Giáo án Sinh học 9 bài 2: Lai một cặp tính trạng

GIÁO ÁN SINH HỌC 9 BÀI 2: LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG A/ MỤC TIÊU 1 Kiến thức : - Học sinh nêu được các thí nghiệm của Menđen và rút ra kết luận.lai một cặp tính trạng.. 2 Kĩ năng : Rèn kĩ n

GIÁO ÁN SINH HỌC 9 BÀI 2: LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG

A/ MỤC TIÊU

1) Kiến thức :

- Học sinh nêu được các thí nghiệm của Menđen và rút ra kết luận.lai một cặp tính trạng

- Phát biểu được nội dung quy luật phân li

2) Kĩ năng : Rèn kĩ năng phân tích số liệu và giải thích được kết quả thí nghiệm theo

quan điểm của Menđen

3) Thái độ: Củng cố niềm tin khoa học khi nghiên cứu tính quy luật của hiện tượng di

truyền Biết được ứng dụng của quy luật phân li trong sản xuất và đời sống

B/ CHUẨN BỊ :

1 GV: Tranh phóng to hình 2.1; 2.2; 2.3 SGK/8,9

2 HS: Đọc và trả lời phần câu hỏi bài 2

C/ TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP:

1 Kiểm tra kiến thức cũ:

1/Trình bày đối tượng nội dung và ý nghĩa thực tế của di truyền học ?

2/ Nội dung cơ bản của phương pháp phân tích các thế hệ lai của Menđen được tiến hành như thế nào?

3/ Tại sao Menđen lại chọn các cặp tính trạng tương phản khi thực hiện các phép lai?

4/ Quan hệ giữa di truyền và biến dị?

2 Giảng kiến thức mới : Bằng phân tích thế hệ lai, Menđen rút ra các quy luật di truyền,

đó là quy luật gì? Chúng ta sẽ tìm hiểu trong bài hôm nay

Hoạt động 1: Tìm hiểu về Thí nghiệm của Menđen

* Mục tiêu:

- HS hiểu và trình bày đươc thí nghiệm lai một cặp tính trạng của men đen

- Phát biểu được nội dung của quy luật phân li

Hoạt động của GV - HS Nội dung

- GV hướng dẫn HS quan sát tranh H

2.1 và giới thiệu sự tự thụ phấn nhân

tạo trên hoa đậu Hà Lan

- GV giới thiệu kết quả thí nghiệm ở

bảng 2 đồng thời phân tích khái niệm

kiểu hình, tính trạng trội, lặn

- HS quan sát tranh, theo dõi và ghi

nhớ

- Yêu cầu HS: Xem bảng 2 và điền tỉ lệ

các loại kiểu hình ở F2 vào ô trống

+ Nhận xét tỉ lệ kiểu hinìh ở F1; F2?

- Phân tích bảng số liệu, thảo luận

nhóm và nêu được:

+ Kiểu hình F1: đồng tính về tính trạng

trội

+ F2: 3 trội: 1 lặn

- GV nhấn mạnh về sự thay đổi giống

làm bố và làm mẹ thì kết quả phép lai

vẫn không thay đổi

- Yêu cầu HS làm bài tập điền từ SGK

trang 9

- HS đọc lại nội dung bài tập sau khi đã

điền

a Các khái niệm:

- Kiểu hình là tổ hợp các tính trạng của cơ thể

- Tính trạng trội là tính trạng biểu hiện ở F1

- Tính trạng lặn là tính trạng đến F2 mới được biểu hiện

b Thí nghiệm:

- Lai 2 giống đậu Hà Lan khác nhau về 1 cặp tính trạng thuần chủng tương phản

VD: P: Hoa đỏ x Hoa trắng

F1: Hoa đỏ

F2: 3 hoa đỏ: 1 hoa trắng (có tỉ lệ 3 trội : 1 lặn)

- F1 đồng tính (hoa đỏ, thân cao, quả lục)

- F2 phân li theo tỉ lệ 3 trội : 1 lặn

c Nội dung quy luật :

- QL đồng tính: Khi lai hai cơ thể bố mẹ

khác nhau về 1 cặp tính trạng thuần chủng tương phản thì F 1 đồng tính về tính trạng của

bố hoặc mẹ.

- QL phân li: Khi lai hai cơ thể bố mẹ khác

nhau về 1 cặp tính trạng thuần chủng tương phản thì F 2 có sự phân li theo tỉ lệ trung bình

3 trội: 1 lặn.

Hoạt động 2: Menđen giải thích kết quả thí nghiệm

Mục tiêu: HS giải thích được kết quả thí nghiệm theo quan niệm của Menđen

- GV giải thích quan niệm đương thời và quan niệm của

Menđen đồng thời sử dụng H 2.3 để giải thích

+ Do đâu tất cả các cây F1 đều cho hoa đỏ?

- Yêu cầu HS:

+ Hãy quan sát H 2.3 và cho biết: tỉ lệ các loại giao tử ở

F1 và tỉ lệ các loại hợp tử F2?

+ Tại sao F2 lại có tỉ lệ 3 hoa đỏ: 1 hoa trắng?

- HS ghi nhớ kiến thức, quan sát H 2.3

+ Nhân tố di truyền A quy định tính trạng trội (hoa đỏ)

+ Nhân tố di truyền a quy định tính trạng lặn (hoa trắng)

+ Trong tế bào sinh dưỡng, nhân tố di truyền tồn tại

thành từng cặp: Cây hoa đỏ thuần chủng cặp nhân tố di

truyền là AA, cây hoa trắng thuần chủng cặp nhân tố di

truyền là aa

- Trong quá trình phát sinh giao tử:

+ Cây hoa đỏ thuần chủng cho 1 loại giao tử: a

+ Cây hoa trắng thuần chủng cho 1 loại giao tử là a

- Ở F1 nhân tố di truyền A át a nên tính trạng A được biểu

hiện

- Quan sát H2.3 thảo luận, xác định được: GF1: 1A: 1a

+ Tỉ lệ hợp tử F2: 1AA: 2Aa: 1aa

+ Vì hợp tử Aa biểu hiện kiểu hình giống AA

- GV nêu rõ: khi F1 hình thành giao tử, mỗi nhân tố di

truyền trong cặp nhân tố di truyền phân li về 1 giao tử và

giữ nguyên bản chất của P mà không hoà lẫn vào nhau nên

F2 tạo ra:

1AA:2Aa: 1aa

trong đó AA và Aa cho kiểu hình hoa đỏ, còn aa cho kiểu

hình hoa trắng

+ Hãy phát biểu nội dung quy luật phân li trong quá trình

Theo Men đen:

* Mỗi tính trạng do cặp nhân tố di truyền quy định (gen), kiểu gen quy định kiểu hình

* Trong quá trình phát sinh giao tử có sự phân li của cặp nhân tố di truyền

* các nhân tố di truyền được tổ hợp lại trong thụ tinh

phát sinh giao tử?

3 Củng cố bài giảng: - Cho 1 HS đọc kết luận SGk/10

1/ Nêu khái niệm về kiểu hình và cho ví dụ ?

- Kiểu hình là tổ hợp toàn bộ các tính trạng của cơ thể Thực tế khi nói đến KH của 1 cơ

thể người ta chỉ xét 1 vài tính trạng đang được quan tâm

- Ví dụ: Đậu Hà Lan có hoa đỏ, hoa vàng, quả dài, quả tròn,

2/ Phát biểu nội dung của định luật phân li ?

Khi lai hai cơ thể bố mẹ khác nhau về 1 cặp tính trạng thuần chủng tương phản thì F 2 có sự phân li tính trạng theo tỉ lệ trung bình 3 trội: 1 lặn.

3/ Menđen đã giải thích kết quả thí nghiệm trên đậu Hà Lan như thế nào?

Menđen đã giải thích kết quả trên đậu Hà Lan bằng sự phân li của cặp nhân tố DT trong quá trình phát sinh giao tử & tổ hợp của chúng 1 cách ngẫu nhiên trong thụ tinh Sự phân li của các cặp gen Aa ở F 1 đã tạo nên 2 loại giao tử với tỉ lệ ngang nhau (1:1 hay 1A : 1a) Đây là

cơ chế DT của tính trạng.

P: AA x aa

G P : A a

F 1 : 100% Aa

F 1 x F 1 : Aa x Aa

G F1 : 1A:1a 1A: 1a

F 2 : 1AA: 2Aa: 1aa

4 Hướng dẫn học tập ở nhà: Học bài và trả lời câu hỏi SGK Đọc trước bài 3.

- Viết nhuần nhuyễn 6 sơ đồ lai sau đây từ P đến F2:

P: AA x AA P: Aa x Aa P: Aa x aa

P: aa x aa P: AA x Aa P: AA x aa

D RÚT KINH NGHIỆM: