1. Kiến thức Biết cách nhập công thức vào ô tính. Biết cách nhập hàm và sử dụng một số hàm cơ bản 2. Kỹ năng Viết đúng được công thức tính toán đơn giản theo các kí hiệu phép toán của bảng tính. Viết đúng cú pháp của hàm, sử dụng hàm để tính kết hợp các số và địa chỉ tính, cũng như địa chỉ các khối trong công thức. 3. Thái độ Rèn luyện đức tính cẩn thận, chính xác, tư duy khoa học trong công việc
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC&ĐÀO TẠO VĨNH TƯỜNG
TRƯỜNG TH&THCS NGUYỄN KIẾN
-***** -CHUYÊN ĐỀ
“TÍNH TOÁN TRÊN TRANG TÍNH”
Môn: TIN HỌC Lớp 7
Người viết: Lê Thị Minh Phương
Đơn vị: Trường TH&THCS Nguyễn Kiến
Huyện Vĩnh Tường – Tỉnh Vĩnh Phúc
VĨNH TƯỜNG, THÁNG 12 NĂM 2018
Trang 3* TÁC GIẢ CHUYÊN ĐỀ:
- Tác giả chuyên đề: Lê Thị Minh Phương
- Chức vụ: Giáo viên
- Đơn vị công tác: Trường TH&THCS Nguyễn Kiến
* TÊN CHUYÊN ĐỀ: “Tính toán trên trang tính”
Chuyên đề bao gồm phần kiến thức của Chương I (từ bài 3 đến bài 4) của môn
Tin học lớp 7 trong chương trình hiện hành
* ĐỐI TƯỢNG HỌC SINH: Lớp 7
* DỰ KIẾN SỐ TIẾT DẠY: 6 tiết
* DỰ KIẾN TIẾT DẠY MINH HỌA: Tiết 1
3 Thái độ
Rèn luyện đức tính cẩn thận, chính xác, tư duy khoa học trong công việc
4 Định hướng các năng lực được hình thành
Năng lực giải quyết vấn đề, năng lực hợp tác
Năng lực tư duy tổng hợp
II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
1 Đối với giáo viên
SGK, giáo án, máy chiếu, phòng tin học, phiếu học tập, bút màu, nam châm
2 Đối với học sinh
SGK, vở nghi
Thực hiện các dự án đã được phân công và chuẩn bị báo cáo
III HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ:
3 Các hoạt động học tập
Hoạt động 1: Đặt vấn đề
a Giáo viên yêu cầu học sinh thảo luận và trả lời câu hỏi: Thường ngày khi các
em muốn tính tiền điện, tiền nước, tiền sinh hoạt hàng tháng thì các em thường
sử dụng các phép tính toán nào?
Cho bảng tổng hợp chi phí thường xuyên hằng tháng của một hộ gia đình
Trang 4Để có số liệu tổng chi phí và chi phí trung bình hằng tháng theo từng mục(điện, nước) nhập vào các ô tương ứng các bảng trên, em phải thực hiện điềugì?
b Học sinh thực hiện và ghi ra giấy nháp, chuẩn bị để báo cáo trước lớp
c Giáo viên gọi một học sinh báo cáo, các học sinh khác trao đổi và bổ sung thêm
d Giáo viên sử dụng nội dung học sinh trả lời để tạo ra tình huống có vấn đề vàdẫn dắt vào nội dung bài học
Hoạt động 2: Tìm hiểu sử dụng công thức để tính toán
Hoạt động của GV và HS Nội dung
Nội dung 1: Sử dụng công thức để
tính toán
a.GV giao nhiệm vụ cho HS
Đọc nội dung SGK trang 25, 26 và quan
sát bảng các phép toán trang 26 và trả
lời câu hỏi
? Trong toán học chúng ta thường tính
toán các biểu thức với các phép tính
nào?
GV: Đưa ra bảng giới thiệu các kí hiệu
của các phép toán trong Excel để học
sinh dễ quan sát
1.Sử dụng công thức để tính toán
Trang 5? Kí hiệu các phép toán trong Excel có
gì giống và khác với kí hiệu các phép
toán trong Toán học?
? Nêu thứ tự thực hiện các phép toán
hiện cá nhân sau đó trao đổi nhóm và
chuẩn bị báo cáo
GV: trao đổi với cả lớp về kết quả thực
hiện
c GV tổ chức cho hs báo cáo kết quả
và thảo luận chung cả lớp
Gọi một nhóm đại diện báo cáo kết quả
thực hiện nhiệm vụ, các học sinh khác
lắng nghe và bổ sung, thảo luận thêm
d GV: chốt kiến thức, Tương tự, các
phép tính toán trong công thức cũng
được thực hiện theo trình tự thông
thường: Các phép toán trong cặp dấu
ngoặc đơn “(“ và “)” được thực hiện
trước, sau đó là phép nâng lên luỹ thừa,
tiếp theo là các phép nhân và phép chia,
cuối cùng là phép cộng và phép trừ
Lưu ý : Chỉ sử dụng dấu ngoặc đơn
trong excel Không sử dụng dấu ngoặc
vuông “[]” hay dấu ngoặc nhọn “{}”
Tương tự, các phép tính toán trong côngthức cũng được thực hiện theo trình tựthông thường: Các phép toán trong cặp dấungoặc đơn “(“ và “)” được thực hiện trước,sau đó là phép nâng lên luỹ thừa, tiếp theo
là các phép nhân và phép chia, cuối cùng làphép cộng và phép trừ
Lưu ý : Chỉ sử dụng dấu ngoặc đơn trong excel Không sử dụng dấu ngoặc vuông“[ ]” hay dấu ngoặc nhọn “{}”
Trang 6GV: Nhận xét đánh giá kết quả thực
hiện của học sinh
Nội dung 2: Bài tập
a GV: Yêu cầu HS Hãy viết các biểu
thức sau dưới dạng phép toán trong
c GV tổ chức cho hs báo cáo kết quả
và thảo luận chung cả lớp
Gọi một HS đại diện báo cáo kết quả
thực hiện nhiệm vụ, các học sinh khác
nhận xét và bổ sung, thảo luận thêm
a, Giáo viên giao nhiệm vụ cho học
sinh
Em hãy quan sát cách nhập công thức
GV: Tiến hành nhập công thức:
2 Nhập công thức Các bước nhập công thức vào ô tính
- Chọn ô cần nhập công thức
- Gõ dấu =
Trang 7Nhập nội dung (8+4)/2 vào một ô tính.
Chú ý nội dung trên thanh công thức và
dữ liệu trong ô, cho nhận xét?
b HS thực hiện nhiệm vụ HS thực hiện
cá nhân sau đó trao đổi nhóm và chuẩn
bị báo cáo
Trong quá trình thực hiện GV quan sát
và điều chỉnh nhiệm vụ học tập cho phù
hợp với đối tượng HS
c GV tổ chức cho hs báo cáo kết quả
và thảo luận chung cả lớp
Gọi một nhóm đại diện báo cáo kết quả
thực hiện nhiệm vụ, các học sinh khác
lắng nghe và bổ sung, thảo luận thêm
- Nhấn Enter hoặc nháy chuột vào dấu
trên thanh công thức
Nếu chọn 1 ô không có công thức và
quan sát thanh công thức, em sẽ thấy nội
dung trên thanh công thức giống với dữ
liệu trong ô
Nếu trong ô có công thức thì trên thanh
công thức sẽ hiển thị công thức của phép
toán và trong ô tính sẽ hiển thị kết quả
Nếu trong ô có công thức thì trên thanhcông thức sẽ hiển thị công thức của phéptoán và trong ô tính sẽ hiển thị kết quả củaphép toán
Trang 8Hoạt động 4:Tìm hiểu cách sử dụng địa chỉ trong công thức
a, GV giao nhiệm vụ cho HS
Yêu cầu HS đọc ví dụ SGK
Trong ô A1 có dữ liệu số 12, ô B1 có
dữ liệu số 8
? Để tính trung bình cộng của 2 số này,
em sẽ nhập công thức nào vào ô C1 ?
? Nếu dữ liệu trong ô A1 sửa lại là 22
thì kết quả tính trong ô C1 có còn đúng
không?
?Để vẫn có kết quả đúng em phải thực
hiện điều gì? em làm thế nào?
Nếu thay đổi công thức trong ô C1 như
sau:= (A1+B1)/2 thì em có nhận xét gì
về kết quả trong ô C1
? Mỗi khi nội dung trong các ô A1 và
B1 thay đổi thì nội dung trong ô C1
như thế nào?
Giả sử em cần tính tổng giá trị trong
các ô C2 và D4, sau đó nhân với giá trị
trong ô B2 Em sẽ nhập công thức như
thế nào trong ô E1 ?
HS: = (C2+D4)*B2
? Việc nhập công thức có chứa địa chỉ
có tương tự như nhập các công thức
thông thường không?
3 Sử dụng địa chỉ trong công thức
* Việc nhập công thức có chứa địa chỉ hoàntoàn tương tự như nhập các công thức thôngthường
Để nhập địa chỉ ô hay khối trong công thức
em có thể sử dụng chuột
Trang 9b HS thực hiện nhiệm vụ học sinh
thực hiện cá nhân và chuẩn bị báo cáo
GV trao đổi với cả lớp về kết quả thực
hiện
c GV tổ chức cho học sinh báo
cáoGọi một nhóm đại diện báo cáo kết
quả thực hiện nhiệm vụ, các học sinh
khác lắng nghe và bổ sung, thảo luận
Biết nhập và sử dụng công thức trên trang tính
Kỹ năng: Nhập được công thức vào bảng tính cho kết quả đúng
Nội dung 1:Nhắc lại lý thuyết
a, GV: giao nhiệm vụ cho học sinh
? Các phép toán trong công thức được
thực hiện theo trình tự nào?
? Nêu các bước nhập công thức vào ô
tính?
? Nêu lợi ích của việc sử dụng địa chỉ
trong công thức
b.HS thực hiện nhiệm vụ Hs thực hiện
cá nhân và chuẩn bị báo cáo GV
c GV tổ chức cho học sinh báo cáoGọi
một hs đại diện báo cáo kết quả thực
hiện nhiệm vụ, các học sinh khác lắng
nghe và bổ sung, thảo luận thêm
d.GV: Nhận xét và chốt kiến thức
Các phép toán được hiện theo trình tự:
Các phép toán được hiện theo trình tự: cácphép toán trong cặp dấu ngoặc đơn “(“ và
“)” được thực hiện trước, sau đó là phépnâng lên luỹ thừa, tiếp theo là các phépnhân và phép chia, cuối cùng là phép cộng
Trang 10các phép toán trong cặp dấu ngoặc đơn
“(“ và “)” được thực hiện trước, sau đó
là phép nâng lên luỹ thừa, tiếp theo là
các phép nhân và phép chia, cuối cùng là
Khi sử dụng địa chỉ của ô trong công
thức tính toán thì kết quả tính toán sẽ tự
động cập nhật dữ liệu mà ta không phải
hiện thực hành theo nhóm và chuẩn bị
báo cáo giáo viên
GV: Quan sát và giải đáp thắc mắc (nếu
có) của HS
c.GV tổ chức cho HS báo cáo kếtquả
gọi một nhóm đại diện báo cáo kết quả
thực hiện nhiệm vụ Các học sinh khác
lắng nghe và đối chiếu kết quả của mình
và nhận xét
d.GV nhận xét đưa ra đáp án
HS: Quan sát và đối chiếu kết quả
Nội dung Bài tập 1 (SGK-30) Nhập công thức
Trang 11Bài tập 2 (SGK-30) Mở trang tính mới
c.GV tổ chức cho HS báo cáo kết quả,
gọi một nhóm đại diện báo cáo kết quả
thực hiện nhiệm vụ Các học sinh khác
lắng nghe và đối chiếu kết quả của mình
và nhận xét
d.GV nhận xét và chiếu kết quả cho
học sinh đối chiếu
Bài tập 2 (SGK-30) Mở trang tính mới và
nhập các dữ liệu như hình dưới đây:
Trang 12Nội dung 3: Bài tập 3 SGK
a.GV giao nhiệm vụ cho học sinh Yêu
cầu HS đọc BT3/31
? Với số tiền gửi là 500.000đồng và lãi
xuất 0.3% thì tháng đầu tiên em sẽ có
bao nhiêu tiền trong sổ tiết kiệm?
? Vậy công thức nhập vào ô E3, E4 như
thế nào?
? Lợi ích của việc sử dụng địa chỉ trong
ô tính
? Vậy làm sao để khi thay đổi số tiền gửi
ban đầu và lãi xuất thì chúng ta không
cần phải nhập lại công thức
Yêu cầu HS nhập dữ liệu giống trong
bảng tính của BT3, sau đó nhập công
thức tính để tính được số tiền trong sổ
c.GV tổ chức cho học sinh báo cáo kết
quả và thảo luận chung cả lớp Gọi một
nhóm đại diện báo cáo kết quả thực hiện
nhiệm vụ HS khác lắng nghe bổ xung
và thảo luận thêm
d.GV chốt lại và chiếu đáp án nhận xét
đánh giá kết quả thực hiện của học sinh
Bài tập 3 SGK-31 + Công thức: E3:
=B2*0.3% + B2 + Công thức E4: = E3*0.3% + E3Kết quả:
Trang 13Bài tập 4: SGK-31*Thực hành lập bảng
tính và sử dụng công thức
a.GV giao nhiệm vụ cho học sinh
GV: Yêu cầu HS mở bảng tính mới
- Yêu cầu HS nhập dữ liệu vào trong
c.GV tổ chức cho học sinh báo cáo kết
quả và thảo luận chung cả lớp Gọi một
nhóm đại diện báo cáo kết quả thực hiện
nhiệm vụ HS khác lắng nghe bổ xung
và thảo luận thêm
d.GV chốt lại và chiếu đáp án nhận xét
đánh giá kết quả thực hiện của học sinh
Bài tập 4 SGK-31
Thực hành lập bảng tính và sử dụng côngthức
+ Nhập dữ liệu như hình 1.26 SGK+ Lập công thức:
+ Lưu bảng tính với tên Bảng điểm của
em và thoát khỏi chương trình
Đáp án: Điểm tổng kết lần lượt như sau:
Trang 14Hoạt động 6: Tìm hiểu khái niệm về hàm và cách sử dụng
hàmtrong chương trình bảng tính
1 Mục tiêu
Biết cách sử dụng một số hàm cơ bản như SUM, AVERAGE, MAX, MIN
Kỹ năng:Viết đúng cú pháp các hàm, sử dụng hàm để tính kết hợp các số và địachỉ tính, cũng như địa chỉ các khối trong công thức
Nội dung 1: Tìm hiểu khái niệm về
trung bình cộng của ba số trên
?Ta có thể sử dụng địa chỉ của ô tính
trong hàm được không
Nếu được em hãy tính trung bình cộng
c.GV tổ chức cho học sinh báo cáo kết
quả và thảo luận chung cả lớp Gọi một
HS đại diện báo cáo kết quả thực hiện
nhiệm vụ HS khác lắng nghe bổ xung và
thảo luận thêm
d GV: chốt kiến thức,
* Hàm là công thức được định nghĩa từ
trước Hàm được sử dụng để thực hiện
tính toán theo công thức với các giá trị
dữ liệu cụ thể
1 Hàm trong chương trình bảng tính
* Hàm là công thức được định nghĩa từtrước Hàm được sử dụng để thực hiệntính toán theo công thức với các giá trị dữliệu cụ thể
Giống như công thức, có thể sử dụng địachỉ của các ô tính trong các hàm Khi đógiá trị của hàm sẽ được tính với các giá trị
dữ liệu trong các ô tính có địa chỉ tươngứng
=AVERAGE(A1, A5)
Trang 15Giống như công thức, có thể sử dụng địa
chỉ của các ô tính trong các hàm Khi đó
giá trị của hàm sẽ được tính với các giá
trị dữ liệu trong các ô tính có địa chỉ
ví dụ trên vào chương trình bảng tính
Yêu cầu học sinh quan sát và trả lời câu
hỏi
? Việc nhập hàm vào một ô tính giống
hay khác với nhập công thức đã học?
? Số lượng biến của mỗi hàm là bao
nhiêu ?
? Thế nào là đối số của hàm ?
? Nêu các bước nhập hàm?
HS: Trả lời
? Nếu không gõ dấu bằng thì có thể nhập
được hàm không ? tại sao?
c.GV tổ chức cho học sinh báo cáo kết
quả và thảo luận chung cả lớp Gọi một
HS đại diện báo cáo kết quả thực hiện
nhiệm vụ HS khác lắng nghe bổ xung và
2 Cách sử dụng hàm
Nhập hàm vào chương trình bảng tínhhoàn toàn giống như nhập công thứcKhi sử dụng hàm em cần biết cách viết,tức Cú pháp của hàm Mỗi hàm có một cúpháp riêng nhưng chúng có một số điểmchung:
+ Mỗi hàm có 2 phần: tên hàm và cácbiến của hàm Tên hàm không phân biệtchữ hoa và chữ thường Các biến đượcliệt kê trong cặp dấu ngoặc đơn và cáchnhau bởi dấu phẩy
+ Giữa tên hàm và dấu mở ngoặc đơnkhông được có dấu cách hay bất kì kí tựnào khác
Số lượng biến tùy thuộc vào từng hàm cụthể
Thứ tự liệt kê các biến trong hàm là quantrọng tuy nhiên một số hàm cho phép cácbiến có thể được liệt kê theo một thứ tựbất kì
Khi tính giá trị của hàm, ta cho mỗi biếnmột giá trị dữ liệu cụ thể, có thể là dữ liệu
Trang 16thảo luận thêm
GV nhấn mạnh: Khi nhập hàm vào một ôtính, giống như với công thức, dấu = ởđầu là kí tự bắt buộc
Nội dung 1: Tìm hiểu cách sử dụng
Trang 17giáo viên
GV: Quan sát và giải đáp thắc mắc (nếu
có) của HS
c.GV tổ chức cho học sinh báo cáo
kết quả và thảo luận chung cả lớp Gọi
một HS đại diện báo cáo kết quả thực
hiện nhiệm vụ HS khác lắng nghe bổ
xung và thảo luận thêm
d GV: chốt kiến thức
Hàm tính tổng
Tên hàm: Hàm SUM
*cú pháp: = Sum(a,b,c…)
Trong đó các biến a, b, c được đặt cách
nhau bởi dấu phẩy là các số hay địa chỉ
của các ô tính hay địa chỉ khối có dữ
liệu số cần tính
GV: Nhận xét đánh giá kết quả thực
hiện của học sinh
Nội dung 2:Tìm hiểu cách sử dụng
vào ô tính như thế nào
Yêu cầu HS tính trung bình cộng của 3
c.GV tổ chức cho học sinh báo cáo
kết quả và thảo luận chung cả lớp Gọi
một HS đại diện báo cáo kết quả thực
hiện nhiệm vụ HS khác lắng nghe bổ
xung và thảo luận thêm
Trang 18= AVERAGE(a,b,c)
Trong đó các biến a, b, c được đặt cách
nhau bởi dấu phẩy là các số hay địa chỉ
của các ô tính hay địa chỉ khối có dữ
liệu số cần tính
GV: Nhận xét đánh giá kết quả thực
hiện của học sinh
Nội dung 3: Tìm hiểu cách sử dụng
nhập vào ô tính như thế nào
Yêu cầu HS xác định giá trị lớn nhất
c.GV tổ chức cho học sinh báo cáo
kết quả và thảo luận chung cả lớp Gọi
một HS đại diện báo cáo kết quả thực
hiện nhiệm vụ HS khác lắng nghe bổ
xung và thảo luận thêm
d GV: chốt kiến thức
Tên hàm: MAX
Cú pháp:
=MAX(a,b,c )
Trong đó các biến a, b, c được đặt cách
nhau bởi dấu phẩy là các số hay địa chỉ
của các ô tính hay địa chỉ khối có dữ
liệu số cần tính
GV: Nhận xét đánh giá kết quả thực
hiện của học sinh
Nội dung 3: Tìm hiểu cách sử dụng
d Hàm xác định giá trị nhỏ nhất
Trang 19nhập vào ô tính như thế nào
Yêu cầu HS xác định giá trị nhỏ nhất
c.GV tổ chức cho học sinh báo cáo
kết quả và thảo luận chung cả lớp Gọi
một HS đại diện báo cáo kết quả thực
hiện nhiệm vụ HS khác lắng nghe bổ
xung và thảo luận thêm
d GV: chốt kiến thức
Tên Hàm: MIN
Cú pháp:
=Min(a,b,c )
Trong đó a,b,c là các dữ liệu số hay địa
chỉ của các ô tính hoặc địa chỉ khối có
Sử dụng được hàm SUM, AVERAGE, MAX, MIN trong tính toán đơn giản
Kỹ năng: Rèn luyện việc nhập công thức Thực hiện được việc nhập hàm vào ô tính
Hoạt động của GV và HS Nội dung
Nội dung 1: Sử dụng công thức Bài tập 1 Lập trang tính và sử dụng công
Trang 20a GV giao nhiệm vụ cho học sinh
Yêu cầu HS khởi động Excel và thực
hành nhập dữ liệu như nội dung a
? Dùng công thức nào để tính điểm
trung bình của các bạn lớp em ?
? Tính điểm trung bình của cả lớp vào
trong ô dưới cùng của cột điểm trung
bình ta sử dụng công thức nào?
? Làm thế nào để lưu bảng tính với tên
Bảng_điểm_lớp_em
b.HS Thực hiện nhiệm vụ: HS thực
hiện trao đổi nhóm và chuẩn bị báo
cáo giáo viên
GV: Quan sát và giải đáp thắc mắc
(nếu có) của HS
c.GV tổ chức cho học sinh báo cáo
kết quả và thảo luận chung cả lớp Gọi
một HS đại diện báo cáo kết quả thực
hiện nhiệm vụ HS khác lắng nghe bổ
xung và thảo luận thêm
d GV: chốt kiến thức, nhận xét đánh
giá kết quả thực hiện của học sinh
Nội dung 2: Nhập dữ liệu, sử dụng
công thức hoặc hàm để tính toán
a GV giao nhiệm vụ cho học sinh
Yêu cầu học sinh Mở bảng tính So
theo doi the luc đã được lưu trong bài
thực hành 2 và tính chiều cao trung
bình, cân nặng trung bình của các bạn
trong lớp em
? Có những cách nào để tính chiều cao
trung bình và cân nặng trung bình?
b.HS Thực hiện nhiệm vụ: HS thực
hiện trao đổi nhóm và chuẩn bị báo
cáo giáo viên
GV: Quan sát và giải đáp thắc mắc
(nếu có) của HS
c.GV tổ chức cho học sinh báo cáo
kết quả và thảo luận chung cả lớp Gọi
một HS đại diện báo cáo kết quả thực
hiện nhiệm vụ HS khác lắng nghe bổ
xung và thảo luận thêm
thức
Bài tập2:
Mở bảng tính So theo doi the luc đã được lưu
trong bài thực hành 2 và tính chiều cao trungbình, cân nặng trung bình của các bạn tronglớp em Lưu trang tính