

- Các sách chuyên khảo, nguồn tài liệu thành văn trên sách báo, tạp chí

có liên quan đến nội dung của luận văn

6 Đóng góp của luận văn

Luận văn góp phần làm rõ quan điểm, chủ trương của Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang về vai trò của thanh niên và công tác thanh niên trong những năm 2005 – 2015

Luận văn đánh giá khái quát những kết quả và hạn chế trong lãnh đạo công tác thanh niên của Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang Từ đó, rút ra những kinh

7 Kết cấu luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn gồm 3 chương

Chương 1: Sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang đối với công tác thanh niên từ năm 2005 đến năm 2010

Chương 2: Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang lãnh đạo đẩy mạnh công tác thanh niên từ năm 2011 đến năm 2015

Chương 3: Nhận xét và kinh nghiệm

1.1.1 Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về công tác thanh niên

Trong cuộc cách mạng giải phóng dân tộc cũng như trong công cuộc đổi mới của đất nước hiện nay, thanh niên luôn là lực lượng xã hội to lớn, đóng vai trò quan trọng góp phần thực hiện thắng lợi chủ trương, đường lối của Đảng Hồ Chí Minh từng khẳng định: “Thanh niên là người chủ tương lai của nước nhà Nước nhà thịnh hay suy, yếu hay mạnh một phần lớn là do các thanh niên" [48, tr84]

Tiếp thu có chọn lọc những tư tưởng của chủ nghĩa Mác - Lênin, kế thừa tinh hoa tư tưởng Hồ Chí Minh, Đảng Cộng sản Việt Nam từ khi thành lập cho đến nay luôn coi trọng việc lãnh đạo, chỉ đạo công tác Đoàn và phong trào thanh niên Trong thời chiến, Đảng hướng phong trào thanh niên vào nhiệm vụ quan trọng nhất là: vận động, tập hợp đông đảo thanh niên tham gia cách mạng bảo vệ Tổ quốc Trong thời bình, Đảng dẫn dắt công tác Đoàn, phong trào thanh niên thực thi phong trào xung kích, đi đầu trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước

Bước sang thế kỷ mới, cùng với xu thế mở cửa hội nhập trên thế giới, Đảng và nhân dân ta tiếp tục thực hiện các chủ trương xây dựng và phát triển đất nước trong điều kiện, hoàn cảnh mới; Do đó sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc vẫn được đưa lên hàng đầu trong mọi hoạt động của đất nước

Công tác thanh niên trở thành một bộ phận quan trọng trong công tác quần chúng của Đảng "Công tác thanh niên" được định nghĩa tại Khoản 2

13

điều 4 Nghị định 120/2007/NĐ-CP hướng dẫn Luật Thanh niên như sau:

“Công tác thanh niên” là những hoạt động của Đảng, Nhà nước và xã hội nhằm giáo dục, bồi dưỡng, tạo điều kiện thuận lợi cho thanh niên phấn đấu

và trưởng thành, đồng thời phát huy vai trò xung kích, sức sáng tạo và tiềm năng to lớn của thanh niên trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Như vậy, công tác thanh niên là công tác vận động, tập hợp và đoàn kết thanh niên đi theo Đảng, phấn đấu vì lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; công tác thanh niên bao gồm toàn bộ hoạt động của Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội (Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp phụ nữ Việt Nam, Hội Nông dân Việt Nam, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam và Hội Cựu chiến binh Việt Nam) và công tác thanh niên bao gồm hệ thống các quan điểm, chủ trương, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước; Các Nghị quyết, Chương trình, Dự án… về phát triển thanh niên

Đảng lãnh đạo công tác thanh niên được thể hiện trên ba mặt: lãnh đạo công tác Đoàn; lãnh đạo công tác Hội Liên hiệp Thanh niên, Hội sinh viên Việt Nam và lãnh đạo công tác Đội Thiếu niên Tiền Phong Hồ Chí Minh Một đặc trưng của công tác thanh niên chính là việc xây dựng phong trào thanh niên Phong trào thanh niên hay toàn bộ những hoạt động của tổ chức Hội Liên hiệp Thanh niên và Hội Sinh viên Việt Nam nhằm đoàn kết, tập hợp rộng rãi, giáo dục mọi tầng lớp thanh niên Việt Nam trong và ngoài nước cống hiến tài năng và sức trẻ cho mục tiêu chung, cùng phấn đấu cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam XHCN

Trong Nghị quyết số 26 - NQ/TW của Bộ Chính trị - BCH TW Đảng (Khóa V) "Về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên" (7/1985) có nêu: “Đảng và Nhà nước coi công tác thanh niên là bộ phận quan trọng của chiến lược kinh tế - xã hội Bởi thanh niên là tài nguyên vô giá của

14

quốc gia nên trong các chương trình, kế hoạch cần có nội dung biện pháp và

sự đầu tư chính đáng cho công tác phát triển thanh niên"[20, tr.21]

Đến Nghị quyết 04-NQ/HNTW của Hội nghị lần thứ 4 BCHTW Đảng (Khóa VII) Về công tác thanh niên trong thời kỳ mới (14/01/1993) đã thể hiện

sự chuyển biến về tư duy và hành động của Đảng, công tác thanh niên trở thành "vấn đề sống còn của dân tộc, là một trong những nhân tố quyết định sự

thành bại của cách mạng"[38,tr.135]

Nghị quyết đã đặt ra vấn đề: Sự nghiệp đổi mới có thành công hay không, đất nước có vị trí xứng đáng trong cộng đồng thế giới hay không, cách mạng Việt Nam có vững bước theo con đường xã hội chủ nghĩa hay không phần lớn tùy thuộc vào lực lượng thanh niên, vào việc bồi dưỡng, rèn luyện thế hệ thanh niên… do đó không thể phủ nhận vai trò quan trọng của thanh niên cũng như tầm quan trọng của việc bồi dưỡng thế hệ trẻ Chính vì vậy một trong những phương hướng lớn trong chính sách thanh niên đó là đào tạo giáo dục và bồi dưỡng, tạo mọi điều kiện cho thanh niên phấn đấu để hình thành một thế hệ con người mới năng động, sáng tạo, làm chủ khoa học công nghệ,

có bản lĩnh chính trị vững vàng Đảng ta phải lãnh đạo hệ thống chính trị thực hiện nhiệm vụ công tác thanh niên; "Các cấp ủy từ Trung ương đến cơ sở có chương trình công tác thanh niên trong nhiệm kỳ, lãnh đạo các cơ quan nhà nước xây dựng luật pháp, chính sách, chương trình, kế hoạch công tác thanh niên Các tổ chức đảng chăm lo củng cố Đoàn, xây dựng mặt trận thanh niên

và đẩy mạnh phong trào hành động cách mạng trong thanh niên Đảng viên phải là người lãnh đạo, là tấm gương, là người bạn của giới

15

của mỗi quốc gia Trong nghị quyết Đại hội IX (4/2001), để phát huy sức mạnh đoàn kết toàn dân tộc thì đối với thế hệ trẻ cần: "chăm lo giáo dục bồi dưỡng, đào tạo và phát triển toàn diện về chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống, văn hóa, sức khỏe, nghề nghiệp, giải quyết việc làm, phát triển tài năng

và sức sáng tạo, phát huy vai trò xung kích trong sự nghiệp xây dựng và bảo

vệ Tổ quốc"[31,tr.126].

Đảng chủ trương cải tiến việc giảng dạy các môn khoa học Mác-Lênin

và tư tưởng Hồ Chí Minh tại các trường đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp, dạy nghề, đồng thời yêu cầu coi trọng công tác hướng nghiệp, chuẩn

bị cho thanh thiếu niên đi vào lao động nghề nghiệp phù hợp với sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế trong cả nước và từng địa phương Đảng cũng đưa ra chủ trương thực hiện công bằng xã hội trong giáo dục, tạo điều kiện cho người nghèo có điều kiện học tập; phát triển trường phổ thông nội trú cho con em dân tộc thiểu số; Tăng ngân sách Nhà nước cho việc cử người đi đào tạo ở các nước có nền khoa học và công nghệ tiên tiến; Thực hiện xã hội hóa giáo dục, phát triển đa dạng các hình thức đào tạo, đẩy mạnh xây dựng các quỹ khuyến học, bảo trợ giáo dục

Cụ thể hóa các nghị quyết của Đảng, Nhà nước đã đưa ra nhiều chỉ thị, quyết định về công tác Đoàn và phong trào thanh niên như: Quyết định số

70/2003/QĐ-TTg phê duyệt và ban hành Chiến lược phát triển thanh niên Việt Nam đến năm 2010 Mục tiêu tổng quát của chiến lược là: tăng cường

giáo dục, bồi dưỡng, đào tạo thế hệ thanh niên Việt Nam phát triển toàn diện, trở thành nguồn nhân lực trẻ có chất lượng cao và phát huy tốt vai trò xung kích, sáng tạo của thanh niên trong sự nghiệp đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Để đạt được mục tiêu đó, Chiến lược đưa ra các giải pháp chủ yếu: Về các chính sách đối với thanh niên; Về việc xây dựng môi trường lành mạnh cho sự phát triển của thanh niên; Về việc xã hội hóa công tác thanh

Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ X (4/2006) trên cơ sở tổng kết, đánh giá quá trình thực hiện Nghị quyết Đại hội IX, Đại hội đã vạch ra mục tiêu và phương hướng phát triển đất nước từ năm 2006 đến năm 2010: “Nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng, phát huy sức mạnh toàn dân tộc, đẩy mạnh toàn diện công cuộc đổi mới, huy động và sử dụng tốt mọi nguồn lực cho công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước; phát triển văn hóa; thực hiện tiến bộ và công bằng xã hội; tăng cường quốc phòng và an ninh, mở rộng quan hệ đối ngoại; chủ động và tích cực hội nhập kinh tế quốc tế; giữ vững ổn định chính trị - xã hội; sớm đưa nước ta ra khỏi tình trạng kém phát triển; tạo nền tảng để đến năm 2020 nước ta cơ bản trở thành một nước công nghiệp theo hướng hiện đại”[32, tr.630-631]

Về thanh niên và công tác thanh niên, Đảng đề cập cụ thể nhiệm vụ lãnh đạo thế hệ trẻ: "thường xuyên giáo dục chính trị, truyền thống, lý tưởng đạo đức và lối sống; tạo điều kiện học tập, lao động, giải trí, phát triển thể lực, trí tuệ, góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Khuyến khích thanh niên tự học, tự nâng cao tay nghề, tự tạo việc làm Chú trọng bồi dưỡng nguồn cán

bộ, đào tạo thanh niên trong lực lượng vũ trang có nghề khi hết hạn nghĩa vụ

17

quân sự Tạo cơ hội cho thanh niên có tài năng đi học ở nước ngoài về phục

vụ đất nước Thu hút rộng rãi thanh thiếu niên và nhi đồng vào các tổ chức do Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh làm nòng cốt và phụ trách”[32, tr.655]

Ngày 29/11/2005 Luật Thanh niên được Quốc hội thông qua và có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/7/2006 Luật đã quy định về quyền, nghĩa vụ, của thanh niên, trách nhiệm của Nhà nước, gia đình và xã hội đối với thanh niên,

tổ chức thanh niên Có thể nói, việc ban hành Luật Thanh niên là quá trình cụ thể hóa Hiến pháp nhằm điều chỉnh các quan hệ xã hội về thanh niên, xác định quyền, nghĩa vụ của thanh niên; trách nhiệm của Nhà nước, các cấp, các ngành, gia đình và xã hội đối với thanh niên và công tác thanh niên, tạo cơ sở pháp lý thúc đẩy việc thực hiện chủ trương xã hội hóa công tác thanh niên, huy động các nguồn lực xã hội trong việc chăm lo giải quyết các nhu cầu chính đáng của thanh niên để thanh niên thực sự phát huy được vai trò “là tương lai của đất nước, là lực lượng xã hội hùng hậu, có tiềm năng to lớn, xung kích trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”

Xuất phát từ tầm quan trọng của thanh niên với sự phát triển của đất nước, dân tộc; xuất phát từ vai trò, vị trí của thanh niên trong sự nghiệp cách mạng do Đảng lãnh đạo; xuất phát từ yêu cầu trong giai đoạn phát triển mới của đất nước; ngày 25/7/2008 Hội nghị lần thứ bảy BCH Trung ương Đảng khóa X đã ban hành Nghị quyết số 25-NQ/TW “Về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa” Nghị quyết đã xác định 5 quan điểm chỉ đạo về công tác thanh niên,

cụ thể:

Thứ nhất, thanh niên được đặt ở vị trí trung tâm trong chiến lược bồi

dưỡng, phát huy nhân tố và nguồn lực con người Chăm lo, phát triển thanh

18

niên vừa là mục tiêu, vừa là động lực bảo đảm cho sự ổn định và phát triển vững bền của đất nước

Thứ hai, chăm lo bồi dưỡng, giáo dục thanh niên thành lớp người “vừa

hồng, vừa chuyên” theo tư tưởng Hồ Chí Minh

Thứ ba, Đảng lãnh đạo công tác thanh niên và trực tiếp lãnh đạo Đoàn

Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh Xây dựng Đoàn vững mạnh là nội dung quan trọng trong công tác xây dựng Đảng, là xây dựng Đảng trước một bước Đảng đề ra đường lối, chủ trương định hướng cho thanh niên hành động; xác

định các chuẩn mực cho thanh niên phấn đấu; xây dựng các tấm gương điển

hình tiêu biểu cho thanh niên học tập và noi theo

Thứ tư, Nhà nước quản lý thanh niên và công tác thanh niên; thể chế

hóa đường lối, chủ trương của Đảng về thanh niên và công tác thanh niên thành pháp luật, chính sách, chiến lược, chương trình hành động và cụ thể hóa trong các chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh hằng năm của các cấp, các ngành

Thứ năm, mở rộng mặt trận đoàn kết, tập hợp thanh niên là nội dung

quan trọng của công tác đoàn để giáo dục, bồi dưỡng, động viên và phát huy vai trò thanh niên trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Thông qua kết quả thực hiện các Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ VIII, Đại hội IX, Đại hội X, và thực tiễn của đất nước cho thấy Đảng đã đề ra những chủ trương đúng đắn, phù hợp trong lãnh đạo, chỉ đạo công tác thanh niên; Chính từ sự quan tâm sát sao của Đảng đối với công tác thanh niên

và thế hệ trẻ trong điều kiện mới, đã tạo môi trường thuận lợi nhất cho thanh niên phát huy năng lực vốn có của mình để phục vụ cho công cuộc xây dựng đất nước

vệ Tổ quốc Trong chặng đường 30 năm (1976-2005) Đảng bộ và nhân dân các dân tộc tỉnh Tuyên Quang đã trải qua “điểm mốc” quan trọng: giai đoạn hợp nhất tỉnh Hà Tuyên (năm 1976-1991) và thời kỳ tái lập tỉnh Tuyên Quang (từ năm 1991-2005) Đảng bộ và nhân dân tỉnh Tuyên Quang đã khắc phục những khó khăn, phát huy tinh thần đoàn kết để thực hiện tốt mọi nhiệm vụ

Tính đến năm 2001, Tuyên Quang có trên 17 vạn thanh niên, phần đông tập trung ở khu vực nông thôn (chiến 81,76%) Trong các giai đoạn trước, tổ chức Đoàn và phong trào thanh niên nhất là ở cơ sở còn yếu kém, chưa đáp ứng được yêu cầu ngày càng cao của công tác tập hợp, đoàn kết và giáo dục thanh, thiếu niên Một bộ phận thanh niên mắc tệ nạn xã hội “Bình quân trong 5 năm từ 1996 đến 2000, tỷ lệ đoàn viên được kết nạp Đảng so với tổng số đoàn viên mới đạt 1,5%” [14,tr 77] Những yếu kém trên là do tổ chức đoàn thanh niên chậm đổi mới về phương thức và nội dung hoạt động; Công

20

tác giáo dục tư tưởng, chính trị, rèn luyện đạo đức lối sống cho đoàn viên thanh niên nhất là khu vực nông thôn còn hạn chế; đội ngũ cán bộ Đoàn các cấp còn hạn chế về trình độ, năng lực Bên cạnh đó, một số cấp ủy Đảng, chính quyền ở cơ sở chưa nhận thức đầy đủ về công tác thanh niên và lãnh đạo công tác thanh niên, cùng sự phối hợp giữa các cơ quan ban ngành, đoàn thể với tổ chức Đoàn thiếu chặt chẽ

Trong giai đoạn 2005-2010, Đảng bộ tỉnh chủ trương thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư BCH TW Đảng (Khóa VII) về công tác thanh niên trong thời kỳ mới Đồng thời Đảng bộ tiếp tục chỉ đạo các cấp thực hiện Nghị

quyết số 02-NQ/TU của BCH Đảng bộ tỉnh (30/6/2001) Về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng với công tác thanh niên

Trong Nghị quyết số 02-NQ/TU của BCH Đảng bộ tỉnh đã đề ra mục tiêu và nhiệm vụ nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác Đoàn và phong trào thanh niên trong những năm tiếp theo Cụ thể trong thời gian tới: cán bộ chuyên trách của Tỉnh đoàn, huyện đoàn phải có trình độ chuyên môn đại học,

có nghiệp vụ công tác đoàn và đã trải qua thực tế công tác cơ sở; Đến năm

2005, bí thư, phó bí thư đoàn xã có trình độ chuyên môn đại học và có nghiệp

vụ công tác đoàn; Phấn đấu phân đoàn, chi đoàn , xã đoàn không có đoàn viên, thanh niên nghiện ma túy, đánh bạc, nghiện rượu và mắc các tệ nạn xã hội ; 100% thanh niên đủ điều kiện (phẩm chất đạo đức, sức khỏe ) được tập hợp vào Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam; 100% thôn, bản, tổ nhân dân có đủ đoàn viên, thanh niên phải thành lập được chi đoàn, chi hội hoạt động đều, có chất lượng

Đoàn Thanh niên và Hội Liên hiệp thanh niên các cấp tổ chức thực hiện tốt các nhiệm vụ:

21

- Tăng cường công tác giáo dục tư tưởng, chính trị, rèn luyện đạo đức, lối sống cho thanh niên: "Giáo dục cho thanh niên hiểu sâu sắc đường lối , chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, truyền thống cách mạng của địa phương để thanh niên xác định sống có lý tưởng, có ý chí phấn đấu, có ý thức trách nhiệm, có tinh thần làm chủ của tuổi trẻ với sự nghiệp cách mạng của đất nước, của quê hương"[14, tr.79];

- Tổ chức các phong trào thanh niên xung kích thực hiện chương trình hành động cách mạng;

- Củng cố tổ chức và đổi mới nội dung, phương thức hoạt động của Đoàn, Hội Liên hiệp thanh niên các cấp;

- Thực hiện tốt công tác chăm sóc, giáo dục thiếu niên, nhi đồng, đẩy mạnh hoạt động Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh tại các địa bàn dân cư

Nghị quyết cũng chỉ rõ nội dung tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, trách nhiệm của chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể đối với công tác thanh niên Các cấp ủy Đảng lãnh đạo trực tiếp tổ chức Đoàn Thanh niên, củng cố nâng cao chất lượng đoàn viên và tổ chức cơ sở Đoàn để thật sự làm nòng cốt trong hội liên hiệp thanh niên và phong trào thanh niên; Đưa nội dung công tác thanh niên vào kế hoạch công tác hàng tháng, hàng quý, 6 tháng, 1 năm và cả nhiệm kỳ ;

Đối với các cấp UBND tỉnh, UBND các cấp có trách nhiệm ban hành

và từng bước hoàn thiện các chính sách để phát huy quyền làm chủ của thanh niên trong lao động sản xuất, đặc biệt tích cực giải quyết việc làm cho thanh niên, chăm lo nhu cầu về học tập, sinh hoạt văn hóa, thể thao, tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển lành mạnh của thế hệ trẻ và phong trào thanh niên;

Ủy ban Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể từ tỉnh đến thôn, bản, tổ nhân dân phải coi công tác thanh niên là nhiệm vụ quan trọng: xây dựng và thực

Ngày 10/10/2005, Ban Chấp hành Đảng bộ Tỉnh tổ chức hội nghị tổng kết thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương

Đảng (khóa VII) Về công tác thanh niên trong thời kỳ mới Trong nội dung

Hội nghị, BCH Đảng bộ tỉnh yêu cầu các cấp ủy Đảng, chính quyền, các cơ quan, ban, ngành, đoàn thể trong thời gian tới cần nhận thức sâu sắc, đầy đủ hơn về công tác thanh niên:

- "Công tác thanh niên là nhiệm vụ trọng tâm trong chiến lược phát triển nguồn nhân lực của tỉnh, đây là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội Chăm lo cho thanh niên thực chất là đầu tư cho tương lai Hiểu thanh niên, đánh giá thanh niên với tư cách là một bộ phận xã hội có tính chất đặc thù Phải tin tưởng, giao nhiệm vụ, tạo điều kiện và cổ vũ để thanh niên phát huy sức mạnh của tuổi trẻ”[14, tr.1045]

- Các cấp, các ngành cần cụ thể hóa công tác thanh niên vào chương trình công tác hằng năm; tiếp tục quan tâm đầu tư phát triển các thiết chế văn hóa phục vụ nhu cầu hoạt động, rèn luyện, giải trí của thanh niên và xã hội

- Chính quyền các cấp cần nghiên cứu và ban hành chính sách phát huy vai trò và tiềm năng của giới trẻ, tập trung vào đội ngũ cán bộ Đoàn; những tài năng trẻ, doanh nhân trẻ; cán bộ khoa học kỹ thuật trẻ

- Tổ chức Đoàn, Hội Liên hiệp thanh niên cần đổi mới mạnh mẽ về phương thức hoạt động, hình thức thu hút, tập hợp thanh niên, chú trọng công

Trên cơ sở thực hiện Nghị quyết số 25-NQ/TW Hội nghị lần thứ 7

BCH TW Đảng (Khóa X) về Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, BCH Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang (Khóa XIV) đã đưa ra Chương trình hành động số

17-CTr/TU ngày 27/10/2008

Mục tiêu cụ thể, trọng tâm của chương trình từ 2008 - 2010: Đẩy mạnh công tác giáo dục, bồi dưỡng lý tưởng cách mạng; giáo dục truyền thống cách mạng của quê hương, tạo chuyển biến thực sự trong việc giáo dục lý tưởng, đạo đức, lối sống và hành động của thanh niên

Tập trung đào tạo nguồn nhân lực trẻ đáp ứng yêu cầu thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa của tỉnh, gắn với giải quyết việc làm, tăng thu nhập, hưởng thụ văn hóa, vui chơi, giải trí lành mạnh của thanh thiếu niên Phấn đấu hằng năm đào tạo trên 7.000 lao động là thanh niên, tạo việc làm cho trên 8.000 lao động là thanh niên

Thu hút tập hợp trên 70% thanh niên trong độ tuổi cư trú trên địa bàn vào tổ chức Đoàn, Hội Liên hiệp thanh niên và tích cực tham gia các hoạt động do Đoàn Thanh niên và Hội Liên hiệp thanh niên tổ chức

24

Xây dựng đội ngũ cán bộ Đoàn, Hội có phẩm chất đạo đức, trình độ, năng lực, gương mẫu, có khả năng vận động, đoàn kết, tập hợp thanh niên

Đẩy mạnh công tác phát triển đảng viên từ đoàn viên, phấn đấu đạt tỷ lệ

ít nhất 70% đảng viên mới được kết nạp từ đoàn viên Tiếp tục quan tâm bố trí, sử dụng cán bộ trẻ có đủ tiêu chuẩn về phẩm chất và năng lực nhằm tăng nhanh tỷ lệ cán bộ trẻ trong cơ cấu các cơ quan lãnh đạo Đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội từ cơ sở

Chương trình hành động cũng đưa ra những nhiệm vụ và giải pháp cụ thể để thực hiện các mục tiêu trên:

Thứ nhất: Tăng cường giáo dục lý tưởng, đạo đức cách mạng, truyền thống của quê hương, lối sống văn hóa, ý thức công dân để xây dựng thế hệ thanh niên Tuyên Quang có phẩm chất tốt đẹp, có ý chí và quyết tâm hành động đi đầu trong thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh

Thứ hai: Đổi mới công tác giáo dục và đào tạo, tạo cơ hội cho thanh niên được học tập, không ngừng nâng cao trình độ, tri thức và kỹ năng

Thứ ba: Nâng cao chất lượng lao động trẻ, giải quyết việc làm, tăng thu nhập và cải thiện đời sống cho thanh niên

Thứ tư: Xây dựng môi trường xã hội lành mạnh, tạo điều kiện cho thanh niên nâng cao đời sống văn hóa tinh thần, phát triển toàn diện

Thứ năm: Coi trọng hơn nữa việc trọng dụng tài năng trẻ, tạo bước chuyển mới trong bố trí và sử dụng cán bộ trẻ trên tất cả các lĩnh vực

Thứ sáu: Xây dựng Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tỉnh Tuyên Quang vững mạnh, thực sự là nòng cốt trong các phong trào thanh niên, đội dự bị tin cậy của Đảng

Thứ bảy: Tăng cường vai trò của Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể, tổ chức kinh tế - xã hội và gia đình, phối hợp giáo dục, bồi dưỡng, phát huy thanh niên

25

Thứ tám: Mỗi thanh niên Tuyên Quang không ngừng nỗ lực phấn đấu trong học tập, lao động và cuộc sống; luôn vươn lên sống đẹp và hoàn thiện nhân cách, trở thành công dân hữu ích, thành viên tốt trong gia đình

Thứ chín: Nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về thanh niên và công tác thanh niên

Chương trình hành động của BCH Đảng bộ tỉnh (Khóa XIV) đưa ra những mục tiêu và nhiệm vụ cụ thể về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng bộ đối với công tác thanh niên trong giai đoạn mới, thể hiện sự đầu tư, nghiên cứu về công tác thanh niên tại địa phương, là căn cứ để các đơn vị, chính quyền các cấp thực hiện có hiệu quả công tác này

Trong những năm 2005-2010, Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang đã quán triệt nghiêm túc đường lối của Đảng Cộng sản Việt Nam về vấn đề thanh niên, từ

đó đưa ra những chủ trương cụ thể, trên cơ sở bám sát tình hình thực tế hoạt động công tác Đoàn và phong trào thanh niên; bám sát điều kiện kinh tế - xã hội, văn hóa và chiến lược phát triển của tỉnh Đây là những định hướng quan trọng để tạo ra những bước tiến mới trong công tác thanh niên của Tỉnh trong thời gian tới

1.2 Quá trình Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang chỉ đạo công tác thanh niên từ năm 2005 đến năm 2010

1.2.1 Quá trình chỉ đạo của Đảng bộ

Năm 2006, toàn tỉnh có 209.790 thanh niên, trong đó có 61.128 đoàn viên, số thanh niên từ 15 đến 30 tuổi là 172.566 người (chiếm 82,3%), từ 31 đến 35 tuổi là 37.224 người (chiếm 17,7%); tỷ lệ thu hút tập hợp thanh niên

vào hoạt động trong tổ chức Đoàn, Hội Liên hiệp thanh niên đạt 75,8%

Nhận thức sâu sắc nội dung chủ trương, đường lối của Đảng Cộng sản Việt Nam về công tác thanh niên trong thời kỳ mới và những chủ trương của Đảng bộ Tỉnh, lực lượng thanh niên tỉnh Tuyên Quang đã đóng góp không

26

nhỏ vào phát triển kinh tế-xã hội của tỉnh với phong trào “Thanh niên tình nguyện xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”, “Thanh niên xung kích phát triển kinh tế” được phát động đã được các cấp bộ Đoàn cụ thể hóa bằng nhiều nội dung, hình thức như: học tập, chuyển giao khoa học kỹ thuật, chuyển đổi cơ cấu vật nuôi cây trồng, chủ động khai thác các nguồn vốn để hỗ trợ thanh niên phát triển kinh tế, xây dựng các mô hình kinh tế trang trại, cơ sở sản xuất kinh doanh; các chương trình xóa đói giảm nghèo, chương trình di dân tái định cư thủy điện Tuyên Quang, chương trình trồng rừng, chương trình phổ cập giáo dục, chương trình phòng chống ma túy và tệ nạn xã hội trong thanh thiếu nhi…

Trên cơ sở các mục tiêu và nội dung của Chiến lược phát triển thanh niên Việt Nam đến năm 2010, Đảng bộ đã chỉ đạo Ủy ban nhân dân tỉnh cụ thể hóa các mục tiêu của Chiến lược bằng các kế hoạch cụ thể: trong chương trình phát triển kinh tế-xã hội, quốc phòng, an ninh của địa phương; ban hành một số cơ chế, chính sách nhằm bồi dưỡng, phát triển thanh niên và phát huy thanh niên; tiến hành khảo sát, đánh giá tình hình thanh niên và công tác thanh niên UBND căn cứ vào tỉnh hình thực tế tại địa phương, đã xây dựng

và ban hành Quyết định số 14/2006/QĐ-UBND ngày 15/6/2006 về phê duyệt

Chương trình phát triển thanh niên tỉnh Tuyên Quang đến năm 2010 Để

triển khai chương trình có hệ thống và hiệu quả, UBND tỉnh cũng ra Quyết định số 324/QĐ-UBND ngày 6/9/2006 về thành lập Ban Chỉ đạo Chương trình phát triển thanh niên tỉnh Tuyên Quang

Chương trình phát triển thanh niên tỉnh Tuyên Quang đến năm 2010 đã

đưa ra quan điểm cơ bản: "phát triển thanh niên là xây dựng thế hệ con người mới, phát triển toàn diện, kế tục trung thành và hoàn thành xuất sắc sự nghiệp cách mạng của Đảng, của dân tộc Đầu tư cho phát triển thanh niên là đầu tư cho tương lai, là bồi dưỡng và phát huy nhân tố con người để thực hiện thắng lợi mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh" [68, tr.2]

27

Từ những quan điểm trên, Chương trình đưa ra mục tiêu tổng quát:

“Tăng cường giáo dục, bồi dưỡng, đào tạo thế hệ thanh niên Tuyên Quang phát triển toàn diện, trở thành nguồn nhân lực trẻ có chất lượng cao và phát huy tốt vai trò xung kích, sáng tạo của thanh niên…”[68, tr.3]

Nội dung được triển khai bằng 5 chương trình cụ thể:

- Nâng cao nhận thức chính trị, tinh thần yêu nước, ý thức trách nhiệm công dân, xây dựng phẩm chất tốt đẹp và đạo đức cách mạng cho thanh niên

- Nâng cao trình độ học vấn, chuyên môn, nghề nghiệp, năng lực khoa học-công nghệ cho thanh niên

- Giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập cho thanh niên và gia đình trẻ

- Nâng cao sức khỏe, đời sống tinh thần, xây dựng nếp sống văn hóa và đẩy lùi tệ nạn xã hội

- Phát huy vai trò xung kích của thanh niên trong phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững quốc phòng - an ninh

Để thực hiện được những mục tiêu trên, các cấp bộ đoàn cần tiến hành các giải pháp:

- Tăng cường giáo dục chính trị, tư tưởng, rèn luyện đạo đức, xây dựng nếp sống văn hóa, nâng cao đời sống văn hóa, tinh thần cho thanh niên: Xây dựng đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên các cấp để tuyên truyền các chủ trương chính sách của Đảng và Nhà nước, truyền thống cách mạng của Đảng, của dân tộc, quê hương Các cơ quan truyền thông như Đài phát thanh và truyền hình, các Báo của tỉnh tăng cường thời lượng chuyên mục để tuyên truyền sâu hơn nữa về các hoạt động Đoàn và phong trào thanh niên Phát động và tổ chức tốt các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao, tạo không khí sinh hoạt lành mạnh trong thanh niên Xây dựng và phát động

phong trào “Tuổi trẻ sống đẹp - văn minh - tiết kiệm”, tổ chức cuộc vận động

28

“Xây dựng nếp sống văn minh, chống hủ tục lạc hậu, mê tín dị đoan” trong

thanh thiếu niên Nắm chắc tình hình thanh niên ở cơ sở Xây dựng trung tâm hoạt động thanh thiếu nhi tỉnh, huyện, thị và các điểm vui chơi giải trí cho thanh thiếu niên

- Cụ thể hóa các chỉ tiêu phát triển thanh niên trong kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội hàng năm

- Xây dựng và ban hành các chính sách đối với thanh niên: Chính sách dạy nghề; Chính sách khuyến khích sử dụng tài năng trẻ; Chính sách phát triển giáo dục đào tạo, khuyến khích học tập, nghiên cứu khoa học;dành một khoản ngân sách nhất định cho thanh niên nghiên cứu khoa học; Chính sách đẩy mạnh công tác dạy nghề, tư vấn, giới thiệu việc làm cho thanh niên bằng nhiều hình thức…; Các tổ chức tín dụng cho vay tín chấp với lãi suất ưu đãi

để hỗ trợ các doanh nghiệp trẻ, các chủ trang trại trẻ có đề án, dự án sản xuất, kinh doanh hiệu quả

- Phát huy vai trò của Đoàn Thanh niên tổ chức động viên thanh niên tham gia phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng an ninh: xây dựng và sử dụng

có hiệu quả Quỹ hỗ trợ tài năng trẻ, huy động các nguồn lực để bổ sung vào quỹ hỗ trợ nhằm khuyến khích những thanh niên tài năng trong học tập, lao động, công tác Có các hình thức tôn vinh khuyến khích thanh niên làm giàu chính đáng Tổ chức các đội hình thanh niên tình nguyện tham gia phát triển kinh tế, xây dựng khu kinh tế thanh niên ở những nơi có điều kiện…

Có thể thấy, Chương trình phát triển thanh niên tỉnh Tuyên Quang đến năm 2010 là yếu tố quan trọng trong Chiến lược phát triển nguồn nhân lực của tỉnh và có tác động tích cực tới việc thực hiện Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội tỉnh Tuyên Quang đến năm 2020 Bên cạnh đó, chương trình nhấn mạnh được chủ trương của Đảng bộ: cần tập trung phát triển toàn

29

diện cho thanh niên; công tác thanh niên là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, do đó cần phát huy vai trò của các tổ chức Đảng, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể

Trên cơ sở triển khai Chương trình, Ủy ban nhân dân các huyện, thị xã, các sở, ngành đã xây dựng kế hoạch, chương trình phát triển thanh niên tại địa phương, đơn vị; đồng thời tổ chức tuyên truyền thực hiện Chiến lược phát triển thanh niên và Luật Thanh niên tới cán bộ công chức, viên chức, đoàn viên thanh niên và đông đảo các tầng lớp nhân dân trong tỉnh Ngoài ra, các ngành, các cơ quan thành viên đã chủ động ký kết chương trình phối hợp hoạt động với Đoàn Thanh niên nhằm bồi dưỡng, phát triển thanh niên và phát huy thanh niên trên mọi lĩnh vực

Ở cấp tỉnh: Ban thường vụ Tỉnh ủy đã tổ chức hội nghị cán bộ chủ chốt toàn tỉnh quán triệt Nghị quyết Trung ương 7 (khóa X) và thông qua dự thảo Chương trình hành động của BCH Đảng bộ tỉnh thực hiện Nghị quyết Ngày 27/10/2008 BCH Đảng bộ tỉnh (khóa XIV) đã ban hành Chương trình hành động số 17-Ctr/TU thực hiện Nghị quyết Trung ương 7 (khóa X) về Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa

Tại cấp huyện và đảng bộ trực thuộc: Thực hiện sự chỉ đạo của Tỉnh

ủy, Ban Thường vụ các huyện, thành ủy và các đảng bộ trực thuộc đều xây dựng kế hoạch, tổ chức Hội nghị BCH đảng bộ mở rộng nghiên cứu, quán triệt và thống nhất xây dựng chương trình hành động triển khai thực hiện Nghị quyết trung ương 7 (khóa X) và Chương trình hành động của BCH Đảng

bộ tỉnh thực hiện Nghị quyết Trung ương 7 (khóa X); đồng thời chỉ đạo, hướng dẫn các chi, đảng bộ cơ sở tổ chức quán triệt, xây dựng chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Phân công các đồng chí cấp ủy trực tiếp theo

Sau khi triển khai nội dung, các cấp ủy đảng từ tỉnh đến cơ sở dần có nhận thức đúng đắn hơn về vai trò, vị trí của thanh niên và công tác thanh niên; Ban hành nhiều văn bản có liên quan đến việc lãnh đạo, chỉ đạo triển khai thực hiện Nghị quyết, đồng thời đưa nội dung công tác thanh niên vào kế hoạch công tác quý, 6 tháng, năm và cả nhiệm kỳ

1.2.2 Những kết quả đạt được

Tính đến thời điểm 12/2010, toàn tỉnh có 161.281 thanh niên từ 16-30 tuổi, chiếm khoảng 19% lực lượng lao động xã hội trong tỉnh Qua 3 năm triển khai thực hiện Nghị quyết số 25-NQ/TW của Trung ương Đảng về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, tỉnh Tuyên Quang đã đạt được nhiều kết quả tích cực:

a) Về lao động, việc làm: giai đoạn 2006-2010 toàn tỉnh đã giải quyết việc làm cho 63.554 lao động, đạt hơn 109,57% kế hoạch; Tư vấn, giới thiệu 24.400 thanh niên đi làm việc tại các khu công nghiệp, khu chế xuất trong nước Tỷ lệ thanh niên không có việc làm ở khu vực thành thị giảm từ 4,17% năm 2005 xuống còn 3,45% năm 2010; Tỷ lệ lao động qua đào tạo từ 20,01% năm 2006 lên 30,5% năm 2010; Tư vấn, giới thiệu việc làm và học nghề cho thanh niên trên 35.000 lượt người Các Chỉ tiêu về lao động, việc làm đều đạt hoặc vượt kế hoạch so với mục tiêu Chương trình của tỉnh

31

b) Về thu hút, tập hợp thanh niên tham gia vào tổ chức Đoàn, Hội: Tổ chức thực hiện tốt cuộc vận động “Tuổi trẻ Tuyên Quang học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” gắn với cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” Qua đó đã thu hút đông đảo thanh niên hưởng ứng tham gia, tạo sự chuyển biến sâu sắc trong nhận thức, rèn luyện, tu dưỡng đạo đức của thanh niên Số thanh niên được thu hút và tập hợp vào tổ chức Đoàn, Hội ngày càng tăng, tổng số đoàn viên (năm 2010) là 53.796 người, chiếm 33,4% tổng số thanh niên Tỷ lệ thu hút tập hợp thanh niên vào tổ chức Đoàn, Hội Liên hiệp thanh niên trên địa bàn tỉnh đạt 70,5%

c) Về xây dựng đội ngũ cán bộ Đoàn: 100% cán bộ Đoàn các cấp có phẩm chất đạo đức tốt, có trình độ chuyên môn đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ được giao; Thanh niên là cán bộ công chức, viên chức được các cơ quan, đơn

vị tạo điều kiện cử đi đào tạo, bồi dưỡng để nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, lý luận chính trị, kiến thức quản lý nhà nước

d) Về công tác phát triển Đảng từ đoàn viên: từ năm 2006-2010, toàn tỉnh có 8.759 đoàn viên ưu tú được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam, riêng năm 2010, có 904 đoàn viên được kết nạp, chiếm 63,71% tổng số đảng viên mới

e) Về bố trí, sử dụng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ trẻ: Tỉnh đã gắn kết chặt chẽ công tác quy hoạch với đào tạo, sử dụng và luân chuyển cán bộ, chú trọng đội ngũ cán bộ khoa học - công nghệ Tính đến 12/2010 tổng số cán bộ, công chức trong các cơ quan nhà nước là 1.677 người (đối tượng là thanh niên 159 người, chiếm 9,5%); Tỷ lệ cán bộ Đoàn trong cơ cấu cấp ủy, chính quyền, đoàn thể ngày càng tăng; nhiều cán bộ trẻ có năng lực, trình độ được phân công, bổ nhiệm giữ chức vụ chủ chốt của tỉnh, huyện, xã Đã có 276 cán

bộ đoàn được bầu vào Quốc hội, tham gia Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân

dân các cấp

chính quyền và các ban ngành, đoàn thể từ tỉnh đến cơ sở đối với công tác thanh niên Một số vấn đề xã hội bức xúc cơ bản trong thanh niên hiện nay đã

và đang từng bước được tập trung giải quyết có hiệu quả như việc làn, vay vốn, học tập và nâng cao trình độ, chuyên môn, nghề nghiệp và bồi dưỡng nhận thức chính trị, đạo đức cách mạng Bên cạnh đó các cấp ủy đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể chính trị-xã hội chăm lo, tạo điều kiện để thanh niên phát huy vai trò của tuổi trẻ trong học tập, lao động, công tác; Xây dựng môi trường thuận lợi để thanh niên rèn luyện, cống hiến và trưởng thành

Tuy nhiên, một số cơ quan, đơn vị triển khai, quán triệt, triển khai thực hiện Nghị quyết chưa được thực sự sâu sát, hiệu quả; Công tác tập hợp thanh niên nhất là ở địa bàn dân cư, doanh nghiệp ngoài quốc doanh còn nhiều khó khăn Một bộ phận thanh niên suy thoái về đạo đức, thiếu ý thức cộng đồng,

vi phạm pháp luật, xa rời các giá trị truyền thống Một bộ phận thanh niên là cán bộ, công chức, viên chức còn hạn chế về trình độ chuyên môn nghiệp vụ,

kỹ năng làm việc còn thấp Nguyên nhân một phần do một số cấp ủy đảng chưa tập trung lãnh đạo, chỉ đọ toàn diện về công tác thanh niên, chưa thường xuyên kiểm tra, đôn đốc thực hiện nghị quyết; Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể một số cơ sở chưa phối hợp thường xuyên, chặt chẽ với đoàn thanh niên trong việc tổ chức và thực hiện nhiệm vụ chính trị ở cơ sở; Một phần do mặt trái của kinh tế thị trường có tác động không nhỏ đến tư tưởng, đạo đức, lối sống của thanh niên và khả năng đoàn kết, tập hợp, giáo dục thanh niên

33

Tiểu kết chương 1

Trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, Đảng đã lãnh đạo nhân dân phát huy mọi nguồn lực để phục vụ sự phát triển của đất nước, trong đó nguồn nhân lực được đặt lên hàng đầu Nhận thức rõ vị trí và tầm quan trọng của thanh niên, Đảng ta đã đưa ra nhiều đường lối, chủ trương về thanh niên và công tác thanh niên, đồng thời lãnh đạo, chỉ đạo các cấp, ban ngành tạo điều kiện thuận lợi để thanh niên phát huy vai trò và khẳng định được vị trí của mình trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Nắm vững chủ trương, đường lối của Đảng Cộng sản Việt Nam, Đảng

bộ tỉnh Tuyên Quang đã tập trung và chú trọng hơn tới công tác thanh niên Dựa trên tình hình thực tế tại địa phương để ban hành các Nghị quyết, Chương trình hành động…vừa bám sát nội dung chủ trương từ Trung ương, vừa phù hợp với thực tế tại địa phương để công tác đạt hiệu quả cao: Đẩy mạnh giáo dục, bồi dưỡng tư tưởng cho thanh niên; tập trung đào tạo nguồn nhân lực trẻ đáp ứng yêu cầu CNH,HĐH của tỉnh; thu hút, tập hợp thanh niên vào tổ chức Đoàn, Hội; từng bước xây dựng đội ngũ cán bộ Đoàn, Hội có trình độ, năng lực, đạo đức; đẩy mạnh công tác phát triển đảng viên từ đoàn viên Từ năm 2005 đến năm 2010, dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang, công tác thanh niên trong tỉnh đã dần phát triển: vai trò của Đoàn thanh niên, Hội Liên hiệp thanh niên được phát huy; dần có sự phối hợp giữa các đơn vị, cơ quan đoàn thể trong công tác thanh niên; thanh niên trên địa bàn tỉnh thêm lòng tin vào sự lãnh đạo của Đảng, phát huy tinh thần năng động, sáng tạo của tuổi trẻ, tích cực tham gia vào quá trình phát triển kinh tế-

xã hội của tỉnh

Xu hướng toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế trong thời gian tới sẽ tác động mạnh đến thanh niên, vừa là động lực, cũng vừa là thách thức để thanh

34

niên phấn đấu và trưởng thành Thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đặt ra những yêu cầu mới, đòi hỏi cần tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo thường xuyên và chặt chẽ của Đảng Yêu cầu sự phối hợp của chính quyền, mặt trận Tổ quốc, đoàn thể chính trị-xã hội các cấp trong triển khai thực hiện Nghị quyết của Đảng về thanh niên và công tác thanh niên trong những năm tiếp theo

35

Chương 2 ĐẢNG BỘ TỈNH TUYÊN QUANG LÃNH ĐẠO ĐẨY MẠNH CÔNG TÁC THANH NIÊN TỪ NĂM 2011 ĐẾN NĂM 2015

2.1 Chủ trương của Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang về công tác thanh niên từ năm 2011 đến năm 2015

2.1.1 Tình hình và yêu cầu mới về công tác thanh niên ở tỉnh Tuyên Quang

Trên thế giới, hoà bình, hợp tác và phát triển vẫn là xu thế chủ đạo, tạo điều kiện cho các nước phát triển Hợp tác quốc tế và toàn cầu hoá kinh tế là

xu thế tất yếu tạo ra nhiều cơ hội phát triển nhưng cũng chứa đựng nhiều yếu

tố bất bình đẳng, gây ra những thách thức không nhỏ cho các quốc gia, nhất là các nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam Khoảng cách chênh lệch giữa các nhóm nước giàu - nghèo ngày càng lớn, sự gia tăng dân số, khủng hoảng lương thực, biến đổi khí hậu toàn cầu, các dịch bệnh lớn, các tội phạm xuyên quốc gia và khủng bố quốc tế đòi hỏi phải có sự hợp tác của các nước trong khu vực và trên thế giới cùng tham gia giải quyết Do đó, tất yếu Việt Nam cần chủ động giao lưu, hội nhập với xu thế mới

Quá trình đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá, hội nhập quốc tế, phấn đấu đưa nước ta cơ bản trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại vào năm 2020 là điều kiện, môi trường thuận lợi để thanh niên thể hiện tài năng, sức trẻ, cống hiến cho đất nước Đảng ta chỉ rõ: toàn cầu hóa là một xu thế khách quan…chứa đựng nhiều mâu thuẫn, vừa có mặt tích cực vừa có mặt tiêu cực, vừa có hợp tác vừa có đấu tranh Vì vậy, cùng với sự phát triển mạnh

mẽ của khoa học, công nghệ, dưới tác động của toàn cầu hóa những sản phẩm văn hóa đồi trụy, độc hại đang có nhiều thuận lợi để lan truyền nhanh chóng đến đạo đức, lối sống, nhân cách của thanh niên, tạo sức ép, gây nhiều khó

36

khăn, phức tạp cho quá trình gìn giữ, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc trong giới trẻ Thêm vào đó, các tệ nạn xã hội như ma túy, mại dâm, băng nhóm… đang có xu hướng gia tăng và diễn biến phức tạp tác động xấu đến thanh niên Yêu cầu, đòi hỏi của sự nghiệp này đang tạo ra nhiều thức đối với

bộ phận thanh niên không có lý tưởng sống, trình độ học vấn thấp, năng lực chuyên môn yếu, thiếu sự sáng tạo

Trong báo cáo chính trị của BCH TW Đảng khóa X tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI (1/2011) nhấn mạnh: “Làm tốt công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, truyền thống, lý tưởng, đạo đức và lối sống; tạo điều kiện học tập, lao động, giải trí, phát triển thể lực, trí tuệ cho thế hệ trẻ Khuyến khích,

cổ vũ thanh niên nuôi dưỡng ước mơ, hoài bão lớn, xung kích, sáng tạo làm chủ khoa học, công nghệ hiện đại Hình thành lớp thanh niên ưu tú trên mọi lĩnh vực, kế tục trung thành và xuất sắc sự nghiệp cách mạng của Đảng, của dân tộc, góp phần quan trọng vào sự nghiệp đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa” [35, tr 242-243]

Chủ trương mà Đại hội đề ra là cơ sở để các cấp uỷ Đảng, chính quyền, các ngành tổ chức giáo dục, định hướng hoài bão, ước mơ lớn cho thế hệ trẻ; tin tưởng giao nhiệm vụ cho thanh niên; quan tâm, giúp đỡ, động viên và tạo điều kiện để thanh niên tự tin tham gia vào các nhiệm vụ chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội của đất nước, của các địa phương, đơn vị Chăm lo quyền lợi chính đáng của thanh niên, tạo điều kiện thuận lợi để thanh niên được học tập, rèn luyện, phát triển toàn diện Cùng với đó, quan tâm xây dựng cơ sở vật chất, văn hoá, thể dục, thể thao, các cơ sở nghiên cứu, đào tạo, bồi dưỡng cán

bộ làm công tác thanh vận Mỗi cán bộ, đảng viên chính quyền các cấp, các ngành, cơ quan, đơn vị phải thật sự là tấm gương sáng về tư tưởng, đạo đức, lối sống để đoàn viên, thanh niên tin tưởng học tập, noi theo