GIÁO DỤC LUẬT PHÒNG, CHỐNG BẠO LỰC GIA ĐÌNH TRONG CỘNG ĐỒNG Ở THÀNH PHỐ BẮC NINH

Tình hình thực hiện những quy định chung của Luật Phòng, chống bạo lực gia đình trong cộng đồng ở thành phố Bắc Ninh...61Biểu đồ 2.2: Thực hiện phòng ngừa bạo lực gia đình; thực hiện h

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Người hướng dẫn khoa học: GS.TSNguyễn Quang Uẩn

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan: Đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các dữ liệu vàkết quả trong luận văn hoàn toàn trung thực và chưa được công bố trong bất kỳcông trình nào khác

Hà Nội, tháng5 năm 2017

Tác giả luận văn

Trần Thị Xuân Thu

LỜI CẢM ƠN

Để luận văn được hoàn thiện, tôi xin bày tỏ lời cảm ơn chân thành và lời tri

ân sâu sắc nhất tới GS - TS Nguyễn Quang Uẩn, người Thầy đã tận tình hướng dẫntôi trong suốt thời gian thực hiện luận văn

Tôi xin bày tỏ lời cảm ơn ân sâu sắc đến các thầy cô trong khoa Tâm lí Giáo dục học, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội đã giảng dạy và hướng dẫn chúngtôi nghiên cứu khoa học trong suốt khóa học

-Tôi xin chân thành cảm ơn Phòng Sau đại học, Trường Đại học Sư phạm HàNội đã tạo điều kiện giúp chúng tôi hoàn thiện hồ sơ để luận văn được bảo vệ trướcHội đồng khoa học

Tôi xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ nhiệt tình của Hội LHPN thành phố,Hội LHPN các xã, phường thành phố Bắc Ninh; Ban vì sự tiến bộ phụ nữ thành phố

và các tổ chức chính trị - xã hội có liên quan đã tạo điều kiện thuận lợi giúp chúngtôi trong quá trình nghiên cứu

Mặc dù bản thân đã rất cố gắng, nhưng chắc chắn luận văn không tránh khỏinhững thiếu sót, kính mong các quý Thầy (Cô) giáo, các đồng chí Lãnh đạo cơquan, các bạn đồng nghiệp đóng góp ý kiến, giúp tôi hoàn thiện luận văn

Xin trân trọng cảm ơn!

Hà Nội, tháng 5 năm 2017

HỌC VIÊN

Trần Thị Xuân Thu

MỤC LỤ

MỞ ĐẦU 1

1 Tính cấp thiết của đề tài 1

2 Mục đích nghiên cứu 3

3 Đối tượng và khách thể nghiên cứu 3

4 Giả thuyết nghiên cứu 3

5 Nhiệm vụ nghiên cứu 3

6 Giới hạn phạm vi nghiên cứu 4

7 Phương pháp nghiên cứu 4

8 Cấu trúc của luận văn 6

Chương 1 CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA GIÁO DỤC LUẬT PHÒNG, CHỐNG BẠO LỰC GIA ĐÌNH TRONG CỘNG ĐỒNG 7

1.1 Tổng quan tình hình nghiên cứu vấn đề 7

1.1.1 Nghiên cứu ở nước ngoài 7

1.1.2 Nghiên cứu ở trong nước 9

1.2 Một số khái niệm cơ bản về phòng, chống bạo lực gia đình và giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 12

1.2.1 Khái niệm gia đình 12

1.2.2 Khái niệm bạo lực gia đình 13

1.2.3 Khái niệm phòng, chống bạo lực gia đình 14

1.2.4 Khái niệm giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình trong cộng đồng cho hội viên, phụ nữ 14

1.3 Thực hiện Luật Phòng, chống bạo lực gia đình trong cộng đồng 16

1.3.1 Thực hiện những quy định chung về Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 16

1.3.2 Thực hiện phòng ngừa bạo lực gia đình 21

1.3.3 Hòa giải mâu thuẫn 23

1.3.4 Tư vấn, góp ý, phê bình 24

1.3.5 Bảo vệ, hỗ trợ nạn nhân bạo lực gia đình 25

1.3.6 Trách nhiệm của cá nhân, gia đình, cơ quan, tổ chức trong phòng chống

bạo lực gia đình 26

1.4 Vai trò của Hội LHPN trong việc phòng, chống bạo lực gia đình và giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữ 28

1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến giáo dục phòng, chống bạo lực gia đình và giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữ 31

1.5.1 Nhóm các yếu tố chủ quan 31

1.5.2 Nhóm các yếu tố khách quan 33

Tiểu kết chương 1 35

Chương 2 THỰC TRẠNG THỰC HIỆN LUẬT VÀ GIÁO DỤC LUẬT PHÒNG, CHỐNG BẠO LỰC GIA ĐÌNH TRONG CỘNG ĐỒNG Ở THÀNH PHỐ BẮC NINH 36

2.1 Khái quát chung về địa bàn và khách thể nghiên cứu 36

2.1.1 Về địa lí, kinh tế - xã hội, văn hóa, giáo dục thành phố Bắc Ninh 36

2.1.2 Khái quát về Hội LHPN Thành phố và Ban Vì sự tiến bộ phụ nữ thành phố Bắc Ninh 37

2.2 Thực trạng thực hiện Luật Phòng, chống bạo lực gia đình ở thành phố Bắc Ninh 39

2.2.1 Thực hiện những quy định chung của Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 39

2.2.2 Thực hiện phòng ngừa bạo lực gia đình 50

2.2.3 Thực hiện hòa giải mâu thuẫn trong phòng, chống bạo lực gia đình 52

2.2.4 Thực hiện tư vấn, góp ý, phê bình trong giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 54

2.2.5 Thực hiện bảo vệ, hỗ trợ nạn nhân trong giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 56

2.2.6 Thực hiện trách nhiệm của cá nhân, gia đình, cơ quan, tổ chức trong giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 58

2.2.7 Đánh giá chung tình hình thực hiện Luật Phòng, chống bạo lực gia đình trong cộng đồng ở thành phố Bắc Ninh 61

2.3 Thực trạng giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ

nữ trong cộng đồng ở thành phố Bắc Ninh 65

2.3.1 Thực hiện mục tiêu, nội dung, hình thức, phương pháp, biện pháp giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữ trong cộng đồng ở thành phố Bắc Ninh 65

2.3.2 Hoạt động của Hội LHPN và Ban Vì sự tiến bộ phụ nữ Thành phố trong phòng, chống bạo lực gia đình và giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữ 74

2.3.3.Đánh giá chung về thực trạng giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữ trong cộng đồng ở thành phố Bắc Ninh 77

2.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữ thành phố Bắc Ninh 80

Tiểu kết chương 2 82

Chương 3 BIỆN PHÁP GIÁO DỤC LUẬT PHÒNG, CHỐNG BẠO LỰC GIA ĐÌNH TRONG CỘNG ĐỒNG Ở THÀNH PHỐ BẮC NINH 84

3.1 Các nguyên tắc đề xuất biện pháp tổ chức giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 84

3.1.1 Nguyên tắc đảm bảo tính mục tiêu giáo dục 84

3.1.2 Nguyên tắc đảm bảo tính đồng bộ 84

3.1.3 Nguyên tắc đảm bảo tính phù hợp với đối tượng 85

3.1.4 Nguyên tắc đảm bảo tính hiệu quả 85

3.2 Tổ chức giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữ trong cộng đồng……… 86

3.2.1 Xác định mục tiêu giáo dục Luật phòng, chống bạo lực gia đình……… 86

3.2.2 Thực hiện các nội dung giáo dục Luật phòng, chống bạo lực gia đình 87

3.2.3 Các hình thức tổ chức giáo dục Luật phòng, chống bạo lực gia đình…….89

3.2.4 Các phương pháp giáo dục Luật phòng, chống bạo lực gia đình…………90

3.2.5 Các biện pháp giáo dục Luật phòng, chống bạo lực gia đình…… …… 91

3.2.6 Đánh giá kết quả giáo dục Luật phòng, chống bạo lực gia đình………… 92

3.3 Các biện pháp tổ chức giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 93

3.2.1 Tăng cường việc giáo dục Luật và xây dựng kế hoạch phân công, phối hợp chặt chẽ giữa các bộ phận tham gia giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình .94

3.2.2 Tổ chức tuyên truyền giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình trên các phương tiện thông tin đại chúng 96

3.2.3 Bồi dưỡng kiến thức, kĩ năng giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữ và các thành viên tham gia giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho cộng đồng 98

3.2.4 Kiểm tra, đánh giá, rút kinh nghiệm tổ chức giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 100

3.2.5 Tăng cường cơ sở vật chất, trang thiết bị, điều kiện môi trường cho việc giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 102

3.3 Mối quan hệ giữa các biện pháp đề xuất giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình trong cộng đồng thành phố Bắc Ninh 103

3.4 Khảo nghiệm nhận thức về mức độ cần thiết và mức độ khả thi của các biện pháp đề xuất trong giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 105

3.4.1 Mục đích khảo nghiệm 105

3.4.2 Khách thể khảo nghiệm 105

3.4.3 Nội dung khảo nghiệm 105

3.4.4 Các bước tiến hành khảo nghiệm 106

3.4.5 Kết quả khảo nghiệm 106

Tiểu kết chương 3 109

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 111

TÀI LIỆU THAM KHẢO 115

DANH MỤC BẢNG

Bảng 2.1 Nhận thức của các về các hành vi bạo lực gia đình 39

Bảng 2.2.Thực hiện những hành vi bị nghiêm cấm về bạo lực gia đình 43

Bảng 2.3.Thực hiện các quy định về nghĩa vụ của người có hành vi bạo lực gia đình 44

Bảng 2.4.Thực hiện quyền và nghĩa vụ của nạn nhân bị bạo lực gia đình 46

Bảng 2.5.Thực hiện chính sách Nhà nước về phòng, chống bạo lực gia đình 48

Bảng 2.6.Thực hiện phòng ngừa bạo lực gia đình 50

Bảng 2.7.Thực hiện hòa giải mâu thuẫn 52

Bảng 2.8.Thực hiện tư vấn, góp ý, phê bình 54

Bảng 2.9.Thực hiện bảo vệ, hỗ trợ nạn nhân bạo lực gia đình 57

Bảng 2.10.Thực hiện trách nhiệm của cá nhân, gia đình, cơ quan, tổ chức trong phòng chống bạo lực gia đình 59

Bảng 2.11.Thực hiện mục tiêu giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữ trong cộng đồng 65

Bảng 2.12.Thực hiện các nội dung giáo dục phòng, chống bạo lực gia đình 67

Bảng 2.13.Thực hiện các hình thức tổ chức giáo dục Luật Phòng, chốngbạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữ 70

Bảng 2.14.Thực hiện các phương pháp giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 71

Bảng 2.15.Thực hiện các biện pháp giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 73

Bảng 2.16 Đánh giá các hoạt động của Hội LHPN và Ban Vì sự tiến bộ phụ nữ thành phố Bắc Ninh trong việc phòng, chống bạo lực gia đình và giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữ 75

Bảng 2.17 Các yếu tố ảnh hưởng đến giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữ thành phố Bắc Ninh 80

Bảng 3.1 Kết quả khảo nghiệm nhận thức mức độ cần thiết và mức độ khả thi của các biện pháp được đề xuất 106

DANH MỤC BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ

Biểu đồ 2.1 Tình hình thực hiện những quy định chung của Luật Phòng, chống bạo

lực gia đình trong cộng đồng ở thành phố Bắc Ninh 61Biểu đồ 2.2: Thực hiện phòng ngừa bạo lực gia đình; thực hiện hòa giải mâu thuẫn; tư

vấn, góp ý, phê bình; hỗ trợ bảo vệ nạn nhân và trách nhiệm của cá nhân, gia đình và cơ quan, tổ chức trong phòng, chống bạo lực gia đình 62Biểu đồ 2.3.Thực trạng giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên,

phụ nữ trong cộng đồng ở thành phố Bắc Ninh 77

Sơ đồ 3.1 Mối quan hệ giữa các biện pháp đề xuất 104

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

1.1.Bạo lực gia đình là vấn đề mang tính toàn cầu, để lại nhiều hậu quảnghiêm trọng cho con người, nhất là đối với phụ nữ, làm hạn chế sự tham gia của họvào đời sống cộng đồng, không chỉ gây hậu quả về thể chất, tâm lí cho bản thân phụ

nữ mà còn với cả trẻ em, gia đình, toàn xã hội và vi phạm nghiêm trọng các Quyềncon người Trên thế giới, nhất là các nước phát triển rất coi trọng vấn đề phòng,chống bạo lực gia đình, những người có hành vi bạo lực gia đình bị xử lí nghiêmkhắc, nhưng thực tế số các vụ bạo lực gia đình vẫn gia tăng, thậm chí ở Pháp, theothống kê có khoảng 20 - 29% phụ nữ là nạn nhân của bạo lực gia đình và tình dục;năm 2013, gần 50% đàn ông Trung Quốc đã thú nhận mình từng có hành vi đánhđập, thậm chí là lạm dụng tình dục với vợ mình, Liên đoàn phụ nữ của nước nàycũng khẳng định có tới 25% phụ nữ bị hành hạ [40].Để giải quyết thực trạng này,cho đến nay, nhiều nước đã ban hành các đạo luật về phòng, chống bạo lực gia đình,chẳng hạn ở Mỹ đó là “Luật liên bang về bạo lực gia đình” được Quốc hội thôngqua năm 1996;“Luật Phòng, chống bạo lực gia đình” của Pháp năm 2004 Ngày 01tháng 3 năm 2016 Trung Quốc đã thông qua “Luật Chống bạo lực gia đình nướcCộng hòa Nhân dân Trung Hoa”, Thái Lan đã thông qua “Luật Bạo lực gia đình”năm 2007, Theo thống kê của Liên Hợp Quốc, trên thế giới hiện có hơn 80 quốcgia đã ban hành các đạo luật riêng rẽ về phòng chống bạo lực gia đình [44]

Năm 2007,Luật Phòng, chống bạo lực gia đình ở Việt Nam đượcra đời vàchính thức có hiệu lực từ năm 2008 Đó là một trong những căn cứ pháp lí quantrọng để bảo vệ Quyền con người thông qua nội dung phòng, chống bạo lực giađình, trong đó đặc biệt bảo vệ phụ nữ trước các vấn đề bạo lực gia đình đang có xuhướng gia tăng

1.2 Thực tiễn cho thấy, theo thống kê của Tòa án Nhân dân tối cao, trungbình mỗi năm trên cả nước có tới 8.000 vụ ly hôn mà nguyên nhân do bạo lực giađình Cũng theo số liệu thống kê của bệnh viện, các trung tâm, phòng cấp cứu lớncủa cả nước, có hơn 27% phụ nữ bị ngược đãi nhập viện, hơn 10% điều trị y khoa

nghiêm trọng hằng năm do nguyên nhân bạo lực gia đình.Theo báo cáo của BộCông an, trên cả nước cứ khoảng 2-3 ngày lại có một người bị giết có liên quan đếnbạo lực gia đình Riêng năm 2015, có 14% số vụ giết người liên quan đến bạo lựcgia đình (151/1.113 vụ giết người), trong đó có 39 vụ chồng giết vợ, 8 vụ vợ giếtchồng); sáu tháng đầu năm 2016, tỷ lệ này là 30,5% (26/77 vụ) Theo báo cáo của Sở

y tế một số tỉnh, gần đây số bệnh nhân là nạn nhân của bạo lực gia đình ở An Giangcó 1.319 bệnh nhân, trong đó có 1.011 người tự tử với 30 người chết; Gia Lai có3.944 bệnh nhân, trong đó có 715 người tự tử với 27 người chết; Bắc Giang có 464bệnh nhân, trong đó có 174 người tự tử với ba người bị chết [41]

Theo báo cáo của các cơ quan chức năng,trên cả nước số các vụ vi phạm bạolực gia đình trong những năm gần đây vẫn được duy trì ở mức khá cao Bạo lực giađình gây nên những hậu quả nghiêm trọng đến sự phát triển nhân cách của trẻ chiếm91%; gây tổn hại về sức khỏe, thể chất: 87,5%; gây tổn thương về tâm lí, tinh thần:89,4%; gây tan vỡ gia đình: 89,7% và làm rối loạn trật tự, an toàn xã hội: 89% [41]

Do vậy, rất cần phải có biện pháp để giảm hành vi bạo lực gia đình

1.3 Tại tỉnh Bắc Ninh, theo thống kê của Sở Văn hóa Thể Thao và Du lịchnăm 2015 toàn tỉnh có 1.400 vụ bạo lực gia đình

Tỉnh Bắc Ninh đã triển khai thực hiện giáo dục Luật Phòng, chống bạo lựcgia đình sâu rộng cho nhiều đối tượng, từ người dân lao động đến công nhân viênchức lao động trong toàn tỉnh, tiến hành tổng kết công tác phòng chống bạo lực giađình trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2008-2015 (ngày 02 tháng 7 năm 2015) Kết quả đãchỉ ra, qua hơn 7 năm thực hiện Luật Phòng, chống bạo lực gia đình, đến nay đại bộphận nhân dân trong tỉnh đều biết đến Luật Phòng, chống bạo lực gia đình và hiểurằng bạo lực đối với thành viên trong gia đình là vi phạm pháp luật Tính đến hếttháng 6-2016, toàn tỉnh có 91/126 xã, phường, thị trấn triển khai mô hình phòng,chống bạo lực gia đình; có 425 địa chỉ tin cậy tại cộng đồng; 415 câu lạc bộ gia đìnhphát triển bền vững; 441 nhóm phòng, chống bạo lực gia đình [42]

Công tác giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình ở thành phố Bắc Ninh

đã đạt được những kết quả nhất định, tuy nhiên công tác phát hiện, can thiệp các vụ

bạo lực gia đình còn chưa hiệu quả và kịp thời, số lượng các vụ bạo lực gia đìnhđược phát hiện còn thấp so với thực tế; kĩ năng phòng, chống bạo lực gia đình củacác lực lượng trong cộng đồng còn nhiều hạn chế Khắc phục những hạn chế trên,thành phố đã triển khai thực hiện chương trình hành động quốc gia về phòng, chốngbạo lực gia đình đến năm 2020, từng bước nâng cao chất lượng và hiệu quả xâydựng mô hình phòng, chống bạo lực gia đình.

Xuất phát từ lí do trên, tôi chọn vấn đề“Giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình trong cộng đồng ở thành phố Bắc Ninh” làm đề tài luận văn thạc sĩ.

2 Mục đích nghiên cứu

Nghiên cứu cơ sở lí luận và thực tiễn giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực giađình và đề xuất các biện pháp giáo dục, nhằm góp phần nâng cao hiệu quả giáo dụcLuật Phòng, chống bạo lực gia đình, tạo cơ sở cho việc thực hiện Luật Phòng,chống bạo lực gia đình ở thành phố Bắc Ninh có hiệu quả hơn

3 Đối tượng và khách thể nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu

Hoạt động giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữtrong cộng đồng tại địa bàn thành phố Bắc Ninh

3.2 Đối tượng nghiên cứu

Biện pháp giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữ

4 Giả thuyết nghiên cứu

Chúng tôi cho rằng việc thực hiện và tiến hành giáo dục Luật Phòng, Chốngbạo lực gia đình ở thành phố Bắc Ninh đã có những kết quả nhất định Tuy nhiên,còn những hạn chế và bất cập Nếu nắm vững cơ sở lí luận và hiểu biết về thựctrạng thì có thể đề ra các biện pháp giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đìnhcho hội viên, phụ nữ ở thành phố Bắc Ninh tốt hơn, góp phần thực hiện Luật Phòng,chống bạo lực gia đình có hiệu quả hơn

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

5.1 Xác định cơ sở lí luận về giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình

5.2.Khảo sát, đánh giá thực trạng thực hiện Luật Phòng, chống bạo lực giađình và giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình ở thành phố Bắc Ninh trong thờigian qua và lí giải nguyên nhân của thực trạng.

5.3 Đề xuất các biện pháp giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đìnhchohội viên, phụ nữ ở thành phố Bắc Ninh

6 Giới hạn phạm vi nghiên cứu

6.1 Giới hạn về đối tượng nghiên cứu

Việc thực hiện và giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đìnhtrong cộngđồng xã hội, các biện pháp giáo dục, các yếu tố ảnh hưởng tới thực hiện giáo dụcLuật Phòng, chống bạo lực gia đình

6.2 Giới hạn về khách thể nghiên cứu

* Khách thể nghiên cứu:Quá trình (hoạt động) giáo dục Luật Phòng, chống

bạo lực gia đình ở cộng đồng xã hội, tập trung vào hội viên, phụ nữ tại thành phốBắc Ninh

* Khách thể khảo sát thực trạng:tổng số 335 khách thể, gồm:

1 Ban Vì sự tiến bộ phụ nữ thành phố Bắc Ninh 10

4 Hội viên, phụ nữ trên địa bàn các xã, phường 140

6.3 Giới hạn về địa bàn nghiên cứu: Thành phố Bắc Ninh.

6.4 Giới hạn thời gian nghiên cứu:Năm 2016-2017.

7 Phương pháp nghiên cứu

7.1 Các cách tiếp cận

- Tiếp cận liên ngành: Giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình trongcộng đồng không chỉ riêng của một ngành khoa học mà phải tiếp cận từ nhiều khoahọc: giáo dục học, giáo dục và phát triển cộng đồng, pháp lí học để có thể có đượccách nhìn và đánh giá đầy đủ, mang tính tổng hợp

- Tiếp cận hoạt động Giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình trongcộng đồng không thể ở thể ở trạng thái tĩnh, bởi nhận thức và hành động của conngười luôn vận động Do vậy, để giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cóhiệu quả phải tiếp cận từ hoạt động, từ sự vận động của thực tiễn xã hội.

- Tiếp cận phát triển Nhận thức về vấn đề bạo lực gia đình trong cộng đồngkhông phải là bất biến mà nó luôn vận động theo trình độ nhận thức và cách ứng xửcủa người dân Cho nên việc giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình phải có

sự vận động và phát triển theo sự vận động của xã hội và nhận thức, hành động củangười dân

7.2 Các phương pháp nghiên cứu

7.2.1 Phương pháp nghiên cứu tài liệu lí luận, văn bản.

- Mục tiêu: Xây dựng cơ sở lí luận của đề tài: tổng quan, xác định các khái

niệm cơ bản, các vấn đề lí luận cơ bản của luận văn

- Nội dung: phân tích, hệ thống hóa, khái quát hóa các tài liệu lí luận, các văn

bản có liên quan đến vấn đề nghiên cứu

- Các tiến hành: đọc, phân tích, so sánh, tổng hợp hóa, khái quát hóa các tài

liệu lí luận, văn bản cho việc xây dựng cơ sở lí luận của đề tài

7.2.2.Các phương pháp nghiên cứu thực tiễn: phương pháp chuyên gia,

phương pháp điều tra bằng bảng hỏi, phương pháp phỏng vấn, phương pháp quansát, phương pháp thảo luận nhóm, phương pháp thực nghiệm

- Mục tiêu:xác định được thực trạng giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia

đình trong cộng đồng ở Thành phố Bắc Ninh bằng việc thu thập dữ liệu bằng số và giảiquyết quan hệ trong lí thuyết và nghiên cứu theo quan điểm diễn dịch

- Nội dung:thực trạng các nội dung giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia

đình trong cộng đồng ở Thành phố Bắc Ninh

- Các tiến hành:thông qua lấy ý kiến chuyên gia, khảo sát bằng trưng cầu ý

kiến, phỏng vấn, quan sát và thảo luận nhóm các biện pháp giáo dục LuậtPhòng,chống bạo lực gia đình trong cộng đồng ở Thành phố Bắc Ninh và thựcnghiệm các biện pháp đề xuất

7.2.3 Phương pháp xử lísố liệu bằng thống kê toán học với sự trợ giúp của SPSS

- Mục tiêu:xử lí các kết quả thu được qua phương pháp trưng cầu ý kiến bằng

phiếu hỏibằng thống kê toán học với sự trợ giúp của SPSS

- Nội dung:các kết quả thu được qua phiếu hỏi, phỏng vấn sâu.

- Cách tiến hành:nhập số liệu thu được, những phiếu không hợp lệ sẽ được

loại bỏ khi không trả lời trọn vẹn 1 câu hỏi hoặc để trống nhiều items Kết quả thuđược sẽ được phân tích điểm trung bình, độ lệch chuẩn, tương quan thứ bậcSpearmen

8 Cấu trúc của luận văn

Ngoài mở đầu, kết luận và kiến nghị, danh mục tài liệu tham khảo, luận văngồm 3 chương:

Chương 1.Cơ sở lí luận của giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình

Chương 1

CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA GIÁO DỤC LUẬT PHÒNG, CHỐNG

BẠO LỰC GIA ĐÌNH TRONG CỘNG ĐỒNG.

1.1 Tổng quan tình hình nghiên cứu vấn đề

1.1.1 Nghiên cứu ở nước ngoài

Bạo lực gia đình là vấn đề mang tính toàn cầu và được nhiều nước trên thếgiới cũng như các nhà khoa học quan tâm nghiên cứu

Nghiên cứu “Sự thật về bạo lực chống lại phụ nữ gốc Mỹ gốc ẤnĐộ/Alaska” của hai tác giả người Mỹ là Tjaden, P và Thonennes (2000) đã chỉ ra,34% hoặc nhiều hơn một phần ba phụ nữ bản địa bị cưỡng hiếp, trong khi đó đốivới phụ nữ nói chung nguy cơ ít hơn một phần năm [36]

Trong báo cáo của Liên hợp quốc năm 2006 trong nghiên cứu sâu về cáchình thức bạo lực đối với phụ nữ cho thấy có rất nhiều hình thức bạo hành với phụ

nữ, như bạo hành về tinh thần, xâm hại đến sức khỏe là hai nhóm chính, dù bạo lựcdưới góc độ nào cũng gây nên những tổn thương và có thể ảnh hưởng đến tâm lý,sức khỏe của phụ nữ, thậm chí nhiều trường hợp bạo hành đã dẫn đến các trườnghợp tử vong [38]

Nghiên cứu của CDC năm 2008 đã chỉ ra, 39% phụ nữ bản địa người Mỹ da

đỏ được khảo sát xác định là nạn nhân của bạo lực đối tác thân mật trong cuộc đờicủa họ, tỷ lệ này cao hơn bất kỳ chủng tộc khác hoặc dân tộc nào được khảo sát [37]

Năm 2010, nước Mỹ đã tiến hành “Cuộc điều tra bạo lực tình dục và và bạolực gia đình”, kết quả nghiên cứu đã chỉ ra, trong 6 phụ nữ thì có một một người bịbạo lực tình dục do bạn tình của họ gây ra trong cuộc đời của họ Kết quả cho thấyhơn bốn trong năm phụ nữ Mỹ da Đỏ và Alaska (84,%) đã trải qua bạo lực trongđời Điều này bao gồm 56,1% phụ nữ từng bị bạo lực tình dục, 55,5% phụ nữ từngbị bạo lực thể xác bởi bạn tình, 48,8% gặp rình rập và 66,4% đã từng bị hành hungbởi bạn tình Nói chung, hơn 1,5 triệu phụ nữ Mỹ da Đỏ và Alaska đã bị bạo hànhtrong cuộc đời của họ [32]

Trong báo cáo “Các trường hợp bạo lực gia đình trong hệ thống tư pháp củaAzerbaijan” năm 2013 của nước Cộng hòa Azerbaijan về vấn đề thực hiện LuậtPhòng, chống bạo lực gia đình và để đánh giá việc áp dụng luật này trong tố tụng tòa

án phù hợp với pháp luật quốc gia và các tiêu chuẩn quốc tế có liên quan cũng nhưviệc thúc đẩy những nỗ lực của Chính phủ để chống lại hiện tượng bạo lực gia đình.Báo cáo đã đưa ra các kết quả thu thập được thông qua giám sát xét xử các vụ bạo lựcgia đình, cụ thể, trong năm 2012 có 1.633 người là nạn nhân của các vụ bạo lực giađình, tỷ lệ nam giới chiếm 21% (349 nam giới), trong khi đó tỷ lệ này ở nữ giới chiếmtới 79%, với 1.284 nữ giới, số vụ giết người có chủ ý 3%, các vụ cố ý xâm hại sứckhỏe là 27% Có thể thấy phần nhiều các vụ bạo lực gia đình là nữ giới [32]

Bạo lực gia đình được nghiên cứu không chỉ gia đình truyền thống mà cònxảy ra đối với những gia đình đồng tính được hai tác giả người Mỹ đề cấp đến trongnghiên cứu “Bạo lực gia đình, hiếp dâm ở những người đồng tính” năm 2013 Sốcác vụ bạo lực gia đình xảy ra tương đối phổ biến và thường xuyên khi họ khôngđạt được sự hòa hợp về thể chất và tâm sinh lý.Nghiên cứu đã chỉ ra việc phòng vàchống bạo lực gia đình không chỉ ở các gia đình truyền thống mà còn phải thể hiện

ở những người, những gia đình đồng tính [34]

Nghiên cứu của nhóm tác giả người Australia “Bạo lực gia đình: các vấn đề vàthách thức chính sách” (2015) cho rằng,bạo lực gia đình là một vấn đề nghiêm trọng ảnhhưởng đến hàng triệu người trên thế giới Hình thức bạo lực phổ biến nhất của phụ nữAustralia là do bạo lực gia đình gây ra, thường được gọi là bạo lực gia đình [32]

Có nhiều nghiên cứu về bạo lực gia đình, nạn nhân phổ biến của bạo lực giađình là nữ Vì vậy, nhiều nước đã cho ra đời những đạo luật để bảo vệ phụ nữ khỏicác nguy cơ của bạo lực gia đình và sự kiên quyết của Chính phủ đã nhận được sựủng hộ của đông đảo người dân, song trên thực tế, số vụ bạo lực gia đình vẫn khônggiảm, thậm chí ở một số nước có chiều hướng gia tăng như Ấn Độ, Pakistan, một sốnước thuộc Châu Phi Mặc dù có các luật hay đạo luật, song chưa có nghiên cứu nào

đề cập đến vấn đề tuyên truyền các luật hay đạo luật này, nhằm nâng cao kết quả thựchiện luật, đạo luật, nâng cao vị thế của phụ nữ, tránh các nguy cơ bạo lực gia đình

Như vậy, nghiên cứu của các tác giả trên có ưu điểm đã chỉ ra thực trạng bạolực gia đình ở phụ nữ, đặc biệt ở một số nhóm phụ nữ có nguy cơ cao thường bị bạo

lực gia đình (lĩnh vực bạo lực thân thể và bạo lực tình dục phụ nữ thường bị bạo lực nhiều nhất) Ngoài ra các nghiên cứu cũng chỉ ra nỗ lực của các Chính phủ

trong việc cho ra đời các luật, đạo luật về phòng, chống bạo lực gia đình Tuy nhiên,cho đến nay thế giới và Việt Nam chưa có công trình nào nghiên cứu về giáo dụcLuật Phòng, chống bạo lực gia đình, điều này dẫn đếnnhận thức của nam giới cũngnhư phụ nữ về vấn đề phòng, chống bạo lực gia đình khá hạn chế, cho nên các luậthay đạo luật ra đời nhưng thực trạng số các vụ bạo lực gia đình vẫn không giảm mànạn nhân của các vụ bạo lực đa phần là phụ nữ

1.1.2 Nghiên cứu ở trong nước

Nhóm tác giả Lê Thị Quý, Đặng Vũ Cảnh Linh (2007) đã công bố nghiêncứu “Bạo lực gia đình - một sự sai lệch giá trị”, đã chỉ ra những hậu quả của cáchành vi bạo lực gia đình Kết quả của các hành vi bạo lực gia đình vi phạm nghiêmtrọng đến Luật Phòng, chống bạo lực gia đình, phá vỡ hạnh phúc gia đình, là hành

vi lệch chuẩn bị nghiêm cấm, dù bạo lực dưới bất cứ hình thức nào [13]

Ủy ban các vấn đề xã hội của Quốc hội trên cơ sở nghiên cứu về “LuậtPhòng, chống bạo lực gia đình của một số nước trên thế giới” (2006) đã cho rằng,

kể từ khi mỗi nước có Luật Phòng, chống bạo lực gia đình, các hành vi bạo hành giađình được xử lí rất tích cực và có căn cứ rõ ràng, đồng thời làm cho mọi người cónhận thức rõ hơn về các hành vi bạo lực gia đình, kể cả các hành vi trước đây khôngđược đề cập đến như các hành vi bạo lực về tâm lý, về tinh thần Mặc dù có khácnhau về cách tiếp cận song điểm chung của Luật Phòng, chống bạo lực gia đình ởcác nước là nghiêm cấm mọi hình thức bạo lực gia đình ở cả hai giới [27]

Các tác giả Phạm Văn Dũng, Nguyễn Đình Thơ (2009), qua công trình: “Tìmhiểu và thực hiện Luật Phòng, chống bạo lực gia đình đã khẳng định việc thực hiệnphòng, chống bạo lực gia đình ở nước ta hiện hay còn khá hạn chế, nhiều ngườihiểu chưa đúng về phòng, chống bạo lực gia đình, thạm chí có những phụ nữ bị bạohành mà không biết rằng bản thân bị bạo hành, như các hình thức gây căng thẳng,

tạo áp lực về tâm lí Có những cá nhân cho rằng bạo hành gia đình chỉ xảy ra vớiphụ nữ.Trên thực tế, các tác giả khẳng định bạo hành gia đình có thể xảy ra ở cảnam giới và nữ giới trong gia đình [5].

Trong nghiên cứu “Pháp luật quốc tế về phòng, chống bạo lực gia đình đốivới phụ nữ” của tác giả Trần Thị Hòe đăng trên Tạp chí Khoa học Chính trị năm

2010 cho rằng, phụ nữ thường là đối tượng của bạo lực gia đình Việc ra đời phápluật về phòng, chống bạo lực gia đình là một bước tiến rất lớn để xây dựng sự bìnhđẳng, bình quyền giữa nam giới và nữ giới, nhưng trên thực tế, nhiều nước có LuậtPhòng, chống bạo lực gia đình, thậm chí như Việt Nam, số vụ bạo lực gia đình vẫnkhá phổ biến, tỏng đó tình trạng bạo lực về thể chất chiếm phần lớn số vụ bạo lựcgia đình [8]

Nghiên cứu của tác giả Nguyễn Thị Lệ qua đề tài“Luật Phòng, chống bạo lựcgia đình với việc hạn chế ly hôn do bạo lực gia đình” năm 2010 đã chỉ ra thực trạngviệc ngăn chặn tình trạng bạo lực gia đình ở nước ta hiện nay chưa hiệu quả, đốitượng bị bạo hành đa phần là phụ nữ Nông thôn và miền núi chiếm phần lớn số các

vụ bạo hành và bạo hành chính là nguyên nhân cơ bản dẫn đến tình trạng li hôn giatăng.Tác giả cho rằng cần phải chú trọng đến việc tuyên truyền Luật Phòng, chốngbạo lực gia đình sâu rộng trong cộng đồng, nhất là trách nhiệm của các thành viêntrong gia đình [11]

Ngày 25 tháng 11 năm 2010 Chính phủ Việt Nam và Liên Hợp Quốc công

bố “Nghiên cứu quốc gia về Bạo lực Gia đình đối với phụ nữ ở Việt Nam” cho thấy

cả ba hình thức bạo hành chính trong đời sống vợ chồng - thể xác, tình dục và tinhthần, thì có hơn một nửa (58%) phụ nữ Việt Nam cho biết đã từng là nạn nhân của ítnhất một hình thức bạo lực gia đình kể trên Khả năng phụ nữ bị chồng mình lạmdụng nhiều hơn gấp ba lần so với khả năng họ bị người khác lạm dụng Tỷ lệ bị bạolực về thể xác trong đời do chồng gây ra đối với phụ nữ Việt Nam là 31,5%; khoảng9,9% phụ nữ từng kết hôn bị bạo lực tình dục trong đời do chồng gây ra; tỷ lệ bạolực tình dục hoặc bạo lực thể xác, hoặc cả hai đối với phụ nữ do chồng gây ra là34,4%; tỷ lệ bị bạo lực tinh thần đối với phụ nữ do chồng gây ra là 53,6%; tỷ lệ phụ

nữ cho biết đã bị một hoặc nhiều hơn các hành vi kiểm soát của chồng là 33,3% và9% phụ nữ bị bạo lực kinh tế từ người chồng của mình Các số liệu được đưa ra đãnêu bật một thực trạng là đa số phụ nữ Việt Nam đều có nguy cơ tiềm tàng bị bạolực gia đình ở một hay một vài thời điểm nào đó trong cuộc sống của họ [25].

Tác giả Đặng Trường Xuân trong nghiên cứu “Tìm hiểu bạo lực gia đình vớiphụ nữ ở Hà Nội” năm 2013 cho biết, phụ nữ ở nông thôn bị bạo lực cao hơn thànhthị (45,5% so với 38,4%) Nạn nhân có trình độ phổ thông cơ sở, phổ thông trunghọc bị bạo lực với tỷ lệ cao nhất 78,0%, nhóm này tỷ lệ cả bốn hình thái bạo lựccũng cao nhất; sau đó là cao đẳng, trung cấp, đại học, trên đại học 16,3%; khôngbiết chữ, tiểu học 5,7% Bạo lực thể chất, tinh thần, kinh tế cao nhất ở nhóm tuổi30-39 Tỷ lệ bạo lực thể xác ở những phụ nữ có trình độ học vấn thấp (chưa học hếtlớp 1, tiểu học và trung học cơ sở) chiếm khoảng hơn 30% (lần lượt là 31,2%,36,9% và 33,9%), cao hơn so với tỷ lệ này ở những phụ nữ có trình độ học vấn caohơn như trung học phổ thông hoặc cao hơn, mặc dù vẫn còn ở mức cao khoảng 20%(21,6% và 17,7%) [29]

Tóm lại, những nghiên cứu trên đã thể hiện được:

Một số ưu điểm cơ bản:

- Các nghiên cứu chủ yếu xoay quanh vấn đề thực trạng mức độ bạo lực giađình, tỷ lệ bạo lực gia đình ở các vùng miền, trình độ học vấn với vấn đề bạo lực giađình, điều này nói lên vấn đề bạo lực gia đình có rất nhiều nguyên nhân

- Các tác giả đã chỉ ra khá đầy đủ các vấn đề lí luận cũng như thực trạng vấn

đề phòng, chống bạo lực gia đình

- Bạo lực gia đình ở nước ta chủ yếu ở hình thức bạo lực về thể xác và bạolực tình dục, điều này khá tương đồng với các nghiên cứu trên thế giới đã chỉ ra

Một số hạn chế trong các nghiên cứu:

- Do tập trung nghiên cứu các vấn đề lí luận và thực trạng phòng, chống bạo lựcgia đình và các nguyên nhân của bạo lực gia đình, nhưng các nghiên cứu không đề cậpđến hiệu quả từ công tác tuyên truyền, giáo dục các luật, đặc biệt là Luật Phòng, chốngbạo lực gia đình, nên khó nắm được nhận thức của cộng đồng về Luật này

- Các nghiên cứu chủ yếu tập trung chỉ ra thực trạng số các vụ bạo lực gia đìnhnhiều hơn việc chỉ ra những kết quả giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình.

- Thiếu nghiên cứu về vai trò của các cấp quản lí đối với vấn đề phòng,chống bạo lực gia đình, do vậy một trong những yếu tố rất quan trọng để nâng caonhận thức của cộng đồng đó là tuyên truyền Luật Phòng, chống bạo lực gia đình lạichưa được nghiên cứu

1.2 Một số khái niệm cơ bản về phòng, chống bạo lực gia đình và giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình

1.2.1 Khái niệm gia đình

Theo Điều 8, Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2000 đã khẳng định: “Gia đình

là tập hợp những người gắn bó với nhau do hôn nhân, quan hệ huyết thống hoặc doquan hệ nuôi dưỡng làm phát sinh các nghĩa vụ và quyền giữa họ với nhau theo quyđịnh của Luật này”[17]

Đại Từ điển tiếng Việt do Nguyễn Như Ý chủ biên định nghĩa: “Gia đình làtập hợp những người có quan hệ hôn nhân và huyết thống sống trong cùng một nhà”[30, tr.719]

Hai định nghĩa trên có chung quan niệm về sự gắn kết giữa các thành viên trên

cơ sở hôn nhân và huyết thống, các thành viên có quan hệ chăm sóc, giúp đỡ lẫn nhau

Trong thực tế, có nhiều cách hiểu khác nhau về khái niệm gia đình: gia đình

là tập hợp những người có cùng tên trong sổ hộ khẩu; gia đình là tập hợp nhữngngười cùng chung sống với nhau dưới một mái nhà…Từ những góc độ nhìn nhậnkhác nhau, gia đình được chia thành rất nhiều dạng thức khác nhau: gia đình hiệnđại, gia đình truyền thống; gia đinh đa thế hệ…Xuất phát từ những khái niệm khácnhau về gia đình dẫn tới những quan niệm khác nhau về thành viên gia đình Tronggiới hạn của đề tài, chúng tôi dựa trên khái niệm gia đình theo Luật Hôn nhân vàGia đình làm khái niệm công cụ để nghiên cứu luận văn Khái niệm này chỉ ra:

+ Gia đình được tạo thành từ mối quan hệ hôn nhân và huyết thống

+ Các thành viên có trách nhiệm xây dựng hạnh phúc gia đình

+ Cùng với nghĩa vụ với gia đình, các thành viên còn thực hiện các tráchnhiệm với gia đình theo quy định của pháp luật, như chống lại các hành vi bạo lực.

1.2.2 Khái niệm bạo lực gia đình

Bạo lực được hiểu là “dùng sức mạnh để cưỡng bức, trấn áp ngườikhác”.Trên thực tế, bạo lực được coi như một phương thức hành xử trong các quan

hệ xã hội nói chung, hành vi bạo lực rất phong phú, được chia thành nhiều dạngkhác nhau tùy theo từng góc độ nhìn nhận: bạo lực nhìn thấy và bạo lực không nhìnthấy được; bạo lực với phụ nữ, trẻ em…

Mục 1, Điều 1, Luật Phòng, chống bạo lực gia đình năm 2007 định nghĩa:

“Bạo lực gia đình là hành vi cố ý của thành viên gia đình gây tổn hại hoặc có khảnăng gây tổn hại về thể chất, tinh thần, kinh tế đối với thành viên khác trong giađình”[17] Bạo lực gia đình có thể coi là hình thức thu nhỏ của bạo lực xã hội vớinhiều dạng thức khác nhau Xét về hình thức, có thể chia bạo lực gia đình thành cáchình thức chủ yếu sau:

- Bạo lực về thể chất: là hành vi ngược đãi, đánh đập thành viên gia đình,làmtổn thương tới sức khỏe, tính mạng của họ

- Bạo lực về tinh thần: là những lời nói, thái độ, hành vi làm tổn thương tớidanh dự, nhân phẩm, tâm lí của thành viên gia đình

- Bạo lực về kinh tế: là hành vi xâm phạm tới các quyền lợi về kinh tế củathành viên gia đình (quyền sở hữu tài sản, quyền tự do lao động…)

- Bạo lực về tình dục: là bất kì hành vi nào mang tính chất cưỡng ép trongcác quan hệ tình dục giữa các thành viên gia đình, kể cả việc cưỡng ép sinh con

Với định nghĩa trên, ta có thể đưa ra một số đặc điểm chung nhất, điển hìnhnhất của bạo lực gia đình như sau :

Một là, bạo lực gia đình xảy ra giữa các thành viên gia đình hoặc những

người đã từng có quan hệ gia đình.Vì vậy, phạm vi của bạo lực gia đình khá rộng vàcó tính bao quát

Hai là, bạo lực gia đình khó bị phát hiện, khó can thiệp bởi thường xảy ra

trong gia đình và đã là chuyện gia đình thì người ngoài khó can thiệp

Ba là, bạo lực gia đình tồn tại dưới nhiều kiểu loại và dạng thức khác nhau.

Có thể là bạo lực giữa vợ - chồng, cha mẹ - các con, ông bà - các cháu, anh, chị, emtrong gia đình với nhau,

Luận văn tập trung vào việc giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đìnhcho hội viên, phụ nữ trong cộng đồng dân cưvà bạo lực ở đây chủ yếu được giới hạnnghiên cứu đối với phụ nữ

1.2.3 Khái niệm phòng, chống bạo lực gia đình

Theo Khoản 1 Điều 3, Luật Phòng, chống bạo lực gia đình thì phòng, chốngbạo lực gia đình là sự: “Kết hợp và thực hiện đồng bộ các biện pháp phòng, chốngbạo lực gia đình, lấy phòng ngừa là chính, chú trọng công tác tuyên truyền, giáo dục

về gia đình, tư vấn, hoà giải phù hợp với truyền thống văn hoá, phong tục, tập quántốt đẹp của dân tộc Việt Nam”[18]

Xuất phát từ thực tế quan hệ trong gia đình mang tính khép kín, độc lập vớinhững người xung quanh.Vì thế, những vụ bạo lực gia đình thường khó phát hiện,khi bị phát hiện cũng khó xử lí bởi tâm lí e ngại của nạn nhân và cả những ngườibiết chuyện, và thậm chí nếu xử lí rồi thì khả năng tái diễn cũng rất cao vì để tìm rabiện pháp ngăn chặn phù hợp là không dễ Các quy định pháp luật khó vươn tớitừng gia đình, bởi nhận thức của người dân về vấn đề này còn hạn chế, sự can thiệpthô bạo của người thực thi pháp luật có thể dẫn tới phá hoại các mối quan hệ cácthành viên gia đình

Vì vậy, công tác giáo dục phòng, chống bạo lực gia đình rất quan trọng, gópphần định hướng hành vi của mỗi người: nạn nhân được trang bị kiến thức để tự bảovệ; người có thể có hành vi bạo lực có thể nhận thức được tính chất, hậu quả củahành vi để tự kiềm chế bản thân tốt hơn; những người xung quanh biết được tráchnhiệm tham gia phòng chống bạo lực gia đình và có ứng xử phù hợp, để từ đó giảmthiểu các hành vi bạo lực gia đình

1.2.4 Khái niệm giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình trong cộng đồng cho hội viên, phụ nữ

Theo mục 1, Điều 1, “Luật Phòng, chống bạo lực gia đình là những quy định

về phòng ngừa bạo lực gia đình, bảo vệ, hỗ trợ nạn nhân bạo lực gia đình; trách

nhiệm của cá nhân, gia đình, cơ quan, tổ chức trong phòng, chống bạo lực gia đình

và xử lí vi phạm pháp luật về phòng, chống bạo lực gia đình” [18]

Từ định nghĩa trên có thể suy ra:

- Giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình phải thể hiện ở những quyđịnh về phòng ngừa bạo lực gia đình

- Giáo dục các biện pháp bảo vệ, hỗ trợ nạn nhân bạo lực gia đình

- Giáo dục trách nhiệm của cá nhân, gia đình, cơ quan, tổ chức trong phòng,chống bạo lực gia đình

- Giáo dục việc xử lívi phạm pháp luật về phòng, chống bạo lực gia đình

Từ các khái niệm trên, tác giả luận văn nêu lên khái niệm: Giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữ trong cộng đồng là quá trình tác động việc thực hiện các quy định về phòng ngừa, bảo vệ, hỗ trợ nạn nhân bạo lực gia đình là phụ nữ với sự tham gia của các của cá nhân, gia đình, cơ quan qua việc tổ chức các hoạt động và xử lí vi phạm pháp luật về phòng, chống bạo lực gia đình, nhằm giảm thiểu các hành vi bạo lực gia đình.

Từ khái niệm trên có thể khẳng định:

- Giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình thể hiện ở các quy định:

+ Nhận thức về các biện pháp phòng, chống bạo lực gia đình;

+ Thực hiện các hành vi bị nghiêm cấm về bạo lực gia đình;

+ Thực hiện các quy định về nghĩa vụ đối với người có hành vi bạo lực gia đình;+ Thực hiện các quyền và nghĩa vụ của nạn nhân bị bạo hành trong gia đình;+ Thực hiện các chính sách của Nhà nước trong phòng, chống bạo lực gia đình

- Giáo dục các biện pháp bảo vệ, hỗ trợ nạn nhân bạo lực gia đình là hộiviên, phụ nữ

- Giáo dục nâng cao trách nhiệm của các cá nhân, gia đình, cơ quan, tổ chứctrong phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữ

- Tổ chức giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình thể hiện ở các yêu cầu:+ Xác định mục tiêu giáo dục;

+ Xác định nội dung giáo dục;

+ Xác định các hình thức tổ chức giáo dục;

+ Xác định các phương pháp giáo dục;

+ Xác định các biện pháp giáo dục

- Giáo dục về việc xử lívi phạm pháp luật về phòng, chống bạo lực gia đình,nhằm giảm thiểu, tiến tới xóa bỏ hành vi bạo lực gia đình trong cộng đồng dân cư

1.3 Thực hiện Luật Phòng, chống bạo lực gia đình trong cộng đồng

1.3.1 Thực hiện những quy định chung về Luật Phòng, chống bạo lực gia đình

1.3.1.1 Nhận thức về biện pháp phòng chống các hành vi bạo lực gia đình

- Hành hạ, ngược đãi, đánh đập, xâm hại đến sức khỏe, tính mạng Trên thực

tế, vấn đề bạo lực gia đình và các hành vi bạo lực vẫn diễn ra tương đối phổ biến,mặc dù các cơ quan chức năng, các tổ chức chính trị - xã hội đã rất tích cực vào việctuyên truyền nâng cao nhận thức cho cộng đồng, song chế tài xử phạt chưa nghiêm,thêm vào đó phương pháp, biện pháp tuyên truyền chưa hiệu quả

- Lăng mạ, xúc phạm danh dự, nhân phẩm Điều này xảy ra khá nghiêmtrọng, đây là một trong bốn hình thức bạo hành.Thực tế cũng cho thấyhơn 50% phụ

nữ Việt Nam từng bị bạo lực tinh thần trong cuộc đời [43]

- Cô lập, xua đuổi, gây áp lực tâm lí, gây hậu quả nghiêm trọng Đây là bạolực khá phổ biến nhưng khó nhận dạng so với bạo lực thể chất.Nạn nhân phải chịucác kiểu hành hạ như chửi mắng, hạ nhục với những lời lẽ nặng nề xâm phạm đếnnhân phẩm và danh dự.Không những thế, bạo lực tinh thần nhiều khi còn tồn tạidưới nhiều dạng như đe dọa tinh thần, khủng bố tâm lí gây nên sự phẫn uất, khủnghoảng ý thức và tâm sinh lí phụ nữ

- Ngăn cản thực hiện quyền và nghĩa vụ trong quan hệ gia đình (ông/bà, cha/

mẹ, anh/chị em, vợ/chồng ) Trường hợp bạo hành này không nhiều nhưng tồn tại

ở mọi địa phương, hậu quả là do nhận thức lệch lạc của những người gây ra bạohành, dẫn đến gây áp lực tâm lí cho người thân, tổn hại tình cảm gia đình

- Cưỡng ép quan hệ tình dục, số các vụ bạo lực tình dục chiếm tỉ lệ khá caotrong các hình thức bạo lực gia đình với nhiều biểu hiện khác nhau Nếu ngườichồng chỉ đơn thuần cưỡng ép, đòi người vợ quan hệ tình dục thì được xếp tạm

vàonhóm “người bình thường”, chủ yếu do nhu cầu sinh lí… Những người thật sựmắc bệnh bạo dâm, để cảm thấy thỏa mãn, trong lúc quan hệ họ thường đánh đập,làm tổn thương, chửi mắng, la bới, nhục mạ vợ.

- Cưỡng ép tảo hôn, kết hôn, li hôn Tình trạng này ở nước ta hiện nay còntồn tại khá phổ biến trong đồng bào dân tộc ít người, ở vùng sâu vùng xa, song vẫnđược cộng đồng, người dân chấp nhận nên khó có thể xóa bỏ trong thời gian ngắn.Tuy nhiên, ở khu vực đồng bằng, ở các thành phố, thị xã tình trạng này ít xảy ra,nhưng vẫn cần tuyên truyền sâu rộng vấn đề phòng, chống bạo lực gia đình trongcộng đồng để người dân nhận thức và chủ động đấu tranh, xây dựng gia đình khôngcó bạo hành

- Chiếm đoạt, hủy hoại tài sản riêng, tài sản chung của gia đình Vấn đề nàychiếm số lượng không nhiều trong tổng số các vụ bạo hành gia đình ở nước ta,nhưng do nhận thức chưa đúng đắn nên khi xảy ra bạo lực gia đình, người chồnghoặc người vợ có thể hủy hoại tài sản trong gia đình hoặc có những trường hợp xảy

ra tranh chấp tài sản hoặc phân chia tài sản không rõ ràng, có thể một trong haingười chiếm làm tài sản riêng

- Cưỡng ép lao động quá sức, đóng góp tài chính, thu nhập quá khả năng chophép Khi xảy ra bạo lực gia đình mà nạn nhân phần lớn là phụ nữ bị tổn thươngnghiêm trọng cả về thể xác và tinh thần, thậm chí có những phụ nữ chồng khôngchịu lao động, người vợ là lao động chính, mỗi khi chồng đòi đưa tiền là lại xảy rabạo hành

- Hành vi buộc thành viên phải ra khỏi gia đình Số này chiếm khá ít vàthường xảy ra đối với con cái có những hành vi như ngược đãi cha mẹ và một sốtrường hợp người vợ hoặc chồng có những vi phạm pháp luật vượt quá sức chịuđựng của một trong hai người, nguyên nhân xâu xa đều do sự thiếu hiểu biết để dẫnđến bạo hành trong gia đình

1.3.1.2 Thực hiện những hành vi bị nghiêm cấm về bạo lực gia đình

- Cưỡng bức, kích động, xúi giục, giúp sức người khác bạo lực gia đình Đây

là những hành vi bị nghiêm cấm, làm tổn hại đến hạnh phúc gia đình, là nguyên

nhân có thể dẫn đến bạo lực gia đình Do vậy, các cá nhân cần có nhận thức đúngđắn, nâng cao ý thức tự giác chấp hành luật, bồi dưỡng kiến thức,kĩ năng để tự bảo

vệ cho bản thân, nâng cao tính tích cực xã hội của cộng đồng trong phòng, chốngbạo lực gia đình

- Sử dụng, truyền bá thông tin, hình ảnh, âm thanh nhằm kích động bạo lựcgia đình Những hành vi này vi phạm pháp luật nghiêm trọng, cần có hình thức xử líkiên quyết, kịp thời, không để xảy ra tại bất cứ địa phương nào, để duy trì trật tự, anninh thôn xóm, khu dân cư

- Trả thù, đe dọa, trả thù người phát hiện, ngăn chặn hành vi bạo lực gia đìnhhoặc giúp đỡ nạn nhân bị bạo lực gia đình Việc tuyên truyền để mọi người trongcộng đồng nhận thức được những hành vi như trên là vi phạm pháp luật, đã cónhững trường hợp tương tự đã xảy ra như khi vợ chồng sống ly thân, người vợ đãthuê người trả thù nhà chồng [42]

- Cản trở phát hiện, khai báo, xử lí hành vi bạo lực gia đình Khi phát hiện ranhững trường hợp như vậy, người dân cần lên án, tố cáo, nhằm giúp các cơ quanchức năng xử lí, lập lại an ninh trật tự cho tổ dân phố cũng như cơ quan pháp luật cóhình thức xử lí thích đáng các đối tượng tái phạm, làm gương để răn đe, ngăn chặncách hành động này tái diễn

- Lợi dụng việc phòng, chống bạo lực gia đình để trục lợi Những hành vi tráipháp luật này có thể do việc nhận thức chưa đầy đủ hoặc các cá nhân cố tình viphạm pháp luật Trước hết để cá nhân có ứng xử đúng đắn, sau đó có sự thay đổi vềhành vi, cũng như tham gia vào việc phòng, chống bạo lực gia đình cho người thântrong gia đình và cho xã hội

- Dung túng, bao che, không xử lí hoặc xử lí không đúng quy định của phápluật đối với hành vi bạo lực gia đình, làm cho các hành vi này tái diễn nhiều lần Vìvậy, các cơ quan như Hội Phụ nữ, Đoàn thanh niên, cần tuyên truyền, giáo dục,thuyết phục và các cơ quan pháp luật cần có chế tài mạnh để các hành vi như vậy vàcác hành vi tương tự không xảy ra

1.3.1.3 Thực hiện các quy định về nghĩa vụ của người có hành vi bạo lực gia đình

- Tôn trọng sự can thiệp hợp pháp của cộng đồng chấm dứt ngay hành vi bạolực gia đình Làm cho mọi thành viên trong cộng đồng tôn trọng người khác, nhất làcác thành viên trong gia đình và tôn trọng sự phê phán của cộng đồng về hành vi bạilực gia đình, đồng thời thực hiện đầy đủ nghĩa vụ, trách nhiệm với các nạn nhân khi

để xảy ra tình trạng bạo lực

- Chấp hành quyết định của cơ quan, tổ chức có thẩm quyền Để người gây rabạo lực gia đình hiểu rõ về các hành vi vi phạm pháp luật thì vừa xử phạt nhưngcũng đồng thời làm công tác tuyên truyền để họ nhận thức được các hành vi sai trái

và có thái độ ăn năn, sửa chữa và khắc phục các khuyết điểm, không tái phạm

- Kịp thời đưa nạn nhân đi cấp cứu, điều trị, chăm sóc kịp thời Cộng đồngcần nhận thức rõ trách nhiệm của mỗi người trong việc gây ra các hành vi bạo lựcgia đình Người gây ra bạo lực gia đình hay những cá nhân khác phát hiện ra nạnnhân bị xâm hại thân thể đến mức phải đi cấp cứu phải nhanh chóng đưa nạn nhân

đi cấp cứu để đảm bảo an toàn tính mạng của các nạn nhân bị bạo hành

- Bồi thường thiệt hại cho nạn nhân theo quy định Không chỉ bị pháp luậttrừng trị, những người gây ra bạo hành còn phải bồi thường thiệt hại về tài sản theoquy định của pháp luật nêu gây ra thiệt hại về tài sản Mọi quyết định phải làm cho

cả nạn nhân và người gây ra các hành vi bạo lực có thái độ và hành vi sửa chữa,không để xảy ra các hành vi bạo lực gia đình

1.3.1.4 Thực hiện quyền và nghĩa vụ của nạn nhân bị bạo lực gia đình

- Yêu cầu bảo vệ sức khỏe, tính mạng, nhân phẩm, lợi ích hợp pháp củangười bị bạo hành Nhiều trường hợp bị bạo hành không chỉ bị xâm phạm về tinhthần mà còn bị bạo hành về thể xác, có khi nguy hiểm đến tính mạng Vì vậy, cầncó biện pháp tuyên truyền nâng cao nhận thức cho cộng đồng về các quyền và nghĩa

vụ của nạn nhân, ngăn chặn nạn bạo hành và đưa ra hình thức xử lí, răn đe, làmgương cho những cá nhân khác

- Yêu cầu có biện pháp ngăn chặn, bảo vệ Việc tuyên truyền nâng cao nhậnthức cho cộng đồng pháp ngăn chặn hành vi bạo lực gia đình, nâng cao nhận thức

của những người gây ra tình trạng bạo hành, tuyên truyền nâng cao nhận thức chonhững người xung quanh để thuyết phục, giáo dục và có biện pháp bảo vệ như bố trínơi tạm tránh cho người bị hại.

- Được cung cấp dịch vụ y tế, tư vấn Trên thực tế đã có những hoạt động tưvấn tại cộng đồng cho những người là nạn nhân của bạo hành gia đình song việcnày chưa thường xuyên và chưa mang tính phổ biến Ngoài ra, việc phát triển cácdịch vụ y tế cho người bị bạo hành chưa được coi trọng, trong đó có nguyên nhântuyên truyền Luật Phòng, chống bạo lực gia đình trong cộng đồng hiện nay chưaphát huy được hiệu quả thực sự

- Bố trí nơi tạm tránh được giữ bí mật, nhằm tránh cho người bị bạo hành bịxâm hại đến tính mạng Một số trường hợp người bị bạo hành bị xâm hại nghiêmtrọng thể xác và đe dọa đến tính mạng, vì vậy gia đình, cộng đồng cần có nơi tạmtránh để người bị bạo hành tạm lánh trong những thời gian nhất định

- Cung cấp chính xác thông tin có liên quan tới bạo lực gia đình khi cơ quan,tổ chức yêu cầu Phải thông qua tuyên truyền để mọi người có nhận thức đầy đủ vềtrách nhiệm và nghĩa vụ cung cấp, khai báo thông tin kịp thời cho các cơ quan chứcnăng, để điều tra, làm rõ các sai phạm của người gây ra bạo hành gia đình cũng nhưnguyên nhân, từ đó giảm thiểu và xử lí dứt điểm các hành vi bạo lực gia đình

1.3.1.5.Thực hiện chính sách của Nhà nước về phòng, chống bạo lực gia đình

- Thực hiện ngân sách Nhà nước cho phòng, chống bạo lực gia đình Sử dụngngân sách Nhà nước một cách hợp lí và công tác tuyên truyền như mua sắm cáctrang thiết bị hỗ trợ những người trực tiếp tham gia tuyên truyền, hỗ trợ các điềukiện vật chất phục vụ công tác tuyên truyền phòng, chống bạo lực gia đình trongcộng đồng dân cư

- Khuyến khích cá nhân, tổ chức tham gia hỗ trợ gia đình và nạn nhân bị bạolực gia đình, quan trọng là giúp cho người bị bạo hành ổn định về tinh thần vàngười thân của người bị bạo hành không còn thấy và chứng kiến bạo bạo lực giađình tái diễn Do đó, cần có phương pháp tuyên truyền về Luật Phòng, chống bạolực gia đình sâu rộng trong cộng đồng, làm cho mọi người có ý thức, trách nhiệm

không gây ra tình trạng bạo hành gia đình, chủ động hỗ trợ các gia đình khác khixảy ra các vấn đề về bạo lực gia đình.

- Khuyến khích truyền thống giáo dục, văn học, nghệ thuật tham gia phòngchống bạo lực gia đình Việc tham gia vào phòng, chống bạo lực gia đình không chỉ

ra trách nhiệm của riêng các cơ quan chức năng, mà còn là trách nhiệm chung củacộng đồng, trong đó có thể sử dụng kết hợp với các hoạt động giáo dục, qua kênhquảng bá như các hoạt động nghệ thuật, văn học, làm tăng hiệu quả công tác tuyêntruyền trong nhân dân

- Hỗ trợ, bồi dưỡng người làm công tác phòng, chống bạo lực gia đình, làmcho những người trực tiếp tham gia công tác tuyên truyền Luật Phòng, chống bạolực gia đình yên tâm công tác, bởi nhiều người có thu nhập thấp, đời sống khó khănnên đây là điều kiện đặc thù, nhất là đối với cán bộ ở vùng sâu, vùng xa, vùng dântộc ít người

- Có chế độ khen thưởng, khuyến khích người tham gia phòng, chống bạolực gia đình, nhằm khuyến khích mọi người trong cộng đồng, những người khôngphải là cán bộ tham gia các hoạt động tuyên truyền chủ động, tích cực lên án, phêphán với những biểu hiện vi phạm pháp luật về phòng, chống bạo lực gia đình

1.3.2 Thực hiện phòng ngừa bạo lực gia đình

* Mục đích: thay đổi nhận thức, hành vi bạo lực gia đình, nâng cao nhận thức

về truyền thống tốt đẹp về gia đình về con người, tiến tới xóa bỏ bạo lực gia đình.Khi mọi người có nhận thức đúng về phòng, chống bạo lực gia đình sẽ lan tỏa ýthức, trách nhiệm xây dựng cộng đồng văn minh, không có tình trạng bạo lực giađình, xây dựng khu phố, thôn xóm văn minh, xây dựng gia đình văn hóa

* Yêu cầu:

- Thông tin chính xác, rõ ràng, thiết thực để người nghe có thể hiểu và thựchiện, đặc biệt vùng nông thôn, miền núi đa phần người dân có những hạn chế tronghiểu biết về bạo lực gia đình, thậm chí nhiều phụ nữ cam chịu bị bạo lực trong thờigian dài không dám đấu tranh, tố cáo mình bị bạo hành,các thông tin được truyền tảiphải ngắn gọn, dễ hiểu

-Phù hợp với đối tượng, truyền thống, bản sắc dân tộc, tôn giáo Bạo lực giađình có ở mọi thành phần trong xã hội, không phân biệt dân tộc, tôn giáo, Việctuyên truyền giáo dục nếu kết hợp với truyền thống văn hóa, phong tục, tập quán tốtđẹp của dân tộc thì sẽ càng được phát huy tốt.Đặc biệt, ở những quan niệm “phépvua thua lệ làng”, thì việc giáo dục thông qua các phong tục, tập quán có thể pháthuy hiệu quả.

- Không làm ảnh hưởng đến nhân phẩm, uy tín của những người liên quan đếnvấn đề bạo lực gia đình Công tác tuyên truyền chủ yếu là tác động vào nhận thức đểmọi người hiểu rõ cũng như ý thức tự giác thực hiện phòng, chống bạo lực gia đình.Những người gây ra bạo lực gia đình có thái độ ăn năn, chủ động sửa chữa, khắc phụccác hành vi vi phạm pháp luật, nhằm xây dựng gia đình hạnh phúc

* Nội dung: Thông tin, tuyên truyền về phòng, chống bạo lực gia đình gồmchính sách, pháp luật về phòng, chống bạo lực gia đình, bình đẳng giới, quyền vànghĩa vụ của các thành viên gia đình; truyền thống tốt đẹp của con người, gia đìnhViệt Nam; tác hại của bạo lực gia đình; biện pháp, mô hình, kinh nghiệm trongphòng, chống bạo lực gia đình; kiến thức về hôn nhân và gia đình; kĩ năng ứng xử,xây dựng gia đình văn hóa; các nội dung khác có liên quan phòng, chống bạo lựcgia đình

* Hình thức:

- Trực tiếp, có thể giảng giải, giải thích đối thoại trực tiếp với cộng đồng quacác cuộc họp, qua việc đến gia đình trao đổi, giải thích các vấn đề về phòng, chốngbạo lực gia đình, đặc biệt là các gia đình có vợ hoặc chồng là nạn nhân của các vụbạo lực

- Thông tin đại chúng, như việc sử dụng các phương tiện truyền thông qualoa phát thanh của xã/phường, qua việc ứng dụng công nghệ thông tin vào hoạtđộng giáo dục, tuyên truyền, làm cho người được giáo dục có thể tiếp nhận thôngtin mọi lúc, mọi nơi

- Lồng ghép với các hoạt động khác như sinh hoạt văn hóa, văn nghệ, cáchoạt động thể dục thể thao, xây dựng bầu không khí tâm lí tích cực trong gia đình

và trong cộng đồng

- Qua các hoạt động văn hóa, sinh hoạt cộng đồng, điều này gần gũi với cuộcsống của người dân, làm tăng tính hiệu quả của công tác tuyên truyền, vì trong mỗicộng đồng dân cư đều có những hoạt động như lễ hội, các tập quán nên người dân

dễ tiếp nhận và tự giác thực hiện, không vi phạm bạo lực gia đình

1.3.3 Hòa giải mâu thuẫn

- Kịp thời, kiên trì, chủ động là yêu cầu quan trọng đối với người làm công táctuyên truyền phòng, chống bạo lực gia đình, nhất là đối với những trường hợp thườngcó hành vi gây tổn hại đến người khác, người làm công tác tuyên truyền phải chủđộng và kịp thời, thậm chí phải kiên trì vận động, thuyết phục đối tượng bằng nhiềubiện pháp khác nhau, để họ co thể thay đổi nhận thức, thái độ và hành vi

- Khách quan, công minh, không thiên vị, nhằm làm cho những đối tượngđược tuyên truyền hài lòng với các nội dung, biện pháp, phương pháp, hình thứctuyên truyền cũng như tiếp nhận sự tuyên truyền một cách nhiệt tình, từng bướctham gia vào công tác tuyên truyền một cách tự giác

- Tôn trọng sự tự nguyện, người được tuyên truyền có ý thức tự giác, coi việcthực hiện phòng, chống bạo lực gia đình vừa là nghĩa vụ và cũng là trách nhiệm củabản thân Không được ép buộc hoặc có các hành vi cưỡng bức với người đượctuyên truyền

- Tôn trọng quyền, lợi ích hợp pháp, nạn nhân cần sự giúp đỡ của các cơquan, tổ chức, người có thẩm quyền bảo vệ, sức khỏe, tính mạng, nhân phẩm, quyền

và lợi ích hợp pháp của mình Người bị bạo hành cũng như người gây ra các hành vibạo hành phải được tôn trọng Với các trường hợp không đến mức truy cứu tráchnhiệm hình sự cần kịp thời hòa giải, các trường hợp đến mức truy cứu cần có hìnhthức xử lí kịp thời song luôn phải chú ý đến quyền và lợi ích hợp pháp của họ

- Gia đình, dòng họ kịp thời phát hiện và hòa giải Tuyên truyền để gia đìnhngười bị bạo hành cũng như người có các hành vi bạo hành nhanh chóng bắt tay vào

việc hòa giải, làm cho các đối tượng nhận thức và không xảy ra các hành vi bạo lựcvới người vợ hoặc chồng.

- Tổ hòa giải, ban hòa giải cấp xã tiến hành hòa giải theo Luật định, qua đógiáo dục cho cộng đồng ý thức, tinh thần, thái độ hợp tác với các thành viên tronggia đình, chống lại mọi biểu hiện của các hành vi bạo lực gia đình Ủy ban nhân dâncấp xã có trách nhiệm phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổchức thành viên của Mặt trận Tổ quốc cùng cấp trong việc hướng dẫn, giúp đỡ, tạođiều kiện cho các tổ hòa giải ở cơ sở thực hiện hòa giải các mâu thuẫn, tranh chấpgiữa các thành viên gia đình

1.3.4 Tư vấn, góp ý, phê bình

- Tư vấn về gia đình ở cơ sở:

+ Cung cấp thông tin, kiến thức về bạo hành gia đình, hướng dẫn kỹ năngứng xử, kỹ năng giải quyết mâu thuẫn, tranh chấp theo đúng trình tự của pháp luật,làm cho cộng đồng có đầy đủ nhận thức về bạo hành gia đình Giới thiệu rõ ràngnhững hành vi bị coi là bạo lực gia đình và có sự tổng hợp các quy định về các hành

vi để đảm bảo tính thống nhất, hiệu quả của các quy phạm pháp luật

+ Tập trung tư vấn cho các đối tượng: có hành vi bạo lực, nạn nhân, ngườinghiện rượu, ma túy, cờ bạc, chú ý người chuẩn bị kết hôn, những đối tượng nàykhông chỉ gây nguy hiểm tới thân thể, thậm chí tính mạng cho người thân trong giađình mà còn cho an ninh, trật tự xã hội Việc tư vấn cần giúp họ hiểu rõ các hành visai trái, các quy định pháp luật họ cần phải tuân theo và có ý thức giúp đỡ nhữngngười được coi là yếu thế trong gia đình

+ Ủy ban Nhân dân xã/ phường chủ trì và phối hợp với các tổ chức thànhviên của Mặt trận Tổ quốc ở khu dân cư Chính quyền có sự chỉ đạo trực tiếp, giảithích hay phê bình các cá nhân có hành vi bạo lực gia đình và kêu gọi sự giúp đỡcủa cộng đồng và có định hướng, chỉ đạo sát sao, kịp thời về phòng, chống bạo lựctại các khu dân cư

- Góp ý, phê bình trong cộng đồng dân cư

+ Với người từ 16 tuổi trở lên có hành vi bạo lực gia đình Việc góp ý, phêbình trong cộng đồng dân cư nhằm làm chuyển biến nhận thức của người có hành vibạo lực gia đình để họ không tiếp tục có hành vi bạo lực Tuy nhiên, biện pháp nàychỉ áp dụng đối với người từ đủ 16 tuổi trở lên có bạo lực gia đình đã được tổ hòagiải ở cơ sở hòa giải mà tiếp tục có bạo lực gia đình và do người đứng đầu cộngđồng dân cư áp dụng.

+ Trưởng thôn, tổ trưởng dân phố tổ chức góp ý với sự tham gia của đại diệngia đình và gia đình liền kề, tổ hòa giải để người gây ra các hành vi bạo lực thấyđược sự quan tâm của cộng đồng với bản thân cũng như việc lên án các hành vi gâytổn hại đến người khác bị nghiêm cấm, bị cộng đồng dân cư lên án

1.3.5 Bảo vệ, hỗ trợ nạn nhân bạo lực gia đình

- Phát hiện, xác định kịp thời, chính xác các trường hợp bị bạo lực gia đình,đặc biệt là sự trợ giúp tâm lí để họ yên tâm, tin tưởng vào những người xung quanh,tránh tâm lí bất an, lo lắng, bởi có những trường hợp bị bạo hành lâu ngày, gây chonạn nhân sự sợ hãi Vì vậy, cần kịp thời phát hiện những trường hợp bị bạo hành đểgiúp đỡ, hỗ trợ các điều kiện cần thiết

- Ngăn chặn, chấm dứt hành vi bạo lực gia đình, phải xử lí nghiêm người cóhành vi bạo lực gia đình theo đúng quy định của Nghị định số 110/2009/NĐ-CP quyđịnh xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng chống bạo lực gia đình Kiênquyết cải tạo, giáo dục sau khi bị xử lí về mặt pháp luật nếu các cá nhân đó khôngsửa chữa thì có thể đưa đến các trung tâm giáo dục lao động xã hội

- Bảo vệ nạn nhân, như đến nhà người thân để tạm tránh hành vi bạo lực củachồng hoặc vợ hoặc người thân Giúp đỡ nạn nhân tố cáo các hành vi vi phạm phápluật về phòng, chống bạo lực gia đình hoặc giúp đỡ họ để nhận thức được các biểuhiện của bạo lực gia đình mà trước đây không nhận thức được, để cùng nhau cótiếng nói thống nhất trong gia đình

- Giảm thiểu hậu quả do hành vi bạo lực gia đình gây ra, đó là trách nhiệmchung của cộng đồng, trong đó người gây ra hành vi bạo lực phải nhận thức rõ tráchnhiệm và nghĩa vụ của mình trong trong việc gây ra các hậu quả đó và phải chủ

động chấm dứt mọi hành vi bạo lực gia đình Người bị bạo hành cũng có kĩ năng xử

lí tình huống và biết cách ứng xử phù hợp

- Cấm tiếp xúc giữa người có hành vi bạo lực gia đình với nạn nhân, đểngười gây ra các hành vi bạo lực cũng như người bị hại giảm được áp lực tâm lí,một phía thì bị kích động, một phía thì bị ức chế, căng thẳng, cũng là điều kiện đểhai bên có sự suy ngẫm lại các diễn biến, nguyên nhân đã qua để tìm hướng giảiquyết hợp lí

- Chẩn đoán, điều trị, chạy chữa cho nạn nhân theo Luật định Nếu người bịhay bị bạo lực nghiêm trọng đến thân thể hay tâm lí cần phải nhanh chóng đượcđiều trị, can thiệp bằng các liệu pháp y học hoặc tâm lí, giúp họ nhanh chóng thoátkhỏi trạng thái khủng hoảng, điều này cần sự chung tay giúp sức của cả cộng đồngcũng như người thân của nạn nhân

- Các cơ sở bảo trợ nạn nhân bị bạo lực gia đình: cơ sở khám chữa bệnh, cơ

sở bảo trợ xã hội, cơ sở tư vấn, phối hợp, hợp tác trong việc chăm sóc, hỗ trợnhững người bị bạo hành gia đình Các nhân viên công tác xã hội tích cực tham giavào công tác giáo dục, tuyên truyền để cộng đồng chung tay bảo vệ những nạn nhâncủa các hành vi bạo lực gia đình

1.3.6 Trách nhiệm của cá nhân, gia đình, cơ quan, tổ chức trong phòng chống bạo lực gia đình

- Thực hiện trách nhiệm cá nhân phụ nữ

+ Thực hiện các quy định về phòng chống bạo lực gia đình Chị em phải chủđộng nhận thức rõ những hành vi được coi là bạo lực gia đình để giáo dục, tuyêntruyền cho những chị em khác, cùng nhau đấu tranh chống lại các hành vi bạo lựcgia đình Những hành vi vi phạm nhỏ nhưng bị bỏ qua dễ dẫn tới các hành vi bạolực nghiêm trọng

+ Kịp thời ngăn chặn hành vi bạo lực gia đình, thông báo cho cơ quan, tổchức có thẩm quyền khi có bạo lực gia đình, không để xảy ra các hành vi bạo lựckhác Các cơ quan có liên quan nhanh chóng giải quyết các hành vi vi phạm, nếu

cần thiết hoặc với các đối tượng có khả năng tái diễn cao cần nghiêm trị để đảm bảotính mạng, tài sản cho những người bị bạo hành.

- Trách nhiệm gia đình chị em:

+ Giáo dục, nhắc nhở mọi người thực hiện luật phòng, chống bạo lực giađình, chủ động đấu tranh chống lại các hành vi bạo lực gia đình và có hình thứcgiúp đỡ các chị em khác trong cộng đồng xây dựng gia đình hạnh phúc và tố cáocác hành vi bạo lực với các cơ quan chức năng

+ Tham gia hòa giải, can ngăn người có hành vi bạo lực gia đình, chăm sócngười bị nạn khi xảy ra mâu thuẫn, nhất là các cán bộ phụ nữ, cán bộ của các tổchức chính trị - xã hội tại địa phương

+ Phối hợp với các cơ quan, tổ chức và cộng đồng dân cư phòng, chống bạolực gia đình, làm cho cả cộng đồng chung tay xây dựng đời sống văn hóa trong mỗigia đình cũng như trong cộng đồng, giáo dục cho chị em và nam giới có vai trò,trách nhiệm như nhau trong phòng, chống bạo lực gia đình

+ Thực hiện các biện pháp phòng, chống bạo lực gia đình theo Luật định.Ngoài tuyên truyền giáo dục về đạo đức lối sống, những văn bản pháp luật như LuậtPhòng chống bạo lực gia đình, Luật Bình đẳng giới…

- Trách nhiệm của Hội LHPN:

+ Trách nhiệm chung:

Tuyên truyền, giáo dục, động viên hội viên, phụ nữ chấp hành phòng, chốngbạo lực gia đình, làm cho hội viên, phụ nữ luôn có ý thức chủ động phòng, chốngbạo lực gia đình, không để xảy ra hành vi bạo lực

Đề xuất, kiến nghị các biện pháp thực hiện luật phòng, chống bạo lực giađình, đóng góp ý kiến, tham mưu đề xuất với Hội LHPN địa phương hoặc các câulạc bộ về phòng, chống bạo lực gia đình trong cộng đồng Cũng có thể xây dựng cácđiển hình tiên tiến

Tham gia giám sát việc thi hành Luật, nâng cao tính chủ động của các hộiviên, cũng như giúp hội viên có hiểu biết và thực hiện tốt Luật Phòng, chống bạolực gia đình

- Tổ chức tư vấn, hỗ trợ về phòng, chống bạo lực gia đình cho cả nam giới vàphụ nữ, nhất là phụ nữ, những người là nạn nhân chủ yếu của các vụ bạo lực giađình Trong đó tập trung làm rõ 4 nhóm hành vi bạo lực gồm: bạo lực tinh thần, bạolực thể chất, bạo lực kinh tế và bạo lực tình dục.

- Tổ chức dạy nghề, tín dụng, tiết kiệm, hỗ trợ nạn nhân bị bạo lực gia đình,nhằm tạo việc làm ổn định và bền vững cho các hội viên, phụ nữ trong cộng đồng,làm tăng thu nhập, thúc đẩy phát triển kinh tế hộ gia đình

- Phối hợp với các cơ quan, tổ chức có liên quan để bảo vệ, hỗ trợ nạn nhânbị bạo lực gia đình, ngăn chặn mọi hành vi bạo hành trong gia đình Đối với các cánhân trong đang công tác tại các cơ quan, cần phối hợp với công đoàn, đoàn thanhniên, để góp ý, phê bình các cá nhân có hành vi bạo lực với các thành viên kháctrong gia đình cũng như vận động, giáo dục, thuyết phục họ để xây dựng gia đìnhhạnh phúc Ở địa phương, giáo dục các cá nhân thông qua sinh hoạt văn hóa cộngđồng, qua các cuộc họp của tổ dân phố

1.4.Vai trò của Hội LHPN trong việc phòng, chống bạo lực gia đình và giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình cho hội viên, phụ nữ

Chủ động phối hợp với các tổ chức chính trị - xã hội, ban ngành của thànhphố thực hiện Luật và giáo dục Luật, tạo nên sự phối hợp đồng bộ, hiệu quả, tínhthống nhất trong các nội dung giáo dục Luật Phòng, chống bạo lực gia đình trong cảcộng đồng cũng như đến từng gia đình và từng cá nhân, đặc biệt là các cá nhân gây

ra hành vi bạo lực và sự chủ động chia sẻ, nhận thức rõ về các hành vi bạo lực đểtiến tới xóa bỏ tình trạng bạo lực ở các địa phương cũng như trong cộng đồng

Tham gia ban chỉ đạo phòng, chống bạo lực gia đình ở thành phố và tỉnh,nâng cao trách nhiệm và sự chủ động, tích cực của các thành viên Việc thành lậpcác ban và có các thành viên ở cơ sở và trực tiếp tại các địa phương để nắm rõ tìnhhình về phòng, chống bạo lực gia đình là rất cần thiết để thiết lập các phong tràongay từ cơ sở là rất cần thiết

Tham gia các hoạt động tuyên truyền giáo dục Luật, tổ chức các hoạt độngvăn hóa, văn nghệ, giao lưu nhân các ngày kỷ niệm như: ngày gia đình Việt Nam

28/6, ngày quốc tế loại bỏ bạo lực với phụ nữ 25/11 để thông qua đó nêu bật ýnghĩa, mục tiêu của công tác gia đình và phòng, chống bạo lực gia đình.

Xây dựng các mô hình cấp cộng đồng, chi/tổ hội phụ nữ khu dân cư, tổ chứccác câu lạc bộ và phòng chống bạo lực gia đình, nhân rộng mô hình câu lạc bộ giađình hạnh phúc, nhóm phòng chống bạo lực gia đình, lồng ghép sinh hoạt cùng câulạc bộ gia đình văn hóa đã thành lập trên địa bàn các khu dân cư

Tham gia ban hòa giải, tư vấn, giải quyết các mâu thuẫn, tranh chấp, thamvấn với các cấp quản lý, lãnh đạo về phòng, chống bạo lực gia đình Bố trí cán bộtheo dõi, cập nhật mang tính thường xuyên và báo cáo công tác gia đình, phòngchống bạo lực gia đình theo quy định của pháp luật

Tổ chức tập huấn, bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm cho cán bộhội viên về phòng, chống bạo lực gia đình Tổ chức các buổi tập huấn, nói chuyệnchuyên đề và phổ biến quy định pháp luật liên quan công tác gia đình, xây dựng cácnội dung tuyên truyền trên bản tin của các quận, huyện, trên website, hệ thống phátthanh các xã, phường

Tổ chức tham quan, giao lưu, học tập kinh nghiệm phòng, chống bạo lực giađình ở địa bàn khác, giúp chị em phụ nữ có điều kiện giao lưu, học hỏi kinh nghiệm,xây dựng biện pháp phòng, chống bạo lực gia đình có hiệu quả

Nhu cầu, mong muốn của hội viên và cộng đồng, kịp thời nắm được nhu cầucủa các thành viên trong cộng đồng, có hình thức biểu dương, khen thưởng những

cá nhân, tập thể có thành tích trong công tác gia đình và nhiệm vụ phòng chống bạolực gia đình; xử lí nghiêm theo quy định của pháp luật và kiên quyết đưa ra kiểmđiểm giáo dục trước nhân dân các đối tượng có hành vi vi phạm

Sự chủ động, tích cực của các cán bộ lãnh đạo, các ban ngành, các tổ chứcchính trị- xã hội, nâng cao vai trò, trách nhiệm của tổ an ninh nhân dân, ban quản líkhu dân cư cho đến các cấp, các ngành chức năng trong việc tiếp nhận, xử lí thông tin

và giải quyết vụ việc kịp thời, kiên quyết theo quy định của pháp luật là hết sức cầnthiết Đồng thời, thành lập địa chỉ tin cậy, điểm tạm lánh tại cộng đồng cũng nhưcông khai đường dây nóng, số điện thoại của người có trách nhiệm để nhân dân biết