22 câu KHÚC xạ ÁNH SÁNG từ đề các TRƯỜNG THPT CHUYÊN image marked image marked

Người ta thấy đáy chậu dường như cách mặt nước một khoảng bằng: + Do hiện tượng khúc xạ ánh sáng làm cho ảnh của vật bị nâng lên.. Khi ánh sáng truyền từ môi trường chiết quang kém sang

Câu 1 (THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 1 2018): Một ngọn đèn nhỏ S đặt ở đáy một bể

nước n 4

3

 = 

 , độ cao mực nước h = 60 cm Bán kính r bé nhất của tấm gỗ nổi trên mặt nước sao cho không một tia sáng nào từ S lọt ra ngoài không khí là:

+ Để không một tia sáng nào lọt ra khỏi không khí thì tia

sáng truyền từ nguồn S đến rìa tấm gỗ phải bị phản xạ

toàn phần

+ Điều kiện xảy ra phản xạ toàn phần 2

gh 1

sin i

= =

Từ hình vẽ ta có tan igh r r h tan igh 68

h

✓ Đáp án B

Câu 2(THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 1 2018): Một người nhìn xuống đáy một chậu

nước n 4

3

 = 

 , chiều cao của lớp nước trong chậu là 20 cm Người ta thấy đáy chậu dường như cách mặt nước một khoảng bằng:

+ Do hiện tượng khúc xạ ánh sáng làm cho ảnh của vật

bị nâng lên

+ Từ hình vẽ ta thấy rằng h h 15

n

 = = cm

Câu 3(THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 1 2018): Trong hiện tượng khúc xạ:

A Khi ánh sáng truyền từ môi trường chiết quang kém sang môi trường chiết quang hơn

thì góc khúc xạ nhỏ hơn góc tới

B Góc khúc xạ luôn nhỏ hơn góc tới

C Mọi tia sáng truyền qua mặt phân cách giữa hai môi trường trong suốt đều bị đổi

hướng

D Khi ánh sáng truyền từ môi trường chiết quang kém sang môi trường chiết quang hơn

thì góc khúc xạ lớn hơn góc tới

+ Trong hiện tượng khúc xạ, khi ánh sáng truyền từ môi trường chiếc quan kém sang môi trường chiếc quang hơn thì góc khúc xạ luôn nhỏ hơn góc tới

✓ Đáp án A

Câu 4(THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 1 2018): Tia sáng đi từ thủy tinh (n1 = 1,5) đến mặt phân cách với nước (n2 = 4/3) Điều kiện của góc tới i để không có tia khúc

xạ trong nước là:

i  41 48'. + Để không có tia khúc xạ thì i ≥ igh → 2 0

1

n

i ar sin 62 44

✓ Đáp án A

Câu 5(THPT CHUYÊN VINH HỌC KÌ 1 2018): Trong hiện tượng khúc xạ ánh sáng

A góc khúc xạ luôn lớn hơn góc tới B khi góc tới tăng thì góc khúc xạ

cũng tăng

C góc khúc xạ luôn bé hơn góc tới D góc khúc xạ tỉ lệ thuận với góc

tới

+ Trong hiện tượng khúc xạ ánh sáng, khi tăng góc tới thì góc khúc xạ cũng tăng

✓ Đáp án B

Câu 6(THPT CHUYÊN VINH HỌC KÌ 1 2018): Với tia sáng đơn sắc, chiết suất của nước

là n1, của thủy tinh là n2 Chiết suất tỉ đối của thủy tinh đối với nước là

21

1

n

n

n

= B n21 = n2 – n1 C n21 = n1 – n2 D

1

21

2

n

n

n

=

Chiếc suất tỉ đối của môi trường n2 so với môi trường n1 là 2

21 1

n n n

=

✓ Đáp án A

Câu 7(THPT CHUYÊN VĨNH PHÚC 2018): Chiếu một chùm tia sáng hẹp từ môi

trường chiết suất n1 sang môi trường chiết suất n2 thì

A chỉ có hiện tượng khúc xạ nếu n1 < n2

B có hiện tượng phản xạ và hiện tượng khúc xạ nếu n1 < n2

C luôn có hiện tượng phản xạ và hiện tượng khúc xạ nếu n1 > n2

D chỉ có hiện tượng phản xạ nếu n1 > n2

Đáp án B

+ Khi chiếu một tia sáng xiên góc từ môi trường chiết quang kém sáng môi trường chiết quang hơn (n1 n2) thì luôn có hiện tượng phản xạ và hiện tượng khúc xạ

Câu 8(THPT CHUYÊN LAM SƠN 2018): Hiện tượng khúc xạ là hiện tượng

A ánh sáng bị gãy khúc khi truyền xiên góc qua mặt phân cách giữa hai môi trường

trong suốt

B ánh sáng bị giảm cường độ khi truyền qua mặt phân cách giữa hai môi trường

trong suốt

C ánh sáng bị hắt lại môi trường cũ khi truyền tới mặt phân cách giữa hai môi

trường trong suốt

D ánh sáng bị thay đổi màu sắc khi truyền qua mặt phân cách giữa hai môi trường

trong suốt

Đáp án A

+ Hiện tượng khúc xạ ánh sáng là hiện tượng tia sáng bị gãy khúc khi truyền xuyên góc qua mặt phân cách giữa hai môi trường

Câu 9(THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 2 2018): Một tia sáng tới vuông góc với mặt

bên của một lăng kính có chiết suất n = 2 và góc chiết quang A = 300 Góc lệch của tia sáng qua lăng kính là:

A D = 130 B D = 220 C D = 50 D D = 150

Đáp án D

+ Tia sang truyền vuông góc với mặt bên lăng kính, sẽ truyền thẳng vào bên trong + Tại mặt bên thứ hai, ta có

n sin i=sin r 2 sin 30 =sin r =  r 45

→ Góc lệch D 45 30=  −  =  15

Câu 10(THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 2 2018): Cho một tia sáng đi từ

nước n 4

3

 = 

  ra không khí Sự phản xạ toàn phần xảy ra khi góc tới:

A i < 490 B i > 490 C i > 430 D i > 420

Đáp án D

+ Điều kiện để xảy ra phản xạ toàn phần iigh Với 2

1

n 3

n 4

= = → = 

Câu 11(THPT CHUYÊN THÁI NGUYÊN LẦN 1 2018): Chiếu một tia sáng với góc

tới i = 300 đi từ thủy tinh ra ngoài không khí Cho biết suất của thủy tinh n= 2 Góc khúc xạ của tia sáng bằng

A 20,70 B 27,50 C 450 D Giá trị khác Đáp án C

+ Áp dụng định luật khúc xạ ánh sáng sin r nsini= →sin r= 2 sin 30 → =  r 45

Câu 12(THPT CHUYÊN THÁI NGUYÊN LẦN 1 2018): Một chùm tia sáng từ không

khí đi nghiêng góc vào mặt nước, khi góc tới tăng dần thì góc khúc xạ

A Không đổi B Tăng dần nhưng luôn nhỏ hơn góc tới

C Giảm dần D Tăng dần và có thể lớn hơn góc tới Đáp án B

+ Khi chiếu nghiêng góc một tia sáng đơn sắc vào nước, tăng góc tới thì góc khúc

xạ tăng dần nhưng luôn nhỏ hơn góc tới

Câu 13(THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 3 2018): Khi ánh sáng đi từ nước (n =

1,33) sang không khí, góc giới hạn để xảy ra phản xạ toàn phần có giá trị là

A igh = 48045’ B igh = 41048’ C igh = 62044’ D igh = 38026’

: Đáp án A

+ Góc giới hạn để xảy ra phản xạ toàn phần 2

1

n 1,33

Câu 14(THPT CHUYÊN HÀ TĨNH LẦN 1 2018): Có ba môi trường trong suốt (1), (2)

và (3) Với cùng một góc tới, nếu ánh sáng đi từ (1) vào (2) thì góc khúc xạ là 30o, nếu ánh sáng đi từ (1) vào (3) thì góc khúc xạ là 45o Góc giới hạn phản xạ toàn

phần giữa (2) và (3) là

A 30o B 45o C 60o D 75o

Đáp án B

+ Theo giả thuyết bài toán, ta có:

0

n sin i = n sin r n sin r sin 30 2

n sin i = n sin r n sin r sin 45 2







Câu 15(THPT CHUYÊN ĐHSP LẦN 2 2018): Tia sáng đơn sắc chiếu từ không khí

vào chất lỏng trong suốt với góc tới bằng 600 thì góc khúc xạ bằng 300 Để xảy ra

phản xạ toàn phần khi tia sáng chiếu từ chất lỏng ra không khí thì góc tới i có giá tri ̣ thoả mãn

A i < 35,50 B i > 35,50 C i < 54,70 D i > 54,70

Đáp án B

Phương pháp: Áp dụng điều kiện để có phản xạ toàn phần i ≥ igh

Cách giải:

Tia sáng đơn sắc chiếu từ không khí vào chất lỏng trong suốt với góc tới bằng 600

thì góc khúc xạ bằng 300 do đó ta có sin sin sin 60 3

sin 30

sinr

sinr

i

Để có phản xạ toàn phần khi chiếu chât lỏng ra không khí thì

0

3

n

Áp dụng điều kiện để có phản xạ toàn phần i ≥ igh ≥ 35,30

Câu 16(THPT CHUYÊN LÊ KHIẾT LẦN 1 2018): Từ không khí, một tia sáng đơn

sắc được chiếu xiên góc đến gặp mặt nước bới góc tới I thì cho tia sáng khúc xạ vào nước với góc khúc xạ r Kết luận nào sau đây là đúng ?

Đáp án C

Áp dụng định luật khúc xạ ánh sáng 2

1

sin sinri =n

n

Khi truyền từ không khí vào nước ta có n1 = 1 nên ta có sin 2

sinri =n ta thấy i > r

Câu 17(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN LẦN 1 2018): Một chùm ánh sáng đơn sắc

truyền từ môi trường trong suốt có chiết suất 1,5 vào một môi trường trong suốt khác có chiết suất 4/3 thì bước sóng:

A Giảm đi 1,125 lần B tăng lên 1,125 lần C tăng lên 1,5 lần.

D không thay đổi

Đáp án B

Phương pháp: Sử dụng công thức tính chiết suất môi trường và công thức tính

bước sóng

Cách giải:

Áp dụng công thức tính chiết suất n = c/v và công thức tính bước sóng: λ = vT

Ta có: 2 2 1

1,5 1,125 4

3

= v = n = =





Câu 18(THPT CHUYÊN NGUYỄN TRÃI LẦN 1 2018): Tia sáng truyền trong không

khí tới gặp mặt thoáng của một chất lỏng, chiết suất n= 3 Hai tia phản xạ và khúc

xạ vuông góc với nhau Góc tới i có giá tri ̣ là

Đáp án A

Phương pháp: Áp dụng định luật khúc xạ ánh sáng n1sini=n2s inr

Cách giải :

Vì tia tới và tia khúc xạ hợp với nhau một góc 90 độ ta có

90− + − =i 90 r 90= + =i r 90= =r 90−i

Áp dụng định luật khúc xạ ánh sáng ta có

sini=nsinr=sini=nsin(90− =i) sini=ncosi

0

=tani= =n tani= = =i

Câu 19(THPT CHUYÊN THÁI NGUYÊN LẦN 2 2018): Trong các ứng dụng sau đây,

ứng dụng của hiện tượng phản xạ toàn phần là:

A gương phẳng B gương cầu

C cáp dẫn sáng trong nội soi D thấu kính

Đáp án C

Câu 20(THPT CHUYÊN TRẦN PHÚ LẦN 2 2018): Hiện tượng phản xạ toàn phần

có thể xảy ra khi ánh sáng truyền theo chiều từ

A không khí vào nước B không khí vào nước đá

C nước vào không khí D không khí vào thuỷ tinh

Đáp án C

Hiện tượng phản xạ toàn phần có thể xảy ra khi ánh sáng truyền theo chiều từ nước

vào

Câu 21(CÁC TRƯỜNG THPT CHUYÊN LẦN 1 2018): Cho chiết suất của nước là

4/3 Một người nhìn một hòn sỏi nhỏ S nằm ở đáy một bể nước sâu 1,2 m theo phương gần vuông góc với mặt nước, thấy ảnh S’ nằm cách mặt nước một khoảng bằng

Đáp án C

Ta có hình vẽ

Từ hình vẽ ta thấy rằng IJ = JS’.tani; IJ = JS.tanr

4 tan sin

3



Câu 22(THPT CHUYÊN CHU VĂN AN 2018): Một tia sáng đơn sắc chiếu từ không khí

tới một khối thủy tinh có chiết xuất tuyệt đối bằng 1,5 dưới góc tới i tại mặt phân cách xảy ra hiện tượng phản xạ và khúc xạ ánh sáng Tia phản xạ và tia phản xạ hợp với nhau góc 1200 Góc tới i bằng

A 56,30 B 36,60 C 23,40 D 24,30

Đáp án B

Khi tia khúc xạ và tia phản xạ hợp với nhau goc 1200 thì 0 0 0

180 120 60

Áp dụng định luật khúc xạ ta có: sini n 1, 5

sin(60 ) sin 60 cos 60

sinr

sinr

.cot 1, 5

23, 4

r